Zwiedzanie warto zacząć od ulicy Kapitańskiej. Wzdłuż tej drogi można oglądać dawną zabudowę i tablice ze starymi fotografiami, a później zejść nad wodę. Taki spacer pozwala zobaczyć, jak blisko siebie pozostają tutaj historia miejscowości, codzienność jej mieszkańców i wypoczynek nad Bałtykiem.
WIDEO…
Cud Polski wybrany przez czytelników
Chłopy zostały laureatem plebiscytu Cuda Polski 2026 w województwie zachodniopomorskim. To jedno z 16 miejsc wyróżnionych w tegorocznej edycji. W całym głosowaniu czytelnicy oddali ponad 220 tys. głosów na 48 kandydatów z różnych części kraju. Z każdego województwa wybrano jednego zwycięzcę.
Wśród zachodniopomorskich nominacji znalazły się również Park Krajobrazowy Dolina Dolnej Odry i Wsteczna Delta Świny. Chłopy reprezentowały inny rodzaj dziedzictwa – nadmorską wieś, w której tradycyjny układ zabudowy sąsiaduje z funkcjonującą przystanią rybacką
Przy Kapitańskiej zachował się dawny porządek wsi
Chłopy leżą w gminie Mielno, w powiecie koszalińskim. Pierwsze wzmianki o miejscowości pochodzą z końca XIII wieku. Jej wypoczynkowa historia także jest długa – według informacji Urzędu Miejskiego w Mielnie już w 1840 roku wieś uznawano za kurort, a w 1900 roku dołączyła do Związku Niemieckich Kąpielisk Nadbałtyckich. Rybołówstwo i przyjmowanie letników współistniały tu od pokoleń.
Najcenniejszym świadectwem przeszłości jest zachowany układ przestrzenny osady, objęty wpisem do rejestru zabytków. Zabudowania skupiają się po obu stronach głównej ulicy. Przetrwały też XIX-wieczne domy o konstrukcji szachulcowej. Warto więc przyjrzeć się zarówno pojedynczym budynkom, jak i temu, w jaki sposób tworzą wspólną całość.
Wzdłuż Kapitańskiej poprowadzono ścieżkę historyczną. Umieszczone przy wybranych obiektach stare zdjęcia oraz mapa miejscowości z 1930 roku pomagają porównać dzisiejszy widok z dawnym. Spacer staje się dzięki temu czymś więcej niż oglądaniem elewacji – pozwala szukać szczegółów, które przetrwały kolejne dziesięciolecia.
Łodzie na plaży wciąż mają pracę do wykonania
Przy przystani najlepiej widać, że rybackie dziedzictwo Chłopów pozostaje częścią współczesności. Działają tu rybacy prowadzący połowy na wodach przybrzeżnych. Można obserwować ich pracę i kupić ryby. Przystań pełni funkcję użytkową, choć dla odwiedzających jest również jednym z najbardziej charakterystycznych miejsc we wsi.
Obok znajduje się dwupoziomowe molo, oddane do użytku w 2015 roku. Ma około 90 metrów długości i pozwala spojrzeć na brzeg od strony morza. Z tego miejsca łatwo połączyć w jednym kadrze plażę, rybackie łodzie i zabudowę miejscowości.
Tutejszy krajobraz uzupełniają wydmy i nadmorskie lasy. Choć plaże nad Bałtykiem bywają głównym celem wakacyjnego wyjazdu, w Chłopach warto zostawić czas także na spacer po samej miejscowości. Od morza do śladów dawnej osady jest tu blisko.
W Skarbnicy można doświadczyć sztormu
Opowieść o życiu nad wodą rozwija Skarbnica Wioski Rybackiej przy ulicy Morskiej 37. Placówkę otwarto w 2019 roku. Zgromadzono w niej pamiątki związane z miejscowością i rybołówstwem, a tradycyjne eksponaty uzupełniono multimediami.
Jedną z atrakcji jest komputerowa symulacja sztormu na kutrze. Są też multimedialna mapa Bałtyku, możliwość spróbowania wyciągania sieci oraz dawne stroje. Dla dzieci przygotowano między innymi puzzle i quiz.
Wizytę trzeba zaplanować – zgodnie z informacją gminy zwiedzanie odbywa się z przewodnikiem po wcześniejszej rezerwacji. Przed przyjazdem warto potwierdzić dostępny termin i warunki wejścia.
Leśna ścieżka prowadzi do 16. południka
Na wschód od Chłopów, w lesie w kierunku Mielenka, znajduje się obelisk oznaczający przebieg 16. południka długości geograficznej wschodniej. Ustawiono go w 2007 roku z inicjatywy lokalnego Stowarzyszenia „16-ty Południk”.
To cel krótkiej wycieczki, podczas której nadmorski krajobraz można połączyć z lekcją geografii. Przy obelisku znajduje się miejsce odpoczynku na szlaku pieszym i rowerowym. Sama linia południka jest oczywiście niewidoczna – kamień wskazuje jej umowny przebieg w terenie.
Z Chłopów dalej wzdłuż wybrzeża
Chłopy są również przystankiem na trasie Velo Baltica, na odcinku między Kołobrzegiem a Mielnem. Można więc potraktować je jako cel osobnego wyjazdu albo zatrzymać się tutaj podczas dłuższej podróży wzdłuż wybrzeża.
W okolicy czekają kolejne miejsca warte uwagi – Sarbinowo z nadmorską promenadą, latarnia morska w Gąskach oraz Mielno. Łączące te miejscowości rowerowe trasy Pomorza Zachodniego pozwalają zaplanować wycieczkę z kilkoma przystankami. W Chłopach warto jednak zejść z roweru – przejść Kapitańską, zajrzeć do przystani i dopiero potem ruszyć dalej.
Źródło: Urząd Miejski w Mielnie
Pełna lista zwycięzców plebiscytu Cuda Polski 2026
- Dolnośląskie – Arboretum Wojsławice,
- Kujawsko-Pomorskie – Mysia Wieża i Jezioro Gopło w Kruszwicy,
- Lubelskie – Kraszczady,
- Lubuskie – Gród Santok,
- Łódzkie – Aflopark w Pabianicach,
- Małopolskie – Krynica-Zdrój,
- Mazowieckie – Otwock i Świdermajer,
- Opolskie – Zamek Książęcy w Niemodlinie,
- Podkarpackie – Kościół w Haczowie,
- Podlaskie – Pojezierze Suwalskie i Jezioro Hańcza,
- Pomorskie – Kalwaria Wejherowska,
- Śląskie – Szlak Orlich Gniazd,
- Świętokrzyskie – Rzeka Nida,
- Warmińsko-Mazurskie – Kanał Elbląski,
- Wielkopolskie – Kraina 100 Jezior,
- Zachodniopomorskie – Chłopy.
Źródła: Zamek w Niemodlinie, Zamki Polskie, Zamki i dwory obronne Śląska
Sponsorem plebiscytu jest: