Mechanizm ten przypomina znany z Ameryki Północnej efekt jeziora. Polega on na pobieraniu wilgoci przez zimne powietrze przemieszczające się nad cieplejszą wodą. Nad Bałtykiem może to prowadzić do gwałtownych opadów śniegu, szczególnie na Pomorzu i Kaszubach.
WIDEO…
Jak powstaje ,,fabryka śniegu”?
Wszystko zaczyna się od dużej różnicy temperatur. Mroźne powietrze napływa nad cieplejszy Bałtyk, ogrzewa się od spodu i pobiera wilgoć z powierzchni wody. W ten sposób powstają chmury konwekcyjne, które mogą przynieść gwałtowne, obfite opady śniegu.
Te często układają się w wąskie pasma, dlatego śnieżyce obejmują stosunkowo niewielkie obszary. Tym samym intensywne opady w jednej miejscowości nie muszą oznaczać, że kilka kilometrów dalej pojawi się choćby jeden płatek białego puchu.
Kiedy Bałtyk może wywołać śnieżyce nad Polską?
Kluczową rolę odgrywa różnica temperatur między napływającym powietrzem a wodą Bałtyku. Znaczenie ma również kierunek wiatru, który decyduje o tym, gdzie pasma opadowe dotrą nad ląd.
Śnieżyce mogą występować na polskim wybrzeżu, a przy sprzyjających warunkach docierać w głąb Pomorza i na Kaszuby. Najwięcej śniegu przybywa zwykle tam, gdzie chmury konwekcyjne utrzymują się najdłużej.
Dlaczego w jednym miejscu pada śnieg, a w drugim jest sucho?
Pasma opadowe powstające nad Bałtykiem mają często zaledwie kilka lub kilkanaście kilometrów szerokości. Ich położenie zależy od kierunku i prędkości wiatru, dlatego mogą ominąć jedne miejscowości, a w innych przynieść wielogodzinne śnieżyce.
Kaszubskie wzniesienia mogą dodatkowo wzmacniać opady, gdy napływające powietrze unosi się nad wyżej położonym terenem. W takich warunkach pokrywa śnieżna może być tam znacznie grubsza niż na okolicznych nizinach.
Dlaczego trudno przewidzieć dokładne położenie śnieżyc?
Modele meteorologiczne nie zawsze potrafią dokładnie odwzorować powstawanie, rozwój i przemieszczanie się wąskich pasm chmur. Wystarczy niewielka zmiana kierunku wiatru, by strefa intensywnych opadów przesunęła się o kilka lub kilkanaście kilometrów.
Synoptycy mogą przewidzieć warunki sprzyjające wystąpieniu śnieżyc, choć wskazanie konkretnych miejscowości objętych największymi opadami bywa znacznie trudniejsze. Dlatego szczególnie przydatne stają się bieżące zdjęcia radarowe i obserwacje stacji meteorologicznych.
Czy efekt morza może przynieść intensywne śnieżyce?
Tak. Podczas silnych epizodów opadowych w ciągu kilku godzin może spaść kilkanaście, a lokalnie nawet kilkadziesiąt centymetrów śniegu. Tak duże sumy opadów mogą znacząco utrudnić poruszanie się i sparaliżować ruch drogowy.
Nie każda zimowa sytuacja nad Bałtykiem przynosi jednak tak intensywne śnieżyce. Zjawisko wymaga odpowiednich warunków atmosferycznych, a jego skutki zależą od tego, jak długo utrzymują się sprzyjające warunki.