To miasto ma więcej historii pod ziemią niż nad nią. Sekrety Paryża liczą setki kilometrów

Spis treści:

1. Paryż – kolebka kina i światowej kinematografii
2. Czy w Paryżu można filmować za darmo?
3. Mona Lisa – najczęściej oglądane dzieło w Luwrze
4. Ponad 170 muzeów w jednym mieście
5. Luwr i jego nietypowe godziny otwarcia
6. Le Procope – najstarsza kawiarnia w Paryżu
7. Wieża Eiffla miała zniknąć po 20 latach
8. Fotografowanie Wieży Eiffla nocą – co warto wiedzieć?
9. Paryskie katakumby – podziemne miasto z kości
10. Syndrom paryski – gdy rzeczywistość zderza się z wyobrażeniem
11. Haussmann i przebudowa Paryża
12. Dlaczego Paryż nazywany jest Miastem Świateł?

Paryż to miasto o ponad dwutysięcznej historii, którego współczesny wizerunek w dużej mierze ukształtował XIX wiek i przebudowa pod kierunkiem barona Haussmann. Szerokie bulwary, eleganckie kamienice i monumentalne place nie są przypadkiem – powstały w wyniku jednej z największych urbanistycznych transformacji Europy. To właśnie ta mieszanka historii, kultury i nowoczesności sprawia, że ciekawostki o Paryżu nie kończą się na kilku znanych atrakcjach.

Paryż – kolebka kina i światowej kinematografii

Mało kto wie, że to właśnie tutaj odbył się pierwszy publiczny pokaz filmowy. 28 grudnia 1895 roku bracia Lumière zaprezentowali swoje krótkie filmy w salonie Grand Café przy Boulevard des Capucines. Wydarzenie to uznaje się za symboliczne narodziny kina. Pokaz obejmował kilkadziesiąt sekundowych filmów dokumentujących codzienne życie – wyjazd pociągu ze stacji czy robotników opuszczających fabrykę. Widzowie byli tak poruszeni realizmem obrazu, że – według przekazów – cofali się w obawie przed nadjeżdżającą lokomotywą.

Dziś Paryż pozostaje jednym z najważniejszych ośrodków filmowych w Europie. W mieście działa La Cinémathèque Française, jedno z najważniejszych archiwów filmowych na świecie.

Czy w Paryżu można filmować za darmo?

Często powtarza się informacja, że w Paryżu można kręcić filmy bez opłat, o ile nie odbywa się to w muzeum, ogrodzie czy na basenie. To jednak uproszczenie. W praktyce realizacja zdjęć filmowych w przestrzeni publicznej wymaga odpowiednich zgód administracyjnych, a opłaty zależą od:

• liczby osób w ekipie,
• wykorzystanego sprzętu,
• zajmowanej przestrzeni,
• czasu trwania nagrań.

Paryż jest jednak miastem przyjaznym filmowcom – rocznie realizuje się tu setki produkcji, od reklam po filmy fabularne.

Mona Lisa – najczęściej oglądane dzieło w Luwrze

Jedna z najpopularniejszych ciekawostek o Paryżu dotyczy Mony Lisy. To bez wątpienia jedno z najbardziej rozpoznawalnych dzieł sztuki na świecie i główna atrakcja Luwru. Wbrew powtarzanym opiniom, w muzeum prezentowany jest oryginał obrazu Leonarda da Vinci, a nie kopia. Dzieło chronione jest specjalnym szkłem kuloodpornym i systemem zabezpieczeń, a jego wartość ubezpieczeniowa jest praktycznie niemożliwa do oszacowania.

Co roku Luwr odwiedza kilka milionów turystów, a większość z nich kieruje swoje kroki właśnie do sali z Giocondą.

Ponad 170 muzeów w jednym mieście

Paryż może pochwalić się imponującą liczbą placówek kulturalnych – w mieście działa ponad 170 muzeów. Oprócz Luwru warto wymienić:

• Musée d’Orsay – słynące z impresjonistów,
• Centre Pompidou – sztuka nowoczesna,
• Musée Rodin,
• Musée de l’Orangerie,
• Musée Carnavalet – poświęcone historii miasta.

Co ciekawe, wiele muzeów oferuje bezpłatny wstęp w pierwszą niedzielę miesiąca, a osoby poniżej 26. roku życia z krajów Unii Europejskiej często zwiedzają za darmo.

Luwr i jego nietypowe godziny otwarcia

Wiele muzeów europejskich jest zamkniętych w poniedziałki, jednak Luwr jest zamknięty we wtorki. To istotna informacja dla turystów planujących wizytę.

Luwr ma już ponad 230 lat i jest jednym z największych muzeów na świecie – jego powierzchnia ekspozycyjna przekracza 70 tysięcy metrów kwadratowych. Zwiedzenie całej kolekcji w jeden dzień jest praktycznie niemożliwe.

Le Procope – najstarsza kawiarnia w Paryżu

Założona w 1686 roku Le Procope uchodzi za najstarszą nieprzerwanie działającą kawiarnię w Paryżu. Bywały tu takie postacie jak Wolter, Diderot czy Rousseau.

To właśnie w takich miejscach rodziła się kultura salonowa Francji – dyskusje filozoficzne, polityczne i literackie miały ogromny wpływ na historię Europy.

Wieża Eiffla miała zniknąć po 20 latach

Jednym z najbardziej znanych faktów jest to, że Wieża Eiffla miała być konstrukcją tymczasową. Została wzniesiona na Wystawę Światową w 1889 roku i pierwotnie planowano jej demontaż po 20 latach. Uratowało ją praktyczne zastosowanie – konstrukcja okazała się doskonałą anteną radiową. Dziś jest symbolem Francji i jedną z najczęściej fotografowanych budowli świata.

Na konstrukcji wieży wygrawerowano nazwiska 72 francuskich naukowców i inżynierów, którzy przyczynili się do rozwoju nauki w XIX wieku.

Fotografowanie Wieży Eiffla nocą – co warto wiedzieć?

Sama konstrukcja Wieży Eiffla znajduje się w domenie publicznej. Jednak jej nocna iluminacja jest objęta prawem autorskim.

Oznacza to, że:

• zdjęcia do użytku prywatnego są dozwolone,
• komercyjne wykorzystanie nocnych fotografii wymaga zgody operatora wieży.

To rzadki przykład sytuacji, w której oświetlenie budynku podlega ochronie prawnej.

Paryskie katakumby – podziemne miasto z kości

Pod ulicami Paryża znajduje się sieć tuneli o długości ponad 300 kilometrów. Część z nich to paryskie katakumby, w których spoczywają szczątki około sześciu milionów osób. Powstały pod koniec XVIII wieku, gdy przepełnione cmentarze stanowiły zagrożenie sanitarne. Do zwiedzania udostępniony jest jedynie niewielki fragment podziemi – reszta pozostaje zamknięta.

Nielegalne eksplorowanie tuneli jest surowo zabronione i grozi wysokimi karami.

Syndrom paryski – gdy rzeczywistość zderza się z wyobrażeniem

Jednym z najbardziej intrygujących zjawisk jest syndrom paryski. To stan psychicznego rozczarowania, który może dotknąć turystów – szczególnie z krajów azjatyckich – po konfrontacji wyidealizowanego obrazu miasta z rzeczywistością.

Objawy mogą obejmować:

• dezorientację,
• lęk,
• przyspieszone bicie serca,
• poczucie derealizacji.

Zjawisko to opisywane jest w literaturze medycznej jako forma krótkotrwałego szoku kulturowego.

Haussmann i przebudowa Paryża

Dzisiejszy wygląd miasta to efekt XIX-wiecznej modernizacji. Baron Georges-Eugène Haussmann, działając na polecenie Napoleona III, przeprowadził gruntowną przebudowę.

Powstały:

• szerokie bulwary,
• jednolite elewacje kamienic,
• nowoczesny system kanalizacji,
• parki miejskie jak Bois de Boulogne.

Przebudowa poprawiła warunki sanitarne i komunikacyjne, ale wiązała się również z wyburzeniami całych dzielnic.

Dlaczego Paryż nazywany jest Miastem Świateł?

Określenie „Miasto Świateł” (La Ville Lumière) ma podwójne znaczenie. Po pierwsze, w XVIII wieku Paryż był centrum epoki Oświecenia. Po drugie, był jednym z pierwszych europejskich miast, które wprowadziły szerokie oświetlenie uliczne.

Już w XVII wieku instalowano latarnie, by poprawić bezpieczeństwo mieszkańców.

Źródło: National Geographic Traveler

Nasz autor

Artur Białek

Współpracownik National-Geographic.pl. Wcześniej związany m.in. z redakcjami regionalnymi, technologicznymi i motoryzacyjnymi. Pisał dla tytułów takich jak: „Kulisy Powiatu”, „AndroidNow” (gdzie pełnił także funkcję redaktora naczelnego) i „Bezpieczna Podróż”. Z wykształcenia jest ekonomistą, ale bardziej z przypadku niż zamiłowania. Jego największą pasją są podróże, zwłaszcza do miejsc wysokich, stromych i skalistych. Niewiele brakuje mu do zdobycia Korony Gór Polski, ale jego ambicje sięgają dalej. Lepiej niż w otoczeniu betonu i wielkopłytowej zabudowy czuje się wśród drzew i gór, które są jego największą miłością (zaraz obok ekosystemów leśnych), a obiektyw jego aparatu woli architekturę zabytkową niż nowoczesną. Najbardziej interesuje go historia współczesna, jako ta najlepiej poznana i pozostawiająca najmniej znaków zapytania. Wszystkie zwierzęta uważa za równorzędnych mieszkańców Ziemi. Zgodnie ze swoimi zainteresowaniami, w „National-Geographic.pl” pisze przede wszystkim o przyrodzie i historii. Zagorzały przeciwnik betonozy. Prywatnie opiekun dwóch wspaniałych gryzoni.