Nekropola, którą archeolodzy właśnie przebadali, służyła mieszkańcom prowincjonalnego starożytnego miasta Teranotis, które istniało już w czasach budowniczych piramid 4500 lat temu. Dziś jest to stanowisko archeologiczne Tell Atrib Abu Bello.
WIDEO…
Jego mieszkańcy trudnili się między innymi handlem pozyskiwanego nieopodal natronu – niezbędnego składnika w procesie mumifikacji. Jest to naturalna soda, która wzmaga proces wysuszania ciała.
Co wiemy o odkrytej nekropolii?
Odkryte sarkofagi i grobowce pochodzą z przełomu Epoki Późnej, Okresu Ptolemejskiego (głównie z III–II wieku p.n.e.) oraz początków Okresu Rzymskiego.
Odkrycia dokonała egipska misja archeologiczna Najwyższej Rady Starożytności (działająca przy egipskim Ministerstwie Turystyki i Starożytności). W listopadowym komunikacie podano, że udało się odsłonić setki kamiennych oraz ceramicznych trumien (sarkofagów), w tym warianty człekokształtne (antropomorficzne), a także pozostałości licznych trumien drewnianych.
Złote języki w ustach mumii – mistyczny obrzęd
Najbardziej spektakularnym znaleziskiem na nekropolii są małe płatki i blaszki ze złota w kształcie języków, umieszczane bezpośrednio w ustach zmarłych. W egipskiej eschatologii złoto uważano za „ciało bogów”, które nie ulegało rozkładowi.
Wkładanie złotego języka miało umożliwić zmarłemu przemawianie przed bogiem podziemi, Ozyrysem, by uzyskać nieśmiertelność. Płatki złotej folii odnaleziono zarówno przy mumiach dorosłych, jak i dzieci.
Złota było więcej
Oprócz „złotych języków” archeolodzy pozyskali wyjątkowy zespół biżuterii. Wśród zabytków wyróżniają się precyzyjnie wykonane złote kolczyki, wisiorki oraz złote amulety w kształcie skarabeuszy.
Zwraca uwagę złoty amulet w kształcie oka Horusa. Jest to starożytny egipski symbol ochrony, zdrowia i odrodzenia. Według mitologii brat Horus, Set wyrwał je podczas walki, a uzdrowione przez boga Thota oko Horus ofiarował swojemu zmarłemu ojcu, Ozyrysowi, podtrzymując go przy życiu w zaświatach. Dlatego znak ten utożsamiano z darami ofiarnymi oraz z Księżycem, którego fazy symbolizowały zranienie i cudowne uzdrowienie.
Unikatowym znaleziskiem są także terakotowe figurki Izydy-Afrodyty oraz złocone korony wotywne umieszczane przy mumiach sokołów.
Złoto w Egipcie
Złoto było bardzo cenionym kruszcem w Egipcie od początku istnienia tej cywilizacji. Faraonowie wysyłali ekspedycje w celu jego pozyskania na Pustynię Wschodnią i do Nubii, o czym świadczą pozostawione przez te ekspedycje inskrypcje hieroglificzne na ścianach skalanych.
Złoto było uważane za ciało boga Ra, dlatego ten kruszec był szeroko stosowany w kontekście grobowym. Chyba najbardziej przemawiającym do wyobraźni przykładem jest złota maska należąca do faraona Tutanchamona.
Złotą biżuterią faraonowie nagradzali swoich podwładnych. Nietypowym z perspektywy naszego kręgu kulturowego odznaczeniem za męstwo na polu bitwy była złota mucha.
Robotnicy dla umarłych
Podczas wykopalisk w Tel Athar Abu Billo odkryto dużą liczbę figurek uszebti. Figurki wykonane są z fajansu. Występują w różnych kształtach i rozmiarach. Część z nich posiada zachowane inskrypcje hieroglificzne.
Figurki uszebti stanowiły tradycyjny element egipskiego wyposażenia funeralnego – według wierzeń miały wykonywać prace w zaświatach w zastępstwie zmarłego.
Źródło: MOTA