Wielka Piątka Afryki – jakie zwierzęta należą do Big Five i gdzie można je spotkać?

W tym artykule:

1. Afrykańska piątka, czyli zwierzęta tworzące Big Five
2. W poszukiwaniu Wielkiej Piątki
3. Spotkanie z Wielką Piątką

Afrykańska piątka, czyli zwierzęta tworzące Big Five

Wielka Piątka Afryki znana jest ze swojej waleczności, szczególnie, kiedy w grę wchodzi ochrona potomstwa lub gdy zwierzęta same znajdują się w centrum zagrożenia. Dlatego decydującym czynnikiem w ukształtowaniu Big Five nie były osiągane przez zwierzęta kształty czy rozmiary, a trudność w ich upolowaniu. W skład afrykańskiej piątki wchodzi pięć gatunków ssaków, uznanych przez tamtejszych myśliwych za najbardziej niebezpieczne na kontynencie. Są to:

Zwierzęta na safari – które gatunki można na nim zaobserwować?

Zwierzęta safari należą do najbardziej fascynujących gatunków. Udział w wyprawie to w zasadzie obowiązkowy punkt programu w trakcie urlopu spędzanego w Afryce i jednocześnie - jedna z najw...

• słoń afrykański – największe współcześnie żyjące zwierzę lądowe;
• nosorożec czarny – niestety, za sprawą kłusownictwa jego populacja ciągle maleje;
• bawół afrykański – gatunek, który nigdy nie został nigdy udomowiony;
• lampart – czwarty pod względem wielkości kot świata;
• lew – jedyny kot żyjący w stadzie.

Pytanie, dlaczego do tego grona nie należy na przykład żyrafa? Odpowiedź brzmi: bo jest za łagodna! Wielka Piątka Afryki została stworzona jeszcze w czasach kolonialnych, kiedy Afrykę masowo odwiedzali biali myśliwi. To oni zrobili ranking zwierząt najbardziej cenionych jako trofea.

Jak już wspomnieliśmy, nie chodziło nawet o wielkość. Premiowano zwierzaki najbardziej niebezpieczne dla myśliwego (zwłaszcza ranne), a zarazem trudne do wytropienia i ustrzelenia (chociaż to, jak się zdobycz prezentowała na ścianie rezydencji, też pewnie miało znaczenie). Oczywiście można by się spierać, dlaczego uwzględniono lamparta, a nie geparda, który jest najszybszym ssakiem świata, i dlaczego poszedł w odstawkę hipopotam, który ma na koncie więcej istnień ludzkich niż chociażby lew. W każdym razie tak, jak kiedyś ustalono, tak zostało do dziś.

W poszukiwaniu Wielkiej Piątki

Jedynie nosorożce robią trochę zamieszania, bowiem w Afryce występują dwa gatunki: białe i czarne (wbrew nazwom nie różnią się kolorem, ale m.in. zachowaniem). Większości turystom jest wszystko jedno, którego zobaczą, ale zdarzają się też „ortodoksi”, którzy do Wielkiej Piątki zaliczają wyłącznie rzadkiego nosorożca czarnego. Wybór krajów, w których można zobaczyć całą Big Five na wolności, nie jest wcale taki duży: Tanzania, Kenia, RPA, Malawi, Namibia, Zambia, Zimbabwe, Demokratyczna Republika Konga, Botswana i Uganda – ale w trzech ostatnich dyskusyjna staje się obecność nosorożca.

Poza tym nawet w najbogatszym w życie zwierzęce parku czy rezerwacie niekoniecznie Wielka Piątka musi występować w komplecie. Na przykład w słynnym Etosha National Park w Namibii brakuje bawołu, zaś z bardzo ciekawego parku Chobe w Botswanie niedawno zniknęły nosorożce (ze względu na kłusowników wywieziono je w bezpieczniejsze dla nich miejsce).

Kenia to nie tylko safari. Co warto zobaczyć i czym się zachwycić?

Kenia to piękny, afrykański kraj, który turystom kojarzy się głównie z safari i podziwianiem dzikiej przyrody. Podróże do Kenii są coraz częstsze. Jak zaplanować podróż do Kenii, by by...

Nawet jeśli cała Big Five zamieszkuje na danym terenie, i tak jej wytropienie nie jest łatwe. – To nie zoo! – denerwują się lokalni przewodnicy, kiedy turyści wręcz żądają pokazania im wszystkich tych zwierzaków, bo przecież „biuro im obiecało w programie wycieczki”.

Jeżdżąc z grupami na safari jako pilot, miałam sytuacje, kiedy trafialiśmy na całą piątkę w ciągu kilku godzin, kręcąc się w promieniu zaledwie kilku kilometrów. Bywało też i tak, że po dwóch tygodniach jeżdżenia po różnych parkach czegoś wciąż nam brakowało, zwykle lamparta albo nosorożca.

Spotkanie z Wielką Piątką

Najsłynniejsze parki i rezerwaty, w których występują zwierzęta Big Five:

• Park Narodowy Krugera w RPA,
• Serengeti i Ngorongoro w Tanzanii,
• Masai Mara, Amboseli i Lake Nakuru w Kenii,
• Zambezi National Park w Zimbabwe.

Koszt safari organizowanego przez lokalne agencje to wydatek od ok. 40 dol./os. za 3-godzinne do ok. 100 dol. i więcej za całodniowe. Warto się upewnić, czy w cenę jest wliczona opłata parkowa.

Zwierzęta Afryki. Jaki gatunki można spotkać na tym kontynencie?

Afryka to miejsce niezwykłe pod wieloma względami. Na Czarnym Lądzie nie brakuje dzikich, pierwotnych obszarów, które pozostają we władaniu natury, nie człowieka. Tamtejsza przyroda, jakże...

Nasza ekspertka

Monika Witkowska

Pierwszy autostop zaliczyłam w wieku 12 lat (bez wiedzy rodziców) i od tej pory wpadłam w nałóg podróżowania, do tej pory odwiedzając około 180 krajów. Moja ulubiona forma poznawania świata to z plecakiem i namiotem, na własną rękę, choć zajmuję się też pilotowaniem grup turystycznych i prowadzeniem trekingów, m.in. w Himalajach i na Kilimandżaro. Góry należą do najważniejszych moich największych pasji – mam na koncie m.in. Koronę Ziemi i cztery ośmiotysięczniki (w tym K2, na które weszłam jako 2. Polka w historii). Od dawna zajmuje się też żeglarstwem morskim – byłam na rejsie przez legendarny North-West Passage (szlak morski między Grenlandią i Alaską), opłynęłam Czukotkę, trzykrotnie zaliczyłam Przylądek Horn, jachtem dotarłam na Antarktydę i Południową Georgię, choć na Bałtyku też można mnie spotkać. O swoich przygodach piszę w artykułach, książkach, a także na swoich profilach na FB (Monika Witkowska - Podróże małe i duże) i Instagramie (monikawitkowska.travel). O swoich nagrodach za wyprawy, książki czy działalność społeczną nie lubię mówić, ale jest jej miło, że zaproszono mnie do Kapituły prestiżowego konkursu Kolosy. Jestem też ambasadorką firm Garmin i Bergson.