Ta narracja sięga czasów XIX wieku i początków powstania współczesnej nauki. Samce ssaków są większe od samic – to twierdzenie uznawano za pewnik. Teraz jednak grupa amerykańskich naukowców postanowiła ten pogląd zweryfikować.
WIDEO…
Ponad 400 gatunków ssaków – szeroki obraz
Wynik analiz opublikowano właśnie na łamach czasopisma naukowego „Nature Communications”. Główną autorką artykułu jest dr Kaia Tombak, która znalazła się w prestiżowym gronie stypendystów Young Explorers National Geographic.
Eksperci z Hunter College of the City University of New York i Princeton University w USA porównali masy ciała samców i samic 429 gatunków występujących na wolności. I co się okazało? W większości przypadków samce nie są wcale większe od samic, a u wielu gatunków przedstawiciele obu płci są zbliżonej wielkości.
Kto jest większy, a kto mniejszy?
Przykłady? Samce i samice lemurów, koni, zebr i tenreków („jeże” zamieszkujące Madagaskar), zwierząt z rodziny złotokretowatych są zwykle podobnych rozmiarów. W przypadku największych na świecie ptaków, wymarłych już moa olbrzymich, samice były zdecydowanie większe niż samce.
Mniej liczna część gatunków wykazała duże różnice w wielkości ciała między płciami. Tak jest w przypadku mirungi z rodziny fokowatych, gdzie samce są trzy razy większe od samic. Z kolei wśród przedstawicieli jednego z gatunków nietoperzy samice są 1,4 razy większe od samców.
Z wykresu opublikowanego przez naukowców wynika, że wśród 45 proc. badanych gatunków samce były większe od samic, u 16 proc. to samice były większe, a w przypadku 39 proc. wielkość obu płci była zbliżona. Oznacza to, że u większości przebadanych gatunków samce wcale nie są większe.
Badacze zastrzegają, że nie przeanalizowali wszystkich gatunków ssaków. Wskazują jednak na pewien trend. Widzą jednocześnie potrzebę prowadzenia dalszych analiz w tym zakresie.
Uprzedzenia sięgające początków współczesnej nauki
Skąd zatem wziął się pogląd o większych samcach? „(Karol – przyp. red.) Darwin traktował to jako powszechną wiedzę, podobnie jak wielu późniejszych biologów ewolucyjnych badających dobór płciowy” – zauważają autorzy publikacji.
Wydaje się, że kluczowym w kształtowaniu tego poglądu było przeświadczenie o dymorfizmie płciowym, czyli zróżnicowaniu samca i samicy tego samego gatunku między innymi pod względem budowy czy właśnie wielkości.
Przy olbrzymach królestwa dzikiej fauny, człowiek może poczuć się jak nic nieznacząca kruszyna. Największe zwierzęta na świecie potrafią wprawić w osłupienie, ale podziwiane w swoim nat...
Zdaniem badaczy wcześniej przeoczono prace sugerujące inny pogląd. Przyczyną narracji o „większym samcu” mogą być uprzedzenia do badań nad kluczowymi gatunkami z większymi samicami. Skupiano się też na gatunkach konkurujących o partnerki – ssakach naczelnych i fokach.
Również większe samce lwów i pawianów angażują się w fizyczną rywalizację między sobą o partnerki. Jednak w przypadku gryzoni i nietoperzy, które stanowią znacznie większą część gatunków ssaków, różnica wielkości ciała między płciami nie występuje albo to samice są większe.
Wcześniejsze badania wykazywały, że samce i samice tej samej wielkości są w świecie zwierząt zaskakująco powszechne, mimo to ogólnie przyjęta narracja była taka, że samce są większe niż samice u większości ssaków.
Źródło: Nature Communications.
Nasz ekspert
