Airbnb i Booking mają konkurencję. Te platformy stawiają na lokalnych gospodarzy i autentyczne doświadczenia
Rosnące koszty życia w popularnych destynacjach i narastająca fala krytyki wobec gigantów rezerwacyjnych otworzyły przestrzeń dla nowych graczy. Alternatywne platformy, zamiast skupiać się na masowym wynajmie, promują kameralne noclegi prowadzone przez lokalnych gospodarzy i doświadczenia zakorzenione w danym regionie. To właśnie one zyskują popularność wśród podróżnych, którzy coraz częściej szukają autentyczności.
Airbnb i Booking.com od lat dominują na rynku krótkoterminowych wynajmów, jednak ich popularność ma swoją cenę – i to nie tylko dla turystów, ale przede wszystkim dla mieszkańców miast. Wzrost czynszów, trudniejszy dostęp do mieszkań czy problemy z nadmierną turystyką sprawiły, że kolejne metropolie wprowadzają ograniczenia wobec największych platform rezerwacyjnych. W odpowiedzi na te wyzwania zaczynają rosnąć w siłę alternatywne serwisy, które obiecują bardziej etyczne podejście do podróżowania i realne wsparcie dla lokalnych społeczności. Alternatywne platformy rezerwacyjne, czyli etyczna odpowiedź na dominację Airbnb i Booking.com Coraz więcej podróżnych zaczyna dostrzegać, że poza globalnymi gigantami istnieją alternatywne platformy, które stawiają na bardziej etyczne i autentyczne podejście do turystyki. Niezależne serwisy rezerwacyjne oferują nie tylko pensjonaty prowadzone przez lokalnych gospodarzy, ale także domy na wynajem będące głównym miejscem zamieszkania właścicieli czy opcje zamiany mieszkań. Dzięki temu podróżni mają okazję poznać miejsca z perspektywy mieszkańców, a lokalne społeczności zyskują realne wsparcie, zamiast odczuwać presję związaną z wykupem mieszkań na cele turystyczne. Wybór takich rozwiązań to nie tylko szansa na bardziej kameralne wakacje, lecz także sposób na zrównoważone podróżowanie, które przynosi korzyści obu stronom. Z jakich portali zatem można korzystać? Fairbnb Fairbnb to jedna z najciekawszych alternatyw dla globalnych gigantów rezerwacyjnych. Platforma powstała w Wenecji jako inicjatywa kooperacyjna, której celem jest „redefinicja turystyki”. W praktyce oznacza to dwa kluczowe założenia: po pierwsze, oferowanie wyłącznie mieszkań należących do lokalnych gospodarzy i faktycznie przez nich zamieszkanych, a po drugie – przekazywanie 50% prowizji z każdej rezerwacji na projekty społeczne wybierane wspólnie przez gospodarzy i społeczności. Dzięki temu każdy nocleg staje się jednocześnie inwestycją w lokalne życie. Obecnie Fairbnb działa w 10 krajach w Europie, oferując około dwóch tysięcy ofert. W 2023 roku platforma uruchomiła dodatkowo program fairUP, wspierający niedostatecznie reprezentowane lokalne biznesy. Przykładowo, rezerwacja apartamentu w tętniącej życiem lizbońskiej dzielnicy Mouraria (221 funtów za noc, maksymalnie dla sześciu osób) oznacza, że połowa prowizji trafia do organizacji Centro de Apoio ao Sem Abrigo, pomagającej osobom w kryzysie bezdomności. Socialbnb Socialbnb to platforma, która powstała jako studencki projekt w Kolonii, a dziś działa globalnie, oferując zupełnie inne podejście do podróżowania. Jej główną ideą jest łączenie turystów z inicjatywami społecznymi i ekologicznymi, które potrzebują wsparcia finansowego. Podróżni rezerwują pokoje w miejscach prowadzonych przez lokalne projekty, a przychody z wynajmu trafiają bezpośrednio do tych oddolnych działań. Dzięki temu każdy nocleg staje się wkładem w ochronę środowiska czy rozwój lokalnych społeczności, jednocześnie oferując podróżnym autentyczne doświadczenia. Obecnie Socialbnb umożliwia rezerwację ponad 400 atrakcji i miejsc noclegowych na całym świecie. Wśród nich są wyjątkowe propozycje, takie jak nocleg w odrestaurowanym młynie wodnym w rezerwacie biosfery Förstgen w Niemczech (od 294 złotych za noc), otoczonym 96 kilometrami szlaków pieszych i rowerowych, czy pobyt w PitaSana, ekologicznej farmie oddalonej o 24 km od północnego wybrzeża Hiszpanii, gdzie dwuosobowe pokoje dostępne są od 206 złotych. AlohaCamp AlohaCamp to polska platforma rezerwacyjna, która oferuje ponad 4 tys. klimatycznych miejsc noclegowych, specjalnie wyselekcjonowanych w otoczeniu natury. Obiekty to domki na drzewach, tiny-house’y, glampingi, jurty, domki wodne, agroturystyka i pensjonaty, często prowadzone przez lokalnych gospodarzy. Co ważne, część ofert AlohaCamp prezentuje rozwiązania proekologiczne – np. domki energooszczędne, budowane z naturalnych materiałów, z wykorzystaniem paneli słonecznych lub systemów recyklingu ścieków czy wody deszczowej. Dzięki temu goście mogą wybierać miejsca, które są nie tylko urokliwe i oryginalne, lecz też przyjazne dla środowiska, a lokalna przyroda i społeczności mniej odczuwają presję związaną z masową turystyką. Ecobnb Ecobnb to platforma, która narodziła się jako nagradzany blog o ekologicznych podróżach, a dziś działa w ponad 55 krajach, oferując około 3000 zrównoważonych miejsc noclegowych. Jej celem jest promowanie turystyki przyjaznej środowisku – każdy obiekt musi spełniać wymagania dotyczące dziesięciu kryteriów, takich jak korzystanie z produktów ekologicznych, recykling wody, stosowanie energii odnawialnej czy minimalizacja odpadów. W ofercie znajdują się głównie niewielkie hotele, pensjonaty B&B i obiekty z własnym wyżywieniem, często prowadzone przez lokalnych gospodarzy, którzy współpracują z regionalnymi dostawcami i organizatorami atrakcji. Dzięki temu korzyści z turystyki trafiają również bezpośrednio do lokalnych społeczności. Kindred Kindred to nowoczesna platforma wymiany domów, która umożliwia podróżnym korzystanie z prawdziwych mieszkań zamiast typowych apartamentów turystycznych. Aż 90% z 80 tys. ofert to faktyczne miejsca zamieszkania, co pozwala lepiej poczuć codzienny rytm odwiedzanych miast i zmniejsza presję związaną z masową turystyką. Dołączenie do społeczności wymaga przejścia procesu aplikacyjnego, a po akceptacji każdy nowy użytkownik musi najpierw ugościć kogoś u siebie, zanim sam skorzysta z oferty innego gospodarza. Serwis zapewnia wsparcie organizacyjne, m.in. profesjonalne sprzątanie i obsługę dostępną całą dobę, dzięki czemu wymiana odbywa się w komfortowych warunkach. W ten sposób można spędzić tydzień w kolorowej kawalerce w artystycznym Neukölln w Berlinie albo w mieszkaniu z połowy XX wieku w Amsterdamie. Co więcej, system kredytowy oznacza, że nie trzeba dokonywać bezpośredniej wymiany – wystarczy uiścić opłatę serwisową i za sprzątanie, wynoszącą około 1225 zł tygodniowo. Landfolk Landfolk to duński start-up, który powstał z myślą o przybliżeniu ludzi do natury w duchu skandynawskiej filozofii friluftsliv, czyli „życia na wolnym powietrzu”. Założony przez siedmiu byłych współpracowników Airbnb projekt kładzie nacisk na autentyczność, bezpośredni kontakt z przyrodą i osobiste zaangażowanie gospodarzy – każdy z nich przygotowuje własny przewodnik po okolicy, aby dzielić się wiedzą i inspiracjami z gośćmi. Platforma działa obecnie w sześciu krajach Europy, choć najwięcej ofert można znaleźć w Skandynawii. Przykłady pokazują różnorodność propozycji: od przytulnego, drewnianego domu rybaka z widokiem na fiord w Mjosundet w Norwegii, będącego wakacyjną własnością gospodarza Larsa od 1959 roku (ok. 627 zł za noc), po tradycyjny domek letniskowy ukryty wśród lasów południowej Jutlandii w Danii (ok. 846 zł za noc). Sawday’s i Canopy & Stars Sawday’s, właściciel marki glampingowej Canopy & Stars, to jedna z najwyżej ocenianych brytyjskich firm turystycznych, która konsekwentnie stawia na odpowiedzialne podejście do podróżowania. Jej celem jest minimalizowanie społecznych i środowiskowych kosztów turystyki poprzez wprowadzanie limitów na liczbę ofert w miejscach najbardziej narażonych na nadmierny ruch, takich jak wyspa Skye w Szkocji, Lake District, miasto St Ives czy Palma de Mallorca. Ograniczenia te nie rozwiązują problemu w całości, ale pozwalają zmniejszyć presję na lokalne społeczności i przypominają turystom, że podróżowanie powinno iść w parze z troską o otoczenie. Dodatkowo firma promuje inicjatywy społeczne, oferując zniżki na oferty oznaczone jako „Mistrzowie Społeczności”, w ramach których część przychodów przeznaczana jest na projekty wspierające lokalnych mieszkańców. Coolstays Coolstays to platforma, która wyróżnia się ofertą niebanalnych noclegów – w jej ofercie znajdziemy m.in. odrestaurowane spichlerze zbożowe, zabytkowe wagony kolejowe czy nowoczesne domki funkcjonujące niezależnie od sieci energetycznej. Serwis udostępnia tysiące propozycji w całej Europie, a jego mocną stroną jest intuicyjna wyszukiwarka pozwalająca filtrować oferty pod kątem zrównoważonego charakteru obiektu. Dzięki temu podróżni mogą wybierać miejsca, które nie tylko oferują wyjątkowe doświadczenia, ale też wspierają ochronę środowiska – np. poprzez wykorzystanie odnawialnych źródeł energii czy adaptację istniejących budynków, zamiast zajmowania nowych zasobów mieszkaniowych. Źródło: The Guardian Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Niemcy. 10 pomysłów na zrównoważone podróże
Wakacje, na których oddech złapiesz nie tylko ty, ale także planeta i mieszkańcy odwiedzanych przez ciebie miejsc – na tym w skrócie polega zrównoważona turystyka. Poniżej przedstawiamy 10 pomysłów na wypoczynek w Niemczech, które udowadniają, że ten styl podróżowania nie tylko nie ogranicza, ale otwiera nowe możliwości!
W tym artykule: Rezerwat Biosfery UNESCO Rhön. Urlop wśród gwiazd Fryburg Bryzgowijski. Miasto słońca Morze Wattowe. Spacer po wodzie Bienenstrasse. Rowerem przez pszczeli raj Rezerwat Biosfery Bliesgau. Zostań flisakiem! Berlin. Cały świat w kwadrans Frankonia. Kraina piwa i wina Ekoreformacja. Śladami Lutra i Bacha Lausitzer Seeland. Energia zmian Schwarzwald. Tam, gdzie mieszkają kukułki Rezerwat Biosfery UNESCO Rhön. Urlop wśród gwiazd Hesja, Bawaria, Turyngia Dwa i pół miliona lat świetlnych – taki dystans dzieli naszą planetę od Galaktyki Andromedy. Daleko, prawda? Tymczasem z łąk na łagodnych grzbietach gór Rhön tę bardzo, bardzo odległą galaktykę zobaczycie… gołym okiem! To najdalszy obiekt, jaki da się dostrzec na nocnym niebie bez teleskopu czy lornetki. Ale nie na byle jakim niebie. Potrzeba do tego mroku nieskażonego światłami aut, latarni czy fabryk. W Rhön mrok jest światowej klasy. Tutejszy park ciemnego nieba należy do najlepszych w Europie miejsc do obserwacji gwiazd. Powstał w 2014 r. na terenie Rezerwatu Biosfery Rhön. Do 1990 r. przez niewysokie, lesiste pasmo prowadziła granica niemiecko-niemiecka, co hamowało rozwój regionu. Zamiast załamywać nad tym faktem ręce, lokalne władze postanowiły po zjednoczeniu Niemiec przekuć go w atut. Utworzony wówczas rezerwat biosfery harmonijnie łączy zrównoważoną gospodarkę leśną i uprawę roli z ochroną przyrody – a także odpowiedzialną turystyką. Czyste rzeki zachęcają do spływów, a długie doliny – do wycieczek na rowerach. Ale rezerwat Rhön to nade wszystko raj dla piechurów. Ambitni mogą powędrować 175-kilometrowym szlakiem Hochröhner, łączącym najwyższe szczyty. Na wiele z nich prowadzą także extratours – pętle idealne na jednodniowe wycieczki. Z przyrodniczego punktu widzenia wyjątkowo interesujące są zaś szlaki z kładkami na torfowiskach wysokich. Podczas wędrówek na pewno spotkacie pasterzy i owce endemicznej rasy Rhön. To one dbają, by rozległe łąki nie zarosły lasem, a góry nadal zasługiwały na przydomek „krainy bezkresnych widoków” – równie pięknych za dnia, co w nocy. Fryburg Bryzgowijski. Miasto słońca Badenia-Wirtembergia Rolfa Discha rano budzą wpadające przez okno promienie. Towarzyszą mu podczas pracy w gabinecie, a po południu rozświetlają salon. Chyba że dzień jest upalny – wówczas dom… odwraca się do słońca plecami. Zaprojektowany przez architekta-wizjonera Heliotrop ma kształt walca i albo podąża za słońcem – a więc światłem i ciepłem – albo chroni się przed nim, by wnętrza nie trzeba było chłodzić. Zawsze zaś wystawia na działanie promieni panele solarne. Efekt? Zbudowany w 1994 r. Heliotrop był pierwszym na świecie domem, który wytwarza więcej energii, niż zużywa. Disch, jeden z pionierów architektury solarnej, nie przypadkiem założył swą pracownię we Fryburgu Bryzgowijskim. Zabytkowe miasto leży w najbardziej słonecznym zakątku Niemiec – i potrafi zrobić z tego użytek, nie tylko w postaci znakomitych win. Już od lat 70. eksperymentuje się tu z energią solarną. Panele błyszczą na dachach domów, sklepów, Starego Ratusza, kilkusetletniego uniwersytetu, a nawet stadionu – zrzucili się na nie kibice! Podczas spaceru po ekologicznym mieście przyszłości nie możecie pominąć dzielnicy Vauban. Jeszcze niedawno były tu koszary, ale dziś to zielone miasto-ogród. Auta jeżdżą tylko po głównej ulicy, poza tym pośród niewysokich bloków uwijają się rowery i piesi. Większość budynków, w tym biurowiec nazywany Statkiem Słonecznym, jest pasywna – dzięki świetnej izolacji mają zerowy bilans energetyczny – i kolorowa niczym kwiaty. Możecie sprawdzić, jak się w nich mieszka. Green City Hotel Vauban jest nie tylko pasywny, ale także inkluzywny. Dostosowano go do potrzeb osób z niepełnosprawnościami, które stanowią tu sporą część pracowników. Morze Wattowe. Spacer po wodzie Szlezwik-Holsztyn Jeszcze przed świtem obudzą was krzyki ptaków. I będziecie przeszczęśliwi, bo dzięki temu zobaczycie niezapomniany spektakl natury. Po niebie rozleją się oranż, czerwień i róż, a podwoi je rozciągające się w dole zwierciadło wattu. Płycizny te nazywa się też osuchami, bo podczas odpływu cofająca się woda odsłania dno morza – i czyni z niego bufet dla mew, biegusów i ostrygojadów, które uwijają się w poszukiwaniu śniadania. Wszystko to obejrzycie, nie wychodząc… spod kołdry. Żaden pensjonat nie zagwarantuje wam takiej bliskości natury, co sypialne kosze plażowe na wyspie Föhr. Föhr, należąca do Wysp Północnofryzyjskich, leży w sercu Morza Wattowego. Ten niezwykły akwen, wpisany na listę UNESCO, jest ostoją ponad 10 tysięcy gatunków roślin i zwierząt. Niektóre z nich poznacie podczas pieszego safari, tropiąc tzw. małą piątkę, na którą składają się kluczowe dla funkcjonowania ekosystemu małże, robaki, ślimaki czy kraby. Po wattach powędrujecie boso, doświadczając przyrody wszystkimi zmysłami. Możecie w ten sposób dotrzeć – obowiązkowo z przewodnikiem – nawet na sąsiednią wyspę Amrum z jedną z największych w Europie plaż. Wakacje na wyspie Föhr z natury są zrównoważone. Jest ona niewielka, więc turyści przemieszczają się wypożyczonymi rowerami, zostawiwszy samochód na parkingu na stałym lądzie (do portu można też dojechać pociągiem). Wiele restauracji za punkt honoru stawia sobie przyrządzanie dań z miejscowych składników, a Namine Witt czy Im Apfelgarten mają nawet własne gospodarstwa! Gratką są także noclegi w zabytkowych, kilkusetletnich domach – poznacie w nich fryzyjskie tradycje i wyspiarski styl życia. Bienenstrasse. Rowerem przez pszczeli raj Meklemburgia-Pomorze Przednie Kto regularnie zwycięża w plebiscytach na najważniejsze istoty na świecie? Pszczoły! I wcale nie chodzi o miód – choć któż go nie lubi? – tylko o rolę owadów w rozmnażaniu się roślin. Jeśli chcecie lepiej poznać te pracowite bohaterki, wybierzcie się na Bienenstrasse. Pszczela Droga łączy Schwerin – stolicę Meklemburgii-Pomorza Przedniego, znaną ze wspaniałego zamku – z miasteczkiem Waren nad Müritz, jednym z największych jezior w Niemczech. Prowadzi przez malownicze Pojezierze Meklemburskie, chronione w ramach Parku Narodowego Müritz i kilku parków krajobrazowych. Pszczela Droga to nie pojedyncza trasa, ale cała sieć. Każda z liczących od 35 do 150 km pętli – w sam raz na jedno- lub kilkudniową wycieczkę rowerem – prowadzi przez inny mikroregion i odkrywa jego specyfikę. Na wszystkich przemierzycie przyjazne pszczołom pejzaże rolnicze – łąki kwietne czy stare sady owocowe – i znajdziecie ścieżki edukacyjne poświęcone udomowionym i dzikim zapylaczom. Punktami obowiązkowymi są wizyty w pasiekach. Będziecie mogli zajrzeć do ula i wypytać pszczelarzy o to, jak liczne są rodziny, jak daleko pszczoły latają po nektar, ile miodu produkuje jeden owad – słowem, o wszystko, co chcielibyście o pszczołach wiedzieć! Spróbujecie różnych rodzajów miodu i produktów pszczelich, a także innych regionalnych smakołyków z ekologicznych gospodarstw, od müsli po soki i wino z jabłek. Dla dociekliwych przygotowano kursy i warsztaty, a dla towarzyskich – festyny i festiwale kulinarne. Aby z tego wszystkiego skorzystać, będziecie się uwijać jak pszczółki! Rezerwat Biosfery Bliesgau. Zostań flisakiem! Kraj Saary Pamiętacie przygody Hucka Finna i jego spływ tratwą w dół wielkiej Missisipi? Jeśli marzyło wam się, by dać się ponieść leniwemu nurtowi rzeki i gapić na przepływający obok świat, ruszajcie do Rezerwatu Biosfery Bliesgau. Tu, blisko granicy z Francją, możecie na dwa dni przedzierzgnąć się we flisaków i zanurzyć w zupełnie innym niż na co dzień stylu życia. Pierwszego dnia wraz z leśnikiem ruszycie do lasu, na poszukiwanie odpowiednich drzew. Poznacie sekrety tutejszych buczyn, a także zrównoważonej gospodarki leśnej. Rezerwaty biosfery podzielone są na strefy: rdzeń jest objęty ścisłą ochroną, a na innych terenach dopuszcza się odpowiedzialne korzystanie z zasobów przyrody. Gdy już wybierzecie pnie, samodzielnie je zetniecie i okorujecie. Po takim wysiłku należy wam się fajrant – chyba że macie jeszcze siłę na wieczorny spacer po łąkach, na których rośnie niemal połowa ze wszystkich występujących w Niemczech gatunków storczyków. Nazajutrz spotkacie się z przewodnikiem nad rzeką i pod jego okiem zbudujecie tratwę. Jeszcze tylko przeszkolenie i ahoj przygodo! Sunąc bezszelestnie po rozlanych szeroko wodach rzeki Würzbach będziecie wypatrywać bobrów i szybujących w górze kani rudych. Nasłuchujcie też nawoływań żyjącej w tutejszych lasach pójdźki. Jeśli zaś złapaliście snycerski dryg, wybierzcie się kolejnego dnia na WaldWerken, czyli warsztaty w leśnym atelier. Budując meble z gałęzi albo samodzielnie wykonując nóż (łącznie z kuciem klingi!), pod okiem mistrza poznacie tradycyjny fach – i przyczynicie się do zachowania go dla kolejnych pokoleń. Berlin. Cały świat w kwadrans Jak sprawić, by wakacje w mieście były przyjazne środowisku? Jeździć tramwajem lub rowerem, pić kranówkę, nie używać jednorazowych sztućców – to jasne! Berlin zachęca do pójścia o krok dalej – a w zasadzie o krok… bliżej. Słyszeliście o idei miasta 15-minutowego? Chodzi o takie rozmieszczenie punktów usługowych, sklepów czy instytucji kultury, by mieszkańcy mogli do nich dotrzeć piechotą w nie dłużej niż kwadrans. Berlińczycy uważają, że jest to również przepis na city break – zamiast nabijać kilometry, choćby i najzieleńszym środkiem transportu, skupcie się na poznaniu okolicy. Na stronie Visit Berlin, w zakładce 15-minute City, znajdziecie listę dogodnie położonych hoteli wraz z przypisanymi do nich listami polecanych atrakcji, kawiarni i restauracji, niebanalnych butików i galerii – w promieniu 15-minutowego spaceru. Poznacie dzięki temu miejsca, które umknęłyby wam podczas gonitwy od jednej wielkiej atrakcji do kolejnej, i wczujecie się w codzienne życie berlińczyków. Możecie też zrobić kolejny krok i ruszyć z przewodnikiem na Circular Economy Tour. Odwiedzicie miejsca działające w oparciu o zasady gospodarki cyrkularnej, a więc takiej, która stawia na recykling, ograniczając niemalże do zera pozyskiwanie nowych zasobów. Pospacerujecie ich tropem po wybranej dzielnicy – Neukölln, Wedding lub Prenzlauer Bergu – albo skupicie się na temacie przewodnim: miejskim rolnictwie i żywności, cyrkularnej modzie albo recyklingu przestrzeni i architektury. I przekonacie się, że kręcenie się w kółko wcale nie musi oznaczać stania w miejscu! Frankonia. Kraina piwa i wina Bawaria Wybieranie potraw i napojów przygotowanych w oparciu o lokalne składniki staje się coraz modniejsze. To świetna wiadomość dla naszej planety. A jaki jest najlepszy sposób na zmniejszenie dystansu pomiędzy grządką a talerzem, kieliszkiem lub kuflem? Wybrać się do źródła! Idealnym miejscem na taką eskapadę jest Frankonia. Region na północy Bawarii słynie z największego w Europie zagęszczenia… browarów. I nie są to wielkie zakłady, tylko małe, rodzinne firmy, pielęgnujące dawne tradycje i przekazujące je z pokolenia na pokolenie. Wyjątkowo dużo znajdziecie ich w Szwajcarii Frankońskiej – pagórkowatej, lesistej krainie, znanej z wapiennych formacji o fantazyjnych kształtach. Wytyczono tu ponad 4500 km szlaków do wędrówek, browarów jest zaś ponad 70. Nie namawiamy oczywiście do wypicia tradycyjnej, półlitrowej Seidla w każdym – degustować także warto w sposób zrównoważony! – ale pokonanie szlaku Fünf-Seidla-Steig z kilkoma piwiarniami to znakomity pomysł. Do piwa warto zamówić lokalne specjały: kiełbaski, karpia, a wiosną szparagi. Jeśli zaś znudzi się wam chmielowa goryczka, ruszajcie do zachodniej Frankonii. Okolice te od wieków słyną z uprawy winorośli, głównie białych odmian müller-thurgau i silvaner. Najlepszymi przewodnikami będą tu fragmenty dwóch pięknych szlaków rowerowych, prowadzących dolinami Renu oraz jego dopływu, rzeki Tauber. Pedałując od winnicy do winnicy, nie zapomnijcie o postojach w Würzburgu z wpisaną na listę UNESCO barokową rezydencją biskupów i w Rothenburg ob der Tauber, uchodzącym za jedno z najbardziej romantycznych miasteczek w Europie. Ekoreformacja. Śladami Lutra i Bacha Turyngia, Saksonia-Anhalt, Saksonia Historia szachulcowego domu w centrum Eisenach sięga XIII w. Czy taki kilkusetletni zabytek może spełniać współczesne, zrównoważone standardy? Jak najbardziej! Lutherhaus, w którym uczniowskie lata spędził ojciec reformacji Marcin Luter, jest obecnie nie tylko energooszczędny, ale także w całości dostosowany do potrzeb osób z niepełnosprawnościami. Do galerii z obrazami Albrechta Dürera i zrekonstruowanego pokoju Lutra bez problemu można wjechać na wózku. Dostępna dla wszystkich jest też spora część domu innego słynnego mieszkańca Eisenach, Jana Sebastiana Bacha, w tym sala z zabytkowym klawesynem i klawikordem, których brzmienia można posłuchać co godzinę. Inne miejsca związane z kompozytorem wszechczasów najlepiej poznawać zaś z Bach by Bike, organizującym wycieczki rowerowe śladami lipskiego kantora. Nowatorskie biuro, założone przez skrzypaczkę, śpiewaczkę i harfistkę, w 2022 r. zdobyło prestiżową nagrodę Opus Klassik jako zrównoważona inicjatywa muzyczna roku. Podczas kilkudniowych eskapad odwiedzicie Lipsk, Ohrdruf, Mühlhausen, Arnstadt czy Köthen, poznacie pasjonatów opiekujących się Bachowskimi pamiątkami i wysłuchacie kameralnych koncertów na organach, na których grywał mistrz. Zwieńczeniem eskapady jest zawsze wizyta na którymś z lokalnych festiwali muzycznych. Bach na pewno byłby z was dumny. Jako dwudziestolatek pokonał ponoć pieszo 400 kilometrów z Arnstadt do Lubeki, by posłuchać, jak na organach gra jego muzyczny idol, Dietrich Buxtehude – ale gdyby istniały już rowery, na pewno wybrałby dwa kółka! Lausitzer Seeland. Energia zmian Brandenburgia, Saksonia Dróżką nad jeziorem suną rowerzyści i rolkarze. Ptaki śpiewają, wiatr szeleści w trzcinach, kołysze koronami sosenek. Sielanka! Trudno uwierzyć, że dwadzieścia parę lat temu nie było tu nie tylko rowerzystów, ale także lasu, a nawet… jeziora. Jak okiem sięgnąć, rozciągał się księżycowy pejzaż kopalnianych odkrywek. Lausitzer Seeland to największe w Europie pojezierze stworzone ludzką ręką. Powstało na terenie zagłębia węgla brunatnego, będącego niegdyś źródłem energii dla całej NRD. Gigantyczne koparki przerzucały miliony ton ziemi, pożerając wsie i miasteczka. Po zjednoczeniu Niemiec większość kopalni zamknięto. Odkrywki zamieniły się w jeziora, nieużytki wzięła we władanie przyroda. Dziś zagajniki, łąki, piaszczyste wzgórza tętnią życiem – występują tu dudki, zimorodki czy bieliki. Przemysłowe dziedzictwo zachowano – z szacunku dla przeszłości, ale i troski o przyszłość. Zrównoważona turystyka to dla poprzemysłowego regionu szansa. Dla przyjezdnych maszyny i budowle są zaś gratką – i to wielką. Most przerzutowy f60 w Lichterfeld to największy samobieżny pojazd świata – ma pół kilometra! Ceglane BioTürme w Lauchhammer, pozostałość koksowni, wyglądają niczym Camelot, a po labiryncie brykietowni Knappenrode można wędrować godzinami. Industrialne dziedzictwo stało się też inspiracją dla artystów i architektów. Dawna koparka w Grossräschen dziś podtrzymuje… molo nad jeziorem. Na pobliskim Geierswalder See możecie zaś zamieszkać w jednym z pływających domów. Unosząc się ponad miejscem, gdzie niegdyś wydobywano węgiel, a dziś słychać plusk wody i śpiew ptaków, poczujecie wyjątkowo mocno, że przyszłość jest płynna – i tylko od nas zależy, co z nią zrobimy. Schwarzwald. Tam, gdzie mieszkają kukułki Badenia-Wirtembergia Był sobie Czarny, Czarny Las, a w tym Czarnym, Czarnym Lesie… było więcej rezerwatów niż gdziekolwiek indziej w Niemczech. To nie bajka – w górach Schwarzwaldu zagęszczenie obszarów chronionych jest największe w kraju. Palmę pierwszeństwa – a raczej świerk lub jodłę, bo te gatunki dominują w borach – dzierżą wśród nich Rezerwat Biosfery UNESCO w południowej części pasma i Park Narodowy Schwarzwaldu na północy. Sekrety lasów i ich mieszkańców – jeleni, popielic, orlików czy sóweczek – przybliży wam otwarte w 2020 r. parkowe muzeum w Ruhestein: zbudowane z drewna, wkomponowane w pejzaż i pozbawione barier architektonicznych. Rozległe bory, łąki i doliny zachęcają do spacerów i wycieczek rowerowych. Na szlaki dotrzecie autobusami i pociągami – goście pensjonatów mają przez cały pobyt zapewnione darmowe przejazdy w regionie. Jeśli zaś marzy się wam regeneracja, to też trafiliście świetnie – Schwarzwald jest znany z termalnych źródeł. A jedno z tutejszych uzdrowisk, Bad Herrenalb, szczyci się certyfikatami zrównoważonej destynacji turystycznej i miasteczka fairtrade, a także energooszczędnym spa. Przepastne bory Schwarzwaldu są również ojczyzną zegarów z kukułką. Ich historię poznacie w Muzeum Zegarów w Furtwangen. W pobliskim Tribergu pracownie mają snycerze pielęgnujący zegarmistrzowski fach. Ich wyroby kosztują więcej niż dalekowschodnie podróbki, ale w cenę wliczonych jest kilkaset lat tradycji i lokalne materiały – a często też możliwość poznania osoby, która wykonała wasz zegar. Pamiątki z podróży także mogą być zrównoważone. To właśnie z takimi wiążą się najpiękniejsze wspomnienia! Feel Good, poczuj się dobrze w Niemczech. Do zobaczenia na szlaku! Więcej informacji na temat zrównoważonej turystyki znajdziecie na stronie www.germany.travel/en/feel-good/sustainability.html .
Zielony Hamburg. Jak największy port Niemiec zmienia się w miasto przyszłości
Nowoczesna dzielnica portowa zbudowana zgodnie z zasadami zrównoważonego rozwoju, dawny betonowy bunkier przekształcony w kaskady łąk i niezwykła góra zielonej energii na dawnym wysypisku toksycznych śmieci. Mieszkańcy Hamburga mają wspólny cel – przemienić swoje miasto w jedną z najbardziej zielonych aglomeracji w Europie.
W tym artykule: Hafencity – Jak powstaje miasto idealne Energieberg – od „góry wstydu" do „góry energii" Zielony bunkier – jak sąsiedzi wzięli sprawy w swoje ręce Hotel w zgodzie z naturą Na tropie organicznego menu Hamburg to nie tylko jeden z największych i najważniejszych portów morskich w Europie. To również drugie największe miasto Niemiec. Gęsto zabudowane miasto z niezliczoną liczbą kanałów już w XX wieku przestało sobie radzić ze zrównoważonym rozwojem. W Hamburgu „zielona rewolucja" rozpoczęła się w 2011 roku wraz otrzymaniem tytułu „Zielonej Stolicy Europy". To wtedy zapadły decyzje, których następstwa można dzisiaj obserwować w mieście. Zmiany nie byłyby możliwe bez szerokiego poparcia mieszkańców Hamburga, którzy od początku podążali za trendami wytyczanymi przez włodarzy. Dziś zielony Hamburg imponuje nie tylko nowoczesną infrastrukturą powstałą w oparciu o zasady zrównoważonego rozwoju, ale również bogatą ofertą organicznej gastronomii. Hafencity – Jak powstaje miasto idealne Zaledwie 20 lat temu był tu wolny port z kontrolą celną. Niezamieszkana strefa obejmowała wyspę Grasbrook na Łabie – największą rzeczną wyspę w Europie – i otaczające tę okolicę kanały. Cały obszar był wówczas zindustrializowany, a w porcie ze względu na zagrożenia powodziami nie można było budować mieszkań. W 2008 roku zapadła decyzja o rewitalizacji Hafencity i przekształcenia dawnego wolnego portu w nowoczesną dzielnicę, która będzie się rozwijać w zrównoważony sposób. Pierwszym żywiołem, z którym musieli zmierzyć się inżynierowie, pracujący nad powstaniem XXI-wiecznego miasta idealnego, była woda. Hamburg jest oddalony zaledwie 100 kilometrów od morza. Miasto przeplata sieć kanałów i kanalików o większej łącznej długości niż wszystkie kanały w Wenecji i w Amsterdamie razem wzięte. W ostatnim stuleciu kilkakrotnie zdarzały się tutaj tragiczne powodzie. To dlatego tak ważne było stworzenie bezpiecznego gruntu dla dzielnicy poprzez podniesienie go o kilka metrów. Na początku tego wieku chodnik i drogi znajdowały się na wysokości 4,5 m. n.p.m. Mieszkańcy dzisiejszego Hafencity poruszają się 3,5 metra wyżej. Woda jest również odpowiedzialna za niewielką liczbę drzew w dzielnicy. Warunki gruntowe nie pozwalają, by w nadrzecznej części miasta drzewa mogły w łatwy sposób zapuszczać korzenie. Z tego powodu zamiast betonu chodniki są tutaj wykładane kamieniami, co pomaga w odpływie deszczówki. Ale też powoduje, że między kamieniami przebijają się trawy i mniejsze rośliny. Mimo tych wyzwań obszar naturalny stanowi aż 10% Hafencity. Każdy nowy budynek natomiast musi uzyskać specjalny certyfikat jakości zrównoważonego rozwoju. Zgodnie z obowiązującymi tu zasadami, domy i biura muszą być w przynajmniej 50% energetycznie samowystarczalne. Do ich budowy nie można zaś używać szkodliwych materiałów, takich jak azbest czy miedź. Ograniczone jest również wykorzystywanie stali w architekturze. Kluczowe jest jednak zarządzanie energią. W Hafencity panele słoneczne widać na każdym kroku, a 90% energii pochodzi z ciepła odpadowego. 14 lat po podjęciu decyzji o przebudowie Miasta Portowego, nowoczesna dzielnica tętni życiem. Mieszka tu 6 tys. ludzi i jest najwięcej dzieci ze wszystkich dzielnic Hamburga. Cała okolica została zaprojektowana jako przestrzeń przyjazna pieszym i rowerzystom. Przez Hafencity prowadzi imponująca 10-kilometrowa promenada. Każdy blok ma też wbudowane ładowarki do samochodów elektrycznych. Do Hafencity doprowadzono również podziemną kolej U-bahn, co sprawia, że można się tu dostać z centrum miasta w zaledwie kilka minut. W okolicy powstała też imponująca Filharmonia nad Łabą (Elbphilharmonie), są galerie, restauracje, kina i kluby sportowe, w tym największy w Hamburgu boks CrossFitowy. Informacje praktyczne Zwiedzanie Hafencity warto rozpocząć od Infocenter (Am Sandtorkai 30). Znajduje się tam potężna miniatura całej dzielnicy oraz krótka wystawa na temat powstania i rozwoju Miasta Portowego. Do Hafencity dojedża U-bahn (linia U4). Najlepiej wysiąść na stacji HafenCity Universität station. Poruszając się po Hamburgu, warto zaopatrzyć się w Hamburg Card, z którą można poruszać się komunikacją miejską i portowymi promami. Karta zapewnia również do 50% zniżki na ponad 150 atrakcji w mieście. Jedną z ciekawszych atrakcji w mieście jest Muzeum Popcornu (Überseeboulevard 5). Atrakcje w Niemczech - 8 miejsc i rzeczy, które warto zobaczyć! Niemcy nie są najbardziej oczywistą destynacją na europejskiej mapie miejsc wartych odwiedzenia. Poniżej wymieniamy najciekawsze atrakcje w Niemczech. W zestawieniu ujęliśmy miejsca i rzeczy,... Energieberg – od „góry wstydu" do „góry energii" Wzbijająca się ponad horyzont południowego Hamburga góra Georgswerder Energieberg to jeden z najbardziej imponujących przykładów transformacji toksycznego wysypiska śmieci w nowoczesny zielony ekosystem produkujący alternatywną energię dla miasta. O historii tego miejsca opowiadają kolejne warstwy, które tworzą górę: sterty gruzu, śmieci z gospodarstw domowych i zbiorniki na toksyczne odpady. W latach 1948–1979 na wyspie Wilhelmsburg na Łabie składowano najpierw gruz ze zniszczonego podczas wojny Hamburga, potem odpady komunalne i wielkogabarytowe, których przybywało wraz z nadejściem stanu prosperity w RFN. Od 1967 roku trafiało tu również 200 tys. ton odpadów niebezpiecznych w zbiornikach na płyny i beczkach. Co gorsza, część odpadów zawierała niezwykle szkodliwe dioksyny, których wyciek odkryto w 1983 roku. Produkowane pod Hamburgiem dioksyny były wykorzystywane przez armię amerykańską do opryskiwania dżungli w Wietnamie podczas toczonej tam wojny. Dioksyny powodują raka i szereg innych chorób oraz wady wrodzone u dzieci. Odkładają się w tłuszczu zwierząt i wędrują w górę łańcucha pokarmowego. Okres połowicznego zaniku dioksyny w ciele człowieka wynosi przynajmniej 10 lat. W wodach gruntowych ten proces wydłuża się nawet do ponad 100 lat. To wtedy właśnie – po odkryciu składowiska dioksyn – stało się jasne, że składowisko nie jest już bezpieczne i wymaga uporządkowania. Georgswerder zyskała wówczas miano „najstraszliwszej góry świata". Jak skutecznie zabezpieczyć górę, którą tworzy stos toksycznych i niebezpiecznych dla miasta odpadów? Początkowo składowisko zostało zakryte. Powstał gigantyczny parasol, który zapobiega przedostawaniu się wody deszczowej do wnętrza składowiska i wypłukiwaniu odcieków zawierających niebezpieczne substancje na zewnątrz. Podstawowym elementem wielowarstwowego systemu przykryć jest geomembrana z tworzywa sztucznego o grubości od 1,5 do 2 mm. Jednocześnie gazy i ciecze wydobywające się ze wzgórza są przechwytywane i oczyszczane. Zapobiega to zanieczyszczeniu środowiska przez niebezpieczne substancje ze składowiska odpadów. Pod pokrywą wciąż jest jednak 14 milionów ton śmieci, które nigdy nie zostaną zneutralizowane. Sukces transformacji polega na tym, że odpady te zostały bezpiecznie odizolowane od miasta i zabezpieczone pod ziemią. Na wzgórzu zaś zasadzono trawę i stworzono łąkę. Trawy i krzewy na wzgórzu energetycznym stanowią zewnętrzną widoczną część systemu osłon. Na przekształconą w nowy ekosystem górę wróciły zwierzęta. Można tu spotkać mącznicę zwyczajną, kapturkę i wierzbówkę, a także pojedyncze słowiki i pokrzewki. Na terenie pożywienia poszukuje również myszołów zwyczajny, pustułka i błotniak stawowy. Miejsce, dawniej znane jako „góra wstydu" dziś zyskało nowe miano. Góra Energii (Energieberg) jest dziś wyposażona w 2 potężne wiatraki. każdy z nich ma moc 3,4 MW. Od południowej strony wzgórza są tez panele fotowoltaiczne. Informacje praktyczne Georgswerder Energieberg jest otwarty dla zwiedzających od wtorku do niedzieli. Wstęp bezpłatny. Na wzgórze najłatwiej dojechać autobusem nr 54 do przystanku „Fiskalische Straße (Energieberg)“. Zwiedzanie Góry Energii warto zaplanować na dzień z ładną pogodą. Większość atrakcji jest na dostępna na świeżym powietrzu. Działania ekologiczne: lista 8 rzeczy, które możesz zrobić dla zdrowia planety Działania ekologiczne mają ogromną moc sprawczą, ale nie wystarczy tylko o nich mówić czy pisać. Ważne są realne działania, za które Ziemia z pewnością nam podziękuje. O czym mowa? Ot... <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/dzialania-ekologiczne-lista-rzeczy-ktore-mozna-robic-juz-teraz-dla-zdrowszej-planety-fot-getty-images-063be50.jpeg" width="938" height="527" alt="Działania ekologiczne: lista rzeczy, które można robić już teraz dla zdrowszej planety (fot. Getty Images)" title="Działania ekologiczne: lista rzeczy, które można robić już teraz dla zdrowszej planety (fot. Getty Images)" /> Zielony bunkier – jak sąsiedzi wzięli sprawy w swoje ręce Oto doskonały przykład sąsiedzkiej inicjatywy. Szary betonowy kolos wznosi się w samym sercu St. Pauli, tętniącej życiem dzielnicy Hamburga. Prawie 50-metrowy bunkier stanowi punkt orientacyjny dla młodszych mieszkańców Hamburga. Znany jako „Media Bunker”, „Bunker na Feldstrasse”, a ostatnio jako „Zielony Bunkier to największy – i jeden z niewielu zachowanych – z wysokich bunkrów z czasów II wojny światowej w mieście. Bunkier został zbudowany w 1942 roku rękoma robotników przymusowych i przypomina o najczarniejszych chwilach w historii miasta. Dziś budowla jest pomnikiem ofiar reżimu nazistowskiego. W trakcie prac rekonstrukcyjnych nieustannie pojawiały się ukryte ślady z tego okresu, w tym napisy na ścianach i ukryte korytarze. Kilka lat temu w wyniku inicjatywy sąsiedzkiej bunkier przeszedł proces głębokiej transformacji. W wyniku pomysłu na stworzenie wspólnego miejsca do rekreacji i integracji powstała jedna z najbardziej imponujących inwestycji w Hamburgu. Bunkier zamienił się w niezwykły miejski ogród na dachu dawnego bunkra wieżowego. Łączy on w sobie dawny charakter „schronu medialnego” z naturalną oazą w otoczeniu betonowych bloków. Oprócz 8000 m2 zieleni docelowo znajdą się tu sale koncertowe, kulturalne i medialne oraz apartamenty gościnne. Zgodnie z planem w Zielonym bunkrze mają również powstać specjalne przestrzenie dla artystów. Spacer po zielonej „ścieżce górskiej” wokół bunkra jest wyjątkowym przeżyciem. Wiecznie zielony park jest dziełem szkółki Lorenz von Ehren. Już niedługo pierwsze drzewa zakorzenią się na wysokości ponad 50 metrów. Ogród na szczycie bunkra będzie połączony z ziemią rampą o długości 300 metrów i szerokości ponad 6 metrów, na której znajdą się również drzewa i krzewy. Winda zapewni dostęp bez barier do ogrodu na dachu, gdzie młodzi i starsi będą mogli zajmować się ogrodnictwem. Informacje praktyczne Do bunkra najlepiej dojechać U-bahnem (linia U3) do stacji Feldstrasse. Zielone dachy bunkra prawdopodobnie zostaną otwarte w 2023 roku. W okolicy warto wstąpić do jednej z sympatycznych kawiarni lub barów. Czy można jeść skórki od banana? Tak, a naukowcy wymyślili, jak jeszcze można je wykorzystać Okazuje się, że wyrzucanie skórek od banana to duży błąd. Zawierają one wiele cennych witamin i minerałów, można je jeść, robić z nich kremy do twarzy. Co więcej – naukowcy odkryli... Hotel w zgodzie z naturą W Hamburgu działa ponad 350 hoteli i hosteli. Część z nich już dziś spełnia wymagania zrównoważonej dostawy energii. Niektóre już samym projektem wpływają na poprawę klimatu w mieście. Raphael Hotel Wälderhaus (Am Inselpark 19) jest częścią lokalnej organizacji zajmującej się ochroną środowiska. Nazwa hotelu Wälderhaus nie bez przypadku oznacza „drewniany dom". Trzy górne pietra budynku zbudowano z wykorzystaniem litego drewna świerku. Na dachu z kolei powstała elewacja z modrzewia, zapewniając w ten sposób siedlisko dla owadów, roślin i ptaków. W specjalnej szklarni zasadzono 9 tys. krzewów i drzew, co pozytywnie wpływa na poprawę mikroklimatu w mieście. Gęsta roślinność pełni rolę dodatkowej izolacji i chroni budynek przed letnimi upałami i zimowymi chłodami. Wewnątrz hotelu można oglądać specjalną wystawę o lasach z naukowego punktu widzenia. Na tropie organicznego menu Nie tylko Berlin stoi w awangardzie nowych trendów kulinarnych. Również w Hamburgu nietrudno o nowe koncepty gastronomiczne, w pełni oparte na zrównoważonym rozwoju w kuchni. Nowe restauracje i bary otwierają się zarówno w „starym Hamburgu", jak i w nowoczesnych dzielnicach. Szczególnie dużo nowych godnych polecenia adresów powstaje w Hafencity. To właśnie hamburskie restauracje otrzymały więcej „zielonych gwiazdek Michelin" niż jakiekolwiek inne miasto w Niemczech. Nagrodą tą wyróżniono już 7 szefów kuchni w Hamburgu. To najlepszy dowód, że hanzeatyckie miasto nie tylko ma w swoich restauracjach pierwszorzędnych i innowacyjnych kucharzy, ale także, że tutejsi szefowie kuchni są zaangażowani w pozyskiwanie ekologicznych produktów oraz promowanie regionalnych i sezonowych składników. Nierzadko szefowie kuchni pozyskują produkty dla swoich restauracji z bezpośredniego otoczenia, czy to poprzez silne relacje zawodowe z lokalnymi producentami, czy też z własnych ogrodów i szklarni. Tak to wygląda choćby w Hobenköök Restaurant & Markthalle (Stockmeyerstraße 43). Tu pod jednym dachem starej hali fabrycznej znajduje się jedna z najpopularniejszych restauracji w mieście, a jednocześnie hala targowa, gdzie można kupić świeże produkty od lokalnych rolników. Hamburskie restauracje nagrodzone „zielonymi gwiazdkami Michelin" to: Wolfs Junge (szef Sebastian Junge), Zimmerstraße 30, 100/200 (szef Thomas Imbusch), Brandshofer Deich 68, Landhaus Scherrer (szef Heinz Wehmann), Elbchaussee 130, Haebel (szef Fabio Haebel), Paul-Roosen-Straße 31, XO Seafoodbar (szef Fabio Haebel), Paul-Roosen-Straße 22, HACO (szef Björn Juhnke), Clemens-Schultz-Straße 18, Gutsküche (szef Matthias Gfrörer), Wulksfelder Damm 17. Jednym z najciekawszych miejsc na kulinarnej mapie Hamburga jest FoodLab (Überseeallee 10). To nie tylko restauracja i kawiarnia, ale również strefa coworkingowa i miejsce spotkań kulturalnych. Co jednak szczególnie wyróżnia FoodLab to tzw. restauracja klimatyczna. – Chcieliśmy pokazać naszym gościom, że nie potrzebujemy produktów z odległych krajów. U nas można zjeść pyszny bowl pełen produktów, które pochodzą z okolic Hamburga. Nie potrzebujemy dodawać do dań wasabi czy ananasa, które i tak nigdy nie będą tu smakować tak dobrze jak w krajach, z których pochodzą – opowiada Christin Seigemund, pomysłodawczyni i szefowa FoodLabu. Nasz ekspert Łukasz Załuski Redaktor naczelny „National Geographic Polska". Uważny obserwator zmieniającego się świata i nowych trendów w technologiach. Miłośnik tenisa i europejskich stolic.
Latające pojazdy, samochody na wodór i egzoszkielety, czyli przyszłość według Hyundai
Ekologia i zrównoważony rozwój są dziś na sztandarach wielu marek i firm. Niektóre z nich naprawdę tworzą technologie, które mają szansę uratować ludzi i planetę. Dobrym przykładem jest Hyundai, który oprócz ekologicznych samochodów chce budować miasta przyszłości, latające pojazdy i egzoszkielety.
W tym artykule: Latające samochody Wodór pierwiastkiem przyszłości Ratunek dla kręgosłupa Ekologia to nie modny slogan, to konieczność Założona tuż po wojnie w Korei Południowej marka od samego początku stawiała na rozwój nowych technologii. Już sama nazwa Hyundai nawiązuje do wizji firmy. Wywodzi się ona od koreańskich słów „hyun” („nowoczesny”) oraz „dai”, czyli „czas” lub „era”. Od mostów, przez klasyczne samochody oraz nowoczesne pojazdy elektryczne i wodorowe, aż po egzoszkielety dla swoich pracowników i miasta przyszłości. Hyundai wciąż idzie naprzód i zaprasza wszystkich do swojej niezwykłej wizji przyszłości. Latające samochody Przedstawiciele marki zapowiadają, że osiągnie ona pełną neutralność węglową do 2045 roku. Co więcej, nieustająco udoskonala swoje technologie wodorowe i elektryczne oraz projektuje miasta latających pojazdów. To ostatnie brzmi jak motyw z opowiadania Stanisława Lema, ale według koreańskiej firmy ten pomysł jest bardziej realny, niż nam się wydaje. Na czym miałby polegać? Idea mobilnych miast przyszłości składa się z 3 elementów: miejskiej mobilności powietrznej (UAM), pojazdów specjalnego przeznaczenia (PBV) i specjalnego Hubu, czyli połączenia między tymi usługami, z przestrzenią do relaksu. Latające samochody pasażerskie i transportowe mają odkorkować miasta. W metropolii zaprojektowanej przez markę Hyundai będą znajdować się zarówno pasy naziemne (do jazdy), jak i powietrzne (do lotu). Wodór pierwiastkiem przyszłości To nie wszystko. Hyundai wciąż poszukuje nowych rozwiązań energetycznych, chcąc jak najszybciej zastąpić stare paliwa nowymi, ekologicznymi. Już w 2013 roku Hyundai wprowadził ix35 Fuel Cell, czyli pierwszy masowo produkowany pojazd zasilany wodorowymi ogniwami paliwowymi. Miał duży zasięg i szybki czas tankowania. Hyundai współtworzy cały nowy ekosystem wodorowy, który obejmuje produkcję, dystrybucję i zastosowanie tego pierwiastka. Ta technologia wciąż się rozwija, a naukowcy nieustająco poszukują sposobów na jak najbardziej ekonomiczne i ekologiczne przechowywanie i produkcję wodoru. To marzenie inżynierów na całym świecie. W wyniku spalania wodoru nie powstają bowiem żadne toksyczne pyły ani gazy cieplarniane. Hyundai jest jednym z liderów branży wodorowej i w 2020 roku wprowadził XCIENT Fuel Cell, pierwszą na świecie ciężarówkę napędzaną tym pierwiastkiem. Ratunek dla kręgosłupa Firma rozwija się nie tylko w dziedzinie źródeł energii. Głośna była historia niepełnosprawnego parałucznika Jun-Beom Parka, dla którego inżynierowie Hyundaia stworzyli specjalny egzoszkielet dający szansę na „chodzenie”. Dzięki projektowi „Drugi pierwszy krok" mógł on wreszcie podejść do swojej wzruszonej matki. Ten sukces tylko rozbudził apetyt marki. Zachwycona efektami wynalazków wspierających chodzenie u osób z porażeniem mózgowym lub z przerwanym rdzeniem kręgowym po wypadkach, wprowadziła takie egzoszkielety do swoich fabryk. Technologię tę wykorzystała przy budowaniu dla swoich pracowników specjalnych konstrukcji o nazwie Vex. Pomagają one tym osobom, których zadania wymagają pracy w nienaturalnej pozycji z podniesioną głową i rękami. Taki egzoszkielet świetnie odciąża kręgosłup. Ekologia to nie modny slogan, to konieczność Nowe „zielone” technologie oczywiście wdrażane są także przy produkcji samochodów. Elektryczny SUV IONIQ 5 został obsypany prestiżowymi nagrodami World Car Awards 2022, okrzyknięty Światowym Samochodem Roku, a także Światowym Elektrycznym Samochodem Roku. Szczególnie ważne było wyróżnienie za nieprzeciętny projekt wnętrza auta. Przy jego tworzeniu użyto plastikowych butelek PET z recyklingu, włókien drzewnych i celulozy z eukaliptusa. Tak właśnie wygląda prawdziwe zaangażowanie w ochronę planety. Hyundai inwestuje mnóstwo środków w rozwój przełomowych nowych technologii. Wspiera badania nad AI, robotyką, inteligentnymi fabrykami i jazdą autonomiczną. Dla tej koreańskiej firmy zrównoważony rozwój, ekologia i recykling to nie tylko modny marketingowy trend, ale fundamentalna potrzeba całego społeczeństwa.
Rośliny energetyczne – czym jest ta alternatywa dla produkcji roślinnej?
Poza naturalną energią słoneczną, wodną i wiatrową, jedną z opcji są rośliny energetyczne. Co kryje się pod tym pojęciem? Na to i inne pytania odpowiadamy poniżej.
W tym artykule: Czym są rośliny energetyczne? Rodzaje roślin energetycznych Uprawy energetyczne Rośliny energetyczne w Polsce Zmiany klimatyczne postępują na naszych oczach, tymczasem zapotrzebowanie energetyczne nie maleje. Konieczność zintensyfikowania działań, zmierzających do poprawy stanu środowiska naturalnego, pociągnęła za sobą poszukiwania nowych źródeł energii. Takich, które są odnawialne, ekologiczne i nie zwiększają emisji CO2. Każda roślina, którą można wysuszyć i spalić, jest w stanie uwolnić energię. Istnieją jednak gatunki sprawdzające się lepiej w roli paliwa niż inne. Właśnie takie rośliny określa się mianem energetycznych. Celem ich uprawy i przetwarzania jest przynajmniej częściowe zastąpienie paliw płynnych i stałych ich bardziej ekologicznymi odpowiednikami w postaci biopaliw i biomasy. Takie działanie służy redukcji emisji gazów cieplarnianych do atmosfery, przede wszystkim dwutlenku węgla. Czym są rośliny energetyczne? Mówiąc o roślinach energetycznych, na myśli trzeba mieć rośliny uprawiane w celu uzyskania biomasy. Ta ma być przeznaczona do produkcji paliwa ciekłego, biogazu, paliwa stałego (pelletu lub brykietu), energii elektrycznej i cieplnej. Żeby dana roślina mogła być określana mianem energetycznej, musi spełniać ściśle określone kryteria: jej wartość opałowa musi zamykać się w przedziale od 15 do 19 MJ/kg, zawartość siarki nie może przekroczyć 1 proc., wilgotność musi być niższa niż 10 proc., zawartość popiołu nie może przekraczać 1,5 proc., musi dawać obfite plony, które nadają się do spalenia, musi charakteryzować się szybkim tempem i krótkim okresem wzrostu, nie może przedstawiać dużych wymagań względem podłoża, na którym rośnie, musi wykazywać odporność na choroby, czynniki atmosferyczne i zjawiska fizyczne, koszt uprawy i produkcji roślinnej musi kształtować się na niskim poziomie, żeby uzyskiwanie energii z biomasy było opłacalne. Powyższe wymogi określają parametry jakościowe i warunki uprawy roślin energetycznych i w ten sposób definiują ich przydatność w procesie produkcji biopaliw. Mając na względzie powyższe czynniki, można powiedzieć, że roślinami energetycznymi są gatunki, które w krótkim czasie uzyskują znaczne przyrosty masy, nadające się do spalenia i uwalniające znaczne ilości energii w tym procesie. Kilka roślin doniczkowych, które warto mieć w swojej sypialni Nie można jednak nie wspomnieć, że nie wszystkie rośliny, klasyfikowane w tej kategorii, wykazują znaczny potencjał energetyczny. Takie gatunki wchodzą w skład pelletu agro. To celowe działanie. Takie paliwo stałe składa się nie tylko z roślin, ale także z bioodpadów, więc jego końcowy bilans energetyczny jest całkowicie satysfakcjonujący, a jego produkcja pozwala ograniczyć ilość odpadów. Rodzaje roślin energetycznych Do wytworzenia energii cieplnej nadają się trzy typy roślin: byliny, czyli rośliny zielone żyjące dłużej niż 2 lata (m.in. topinambur i ślazowiec pensylwański), trawy wieloletnie (m.in. palczatka Gerarda, mozga trzcinowa, miskant, spartina preriowa i proso rózgowate), drzewa i krzewy, które łatwo odrastają po ścięciu (m.in. topola, wierzba i robinia akacjowa). Do uprawy energetycznej najczęściej wybierane są rośliny, których okres użytkowania nie jest krótszy niż 15 lat. Takie działanie pozwala znacząco obniżyć koszty uprawy i w konsekwencji – także finalną cenę biopaliwa. Do produkcji paliwa stałego najlepiej nadają się drzewa energetyczne. Wynika to z faktu, że to właśnie ten rodzaj roślin energetycznych charakteryzuje się najwyższą wartością opałową, niską wilgotnością i pozostawia niewielką ilość popiołu. W procesie spalania, trawy i byliny pozostawiają wyraźnie więcej popiołu, a w kontekście parametrów jakościowych plasują się bliżej standardowej biomasy niż roślin energetycznych. Nie można jednak nie wspomnieć, że gatunki reprezentujące te rodzaje mogą dać dużo pędów w krótkim czasie, a ich uprawa wymaga minimalnych nakładów finansowych. Na cele paliwowe, uprawiane są: rośliny oleiste (m.in. rzepak, słonecznik i len), rośliny cukrowe i skrobiowe (m.in. ziemniaki, buraki cukrowe i zboża). Uprawy energetyczne Kierując się definicją roślin energetycznych, należy uznać, że uprawy energetyczne to takie, które nie wytwarzają żywności, a rośliny służące pozyskaniu biomasy na cele energetyczne. W tym miejscu należy podkreślić, że odpady pochodzące z roślin uprawianych na cele przemysłowe i żywnościowe także w pewnym stopniu zaspokajają potrzeby energetyczne, ale taka uprawa nie może być klasyfikowana jako energetyczna. Rośliny energetyczne w Polsce Rośliny energetyczne uprawiane w Polsce należy dzielić ze względu na ich finalne przeznaczenie. Inne gatunki są przeznaczone na cele paliwowe, a inne – na grzewcze. Największa roślina na świecie ma 180 km długości. Właśnie odkryto ją w Australii Największa roślina na świecie ma kilka tysięcy lat, ale to jej rozmiary najbardziej zainteresowały naukowców. Wiadomo, dlaczego jest tak wielka. Do pierwszej grupy zaliczane są przede wszystkim rośliny oleiste: rzepak, len, słonecznik, konopie i lnianka. Do produkcji paliwowej służą także rośliny skrobiowe i cukrowe: zboża, kukurydza, ziemniaki, buraki cukrowe i półcukrowe. Największy udział w produkcji biodiesla i dodatków do paliw nieodnawialnych ma rzepak, w nieco mniejszym stopniu wykorzystywany jest len i słonecznik. Etanol pozyskuje się przede wszystkim z buraków cukrowych, ziemniaków i zbóż. Do celów grzewczych, w Polsce uprawia się trzy typy roślin energetycznych: rośliny drzewiaste: wierzba energetyczna, wiciowa i ostrolistna, topola hybrydowa, grochodrzew, rośliny zielone: ślazowiec pensylwański, topinambur, róża energetyczna, konopie siewne, rdest, rożnik przerośnięty, rośliny trawiaste: mozga trzcinowa, miskantus, trzcina pospolita, palczatka Gerarda, tymotka łąkowa, manna mielec, kostrzewa trzcinowa, spartyna grzebieniasta, rajgras wyniosły, proso rózgowate. Poniżej przedstawiamy wybrane parametry jakościowe najpopularniejszych roślin energetycznych uprawianych w Polsce: wierzba energetyczna – wartość opałowa: 19,23 MJ/kg, wilgotność: 5,91 proc., zawartość popiołu: 1,10 proc., zawartość siarki: 0,8 proc., topola hybrydowa – wartość opałowa: 18,76 MJ/kg, wilgotność: 7,76 proc., zawartość popiołu: 1,22proc., zawartość siarki: 0,43 proc., róża energetyczna – wartość opałowa: 18,75 MJ/kg, wilgotność: 6,87 proc., zawartość popiołu: 2,65 proc., zawartość siarki: 0,58 proc. miskant olbrzymi – wartość opałowa: 16,28 MJ/kg, wilgotność: 9,67 proc., zawartość popiołu: 6,89 proc., zawartość siarki: 0,23 proc., topinambur – wartość opałowa: 15,31 MJ/kg, wilgotność: 10 proc., zawartość popiołu: 5,36 proc., zawartość siarki: 0,15 proc. Najlepsze parametry wykazują rośliny energetyczne drzewiaste. Przykładowo, wierzba energetyczna, najpopularniejsza roślina energetyczna w Polsce, charakteryzuje się wyjątkowo szybkim wzrostem pędów przy zbiorach w drugim lub trzecim roku uprawy. Ma minimalne wymagania glebowe i może rosnąć nawet na nieużytkach. Założenie plantacji nie wiąże się z dużymi nakładami finansowymi, a okres jej eksploatowania dochodzi do 20 lat. Należy tylko pamiętać, że nie można jej sadzić przy systemach drenarskich. Jeżeli na danym obszarze występuje słaby opad roczny, warto rozważyć rezygnację z sadzenia innych roślin w pobliżu wierzb. Wynika to z faktu, że drzewa wchłoną całą wodę, łącznie z zapasami innych gatunków. Podobne parametry do tych, które przedstawia wierzba energetyczna, wykazuje topola hybrydowa. Oba gatunki charakteryzują się zbliżonym okresem wzrostu i zbioru, pozwalają też uzyskać porównywalną ilość suchej masy z jednego hektara. Gatunkiem, który cechuje się dużą popularnością w uprawach energetycznych jest też topinambur, czyli słonecznik bulwiasty. Roślina charakteryzuje się dużą odpornością na suszę i mróz i szybko się rozsiewa. Ponadto, korzeń topinamburu jest jadalny, więc w tym przypadku uprawa energetyczna ma też częściowo charakter spożywczy. Ciekawym przedstawicielem gatunków energetycznych jest róża energetyczna, czyli wielokwiatowa. Krzew ten charakteryzuje się znaczną ilością pędów i rozgałęzień, jest obficie ukwiecony i nie jest kapryśny w kwestii podłoża. Różę energetyczną bez przeszkód można uprawiać na nieużytkach, ugorach i obszarach z przeznaczeniem pod rekultywację. Zależnie od rodzaju gleby, już jeden hektar pozwala uzyskać plon w postaci nawet 15 ton biomasy. Nasz ekspert Artur Białek Dziennikarz i redaktor. Wcześniej związany z redakcjami regionalnymi, technologicznymi i motoryzacyjnymi. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o historii, kosmosie i przyrodzie, ale nie boi się żadnego tematu. Uwielbia podróżować, zwłaszcza rowerem na dystansach ultra. Zamiast wygodnego łóżka w hotelu, wybiera tarp i hamak. Prywatnie miłośnik literatury.
Ekologiczny dom – co zrobić, aby twój dom był bardziej ekologiczny?
Na ekologiczny charakter domu wpływają decyzje, które podejmują jego mieszkańcy, ich nawyki i przyzwyczajenia. Jaki powinien być ekologiczny dom? Poniżej odpowiadamy na to pytanie.
W tym artykule: Czym jest ekologiczny dom? Jak być ekologicznym w domu? Ekologiczne ocieplenie domu Ekologiczne drzwi i okna Ekologiczne instalacje w domu Ekologiczne sprzątanie domu Ekologiczny dom ma swoją ścisłą definicję, jednak na ten temat warto spojrzeć z nieco szerszej perspektywy niż tylko przez pryzmat projektu architektonicznego. Należy bowiem zdać sobie sprawę z faktu, że o tym, jak bardzo ekologiczny jest budynek, w którym mieszkamy, decydują nie tylko materiały budowlane, jego usytuowanie czy instalacje, w które jest wyposażony. „Lepiej późno niż wcale” – to powiedzenie jest używane w odniesieniu do wielu kwestii i sytuacji, ale w kontekście ekologicznych działań, wypada raczej powiedzieć: „szkoda, że tak późno”. Niestety, styl życia rozwijającego się społeczeństwa wywarł silny wpływ na kondycję środowiska naturalnego. Na naszych oczach zachodzą krytyczne zmiany, które mogą doprowadzić do katastrofy ekologicznej na globalną skalę. Część z nich można zatrzymać, a nawet odwrócić, jednak wymaga to wspólnego wysiłku. W kwestii ekologii liczą się wszystkie działania, nawet te, które w skali globalnej wydają się być bez znaczenia. Im szybciej uświadomimy sobie, że ekologia przestała być modą, a stała się koniecznością, tym lepiej dla naszej planety i dla nas samych. Właśnie dlatego, już dziś warto uczynić swój dom bardziej „zielonym”. Czym jest ekologiczny dom? Gdy mówisz „gospodarstwa ekologiczne”, czy masz na myśli zrównoważoną produkcję rolną? Należy zdać sobie sprawę z tego, że określenie „ekologiczne” może (a nawet powinno) być stosowane także w odniesieniu do gospodarstwa domowego. Działania przyjazne środowisku warto wdrożyć już na etapie podejmowania decyzji na temat budowy nowego domu. Od pszczół po nosorożce. Dlaczego warto wspierać organizacje ekologiczne w Polsce i na świecie? Organizacje ekologiczne od wielu lat działają na rzecz ochrony środowiska. Na całym świecie ~ w tym również w Polsce – funkcjonuje wiele ruchów ekologicznych, których zadaniem jest szero... <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/organizacje-ekologiczne-w-polsce-i-na-swiecie-jak-dzialaja-i-jak-wspomagac-organizacje-eko-fot-getty-images-466fa75.jpeg" width="938" height="625" alt="Organizacje ekologiczne: w Polsce i na świecie. Jak działają i jak wspomagać organizacje eko? (fot. Getty Images)" title="Organizacje ekologiczne: w Polsce i na świecie. Jak działają i jak wspomagać organizacje eko? (fot. Getty Images)" /> Czym jest ekologiczny dom? Pod tym pojęciem kryje się budynek wybudowany w zgodzie z naturą, czyli z wykorzystaniem metod ekologicznych i z zastosowaniem materiałów, które zmniejszają wydatki eksploatacyjne. Domy ekologiczne powinny być budowane z surowców regionalnych, czyli dostępnych lokalnie, których pozyskanie lub produkcja nie wiąże się z negatywnym wpływem na środowisko naturalne. Ponadto ważną kwestią jest wybór miejsca, w którym stanie taki budynek. Ekologiczny dom nie może wywierać negatywnego wpływu na krajobraz i doprowadzać do degradacji miejsc przyrodniczo cennych. Jak osiągany jest taki efekt? Współczesne budownictwo oferuje inwestorom wiele rozwiązań, dzięki którym możliwe jest uczynienie domów przyjaznymi środowisku. Kluczową kwestią jest sama konstrukcja budynku. Zwarta bryła, pozbawiona zbędnych ozdobników i balkonów, w znacznym stopniu ogranicza występowanie mostków termicznych, czyli miejsc o zwiększonym (w porównaniu z innymi fragmentami obiektu) współczynniku przewodzenia ciepła. Ogromne znaczenie ma też powierzchnia okien i rozkład pomieszczeń. Te dwa czynniki pozwalają na optymalne wykorzystanie naturalnego obiegu słońca i płynących z tego korzyści. Zasada jest prosta: okna po stronie południowej powinny charakteryzować się dużą powierzchnią (tam też powinny być zlokalizowane pomieszczenia dzienne), natomiast po stronie północnej (gdzie powinny mieścić się sypialnie i inne pomieszczenie, w których wykorzystanie światła słonecznego nie przyniesie dużych korzyści) – minimalną. Co jeszcze jest istotne? Kształt dachu, który sprzyja ograniczeniu zjawiska utraty ciepła. Fantazyjne, skomplikowane kształty? Nie w budownictwie ekologicznym. Tutaj najlepiej sprawdzają się proste konstrukcje jedno- i dwuspadowe oraz płaskie. Domy ekologiczne są wyposażone w okna i drzwi, które charakteryzują się niskim współczynnikiem przenikania ciepła. To w znacznym stopniu ogranicza jego straty i w konsekwencji pozwala obniżyć zużycie energii w procesie ogrzewania budynku. Jak być ekologicznym w domu? Wymienione wyżej założenia konstrukcyjne dotyczą nowych obiektów budowlanych. Nie jest jednak tajemnicą, że wielu Polaków szuka swojego wymarzonego domu na rynku wtórnym. Dawniej nikt nie słyszał o budownictwie ekologicznym, a co za tym idzie – starsze domy nie są tak przyjazne środowisku, jak ich nowo powstałe odpowiedniki. Nie zapominajmy jednak, że każdy z nas może podjąć pewne działania, które pozwolą ograniczyć wpływ, jaki eksploatacja obiektu budowlanego wywiera na środowisko. Powstały panele fotowoltaiczne produkujące energię w nocy. To możliwe dzięki zamianie ciepła w prąd Jak się okazuje, panele fotowoltaiczne mogą działać nie tylko za dnia, ale także w nocy. Ile energii potrafią wytworzyć bez światła słonecznego? <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/powstaly-panele-fotowoltaiczne-produkujace-energie-w-nocy-to-mozliwe-dzieki-chlodom-z-kosmosu-74d05ec.jpeg" width="938" height="519" alt="Powstały panele fotowoltaiczne produkujące energie w nocy. To możliwe dzięki chłodom z kosmosu" title="Powstały panele fotowoltaiczne produkujące energie w nocy. To możliwe dzięki chłodom z kosmosu" /> Jakie są działania ekologiczne? Zacznijmy od najprostszych. Przede wszystkim warto zmienić swoje złe przyzwyczajenia, których konsekwencją jest większe zużycie wody i prądu. Jak to zrobić? To łatwiejsze, niż myślisz: prysznic zamiast kąpieli: wieczorna kąpiel jest przyjemna i relaksująca, jednak jeżeli zamiast z wanny skorzystamy z prysznica, zaoszczędzimy sporo wody, zbieranie deszczówki: podlewanie kwiatów rosnących w ogródku i trawnika wodą ze szlaucha to prawdziwe marnotrawstwo. Taki sam efekt uzyskamy, zbierając deszczówkę. Nie wymaga to żadnego wysiłku z naszej strony, bo całą sprawę załatwią rynny doprowadzone do pojemnych beczek, likwidacja zbędnych przecieków: elementy uszczelniające i zawory w kranach i spłuczkach z czasem ulegają zużyciu. Praktyka pokazuje, że wiele osób nie zwraca uwagi na kapiącą wodę, dopóki przeciek nie staje się wyraźnie widoczny, a to poważny błąd, zaprzestanie korzystania z trybu stand-by urządzeń elektronicznych: nie każdy zdaje sobie sprawę z tego, że telewizor czy sprzęt stereo przełączony na tryb stand-by też zużywa prąd. Nie korzystasz z danego urządzenia? Odłącz je od prądu, racjonalne zarządzanie oświetleniem: czy opłaca się wyłączać światło, jeżeli za chwilę będziemy musieli włączyć je ponownie? Tak, jeżeli czas naszej nieobecności w danym pomieszczeniu będzie dłuższy niż kilkanaście sekund, zwłaszcza jeżeli korzystamy z nowoczesnego oświetlenia LED (do czego zachęcamy, bo takie żarówki zużywają znacznie mniej energii niż tradycyjne świetlówki energooszczędne). Oddzielna kwestia to oświetlenie podwórka. W tym przypadku nie ma potrzeby zużywania prądu na ciągłą pracę lamp. Lepiej zainstalować czujnik ruchu, który uruchomi je tylko wtedy, gdy będą potrzebne. Chcąc prowadzić ekologiczny dom, nie można zapomnieć o segregacji śmieci. Zaopatrz się w pojemniki dedykowane dla poszczególnych grup odpadów. Segreguj je w sposób prawidłowy, a znacząco zmniejszysz swój wpływ na środowisko. Powyżej wymieniliśmy kilka prostych metod, dzięki którym łatwo uczynisz swój dom bardziej ekologicznym. Warto jednak pamiętać, że chcąc zatroszczyć się o środowisko, nie można poprzestać tylko na nich. Co jeszcze można zrobić, by ulżyć planecie? Ekologiczne ocieplenie domu Termomodernizacja budynku to poważna inwestycja, jednak podkreślamy – mówimy tu o zysku bez jakiegokolwiek ryzyka. Ocieplając dom materiałami o wysokich parametrach, zapobiegamy stratom ciepła i w rezultacie zużywamy mniej opału. Na tym zyskują wszyscy: ogrzanie domu generuje niski koszt, a mniejsze zużycie opału to mniej zanieczyszczeń emitowanych do atmosfery. Najpopularniejszymi materiałami izolacyjnymi wciąż pozostają styropian i wełna mineralna. Żeby uczynić dom bardziej ekologicznym, warto jednak postawić na ich bardziej zielone odpowiedniki: wełnę konopną, kompozyt wapienno-konopny, włókna celulozowe lub drzewne. Takie materiały wykazują dobre właściwości izolacyjne, mają zdolność regulowania poziomu wilgoci, a ich produkcja pochłania znacznie mniej energii. Ekologiczne drzwi i okna Skoro jesteśmy już przy temacie termomodernizacji, nie można pominąć kwestii wymiany okien i drzwi. To właśnie przez te punkty „ucieka” najwięcej ciepła, więc ich wymiana na modele, które spełniają wymogi budownictwa energooszczędnego lub pasywnego, przełoży się na realne korzyści. Tak, to kosztowna inwestycja, jednak nie można nie wspomnieć, co jakiś czas realizowane są programy, w ramach których udzielane jest dofinansowanie na jej realizację. Jak być odpowiedzialnym konsumentem? Ekolodzy biją na alarm – gwałtowne zmiany klimatu i rosnący poziom zanieczyszczeń na naszej planecie są zapowiedziami bardzo trudnej przyszłości dla kolejnych pokoleń ludzi, a jeśli szyb... Jakie okna i drzwi można określić mianem ekologicznych/energooszczędnych? To określenie dotyczy stolarki okiennej i drzwiowej, której współczynnik przenikania ciepła Uw jest niższy niż 1 W/(m²K). Ekologiczne instalacje w domu Im bardziej samowystarczalny jest budynek, tym mniejszy staje się jego wpływ na środowisko. Mając to na uwadze, warto rozważyć instalację paneli fotowoltaicznych, które przekształcają energię słoneczną w elektryczną. Oczywiście, taka instalacja nie jest w stanie pokryć całkowitego zapotrzebowania energetycznego, które wynika z ogrzewania budynku i wody użytkowej, ale doprowadza do znacznego obniżenia zużycia prądu. Inna opcja to gruntowa pompa ciepła. Takie urządzenie pozwala pozyskiwać ciepło z całkowicie naturalnych źródeł, w tym przypadku – z gruntu. Ekologiczne sprzątanie domu Na zakończenie mamy prostą poradę, której wdrożenie nie wymaga zaangażowania dużych środków finansowych. Nie każdy zdaje sobie sprawę z tego, jak bardzo codzienne prace porządkowe wpływają na środowisko. Nie chodzi tu wyłącznie o zużycie wody czy energii elektrycznej, ale także o środki chemiczne, które nie ulegają biodegradacji. Chcesz sprzątać bardziej ekologicznie? Stosuj detergenty, które zostały wyprodukowane w oparciu o naturalne składniki. Zamiast papierowych ręczników, wybierz materiałowe ściereczki (najlepiej pozyskane ze starych, czyli już niepotrzebnych ubrań). Idź o krok dalej i postaw na czyszczenie parą. Urządzenia parowe świetnie sprawdzą się w pomieszczeniach i bez problemu poradzą sobie także z czyszczeniem tarasu, a nawet elewacji. Nasz ekspert Artur Białek Dziennikarz i redaktor. Wcześniej związany z redakcjami regionalnymi, technologicznymi i motoryzacyjnymi. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o historii, kosmosie i przyrodzie, ale nie boi się żadnego tematu. Uwielbia podróżować, zwłaszcza rowerem na dystansach ultra. Zamiast wygodnego łóżka w hotelu, wybiera tarp i hamak. Prywatnie miłośnik literatury.
Ekoturystyka – na czym polega i jak podróżować ekologicznie?
Ekologiczny styl życia powoli przestaje być już modą, a staje się społecznym obowiązkiem. Turystyka masowa wywiera niekorzystny wpływ na stan środowiska naturalnego. Jej przeciwieństwem jest ekoturystyka. Co kryje się pod tym pojęciem? Poniżej odpowiadamy na to pytanie.
W tym artykule: Na czym polega ekoturystyka? Formy ekoturystyki Jak podróżować ekologicznie? Ekoturystyka na świecie Ekoturystyka w Polsce Niestety, pod wpływem działalności człowieka, nasza planeta zmienia się na naszych oczach. Żeby spowolnić niekorzystne zmiany i zapobiec niektórym z nich, konieczna jest odpowiednia reakcja na degradację środowiska, a taka wiąże się z wdrożeniem zrównoważonych działań w każdej dziedzinie życia. Dotyczy to także podróżowania. Dla wielu z nas, turystyka stanowi możliwość obcowania z dziką przyrodą i poznawania kultury panującej w bardziej lub mniej odległych miejscach. Warto jednak zdać sobie sprawę z tego, że większość form podróżowania nie wywiera korzystnego wpływu na środowisko. Przeciwnie, przemieszczając się z miejsca na miejsce, w mniejszym lub większym stopniu zanieczyszczamy glebę, wodę i powietrze, a im większe odległości pokonujemy, tym bardziej wzrasta skala negatywnego oddziaływania takiej podróży. Niestety, najpopularniejszym środkiem transportu wciąż pozostaje samochód. Odwiedzając dalekie zakątki, chętnie korzystamy też z samolotów. To oczywiste, że każda taka wyprawa pozostawia ślad węglowy. Ekoturystyka, czyli inaczej turystyka zrównoważona, przeciwstawia się tym trendom, ale nie można ograniczyć sensu tej ideologii wyłącznie do rezygnacji z podróżowania pojazdami mechanicznymi i środkami transportu zbiorowego, które w największym stopniu wpływają na środowisko. To pojęcie ma bowiem znacznie szersze znaczenie. Na czym polega ekoturystyka? Ekoturystyka (turystyka zielona lub łagodna) to sposób podróżowania, którego istotą jest dogłębne poznanie odwiedzanych obszarów poprzez odkrywanie miejsc mało uczęszczanych przez innych turystów. Trzonem ekoturystyki jest poszanowanie przyrody, lokalnej tradycji i dziedzictwa kulturowego, a te założenia są realizowane poprzez niewywieranie wpływu na naturalne i społeczne czynniki, które kształtują tożsamość danego miejsca. Podróże są dla nas dobre i zdrowe - dlatego wielu z nas tak za nimi tęskni Mimo, że obecnie jesteśmy pochłonięci myśleniem o tym, gdzie i kiedy będziemy podróżować po zniesieniu restrykcji związanych z pandemią COVID-19, zakłócenia te sprawiły, że wielu z n... Co to wszystko oznacza w praktyce? Istotą tego stylu podróżowania jest ograniczenie swojego wpływu na funkcjonowanie odwiedzanego regionu do absolutnego minimum. Nadrzędnym celem jest w tym przypadku troska o zachowanie jego walorów turystycznych, społecznych i kulturowych. Te założenia są realizowane poprzez integrację działalności turystycznej z celami dotyczącymi ochrony naturalnych zasobów przyrody i społecznym oraz gospodarczym potencjałem, który charakteryzuje dany region. Dzięki temu turystyka ekologiczna przyczynia się do rozwoju miejsc cennych w kontekście przyrodniczym, krajobrazowym i kulturowym. Kim jest ekoturysta? To osoba, która kieruje się fundamentalnymi zasadami ekoturystyki, poprzez skupianie się na kontakcie z naturą w jej najbardziej pierwotnej formie i rdzenną kulturą odwiedzanego obszaru. Takiemu podróżnikowi zależy na poznaniu walorów przyrodniczych, obyczajów panujących w danym regionie i historii odwiedzanego miejsca. Przykładem ekoturystyki w polskim wydaniu niech będzie wycieczka w Tatry. Ekoturysta z całą pewnością nie wsiądzie do dorożki na Krupówkach i nie stanie w kolejce do szlaku prowadzącego nad Morskie Oko. Nie przyczyni się też do degradacji lokalnej kultury, kupując na kramach produkty udające tradycyjne rękodzieło góralskie. Wybierze za to miejsca niemal nieuczęszczane, np. tatrzańskie doliny. Zawsze będzie trzymał się wyznaczonego szlaku, bo ekoturysta rozumie, że przyroda wymaga szacunku. Wstąpi do bacówki, by skosztować lokalnego oscypka i zamienić kilka słów z przedstawicielem lokalnej społeczności. Zamiast posilać się w sieciowej restauracji, na którą można trafić w każdym zakątku kraju, ekoturysta wejdzie do jadłodajni serwującej prawdziwe lokalne specjały. Nocy spędzi nie w luksusowym hotelu, a w namiocie (w miejscu wyznaczonym do biwakowania) lub w wiejskim gospodarstwie. Formy ekoturystyki Ekoturystyką można nazwać każdą formę podróżowania, która jest realizowana w zrównoważony sposób i której fundamentalnym założeniem jest kontakt z naturą i poznanie lokalnej kultury z jednoczesnym wykreśleniem jej najbardziej komercyjnych wariantów. Formą ekoturystyki może być wędrówka górskimi szlakami i trekking w trudno dostępnych obszarach, ale także wycieczka rowerowa do leśnej głuszy lub spływ kajakiem. W dużym stopniu ekoturystykę można też utożsamić z agroturystyką. Także w tym przypadku obcujemy z naturą i przebywamy z rdzenną ludnością danego obszaru, mogąc z bliska przyglądać się pracy i obyczajom jej przedstawicieli. Warto podkreślić, że ekoturystyka to nie tylko turystyka aktywna, której celem jest odpoczynek z dala od miejskiego zgiełku. W fundamentalne zasady takiej idei podróżowania doskonale wpisuje się także turystyka specjalistyczna, czyli ukierunkowana na badanie przyrody, historii i kultury. Jak podróżować ekologicznie? Zasady ekoturystyki nie dotyczą wyłącznie zachowania turysty po osiągnięciu destynacji, ale także sposobu podróżowania, który pozwala osiągnąć cel podróży. U podstaw turystyki ekologicznej leży rezygnacja z pojazdów mechanicznych stanowiących środki transportu osobistego, czyli z samochodów i motocykli. Świadomy turysta wybierze środek komunikacji zbiorowej – pociąg lub autobus. Oczywiście, można długo rozwodzić się na temat ich wpływu na środowisko, ale nikt chyba nie zaprzeczy, że pojazd, który w jednym czasie może przewieźć kilkadziesiąt lub kilkaset osób wpłynie na środowisko w mniejszym stopniu niż samochody, którymi podróżowałaby taka sama ilość pasażerów. Jak dieta wpływa na klimat? Wystarczy, że wyeliminujesz JEDEN produkt z menu, by pomóc planecie Niekorzystne zmiany klimatu stają się coraz bardziej uciążliwe dla ludzi. Ale wystarczy niewielka zmiana jadłospisu, by zmniejszyć swój ślad węglowy aż o 48 proc. Do takiego wniosku doszl... <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/33827294b3d18713aa47085333cc25a905d8ce1b-eb5dbe4.jpeg" width="938" height="626" alt="Jak dieta wpływa na klimat? Wystarczy, że wyeliminujesz JEDEN produkt z menu, by pomóc planecie (fot. Luke Sharrett/Bloomberg via Getty Images)" title="Jak dieta wpływa na klimat? Wystarczy, że wyeliminujesz JEDEN produkt z menu, by pomóc planecie (fot. Luke Sharrett/Bloomberg via Getty Images)" /> Najlepszym środkiem transportu jest jednak pojazd, który nie emituje żadnych zanieczyszczeń – rower. Należy wyzbyć się przekonania, że jednoślad napędzany siłą naszych mięśni pozwala realizować wyłącznie wycieczki „wokół komina”. Miłośnicy wypraw bikepackingowych (czyli z tym, co uda nam się zabrać na rower) doskonale wiedzą, że w ten sposób można pokonywać spore odległości. W przypadku naprawdę odległych destynacji, nie ma problemu z połączeniem wyprawy rowerowej z podróżą pociągiem. Taka forma przemieszczania się także będzie ekologiczna w znacznie większym stopniu niż podróż autem wyposażonym w bagażnik rowerowy. Ekoturystyka na świecie Słowo „ekologia” (wraz ze swoimi wszystkimi odmianami) towarzyszy nam na każdym kroku, jednak wbrew pozorom, ekoturystyka nie jest nowym, dopiero raczkującym trendem. Ta ideologia została zapoczątkowana w 1965 roku, kiedy Nicolas Hetzer – meksykański ekolog – określił jej podstawowe założenia. Były nimi: minimalizacja wpływu na środowisko, maksymalizacja poszanowania kultury lokalnej i zysków, które może ona czerpać z ruchu turystycznego, maksymalizacja przyjemności płynącej z wypoczynku. Nieco później, bo w latach 70. XX wieku, w Stanach Zjednoczonych i Kanadzie do głosu doszli przedstawiciele ruchu pacyfistycznego, którzy wyrażali swój sprzeciw nie tylko wobec agresywnej polityki, ale także gospodarki bazującej na „rabowaniu” zasobów naturalnych. To stworzyło stabilny grunt dla nowych idei, u podstaw których leżało zwiększanie świadomości ekologicznej. Obecnie zielona turystyka ma się doskonale we wszystkich krajach świata. Nie chodzi tu wyłącznie o rozwiniętą świadomość turystów podróżujących indywidualnie. Coraz więcej firm działających w tej branży wprowadza do swojej oferty wycieczki, których ideą jest bliski kontakt z naturą i rdzennymi mieszkańcami danego obszaru. Ekoturystyka w Polsce Także ekoturystyka w Polsce ma się bardzo dobrze. Mimo że kiedyś nikt nie nazywał tej formy podróżowania w ten właśnie sposób, to wycieczki do miejsc oddalonych od cywilizacji są organizowane w naszym kraju już od dawna. Turystyka konopna nowym trendem? Ma być warta miliardy dolarów, ale państwa nie chcą powtórki z Holandii. Jest plan Turystyka konopna to nie tylko Amsterdam. Coraz więcej miejsc na świecie oferuje wycieczki tematyczne z marihuaną w tle. Czy wszędzie, gdzie marihuana jest legalna, turyści mogą czuć się be... Z pojęciem ekoturystyki bliżej mogliśmy zapoznać się w 2000 roku, kiedy ukazała się pierwsza na naszym rynku obszerna publikacja poruszająca ten temat autorstwa Dominiki Zaręby. Na podstawie zgromadzonej wiedzy, autorka zdefiniowała turystykę ekologiczną jako podstawę turystyki zrównoważonej, opierającą się o podróżowanie do miejsc o wybitnych walorach przyrodniczych, krajobrazowych i kulturowych. Nie ulega wątpliwości, że Polska stwarza idealne warunki do uprawiania ekoturystyki. Nasz kraj charakteryzuje się wyjątkowo bioróżnorodnością. Roztocze, Kaszuby, Suwalszczyzna – to tylko kilka przykładów obszarów, które charakteryzują się niezwykłymi walorami turystycznymi. Zapewniamy, że niezwykle atrakcyjne miejsca można znaleźć właściwie wszędzie. Wystarczy tylko przeanalizować mapę i porozmawiać z innymi miłośnikami zielonych podróży, a okaże się, że wiele z nich mamy na wyciągnięcie ręki. Nasz ekspert Artur Białek Dziennikarz i redaktor. Wcześniej związany z redakcjami regionalnymi, technologicznymi i motoryzacyjnymi. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o historii, kosmosie i przyrodzie, ale nie boi się żadnego tematu. Uwielbia podróżować, zwłaszcza rowerem na dystansach ultra. Zamiast wygodnego łóżka w hotelu, wybiera tarp i hamak. Prywatnie miłośnik literatury.
Toalety muszą się zmienić, by pasować do nowych czasów. Jakie będą w przyszłości?
Podłączone do ścieków i oczyszczalni toalety nie nadążają za wyzwaniami współczesności. Naukowcy szukają więc alternatyw, które zapewnią ograniczenie zużycia wody, optymalizację opieki zdrowotnej, a nawet zmniejszanie nierówności społecznych.
W tym artykule: Toalety muszą zużywać mniej wody Istnieją też toalety, które w ogóle nie zużywają wody Toalety mogą wytwarzać energię z odchodów Toaleta może pomagać w diagnostyce chorób Kanalizacja ściekowa to również źródło problemów Toalety powinny być dostępne dla każdego Przyszłość to gospodarka obiegu zamkniętego W ceramicznej toalecie, na której codziennie zasiadamy, tkwi wiele sprzeczności. Z jednej strony jest to urządzenie, które zmniejszając ilość chorób pomogło znacznie wydłużyć ludzkie życie. Z drugiej strony toaleta, jaką dziś znamy, jest w użyciu od XIX w. i nie nadąża za błyskawicznie postępującymi współcześnie zmianami. Miasta rozrastają się obecnie szybciej niż sanitarna infrastruktura. A ta jest nie tylko kosztowna, ale i zależna od coraz trudniej dostępnej wody. Co więcej, nie wszędzie się sprawdza. Wciąż tylko 3,4 mld ludzi (czyli mniej niż połowa globalnej populacji) ma dostęp do bezpiecznych systemów sanitarnych. W 2015 r. w odpowiedzi na to, że około jedna trzecia ludności świata wciąż żyje w niebezpiecznych dla swojego zdrowia i życia warunkach sanitarnych światowe rządy zobowiązały się, że do 2030 r. dostęp do odpowiednio funkcjonujących toalet będzie powszechny na całym świecie. Ma to wielowymiarowy sens. Każdy dolar zainwestowany w dostępność odpowiednich warunków sanitarnych oznacza (dzięki zmniejszeniu kosztów opieki zdrowotnej i zdrowszej a przez to bardziej produktywnej sile roboczej) średni zwrot wysokości 5,5 dolara. Można się jednak spodziewać, że nawet jeśli kiedyś uda się wszystkim na świecie umożliwić dostęp do toalet, to w małym stopniu będą one przypominały te, które znamy ze swoich domów. Ze względu na wyzwania, jakie stawia przed nami katastrofa klimatyczna, przyrost demograficzny, a także pędząca gospodarka także nasze sanitariaty będą musiały przejść transformację. Jak zatem będzie wyglądała toaleta przyszłości i jakim wyzwaniom musi sprostać? Toalety muszą zużywać mniej wody Zmniejszenie zużycia wody to jeden z głównych celów inżynierów pracujących nad usprawnieniem funkcjonowania sanitariatów. Nie bez przyczyny. „Używając alternatywnych toalet można by zaoszczędzić 15 tys. litrów wody na osobę rocznie. W przypadku czteroosobowej rodziny daje to 60 tys. litrów” – pisze Chelsea Wald w książce „Pipe Dreams”: The Urgent Global Quest to Transform the Toilet”. W konstruowaniu obywających się bez wody i kanalizacji toalet od lat wspierają inżynierów Bill i Melinda Gates. Wśród nagrodzonych przez nich grantami projektów znalazł się m.in. system zamieniający ekskrementy w surowiec przypominający węgiel drzewny, a także sanitariat spłukiwany uryną. Czy można nabawić się infekcji w publicznej toalecie? Nowe badanie Znany sposób chronienia się przed zakażeniami może okazać się nieskuteczny. Zaawansowana technika nie jest jednak niezbędnym warunkiem oszczędzania wody. Dowodem na to są proste toalety kompostujące, które nie tylko pozwalają oszczędzać wodę, ale też generować nawóz. „Gdybyśmy mogli odzyskać ze ścieków wszystkie składniki odżywcze, to według jednego z szacunków, moglibyśmy zrekompensować około 13 proc. światowego zapotrzebowania na składniki nawozu, przy przychodach wysokości prawie 14 mld dolarów” – pisze w swojej książce Wald. I wskazuje, że w ciągu roku przeciętny Amerykanin pozbywa się w toaletach ilości ekskrementów, która pozwoliłaby nawieźć 50-metrowy ogródek. Oprócz kup i moczu (oraz znajdującego się w nim azotu), do zrobienia kompostu potrzebne są mikroby. Przy każdym użyciu kompostującej toalety powinno się to, co w niej zostawiamy, zasypać bogatym w węgiel materiałem roślinnym, który usprawnia proces rozkładu. Badania wykazują, że pozostałości po prawidłowo funkcjonującej toalecie kompostującej zawierają znikome ilości patogenów. Istnieją też toalety, które w ogóle nie zużywają wody Suche, czyli nie używające wody toalety mogą przyjmować bardzo różne formy. Arborloo to ruchoma toaleta, w której ekskrementy zbiera się w płytkim rowie. Gdy ten się zapełni, toaletę przenosi się w inne miejsce, a w wypełnionym nawozem rowie sadzi się drzewo. Transparentne toalety publiczne. Nowa atrakcja Tokio W jednej z najpopularniejszych dzielnic Tokio pojawiła się ostatnio bardzo niezwykła atrakcja – dwa zestawy całkiem przezroczystych publicznych toalet. Mimo że pomysł brzmi ryzykownie, w rz... W miejscach, gdzie kopanie rowów, a tym bardziej tworzenie systemów kanalizacyjnych jest niemożliwe – np. w haitańskich czy kenijskich slumsach – można załatwić się do plastikowej torebki. Potem się ją wyrzuca. Również i te „latające toalety” doczekały się dziś ulepszeń. Organizacja PeePoo dostarcza potrzebującym specjalne zamykane i higieniczne torebki. Panujące w nich warunki chemiczne pozwalają w ciągu kilku dni zabić znajdujące się w odchodach drobnoustroje. Torebki wraz z zawartością są następnie odbierane i kompostowane. W wykluczaniu wody z toalet pomagają też nowoczesne technologie. Urządzenia próżniowe wsysają zawartość toalet bez lub przy użyciu minimalnej ilości wody. Zawartość muszli przechodzi najpierw przez pompę próżniową, skąd wpompowywana jest do zbiornika. Toalety mogą wytwarzać energię z odchodów Nasze odchody są jedynym surowcem, którego zasoby zwiększają się wraz z rosnącą populacją. Zamiast robić z tego pożytek, spuszczamy je do ścieków. Ignorujemy fakt, że można by z nich pozyskać całkiem spore ilości energii. Instytut Wody, Środowiska i Zdrowia ONZ próbuje ten trend odwrócić. Promuje pomysł, aby do globalnego bilansu energetycznego włączyć energię pochodzącą z ludzkich odchodów. Eksperci ONZ oceniają, że około 1 mld ludzi na świecie robi kupę pod gołym niebem. Gdyby poddać te odchody odpowiedniemu rozkładowi, można by uzyskać konkurencyjne dla węgla paliwo. Dałoby ono energię wartą ok. 350 mln dolarów rocznie i umożliwiającą oświetlenie 10–18 mln domów. Biogaz wytworzony z całości ludzkich odchodów miałby zaś według ekspertów wartość 9,5 mld dol. rocznie i zapewniłby zieloną energię do oświetlenia 138 mln domów. Światowy Dzień Toalet - tak, jest taki i nie jest to wcale dowcip. Chodzi o słuszną sprawę W 2001 roku sprawa takiego dnia po raz pierwszy pojawiła się w Singapurze, a 12 lat później podchwycił ją ONZ. Co roku 19 listopada Światowy Dzień Toalet ma być okazją do dyskusji nad pop... Nic więc dziwnego, że zainspirowani tymi liczbami inżynierowie podejmują wyzwanie stworzenia generującej energię toalety. Pochodzący z Korei Południowej profesor inżynierii miejskiej i środowiskowej Cho Jae-weon skonstruował toaletę o nazwie BeeVi. Podłączył ją do laboratorium przerabiającego ekskrementy na biogaz i nawóz. Koreański profesor przekonuje, że z 500 gramów odchodów jest w stanie uzyskać 50 litrów metanu. Gaz ten może zaś generować 0,5 kWh energii elektrycznej lub posłużyć do jazdy samochodem elektrycznym przez około 1,2 km. System pozwalający zamieniać odchody w biogaz stworzyła również firma Loowatt. Został on przetestowany na brytyjskich barkach mieszkalnych, a nawet wdrożony w publicznej toalecie w Antananarywie – stolicy Madagaskaru. W urządzeniach Loowatt odchody zamiast spływać do ścieków przechowywane są w biodegradowalnej folii. Następnie trafiają do komory fermentacyjnej, w której powstaje biogaz. W ten sposób w ciągu jednego dnia powstaje ilość gazu wystarczająca na ogrzanie wody na 20 gorących pryszniców albo na naładowanie 1 tys. telefonów. Toaleta może pomagać w diagnostyce chorób O tym, że tego, co zostawiamy w toaletach, nie należy lekceważyć, wiedzą nie tylko naukowcy, ale i światowi przywódcy. Kiedy stojący na czele Korei Północnej Kim Dzong Un spotkał się w 2018 r. w Singapurze z prezydentem USA Donaldem Trumpem, wziął ze sobą swoją toaletę. Powód? Nie chciał, aby ktoś niepożądany dotarł do szczegółów na temat jego stanu zdrowia. Nasze odchody są bowiem nieocenionym źródłem informacji na jego temat. Dlatego systemy sanitarne modyfikuje się również pod kątem ich pozyskiwania. Pomysł na to, żeby za pośrednictwem toalety komunikować się z lekarzem, narodził się pod koniec XX w. w Japonii. Inteligentne toalety TOTO były jednak za drogie i nigdy nie weszły na rynek. "Za sprzątanie własnego domu człowiekowi grozi ostracyzm". Misja "Czyste Indie". [REPORTAŻ] Prawie miliard ludzi, z czego ponad połowa w Indiach, codziennie wypróżnia się na dworze. Wskutek tego miliony umierają albo cierpią na ciężkie choroby. Problem nie polega po prostu na brak... Obecnie szuka się tańszych rozwiązań. Za jednym z nich stoi zespół z Uniwersytetu Kalifornijskiego pod kierownictwem inżyniera Vikrama Kashyapa. W czasie swojej choroby Kashyap przekonał się, że amerykański system zdrowia nie dba o obywateli proaktywnie. Stwierdził więc, że monitorowaniem swojego zdrowia powinien zająć się sam. Z myślą nie tylko o sobie, ale i o rosnącej populacji seniorów i przeciążonych szpitalach skonstruował więc urządzenie, które ma to umożliwiać. Pierwszym osiągnięciem założonego przez niego przedsiębiorstwa Toi Labs było zminiaturyzowanie testów diagnostycznych stolca i moczu. Następnie zamontowano je w nakładanym na toaletę urządzeniu o nazwie TrueLoo. Wykorzystuje ono technologię czujników do analizy ludzkich odchodów. Wykonuje pomiary, opierając się na optyce. Analizuje odchody pod kątem potencjalnych chorób. W ten sposób pomaga seniorom w monitorowaniu zaburzeń układu moczowego i trawiennego. Nad narzędziem zbierającym informacje o naszym zdrowiu na podstawie tego, co wydalamy, pracują również naukowcy z Uniwersytetu Stanforda. Ma ono wykrywać takie schorzenia jak zapalenie pęcherza, a nawet rak jelita grubego. Podobnie jak TrueLoo, ma wykorzystywać czujniki medyczne. Użytkownicy mają być jednak dodatkowo identyfikowani po tzw. odcisku analnym (z ang. analprint). Opisuje on unikatowe cechy ludzkiego odbytu. Kanalizacja ściekowa to również źródło problemów Awarie, niewydolność i koszt utrzymania systemów kanalizacyjnych to kolejne wyzwanie, przed którym stają dziś twórcy toalet przyszłości. W celu pompowania i napowietrzania ścieków używa się w nich olbrzymich ilości energii. Są też bardzo podatne na awarie wywoływane coraz częściej pojawiającymi się powodziami i suszami. W czasie tych pierwszych ścieki wzbierają. W przypadku niedoborów wody służby miejskie zmuszone są walczyć ze smrodem i korozją spowodowaną przez ściekowe gazy. Brak wody w kanalizacji grozi też poważnymi zatorami, takimi jak na przykład ten, który nastąpił w 2018 r. w południowoafrykańskim mieście Cape Town. Z powodu suszy mieszkańcy zmuszeni byli wówczas oszczędzać wodę. Udało im się zmniejszyć jej zużycie o połowę, ale zaowocowało to potężnym wyzwaniem dla służb obsługujących kanalizację. W rurach powstały bowiem zatory. W rezultacie czego zarządzano tzw. royal flashes. O określonych porach dnia mieszkańcy miasta musieli równocześnie spuszczać wodę w swoich toaletach, żeby przepchnąć nieczystości do oczyszczalni. Dlaczego po kawie od razu chce się biec do toalety? Naukowcy wyjaśniają Wiele osób na całym świecie nie wyobraża sobie rozpoczęcia dnia bez kawy. Jednak zanim czarny napój zacznie działać pobudzająco, najpierw to nasze jelita zaczynają intensywniej pracować ... Zapobiegać takim sytuacjom mogą podciśnieniowe przewody kanalizacyjne. Taki przewód funkcjonuje na największej sztucznej wyspie na świecie Palma Jumeirach w Dubaju. Wykorzystuje się w nim podciśnienie powietrza – nieczystości są zasysane, a nie przepychane strumieniem wody. Problemem dosłownie zalegającym w rurach kanalizacyjnych jest też papier toaletowy. Pochodząca z niego celuloza stanowi około dwóch trzecich wszystkich stałych nieczystości trafiających do oczyszczalni. Holendrzy postanowili zrobić z niego podwójny użytek. Odzyskują papier z kanałów, dzięki czemu odciążają jedną ze swoich oczyszczalni. Uzyskany materiał przerabiają na komponenty asfaltu i ścieżek rowerowych. W wielkich miastach, takich jak Nowy Jork czy Austin, od lat działa scentralizowana infrastruktura kanalizacyjna. Teraz coraz częściej zachęca się mieszkańców do montowania w piwnicach i na dachach mniejszych i niezależnych systemów oczyszczania wody. Toalety powinny być dostępne dla każdego W swojej książce Chelsea Wald podkreśla, że twórcy toalet przyszłości będą brali pod uwagę nie tylko dobro środowiska. Ważne są też potrzeby wszystkich członków społeczności. Ponieważ aż 90 proc. kolejek do toalet tworzą kobiety, które chcą zrobić siusiu, w wielu miejscach w celu wyrównywania czasu czekania przydziela się im w toaletach więcej kabin. Jak bardzo jest to słuszne, pokazuje przykład stadionu w Chicago. Po tym, jak w USA dało się słyszeć męskie głosy sprzeciwu wobec przydzielania kobietom większej liczby kabin, w odnowionym stadionie Soldier Field przerobiono pięć żeńskich toalet na męskie. Efekt? Kobiety musiały czekać dwa razy dłużej niż średnio mężczyźni. Toalety, dzięki którym niwelowane są nierówności, nie muszą być więc technologicznie zaawansowane. W przypadku kobiet, które spędzają na czynnościach toaletowych więcej czasu wystarczy, że będzie ich więcej. NASA dowiezie na ISS nową kosmiczną toaletę. Astronauci przeprowadzą „test zapachu” i funkcjonalności Nowy model toalety, przystosowanej do używania w warunkach o zerowej grawitacji, ma trafić na Międzynarodową Stację Kosmiczną, aby pracujący tam astronauci mogli sprawdzić jego działanie. ... <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/astronauci-z-iss-przetestuja-nowa-toalete-zanim-trafi-ona-do-statkow-nowej-generacji-fot-getty-images-55cbc16.jpeg" width="938" height="527" alt="Astronauci z ISS przetestują nową toaletę, zanim trafi ona do statków nowej generacji (fot. Getty Images)" title="Astronauci z ISS przetestują nową toaletę, zanim trafi ona do statków nowej generacji (fot. Getty Images)" /> Naukowcy i architekci stojący za projektem Stalled! walczą zaś o to, żeby ogólnodostępne toalety przyszłości nie wykluczały osób niebinarnych lub niespełniających powszechnie uznawanych cech przypisywanych danej płci. Toaleta zainstalowana przez nich w Gallaudet University zamiast oddzielnych kabin dla mężczyzn i kobiet mieści kabiny dostępne dla wszystkich. Zamiast znakami pokazującymi płeć, oznaczone są symbolami takimi jak toalety, krany czy akcesoria dla osób z niepełnosprawnościami. Takie znaki informują o tym, co w danej kabinie można robić. Przyszłość to gospodarka obiegu zamkniętego Być może więc już niebawem z jednej strony na dobre pożegnamy się z symbolami kółek i trójkątów na toaletach. Z drugiej strony będziemy zmuszeni kompostować swoje odchody, gotować na pochodzącym od nich gazie i jeść z talerzy powstałych z odzyskanego ze ścieków papieru toaletowego. – Zasoby wody zdatnej do picia i pierwiastków do produkcji nawozów nie są nieskończone. Z pewnością więc czeka nas zmiana spojrzenia na gospodarkę sanitarną i agrokulturę. Strumienie ścieków będą traktowane jako ich cenne źródła – mówi dr hab. inż. Bartosz Kaźmierczak z Wydziału Inżynierii Środowiska Politechniki Wrocławskiej. – Na naszym wydziale opracowywana jest technologia produkcji nawozu z moczu i wykorzystania go w uprawie hydroponicznej. Staramy się równocześnie uświadamiać o konieczności bardziej zrównoważonego podejścia. Promujemy pomysł zamknięcia obiegu między gospodarką sanitarną a uprawą roślin.
Świadomi turyści na Palau zostaną nagrodzeni unikatowymi doświadczeniami. To pierwszy taki program na świecie
Palau stawia na turystykę zrównoważoną. Za najcenniejsze atrakcje nie zapłacimy pieniędzmi.
W tym artykule: Palau wyznacza kierunek turystyce zrównoważonej Turystyka zrównoważona na Pacyfiku Jak podróżować świadomie? Turystyka zrównoważona zyskiwała na popularności jeszcze przed pandemią, jednak przez ostatnie dwa lata temat świadomego podróżowania zszedł na dalszy plan z prostego powodu. Bardzo długo dalekie wyjazdy były praktycznie niemożliwe. Teraz kiedy kolejne kraje otwierają granice i znoszą obostrzenia dla przyjezdnych, turystyka zrównoważona wraca na języki. Gdzie szukać hygge? W Kołobrzegu znajdziesz spokój i harmonię Kołobrzeg nie bez powodu jest nazywany polską stolicę hygge. Dlaczego warto się tam wybrać bez względu na porę roku? To już nie tylko trend, a szansa na to, żeby poznawać nasz świat pełniej i bardziej odpowiedzialnie. Jest to również zbiór etycznych zasad, które są coraz częściej przestrzegane. Tu prym wiedzie Palau – wyspiarskie państewko położone na Pacyfiku. Palau wyznacza kierunek turystyce zrównoważonej Ol'au Palau to pierwszy na świecie program motywacyjny dla świadomych turystów. W zamian za poszanowanie środowiska i kultury archipelagu podróżni będą nagradzani ekskluzywnymi doświadczeniami. W lokalnym języku „Ol'au Palau” to zawołanie znajomych i zaproszenie ich do naszej przestrzeni. Jak to działa? Przyjezdni będą zbierać punkty w specjalnie przygotowanej aplikacji mobilnej za aktywności takie jak zwiedzanie ważnych miejsc w kraju, jedzenie posiłków otrzymanych ze zrównoważonych źródeł czy używanie bezpiecznego dla raf koralowych kremu przeciwsłonecznego. Przewidziane nagrody to między innymi kąpiel w ukrytej przed turystami jaskini, kolacja z mieszkańcami wyspy lub udział w tradycyjnej ceremonii. – Pandemia pokazała nam, co może się zadziać, gdy przyroda ma szansę na przywrócenie równowagi. Mamy nadzieję, że program Ol'au Palau sprawi, że więcej miejsc na świecie pomyśli o prawdziwych kosztach turystyki i zastanowi się, kogo nagradzać najlepszymi doświadczeniami – mówi Alan Marbou, członek zarządu Urzędu ds. Zwiedzających Palau. To już nie pierwszy raz, kiedy mieszkańcy Palau – a jest ich niecałe 20 tys. – podejmują działania na rzecz ochrony planety. W 2017 r. władze wprowadziły przyrzeczenie dla turystów. Przyjezdni obiecują w nim dzieciom z Palau, że będą „lekko stąpać” oraz „chronić i zachowywać wyspy”. Turystyka zrównoważona na Pacyfiku Przed pandemią gospodarka Palau opierała się w dużym stopniu na turystyce. Rocznie wyspy odwiedzało ok. 150 tys. podróżnych. Dwa lata bez turystów były więc wyjątkowo trudnym czasem dla ekonomii archipelagu. Po przerwie mieszkańcy wysp zapraszają świat na piaszczyste plaże i do eksplorowania dzikiej przyrody. Palau to jedno z najlepszych na świecie miejsc do nurkowania. Nie bez powodu wody wokół wysp nazywa się „podwodnym Serengeti”. Oprócz raf i stworzeń morskich, nurkując można zobaczyć też wraki japońskich statków i samolotów z II wojny światowej. Wyspiarskie państewko niedawno utworzyło też pierwsze na świecie Sanktuarium Morskie. To obszar o powierzchni 500 tys. km2, na którym obowiązuje zakaz jakiegokolwiek wydobycia (również połowów komercyjnych). Zamieszkuje go 135 gatunków rekinów i płaszczek. Laura Clarkie, pomysłodawczyni programu Ol'au Palau, poleca zostać na Palau przez dwa tygodnie. Tydzień może nie wystarczyć, żeby nacieszyć się wyspami. Poza tym, potrzebujemy około 5-6 dni, aby zebrać punkty za świadome podróżowanie, a następnie kilka kolejnych na ich wydawanie. Jak podróżować świadomie? Cały czas uczymy się, czym jest turystyka zrównoważona. To nie tylko podróżowanie w duchu eco friendly. Turystyka zrównoważona zaczyna się od wyboru kierunku. Warto rozważyć wakacje w miejscach, które zostały dotknięte klęskami żywiołowymi i potrzebują przyjezdnych do odbudowania gospodarki. Pozytywny wpływ na społeczeństwo i środowisko ma też wybieranie restauracji, w których wykorzystywane są regionalne składniki – najlepiej uprawiane samodzielnie przez właścicieli. W zorganizowaniu zrównoważonej podróży pomagają wyspecjalizowane biura i organizacje Czytaj więcej fascynujących artykułów: Te plaże w Europie królują na Instagramie. Wypoczniesz i przywieziesz udane zdjęcia Plaże w Europie to nie tylko Włochy, Grecja i Hiszpania. Gdzie jeszcze warto zaplanować wakacyjny wypoczynek? Jak kupować tanie bilety lotnicze? Pamiętaj o tych zasadach i adresach Tanie bilety lotnicze to nie mit. Przy odrobinie wiedzy i sprytu po Europie można latać już od kilkunastu złotych.
Turystyka zrównoważona dla początkujących. Gdzie i jak podróżować świadomie?
Turystyka zrównoważona to coś więcej, niż dbanie o ekologię w podróży. O czym jeszcze należy pamiętać?
W tym artykule: Na czym polega turystyka zrównoważona? Świadomie wybieraj, gdzie podróżujesz Im mniej, tym lepiej Zmiana na talerzu Wolonturystyka to nie pomaganie Zrównoważone biura podróży Walka z katastrofą klimatyczną to jedno z największych wyzwań współczesnej cywilizacji. Zanieczyszczenie powietrza czy masowa produkcja jednorazowych przedmiotów z plastiku również silnie wpływają na naszą codzienność. Od niedawna coraz częściej słyszymy też o zrównoważonej turystce. To jednak coś innego niż tylko kolejny trend w podróżowaniu. Na czym polega turystyka zrównoważona? Powiedzieć, że turystyka zrównoważona to podróże w duchu eco friendly, to jak nie powiedzieć nic. Propagatorzy tej idei podkreślają, że chodzi nie tylko bezpośrednio o naszą planetę, ale również o ludzi. Tu konkretnie o lokalne społeczności zamieszkujące odwiedzane przez nas miejsca. Świadome i odpowiedzialne podróżowanie nie tylko wspiera regiony, ale też ogranicza degradację ekosystemów. Niewykluczone, że w niedalekiej przyszłości turystyka zrównoważona z ciekawostki zmieni się w normę. Podobnie było z niejedzeniem mięsa. Obecnie bycie wegetarianinem lub weganinem nie wzbudza już takiego poruszenia w towarzystwie jak jeszcze kilkanaście lat temu. Praktycznie każda restauracja oferuje bezmięsne dania. Ba, w wielu miastach otwiera się coraz więcej lokali serwujących wyłącznie dania wege. Już teraz warto wiedzieć, na czym polega świadome podróżowanie. Ta wiedza może nam się przydać, chociażby podczas planowania tegorocznych wakacji. Wbrew pozorom turystyka nie jest zbiorem ograniczeń. To szansa na to, żeby poznawać nasz świat pełniej i bardziej odpowiedzialnie. Gdzie najlepiej się wyciszyć? Nasze propozycje na podróże w stylu slow travel W tych miejscach zrozumiesz, co to znaczy „delektować się” podróżowaniem. Świadomie wybieraj, gdzie podróżujesz Turystyka zrównoważona zaczyna się od wyboru kierunku. Warto rozważyć wakacje w miejscach, które zostały dotknięte klęskami żywiołowymi. Pandemia nie pozwoliła im odrobić finansowych strat, dlatego lokalna baza turystyczna potrzebuje teraz podróżnych jeszcze bardziej niż kiedykolwiek. W Europie może to być na przykład wyspa Lido oddzielająca Lagunę Wenecką od Adriatyku. Na miejscu wszystkie firmy należą do lokalnych właścicieli. Inna alternatywa dla największych włoskich miast to Triest. Poza Europą lokalnie wesprzesz Portoryko czy Sri Lankę. Im mniej, tym lepiej Zabieranie w podróż lżejszego bagażu jest przyjazne nie tylko dla naszego portfela, ale także planety. Jeśli to możliwe, lecąc samolotem, postaraj się ograniczyć do bagażu podręcznego. Każdy dodatkowy kilogram to większe zużycie paliwa przez silniki. Pierwszym krokiem w zmniejszaniu obładowania może być zamiana kilku butelek z kosmetykami pielęgnacyjnymi na mydło w kostce i mały szampon. Warto tu też wspomnieć o masowym konsumpcjonizmie. Wiele osób nadal kupuje nowe ubrania specjalnie na dwutygodniowe wakacje. Najpierw warto zajrzeć do szaf i sprawdzić, czy rzeczywiście nie mamy się w co ubrać. Jeśli brakuje nam letnich części garderoby, możemy skorzystać z wymiany. Obecnie coraz więcej internautów chętnie wymienia się ubraniami lub sprzedaje je w okazyjnych cenach. Zmiana na talerzu Jedzenie lokalnych i ekologicznych dań ma pozytywny wpływ na społeczeństwo i środowisko. Możesz ograniczyć emisje CO2, wybierając restauracje, w których wykorzystywane są regionalne składniki – najlepiej uprawiane samodzielnie przez właścicieli. Unikaj importowanej żywności i wołowiny. W ten sposób nie tylko wesprzesz lokalnych producentów, ale też zmniejszysz ślad węglowy zostawiany przez branżę gastronomiczną. Wolonturystyka to nie pomaganie Nie ma nic złego w pomaganiu innym. Żeby pomoc była jak najbardziej efektywna i etyczna, warto zastanowić się, co możemy dać od siebie. Niepokojącym zjawiskiem jest tzw. wolonturystyka. Po czym ją rozpoznać? Najczęściej są to grupy Europejczyków i Amerykanów odwiedzające najuboższe (lub uważane lata temu za takie) miejsca na świecie. Z założenia wprowadzają zmiany, dzięki którym ludziom będzie się żyło lepiej. Na miejscu często uchodzą za bohaterów z Zachodu, co tylko podtrzymuje podziały między narodowościami. Wolontariat za granicą to nie film Marvela. Nie musisz nakładać specjalnego stroju i pracować na budowie. Pomagać można na różny sposób, choćby udzielając informacji czy pośrednicząc między organizacjami a potrzebującymi. Zawsze sprawdzaj, czy twoje zaangażowanie będzie potrzebne i konstruktywne. Zrównoważone biura podróży W zorganizowaniu zrównoważonej podróży pomogą ci wyspecjalizowane biura i organizacje, przykładowo Pura Aventura. Anglo-hiszpański touroperator zabiera turystów do Hiszpanii i Ameryki Łacińskiej. W programach wyjazdów dominują miejsca o bogactwie naturalnym. Pura Aventura mierzy ślad węglowy każdego klienta. Dodatkowo wspiera finansowo projekt rozwoju społeczności wiejskiej w Nikaragui. Norwegia jest jednym z najbardziej zrównoważonych krajów na świecie. Coraz więcej miejscowych biur podróży stawia na świadome podróżowanie, a ze wszystkich wyróżnia się Up Norway. Przewodnicy współpracują wyłącznie z partnerami zrównoważonymi społecznie i ekologicznie. Turyści mogą poznawać dziewicze miejsca, ukryte przed większością podróżnych, płynąc kajakiem lub promem. Z takiej perspektywy słynne fiordy wyglądają jeszcze bardziej spektakularnie. Intrepid to największa na świecie firma organizująca podróże w duchu zrównoważonego rozwoju. Konkretne wymogi dotyczą wszystkich aspektów działalności, od personelu po łańcuch dostaw. Organizatorzy oferują przygodowe wycieczki grupowe. Poza tym The Intrepid Foundation wspiera wykluczane społeczności na świecie poprzez szkolenia i propagowanie równości płci i tworzenie nowych miejsc pracy.
Człowiek kształtował życie na Ziemię przez 12 tys. I żył w harmonii z naturą
Wbrew powszechnej opinii, ludzie bardzo bardzo wcześnie zajęli się kształtowaniem środowiska w którym żyli. Tylko robili to z głową, pokazuje nowe badanie.
W ostatnich setkach lat człowiek dramatycznie przyśpieszył proces transformowania powierzchni Ziemi według własnych, nie zawsze mądrych potrzeb. Za efekt w postaci zniszczonego środowiska i klimatu odpowiadają często idee sięgające 2000 lat wstecz ekonomiczno-religijne każące człowiekowi „czynić Ziemię sobie poddaną”. Naprzeciw nim stają koncepcje posthumanizmu, zrównujące nas z innymi gatunkami, odbierając wraz z antropocentryzmem rzekomo inherentne prawo do wykorzystywania przyrody bez zahamowań. Nowe, multidyscyplinarne badanie z Uniwersytetu stanu Maryland wzmacnia ten pogląd pokazując, jak człowiek zmienia ekologię Ziemi od 12 tys. lat, niekoniecznie niszcząc planetę czy brutalnie ją wykorzystując. Przed nadejściem judeochrześcijańskiego systemu wartości dominowały te, gdzie wielość bogów łączyła się silnie z ich naturalnym pochodzeniem. Ludzkość powiązana silnie z takimi bóstwami w naturalny sposób żyła w symbiozie z naturą. Choć przez większą część istnienia homo sapiens żyli w zgodzie z otaczającym światem, nadal formowaliśmy go. I zaczęliśmy dużo wcześniej, twierdzą autorzy badania opisanego w „Proceedings of the National Academy of Sciences” (PNAS), niż dotąd sądzono. - Społeczeństwa wykorzystywały swoje otoczenie w sposób zrównoważony, utrzymujący bioróżnorodność w relatywnie niezmienionym stanie. Czasem wręcz zwiększając ją na równi z własną produktywnością – tłumaczy w informacji prasowej Erle Ellis, zajmujący się na Uniwersytecie w Maryland systemami środowiskowymi. Za badaniem stoi zespół geografów, archeologów, antropologów, ekologów i naukowców zajmujących się ochroną przyrody. Reprezentują oni Australię, Argentynę, Chiny, Holandię, Niemcy oraz Stany Zjednoczone. Po przeanalizowaniu naszego „władania nad Ziemią” i zestawieniu z globalnymi zmianami w bioróżnorodności, uczeni zauważyli, że w okresie 10 tys. lat p.n.e. ludzie dokonali transformacji niemal 75 proc. powierzchni lądów (przebieg tych zmian można zobaczyć tutaj). Nowe odkrycie dokonane przez pracowników ponad tuzina instytucji i ośrodków naukowych z całego świata stoi w sprzeczności z wynikami części analiz sugerujących, że do 1500 roku n.e. większość lądów była nadal niezamieszkała. Autorzy sugerują, że obecny kryzys dotykający bioróżnorodności nie jest skutkiem niszczenia dzikich terenów, ale raczej zmiany sposobu zarządzania obszarami znajdującymi się już pod stabilną kontrolą, czytamy. - Obszary Ziemi określane dziś jako „naturalne” czy „dzikie” zdradzają ślady wieloletniego użytkowania przez ludzi. Nawet 12 tys. lat temu ludzie kształtowali planetę, w tym 95 proc. lądów na szerokościach umiarkowanych i 90 proc. lasów tropikalnych – wyjaśnia James Watson, współautor badania z University of Queensland. Publikacja z PNAS sugeruje też, że naprawić obecny kryzys mogłoby globalne wspieranie czy wręcz przekazywanie sterów zarządzania zagrożonymi obszarami w ręce lokalnej, często rdzennej ludności, najlepiej rozumiejącej warunki utrzymania równowagi w danym zakątku świata. Posługują się oni strategiami sadzenia, udomawiania zwierząt i zarządzania ekosystemami w sposób czyniący ich środowisko bardziej produktywnym, ale też zwiększającym bioróżnorodność. – Nasze badanie pokazało silną korelację pomiędzy obszarami bogatymi przyrodniczo i terenami zajmowanymi od pokoleń przez ludność tubylczą czy inaczej rdzenną dla danego obszaru - wyjaśnia prof. Nicole Boivin z wydziału historii człowieka Instytutu im. Maxa Plancka w Jenie. Praktyki rdzennych mieszkańców nawet i kilka tysięcy lat temu przekładały się czasem na ginięcie gatunków. Ale w skali makro sposób wykorzystywania lądów przez tradycyjne lokalne wspólnoty pozwolił na utrzymanie bioróżnorodności w niezmienionym stanie przez setki lat. - Dzisiejszym problemem nie są ludzie, jako tacy. Chodzi raczej o sposób wykorzystywania ziemi przez uprzemysłowione społeczeństwa. Charakteryzują go niezrównoważone (nie dające się utrzymać przez długi okres) techniki rolne i nielimitowane pozyskiwanie zasobów – dodaje prof. Boivin.