Historia podboju terytoriów Galów (jednego z celtyckich ludów) przez Rzymian w dzisiejszej Francji, była naznaczona brutalnością. Galowie zostali podporządkowani przez Imperium Rzymskie w 52 roku p.n.e. po bitwie pod Alezją.

WIDEO…

player placeholder

Jednak w czasie wojny z Rzymianami Galowie bronili się też w innych miejscach, między innymi w rejonie dzisiejszego Paryża. W czasie walk z Rzymianami Galowie mieli podpalić tam osadę i most, by nie wpadła w ręce wroga. Mimo opisu walk pozostawionego przez rzymskiego wodza Juliusza Cezara, przez stulecia brakowało materialnych dowodów na obecność galijskiego oppidum w obrębie Île de la Cité, czyli wyspy w samym centrum dzisiejszego Paryża. Przypuszczano, że Lutecja znajdowała się nieco poza stolicą dzisiejszej Francji, w Nanterre. Wszystko zmieniło się w ostatnich dniach.

Spalone konstrukcje pod przyszłym szpitalem

W lutym 2026 r. podczas ratowniczych badań archeologicznych na terenie szpitala Hôtel-Dieu na Île de la Cité doszło do ciekawego odkrycia, ale dopiero teraz, po kilku miesiącach specjalistycznych analiz znalezisko ogłosił francuski resort kultury.

Zobacz także:

Zamiast oczekiwanych rutynowych śladów zabudowy średniowiecznej lub rzymskiej, archeolodzy odsłonili na znacznej głębokości 20-metrowy fragment wału z kamiennych bloków i krzyżujących się belek drewnianych, wsparty dwumetrową platformą ze żwiru i piasku.

Odkryta struktura nosiła wyraziste ślady gwałtownego pożaru – odsłonięto zwęglone belki i nasiona. Wśród popiołów znajdowała się ceramika sprzed dwóch tysięcy lat oraz żelazny grot galijskiej włóczni.

Kropkę na i postawiły analizy drewnianych elementów wykonane metodą datowania radiowęglowego (C14). Drewno do ich budowy ścięto między 200 a 10 rokiem p.n.e. Pasuje to jak ulał do narracji na temat wojen galijskich i spalenia miasta przez plemię Parisii w 52 roku p.n.e. 

Znaczenie naukowe. Potwierdzenie lokalizacji galijskiej Lutecji

Znalezisko to stanowi przełom w poznaniu historii Paryża. Dostarcza pierwszego namacalnego dowodu potwierdzającego, że galijskie oppidum Parisii znajdowało się na Île de la Cité, w miejscu późniejszego miasta rzymskiego i współczesnej stolicy Francji.

Odkrycie to pozwala ostatecznie odrzucić hipotezę o lokalizacji Lutecji w Nanterre i kończy wielowiekowy spór naukowy. Dowodzi również pełnej wiarygodności relacji Juliusza Cezara.

– Możemy mieć do czynienia z jednym z najważniejszych odkryć w historii badań nad galijską Lutecją – oświadczyła minister kultury Catherine Pégard w komunikacie prasowym opublikowanym przez resort. – Naukowa ostrożność wymaga jeszcze weryfikacji funkcji oraz chronologii [tego obiektu], jednak zbieżność dowodów jest na tym etapie szczególnie niezwykła – dodała.

Co dalej z reliktami?

Ze względu na znaczną głębokość wykopu oraz kruchość pozostałości (osłabionych przez starożytny pożar), zachowanie muru w całości na miejscu lub jego pełne wydobycie nie jest możliwe. Dlatego pierwszym krokiem jest wykonanie precyzyjnej dokumentacji cyfrowej znaleziska: fotogrametrii 3D.

Kolejnym krokiem będzie stworzenie wiernej rekonstrukcji fragmentu muru, w którą zostaną wkomponowane oryginalne kamienie licowe wydobyte z tego stanowiska archeologicznego. Tak zrekonstruowany fragment muru ma zostać w przyszłości udostępniony publiczności w jednym z muzeów w Paryżu.

Źródło: Ministerstwo Kultury Francji

Szukasz więcej inspirujących podróży, fascynujących odkryć i opowieści ze świata nauki? Skorzystaj ze specjalnej oferty prenumeraty magazynów National Geographic Polska i National Geographic Traveler.