Sieciech, romans i morderstwo następcy tronu. Mroczne kulisy upadku króla Bolesława Śmiałego

Choć w szkole uczymy się głównie o męczeństwie biskupa, prof. Czwojdrak zwraca uwagę na polityczny „thriller”, który rozgrywał się w cieniu ołtarza na Skałce. Bolesław Śmiały, król o wielkich ambicjach, stał się ofiarą własnej pychy, którą po mistrzowsku rozegrał człowiek z drugiego planu.

Klątwa, która zablokowała powrót do domu

Bolesław Śmiały nie był pierwszym Piastem, który musiał uciekać z kraju – robili to wcześniej Mieszko II czy Kazimierz Odnowiciel. Jednak Śmiały jako jedyny nigdy nie zdołał odzyskać tronu. Dlaczego? Zdaniem prof. Czwojdrak, kluczem jest postać palatyna Sieciecha, który trzymał stery władzy przy boku chorowitego Władysława Hermana.

– Prawdopodobnie przy Sieciechu jest ten pies pogrzebany. To jest człowiek, który ma wielkie ambicje... Być może to właśnie za śmiercią Bolesława Śmiałego na Węgrzech stoi Sieciech – zauważa prof. Czwojdrak.

Romans na szczytach władzy i „czyszczenie” drogi do tronu

W podcaście mediewistka z Uniwersytetu Śląskiego kreśli obraz Sieciecha jako polityka bezwzględnego, który prawdopodobnie nawiązał romans z trzecią żoną Władysława Hermana, Judytą. Wspólnie mogli dążyć do przejęcia pełni władzy, co wymagało brutalnej eliminacji konkurentów – w tym prawowitego następcy tronu, syna Bolesława Śmiałego.

– Herman z Sieciechem zaprosili syna Bolesława Śmiałego, Mieszka, do kraju pod pretekstem wydania go za mąż... i co się dzieje? Oni go tam zamordowali. To był młody chłopak, ale to był prawowity następca – opowiada badaczka.

Z tej perspektywy konflikt z biskupem Stanisławem był jedynie „kapitalnym pretekstem”, który Bolesław Śmiały sam podał swoim wrogom na tacy, łamiąc tabu dotyczące nietykalności pomazańca.

„Szczodry” czy „Śmiały”? Mit o bogactwie i morał z klerykiem

Prof. Czwojdrak w rozmowie z Łukaszem Załuskim rozprawia się także z przydomkami władcy. Skąd wziął się „Szczodry”? To zasługa legendy o biednym kleryku, któremu król pozwolił nabrać tyle złota, ile zdoła udźwignąć.

– Bolesław Śmiały kazał mu rozprostrzeć płaszcz i wrzucił mu na ten płaszcz tyle złota, ile ten kleryk zdążył unieść. Ale już u Kadłubka mamy dopisany morał: chytremu klerykowi złamał się kark od ciężkości tego wszystkiego – mówi prof. Czwojdrak w podcaście National Geographic Polska.

Posłuchaj całej rozmowy o zabójstwie biskupa Stanisława

Historia Bolesława to opowieść o potędze, zdradzie i upadku, w której religijny konflikt był tylko wierzchołkiem góry lodowej. Jakie jeszcze tajemnice kryje postać Sieciecha, „najbardziej demonicznej postaci początków polskiego średniowiecza”? Dowiedz się z pełnego odcinka podcastu.

Rozmowę z prof. Bożeną Czwojdrak poprowadził Łukasz Załuski, redaktor naczelny National Geographic Polska. Wideo z rozmową można obejrzeć poniżej, a także na naszym kanale YouTube i w serwisie Spotify.

Źródło: National Geographic Polska

Nasz ekspert

Łukasz Załuski

Od ponad 20 lat opowiada o świecie – jego historii, nauce i miejscach, do których warto wyruszyć z otwartą głową. Jest redaktorem naczelnym „National Geographic Polska” oraz National-Geographic.pl. Wcześniej kierował m.in. „Focusem”, „Focusem Historia” czy „Sekretami Nauki”, konsekwentnie rozwijając tematykę popularnonaukową i podróżniczą. Jest inicjatorem projektu pierwszej naukowej rekonstrukcji wizerunków władców z dynastii Jagiellonów. Po godzinach miłośnik gimnastyki sportowej, książek kryminalnych i europejskich stolic.