Ziemskie pole magnetyczne działa jak tarcza chroniąca nas przed wiatrem słonecznym - strumieniem naładowanych cząstek i promieniowaniem. Ale pole geomagnetyczne nie jest stabilne pod względem siły i kierunku, i ma zdolność do odwracania się lub zmieniania. Takie właśnie odwrócenie miało miejsce prawie 42 000 lat temu i trwało ok. 800 lat, zanim ponownie doszło do odwrócenia biegunów i przywrócenia „dawnego ładu”. Wydarzenie to w historii geologii nazywane jest Laschamp Excursion, ale naukowcy do tej pory nie byli pewni, jak i czy wpłynęło ono na życie na Ziemi.
WIDEO…
Teraz zespół naukowców z Uniwersytetu Nowej Południowej Walii w Sydney i Muzeum Australii Południowej stwierdził, że odwrócenie pola magnetycznego Ziemi, wraz ze zmieniającymi się wiatrami słonecznymi, mogło wywołać szereg dramatycznych zmian klimatycznych prowadzących do zmian środowiskowych i masowego wymierania gatunków.
Autorzy badań przeanalizowali pierścienie znalezione w starożytnych nowozelandzkich drzewach kauri. Niektóre z ich fragmentów mają ponad 40 000 lat. Dzięki nim naukowcy określili skalę zmian atmosfery Ziemi w czasie. Jako, że każdy słój oznacza jeden rok, drzewa posłużyły naukowcom jako naturalne znaczniki czasu, do prześledzenia zmian poziomów radiowęglowych podczas odwrócenia biegunów.
To, że nasi neandertalscy przodkowie doskonale radzili sobie z własnoręcznym wykonywaniem i skutecznym wykorzystywaniem wielu narzędzi, wiemy od dawna. Nowe badania naukowców z Uniwersytetu Ke...
„Prawie jak koniec dni”
Naukowcy odkryli, że odwrócenie pola magnetycznego doprowadziło do „wyraźnych zmian klimatycznych”. Ich modelowanie wykazało, że wzrost pokrywy lodowej w Ameryce Północnej oraz przesunięcie głównych pasów wiatrów i burz tropikalnych można przypisać okresowi odwrócenia biegunów magnetycznych, który naukowcy nazwali „zdarzeniem Adamsa”.
– W rzeczywistości pole magnetyczne Ziemi prawie zniknęło i otworzyło planetę na wszystkie te wysokoenergetyczne cząstki z kosmosu. To byłby niesamowicie przerażający czas, prawie jak koniec dni – wyjaśnia Chris Turney, profesor UNSW Science, dyrektor Earth and Sustainability Science Research Center i główny autor badania.
Naukowcy twierdzą, że zdarzenie Adamsa może wyjaśniać wiele ewolucyjnych tajemnic Ziemi, w tym wyginięcie neandertalczyków i nagłe rozpowszechnienie sztuki figuratywnej, której ślady odkryto w jaskiniach na całym świecie.
Zjawisko to doprowadziłoby do dramatycznych i oszałamiających wydarzeń. W okresie poprzedzającym zdarzenie Adamsa ziemskie pole magnetyczne spadło do zaledwie 0%-6% swojej siły, podczas gdy Słońce doświadczyło kilku długotrwałych okresów cichej aktywności słonecznej.
– Zasadniczo nie mieliśmy żadnego pola magnetycznego. Nasza osłona przed promieniowaniem kosmicznym zniknęła całkowicie – mówi Turney. Osłabienie pola magnetycznego oznaczało, że więcej zjawisk tzw. pogody kosmicznej, takich jak skutki wybuchów słonecznych, mogło oddziaływać na Ziemię.
Sformułowanie “dziki seks” nabrało właśnie nowego znaczenia – najnowsze badania genomów wykazały, że ludzie i neandertalczycy na terenie Eurazji często ze sobą spółkowali. Jako lud...
To wtedy ludzie przenieśli się do jaskiń
– Niefiltrowane promieniowanie z kosmosu rozrywało cząsteczki powietrza w ziemskiej atmosferze, oddzielając elektrony i emitując światło (proces zwany jonizacją). Zjonizowane powietrze „smażyło” warstwę ozonową, wywołując falę zmian klimatycznych na całym świecie – opisuje tamte wydarzenia Turney.
Zjonizowane powietrze zwiększyłoby też częstotliwość burz z wyładowaniami elektrycznymi, co zdaniem naukowców mogło spowodować, że praludzie zaczęli poszukiwać schronienia w jaskiniach. Intensywne nasłonecznienie mogło też wymagać od naszych przodków stosowania ochrony przed słońcem.
– Powszechny motyw spotykany w jaskiniach, w postaci odcisków dłoni w kolorze czerwonej ochry, może sygnalizować, że była ona używana jako filtr przeciwsłoneczny. To technika wciąż używana przez niektóre społeczności – zauważa Alan Cooper, współautor badań z South Australian Museum, w rozmowie z CNN.
– Niesamowite obrazy powstałe w tym czasie w jaskiniach zostały zachowane, podczas gdy inne dzieła sztuki na otwartych przestrzeniach uległy erozji, przez co wydaje się, że sztuka nagle zaczęła się 42 000 lat temu – dodał Cooper.
Około 600 tys. lat temu ludzkość podzieliła się na dwie grupy. Jedna została w Afryce, druga ruszyła mostem lądowym do Azji i Europy. Tymi wędrowcami byli neandertalczycy, Homo neandertha...
Czeka nas kolejne odwrócenie biegunów
W artykule opublikowanym w czasopiśmie Science eksperci twierdzą, że obecnie obserwuje się ruch północnego bieguna magnetycznego, co może sygnalizować kolejne odwrócenie.
– Ta prędkość, obok osłabienia pola magnetycznego Ziemi o około 9 procent w ciągu ostatnich 170 lat, może wskazywać na nadchodzącą zmianę kierunku. Gdyby podobne wydarzenie miało miejsce dzisiaj, konsekwencje dla współczesnego społeczeństwa byłyby ogromne. Napływające promieniowanie kosmiczne zniszczyłoby nasze sieci elektroenergetyczne i satelitarne – mówi Cooper.
– Odwrócenie bieguna magnetycznego lub ekstremalna zmiana aktywności Słońca byłyby bezprecedensowymi przyspieszaczami zmian klimatu. Musimy pilnie zredukować emisję węgla, zanim takie przypadkowe zdarzenie się powtórzy – podkreślił naukowiec.