Radni województwa mazowieckiego przyjęli we wtorek, 22 września 2026, uchwałę, która pozwala ograniczać populację dzików na terenie Warszawy bez limitu. Nowy przepis, jak informuje oficjalny portal Mazowsza, ma dotyczyć wyłącznie zwierząt stwarzających nadzwyczajne zagrożenie dla życia, zdrowia lub gospodarki człowieka – co można różnie interpretować. Uchwała, przyjęta na wniosek prezydenta stolicy, ma obowiązywać dwa lata od dnia wejścia w życie, czyli od publikacji w Dzienniku Urzędowym Województwa Mazowieckiego.
WIDEO…
Sejmik Mazowsza przyjął zasady redukcji dzików
Uchwała nie nakazuje redukcji określonej liczby zwierząt ani nie ustala górnego limitu odstrzału. Odstrzelone będą mogły być dziki, które „trwale utraciły naturalny lęk przed człowiekiem, regularnie nachodzą na tereny zurbanizowane i obszary o zwartej zabudowie lub przebywają w pasach drogowych dróg publicznych”.
Dokument dopuszcza dwa sposoby ograniczania populacji: odstrzał redukcyjny oraz odłów z uśmierceniem. Wybór metody ma należeć do osób realizujących zadanie na zlecenie miasta, a każda interwencja zostanie udokumentowana protokołem. Warszawa będzie też zobowiązana do składania kwartalnych sprawozdań z prowadzonych działań.
Ograniczeniem możliwości działania są przepisy sanitarne związane z afrykańskim pomorem świń (ASF), które wykluczają odłów i przewiezienie zwierząt w inne miejsce. Władze województwa pytały Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi o odstępstwo od zakazu relokacji, jednak odpowiedź była negatywna.
Jak mówi przewodniczący Sejmiku Województwa Mazowieckiego Ludwik Rakowski, ze względu na błyskawicznie rosnącą populację miejskich dzików decyzja była konieczna. „Bezpieczeństwo mieszkańców jest najważniejsze, a aktualny stan prawny ogranicza możliwość innych działań redukujących populację dzików na terenach zurbanizowanych” – zaznaczył.
ASF: dziki zarażają świnie, czy odwrotnie?
Ogromne środki przeznaczane na walkę z ASF oraz ogólnokrajowy odstrzał dzików, który zredukował ich populację o około 80% w ciągu ostatnich 10 lat, jak na razie nie rozwiązały problemu. Według badań z Rumunii, o których pisaliśmy tutaj, to nie dziki odpowiadają za większość transmisji ASF, tylko same chlewnie. To samo badanie dowodzi, że 40% infekcji w populacji dzików pochodzi od trzody chlewnej. Rumunia pozostaje głównym ogniskiem ASF w Europie.
Ile dzików żyje w Warszawie?
Liczba dzików w Warszawie stale rośnie, mimo prowadzonego przez miasto odstrzału. Według danych Lasów Miejskich w 2023 r. odnotowano 4713 zgłoszeń dotyczących dzików, w 2024 r. 5128, a w 2025 r. już 8804. Tylko od początku stycznia do końca lipca 2026 r. zarejestrowano 14 434 zgłoszenia, czyli o około 64% więcej niż w całym poprzednim roku.
Wraz z liczbą zgłoszeń rośnie liczba ataków. W 2024 r. odnotowano 59 ataków na ludzi i 13 na psy, w 2025 r. odpowiednio 121 i 29, a do 31 lipca 2026 r. liczby te wzrosły do 159 ataków na ludzi oraz 42 na psy. Najwięcej zgłoszeń w 2026 r. pochodziło z Białołęki (3658) oraz Wawra (3047), ale problem coraz częściej dotyczy również silnie zurbanizowanych dzielnic, takich jak Żoliborz, Wola czy Śródmieście. Statystyki te mówią o samych zgłoszeniach i zdarzeniach uznanych za atak, jednak służby miejskie nie podają osobnej, dokładnej liczby osób, które odniosły bezpośrednie obrażenia.
Do 2017 r. jednym z podstawowych rozwiązań był odłów i przenoszenie zwierząt poza tereny zurbanizowane. Od listopada 2017 r., po stwierdzeniu w Warszawie przypadków ASF, taki odłów przestał być możliwy, a populację regulowano między innymi poprzez odstrzał sanitarny. Od 2022 r. do 31 lipca 2026 r. zredukowano łącznie 1750 dzików, z czego 1200 odłowiono, a 550 objęto odstrzałem. W samym 2024 r. zredukowano 466 dzików, w 2025 r. 465, a do końca lipca 2026 r. kolejnych 287 zwierząt.
Zespół ds. dzikich zwierząt czeka na wyniki badań
W czerwcu 2026 Warszawa powołała specjalny zespół ds. dzikich zwierząt, złożony z około pięćdziesięciu naukowców i samorządowców. Gremium podzielono na kilka grup roboczych, które czekają na wyniki zleconych przez miasto badań. Jak informował TOK FM, wstępne wyniki miały być znane pod koniec września 2026 r., a pełny raport dopiero w listopadzie.
Skala warszawskiej populacji dzików nie jest do końca znana. Wiceprezydentka Warszawy Magdalena Młochowska, w rozmowie z TOK FM wskazała, że w ubiegłym roku szacowano ją na około 3 tys. osobników, a badanie zostało powtórzone i ratusz czeka na ostateczne dane.
Źródła: TOK FM, Mazovia.pl, Gazeta Prawna, TVN24
Chcesz znaleźć więcej inspirujących podróży, fascynujących odkryć i opowieści ze świata nauki? Skorzystaj ze specjalnej oferty prenumeraty magazynów National Geographic Polska i National Geographic Traveler.