Słońce przygaśnie nad Polską. Takiego zaćmienia nie było od 27 lat

Zbliżające się częściowe zaćmienie Słońca zapowiada się szczególnie interesująco ze względu na moment jego kulminacji. Maksimum zjawiska przypadnie tuż przed zachodem Słońca, co sprawi, że jego tarcza przybierze formę wąskiego, świetlnego sierpa widocznego nisko nad horyzontem. Tego typu konfiguracja nie tylko wzmacnia efekt wizualny, ale również zwiększa szanse na obserwację przy sprzyjających warunkach atmosferycznych. Kiedy dokładnie będzie można je zobaczyć i w których regionach kraju warunki będą najlepsze?

Częściowe zaćmienie Słońca w Polsce – kiedy i gdzie będzie najlepiej widoczne?

Zaćmienie przypadające na 12 sierpnia będzie miało wyraźnie zróżnicowany przebieg w zależności od regionu kraju. Największe zakrycie tarczy słonecznej odnotują mieszkańcy zachodniej i centralnej Polski – w tych częściach kraju Księżyc przesłoni ponad 80% powierzchni Słońca, natomiast na południowym wschodzie wartości te będą niższe i wyniosą około 40-60%. W Warszawie maksymalna faza osiągnie poziom około 82%, co oznacza wyraźne przyciemnienie światła dziennego. Zjawisko rozpocznie się wieczorem, około godziny 19:10–19:20 czasu letniego, a jego kulminacja nastąpi około 20:00. W wielu miejscach kraju obserwacja zakończy się jednak wcześniej, ponieważ Słońce zajdzie już w trakcie trwania zaćmienia – między około 20:06 a 20:40, w zależności od lokalizacji.

To właśnie moment zachodu nada temu wydarzeniu szczególny charakter wizualny. Nisko położona nad horyzontem tarcza Słońca, częściowo przysłonięta przez Księżyc, przybierze intensywne odcienie pomarańczu i czerwieni, co w połączeniu ze stopniowym spadkiem jasności stworzy rzadko spotykany efekt świetlny. Najlepsze warunki do obserwacji będą panować w miejscach z odsłoniętym widokiem na zachodni horyzont – szczególnie poza terenami zurbanizowanymi, gdzie ograniczone jest zanieczyszczenie światłem. Eksperci zwracają uwagę, że nawet przy częściowym zaćmieniu możliwe będzie zauważenie subtelnych zmian w oświetleniu krajobrazu, a w końcowej fazie – tuż przed zachodem – także charakterystycznego „ścięcia” tarczy słonecznej.

Gdzie zobaczyć całkowite zaćmienie Słońca w 2026 roku? Najlepsze miejsca na świecie

Pełna faza zaćmienia, podczas której tarcza Słońca zostaje całkowicie zasłonięta przez Księżyc, będzie widoczna wyłącznie w wąskim pasie przebiegającym przez północną część globu. Zjawisko rozpocznie się nad obszarami arktycznymi, obejmując trudno dostępne rejony północnej Rosji, w tym Półwysep Tajmyrski i okolice Morza Łaptiewów. Następnie cień Księżyca przesunie się nad Grenlandię, gdzie niemal dziewicze krajobrazy i brak zanieczyszczenia światłem stworzą wyjątkowe warunki do obserwacji korony słonecznej – zjawiska widocznego wyłącznie podczas całkowitego zaćmienia. Jednym z najważniejszych punktów na mapie obserwatorów będzie także Islandia. W zachodniej części kraju, w tym w rejonie Reykjavíku i półwyspu Snæfellsnes, całkowita ciemność potrwa ponad dwie minuty, a surowe, wulkaniczne krajobrazy nadadzą temu wydarzeniu szczególnie spektakularny charakter.

W dalszej części trasy cień Księżyca dotrze nad Europę, obejmując północne regiony Hiszpanii. To właśnie tam – w takich miejscach jak Asturia, Galicja czy Kastylia i León – warunki do obserwacji będą jednymi z najbardziej dostępnych dla turystów, a długość fazy całkowitej wyniesie około półtorej minuty. Takie miasta jak León czy Oviedo już przygotowują się na zwiększony ruch odwiedzających. Zjawisko zakończy się natomiast w Portugalii, gdzie jedynie północno-wschodnie regiony znajdą się na skraju pasa całkowitej ciemności, oferując bardzo krótką, ale nadal wyjątkową możliwość obserwacji pełnego zaćmienia.

Źródła: Twoja Pogoda, National Geographic Polska

Nasza ekspertka

Sabina Zięba

Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.