Wielkopolska to region o niezwykle zróżnicowanym krajobrazie, w którym rozległe równiny przeplatają się z lasami, dolinami rzek i jeziorami polodowcowymi. Choć województwo słynie przede wszystkim z bogatej historii i licznych zabytków, nie brakuje tu również miejsc sprzyjających aktywnemu wypoczynkowi.
WIDEO…
Jednym z nich jest Kraina 100 Jezior, która przyciąga zarówno miłośników sportów wodnych, jak i osoby poszukujące wytchnienia w otoczeniu przyrody. Można tu znaleźć kąpieliska, niewielkie miejscowości turystyczne, rozległe kompleksy leśne oraz szlaki prowadzące przez najciekawsze zakątki pojezierza. Dzięki temu obszar jest interesującą alternatywą dla bardziej zatłoczonych kierunków turystycznych w Polsce.
Kraina 100 Jezior w Wielkopolsce. Jak powstał ten niezwykły krajobraz?
Kraina 100 Jezior obejmuje Pojezierze Międzychodzko-Sierakowskie i jego okolice, położone w zachodniej Wielkopolsce. Swoje charakterystyczne ukształtowanie zawdzięcza ostatniemu zlodowaceniu, kiedy przemieszczający się lądolód, a następnie wody z jego topnienia kształtowały doliny, zagłębienia i wzgórza morenowe. Po ustąpieniu lodowca wiele obniżeń wypełniła woda, tworząc jeziora o zróżnicowanych kształtach i głębokościach. W rezultacie powstał krajobraz, w którym pagórkowate tereny sąsiadują z długimi rynnami jeziornymi, a piaszczyste wydmy z doliną Warty.
Nazwa regionu nie jest przypadkowa. Na terenie pojezierza znajduje się ponad 100 zbiorników wodnych, z których część wyróżnia się szczególnymi właściwościami. Największe jest Jezioro Chrzypskie o powierzchni około 304 ha, natomiast najgłębsze – Jezioro Śremskie – osiąga 45 m głębokości. Co ciekawe, jego dno znajduje się około 6 m poniżej poziomu morza, co czyni je jedyną kryptodepresją w Wielkopolsce. Znaczna część tego obszaru jest chroniona w granicach Sierakowskiego Parku Krajobrazowego, utworzonego w 1991 roku w celu zachowania polodowcowej rzeźby terenu i cennych ekosystemów.
Co warto zobaczyć w Krainie 100 Jezior? Sieraków, Międzychód i okolice
Choć największym atutem pojezierza pozostaje jego krajobraz, warto poświęcić czas również na poznanie miejscowej historii. Dobrym punktem rozpoczęcia zwiedzania jest Sieraków, gdzie znajduje się Muzeum Zamek Opalińskich. W odbudowanym skrzydle dawnej rezydencji można zobaczyć m.in. bogato zdobione barokowe sarkofagi przedstawicieli rodu, należące do najcenniejszych zabytków tego rodzaju w Polsce. Niedaleko położony jest kościół pobernardyński Najświętszej Maryi Panny Niepokalanie Poczętej, wyróżniający się kunsztownym wystrojem wnętrza. Kolejnym świadectwem historii miejscowości pozostaje Stado Ogierów, założone w 1829 roku. To jeden z najstarszych ośrodków hodowli koni na ziemiach polskich, w którym do dziś zachowały się zabytkowe stajnie i charakterystyczna zabudowa gospodarcza.
Inny charakter ma Międzychód, którego zabudowa rozwinęła się na wąskim pasie terenu między Wartą a Jeziorem Miejskim. Spacerując po jego historycznym centrum, można zobaczyć wąskie przejścia nazywane gaskami, prowadzące w kierunku rzeki, oraz słynną Laufpompę – zabytkową pompę czerpiącą wodę ze studni artezyjskiej.
Z kolei miłośnicy rozległych panoram powinni skierować się do Łężeczek, gdzie znajduje się punkt widokowy na Jezioro Chrzypskie i otaczające je wzgórza. Warto również odwiedzić Kamionnę z późnogotyckim kościołem z 1499 roku oraz Mniszki, gdzie działa Centrum Edukacji Regionalnej i Przyrodniczej. W odrestaurowanych zabudowaniach dawnego folwarku można poznać tradycyjne rzemiosła, zobaczyć dawne narzędzia i dowiedzieć się, jak wyglądała praca kowala, garncarza czy szewca.
Jeziora, rezerwaty i szlaki rowerowe. Jak aktywnie odkrywać region?
Urozmaicony teren sprzyja nie tylko zwiedzaniu, lecz także wypoczynkowi na świeżym powietrzu. W okolicach Sierakowa szczególnie popularne jest Jezioro Jaroszewskie, nad którym znajdują się kąpieliska, ośrodki wypoczynkowe i wypożyczalnie sprzętu wodnego. Kajakarze mogą wybierać również spośród innych akwenów, m.in. jezior Lutomskiego i Chrzypskiego. To ostatnie, ze względu na swoją powierzchnię, przyciąga także miłośników żeglarstwa. Alternatywą są spływy Wartą, której odcinek między Sierakowem a Międzychodem należy do Wielkiej Pętli Wielkopolski – szlaku wodnego łączącego rzeki, jeziora i kanały. Nie wszystkie zbiorniki są jednak dostępne dla turystów. Na terenach niektórych rezerwatów obowiązują ograniczenia dotyczące poruszania się po wodzie, mające chronić wrażliwe siedliska i miejsca bytowania zwierząt.
Szczególne znaczenie przyrodnicze mają lasy Puszczy Noteckiej oraz obszary chronione w Sierakowskim Parku Krajobrazowym. W rezerwacie Buki nad Jeziorem Lutomskim można podziwiać stare drzewostany bukowe porastające strome zbocza nad wodą. W regionie występują również liczne gatunki ptaków związanych ze środowiskiem wodnym i leśnym, m.in. żurawie, czaple i bieliki. Część jezior otaczają torfowiska, trzcinowiska i podmokłe łąki, które stanowią ważne miejsca rozrodu i żerowania wielu zwierząt.
Region można poznawać również na rowerze. Przebiega tędy Szlak Stu Jezior, prowadzący z Poznania przez Szamotuły, Chrzypsko Wielkie i Sieraków do Międzychodu. Cała trasa liczy około 111 km i biegnie przez zróżnicowany krajobraz, od terenów rolniczych po leśne drogi i okolice jezior. Niektóre odcinki mają piaszczystą nawierzchnię, dlatego przed wyjazdem warto uwzględnić zarówno dystans, jak i warunki terenowe. Szlak można pokonywać etapami, dostosowując trasę do własnych możliwości.
Pełna lista zwycięzców plebiscytu Cuda Polski 2026:
- Dolnośląskie – Arboretum Wojsławice,
- Kujawsko-Pomorskie – Mysia Wieża i Jezioro Gopło w Kruszwicy,
- Lubelskie – Kraszczady,
- Lubuskie – Gród Santok,
- Łódzkie – Aflopark w Pabianicach,
- Małopolskie – Krynica-Zdrój,
- Mazowieckie – Otwock i Świdermajer,
- Opolskie – Zamek Książęcy w Niemodlinie,
- Podkarpackie – Kościół w Haczowie,
- Podlaskie – Pojezierze Suwalskie i Jezioro Hańcza,
- Pomorskie – Kalwaria Wejherowska,
- Śląskie – Szlak Orlich Gniazd,
- Świętokrzyskie – Rzeka Nida,
- Warmińsko-Mazurskie – Kanał Elbląski,
- Wielkopolskie – Kraina 100 Jezior,
- Zachodniopomorskie – Chłopy.
Źródła: ZPKWW, Wielkopolska.travel
Sponsorem plebiscytu jest:
