Temat sztucznej inteligencji pojawiał się w niemal każdej dziedzinie: w gospodarce, bezpieczeństwie, medycynie, mediach i administracji. W programie znalazło się blisko trzydzieści paneli, rozmów, prezentacji książek i warsztatów poświęconych AI. Dotyczyły europejskiej infrastruktury obliczeniowej, ale też pytania, czy algorytm może kiedyś zastąpić polityka.
WIDEO…
Wyścig o moc obliczeniową
Na pierwszy plan Forum wysunął się wątek europejskich gigafabryk AI. Debatę zainaugurował swoim wystąpieniem Krzysztof Gawkowski, wiceprezes Rady Ministrów i minister cyfryzacji. Rozmowę o budowie wspólnego ekosystemu inwestycji, technologii i kompetencji poprowadziła Aleksandra Tomaszewska, dyrektorka Departamentu Badań i Innowacji w Ministerstwie Cyfryzacji. W panelu wzięli udział Jan Sechter, wiceminister w czeskim Ministerstwie Przemysłu i Handlu, Paulius Petrauskas, wiceminister w litewskim Ministerstwie Gospodarki i Innowacji, oraz Dariusz Standerski, sekretarz stanu w Ministerstwie Cyfryzacji. Punktem wyjścia była inicjatywa EuroHPC, która, jak podkreślali organizatorzy, wymaga współpracy administracji, inwestorów, energetyki, nauki i biznesu. Pytano o rolę Polski i Europy Środkowej oraz o to, jak sprawić, by gigafabryki stały się fundamentem rozwoju innowacyjnych firm, a nie tylko projektem infrastrukturalnym.
Praktyczny wymiar tej rozmowy pokazała sesja „Trzy Fabryki AI dla Polski”. Zaprezentowano w niej GAIA, PIAST i LUMI, czyli infrastrukturę dostępną dla polskich firm, instytucji publicznych i zespołów badawczych. Moderował Marek Magryś, dyrektor Akademickiego Centrum Komputerowego Cyfronet AGH, a możliwości LUMI przedstawiała Patrycja Dąbrowska-Wierzbicka, PL Lead w LUMI AI Factory w Cyfronecie AGH.
Europa: szansa czy utracona dekada?
Panel „AI made in Europe” zderzył optymizm z niepokojem. Europa ma potencjał, by budować własne przewagi, ale bez szybszego wdrażania innowacji, inwestycji, zmian regulacyjnych i ściślejszej współpracy nauki z biznesem pozostanie w cieniu Chin i USA. Dyskusję prowadził Szymon Furman, redaktor prowadzący „Nowoczesnego Przemysłu”. Głos zabrali m.in. Jan Kavalírek, ambasador ds. AI i nowych technologii w Związku Przemysłu i Transportu Republiki Czeskiej, prof. Krzysztof Jajuga z Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu oraz Damien Lucas, CEO francuskiego Scaleway, a także goście z Włoch, Estonii, Węgier i Litwy.
Nauka, książki i pytanie „co teraz?”
Uczestnicy forum mogli też spojrzeć na sztuczną inteligencję z dystansu. Asim Khwaja, ekspert rządu Wielkiej Brytanii ds. cyberbezpieczeństwa i ryzyka technologicznego oraz ambasador UN IYQ, rozmawiał z Witoldem Tabaką, reporterem Telewizji Polskiej, o książce „Convergence of AI and Quantum”. Stara się w niej oddzielić medialny szum od realnych możliwości tych technologii.
Prof. Marta Kwiatkowska z Polskiej Akademii Nauk i Uniwersytetu Oksfordzkiego, światowa liderka w dziedzinie weryfikacji systemów AI opartych na sieciach neuronowych, rozmawiała z Magdaleną M. Baran, redaktor prowadzącą Fundacji Liberte!.
Historię AI od „Szachowego Turka” po wielkie modele językowe przybliżył prof. Ryszard Tadeusiewicz z Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie, autor książki „Sztuczna inteligencja. Od Turinga po ChatGPT”. Rozmowę prowadził Andrzej Szarata, rektor Politechniki Krakowskiej.
Na forum gościła też Nicole Alexander, profesor marketingu i technologii na Uniwersytecie Columbia w USA, była dyrektor globalna marketingu w Meta. Osobiście zaprezentowała książkę „Etyczna sztuczna inteligencja w marketingu: dostosowanie wzrostu, odpowiedzialności i zaufania klientów”, której jest współautorką. Publikacja na przykładach firm takich jak Ally, OSF Healthcare, Adobe i Ipsos pokazuje, jak łączyć personalizację z ochroną prywatności i budować ramy zarządzania zapewniające nadzór etyczny bez blokowania innowacji. Rozmowę poprowadziła Agata Todorow, dziennikarka Euronews.
Osobną formułę miała rozmowa „AI, co teraz?”. Zamiast prognoz zaproponowano w niej szczerą wymianę zdań między tymi, którzy AI badają, obawiają się jej i muszą ją regulować. Zasiedli w niej Aleksandra Tomaszewska z Ministerstwa Cyfryzacji, prof. Andrzej Dragan, fizyk z Uniwersytetu Warszawskiego, oraz prof. Piotr Sankowski z tej samej uczelni.
AI w mundurze i w kosmosie
Wyraźnie obecny na Forum był wątek bezpieczeństwa. Rozmowę „AI na froncie – nowa era konfliktów zbrojnych” z prof. Zbigniewem Piotrowskim z Wojskowej Akademii Technicznej im. Jarosława Dąbrowskiego poprowadził prof. Maciej Jaworski z Politechniki Krakowskiej im. Tadeusza Kościuszki. Rozmowa dotyczyła autonomicznych systemów uzbrojenia, rojów dronów i cyberoperacji. Pytano, gdzie leży granica autonomii maszyn i odpowiedzialności człowieka oraz czy armie i państwa są gotowe na tempo tej zmiany. Podobny dylemat w wymiarze cywilno-wojskowym poruszono w panelu o technologiach dual use, który moderował dr Kacper Gradoń z Politechniki Warszawskiej. Wystąpiła w nim m.in. Anna Felkner, dyrektor Pionu Badań i Rozwoju Cyberbezpieczeństwa w NASK PIB.
Temat najwyższego kosztu błędu pojawił się w panelu „Gwiezdne halucynacje” o AI w technologiach kosmicznych, gdzie „halucynacja” systemu może oznaczać utratę misji i milionów dolarów. Prowadziła dr Agata Wijata, adiunkt badawczy Politechniki Warszawskiej, a głos zabrał m.in. Mikołaj Podgórski, członek zarządu Scanway S.A.
Medycyna: po pierwsze nie szkodzić
Pytanie o granice zaufania do maszyn postawiono także w medycynie. Panel „Po pierwsze nie szkodzić” dotyczył autonomizacji procesów biomedycznych, od diagnostyki i projektowania leków po samodzielne prowadzenie eksperymentów. Rozmawiali m.in. Kamil Jonak, dziekan Wydziału Matematyki i Informatyki Technicznej Politechniki Lubelskiej, oraz Maciej Wysocki, Prezes Zarządu BioCam. O robotyce, telemedycynie i diagnostyce wspieranej przez AI dyskutowano w panelu prowadzonym przez Tomasza Latosa, byłego posła i przewodniczącego Komisji Zdrowia, z udziałem m.in. Edyty Szurowskiej, wiceprezes zarządu Polskiego Lekarskiego Towarzystwa Radiologicznego. Wpływ AI na zawody medyczne był tematem warsztatu Rafała Staszewskiego, kanclerza Uniwersytetu Medycznego im. K. Marcinkowskiego w Poznaniu, i Ewy Baum, dziekan Wydziału Nauk o Zdrowiu tej uczelni. Punktem wyjścia było założenie, że to człowiek powinien pozostać w centrum medycyny.
Bitwa o treści, uwagę i zaufanie
Osobny blok dotyczył mediów i kultury. W panelu „Wojna o treści: media vs big techy”, moderowanym przez Krzysztofa Ziemca, wiceprezesa Endframe Media, relację wydawców z platformami opisano jako rywalizację o pieniądze i kontrolę nad dystrybucją. Wystąpił w nim m.in. Michał Kanownik, prezes Związku Cyfrowa Polska. AI dodatkowo komplikuje sytuację, bo platformy wykorzystują treści wydawców do generowania własnych odpowiedzi. Z perspektywy twórców mówił Miłosz Bembinow, przewodniczący zarządu Stowarzyszenia Autorów ZAiKS, w rozmowie z Arturem Osieckim, dziennikarzem i redaktorem Gremi Media S.A. Rozmowa dotyczyła przejrzystości danych treningowych, licencjonowania i odpowiedzialności dostawców modeli.
Głos regulatora przedstawiła Agnieszka Glapiak, przewodnicząca Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji, w rozmowie z Jackiem Karnowskim, redaktorem naczelnym w Fratria Sp. z o.o. Punktem wyjścia były badania KRRiT dotyczące edukacji medialnej, dezinformacji i wpływu AI na media oraz demokrację. Temat rozwinął panel „Zaufanie w cyfrowej erze”, który moderował Konrad Sadurski, zastępca redaktor naczelnej „Forbesa Polska”. Wystąpili w nim m.in. Tomasz Rożek, prezes zarządu Fundacji Nauka. To Lubię, i Dariusz Standerski z Ministerstwa Cyfryzacji. Rozmawiano o tym, jak sprawić, by prawda wygrywała z dezinformacją i treściami generowanymi przez AI.
Panel „Marka w epoce inteligentnych technologii – jak zdobyć uwagę i zaufanie odbiorców” dotyczył budowania wiarygodności marki w świecie nadmiaru informacji, algorytmów i cyfrowych platform. Uczestnicy zastanawiali się, jak sztuczna inteligencja, automatyzacja i analiza danych zmieniają komunikację z klientami, pozwalając na bardziej spersonalizowane doświadczenia, jednocześnie stawiając pytanie, czy technologia wzmacnia, czy osłabia relacje z odbiorcami. Moderowała Daria Widerowska, właścicielka i redaktorka BRANDnew & Good Business Place. Wśród panelistów byli Maciej Klepacki, prezes zarządu Burda Media Polska, oraz Paweł Galej, Chief Commercial Officer w Play.
Państwo, miasta i samorządy
Jeden z wątków dotyczył tego, jak AI zmieni rządzenie. W panelu „Czy sztuczna inteligencja zastąpi polityków i rządy?”, prowadzonym przez Bartosza Bidermana, menedżera produktu w NASK S.A., pytano, jak zadbać, by algorytmy działały transparentnie, etycznie i zgodnie z zasadami demokracji, zamiast wzmacniać nierówności, dezinformację i koncentrację władzy. Wypowiadali się m.in. prof. Bartosz Brożek, prorektor ds. rozwoju Uniwersytetu Jagiellońskiego, poseł Grzegorz Napieralski z Sejmu RP oraz Alexis Prokopiev, wiceprezes Association Civic Tech Europe z Belgii.
Na poziomie lokalnym temat rozwinięto w panelu „Miasta w erze AI”, prowadzonym przez Ewę Kubejko-Polańską, prezeskę zarządu Stowarzyszenia Rzeszów Smart City. Wzięli w nim udział m.in. Marcin Deręgowski, zastępca prezydenta Rzeszowa, i Magdalena Cieślik, wiceprezydentka Sopotu. Mówiono o zarządzaniu ruchem, energią i usługami publicznymi, ale też o bezpieczeństwie danych i obawie przed nadmierną automatyzacją decyzji publicznych. W panelu „Samorząd 2035”, moderowanym przez prof. Tomasza Kajdanowicza, kierownika Katedry Sztucznej Inteligencji Politechniki Wrocławskiej, dyskutowano o współpracy uczelni z samorządami. Wystąpił w nim m.in. Jakub Mazur, wiceprezydent Wrocławia.
Jedno pytanie, wiele odpowiedzi
Karpackie rozmowy łączyło kilka powracających pytań: kto odpowiada za decyzję podjętą przez maszynę, gdzie kończy się autonomia systemu, a zaczyna obowiązek człowieka, i czy Europa oraz jej region zdążą z wdrożeniami, zanim zostaną w tyle za Stanami Zjednoczonymi i Chinami. Od odpowiedzi zależy, czy AI stanie się dla gospodarki motorem rozwoju, czy kolejnym źródłem ryzyka.
Głównym Partnerem Forum Ekonomicznego w Karpaczu jest Urząd Marszałkowski Województwa Dolnośląskiego, Partnerem Strategicznym jest Hotel Gołębiewski, Miastem Gospodarzem jest Karpacz, Głównym Partnerem Merytorycznym jest SGH, partnerami są także Miasto Wrocław oraz Port Lotniczy Wrocław.
