Historyczny rekord kākāpō. Sezon 2026 to przełom w ratowaniu najrzadszej papugi świata

Nowozelandzki Departament Ochrony Przyrody ogłosił, że obecny rok przyniósł największą aktywność lęgową papug kākāpō od momentu rozpoczęcia monitoringu. To spektakularny sukces trwającego od 30 lat programu ratunkowego, który na początku wydawał się walką skazaną na niepowodzenie. Pod koniec ubiegłego wieku ptaków tych było tak mało, że strata pojedynczego osobnika groziła wyginięciem całego gatunku. A w tym roku przyszła na świat ponad setka piskląt.

Kākāpō: krytycznie zagrożony unikat w świecie papug

Kākāpō (Strigops habroptilus) to jedyna na świecie papuga nielotna i jednocześnie najcięższy przedstawiciel swojego rzędu – samce mogą ważyć nawet 4 kilogramy. Ich biologia jest niezwykle skomplikowana: ptaki te przystępują do rozrodu rzadko, zazwyczaj raz na dwa do czterech lat, co ściśle zależy od cykli owocowania lokalnej flory. Poza tym większość samic jest w stanie skutecznie wyprowadzić tylko jedno pisklę w sezonie.

Zatem ratowanie kākāpō to proces delikatny, a przy tym niezwykle powolny. Ptak ten od dekad jest krytycznie zagrożony wyginięciem.

Wielki sukces programu ochrony kākāpō

3 kwietnia 2026 Departament Ochrony Przyrody Nowej Zelandii ogłosił raport z tegorocznego sezonu lęgowego. Ptaki złożyły bezprecedensową liczbę 256 jaj. Wykluło się aż 105 piskląt, co jest wynikiem oszałamiającym, jeśli weźmiemy pod uwagę, że cała populacja żyjąca na wolności liczyła do tej pory jedynie 235 osobników!

Obecnie przy życiu pozostaje 98 zdrowych piskląt, a jedno jajo wciąż znajduje się w inkubatorze. Takie zagęszczenie sukcesów lęgowych w jednym czasie to efekt dekad ciężkiej pracy przyrodników oraz innowacyjnych metod monitoringu. Naukowcy spodziewali się w tym sezonie sukcesu, choć nie aż takiego. Pod koniec 2025 roku rekordowa liczba samic przystąpiła do godów.

Gniazdo jednej z samic, nazwanej Rakiura, można podglądać na żywo na Youtube:

Czy można już odetchnąć z ulgą?

Mimo ogromnego entuzjazmu, zespół zaangażowany w program ratunkowy podkreśla, że droga do pełnej odnowy gatunku jest jeszcze daleka. Sarah Manktelow z Kākāpō Recovery poinformowała o śmierci siedmiu piskląt w pierwszych tygodniach życia. Cztery inne osobniki trafiły do Dunedin Wildlife Hospital pod specjalistyczną opiekę weterynaryjną.

Kluczowy moment nastąpi w połowie lipca 2026. To wtedy młode ptaki skończą 150 dni i zostaną oficjalnie uznane za dorosłe. Jak podkreśla Deidre Vercoe, menedżerka projektu, każde nowe pisklę oddala ten niezwykły gatunek od widma zagłady.

Źródła: Live Science, DOC, Kakapo Recovery

Nasza autorka

Magdalena Rudzka

Redaktorka i wydawczyni National-Geographic.pl. Wcześniej związana m.in. z National Geographic Traveler i magazynem pokładowym PLL LOT Kaleidoscope. Z wykształcenia humanistka (MISH i SNS PAN), ale to przyroda stanowi jej największą pasję. Szczególnie bliskie są jej ekosystemy słodkowodne, a prawdziwym „konikiem” są ryby. W National-Geographic.pl pisze o swoich przyrodniczych pasjach, nauce i medycynie. Prywatnie ceni sobie podróże po nieoczywistych kierunkach, ze szczególnym sentymentem do Europy Środkowej i Wschodniej.