Archeolodzy w katedrze we Fromborku. Skarby z jedwabiu i poszukiwania wuja Kopernika

Bazylika Archikatedralna we Fromborku to gotycka, trójnawowa hala bez wież, wzniesiona w latach 1329–1388. Budowla z prostokątnym prezbiterium stanęła na ufortyfikowanym Wzgórzu Katedralnym w miejscu wcześniejszej, drewnianej świątyni.

Badacze w kryptach

W kryptach znajdujących się pod posadzką archikatedry działają teraz archeolodzy w ramach projektu „Copernicus 2043” finansowanego przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Jak podaje Fundacja Nicolaus Copernicus, celem prowadzonych przez nią działań jest odnalezienie członka rodziny Mikołaja Kopernika – biskupa warmińskiego i zarazem wuja astronoma, Łukasza Watzenrodego (1447–1512).

„W tym zakresie na obecnym etapie badań nie ma jeszcze rozstrzygających informacji, ponieważ analizowane miejsce stanowi kolejny etap prac terenowych” – zastrzegli eksperci. Gdyby to się udało, można by pobrać materiał genetyczny i porównać go ze szczątkami z katedry, które przypisywane są Mikołajowi Kopernikowi, chociaż naukowcy są w tej kwestii podzieleni.

Imponujące wyposażenie grobowe duchownych

W czasie tych poszukiwań naukowcy natknęli się na liczne pochówki duchownych. „Na obecnym etapie potwierdzono istnienie największego w Polsce odkrytego podczas badań archeologicznych zbioru jedwabnych ornatów, a także odkryto unikatowe elementy odzieży liturgicznej wykonane z jedwabiu, w tym największy zbiór sutann jedwabnych, które są niezwykłą rzadkością” – informują badacze w mediach społecznościowych.

Poza tym udało się znaleźć krzyże relikwiarzowe, różańce, kielichy z hostiami z drewna, ze skóry oraz z papieru. „To także największy tego typu zbiór w Polsce. Do tej pory spotykane były zazwyczaj kielichy drewniane. Kielichy skórzane i papierowe są praktycznie niespotykane” – zwracają uwagę odkrywcy. Zwracają również uwagę na poduszki jedwabne, fragmenty dalmatyk i paliuszy.

„Te znaleziska tworzą jeden z najcenniejszych w Polsce zespołów tkanin sepulkralnych (pogrzebowych) z okresu od początku XVIII do początku XX wieku. Szczątki i tekstylia przetrwały dzięki specyficznemu mikroklimatowi krypty” – podkreślono.

Znaczenie znaleziska z Fromborka

W ocenie odkrywców tego typu zbiór pozwoli na zbadanie mody i symboliki stroju dawnych przedstawicieli duchowieństwa. Będzie to też cenny wgląd w użyte techniki tkackie i w strukturę handlu jedwabiem.

Archeolodzy nie kopali w archikatedrze w ciemno. Badania te poprzedziły analizy wykonane z pomocą m.in. georadaru. „Obecnie weryfikowana jest hipoteza, że w badanym obszarze mogła wcześniej znajdować się mniejsza krypta, w której – lub pod którą – mogą znajdować się pochówki dawnych biskupów warmińskich” – informują badacze. Prace wciąż trwają, a na obecnym etapie jest – jak przyznają naukowcy – więcej pytań niż odpowiedzi.

Źródło: Fundacja Nicolaus Copernicus

Nasz autor

Szymon Zdziebłowski

Dziennikarz naukowy i podróżniczy, z wykształcenia archeolog śródziemnomorski. Przez wiele lat był związany z Serwisem Nauka w Polsce PAP. Opublikował m.in. przewodniki turystyczne po Egipcie oraz popularnonaukowe książki: „Wielka Piramida. Tajemnice cudu starożytności” i „Bogowie Polski. Szamani, megality i zapomniane słowiańskie bóstwa”. Miłośnik niewielkich, lokalnych muzeów. Uwielbia długie trasy rowerowe, szczególnie te prowadzące wzdłuż rzek. Lubi poznawać nieznane zakamarki Niemiec, zarówno na dwóch kółkach, jak i w czasie górskiego trekkingu.