Archeolodzy odkryli na wyspie Sulawesi w Indonezji najstarsze jak dotąd dowody obecności ludzi, datowane na co najmniej 1,04 miliona lat. Odkrycie to, dokonane na stanowisku archeologicznym Calio, rzuca nowe światło na ewolucję i migracje prehistorycznych homininów w Azji Południowo-Wschodniej. Sugeruje też, że wcześni ludzie mogli przeprawić się przez morze znacznie wcześniej, niż sądzono.
WIDEO…
Narzędzia sprzed miliona lat na polu kukurydzy
Zespół pod kierunkiem Budianto Hakima z indonezyjskiej agencji BRIN oraz prof. Adama Brumma z Centrum Badań Ewolucji Człowieka przy Griffith University (Australia) znalazł siedem kamiennych narzędzi. Dziś stanowisko Calio to pola kukurydzy, lecz w epoce plejstocenu był to brzeg rzeki, sprzyjający życiu, polowaniu i osiedlaniu się.
Narzędzia te to ostre, odłupane fragmenty kamieni, które praludzie zapewne znaleźli w rzece. Ich wiek potwierdzono dzięki metodzie datowaniu metodą paleomagnetyczną oraz bezpośredniemu datowaniu znalezionej szczęki świni. Obie metody wskazują na co najmniej 1,04 miliona lat.
Odkrycie, które zmienia historię
To przełomowe odkrycie przesuwa granice obecności homininów w tzw. regionie Wallacea, gdzie ewolucja homininów przebiegała niezależnie od reszty świata. Już wcześniej zespół prof. Brumma udokumentował obecność ludzi na wyspie Flores (Indonezja) ok. 1,02 mln lat temu oraz w Talepu na Sulawesi ok. 194 tys. lat temu. Na wyspie Luzon na Filipinach znaleziono natomiast ślady ludzi sprzed 700 tys. lat.
Kim byli tajemniczy twórcy narzędzi?
Ale tożsamość homininów z Calio pozostaje nieznana – nie znaleziono jeszcze ich szczątków. Odkrycie póki co rodzi więcej pytań niż odpowiedzi. Czy byli to przedstawiciele Homo erectus, którzy przeprawili się przez morze z Azji kontynentalnej, jak sugerują znaleziska sprzed 1,6 miliona lat na Jawie? Czy może jest to zupełnie inny, odrębny gatunek homininów? A może byli przodkami tzw. hobbitów (Homo floresiensis), czyli skarłowaciałych ludzi odkrytych na Flores?
Prehistoria Sulawesi pozostaje zagadką – wyspa ta to „mini-kontynent” o bogatej ekologii, gdzie homininy mogły ewoluować oddzielnie od reszty świata przez setki tysięcy lat. Odkrycie narzędzi to istotny fragment tej układanki, ale do jej pełnego zrozumienia potrzebne będą kolejne znaleziska – szczególnie szczątki kostne.
Źródło: Nature
Nasza autorka
Magdalena Rudzka
Dziennikarka „National Geographic Traveler" i „Kaleidoscope". Przez wiele lat również fotoedytorka w agencjach fotograficznych i magazynach. W National-Geographic.pl pisze przede wszystkim o przyrodzie. Lubi podróże po nieoczywistych miejscach, mięso i wino.
