Bardzo mała żaba znaleziona w peruwiańskiej puszczy. Była nieznana nauce i nosi jaja na plecach
W gęstych lasach peruwiańskiej Amazonii naukowcy natknęli się na niezwykłego mieszkańca. Nowy gatunek miniaturowej żaby torbaczowatej zaskakuje biologów wyjątkowym sposobem opieki nad potomstwem – samice noszą jaja w specjalnej torbie na plecach, chroniąc je przed drapieżnikami i wysychaniem. Wygląda to bardzo osobliwie.

Nowy peruwiański płaz otrzymał nazwę Gastrotheca mittaliiti. To prawdziwy miniaturowy cud natury – dorosłe osobniki mierzą zaledwie od 2,7 do 3,3 centymetra. Gatunek ten został znaleziony w specyficznym, górzystym ekosystemie w regionie Amazonas. To północna część Peru granicząca z Ekwadorem.
Jak wygląda i czym się charakteryzuje nowy gatunek żaby?
Bardzo mała żaba charakteryzuje się intensywnie zielonym ubarwieniem oraz niewielkimi wypustkami na skórze grzbietu. Choć naukowcy potwierdzili jej istnienie, dokładna liczebność populacji w warunkach dzikich pozostaje obecnie nieznana. – To kolejny dowód na ogromne bogactwo przyrodnicze, jakie posiadamy. Jeśli będziemy kontynuować badania, odkryjemy jeszcze wiele gatunków czekających na opisanie – podkreślił Manuel Oliva, dyrektor Instytutu Badawczego Zrównoważonego Rozwoju Ceja de Selva.
Płazy są uzależnione od wody
Większość płazów jest uzależniona od wody – w niej składają swój skrzek, a ich skóra musi być stale nawilżana śluzem. U płazów jest ona cienka, naga i przepuszczalna, co umożliwia oddychanie skórne, ale prowadzi do szybkiej utraty wody na lądzie. Ponadto płazy pobierają wodę bezpośrednio przez skórę, a nie piją jej, więc wilgotne środowisko jest konieczne do przeżycia.
…ale Gastrotheca mittalitti jest wyjątkowa
Nasza bohaterka radzi sobie jednak inaczej. Najbardziej fascynującą cechą tego gatunku jest grzbietowa torba lęgowa. To właśnie dzięki niej ta żaba torbaczowata może skutecznie wychowywać potomstwo w środowiskach, które dla innych płazów byłyby zbyt suche. Jak to działa? Zamiast składać jaja w zbiornikach wodnych, samica przetrzymuje je na własnym ciele. Rozwój embrionalny odbywa się w bezpiecznej, wilgotnej torbie, co pozwala pominąć najbardziej ryzykowny etap wolno żyjącej kijanki w otwartej wodzie.
Gatunek wysokiego ryzyka: wyścig z czasem
Chociaż żaba dopiero co została odkryta, to badacze już teraz określają ją mianem gatunku „wysokiego ryzyka”. Środowisko naturalne Gastrotheca mittalitti kurczy się w zastraszającym tempie, a głównym zagrożeniami są zmiany klimatu, które destabilizują mikroklimat lasów mglistych (typów lasów tropikalnych związanych z wyższymi położeniami górskimi i charakteryzującymi się specyficzną kondensacją chmur, która skutkuje powstawaniem mgieł) oraz pożary wzniecane przez rolników, którzy wypalają lasy pod nowe pola uprawne.
Żabę znaleziono dzięki międzynarodowej współpracy
Opisanie nowego gatunku było możliwe dzięki współpracy badaczy z Narodowego Uniwersytetu Toribio Rodríguez de Mendoza (Peru), specjalistów z Florida International University (Stany Zjednoczone) oraz Uniwersytetu w Sewilli (Hiszpania). Wyniki ich prac zostały opublikowane w prestiżowym czasopiśmie naukowym „Zootaxa”.
Źródło: Zootaxa
Jonasz Przybył
Redaktor i dziennikarz związany wcześniej m.in. z przyrodniczą gałęzią Wydawnictwa Naukowego PWN, autor wielu tekstów publicystycznych i specjalistycznych. W National Geographic skupia się głównie na tematach dotyczących środowiska naturalnego, historycznych i kulturowych. Prywatnie muzyk: gra na perkusji i na handpanie. Interesuje go historia średniowiecza oraz socjologia, szczególnie zagadnienia dotyczące funkcjonowania społeczeństw i wyzwań, jakie stawia przed nimi XXI wiek.

