Krajobraz Lesotho tworzą głębokie doliny, płaskowyże i strome zbocza, które utrudniają przemieszczanie się między miejscowościami. W górskich rejonach nawet krótka droga do szkoły, przychodni czy targu może zająć wiele czasu, a śnieg i ulewne deszcze dodatkowo utrudniają podróż.
WIDEO…
Kraj ponad chmurami
Lesotho leży w całości na terenie Republiki Południowej Afryki. Ponad 80% jego powierzchni znajduje się powyżej 1800 m n.p.m., a najwyższy szczyt, Thabana Ntlenyana, wznosi się na 3482 m.
Zimą w górach występują mróz i śnieg, a latem intensywne opady mogą prowadzić do podtopień i uszkodzeń dróg. Strome zbocza ograniczają też dostęp do gruntów nadających się pod uprawę.
Z czego żyją mieszkańcy
Rolnictwo w Lesotho obejmuje uprawę kukurydzy, sorga i pszenicy, a także hodowlę owiec i kóz. Ta ostatnia ma znaczenie nie tylko dla lokalnych gospodarstw. W 2022 roku kraj odpowiadał za blisko 16% światowej produkcji moheru, ustępując jedynie Republice Południowej Afryki.
Choć rolnictwo zapewnia utrzymanie wielu mieszkańcom wsi, jego udział w gospodarce kraju wynosi około 6% PKB. Produkcja rolna pozostaje jednak silnie uzależniona od warunków klimatycznych, co przekłada się na zmienność zbiorów i bezpieczeństwo żywnościowe kraju.
Drogi, które znikają po deszczu
W górskich rejonach Lesotho niewielka odległość nie zawsze oznacza łatwą podróż. Strome zbocza, rzeki i słabo rozwinięta sieć drogowa utrudniają dojazd do szkół, sklepów i placówek medycznych.
W okresie deszczowym niektóre trasy stają się nieprzejezdne, a wezbrane rzeki odcinają mieszkańców od sąsiednich miejscowości. Bank Światowy opisywał również problemy społeczności mieszkających w pobliżu rzeki Tsuinyane, gdzie wysoki poziom wody utrudniał codzienne przemieszczanie się.
Bogactwo, które omija mieszkańców
Lesotho bywa także nazywane „wieżą ciśnień południowej Afryki”, ponieważ jego góry stanowią ważne źródło wody dla całego regionu. Kraj eksportuje ją do Republiki Południowej Afryki w ramach Lesotho Highlands Water Project, czerpiąc z tego dochody.
Lesotho dysponuje więc dużymi zasobami wodnymi, choć ich dostępność dla mieszkańców zależy od rozwinięcia infrastruktury i położenia osad. W górskich rejonach doprowadzenie wody do domów jest kosztowne ze względu na trudny teren i duże odległości.
Budowa oraz utrzymanie sieci wymagają znacznych nakładów, szczególnie w rozproszonych wioskach. Dodatkowym wyzwaniem są susze i ulewne deszcze, które utrudniają zaopatrzenie w wodę.
Życie z dala od reszty kraju
W górskich rejonach Lesotho trudniej nie tylko dotrzeć do usług, lecz także sprzedać to, co udało się wyprodukować. Bank Światowy wskazuje, że słaba komunikacja z miastami ogranicza rolnikom dostęp do rynków zbytu, a wysokie koszty transportu szczególnie obciążają mieszkańców odległych terenów.
Około dwóch trzecich mieszkańców kraju żyło na wsi według spisu z 2016 roku. Ubóstwo szczególnie mocno dotyka obszary wiejskie: w 2017 roku w górskich regionach wiejskich jego zasięg wynosił 67,8%.