„Język polski brzmi jak przekleństwa elfów” – Jadzia Kim opowiada o swoim życiu nad Wisłą
W tym odcinku Łukasz Załuski z National Geographic Polska spotyka się z Jadzią Kim – popularną twórczynią internetową. Jadzia przyszła na świat w Chinach, dojrzewała w Korei, a swoje miejsce na Ziemi znalazła w Polsce. Nam opowiada między innymi o tym, jak sprawnie opanować chińskie znaki, czy język polski jest trudny oraz co jadała w Chinach na śniadanie.
Łączy w sobie doświadczenie z dorastania w dwóch różnych kulturach Dalekiego Wschodu. Choć urodziła się w Chinach, szkołę kończyła w Korei. Dziś Jadzia Kim to jedna z najpopularniejszych polskich twórczyń internetowych. Kim jest Jadzia Kim? Jadzia Kim to twórczyni internetowa i youtuberka pochodząca z Korei Południowej, która od kilku lat mieszka w Polsce. Prowadzi kanał „Jadzia Kim”, na którym tworzy treści skierowane głównie do polskich odbiorców. W swoich filmach opowiada o życiu w Polsce z perspektywy Koreanki, porównuje kulturę koreańską i polską oraz dzieli się codziennymi doświadczeniami związanymi z mieszkaniem i integracją w nowym kraju. Jadzia chętnie porusza tematy różnic kulturowych, języka, relacji międzyludzkich oraz stereotypów dotyczących Korei i Polski. Często pokazuje zarówno trudności związane z adaptacją, jak i pozytywne aspekty życia w Polsce. Popularność zdobyła dzięki naturalności, otwartości oraz przystępnemu sposobowi mówienia o życiu „między dwiema kulturami”. Posłuchaj rozmowy Jadzi Kim z National Geographic Polska Rozmowę z Jadzią poprowadził Łukasz Załuski, redaktor naczelny National Geographic Polska. Wideo z rozmową można obejrzeć bezpośrednio w tym artykule, a także na naszym kanale YouTube i w serwisie Spotify. Źródło: National Geographic Polska Nasz ekspert Łukasz Załuski Redaktor naczelny „National Geographic Polska” i National-Geographic.pl. Dziennikarz podróżniczy i popularnonaukowy z 20-letnim stażem. Wcześniej odpowiedzialny m.in. za magazyny „Focus”, „Focus Historia” i „Sekrety Nauki”. Uważny obserwator zmieniającego się świata i nowych trendów podróżniczych. Inicjator projektu pierwszej naukowej rekonstrukcji wizerunków władców z dynastii Jagiellonów. Po świecie podróżuje w poszukiwaniu smaków lokalnych kuchni. Miłośnik tenisa, książek kryminalnych i europejskich stolic.
„W Korei musieliśmy czytać „Pana Tadeusza” po koreańsku” – rozmawiamy z Mijin Mok
W tym odcinku Łukasz Załuski z National Geographic Polska spotyka się z Mijin, Koreanką od wielu lat mieszkającą we Wrocławiu. Rozmawiamy o tym, jak wyglądało jej dzieciństwo w Korei Południowej, czym różni się tamtejsza szkoła od polskiej, dlaczego hanbok przypomina jej małe święto i jak to jest przenieść swoje życie z Inczon do Polski.
Kiedy pierwszy raz przyjechała do Polski, nie mówiła ani słowa po polsku. Dziś prowadzi podcasty, nagrywa na YouTube i napisała książkę, w której opisuje nie tylko życie w Korei, ale i w Polsce. Mijin Mok, znana jako Koreanka Mijinka, opowiada, jak wyglądała jej droga do językowej płynności i dlaczego nasz kraj zaskoczył ją bardziej, niż się spodziewała. Dlaczego Mijin zdecydowała się zamieszkać w Polsce? Mijin Mok przyjechała do Polski kilkanaście lat temu, początkowo w ramach wymiany studenckiej. – To miała być przygoda na chwilę – mówi. – Ale coś z tej Polski zostało we mnie na zawsze. Po studiach wróciłam, zamieszkałam i zaczęłam uczyć się języka na poważnie. Dziś mówi płynnie po polsku, prowadzi swój kanał Koreanka na YouTube i regularnie publikuje treści na Instagramie, gdzie dzieli się codziennością, różnicami kulturowymi i zabawnymi sytuacjami, w które wpada jako cudzoziemka w Polsce. Jak ocenia język polski? Mijin Mok przyznaje, że język polski był dla niej dużym wyzwaniem. – Nie tylko gramatyka, ale też dźwięki. „Szczęście” – dla mnie to był koszmar – śmieje się. – Ale Polacy są bardzo wspierający, kiedy widzą, że się starasz. Kiedy robiłam błędy, nie śmiali się, tylko pomagali. Dziś sama pomaga innym uczyć się języków. W swojej książce „Koreańczycy. W pułapce doskonałości” pisze nie tylko o presji sukcesu w Korei, ale i o swoim zderzeniu z polską rzeczywistością. Posłuchaj rozmowy Koreanki Mijin z National Geographic Rozmowę z Mijin Mok poprowadził Łukasz Załuski, redaktor naczelny National Geographic Polska. Wideo z rozmową można obejrzeć bezpośrednio w tym artykule, a także na naszym kanale YouTube i w serwisie Spotify. Źródło: National Geographic Polska Nasz ekspert Łukasz Załuski Redaktor naczelny „National Geographic Polska” i National-Geographic.pl. Dziennikarz podróżniczy i popularnonaukowy z 20-letnim stażem. Wcześniej odpowiedzialny m.in. za magazyny „Focus”, „Focus Historia” i „Sekrety Nauki”. Uważny obserwator zmieniającego się świata i nowych trendów podróżniczych. Inicjator projektu pierwszej naukowej rekonstrukcji wizerunków władców z dynastii Jagiellonów. Miłośnik tenisa, książek kryminalnych i europejskich stolic.
„Polacy naprawdę nieźle mówią po angielsku” – rozmawiamy z najpopularniejszym nauczycielem języka angielskiego
Kto z polskich celebrytów i polityków najlepiej radzi sobie z językiem angielskim? Jak rozróżnić najpowszechniejsze akcenty języka angielskiego, dlaczego nie warto uczyć się języków z podcastami i serialami? O tym, jak skutecznie opanować angielski, opowiada Daniel Lalewicz, jeden z najpopularniejszych twórców edukacyjnych w polskim internecie.
Spis treści: Kim jest Daniel Lalewicz? Język angielski Polaków okiem eksperta Rozmowa Daniela Lalewicza z National Geographic Wideo podcast z Danielem Lalewiczem to pierwszy odcinek z 6-odcinkowego cyklu „Jak to się mówi po polsku”, w którym rozmawiamy z obcokrajowcami, którzy znaleźli swój nowy dom w Polsce. Odnosimy się do ich doświadczeń z nauką języka polskiego, a także do wzajemnych stereotypów kulturowych. Każdy odcinek publikujemy w niedzielę o 18.00 na YouTube, a w kolejne poniedziałki na National-Geographic.pl oraz na Spotify. Kim jest Daniel Lalewicz? Daniel Lalewicz to jeden z najbardziej rozpoznawalnych twórców edukacyjnych w Polsce. Urodził się w Stanach Zjednoczonych, a następnie wychowywał i uczył w Wielkiej Brytanii. Jak sam mówi – angielski jest dla niego pierwszym językiem. Dynamiczne lekcje angielskiego Daniela cieszą się ogromną popularnością na YouTube, TikToku i Instagramie, a jego styl nauczania – praktyczny, angażujący i pełen humoru – przyciąga zarówno młodzież, jak i dorosłych uczących się języka od podstaw. Dlaczego Daniel Lalewicz stał się tak popularny? Daniel połączył umiejętność nauczania z doskonałym wyczuciem internetowych trendów. W jego materiałach można znaleźć nie tylko wiedzę językową, ale też porady fonetyczne, różnice między akcentami oraz wskazówki, jak radzić sobie z angielskim w praktycznych sytuacjach. Jego lekcje są krótkie, treściwe i natychmiastowo zrozumiałe. Język angielski Polaków okiem eksperta W rozmowie Daniel podkreśla, że Polacy mówią po angielsku lepiej, niż sądzą. Wskazuje jednak na typowe błędy, jak zbyt dosłowne tłumaczenie zwrotów, problemy z intonacją i rytmem wypowiedzi, a także nadmierne skupienie się na biernym odbiorze treści, np. z podcastów i seriali, zamiast na aktywnym mówieniu. Rozmowa Daniela Lalewicza z National Geographic Zamieszczone powyżej wideo to nie tylko rozmowa o języku, ale też pełne inspiracji spojrzenie na naukę jako proces, który może być przyjemny i skuteczny. Daniel dzieli się swoimi sprawdzonymi metodami nauki, radzi, jak zacząć mówić płynnie i obala popularne mity językowe. Rozmowę z Danielem Lalewiczem poprowadził Łukasz Załuski, redaktor naczelny National Geographic Polska. Wideo z rozmową można obejrzeć bezpośrednio w tym artykule, a także na naszym kanale YouTube i w serwisie Spotify. Źródło: National Geographic Polska Nasz autor Łukasz Załuski Redaktor naczelny „National Geographic Polska” i National-Geographic.pl. Dziennikarz podróżniczy i popularnonaukowy z 20-letnim stażem. Wcześniej odpowiedzialny m.in. za magazyny „Focus”, „Focus Historia” i „Sekrety Nauki”. Uważny obserwator zmieniającego się świata i nowych trendów podróżniczych. Inicjator projektu pierwszej naukowej rekonstrukcji wizerunków władców z dynastii Jagiellonów. Miłośnik tenisa, książek kryminalnych i europejskich stolic.
Kiedy tam wjeżdżasz, po prostu się wzruszasz. Południowy Tyrol jak brama do świata, gdzie rządzi natura [podcast]
W naszym podcaście prowadzonym przez podróżniczkę i pisarkę - Małgorzatę Szumską tym razem rozmawiamy z Anną Ginter-Sieradz. To wierna fanka Południowego Tyrolu, który odwiedza kilka razy w roku. Lokalsi się śmieją, że wie więcej o regionie niż oni. Miłośniczka podróży, zwiedzania parków narodowych w różnych krajach, jazdy na nartach i dobrego jedzenia. Zabieramy was do północnej bramy Południowego Tyrolu/Südtirolu – regionu Sterzing-Ratschings-Gossensass, tuż za przełęczą Brenner. To tutaj sport spotyka się z kulturą i tradycją, a w grudniu klimat bożonarodzeniowy czuć w powietrzu.
Południowy Tyrol to wyjątkowy, alpejski region. To właśnie tam otaczają nas górskie widoki, nie brakuje tras narciarskich, natury i dobrego jedzenia, a klimat tego miejsca zapiera dech w piersiach. Północą bramą Południowego Tyrolu określa się miasto Sterzing/Vipiteno. Nasza rozmówczyni zdradziła nam, że wjazd do tego miejsca jest wręcz wzruszający. Wystarczy, że przekroczymy przełęcz Brenner, od razu zderzamy się z bilingwalnością, która towarzyszy nam w całym regionie, co jest nietuzinkowym wyróżnikiem. Urzędowym językiem jest tam niemiecki i włoski, ale bez problemu możemy się porozumiewać także w języku angielskim. Nie musimy więc stresować się, że np. nazwy niektórych miejscowości są dla nas trudne, ponieważ tam występuje turystyka wielopokoleniowa. Nawet jak babcia prowadząca hotel nie będzie znała języka angielskiego, to pewnie znajdzie się wnuk, który nam pomoże. Dla tamtejszych mieszkańców turystyka jest nie tylko źródłem pracy, ale też radości, jest naturalnie wpleciona w codzienne życie. Region Sterzing – to tutaj góruje natura Tyrol, choć jest miejscem turystycznym i na to stawia, to jednak cały czas zachowuje niesamowity szacunek do natury. To właśnie ona jest priorytetem. Tam nie czuć komercji. Mieszkańcy są bardzo przywiązani do tego regionu, kochają jego przyrodę, tradycje. To widzimy na przykład w źródle dostaw w gastronomii. Tam większość jedzenia pochodzi od lokalnych producentów. To z jednej strony ogranicza ślad węglowy, a z drugiej jest wsparciem dla lokalnych przedsiębiorców. Wokół Sterzing tak naprawdę jest kilka dolin, które jakbym miała opisać, to pierwsze słowa, jakie cisną się na usta, to że są nieodkryte, takie nietknięte. Oczywiście ludzie tam mieszkają, ale to jest taka trochę nieodkryta perełka. To nie jest jeszcze pierwszy wybór dla osób szukających miejsca np. na narty. I to jest ogromny atut tego miejsca. Tam czujesz, że ta przyroda jednak góruje. I nie jest to w ogóle naruszone. Część dolin ma bardziej tradycje rolnicze, farmerskie – opisuje Anna Ginter-Sieradz. Ośrodki narciarskie w Południowym Tyrolu W podcaście poruszyliśmy temat trzech ośrodków narciarskich: Rosskopf, Ratschings-Jaufen i Ladurns. Nasza gościni zdradziła, że warto wybrać się do każdego z nich, ponieważ odległości między nimi są niewielkie i z łatwością mieszkając w jednym miejscu możemy dojechać do drugiego. Cały urok tego miejsca polega na tym, że niby jesteś w jednym miejscu, ale masz więcej opcji. Byłam tam z mężem w marcu. Mieszkaliśmy w jednym hotelu, ale właśnie założenie było takie, że jednego dnia jeździmy w Ladurns, drugiego dnia jedziemy do Ratschings, a trzeciego dnia do Rosskopf – tłumaczy Anna Ginter-Sieradz. Co ciekawe, wśród tamtejszych atrakcji znajdują się zjazdy na sankach, w tym zjazdy po zmroku, które dostarczają niesamowitej frajdy. Z kolei w Ladurns możecie doświadczyć... Lederhosen na śniegu. Brzmi tajemniczo? Ogólnie mówiąc, to skórzane spodnie na szelkach, ale o co dokładnie chodzi, posłuchajcie w naszym podcaście. Co jeszcze w nim znajdziecie? Małgorzata razem z Anną opowiedzą wam m.in. o magii świąt Bożego Narodzenia, którą możecie poczuć w Południowym Tyrolu przez cały grudzień. To opowieść, której dosłownie można posmakować. Materiał promocyjny regionu Sterzing w Południowym Tyrolu/Südtirol.
W Indiach tygrys jest zwierzęciem świętym, symbolem narodowym. Według wielu ma takie prawa jak człowiek
– Spotkanie z tygrysem to doświadczenie mistyczne, hipnotyzujące – opowiada Marta Sawicka-Danielak, autorka książki „Oko tygrysa. O bestii, którą stworzył człowiek”. W rozmowie z Maciejem Wesołowskim zdradza, jakie emocje towarzyszyły jej spotkaniom z tym zwierzęciem i dlaczego ludzie w Indiach wciąż padają ich ofiarą.
Spis treści: Tygrysy kontra ludzie Tygrys – zwierzę potężne, zwierzę święte Gdzie posłuchać podcastu National Geographic Polska? Obecnie na świecie dziko żyje zaledwie około 5,5 tysiąca tygrysów (dużo więcej w niewoli), z czego większość w Indiach. W tym kraju to potężne, ważące czasem ponad 400 kilogramów i mierzące blisko 3 metry, zwierzę jest już narodowym symbolem. Wykorzystują je politycy w celach propagandowych czy na przykład sprzedawcy wszelakich towarów. Tygrys jest modnym i wdzięcznym nośnikiem reklamy. Tygrysy kontra ludzie Na Sunderbanach w indyjskim Bengalu Zachodnim żyje ich blisko setka. Mimo że to miejsce objęte ścisłą ochroną i z zakazem wstępu dla człowieka, odwiedzają je miejscowi zbieracze miodu. Stu pięćdziesięciu z nich rocznie nie wróci do swoich domów. Dlaczego tygrys, dla którego człowiek nie jest typowym pożywieniem, ich atakuje? Co sprawiło, że tygrys w kulturze masowej zyskał miano ludojada? Jak żyje się na styku świata ludzi i zwierząt? I dlaczego dla mieszkańców Sunderbanów to tygrys jest na końcu łańcucha pokarmowego, a nie człowiek, i ma dokładnie takie same prawa, jak człowiek? Tygrys – zwierzę potężne, zwierzę święte – Spotkanie z tygrysem to doświadczenie mistyczne, hipnotyzujące. Spotkanie z tak potężnym zwierzęciem, spojrzenie mu w oczy z odległości dwóch metrów, i to nie jest zoo, tylko jego naturalne środowisko, rodzi tak ogromny lęk, że trudno nad nim zapanować. Towarzyszył temu wielki ładunek emocjonalny i przekonanie, że to zwierzę nade mną dominuje – opowiada Marta Sawicka-Danielak, autorka książki „Oko tygrysa. O bestii, którą stworzył człowiek”. – W Azji tygrys zawsze pełnił jakąś funkcję metafizyczną. Niezależnie od kraju był on zwierzęciem świętym. Był bogiem, był duchem przodków. Zawsze pełnił jakąś funkcję religijną. Dlatego budzi respekt, grozę i atawistyczny wręcz lęk. Jest utożsamiany z mocą. Dlatego też dla kolonialistów, głównie dla Brytyjczyków, zwycięstwo nad tygrysem było swego czasu było symbolicznym zwycięstwem nad naturą. Dziką, nieokiełznaną naturą – dodaje pisarka. Gdzie posłuchać podcastu National Geographic Polska? Aby dowiedzieć się więcej o tygrysach, posłuchajcie nowego odcinka podcastu. Cała rozmowa do wysłuchania w playerze na górze strony. Odcinki naszych wideopodkastów są również dostępne na kanałach National Geographic Polska na YouTube i na Spotify. Źródło: National Geographic Polska Nasz autor Maciej Wesołowski Redaktor prowadzący „National Geographic Traveler". Reporter. Autor książek, m.in.: „Szpagat w pionie. W drodze przez Indie" i „Cafe Macondo. Reportaże z Kolumbii"
„Leciałem północnokoreańskimi liniami lotniczymi”. Rozmawiamy z Lotoholikiem
Odwiedził już ponad 160 krajów świata. Właśnie wrócił z Madagaskaru. W najnowszym odcinku podcastu National Geographic Polska pytamy Lotoholika o najbardziej zaskakujące podróże lotnicze.
Spis treści: Kim jest Lotoholik? Podróżnik, bloger i pasjonat odkrywania świata Jak podróżować bez nadwyrężania budżetu Gdzie posłuchać podcastu National Geographic Polska? Marzysz o podróżach do najdalszych i mniej oczywistych kierunków na Ziemi, ale nie wiesz, od czego zacząć? Poznaj Lotoholika. To pseudonim Łukasza Przybyłka – pasjonata lotnictwa, który od kilku już lat udowadnia, że podróżowanie może być stosunkowo tanie i dostępne, jeśli tylko do planowania wyprawy podejdzie się z głową. Kim jest Lotoholik? Podróżnik, bloger i pasjonat odkrywania świata Łukasz swoją pierwszą podróż lotniczą odbył w 2002 roku, kiedy to samotnie eksplorował Syberię, odwiedzając Ałtaj i Bajkał. Od tego czasu do chwili nagrania nowego odcinka podcastu National Geographic Polska odwiedził już 161 krajów. Liczba ta wciąż się zmienia, bo już kolejnego dnia po nagraniu Lotoholik wyruszył do 162. kraju – na Madagaskar, największą wyspę Afryki. Celem Łukasz jest poznanie wszystkich 195 państw uznawanych przez ONZ. W 2015 roku Lotoholik podjął odważną decyzję o porzuceniu pracy w Lasach Państwowych i przeprowadzce na Borneo. Potem mieszkał w Johor Bahru w Malezji, tuż przy granicy z Singapurem, co pozwoliło mu jeszcze łatwiej odkrywać Azję Południowo-Wschodnią. Dziś na co dzień przebywa w Polsce. Jak podróżować bez nadwyrężania budżetu Blog Lotoholik.pl to zbiór wiedzy dla miłośników podróży. Łukasz dzieli się tam poradami na temat taniego podróżowania, wyszukiwania promocyjnych biletów lotniczych oraz korzystania z programów lojalnościowych. Doświadczenie i wiedza Lotoholika pozwalają czytelnikom odkrywać świat bez nadwyrężania budżetu. Bieżące relacje z kolejnych podróży publikuje również na swoich mediach społecznościowych. Gdzie posłuchać podcastu National Geographic Polska? Aby dowiedzieć się więcej o wyprawach Lotoholika, posłuchajcie nowego odcinka podcastu. Cała rozmowa do wysłuchania w playerze na górze strony. Odcinki naszych wideopodkastów są również dostępne na kanałach National Geographic Polska na YouTube i na Spotify. Źródło: National Geographic Polska Nasz ekspert Łukasz Załuski Redaktor naczelny „National Geographic Polska” i National-Geographic.pl. Dziennikarz podróżniczy i popularnonaukowy z 20-letnim stażem. Wcześniej odpowiedzialny m.in. za magazyny „Focus”, „Focus Historia” i „Sekrety Nauki”. Uważny obserwator zmieniającego się świata i nowych trendów podróżniczych. Inicjator projektu pierwszej naukowej rekonstrukcji wizerunków władców z dynastii Jagiellonów. Miłośnik tenisa, książek kryminalnych i europejskich stolic.
„Polacy wciąż mnie o TO pytają”. Polska oczami Kolumbijczyka
John Nuńez Garcia pochodzi z Kolumbii, ale od 17 lat mieszka w Warszawie. Ma tu dom, rodzinę i czuje się tu szczęśliwy. Maciejowi Wesołowskiemu opowiada o tym, z jakimi stereotypami Kolumbijczyk zmaga się na co dzień i co rani jego uczucia. Za czym tęskni myśląc o Kolumbii, co najbardziej lubi w polskiej kuchni i dlaczego jego rodzinna Bogota przez jego rodaków nazywana jest La Nevera (lodówka)?
Spis treści: Dlaczego San Escobar to niestosowna nazwa dla baru? Czego nie wiemy o Kolumbii? Czego brakuje Johnowi w polskiej kuchni? John Nuńez Garcia przyjechał do Polski 17 lat temu. Wcześniej pracował jako copywriter w agencjach reklamowych w Kolumbii i Meksyku. Polskiego zaczął się uczyć dopiero po przyjeździe do Warszawy. Po siedmiu miesiącach odbył pierwszą rozmowę o pracę – po polsku! Pracę dostał – w swoim zawodzie – a potem było już tylko lepiej. Teraz mówi w naszym języku płynnie. – Dla mnie nauka języka była sprawą priorytetową – opowiada. – To jest kwestia szacunku do kraju, w którym mieszkasz, by się go nauczyć. I spotyka mnie za to często nagroda. Polacy zdają sobie sprawę, że polski jest trudny i kiedy widzą, że ktoś włożył pewien wysiłek w jego naukę, bardzo to doceniają. Przez te wszystkie lata miałem wiele przyjaznych reakcji na to, że mówię w waszym języku. Dlaczego San Escobar to niestosowna nazwa dla baru? – Dla wielu ludzi na świecie hasło „impreza kolumbijska” oznacza zabawę z twardymi narkotykami. Nieraz spotkałem się z tym również w Polsce. Ale dla Kolumbijczyka to nie brzmi zabawnie. Jedynie umacnia stereotyp. Podobnie zresztą jak serial „Narcos” i inne podobne produkcje. Podobnie jak te wszystkie knajpy o nazwach w stylu „San Escobar” czy „Esco Bar”. W Polsce również spotykałem się z reakcjami typu: „O, jesteś z Kolumbii, masz coś? Poczęstujesz?”. Wiadomo, o co chodzi. Odpowiadałem, że tak, mogę poczęstować kawą – bo przecież Kolumbia słynie z najlepszej na świecie kawy – mówi John. John Nuńez dodaje, że dla jego rodaków lata 80. i 90. XX wieku to był bardzo bolesny okres. Wielu ludzi ginęło na ulicach, panował lęk przed agresją. Kartele narkotykowe miały wielką władzę. Ale te czasy już się skończyły. Szef kartelu z Medellin Pablo Escobar zginął w 1993 roku, 32 lata temu. Od tego czasu bardzo dużo zmieniło się w ojczyźnie Johna Nuneza. – Ludzie wciąż pamiętają tamte czasy i wspominają je ze smutkiem. To jest narodowa trauma. A to, czego ludzie za granicą często nie rozumieją, to fakt, że dla nas Escobar był po prostu zbrodniarzem, który ma wielu ludzi na sumieniu. I dorabianie mu twarzy popkulturowej ikony jest trochę niestosowne. To trochę tak jakby idola popkultury robić z Hitlera. Dlatego u nas serial Netfliksa nie spotkał się z dobrym przyjęciem – mówi. Czego nie wiemy o Kolumbii? Mało kto wie, że jednym z narodowych sportów Kolumbii – poza piłką nożną – jest kolarstwo. Nie przypadkiem kilka lat temu Kolumbijczyk Egan Bernal wygrał najważniejszy z wyścigów – Tour de France. – Ludzie w wielu krajach nie rozumieją, czym tu się fascynować – jedzie grupa ludzi na rowerach. Ale warto wiedzieć, że towarzyszy temu pewna strategia. Podobnie jak w Formule 1. Mnie kolarstwo bardzo fascynuje – opowiada John. – A trzeba wiedzieć; że Kolumbia ma znakomite warunki do uprawiania tego sportu. Jest mnóstwo bardzo stromych gór, podjazdów. Dlatego nasi kolarze potem są mistrzami górskich etapów na wielkich tourach. Czego brakuje Johnowi w polskiej kuchni? – Bardzo lubię polską kuchnię, zwłaszcza kaszankę. Czasem trochę brakuje mi kolumbijskiej kuchni mojej mamy. No i bandeja paisa. To typowo kolumbijskie danie z regionu Antiochia. Bardzo kaloryczne! Bandeja to taca. Paisa to właśnie mieszkaniec Antiochii, której stolicą jest Medellin. Na to danie składa się mięso mielone, fasola, ryż, jajko sadzone, awokado, chlebek arepa i platano, czyli jeden z rodzajów banana – opowiada Kolumbijczyk. Aby dowiedzieć się więcej o Kolumbii, posłuchajcie nowego odcinka podcastu. Cała rozmowa do wysłuchania w playerze na górze strony. Odcinki naszych wideopodkastów są również dostępne na kanałach National Geographic Polska na YouTube i na Spotify.
Ojciec i syn biegiem przez cztery pustynie świata. Podcast National Geographic Polska
4 Deserts to jeden z najbardziej prestiżowych cyklów biegów terenowych na świecie. Jak w ekstremalnych warunkach sprawdzają się Polacy? Śledzimy historię Julity Ilczyszyn, nauczycielki wychowania fizycznego z Warszawy i Michała Gawrona, przedsiębiorcy z Katowic, który bieg ukończył wraz ze swoim 16-letnim synem, Michałem. Obaj panowie są też bohaterami nowego odcinka podcastu National Geographic Polska.
Spis treści: „Myślałam, że umiera” Bieg po jordańskim piachu 15-latek na mecie ultramaratonu Kto może wystartować w biegu po pustyni W nowym odcinku podcastu National Geographic Polska poznajemy niesamowitą historię ojca i syna, którzy wspólnie podjęli wyzwanie przebiegnięcia cyklu ultramaratonów 4Deserts. To seria ekstremalnych biegów przez najtrudniejsze pustynie świata: Gobi, Atacama, Namib i Antarktydę. Michał Gawron ojciec i Michał Gawron syn dzielą się swoimi doświadczeniami z udziału w tych ekstremalnych zawodach. Jak to się stało, że nastolatek dołączył do grona ultramaratończyków? Jak przekonał organizatorów, by pozwolili mu wystartować? Jak wyglądała ich wspólna droga przez pustynie? Rozmawiamy o logistyce ultrabiegów – o punktach kontrolnych, ekwipunku i noclegach. Dowiadujemy się, czy obecność bliskiej osoby pomaga, czy może wręcz utrudnia wyzwanie oraz jak wyglądała ich relacja podczas pokonywania kolejnych kilometrów przez piaski pustyni. Michał junior zdradza, dlaczego znienawidził owsiankę i jakie emocje towarzyszyły ojcu i synowi kiedy przekraczali linie mety. To opowieść o sile charakteru, rodzinnej więzi i przekraczaniu własnych granic. Posłuchajcie, jak spełnia się marzenia i jak wygląda świat z perspektywy ultrabiegacza. „Myślałam, że umiera” Do punktu kontrolnego przybiegł uśmiechnięty. Uśmiechnął się do zdjęcia, uzupełnił zapasy wody, a potem usiadł na bagażniku pick-upa, żeby odpocząć. Stałam tuż obok, kiedy osunął się bezwładnie na ziemię. W jednej sekundzie jego oczy wybałuszyły się w przeraźliwym grymasie, a ciałem zaczęły targać konwulsje – myślałam, że umiera. Żadne z nich nie myło się od tygodnia, a od kilku dni na ich ubraniach zbierał się biały osad. To parująca z ciał sól – krystalizująca się pod wpływem piekielnie gorących temperatur. Wszystko, czego potrzebują do przetrwania na pustyni przez 7 dni, niosą na plecach. W punktach kontrolnych dostają tylko wodę. Pomimo ryzyka, wkładają nadludzki wysiłek w ukończenie 6-etapowego biegu. Dlaczego? Ukończenie ultramaratonu w Jordanii może brzmieć niewyobrażalnie dla kogoś, kto nigdy nie słyszał o biegach ekstremalnych. Wyprawy takie jak ta, nie są jednak na pustyniach rzadkością. Na każdym etapie zawodów uczestnicy mierzą się z dystansem bliskim maratonowi, pokonując sypki i głęboki piach w temperaturach sięgających ponad 40 st. C. Bieg po jordańskim piachu Podczas gdy przebiegnięcie 250 kilometrów jest dla większości z nas niewyobrażalnym wysiłkiem, rzesze pasjonatów zapisują się na biegi po to, by przetestować swoje granice. Mimo spartańskich warunków i surowych emocji wielu z nich po przekroczeniu mety, chce zawrócić i przeżyć bieg jeszcze raz. Intuicyjnie rozumieją bowiem, że wyścigi dają im wgląd do czegoś, co w normalnej rzeczywistości nie jest dostępne. Ich pasja, zgodnie z oryginalnym znaczeniem łacińskiego słowa, staje się ich cierpieniem, a ból – mostem do nieznanych wcześniej doświadczeń. Wyostrza zmysły, pompuje do krwi adrenalinę, intensyfikuje doznania, dając ludziom to, co nadaje życiu smak – poczucie bycia żywym. To tak, jakby rozmyte obrazy zamienić na ostrość HD – nic dziwnego, że ludzie nie mogą się nasycić. Ciało nie dawało sygnałów zmęczenia, ale w powietrzu czuć było zmianę. Trzeciego dnia biegu nad Julitą zawisły ciemne chmury. Miała za sobą 5 pustynnych biegów i była pewna, że nic jej nie zaskoczy. Myliła się. W jednym momencie wszystkie jej lęki zbiły się w zwartą masę, która uderzyła w nią z impetem betonowej kuli. Zatrzymała krok i oparła ręce o kolana – była gotowa wycofać się z biegu. – Coś cię boli? – zapytał. – Nie. – Siadła ci głowa? – Skinęła w milczeniu. Thiago towarzyszył jej podczas większości pustynnych biegów, ale nigdy nie widział jej w takim stanie. Przez chwilę nie odpowiadał, potem spojrzał jej głęboko w oczy i wykrzyczał to, co musiała usłyszeć. – Gówno mnie to obchodzi! Teraz jesteś na pustyni! Przez kolejnych 8 nieskończonych godzin, Julita walczyła o każdy krok. Była odarta z wiary w siebie i powłóczyła nogami, ale szła, bo obiecała to swojemu przyjacielowi. Ostatnie kilometry były walką z ogniem bólu, palącym słońcem i niewyobrażalnym zmęczeniem. Kiedy dotarła do obozu, zaprowadziliśmy ją do namiotu, trzymając za rękę – nikt nie wspomniał o starcie kolejnego dnia. Kryzys uruchomił sieć pomocy. Monitorowaliśmy Julitę na całej długości trasy, zdając sobie nawzajem raporty. Ustaliliśmy, że w razie trudności, dwójka zawodników zwolni tempo, żeby do niej dołączyć – wszystko działo się poza jej wiedzą. Julicie udało się ukończyć czwarty etap i była gotowa na najtrudniejszy dzień wyścigu – ciągnący się przez 88 kilometrów i mający ponad 2 tys. metrów przewyższenia Długi Marsz. Niesiona na skrzydłach otaczających ją ludzi, dotarła na miejsce jako jedna z pierwszych. Tuląc ją na mecie, w końcu pojęłam jej słowa. „Nie ukończyłabym żadnego z wyścigów, gdyby nie moi przyjaciele”. 15-latek na mecie ultramaratonu Był raczej powściągliwy. Trzymał się na uboczu i nie dbał o zdanie innych – najbardziej lubił swoje towarzystwo. Kiedyś pił, ale kiedy przestał, zaczął robić wszystko to, co znajdowało się na granicy wykonalności i bezpieczeństwa. Mówił, że nie można rzucić nałogu – można go tylko zamienić. Przez lata obserwował go syn, który sam zapragnął poczuć dreszcz emocji. Pomysł przebiegnięcia pustyni wyszedł więc naturalnie. Problem polegał na tym, że Junior miał 15 lat i żaden organizator biegu nie chciał wziąć na siebie odpowiedzialności za dopuszczenie go do wyścigu. Jednak Senior nigdy nie odpuszczał. Nawet w obliczu odmowy. Kilkanaście rozmów telefonicznych i wymian mailowych później, Michał Junior pakował się do Namibii – warunkiem miała być obecność opiekuna. W najtrudniejszych momentach biegu Młody polegał na doświadczeniu ojca, który brał na barki lwią część bagażu emocjonalnego. Jego szorstkie podejście sprawdzało się w kryzysach, gdzie współczucie mogłoby okazać się nieefektywne. Jednak na mecie surowość ustąpiła czemuś nowemu. Rysy Seniora złagodniały, z twarzy bił jasny blask, a w kącikach oczu pojawiły się łagodne zmarszczki. Nie był już zamkniętym w sobie pustelnikiem. Promieniował rozczulającą, ojcowską dumą. To zrozumiałe – jego syn pisał właśnie historię. Kto może wystartować w biegu po pustyni Niezależnie od narodowości, poziomu zaawansowania i wieku, start w wyścigu jest otwarty dla wszystkich. Warunkiem udziału jest dobry stan zdrowia. Koszt uczestnictwa w jednym biegu to 16–18 tys. złotych, natomiast wykupienie czterech biegów to około 40 tysięcy złotych. Zawodnicy dostają się do ustalonych lokalizacji w swoim zakresie. Na bieg można zarejestrować się na oficjalnej stronie Racing the Planet: www.racingtheplanet.com. Źródło: National Geographic Traveler
Polska i Wietnam oczami Wietnamki mieszkającej w Warszawie
Tym razem wybieramy się w podróż do Wietnamu. Naszym przewodnikiem jest Chi Mai Szymko, Wietnamka mieszkająca w Polsce od 20 lat. W które miejsce wraca najchętniej i kiedy warto je odwiedzić? Oto praktyczne informacje z pierwszej ręki.
Spis treści: Tak Polska zaskoczyła Chi Mai Co zobaczyć w Wietnamie? Chi Mai Szymko przyjechała do Polski ponad 20 lat temu z Wietnamu. W Warszawie studiowała, potem założyła tu restaurację z wietnamskimi bagietkami banh mi. Tak Polska zaskoczyła Chi Mai – Zanim przyjechałam do Polski, wydawało mi się, że wszyscy tu mówią po angielsku i nie będę miała żadnych problemów z komunikacją. Na miejscu okazało się, że nie jest tak różowo. Nie mogłam dogadać się ani w banku, ani w autobusie. Na początku to był szok. Nie miałam tu nikogo. Ani krewnych, ani znajomych, mimo że Wietnamczyków przecież mieszka tu sporo. Prawie już chciałam wracać do Azji, ale ostatecznie zaadaptowałam się i zostałam. Potem poznałam mojego przyszłego męża, Polaka, założyłam rodzinę. Teraz już nie myślę o powrocie. Ale uwielbiam wyjeżdżać do Wietnamu na wakacje. Zwłaszcza wtedy, gdy w Polsce jest szaro i zimno – opowiada Szymko w najnowszym odcinku Podcastu National Geographic Polsko. Chi Mai pochodzi z północnej części Wietnamu, urodziła się nieopodal granicy z chińską prowincją Yunnan. Dlaczego warto tam pojechać i czym jej rodzinne miasto różni się od popularnej wśród europejskich turystów niedalekiej miejscowości Sa Pa? Czym różnią się Wietnamczycy z północy od tych z południa? I dlaczego Chi Mai woli tych z południa, mimo że sama jest z północy? Czego warto spróbować z kuchni wietnamskiej poza słynną zupą pho czy sajgonkami? Jakie są nieoczywiste symbole współczesnego Wietnamu? I wreszcie: co powinno się znaleźć na naszej liście must see przed wyjazdem do tego azjatyckiego kraju? To tylko niektóre z pytań, na które odpowiada Chi Mai Szymko w rozmowie z Maciejem Wesołowskim. Co zobaczyć w Wietnamie? – Koniecznie zobaczcie Hanoi – mówi Chi Mai Szymko. – To jest esencja Wietnamu. Tam znajdziecie wszystko, co najlepsze. Od widoków, przez sklepy, po restauracje. Poza tym Nha Trang w południowej części kraju. Tam nawet zimą jest od 26 do 29 stopni Celsjusza. – Kolejne miejsce to Ninh Binh. Jest mniej znane od słynnej zatoki Ha Long, ale równie piękne, a dla mnie nawet piękniejsze. Są tam bardzo podobne skalne ostańce wystające z wody, a także wyjątkowo piękne jaskinie. Tyle, że nie na morzu, a na jeziorze. Warto w te okolice pojechać w maju, kiedy najbardziej malowniczo i zielono, wyglądają okoliczne pola ryżowe – dodaje gościni podcastu. A to dopiero początek listy turystycznych wspaniałości azjatyckiego kraju. Aby dowiedzieć się więcej o największych atrakcjach Wietnamu i o tym, jak wygląda życie na miejscu, posłuchajcie nowego odcinka Podcastu National Geographic Polska. Cała rozmowa do wysłuchania w playerze na górze strony. Odcinki naszych wideopodkastów są również dostępne na kanałach Poza Horyzontem na YouTube i na Spotify.
Przeniósł się z Lipska na Podkarpacie. Opowiada, czego Polakom zazdroszczą Niemcy
Nigdy nie planował mieszkać w Polsce. Tak ułożyło się jego życie. Vincent Helbig w rozmowie z Łukaszem Załuskim opowiada o życiu codziennym na Podkarpaciu i o tym czego Polakom zazdroszczą Niemcy oraz mierzy się z najtrudniejszymi polskimi słowami.
Spis treści: Vincent Helbig w podcaście National Geographic Polska Najtrudniejsze polskie słowa „Jestem Niemcem i powiem Wam, jak Polacy zmienili moje życie. Postanowiłem uczyć się polskiego, aby Polaków lepiej poznać, obalać stereotypy i budować lepsze relacje między naszymi narodami. Dziś płynnie mówię po polsku, a Polska zmieniła może życie”. Tymi słowami Vincent Helbig wita obserwujących na prowadzonym przez siebie kanale „Wasz Niemiec” na Instagramie. Zebrał już tam ponad 60 tys. fanów i trudno się dziwić – niewielu Niemców w naszym kraju tak głośno mówi o tym, że więcej nas łączy niż dzieli. Vincent Helbig w podcaście National Geographic Polska – Wszystko zaczęło się od moich dziadków, którzy pochodzili z Dolnego Śląska. Przed wojną te ziemie były częścią państwa niemieckiego. Kiedy skończyła się wojna moi dziadkowie byli jeszcze dziećmi, ale świetnie pamiętali swoje rodzinne domy. Ja po maturze zdecydowałem się pojechać do Polski i odnaleźć rodzinny dom moich przodków. Przy okazji poznałem Polaków, a ja byłem bardzo pozytywnie zaskoczony ich gościnnością i serdecznością. Było czuć, że chcieli mi pomóc. Co było dla mnie szczególnie ważne, nie czułem żadnych uprzedzeń w stosunku do mnie i do Niemiec w ogóle – opowiada nam o pierwszym spotkaniu z Polską autor kanału „Wasz Niemiec”. Kiedy postanowił uczyć się polskiego, od razu zanurzył się w języku. – Język polski mnie otaczał, słuchałem muzyki, czytałem, uczyłem się przynajmniej godzinę dziennie. W końcu zapisałem się na intensywny kurs w Krakowie. Najtrudniejsze były dla mnie czasowniki. Szybko się zorientowałem, że języka polskiego nie da się nauczyć bez gramatyki”. Najtrudniejsze polskie słowa Zdaniem Vincenta najtrudniejszym polskim słowem jest „cześć”. Z tego powodu chętniej sięga po inne sposoby powitania po polsku, jak „siema”. Zgodnie z zapisami XVI-wiecznego wydania „Rocznika Krasińskich” w czasach Władysława Łokietka testem na polskość mieszkańców Krakowa było wyraźne wymówienie 4 polskich słów: „soczewica, koło, miele, młyn”. W rozmowie z Łukaszem Załuskim Vincent świetnie zdał test wymowy tych słów. Aby dowiedzieć się więcej o niemieckich stereotypach na temat Polski oraz czego dzisiejsi Niemcy mogą nam zazdrościć posłuchajcie nowego odcinka podkastu. Cała rozmowa do wysłuchania w playerze na górze strony. Odcinki naszych wideopodkastów są również dostępne na kanałach National Geographic Polska na YouTube i na Spotify. Źródło: National Geographic Polska Nasz ekspert Łukasz Załuski Redaktor naczelny „National Geographic Polska” i National-Geographic.pl. Dziennikarz podróżniczy i popularnonaukowy z 20-letnim stażem. Wcześniej odpowiedzialny m.in. za magazyny „Focus”, „Focus Historia” i „Sekrety Nauki”. Uważny obserwator zmieniającego się świata i nowych trendów podróżniczych. Inicjator projektu pierwszej naukowej rekonstrukcji wizerunków władców z dynastii Jagiellonów. Miłośnik tenisa, książek kryminalnych i europejskich stolic.
Sylwester w Tajlandii? Dlaczego nie! Rozmawiamy z Darią Ładochą
Czy zimą warto lecieć do Tajlandii? Jak obchodzi się tam święta? Dokąd najlepiej polecieć na Sylwestra w Tajlandii? I jak wygląda tam pora deszczowa? W najnowszym podcaście National Geographic rozmawiamy z Darią Ładochą, dziennikarką kulinarną, autorką książek i trenerką kuchni tajskiej.
Spis treści: Pora deszczowa, czyli sto odcieni zieleni Jak wyglądają święta w Tajlandii? Dokąd najlepiej polecieć na Sylwestra w Tajlandii? Za co Daria Ładocha tak pokochała Tajlandię? Tajlandia to państwo w południowo-wschodniej Azji, położone na Półwyspie Indochińskim. Co roku ten kraj odwiedza blisko 30 mln turystów. – Najwięcej jest ich, kiedy w Europie panuje smutna jesień bądź zima, czyli od listopada do lutego. Ale pamiętajmy, że wtedy ceny są najwyższe, a do ważnych zabytków będziemy musieli stać w kolejce – zaznacza Daria Ładocha, bohaterka najnowszego podcastu National Geographic. I dodaje: – Najtaniej jest oczywiście podczas pory deszczowej, czyli podczas polskiego lata. Boimy się jednak owadów i opadów, dlatego nie wybieramy się wtedy do Tajlandii. Jedną z ciekawostek dotyczących Tajlandii jest fakt, że to właśnie w tym kraju wynaleziono znaną i uwielbianą przez turystów zupę tom yum. Pora deszczowa, czyli sto odcieni zieleni Jak zatem wygląda pora mokra w Tajlandii? Czy rzeczywiście możemy spodziewać się ścian deszczu? Ładocha kręci głową: – Pada co jakiś czas i wcale nie codziennie. Ale ten deszcz ciepły, tropikalny i wspaniały! Widać wtedy dookoła sto odcieni zieleni. Jest pięknie. A ceny w restauracjach i hotelach są znacznie niższe niż podczas high season. Mamy też większy wybór miejsc i w restauracjach, i hotelach, i w salonach masażu, bo te nie są zajęte. Jak wyglądają święta w Tajlandii? Autorka bloga mamalyga.org opowiada, że na święta do Tajlandii zjeżdża cały świat, który ma być zadowolony i najedzony. – Przylatują całe rodziny, by rozdawać sobie prezenty, by zobaczyć świętego Mikołaja. I mimo tego, że religią wiodącą w Tajlandii jest buddyzm, to nagle widzimy dookoła choinki oraz pana z brodą i czerwoną czapką. W tym okresie w hotelach serwowane są dania od typowo tajskich, czyli od pad thai, po pizzę – śmieje się prezenterka. Dokąd najlepiej polecieć na Sylwestra w Tajlandii? Na bardziej wyciszoną zabawę Ładocha poleca Chiang Mai w północnej Tajlandii, nad rzeką Ping. To drugie co do wielkości miasto w Tajlandii. – Jeśli chcemy się zabawiać, to polećmy na największą wyspę kraju, czyli Phuket na Morzu Andamańskim przy zachodnim wybrzeżu Półwyspu Malajskiego. A jeśli chcemy poczuć się jak w azjatyckim Nowym Jorku, to oczywiście idealny będzie Bangkok. To tylko jeden z powodów, dla których warto odwiedzić Bangkok. Ale jeśli wybieramy beztroskie lenistwo na rajskiej małej plaży, to udajmy się na wyspę Ko Lanta lub Ko Tao – będącą częścią Archipelagu Chumphon na zachodnim brzegu Zatoki Tajlandzkiej. Tu są dobre warunki dla surferów, panuje też luźna atmosfera. Za co Daria Ładocha tak pokochała Tajlandię? Autorka książek kulinarnych, m.in. „Thaibook” z 107 prostymi tajskimi przepisami opowiada: – Całe dzieciństwo siedziałam na kuchennym blacie i z babcią lepiłyśmy pierogi, smażyłyśmy naleśniki i kotlety oraz paliłyśmy kapustę do gołąbków. Mój pierwszy wyjazd do Tajlandii w 2003 r. miał być czystą turystyczną wyprawą. A poleciła mi ten kraj pani dermatolog, która chciała odwrócić moją uwagę podczas wykonywania bolesnego zabiegu. Pamiętam, jak podczas tej wyprawy zjadłam na ulicy zielone curry z bakłażanem i dostałam jak obuchem w głowę od smaków, które poczułam w tej potrawie. Przepadłam i ta miłość trwa do dziś. Cała rozmowa do wysłuchania w playerze na górze strony. Odcinki naszych wideopodcastów są również dostępne na kanałach National Geographic Polska na YouTube i na Spotify. Źródło: National Geographic Traveler Nasza ekspertka Agnieszka Michalak Dziennikarka i redaktorka „National Geographic Traveler" oraz magazynu pokładowego LOT-u „Kaleidoscope". W podróż zawsze zabiera książkę i buty do biegania – bo lubi poznawać nowe miejsca joggingując.
Jak się świętuje Boże Narodzenie w Argentynie – rozmawiamy z Martinem Gimenez Castro
Jakie sekrety kryje Argentyna, najbardziej europejski kraj Ameryki Południowej? W najnowszym odcinku podcastu National Geographic Polska o swoim kraju opowiada Martin Gimenez Castro, szef kuchni i właściciel warszawskich restauracji rekomendowanych przez przewodnik Michelin.
Spis treści: Najbardziej europejski kraj Ameryki Południowej Kim jest Martin Gimenez Castro? Gościem nowego odcinka podcastu National Geographic Polska jest Martin Gimenez Castro. Martin to szef kuchni, twórca i właściciel popularnych autorskich restauracji Ceviche i Tuna w Warszawie, rekomendowanych przez przewodnik Michelin. Pochodzi z Argentyny, z regionu Mendoza. Pasję do gotowania zawdzięcza rodzicom. Od 17 lat mieszka w Polsce. Najbardziej europejski kraj Ameryki Południowej Czy rzeczywiście wszyscy Argentyńczycy potrafią tańczyć tango? Dlaczego Argentyna jest uznawana za najbardziej europejski kraj w Europie? Jak się obchodzi święta Bożego Narodzenia na południowej półkuli, kiedy w grudniu jest pełnia lata? W rozmowie z Łukaszem Załuskim z redakcji National Geographic Polska Martin Jimenez Castro mierzy się z popularnymi opiniami na temat swojego rodzinnego kraju. Argentyna, kraina doskonałej wołowiny, kryje wiele fascynujących faktów. To tutaj znajduje się Aconcagua, najwyższy szczyt obu Ameryk (6961 m n.p.m.), oraz jedno z najbardziej wysuniętych na południe miast świata – Ushuaia. W Buenos Aires działa największy na świecie teatr operowy pod względem akustyki – Teatro Colón. Argentyńczycy spożywają więcej yerba mate na mieszkańca niż jakikolwiek inny naród, a Lionel Messi to tylko jeden z długiej listy piłkarskich bohaterów kraju. Ciekawostki o Argentynie nie mogą pominąć też faktu, że w prowincji Santa Cruz znajduje się największe na świecie skupisko dinozaurów, a w Patagonii odkryto skamieniałości argentynozaura, największego znanego dinozaura. Kim jest Martin Gimenez Castro? Martin Jimenez Castro prowadzi dwie restauracje w Warszawie. Jest też ambasadorem MSC – światowej organizacji na rzecz zrównoważonego rybołówstwa. Dał się poznać jako ekspert w dziedzinie ryb i owoców morza, kulinarny mentor i trener szefów kuchni. W 2013 roku zdobył tytuł pierwszego polskiego Top Chefa. Można go było zobaczyć również w innych popularnych programach telewizyjnych: „Zamiana szefów”, „Zawód szef kuchni” czy „Hells Kitchen”. Dziś występuje jako ekspert kulinarny w telewizji śniadaniowej „Halo tu Polsat”. Kulinarne szlify zdobywał w Wyższej Szkole Gastronomiczno-Hotelarskiej w Escuela Internacional Islas Malvinas w Mendozie. W kolejnych latach, u boku włoskich kucharzy w renomowanej restauracji Sale&Pepe na Florydzie, przeszedł wszystkie szczeble szkolenia zawodowego. Stworzył i prowadził autorską restaurację Salto w hotelu Rialto w Warszawie, która również po paru miesiącach trafiła do przewodnika Michelin. Cała rozmowa do wysłuchania w playerze na górze strony. Odcinki naszych wideopodcastów są również dostępne na kanałach National Geographic Polska na YouTube i na Spotify. Źródło: National Geographic Traveler Nasz ekspert Łukasz Załuski Redaktor naczelny „National Geographic Polska". Uważny obserwator zmieniającego się świata i nowych trendów w technologiach. Miłośnik tenisa i europejskich stolic.
Portrety pełne emocji. Ty też możesz takie mieć!
Z fotografką gwiazd i dziennikarką podróżniczą Kat Piwecką porozmawialiśmy o tym, jak przy użyciu fotografii można opowiadać historie, tworzyć wspomnienia i przekazywać emocje.
Kat Piwecka to profesjonalna fotografka gwiazd i pasjonatka dalekich podróży, z których zawsze przywozi przepiękne kadry. „Od dzieciństwa bardzo dużo podróżowałam. Kiedy miałam 11–12 lat, robiłam już bardzo dużo zdjęć. To zawsze była pasja i hobby” – mówi nam. Bo liczy się człowiek i jego historia Obecnie wykonuje zdjęcia w studiu i wciąż dużo podróżuje. Portugalia, którą odwiedziła po raz pierwszy 11 lat temu, stała się jej drugim domem. „Przyjechałam tam, żeby napisać artykuł do magazynu. Myślałam, że wykonam swoją pracę i wrócę do domu. Wtedy moją miłością były Włochy. Ale w Portugalii wydarzyło się dużo magicznych rzeczy. Zachwyciły mnie ocean i wszechobecność natury. Do dzisiaj mieszkam na portugalskiej wsi, gdzie mam obok siebie lasy korkowe, ocean i klify. Portugalczycy okazali się tak miłymi, ciepłymi, serdecznymi ludźmi, że od razu nawiązałam z nimi świetne relacje” – dodaje Kat Piwecka. Uwielbia fotografować ludzi w ważnych dla nich miejsca. „W Portugalii nie otwierałam nawet swojego studia. Gdy wykonuję portrety i sesje wizerunkowe, zawsze proponuję, że dojadę do klienta. Każdą sesję zaczynam od głębokiej rozmowy o życiu. Muszę najpierw tego człowieka poznać” – podkreśla nasza rozmówczyni. W fotografii najważniejsza jest dla niej radość z zatrzymywania ważnych momentów i emocji (stawia je ponad dobrze ustawione światło). To łączy ją z filozofią marki CEWE, z którą współpracuje od lat. Wywołują najpiękniejsze wspomnienia Kat Piwecka regularnie pisze artykuły do magazynu CEWE Fotoinspiracje. Nam pokazuje, jak łatwo stworzyć pamiątkowe CEWE FOTOKSIĄŻKI. „Przez cały rok gromadzimy zdjęcia w telefonie i zapisujemy je miesiącami” – mówi. Takie kroniki rodzinne z całego roku życia rodziny wywołują wiele wzruszeń i najpiękniejsze wspomnienia. Równie popularne są fotoksiążki z podróży czy z okazji ważnych rocznic. Wysoką jakość CEWE FOTOKSIĄŻEK potwierdza TIPA World Award (nagroda przyznawana przez grono renomowanych redaktorów magazynów fotograficznych). My bardzo doceniamy też możliwość pełnej personalizacji. I to nie tylko na poziomie dodawania wybranych fotografii, lecz także podczas wybierania formatu, rodzaju okładki czy papieru. Jest dostępnych wiele tematycznych szablonów. Możemy też dodawać własne teksty i ozdobne grafiki (tzw. cliparty). A co powiecie na błyszczący lakier lub takie dodatki premium, takie jak wsuwane etui, skórzana (z ekoskóry) czy płócienna okładka? Możliwości jest naprawdę wiele. Produkty marki to nie tylko idealne pamiątki, które pozwolą nam zachować najważniejsze i ulubione chwile, lecz także bardzo osobisty prezent dla najbliższych osób. Może podarujesz je w tym roku swojej rodzinie i przyjaciołom pod choinkę? Podcast poprowadziła Iwona El Tanbouli-Jabłońska, dyrektorka artystyczna „National Geographic Polska”. Koniecznie zobaczcie cały wideopodcast z naszym gościem. Materiał promocyjny marki CEWE
Zaawansowany sprzęt i nowoczesna technologia, czyli o tym, co zapewnia komfort i bezpieczeństwo GOPR-owcom
Rozwój turystyki górskiej sprawił, że Górskie Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe musi mierzyć się z nowymi wyzwaniami. Kiedyś GOPR-owcy korzystali przede wszystkim z nart, dzisiaj m.in. z Defenderów. O tym, jak samochody sprawdzają się w akcjach, porozmawialiśmy z naczelnikiem GOPR, Jerzym Siodłakiem.
Zawodowcy, ochotnicy i psy ratownicze Aż trudno w to uwierzyć, ale w tym roku Górskie Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe obchodzi 72 lata. Od 1952 roku przeszło wiele zmian. Dziś to jedna z najnowocześniejszych organizacji tego typu w Europie. Udało się to m.in. dzięki wsparciu partnerów, którzy zapewniają GOPR-owcom zaawansowany sprzęt i nowoczesną technologię, w tym m.in. pojazdy. O tym, jak wygląda praca GOPR-owców i jak nowoczesne technologie służą ratownikom w ich codziennych akcjach w górach, opowiedział w kolejnym odcinku podcastu „Poza Horyzontem” Jerzy Siodłak, naczelnik GOPR-u z bardzo bogatym doświadczeniem. Od 2019 roku kieruje całą organizacją, a wcześniej przez lata był szefem największej grupy ratowniczej, czyli Grupy Beskidzkiej. W GOPR-rze działają nie tylko ratownicy, lecz także ratowniczki. „To kilkadziesiąt pań, które pełnią służbę w grupach regionalnych. Muszę przyznać, że podczas szkoleń, czyli na wstępnym etapie, często radzą sobie lepiej od wielu mężczyzn” – dodaje Jerzy Siodłak. Pomoc nie byłaby również możliwa bez psów ratowniczych. „Mamy ich łącznie ponad 30. To głównie owczarki różnych odmian i labradory. Pies i jego przewodnik to zgrany duet. Czworonożni ratownicy specjalizują się w poszukiwaniach. Mają kilkaset razy bardziej wyczulony węch niż ludzie i większe możliwości działania w terenie. Nie wyobrażam dziś sobie nowoczesnej służby bez psów ratowniczych” – podkreśla naczelnik GOP. Sprzęt, który sprawdza się w każdych warunkach Bardzo pomocna jest również nowoczesna technologia i sprzęt, w tym pojazdy. Już od ponad trzech dekad samochody Defender pomagają GOPR-owcom w akcji. „Pierwsze Defendery pojawiły się u nas na początku lat 90. Te samochody zdominowały rynek ratownictwa górskiego w Polsce. I do dzisiaj służą doskonale. Są niezawodne. Można powiedzieć, że są prawie niezniszczalne” – mówi nasz rozmówca. Defendery, który trafiają do GOPR-owców, są specjalnie przystosowane do prac ratowniczych. Aranżacja wnętrz, ramowanie i inne elementy muszą się sprawdzać, jeśli auta mają też jeździć po bardziej wymagających terenach i w różnych, często niesprzyjających warunkach pogodowych. Wszystko w środku jest przymocowane. To – jak podkreśla Jerzy Siodłak – podstawa bezpiecznej jazdy. Bardzo pomocne są np. haki holownicze, które mogą ciągnąć prawie 3,5 ton sprzętu. Przydają się w miejscach, gdzie nie da się dojechać samochodem (żeby go niepotrzebnie nie niszczyć albo narażać się na niebezpieczeństwo), by podciągnąć quady czy skutery śnieżne. Z kolei kamery 3D zapewniają bardzo dużą precyzję w poruszaniu się. Dają też podgląd na to, co znajduje się pod wodą. Co jeszcze sprawdza się w codziennej pracy GOPR-owców? Koniecznie obejrzyjcie cały odcinek podcastu „Poza Horyzontem”. Podcast poprowadził redaktor naczelny „National Geographic Polska” Łukasz Załuski. Materiał promocyjny marki Defender
Jak Meksykanie obchodzą Dzień Zmarłych. Nowy odcinek podcastu
Czym dla Meksykanina jest Día de Muertos? Jak się żyje w rozkroku między dwoma kulturami? Kiedy najlepiej zaplanować podróż do Meksyku? Gościem nowego odcinku podcastu National Geographic Polska jest Alexis Angulo, obywatel Meksyku, który swój nowy dom znalazł nad Wisłą.
Alexis Angulo jest literaturoznawcą i doktorantem na Uniwersytecie Warszawskim. Z Meksyku do Polski trafił już wiele lat temu. Po raz pierwszy odwiedził nasz kraj podczas wymiany uczniowskiej w liceum. Przez rok mieszkał u dwóch polskich rodzin. Dzięki opanowaniu języka polskiego szybko zdał sobie sprawę, że polska kultura jest tym, co chciałbym zgłębiać w przyszłości. – Od samego początku wiedziałem, że chcę się uczyć polskiego. Największym wyzwaniem było dla mnie pisanie. To dlatego najpierw skupiłem się na czytaniu i mówieniu – opowiada Alexis w rozmowie z Łukaszem Załuskim. I dodaje – Musiałem nauczyć się porządnie polskiego, bo miałem zamiar studiować filologię polską. Jak się obchodzi Día de Muertos? – To jest bardzo ważny dzień dla Meksykan, bo to jest taki czas, kiedy spotykamy się ze swoją duchowością. To wiele mówi o tym, jak patrzymy na świat i na śmierć. Jest to bardziej metafizyczne – opowiada Alexis o meksykańskich obchodach Dnia Zmarłych. – W szkole przygotowywaliśmy ołtarzyki i specjalne jedzenie. Nie zawsze chodzimy na cmentarze. Najważniejsze jest samo przygotowanie, które duchowo łączy ludzi. Cała rozmowa do wysłuchania w playerze na górze strony. Odcinki naszych wideopodcastów są również dostępne na kanałach National Geographic Polska na YouTube i na Spotify. Źródło: National Geographic Traveler
Jak przygotować się do wyprawy w góry? Radzi Justyna Kowalczyk-Tekieli
W najnowszym odcinku wideopodcastu „National Geographic Polska” gościmy Justynę Kowalczyk-Tekieli. Multimedalistka igrzysk olimpijskich i mistrzostw świata w biegach narciarskich opowiedziała nam o swoich górskich doświadczeniach, a także zdradziła, jak najlepiej przygotować się do wyprawy w góry.
Spis treści: Justyna Kowalczyk-Tekieli w podcaście „National Geographic Polska” Podcast „National Geographic Polska” Justyna Kowalczyk-Tekieli to jedna z najbardziej utytułowanych narciarek w historii, która przez lata dostarczała polskim kibicom wiele powodów do radości. W 2019 roku dwukrotna mistrzyni olimpijska zdecydowała się na definitywny rozbrat z zawodowym sportem, zmieniając trasy biegowe na górskie szlaki. Każdy, kto śledzi profile Justyny Kowalczyk-Tekieli w mediach społecznościowych wie, że góry stały się dla naszej mistrzyni drugim domem. Multimedalistka igrzysk olimpijskich i mistrzostw świata w biegach narciarskich po zakończeniu kariery całkowicie oddała się nowej pasji, o czym świadczy imponująca lista zdobytych przez nią szczytów. W 2018 r. utytułowana sportsmenka wspięła się na najwyższą górę Afryki, Kilimandżaro (5895 m n.p.m.). Potem, u boku męża, doświadczonego himalaisty, Kacpra Tekieliego (1984–2023), zdobyła między innymi Matterhorn, Mont Blanc oraz Großglockner. Udało się jej także skompletować Wielką Koronę Tatr, czyli 14 najwyższych tatrzańskich szczytów przekraczających 8000 stóp. Justyna Kowalczyk-Tekieli w podcaście „National Geographic Polska” W rozmowie z National-Geographic.pl Justyna Kowalczyk-Tekieli odpowiedziała – na podstawie własnych przygód i doświadczeń – jak najlepiej przygotować się do wyjścia w góry i o czym nie można zapominać podczas zdobywania szczytów. Zdaniem 5-krotnej medalistki olimpijskiej, w górach kluczowe jest bezpieczeństwo, na które – jak sama zaznacza – składa się wiele, z pozoru drobnych, czynników. Mowa tu chociażby o odpowiednim przygotowaniu fizycznym, prawidłowej diecie, dobrym doborze sprzętu czy starannie skompletowanym ekwipunku. Podczas wywiadu Justyna Kowalczyk-Tekieli wróciła również pamięcią do swojej kariery. Na pytanie o bieg, który po dziś dzień wywołuje u niej ogromne emocje, utytułowana narciarka przyznała, że po latach wciąż z wielkim sentymentem wspomina pierwszą wygraną w zawodach Pucharu Świata (27 stycznia 2007 r. w Otepää), a także triumf na igrzyskach olimpijski w Soczi, w czasie których musiała zmagać się nie tylko z rywalkami, ale też poważną kontuzją stopy. – „Dziesiątka” w Soczi była przełamaniem wszystkich swoich barier. […] Z tego biegu jestem bardzo dumna pod każdym względem, zarówno taktycznym, jak i technicznym – podkreśla nasza rozmówczyni. Przypomnijmy, że pochodząca z Kasiny Wielkiej zawodniczka w swoim dorobku ma pięć medali olimpijskich – dwa złote, jeden srebrny i dwa brązowe. Po raz pierwszy na podium najważniejszej sportowej imprezy czterolecia stanęła w 2006 roku w Turynie, zajmując trzecie miejsce w biegu na 30 km techniką dowolną. Podczas kolejnych ZIO, w Vancouver, wywalczyła trzy krążki, każdy z innego kruszcu – złoto na 30 km st. klas., srebro w sprincie „klasykiem” i brąz w biegu łączonym na 15 km. Cztery lata później na igrzyskach w Soczi zwyciężyła na swoim koronnym dystansie 10 km techniką klasyczną. Justyna Kowalczyk-Tekieli jest także 8-krotną medalistką mistrzostw świata (dwa złote krążki, trzy srebrne i trzy brązowe), 4-krotną triumfatorką Tour de Ski (2010–2013) oraz 4-krotną zdobywczynią Kryształowej Kuli (w tym trzy razy z rzędu). W klasyfikacji wszech czasów pod względem liczby zwycięstw w Pucharze Świata, z 50. wygranymi, zajmuje trzecie miejsce, tuż za Norweżkami – Marit Bjoergen i Therese Johaug. Podcast „National Geographic Polska” Cała rozmowa z Justyną Kowalczyk-Tekieli do obejrzenia i wysłuchania na górze strony. Dodajmy, że ten, jak i inne odcinki naszych wideopodcastów, znajdziecie również na kanałach National Geographic Polska na Spotify i YouTube. Zachęcamy do subskrypcji i udostępniania przygotowanych przez nas treści. Obserwuj National Geographic Traveler Poland na Facebooku i podziel się z nami swoją opinią. Znajdziesz nas także na Instagramie – @natgeopl. Źródło: National Geographic Traveler.
Czy kobieta może wypożyczyć auto w Arabii Saudyjskiej?
Arabia Saudyjska stosunkowo późno otworzyła swoje granice dla turystów. Z powodu rzadkich wizyt podróżników z Europy, wokół mieszkańców tego kraju narosło wiele mitów i uprzedzeń. W najnowszym odcinku Podcastu National Geographic Polska, Mateusz Łysiak rozmawia z Anną Małysą o najczęstszych stereotypach dotyczących Saudyjczyków.
Spis treści: Arabia Saudyjska otwiera się na turystów Arabia Saudyjska – czego nie wolno? Arabia Saudyjska otworzyła się na turystów dopiero we wrześniu 2019 roku. Właśnie wtedy wprowadzony został nowy system wiz turystycznych. Wcześniej wjazd do kraju dla podróżnych zza granicy był bardzo ograniczony. Arabię Saudyjską najczęściej odwiedzały osoby podróżujące służbowo, pracownicy dyplomatyczni i oczywiście pielgrzymi. Ograniczenia w turystyce miały chronić tradycyjną kulturę i wartości religijne Saudyjczyków. Arabia Saudyjska otwiera się na turystów Otwarcie na turystykę jest częścią planu „Vision 2030”, który ma na celu uniezależnienie gospodarki Arabii Saudyjskiej od ropy naftowej. Kraj chce przyciągać inwestycje zagraniczne i rozwijać nowe sektory gospodarki, w tym właśnie turystykę. Plan zakłada promowanie bardziej przystępnego wizerunku Arabii Saudyjskiej na arenie międzynarodowej. Coraz więcej biur podróży – również w Polsce – organizuje wycieczki objazdowe po Królestwie Arabii Saudyjskiej. Wyprawę można również zorganizować na własną rękę. Tak zrobiła Anna Małysa, znana w sieci jako Anka Śmietanka. Podróżniczka po raz pierwszy odwiedziła Arabię Saudyjską w listopadzie 2023 r. Mimo upałów – temperatury w miastach sięgały nawet 40 stopni Celsjusza – wie, że wróci do tego kraju. I to jeszcze w tym roku. Arabia Saudyjska – czego nie wolno? W najnowszym Podcaście National Geographic Polska Anna Małysa opowiada o swojej podróży na Bliski Wschód. Na dobry początek warto zmierzyć się z różnymi mitami o Saudyjczykach. Jedno z najczęściej zadawanych pytań dotyczy tego, czy turystki mogą wypożyczyć tam auto. Samochód jest najlepszym środkiem transportu po pustynnym kraju o powierzchni ponad 2 milionów kwadratowych. Kobiety planujące podróże do krajów, gdzie dominująca religią jest islam, zastanawia też, czy muszą nosić hijab lub abaję. W rozmowie z Mateuszem Łysiakiem Anna Małysa rozwiewa i te wątpliwości. Poza pogodą i kwestiami ubioru znaczącą różnicą między Arabią Saudyjską, a np. Polską jest to, że Saudyjczycy – tak jak większość muzułmanów – nie piją alkoholu. Chętnie sączą za to kawy i herbaty podawane z przyprawami, m.in. z kardamonem i cynamonem. Jeśli chodzi o kuchnię, dominują potrawy mięsne, co może być wyzwaniem dla wegetarian i wegan. – Ja wiem, jak ten kraj brzmi i z czym się kojarzy, ale podróżując na własną rękę, naprawdę jest to wachlarz przygód, emocji i doznań, które na nas czekają, więc totalnie polecam – podsumowuje podróżniczka. Więcej o tym, jak się przygotować do podróży po Arabii Saudyjskiej, czy przyda się nam strój kąpielowy oraz, jak zorganizować nocleg za grosze, dowiesz się, słuchając całego nagrania. Nowy odcinek Podcastu National Geographic jest dostępny na national-geographic.pl, na YouTube oraz na Spotify. Źródło: National Geographic Polska. Nasz autor Mateusz Łysiak Dziennikarz zakręcony na punkcie podróżowania. Pierwsze kroki w mediach stawiał w redakcjach internetowej i papierowej magazynu „Podróże”. Redagował i wydawał m.in. w gazeta.pl i dziendobrytvn.pl. O odległych miejscach (czasem i tych bliższych) lubi pisać nie tylko w kontekście turystycznym, ale też przyrodniczym i społecznym. Marzy o tym, żeby zobaczyć zorzę polarną oraz Machu Picchu. Co poza szlakiem? Kuchnia włoska, reportaże i pływanie.
Lecimy do Japonii. Podcast National Geographic Polska
Czy Japonia to inna planeta? Czy wciąż w tym kraju czeka coś do odkrycia? Oto najnowszy podcast National Geographic Polska, wraz z którym zabieramy was do Kraju Kwitnącej Wiśni.
W tym artykule: Z innej planety Kiedy wsiąść w samolot do Tokio? Czego doświadczyć w Japonii? Czy Japonia jest droga? Podcast National Geographic Traveler A gdyby tak polecieć na ramen lub sakę? Zresetować się w gorących onsenach, czyli publicznych łaźniach lub pojechać pociągiem shinkansenem pod górę zjawiskową Fudżi? A może wziąć udział w którymś z festiwali? O tym, dlaczego Japonia wciąż zachwyca opowiadają Łukasz Załuski, redaktor naczelny „National Geographic Polska" oraz „National Geographic Traveler" oraz Michał Cessanis, redaktor prowadzący i sekretarz redakcji „National Geographic Traveler". Z innej planety Po pierwszym szoku znakomicie się bawiłem – powiedział Bill Murray, który w Tokio i Kioto realizował zdjęcia do Oscarowego filmu „Między słowami" Sofii Copolli – Mam nadzieję, że po obejrzeniu tego filmu ludzie nabiorą ochoty na wycieczkę do Japonii, a zwłaszcza na jej największą wyspę Honsiu – dodał. Na podróż tego wyspiarskiego kraju na Pacyfiku chyba nikogo nie trzeba przekonywać – rocznie odwiedza go ponad 30 mln osób z całego świata i trudno się temu dziwić. Natura, obyczajowość, architektura – trudno o bogatszy pod tym względem zakątek na świecie. – Kiedy po raz pierwszy poleciałem do Japonii, podobnie jak Bill Murray, byłem w szoku, bo ja – towarzyski i otwarty gość – nie mogłem nawiązać kontaktu z Japończykami. Miałem wrażenie, że są z innej planety, tak bardzo żyją w swojej kulturze, jakby nas-turystów w ogóle nie dostrzegali – opowiada Michał Cessanis i wspomina dalej: – Wróciłem tam po latach, by pojeździć po kraju słynnymi shinkansenemi, które zasuwają 320 km/h oraz by dostać się pod świętą górę Fudżi. I… zupełnie zmieniłem zdanie o Japończykach, nawiązałem tak przyjacielskie kontakty, przyjęli mnie z otwartymi ramionami. Być może to oni się zmienili i otworzyli? – Mnie z kolei od razu uderzyła pokora, spokój, oddanie pracy Japończyków oraz panujący wszędzie porządek – wspomina Łukasz Załuski. – Już na lotnisku w Tokio moją uwagę zwróciła kolejka do pociągu – wszyscy stali w niej posłusznie gęsiego, nikt się nie przepychał ani nie denerwował. Natomiast, kiedy poleciałem do Tokio po raz pierwszy, kilka lata temu największym szokiem była ilość bodźców dookoła – wszystko grało, świeciło, tańczyło i było bardzo głośno. Potrzebowałem trochę czasu na adaptację, by ze spokojnej Europy odnaleźć się w tym kalejdoskopie wrażeń. Kiedy wsiąść w samolot do Tokio? Japonia to kraj, w którym stale coś się dzieje. W styczniu chociażby nad wulkanicznym Jeziorem Shikotsu, na wyspie Hokkaido odbywa się festiwal lodu. W lutym wyspa Miyajima oddaje hołd jednemu z najważniejszych towarów eksportowych Japonii, czyli ostrygom. Dla odmiany w marcu, w Kiotio obchodzone jest święto sake – to napój alkoholowy z ryżu wytwarzano już w okresie Yayoi (300 p.n.e. – 250 n.e.), kiedy ryż dotarł tu z Chin (Kioto jest drugim co do wielkości producentem sake w całej Japonii). Na przełomie marca i kwietnia kwitną słynne wiśnie, a w lipcu w Kiotio odbywa się spektakularna parada platform podczas festiwalu Gion Matsuri Wakamiya. Zaś w grudniu, w mieście Nara możecie wziąć udział w corocznej imprezie Kasuga Wakamiya On-Matsuri, której tradycja sięga XII w. – pokazy strojów z okresu Heian (IX w.) aż do późnego okresu Edo (XIX w.), tańce kagura w wykonaniu dziewic miko oraz widowiska teatralno-muzyczne zwane bugaku. Prawdy i mity o wyprawach solo. Rozmawiamy z podróżniczkami Zgubię się, nie dam rady, może w przyszłym roku – jak odważyć się na wyprawę w pojedynkę? Czego podczas takiej podróży możemy dowiedzieć się o sobie? I jak się do niej przygotować... – Latem jest duża wilgotność i bardzo wysokie temperatury, więc poleciałem do Japonii w maju i myślę, że wiosna to świetny moment. Jest już na tyle ciepło, że mieszkańcy na ulicach chodzą pod słynnymi czarnymi parasolami, by chronić się przed słońcem, a przy okazji unikniemy jeszcze deszczu – zaznacza Łukasz Załuski, a Michał Cessanis dodaje, że także jesień w Japonii jest zjawiskowa: – Wybrałem się w listopadzie, temperatura sięgała ok. 23o Celsjusza, a kolory drzew były obłędnie piękne. Choćby w Hakone jest nawet wydawana dedykowana jesieni gazetka z podpowiedziami, gdzie najlepiej pojechać, by podziwiać kolorowe liście. Czego doświadczyć w Japonii? Goście podcastu wskazują, że przede wszystkim onsenów. To gorące źródła, których w całym kraju jest ponad 30 tys. Przy wielu z nich wybudowano publiczne łaźnie z basenami z wodą o temperaturze przekraczającej 40 st. Celsjusza. Warto jednak pamiętać, że w onsenach – osobne są dla kobiet, osobne dla mężczyzn – chodzi się nago. Noszenie ubrań jest zabronione, choć to jeden z wielu zakazów w tych przybytkach: nie można też mieć tatuaży, głośno rozmawiać, ani zbyt długo się kąpać. – Onseny to absolutny dar natury, jaki Japonia dostała. Mieszkańcy tego kraju zaglądają tam nawet rano, przed pracą – podkreśla Cessanis. Na pewno w Kraju Kwitnącej Wiśni trzeba również spróbować ramenu – aromatycznego i pożywnego wywaru, podawanego w sporej misce z makaronem, plastrami wieprzowiny, jajkiem, wodorostami, kiełkami i pędami bambusa. – Często korzystałem z całodobowych jadłodajni – śmieje się Cessanis. – A propos kuchni zaskoczyło mnie, że Japończycy w ogóle nie jedzą ciast ani pieczywa, nie mają w domach nawet piekarników. Wszystkie dania przyrządzają w garnach i na patelniach. I bardzo dużo uwagi przykładają do estetyki – dania są zawsze pięknie podane, czy to przydrożny bar czy dobra restauracja: wszędzie zjemy nie tylko pysznie, ale też ładnie – zaznacza Łukasz Załuski. Goście polecają również spróbować słodkich kiszonek, wołowinę, którą najlepiej zjeść w pięknym portowym mieście Kobe oraz zejść do podziemi dworca w Tokio (Central Tokyo), do królestwa małych budek z jedzeniem. Za posiłki płaci się tam w automatach, często gotówką, którą można wymienić w kantorach na miejscu. Co ciekawe, w Japonii kupimy street food, ale na ulicy go nie zjemy – Miastem, które słynie ze street foodu jest Osaka, ale panuje tam zakaz jedzenia na ulicy. Dlaczego? Mam takie wrażenie, że Japończycy lubią intymność i nie znoszą po prostu być obserwowani podczas jedzenia. To poza tym nieeleganckie jeść, idąc – śmieje się Łukasz Załuski. Czy Japonia jest droga? – Panuje powszechna opinia, że Japonia, podobnie jak kraje skandynawskie jest droga. To nie jest do końca prawda, bo w stolicy sushi jest taniej niż w Polsce. Porządne dwa obiady z deserami dla dwóch osób kosztują ok. 60 zł – opowiada Łukasz Załuski. Także noclegi nie są drogie, Michał Cessanis spał w Tokio b – Za noc zapłaciłem 119 zł – wspomina – Skądinąd to było ciekawe doświadczenie, bo taki hotel wygląda jak ul. Do swojej kapsułki wchodzi się po niewielkich schodach, toalety i natryski są wspólne. A na dole jest wypożyczalnia butów do biegania. Po resztę opowieści, odsyłamy Państwa do podcastu. Podcast National Geographic Traveler Przypominamy, że kolejne odcinki naszych wideopodcastów są również dostępne na kanałach National Geographic Polska na YouTube i na Spotify. Źródło: National Geographic Traveler Nasz ekspert Agnieszka Michalak Dziennikarka i redaktorka „National Geographic Traveler" oraz magazynu pokładowego LOT-u „Kaleidoscope". W podróż zawsze zabiera książkę i buty do biegania – bo lubi poznawać nowe miejsca joggingując.
10 powodów, aby zakochać się w Portugalii. Podcast National-Geographic.pl
Dlaczego Lizbona to najpiękniejsza kobieta świata? Czy porto rzeczywiście najlepiej smakuje w Porto? Jak wysokie są fale w Nazare i czy kanioning jest bezpieczny na Maderze? O tym, dlaczego Portugalia to świetny pomysł na wakacje, opowiada Maciej Wesołowski z „National Geographic Traveler".
W tym artykule: Portugalia to najpiękniejsze plaże w Europie Ach, pastéis de nata! W Portugalii zjesz najsmaczniejsze ananasy Najpiękniejszy pieszy szlak w Europie Portugalia i tramwaj zwany 28 Porto – Perła w koronie Portugalii Wyprawa na koniec świata Portugalia to fado W Portugalii wino tanie jak barszcz Plenery fotograficzne na Maderze Podcast National Geographic Traveler Portugalia to najdalej na zachód wysunięte państwo Europy. Kraj już od lat przyciąga miliony turystów z całego świata. Można tu liczyć zarówno na aktywną formę wypoczynku, jak i na chwile relaksu na urokliwych plażach. Do Portugalii należą również dwa archipelagi – Azory i Madera. Tej ostatniej wyspie poświęciliśmy oddzielny odcinek podcastu, który znajdziesz tutaj. W dzisiejszym odcinku Maciej Wesołowski w rozmowie z Agnieszką Michalak opowiada, jak zaplanować podróż do Portugalii i na co szczególnie zwrócić uwagę podczas pobytu w tym niezwykłym kraju. Poniżej – jako uzupełnienie do rozmowy – przypominamy 10 powodów, aby zakochać się w Portugalii. Portugalia to najpiękniejsze plaże w Europie Południe Portugalii to popularny region wypoczynkowy Algarve słynący ze złocistych plaż, łagodnego klimatu i świeżych owoców morza. Temperatura rzadko spada tu poniżej 15 st. C. W 2020 roku Algarve zostało wyróżnione tytułem „Europe's Leading Beach Destination”, co szczególnie docenili amatorzy plażowania. Portugalski region wyprzedził w tym zestawieniu m.in. francuskie Cannes, greckie Korfu, hiszpańską Majorkę i Marbellę oraz turecki Oludeniz. Ach, pastéis de nata! Cudowny portugalski deser pastéis de nata szturmem podbija cukiernie na całym świecie. Maślane babeczki budyniowe z żółtek, mleka i mąki pochodzą z Lizbony, gdzie były wyrabiane w przyklasztornej cukierni w Belem. Podobno przepis na oryginalne babeczki jest pilnie strzeżony i znają go zaledwie 3 osoby. W Portugalii zjesz najsmaczniejsze ananasy Soczystych ananasów można skosztować na Azorach. Ta odmiana jest nieco mniejsza od ananasów z Ameryki Południowej i Hawajów. Dla wielu osób są jednak dużo bardziej aromatyczne. Owoce rosną na krzaczkach w cieplarniach wzniesionych z drewna i szkła. Zwiedzając Azory, najwięcej plantacji znajdziemy w Fajã de Baixo, na przedmieściach Ponte Delgada oraz w stolicy São Miguel. Można tam nie tylko przyjrzeć się hodowli, ale też spróbować ananasowego likieru. Najpiękniejszy pieszy szlak w Europie To właśnie w Portugalii znajduje się jeden z najpiękniejszych szlaków wędrownych w Europie. Na to wyróżnienie zasłużyła portugalska sieć pieszych szlaków turystycznych Rota Vincentina. Trasę nagrodzono europejskim certyfikatem jakości „Leading Quality Trails – Best of Europe”. Portugalia i tramwaj zwany 28 Przejażdżka zabytkowym tramwajem nr 28 do Alfamy – najstarszej dzielnicy Lizbony – to jedno z niezaprzeczalnie najbardziej portugalskich doświadczeń podczas pobytu w tym kraju. Alfama zachowała czar dawnej Lizbony. To jedna z niewielu dzielnic miasta, która nie została zniszczona podczas katastrofalnego trzęsienia ziemi w 1755 roku. Podczas zwiedzania warto zatrzymać się w Castelo de São Jorge (Zamek Św. Jerzego) oraz w gotyckiej Katedrze Św. Antoniego. 8 miejsc, które musisz zobaczyć w Lizbonie Wybierasz się do stolicy Portugalii na kilkudniowy city-break? Podpowiadamy, co warto zwiedzić. Porto – Perła w koronie Portugalii Porto to drugie pod względem wielkości miasto Portugalii. Położony w północnej części kraju port zachwyca tysiącem kamieniczek na okolicznych wzgórzach. Kolorowe fasady domów z oknami skierowanymi ku rzece Duero to jedno z najbardziej fotogenicznych miejsc w Europie. Podczas pobytu w mieście koniecznie należy spróbować kieliszek domowego wina porto z tutejszych piwnic oraz wybrać się na most Luisa I. Dwukondygnacyjna stalowa konstrukcja została zaprojektowana przez ucznia Gustave'a Eiffela. Wyprawa na koniec świata Przylądek Cabo de Roca to najdalej na zachód wysunięty punkt stałego lądu Europy. Do czasu odkrycia przez Krzysztofa Kolumba, że za Atlantykiem również znajduje się ziemia, Cabo de Roca było uznawane za dosłowny koniec świata. Dziś miejsce przyciąga tysiące turystów poszukujących słońca, które wieczorem chowa się za horyzontem oceanu. Portugalia to fado Obowiązkowym punktem pobytu w Portugalii jest występ fado. Niekoniecznie trzeba iść na drogi koncert. Muzyki na żywo najlepiej posłuchać podczas tradycyjnego portugalskiego posiłku. I choć w Portugalii posiłek w takiej restauracji to już wydatek rzędu 30 euro, warto! W Portugalii wino tanie jak barszcz W portugalskim Porto wytwarza się tradycyjne mocne wino o aromacie dębu i wanilii z dodatkiem spirytusu winnego. Jeszcze do niedawna trunek nie cieszył się uznaniem ekspertów. Porto wytwarza się w północnej części kraju, w dolinie rzeki Duero – to około 2,5 godziny drogi od Lizbony i raptem niecałe pół godziny od Porto. Plenery fotograficzne na Maderze Wyspa Madera to podzwrotnikowy raj i niesamowite miejsca do robienia zdjęć. Archipelag wysp wulkanicznych Portugalii leży na Oceanie Atlantyckim jest idealnym miejscem dla tych, którzy chcą poczuć morską bryzę, „siedząc w górach”. Niesamowite klify, woda, zieleń… Ta krajobrazowa mieszanka sprawia, że warunki do fotografowania krajobrazu są tam nie do przecenienia. Podcast National Geographic Traveler Przypominamy, że kolejne odcinki naszych wideopodcastów są również dostępne na kanałach National Geographic Polska na YouTube i na Spotify. Nasz ekspert Agnieszka Michalak Dziennikarka i redaktorka „National Geographic Traveler" oraz magazynu pokładowego LOT-u „Kaleidoscope". W podróż zawsze zabiera książkę i buty do biegania – bo lubi poznawać nowe miejsca joggingując.
Jak brzmiała dawna Warszawa? Ta mieszanka dźwięków mogła przyprawić o zawrót głowy
Tubalne nawoływania handlarzy czy kościarek, donośnie odgłosy fortepianów i katarynek – to tylko wybrane dźwięki, które można było usłyszeć na ulicach Warszawy na przełomie XIX i XX wieku. O tym, jak brzmiała dawna Warszawa, dowiecie się, słuchając podcastu National Geographic Polska.
W tym artykule: Warszawa bywała miejscem bardzo głośnym Podwórza i ulice. Centra życia Gościnią najnowszego odcinka podcastu National Geographic Polska jest dr Marta Michalska z Centrum Archiwistyki Społecznej. Zajmuje się historycznymi badaniami nad dźwiękiem. Interesuje się historią społeczną i kulturową, metodologią badania przeszłości, filozofią i psychologią. Dr Michalską jest autorka książki „Dźwięki, ludzie i nasłuchiwanie miasta. Wybrane elementy fonosfery Warszawy na przełomie XIX i XX wieku”, która ukazała się nakładem Wydawnictwa Naukowego Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Warszawa bywała miejscem bardzo głośnym Miasta słusznie kojarzą się nam dziś z dużym natężeniem dźwięku. Ale jak wyglądało to ponad sto lat temu? Przecież ulic nie przemierzały tysiące samochodów i ryczące motory. Czy Warszawa już wtedy była miejscem głośnym? – Nie da się tego [dziś] zmierzyć. Nie można przyłożyć instrumentu. Mamy tylko impresje, wspomnienia, narzekania lub zachwyty – opowiada badaczka. Jednak jej praca było nieco utrudniona. W tamtych czasach sprzęty do nagrywania dźwięków, fonografy, dopiero powstawały i nie były doskonałe. Dlatego dr Michalska korzystała głównie z doniesień prasowych i wspomnień ówczesnych mieszkańców Warszawy. Jak sama mówi, prasa jest nieskończonym źródłem informacji. Jednak wzmianek o życiu codziennym mieszkańców miasta trzeba szukać na końcowych stronach gazet i wśród ogłoszeń. Podwórza i ulice. Centra życia W Warszawie bywały miejsca pełne harmidru. Jako miejsce gwarne ekspertka wskazuje na przykład podwórza. To tam załatwiano codzienne sprawy. Przybywali do nich handlarze z różnorodnym asortymentem, kościarki zbierające odpadki zwierzęce, ale też kataryniarze uprzyjemniający dźwiękowo życie mieszkańców. Jeśli chodzi o kataryniarzy to było ich na ulicach tysiące. Każdy musiał jednak być zarejestrowany, by móc wykonywać swój zawód. Oto ostatnie najcichsze miejsca na świecie. Jedno z Polski! Hałas wytwarzany przez człowieka przenika dziś niemal każdy zakątek planety. Gdzie jeszcze można znaleźć naturalną ciszę i poczuć jej uzdrawiającą moc? W zestawieniu amerykańskich eko... Wszelcy sprzedawcy i sprzedawczynie głośno nawoływali. „Kości kupuje!”, „garnki drutuje!”, „do jabłek! do gruszek!” – to tylko wybrane przykłady krzyków. Całości dźwiękowej palety dopełniały fortepiany. W niektórych kamienicach bywało, że grało ich na raz… dziewięć! I nie były to koncerty chopinowskie, ale wprawki uczących się panien. O tym, że dźwięki miały bardzo różne odcienie, bywały również manifestami politycznymi oraz o wielu innych aspektach brzmień dawnej Warszawy posłuchacie w naszym videopodcaście. Cała rozmowa do wysłuchania w playerze na górze strony. Odcinki naszych wideopodcastów są również dostępne na kanałach National Geographic Polska na YouTube i na Spotify. Nasz ekspert Szymon Zdziebłowski Dziennikarz naukowy, z wykształcenia archeolog śródziemnomorski. Przez wiele lat był związany z Serwisem Nauka w Polsce PAP. Opublikował m.in. dwa przewodniki turystyczne po Egipcie, a ostatnio – popularnonaukową książkę „Wielka Piramida. Tajemnice cudu starożytności” o największej egipskiej piramidzie.
Prawdy i mity o wyprawach solo. Rozmawiamy z podróżniczkami
Zgubię się, nie dam rady, może w przyszłym roku – jak odważyć się na wyprawę w pojedynkę? Czego podczas takiej podróży możemy dowiedzieć się o sobie? I jak się do niej przygotować? O tym rozmawiamy w najnowszym podcaście National-Geographic.pl.
W tym artykule: Jakie korzyści płyną z podróżowania solo? Jakie korzyści wiążą się z podróżą w pojedynkę? Dobry plan to brak planu? Jak przygotować się do podróży w pojedynkę? Czy wyprawy solo są bezpieczne? Podcast National Geographic Polska Dla jednych podróżowanie w pojedynkę to wielka frajda. Inni zarzekają się, że to nie dla nich i nigdy się na to nie odważą. – Decyzja, że spakuję plecak i wyruszę sama w drogę, przyszła do mnie spontanicznie. Któregoś dnia po prostu poczułam taką potrzebę – tłumaczy Agnieszka Franus, wicenaczelna magazynów National Geographic i National Geographic Traveler. – Chciałam się przekonać, jak się odnajdę całkiem sama w Wietnamie. I okazało się, że w tej podróży bynajmniej nie byłam sama, bo wszyscy spotkani po drodze ludzie się mną opiekowali – dodaje. Jakie korzyści płyną z podróżowania solo? – Po porzuceniu korporacji moim marzeniem stał się wyjazd na dłużej i mieszkanie przez rok w obcym kraju. A jeśli mamy marzenia, to świat nam sprzyja – opowiada Agnieszka Pietruszka, podróżniczka, autorka międzynarodowego projektu: „Dekalog wartości: Co naprawdę jest ważne w życiu?”. – Tak się złożyło, że pojawiła się możliwość, by wyruszyć na Zanzibar. To był rok 2019, więc rzeczywistość na tej wyspie wyglądała nieco inaczej niż dziś. Wzięłam więc wszystkie oszczędności i poleciałam. Na miejscu okazało się, że pokój będzie kosztował 200 dolarów miesięcznie, zatem na jedzenie został mi jeden dolar dziennie. Bo chciałam spędzić tam rok. Miejscowi pytali mnie potem, gdzie można coś kupić taniej. I to był moment, w którym zrozumiałam, że chcę więcej. I tak zaczęła się moja przygoda-podróż po wielu kulturach – dodaje. Jakie korzyści wiążą się z podróżą w pojedynkę? – Otwierasz się na ludzi, sprawdzasz swoje granice. Poznajesz siebie lepiej, często musisz pokonać nieśmiałość, poradzić sobie z problemem sama. Przyglądasz się sobie. To fascynujące! Jeśli jesteś z kimś, musisz się dostosować, a ludzie dookoła nie mają często odwagi, by do ciebie podejść i np. w czymś ci pomóc – mówi Franus. View oEmbed on the source website Agnieszka Pietruszka dodaje: – Podróżowanie solo stwarza większe możliwości interakcji z innymi, poznania lepiej codzienności i kultury, w jakiej żyje drugi człowiek. Dobry plan to brak planu? Zawsze podczas podróży są momenty, na które nie jesteśmy przygotowani. – Zakładałam, że popłynę nad Zatokę Hạ Long i będę miała szansę przyjrzeć się otoczeniu bez konieczności dzielenia się tym doświadczeniem. Chciałam przeżyć to sama. Okazało się jednak, że mój plan prysł. Płynęłam statkiem z większą grupą, która chciała to wszystko przeżywać ze mną. Ktoś mnie zapraszał do stołu, ktoś o coś pytał, zagadywał, pokazywał. Przekonałam się wtedy, że nigdy w podróży nie jesteśmy sami. Po drodze spotykamy ludzi, którzy coś wnoszą w nasze życie, nawet jeśli w danym momencie tego nie potrzebujemy – opowiada Agnieszka Franus. Jak przygotować się do podróży w pojedynkę? Zanim wyruszymy na jakąkolwiek wyprawę, warto zadbać o ubezpieczenie (na wypadek wypadku). Trzeba wziąć ze sobą niezbędne leki (np. antybiotyk) oraz środki medyczne. A także oszacować budżet i poinformować bliskich o miejscach, w których będziemy. – Jeśli chcemy, by nasza podróż była wyjątkowa, polecam zaopatrzyć się także w ciekawość, otwartość i odwagę – podkreśla Agnieszka Pietruszka. A co z rezerwacją noclegów? – Zawsze bookuję tylko pierwszą noc w danym miejscu. Potem zdaję się na to, co przyniesie mi dana rzeczywistość. To wynika z moich doświadczeń. Jakiś czas temu, kiedy planowałam dwutygodniową podróż na Sri Lankę, zarezerwowałam kilka noclegów. Jednak na miejscu okazało się, że stałam się niewolnicą własnego harmonogramu. Chciałam gdzieś zostać na dłużej, ale nie mogłam, bo nocleg czekał dziesiątki kilometrów dalej. Innym razem zaginęła mi walizka i od tamtej pory podróżuję wyłącznie z plecakiem – opowiada Franus. Czy wyprawy solo są bezpieczne? Naczelną zasadą każdej podróży powinna być znajomość kultury i respektowanie zasad panujących w danych kraju. – Żeby ominąć niebezpieczne sytuacje, okazujmy szacunek ludziom oraz ich kulturze. Bądźmy otwarci i miejmy uśmiech na twarzy – on czyni cuda – radzi Pietruszka. Słońce, piach i woda. Mordercza wyprawa przez góry Hadżar Dziennikarz National Geographic Polska wziął udział w niezwykłej pieszej wędrówce przez góry Hadżar na Półwyspie Arabskim. O tym, co przeżył na trasie, opowiada w nowym odcinku podcastu... – Są też sytuacje, podczas których musimy zachować zimną krew, ale też wykazać się empatią. Pamiętam, jak któregoś dnia na ulicy w Ghanie młody mężczyzna zatrzymał obok mnie swój samochód i zapytał, co mam w torbie. Ze spokojem odpowiedziałam, że jestem nauczycielką i uczę dzieci ulicy. To go obezwładniło, odjechał z dziwnym uśmiechem. Zdałam sobie sprawę, że ten chłopak sam był dzieckiem ulicy – opowiada. Agnieszka Franus uzupełnia: – Kiedy jestem w obcej kulturze, przestrzegam ograniczeń, które ona narzuca. Nie szarżuję. Jeśli ktoś mnie ostrzega, żebym gdzieś nie szła, to tam nie idę. Nie kuszę losu. To kwestia odpowiedzialności. Podcast National Geographic Polska Przypominamy, że kolejne odcinki naszych wideopodcastów są również dostępne na kanałach National Geographic Polska na YouTube i na Spotify. Nasz ekspert Agnieszka Michalak Dziennikarka i redaktorka „National Geographic Traveler" oraz magazynu pokładowego LOT-u „Kaleidoscope". W podróż zawsze zabiera książkę i buty do biegania – bo lubi poznawać nowe miejsca joggingując.
Indie różnorodne. Święto Dzbana, katolicy i angielski zamiast języka hindi
Indie to marzenie niejednego podróżnika. Wiele osób decyduje się odkrywać ten ogromny kraj solo z plecakiem. Czego spodziewać się na miejscu? Miejscami Indie potrafią bardzo zaskoczyć.
W tym artykule: Nowy „Podcast National-Geographic.pl”: Kierunek Indie W 2023 r. Indie oficjalnie stały się najludniejszym krajem na świecie. Nie było to wielkim zaskoczeniem. W końcu ojczyzna Gandhiego od kilku lat deptała po piętach Chinom. Warto przy tym podkreślić, że Indie mają powierzchnię niemal trzy razy mniejszą od Państwa Środka. Hinduskie miasta są więc niewyobrażalnie zatłoczone. To jednak niejedyne słowo, jakimi można je opisać. W najnowszym „Podcaście National-Geographic.pl” Maciej Wesołowski, dziennikarz Travelera, zabiera słuchaczy w podróż po jednym z najbardziej różnorodnych krajów świata. Same liczby przyprawiają o zawrót głowy. Mowa o populacji liczącej ponad 1,4 mld osób. Dla porównania, Unię Europejską zamieszkuje tylko 448,4 mln ludzi. Przy tak wielkim społeczeństwie naturalne są podziały i różnice. Dotyczą zarówno odmiennych wyznań oraz języków, jak i lokalnych specjałów kulinarnych. Nie w każdym stanie uwielbiana przez Europejczyków kuchnia indyjska smakuje tak samo. Maciej Wesołowski zdradza, gdzie dominuje mięso, a w jakich regionach najlepiej odnajdą się weganie i wegetarianie. Nowy „Podcast National-Geographic.pl”: Kierunek Indie W trakcie swoich podróży do Indii dziennikarz Travelera wielokrotnie miał okazję przyglądać się miejscowym wierzeniom i obchodom religijnym. Tu również widać różnice. Nie wszędzie doświadczymy kolorowych pochodów (słyszeliście o Święcie Dzbana?). W stanie Goa na przykład jednym z dominujących wyznań jest... katolicyzm. Kościoły są tam naturalnym elementem miast. To oczywiście spuścizna po mieszkających tam licznie jeszcze kilkadziesiąt lat temu Portugalczykach. Co takiego mają w sobie Indie, że od lat niezmiennie przyciągają podróżników i niestrudzonych poszukiwaczy sensu życia? Gdzie w Indiach można spotkać najwięcej hippisów? Jak wygląda podróż indyjskim pociągiem i wreszcie: co robili tam Beatlesi? To tylko część pytań, na które odpowiada Maciej Wesołowski. Rozmowa do wysłuchania w odtwarzaczu na górze strony, a także na YouTube i Spotify. Indie są jednym z głównych tematów najnowszego Travelera. W lutowym wydaniu znajdziesz jeszcze więcej inspiracji i praktycznych porad, które przydadzą się podczas podróży po Azji. Nasz ekspert Mateusz Łysiak Dziennikarz zakręcony na punkcie podróżowania. Pierwsze kroki w mediach stawiał w redakcjach internetowej i papierowej magazynu „Podróże”. Redagował i wydawał m.in. w gazeta.pl i dziendobrytvn.pl. O odległych miejscach (czasem i tych bliższych) lubi pisać nie tylko w kontekście turystycznym, ale też przyrodniczym i społecznym. Marzy o tym, żeby zobaczyć zorzę polarną oraz Machu Picchu. Co poza szlakiem? Kuchnia włoska, reportaże i pływanie.
Jedz, módl się, nurkuj. To tu Polacy uciekają przed zimą. Lot trwa 3 godziny
Malta to jeden z ulubionych kierunków Polaków, o czym przekonałem się na miejscu. Polski język słychać niemal wszędzie. Nie dziwne, że nasi rodacy tak chętnie latają tam także jesienią i zimą. Różnica temperatur może wynieść nawet 20 stopni Celsjusza!
W tym artykule: Co zjeść na Malcie? Malta aktywnie: to trzeba zrobić na miejscu Malta dla turystów i pielgrzymów – Malta oferuje trzy „s” – słyszę niemal na „dzień dobry” od mojej przewodniczki. Jak się zaraz dowiem, chodzi o słońce, morze i odrobinę piasku (po ang. sun, sea and sand). Rzeczywiście piaszczystych plaż nie ma tu za wiele, ale na Maltę nie lata się po to, żeby plażować. To raj dla miłośników aktywnej turystyki i… niespodzianek. Zazwyczaj kulinarne ciekawostki zostawiam na koniec. Tym razem pozwolę sobie jednak zacząć właśnie od informacji prosto z maltańskich talerzy. W końcu przed nami aktywny czas. Przyda się energia, a jej źródłem mogą być, chociażby owoce morze. Lecąc na Maltę, spodziewałem się właśnie kalmarów czy krewetek. I rzeczywiście, widzę je w menu odwiedzanych restauracji, ale odnoszę wrażenie, że to nie seafood jest tu kulinarną chlubą. Co zjeść na Malcie? Mój wzrok zatrzymuje się na… króliku. A dokładnie na pizzy z królikiem. To połączenie kuchni maltańskiej z włoską. Ot, takie zapożyczenie od sąsiadów – w końcu Sycylię widać stąd gołym okiem. Na przykład z najwyższych punktów obserwacyjnych na Gozo. Sam królik ma delikatny smak. Osobiście nie jestem jednak fanem mięsnych pizz, toteż na listę „do zjedzenia” dopisuję potrawkę z królika. Chętnie skosztuję lokalny specjał w innym wydaniu. Co poza królikiem warto spróbować na Malcie? Na pewno pastizzi. To street food idealny do chrupania podczas spacerów po uliczkach Mdiny czy między kamienicami Valletty. Mowa o tłuściutkich wypiekach z ciasta przypominającego francuskie. W środku na smakoszy czeka nadzienie – najczęściej wytrawne. Ja wybieram ricottę i jestem zachwycony. Decydując się na obiad czy kolację w restauracji, warto pamiętać o tym, że porcje na Malcie są naprawdę duże. To tyczy się także przystawek. Taca wypełniona kromkami maltańskiego chleba fitra, oliwkami i aromatyczną kiełbasą zaspokoi pierwszy głód dwóch czy nawet trzech osób. Malta aktywnie: to trzeba zrobić na miejscu Można odnieść wrażenie, że na Malcie, głównej wyspie archipelagu, wszędzie jest blisko. Na upartego mógłbym przespacerować się ze Sliemy do Valletty i pewnie kiedyś to zrobię. Większość lokalsów i turystów wybiera jednak prywatne auta lub transport zbiorowy. Poza granicami miast autobusom ustępują quady lub konie. Zwiedzanie wyspy z siodła może być niezapomnianym przeżyciem. Tym razem wybieram jednak piankę i butlę z tlenem. Malta ma nową atrakcję turystyczną. XVII-wieczna wieża skrywa historię liczącą tysiące lat Gozo jest drugą co do wielkości wyspą archipelagu maltańskiego. Niedawno do listy miejscowych atrakcji dołączyła Wieża Xlendi. To wyjątkowe miejsce na mapie Europy. Eksploruj zatopione wraki W świat nurkowania wprowadza mnie Lee. Wesoły Brytyjczyk mieszka na Malcie od ponad 30 lat i, jak deklaruje, codziennie nurkuje. To nie tylko jego hobby, ale też sposób na życie. Nie dziwne, że zdecydował się osiąść właśnie tutaj. Archipelag Wysp Maltańskich może poszczycić się rafą koralową i jej kolorowymi mieszkańcami. To właśnie tu znajduje się Inland Sea, które wraz z Blue Hole uważane są za jedne z najpiękniejszych punktów nurkowych na świecie. Nurków – zarówno wprawionych, jak i tych, którzy dopiero zaczynają lub chcą zacząć swoją przygodę z podwodnymi eksploracjami – na Maltę przyciąga jednak nie tylko bioróżnorodność, ale też wraki. Jeden z najnowszych to MV „Hefajstos”. Tankowiec służył do transportu ropy naftowej. Jego kariera zakończyła się przedwcześnie w lutym 2018 r., po tym, jak wpłynął na mieliznę u wybrzeży Qawry. Doświadczeni nurkowie z własnym sprzętem mogą eksplorować tankowiec, organizując samodzielne nurkowanie z brzegu Xatt l-Aħmar na wyspie Gozo. Początkujący mają do dyspozycji lokalnych operatorów nurkowych. Oczywiście z wraku usunięte pozostałości substancji, które potencjalnie mogłyby zagrażać środowisku naturalnemu. Na samej Malcie również można nurkować. Odjeżdżamy zaledwie kilka minut od biura Dive Shack i po kolejnym instruktażu, jak zachować się w przypadku nalania wody do gogli czy ustnika, nareszcie wchodzę po drabince do morza. Kiedy zanurzam głowę, przyzwyczajenie podpowiada mi, żeby wciągnąć powietrze nosem. W ostatniej chwili oddycham jednak ustami. Szok, czyli tak czują się ryby. Zgodnie z zaleceniami Lee co jakiś czas dmucham w ściśnięty palcami nos, żeby przystosować ciało do zmian ciśnienia. Woda jest ciepła i dość przejrzysta. Co jakiś czas dostrzegam obok siebie ławicę małych kolorowych rybek. Te większe, równie barwne okazy, wolą trzymać się solo. Show skrada tzw. latająca ryba. Na nasz widok dumnie rozpościera płetwy, które na powierzchni wyglądają jak skrzydła. Po około 30 minutach wracamy na brzeg. Dopiero teraz czuję, jak wielkie było to obciążenie dla mojego ciała. Mimo że nie nurkowaliśmy na głębokości około 5 metrów, organizm i tak odczuł zmiany ciśnienia. Właśnie dlatego nie ma mowy o tym, żeby bezpośrednio nurkowaniu lecieć samolotem. Należy odczekać przynajmniej 18 godzin. To ważne przy planowaniu nurkowania. Im szybciej, tym lepiej. Nie ma co zwlekać do ostatniego dnia urlopu. Podziemna Valletta Vallettę, czyli stolicę Malty, zwiedzam, krążąc między kolorowymi kamienicami. To jednak niejedyny sposób na aktywne poznawanie historii miasta. Jedną z najciekawszych atrakcji jest zwiedzanie podziemi Valletty. To właśnie tam w czasie II wojny światowej ukrywały się tysiące maltańczyków. Turyści nadal mogą zajrzeć do ich podziemnych „mieszkań” z tamtego czasu. W wielu z nich zachowały się kafelkowe posadzki. O historii korytarzy przypomina też tematyczne „graffiti”. Rysunki na ścianach przedstawiają między innymi słynnych wojennych polityków, w tym Adolfa Hitlera. Podziemia Valletty są jednak znacznie starsze, a na przestrzeni wieków ich zastosowanie zmieniało się wiele razy. Pierwotnie pełniły funkcję obronną. W 1854 roku izolowano tam chorych na cholerę. Korytarze wykorzystywano również do wydobywania wapienia oraz innych surowców mineralnych przydatnych w budownictwie. Malta dla turystów i pielgrzymów Malta przyciąga nie tylko miłośników aktywnej turystyki, ale też pielgrzymów. Wielu z nich to Polacy. O ile do konkatedry w Valletcie dociera większość podróżnych, o tyle gozitańskie sanktuarium Ta’ Pinu jest już odwiedzane znacznie rzadziej. Obie świątynie różnią się niemal wszystkim. Od rozmiarów począwszy. Położona w samym sercu Valletty konkatedra świętego Jana jest ogromna, choć widać to dopiero po wejściu do środka. Długość świątyni wynosi 57 m, a szerokość wraz z nawami bocznymi – 36 m. Na zwiedzaniu spędzam dobrą godzinę. Po kolei odwiedzam języki dedykowane różnym językom Zakonu Maltańskiego. Są to: język Kastylii, Leon i Portugalii; język Anglii i Bawarii; język Prowansji; język Francji; język Włoch i język Niemiec. Kaplice znajdują się po obu stronach prezbiterium z marmurową rzeźbą przedstawiającą scenę chrztu Chrystusa. Zaglądam też do oratorium, gdzie znajduje się prawdziwa gratka dla miłośników sztuki nie tylko sakralnej. To jedyny obraz podpisany przez Caravaggia, czyli „Ścięcie św. Jana Chrzciciela”. Niżej ustawiono inne dzieło tego wielkiego artysty – „Portret Alofa de Wignacourta”. Na obu widać przełomową technikę malowania ceni. Wybudowane na wyspie Gozo sanktuarium Ta’ Pinu nie jest tak wielkie ani tak zdobne. Mimo to i tak zachwyca architekturą, zwłaszcza z zewnątrz. Wierni odwiedzają je jednak z innego powodu. Świątynia jest nazywana bazyliką cudów. Katolicy wierzą, że modlitwa przed miejscowym obrazem Matki Boskiej może przynieść ukojenie w cierpieniu, a nawet pomóc w walce ze schorzeniami. Ma temu dowodzić osobliwa ekspozycja, na której znajdują się podziękowania i świadectwa uzdrowionych, a także kule, bandaże, ortezy i inne sprzęty medyczne, z których korzystali w chorobie. Więcej o tym, co zobaczyć na Malcie, i jak przygotować się do urlopu na wyspach, dowiesz się, słuchając nowego odcinka „Podcastu National Geographic Polska” w odtwarzaczu na górze strony. Nasz ekspert Mateusz Łysiak Dziennikarz zakręcony na punkcie podróżowania. Pierwsze kroki w mediach stawiał w redakcjach internetowej i papierowej magazynu „Podróże”. Redagował i wydawał m.in. w gazeta.pl i dziendobrytvn.pl. O odległych miejscach (czasem i tych bliższych) lubi pisać nie tylko w kontekście turystycznym, ale też przyrodniczym i społecznym. Marzy o tym, żeby zobaczyć zorzę polarną oraz Machu Picchu. Co poza szlakiem? Kuchnia włoska, reportaże i pływanie.
Czym zaskakuje Warszawa? Opowiada Łukasz Ostoja-Kasprzycki z „PoWarszawsku"
Od czego zacząć zwiedzanie stolicy Polski, w których dzielnicach można się zakochać i co takiego specjalnego ma w sobie Praga? W nowym odcinku wideopodcastu National Geographic Traveler rozmawiamy z założycielem jednego z najpopularniejszych serwisów o Warszawie.
W tym artykule: Słynne zdjęcie z krową Spacery po stolicy z PoWarszawsku Podcast National Geographic Traveler Jak sam mówi, „projekt PoWarszawsku stworzył z miłości do Warszawy i jej historii". Już od 10 lat Łukasz Ostoja-Kasprzycki na swoich mediach społecznościowych umieszcza zdjęcia i filmy pokazujące stolicę. Po wysłuchaniu podcastu zmierz się z quizem o Warszawie, który znajdziesz tuż poniżej tego artykułu. Słynne zdjęcie z krową O tym, jak się zmienia Warszawa, najlepiej świadczą fotografie. Jedna z nich zyskała już status ikonicznej. To zdjęcie przedstawiające warszawski Służewiec, a właściwie skrzyżowanie ulic Wołoskiej i Wilanowskiej. Dziś dokładnie w tym miejscu stoi jedno z najpopularniejszych centrów handlowych, otoczone gwarną dzielnicą biznesową. Zaledwie pół wieku temu w tym miejscu po polach hasały krowy. Kilka lat temu zdjęcie dokumentujące tę epokę ukazało się właśnie na PoWaszawsku.com, budząc pasję mieszkańców stolicy do poznawania historii własnego miasta. Spacery po stolicy z PoWarszawsku Łukasz Ostoja-Kasprzycki dał się też poznać wśród mieszkańców Warszawy jako organizator otwartych spacerów po mieście. „Nasze spacery przygotowane są dla osób, które chcą poznać Warszawę w wolnym czasie i spędzić czas w gronie innych miłośników stolicy. Opowiadamy różne historie, kochamy szemraną i ciemną stronę naszego miasta, ale nie uciekamy od innych tematów historycznych" – opowiada nasz gość. Podcast National Geographic Traveler Przypominamy, że kolejne odcinki naszych wideopodcastów są również dostępne na kanałach National Geographic Polska na YouTube i na Spotify. Nasz ekspert Łukasz Załuski Redaktor naczelny „National Geographic Polska". Uważny obserwator zmieniającego się świata i nowych trendów w technologiach. Miłośnik tenisa i europejskich stolic.
Miłka Raulin o kulisach trawersu Grenlandii. Podróżniczka odpowiada na najbardziej nurtujące pytania
W 2022 r. Miłka Raulin po raz kolejny zapisała się na kartach historii. Tym razem jako najmłodsza Polka, która ukończyła trawers Grenlandii. Jak przebiegała wyprawa, dlaczego nie każdy ją ukończył?
W tym artykule: Historyczny trawers Grenlandii Miłka Raulin w Podcaście National Geographic Traveler Miłka Raulin od lat udowadnia, że marzenia mają siłę. Podróżniczka jest najmłodszą Polką, której udało się zdobyć Koronę Ziemi i najmłodszą Polką, która ukończyła trawers w Grenlandii. Do tej pory dokonało tego niewielu ludzi na świecie. Jaka sama mówi, lubi wyzwania i niskie temperatury. Nikogo nie powinno więc dziwić, że zimą 2023 r. zdobyła w tydzień Koronę Gór Polski. Historyczny trawers Grenlandii W maju 2022 roku Miłka Raulin pokonała na nogach Grenlandię. Oczywiście nie poruszała się pieszo, a na nartach, ciągnąc za sobą ważące prawie 100 kg sanie z ekwipunkiem. To dwukrotność masy jej ciała. Do ogromnego wysiłku fizycznego (i skrajnych temperatur) Polka przygotowywała się w Polsce i w Szwecji. Właśnie w Skandynawii znalazła warunki najbardziej zbliżone do grenlandzkich. Kluczowe były nie tylko mrozy, ale też wilgotność powietrza. Wyprawa, w jakiej brała udział Miłka, była niekomercyjna. Wiązało się to ze skomplikowaną biurokracją. Podróżniczka musiała zadbać między innymi o pozwolenia na wejście na lądolód czy posiadanie broni. Po co? W razie spotkania z niedźwiedziem polarnym. Miłka Raulin w Podcaście National Geographic Traveler Trawers Grenlandii zajął jej blisko miesiąc. Ruszyła 3 maja, a więc w swoje urodziny, a metę zobaczyła 1 czerwca. Kilkutygodniowa wyprawa Miłki, wraz z przygotowaniami, została opisana w jej najnowszej książce „600 kilometrów lodową pustynią”. To pełna emocji opowieść o walce z żywiołem i własnym słabościami. Nie każdemu udało się ją wygrać. Już na samym początku wyprawy doszło do groźnej sytuacji. – Jeden z uczestników postanowił nie czekać na resztę grupy, tylko powiedział, że wyjdzie wcześniej i sprawdzi, jak wygląda droga. Wszyscy czuliśmy, że to nie jest dobry pomysł, żeby się rozdzielać już na samym początku. Taką decyzję podjęła ta osoba i po prostu wyszła. Kiedy do niej dotarliśmy, okazało się, że zadaje dziwne pytania: „jak ja się tu znalazłem?; co ja tutaj robię?”. Okazało się, że on się przewrócił na tym lądolodzie – wspomina Miłka w Podcaście National Geographic Traveler. Tak zaczęła się trudna akcja ratunkowa. Podróżniczka nie ukrywa, że pokonanie Grenlandii na nogach było ogromnym wyzwaniem. Nie uniknęła chwil słabości i ogromnego zmęczenia. W jej książce (rozmowie z Mateuszem Łysiakiem) nie brakuje jednak pozytywnych, a nawet komicznych akcentów. Miłka bez skrępowania zdradza na przykład, jak wygląda załatwianie potrzeb fizjologicznych na skutej lądem największej wyspie świata. Wymaga to sprytu i techniki, choć i to zmienia się po pewnym czasie ekspozycji na mróz. Rozmowa z Miłką Raulin o książce „600 kilometrów lodową pustynią” do odsłuchania w odtwarzaczu na górze strony, a także na YouTube i Spotify. Nasz ekspert Mateusz Łysiak Dziennikarz zakręcony na punkcie podróżowania. Pierwsze kroki w mediach stawiał w redakcjach internetowej i papierowej magazynu „Podróże”. Redagował i wydawał m.in. w gazeta.pl i dziendobrytvn.pl. O odległych miejscach (czasem i tych bliższych) lubi pisać nie tylko w kontekście turystycznym, ale też przyrodniczym i społecznym. Marzy o tym, żeby zobaczyć zorzę polarną oraz Machu Picchu. Co poza szlakiem? Kuchnia włoska, reportaże i pływanie.