Na wyspie Senja, położonej na północy Norwegii, archeolodzy dokonali niezwykłego odkrycia. Wczesnośredniowieczny pochówek kobiety rzuca nowe światło na naszą wiedzę o wikingach. Szczątki złożono w ceremonialnej łodzi. Co ciekawe, kobieta nie została pochowana sama, a z psem. Tego rodzaju pochówki są rzadkością.

WIDEO…

player placeholder

Odkrycie na wyspie Senja

Jak poinformował portal „Science Norway”, do odkrycia doszło w 2023 roku. Przyczynili się do niego amatorzy wykorzystujący wykrywacze metalu. To oni pierwsi natrafili na charakterystyczne wikińskie ozdoby oraz fragmenty kości. W czerwcu 2025 roku archeolodzy z Muzeum Uniwersytetu Arktycznego w Norwegii przeprowadzili pełną dokumentację i wykopaliska.

Pochówek datowany jest na lata 900–950 naszej ery. Zmarła została ułożona w drewnianej łodzi o długości 5,4 metra, z kolanami zgiętymi w stronę jednej burty i rękami złożonymi na miednicy. U jej stóp znajdowały się szczątki małego psa. Jak podkreśla archeolożka Anja Roth Niemi, to świadczy o wyjątkowej więzi między człowiekiem a zwierzęciem.

Zobacz także:

– Są źródła wskazujące, że ludzie już wtedy bardzo silnie przywiązywali się do swoich zwierząt. Pies został pochowany z prawdziwą troską – powiedziała Niemi w rozmowie z „Science Norway”.

Kobieta pochowana z psem
Kobieta pochowana z psem, fot. he Arctic University Museum of Norway

Bogactwo grobowych darów

W grobie znaleziono także bogate wyposażenie – m.in. ozdobne brosze z brązu ze srebrną nicią, paciorki z bursztynu i kości, pierścieniowaty wisior oraz narzędzie przypominające miecz tkacki wykonany z kości wieloryba. Zdaniem archeologów takie przedmioty mogą sugerować wysoką pozycję społeczną zmarłej. – Takie pochówki były zarezerwowane dla elity. Kobieta najprawdopodobniej odgrywała istotną rolę w lokalnej społeczności, być może miała wpływy również poza regionem – dodała Niemi.

Wyjątkowo dobry stan zachowania

Część materiału kostnego i organicznego zachowała się w zaskakująco dobrym stanie – szczególnie kości dużych rozmiarów i fragmenty tkanin. Niestety, mniejsze kości – np. palców – można było rozpoznać jedynie po śladach w piasku. – Północna Norwegia oferuje bardzo dobre warunki dla zachowania materiału kostnego, ale rzadko spotykamy tak dobrze zachowane szczątki jak w tym przypadku – wyjaśnia archeolog Håkon Reiersen z Uniwersytetu w Stavanger.

Naukowcy planują przeprowadzenie szczegółowych analiz antropologicznych, które pozwolą określić wiek, wzrost, stan zdrowia i dietę zmarłej. Dzięki badaniom izotopowym możliwe będzie także ustalenie, czy kobieta przez całe życie mieszkała w tym samym miejscu, czy może przemieszczała się między różnymi regionami.

Kim byli wikingowie?

Wikingowie to skandynawscy żeglarze i wojownicy. Między VIII a XI wiekiem podróżowali, handlowali i osiedlali się na rozległych obszarach Europy i poza nią. Ich kultura była złożona i zróżnicowana. Łączyli elementy wojownicze, religijne, handlowe i artystyczne. Pogrzeby łodziowe należały do najbardziej prestiżowych form pochówku. Były zarezerwowane dla elit.

Źródło: Science Norway

Nasz autor

Mateusz Łysiak
Dziennikarz podróżniczy, rowerzysta, górołaz. Poza szlakiem amator kuchni włoskiej, popkultury i języka hiszpańskiego.

Mateusz Łysiak