Historia Biskupina jako jednego z najważniejszych punktów na archeologicznej mapie Europy zaczęła się w 1934 roku. To wtedy lokalny nauczyciel, Walenty Szwajcer, dostrzegł wystające z wody Jeziora Biskupińskiego drewniane pale i zaalarmował prof. Józefa Kostrzewskiego.
WIDEO…
Szybko okazało się, że torf i woda doskonale zakonserwowały konstrukcje osady obronnej sprzed ponad 2700 lat, co czyni to miejsce unikatowym przykładem tzw. archeologii mokrej. Dziś rezerwat o powierzchni 38 ha znajduje się na liście Pomników Historii. Prezentuje rekonstrukcje od epoki kamienia po wczesne średniowiecze, w tym słynny długi dom pierwszych rolników oraz wioskę piastowską oraz ikoniczną osadę ludności łużyckiej ze znaną wszystkim charakterystyczną bramą.
Do dziś na terenie Biskupina prowadzone są wykopaliska, o czym niedawno pisaliśmy. Archeolodzy natknęli się na średniowieczne fortyfikacje.
Dlaczego Biskupin potrzebuje zmian?
Mimo swej wyjątkowości, obecna infrastruktura Biskupina wymaga modernizacji, by sprostać współczesnym standardom. Głównym celem planowanej rozbudowy jest dostosowanie budynku muzealnego do rygorystycznych norm ekspozycji, w tym precyzyjnej kontroli klimatu i systemów bezpieczeństwa. Plan inwestycyjny przewiduje powstanie nowoczesnego pawilonu muzealnego, który stanie się sercem rezerwatu. W jego wnętrzu znajdzie się nowa wystawa stała, która w nowoczesny sposób opowie o życiu dawnych mieszkańców.
– Głównym założeniem tej rozbudowy jest dostosowanie budynku do spełnienia wszystkich aktualnych norm ekspozycji, w tym np. kontroli klimatu i bezpieczeństwa tak dla zabytków, jak i odwiedzających gości. Wszystko to ma na celu oczywiście zadbanie jednocześnie o większy komfort odwiedzających, jak też zapewnić nam możliwość bezpiecznego prezentowania bardziej wymagających wystaw – przekazał National Geographic Polska Bartłomiej Andrzejewski, specjalista ds. promocji Muzeum Archeologicznego w Biskupinie.
Kluczowym elementem będą multimedia oraz interaktywne stanowiska zaprojektowane tak, by angażować wszystkie zmysły zwiedzających. To podejście ma sprawić, że nauka o pradziejach stanie się inspirującym przeżyciem dla każdej grupy wiekowej.
„Mokra” archeologia pod lupą
Jednym z najbardziej innowacyjnych elementów nowego pawilonu będzie wyjątkowe, wielkogabarytowe akwarium. Jego zadaniem jest prezentacja specyfiki archeologicznego stanowiska mokrego, z którego Biskupin słynie na całym świecie. Dodatkowo budynek zostanie zaprojektowany w zgodzie z naturą – na jego szczycie znajdzie się zielony dach z roślinnością oraz specjalnymi miejscami lęgowymi dla ptaków.
Inwestycja warta miliony
Skala projektu jest imponująca – całkowita wartość inwestycji wynosi 95 milionów złotych. Tak duży rozmach jest możliwy dzięki znacznemu wsparciu zewnętrznemu: aż 65 milionów złotych pochodzi z dofinansowania unijnego w ramach programu Fundusze Europejskie dla Kujaw i Pomorza.
Kiedy zobaczymy efekty?
Harmonogram prac jest już ściśle określony. Pierwsze roboty budowlane mają rozpocząć się jeszcze w tym roku, natomiast główna faza budowy przewidziana jest na lata 2027–2029.
Ważną informacją dla turystów jest fakt, że w tym dwuletnim okresie pawilon muzealny będzie całkowicie zamknięty dla zwiedzających. Oficjalne zakończenie inwestycji i udostępnienie nowej przestrzeni gościom planowane jest na koniec 2029 roku. W tym czasie będzie można jednak oglądać pozostałe atrakcje muzeum, w tym słynne rekonstrukcje.
Źródła: Muzeum Archeologiczne w Biskupinie, Fundusze Europejskie dla Kujaw i Pomorza
Nasz autor
Szymon Zdziebłowski
Dziennikarz naukowy i podróżniczy, z wykształcenia archeolog śródziemnomorski. Przez wiele lat był związany z Serwisem Nauka w Polsce PAP. Opublikował m.in. przewodniki turystyczne po Egipcie oraz popularnonaukowe książki: „Wielka Piramida. Tajemnice cudu starożytności” i „Bogowie Polski. Szamani, megality i zapomniane słowiańskie bóstwa”. Miłośnik niewielkich, lokalnych muzeów. Uwielbia długie trasy rowerowe, szczególnie te prowadzące wzdłuż rzek.
