Stulatkowie przekazują dalej niezwykły dar. Największe badanie w historii udowadnia, że długowieczność mamy w genach
Tylko ułamek procenta ludzi dożywa setnych urodzin. Najnowsze, największe w historii analizy medyczne dowodzą, że ten niezwykły dar nie jest kwestią przypadku, a dzieci stulatków dziedziczą wyjątkową ochronę przed starzeniem.
Osiągnięcie wieku 100 lat to wciąż rzadkie zjawisko – dotyczy zaledwie około 0,01% populacji na świecie. Czy ci niezwykli seniorzy zawdzięczają swoje wyniki restrykcyjnej diecie, stylowi życia czy może szczęśliwej puli genetycznej? Wątpliwości te rozwiewa nowa publikacja w prestiżowym czasopiśmie „JAMA Network Open”. Zespół badawczy z Albert Einstein College of Medicine przeanalizował historie medyczne tysięcy rodzin i udowodnił, że wybitna długowieczność ma charakter dziedziczny. Dzieci stulatków nie tylko żyją dłużej, ale ich organizmy wykazują zaskakującą odporność na najczęstsze choroby cywilizacyjne. Jak to działa?
Genetyczna ochrona naprawdę działa
Amerykańscy badacze wzięli pod lupę aż trzy niezależne grupy pacjentów. Porównali zdrowie ponad 2300 potomków stulatków z grupą kontrolną liczącą 1700 osób z rodzin o standardowej długości życia. Wyniki okazały się bezdyskusyjne.
Okazało się, że genetyczni spadkobiercy stulatków mają aż o 42% niższe ryzyko przedwczesnej śmierci. Ich biologiczna „supermoc” objawia się także w rewelacyjnej kondycji układu krążenia – wykazują o 33% mniejsze ryzyko wystąpienia chorób kardiologicznych oraz o 32% rzadziej chorują na nadciśnienie. Co więcej, nawet jeśli dzieci stulatków ostatecznie zapadają na choroby przewlekłe, następuje to średnio od 3 do 5 lat później niż u reszty badanego społeczeństwa.
To nie kwestia nawyków, to biologia
Co istotne, genetyczna przewaga badanej grupy utrzymywała się nawet wtedy, gdy analitycy wyrównali szanse obu grup pod kątem stylu życia. Oznacza to, że osoby ze skłonnością do długowieczności są bardziej odporne na negatywne skutki złej diety, palenia tytoniu czy gorszego statusu społecznego. Genetyczka dr Sofiya Milman oraz główny autor pracy dr Eric Reed przestrzegają jednak przed całkowitym lekceważeniem profilaktyki – zdrowe nawyki pozostają kluczowe dla każdego, bez względu na układ genów.
Ciekawostką wyłaniającą się z danych jest fakt, że ta genetyczna ochrona nie obniżyła u potomków stulatków zapadalności na same nowotwory. Zespół badawczy sugeruje jednak, że ich organizmy zdecydowanie lepiej radzą sobie z onkologicznym zagrożeniem i wykazują wyższą oporność, co ostatecznie przekłada się na niższą śmiertelność z tego powodu.
Światowa populacja systematycznie się starzeje. Według szacunków demografów ONZ, do 2050 roku liczba stulatków na Ziemi drastycznie wzrośnie i przekroczy barierę 3 mln osób. Najnowsze odkrycia uświadamiają nam, że w ich wyjątkowym DNA może kryć się klucz do tego, by wydłużyć ludzkie życie w zdrowiu i pełnej sprawności.
Źródło: JAMA Network Open, Montefiore Einstein
Szukasz więcej inspirujących podróży, fascynujących odkryć i opowieści ze świata nauki? Skorzystaj ze specjalnej oferty prenumeraty magazynów National Geographic Polska i National Geographic Traveler.
Nasz autor
Jonasz Przybył
Redaktor i dziennikarz związany wcześniej m.in. z przyrodniczą gałęzią Wydawnictwa Naukowego PWN, autor wielu tekstów publicystycznych i specjalistycznych. W National Geographic skupia się głównie na tematach dotyczących środowiska naturalnego, historycznych i kulturowych. Prywatnie muzyk: gra na perkusji i na handpanie. Interesuje go historia średniowiecza oraz socjologia, szczególnie zagadnienia dotyczące funkcjonowania społeczeństw i wyzwań, jakie stawia przed nimi XXI wiek.