Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych to spis zwierząt, który przygotowuje Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody (IUCN). Jest krytycznym wskaźnikiem stanu światowej bioróżnorodności. Na liście znajduje się obecnie ponad 142 500 gatunków, z czego 40 tysięcy są zagrożone wyginięciem. Większość z nich uzyskała swój status w wyniku działalności człowieka. Wyróżniamy 3 główne kategorie zagrożenia: krytycznie zagrożone (CR, critmically endangered), zagrożone (EN, endangered) oraz narażone (VU vulnerable). To niezwykle ważny dokument, który dostarcza nam wielu informacji o poszczególnych osobnikach, ich siedliskach, populacji oraz czekających na nie niebezpieczeństwach. Te dane pomagają w podejmowaniu decyzji, które dotyczą ochrony przyrody. Oto 8 niezwykłych gatunków, które są zagrożone wyginięciem.

WIDEO

player placeholder

Irbis śnieżny

Snow Leopard
The snow leopard or ounce (Panthera uncia) is a large cat native to the mountain ranges of Central and South Asia. It is listed as Vulnerable on the IUCN Red List of Threatened Species because the global population is estimated to number less than 10,000 mature individuals and decline about 10% in the next 23 years. As of 2016, the global population was estimated at 4,500 to 8,745 mature individuals.Snow leopards inhabit alpine and subalpine zones at elevations from 3,000 to 4,500 m (

Zwany również panterą śnieżną. To prawdziwy duch gór. Zaobserwowanie go w jego naturalnym środowisku jest niezwykle trudne, ponieważ to zwierzę bardzo dobrze się ukrywa i wiedzie żywot samotnika. Występuje na terenach Azji Środkowej, w górach Ałtaj i Himalajach. Ta pantera znakomicie przystosowała się do życia w ekstremalnych warunkach i wspinaczki po skałach. Jego futro jest długie i gęste, natomiast sierść w kolorze kremowo-szarym z brunatnymi rozetkami zapewnia mu doskonały kamuflaż. Na wolności żyje około 4000 tysięcy irbisów śnieżnych. IUCN zaklasyfikował go jako VU - narażony na wyginięcie. Do głównych zagrożeń zalicza się kłusownictwo, zmiany klimatu, utrata siedlisk oraz nielegalny handel futrami tych zwierząt.

Zobacz także:

Tygrys sumatrzański

Sumatran Tiger

Jest podgatunkiem tygrysa azjatyckiego. Osobniki, które pozostały jeszcze przy życiu żyją w parkach narodowych i rezerwatach na Sumatrze. Szacuje się, że jest ich zaledwie kilkaset. Jest stworzeniem bardzo terytorialnym. Nie toleruje innych samców w miejscu, w którym żyje. Bardzo dobrze czuje się w wodzie i poluje głównie na dużą zwierzynę, chociaż jest najmniejszym spośród wszystkich tygrysów. Polowanie na niego jest surowo wzbronione, ale niekiedy dochodzi do incydentów kłusowniczych ponieważ są osoby, które wiele za nie zapłacą. IUCN określa tygrysa sumatrzańskiego za krytycznie zagrożonego (CR).

Orangutan sumatrzański

Sumatran Orangutan female 'Minah'
Sumatran Orangutan female 'Minah’ aged 34 years watching from a tree (Pongo pygmaeus abelii). Gunung Leuser National Park, Sumatra, Indonesia. Apr 2012. Rehabilitated and released (or descended from) between 1973 and 1995.

To ssak z rodziny człowiekowatych. Jest endemicznym gatunkiem Sumatry. Występuje tylko w pozostałościach naturalnych lasów na północnych krańcach wyspy. Ma bardzo długie ramiona (rozpiętość ramion wynosi ponad 2 m). Jest mniejszy od orangutana z Borneo, ma również bardziej pociągłą i dłuższą twarz oraz jaśniejsze futro, w kolorze rudym. Jest wszystkożerny, ale żywi się głównie owocami, korą drzew, owadami i jajami ptaków. Są bardzo spokojnymi zwierzętami. Co ciekawe, orangutany są jedynymi dużymi małpami człekokształtnymi, które prowadzą nadrzewny tryb życia. Są również najmniej spokrewnione z człowiekiem ze wszystkich żyjących wielkich małp. Ich status zagrożenia określony został za krytycznie zagrożony (CR). Głównym niebezpieczeństwem dla populacji orangutana sumatrzańskiego jest utrata siedlisk, która jest spowodowana uprawą palm olejowych, a także kłusownictwo.

Żółw szylkretowy

Hawksbill turtle swimming over the coral reef, Kimbe Bay, Papua New Guinea.

Ten żółw z gatunku żółwi morskich w odróżnieniu od swoich krewnych żyje głównie w płytkich lagunach i na rafach koralowych, a nie w otwartych wodach oceanów. Jego zasięg występowania jest naprawdę duży. Wyróżnia się dwa podgatunki: E. i. imbricata i E. i. bissa. Tego pierwszego możemy spotkać w Atlantyku, natomiast drugiego w Indopacyfiku. Żółwie szylkretowe są niezwykle istotne dla zachowania odpowiedniego stanu raf koralowych. Największym zagrożeniem dla żółwia był ogromny popyt na jego muszle i mięso. Z powodu polowań i kłusownictwa jego populacja drastycznie spadła, dlatego Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody w 1996 roku uznała go za krytycznie zagrożony wyginięciem (CR), a Międzynarodowa Konwencja ds. Handlu Zagrożonymi Gatunkami zakazała polowań na niego.

Słoń afrykański

Elephants in the savannah.
Herd of African elephants (Loxodonta africana) in the plains of Amboseli National Park, under Mount Kilimanjaro, Kenya.

Słonie afrykańskie sawannowe i słonie afrykańskie leśne są uważane już za dwa odrębne gatunki (wcześniej był to ten sam gatunek słonia afrykańskiego). Po raz pierwszy pojawił się na liście gatunków zagrożonych w 1986 roku, wtedy jako jeden gatunek i przez większość czasu był klasyfikowany jako narażony na wyginięcie (VU). Obecnie słoń afrykański leśny jest klasyfikowany jako krytycznie zagrożony (CR), a słoń afrykański sawannowy jako zagrożony wyginięciem (EN). Największym zagrożeniem dla tych gatunków jest kłusownictwo. Kość słoniowa jest bardzo porządanym i bardzo drogim produktem na świecie. Jeszcze w XX wieku populacja słoni afrykańskich dochodziła kilku milionów, dziś jest to ok. 415 tysięcy osobników. W samej Tanzanii w latach 2009-2014 kłusownicy zabili nawet 60 tysięcy tych wielkich ssaków.

Skalinek czarny

black robin petroica traversi endangered chatham island endemic

Ten mały ptak jest endemitem nowozelandzkich Wysp Chatham, głównie Mangere i Rangatira . Żyje na nizinnych zakrzewionych lasach. IUCN uznaje go za zagrożonego wyginięciem (EN). Głównym zagrożeniem tego osobnika z gatunku skalinkowatych jest drapieżnictwo ze strony przywiezionych na wyspę szczurów, dzikich kotów, myszy oraz świń domowych. Dodatkowym problemem jest wycinka lasów na wyspach, która powoduje niszczenie siedlisk i w rezultacie migracje i rozproszenie gatunku. Obecnie żyje już tylko nieco ponad 200 osobników skalinka czarnego.

Norka europejska

Mustela lutreola
Gazing european mink or mustela lutreola, also known as the Russian mink, resting on tree branch

Dawniej norka europejska występowała niemal w całej Europie. Dziś to już historia i w wielu krajach, między innymi w Polsce ten gatunek wymarł. Nieliczne norki europejskie żyją jeszcze na Półwyspie Iberyjskim, we Francji i w Rumunii. Zamieszkują głównie tereny nad zarośniętymi zbiornikami wodnymi. Żyją zwykle samotnie, a polują na małe ssaki, niektóre płazy, raki, ryby oraz ptaki. Według IUCN gatunek ten jest krytycznie zagrożony (CR).

Tuńczyk pospolity

ATLANTIC BLUEFIN TUNA
ATLANTIC BLUEFIN TUNA, Thunnus thynnus, Scombridae, school of juveniles, The Azores, Atlantic Ocean

Tuńczyk pospolity, zwany również błękitnopłętwym to bardzo duża ryba. Może ważyć nawet 700 kg. Jego mięso jest jednym z najdroższych i najpopularniejszych na świecie. Jest rybą słonowodną i występuje w wodach Oceanu Atlantyckiego, Morza Śródziemnego i Morza Czarnego. Jego populacja stale maleje na skutek bardzo dużego zapotrzebowania i niezrównoważonego rybołówstwa. W ciągu ostatnich 50 lat populacja tuńczyka błękitnopłetwego zmniejszyła się o co najmniej 50 procent. WWF twierdzi, że "Wyginięcie tego gatunku mogłoby mieć katastrofalne skutki w wodach północnego Atlantyku, Morza Śródziemnego i Zatoki Meksykańskiej i dla ich ekosystemów.”. IUCN określa jego kategorię jako zagrożony na wyginięcie (EN).