National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2026-08-11T10:12:14.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: Jeszcze sto lat temu mówiła nim większość. Dlaczego Białorusini porzucili swój język?
items: Dziesiątki tysięcy języków przepadło bez śladu. Co doprowadziło do tej lingwistycznej katastrofy?
items: W jakim języku mówi się w Szwajcarii. Wieża Babel w Sercu Europy
items: Czy istnieje język bez samogłosek? Oto najdziwniejsze języki świata
items: Ile jest języków na świecie? 35 razy więcej niż państw. Najrzadszymi posługują się jednostki
items: Milknące głosy: Język seri
items: Milknące głosy: Język hrusyjski
items: Milknące głosy: National Geographic w walce o zagrożone języki

Jeszcze sto lat temu mówiła nim większość. Dlaczego Białorusini porzucili swój język?
type: item
date: 2026-08-11T14:15:02.000Z
creator: Maksim Shults
subject: Historia
subject: Lifestyle
subject: białoruś
subject: język
subject: zagrożone języki
subject: związek radziecki
description: Jeszcze sto lat temu większość Białorusinów mówiła w swoim ojczystym języku. Dziś na ulicach miast zdecydowanie dominuje rosyjski, a białoruski częściej można usłyszeć na prowincji. Jak doszło do tego, że rosyjski wyparł białoruski z codziennego życia większości mieszkańców kraju?
encoded: Spis treści: Złoty wiek języka (staro)białoruskiego Miasta stają się rosyjskie, wsie pozostają białoruskie Białoruska wieś rozpływa się w rosyjskim mieście Niepodległość nie zatrzymała rusyfikacji Odrodzenie przez TikToka Według spisu powszechnego z 2019 roku 54,1 proc. mieszkańców Białorusi uznało język białoruski za ojczysty, ale tylko 26 proc. wskazało go jako język używany w domu. Wśród etnicznych Białorusinów odsetki te wyniosły odpowiednio 61,2 i 28,5 proc. W praktyce często spotykana jest także trasianka – mieszana mowa białorusko-rosyjska. O skali problemu świadczą dane ze szkół: w roku szkolnym 2023/2024 po białorusku kształciło się niespełna 9 proc. uczniów, podczas gdy w 1994/1995 było to około 40 proc. Opowiadamy, dlaczego pozycja języka białoruskiego – podobnie jak wielu innych języków zagrożonych marginalizacją jest dziś tak słaba. Złoty wiek języka (staro)białoruskiego W XIV wieku w Wielkim Księstwie Litewskim wykształcił się wschodniosłowiański język kancelaryjny, określany najczęściej jako ruski lub ruteński. Był historycznym poprzednikiem współczesnych języków białoruskiego i ukraińskiego, choć żaden z nich nie stanowi jego prostego, bezpośredniego przedłużenia. W białoruskiej historiografii język urzędowy dawnej Litwy często nazywany jest starobiałoruskim. Język ten czerpał również z tradycji cerkiewnosłowiańskiej. Starocerkiewnosłowiański, najstarszy słowiański język literacki, został opracowany w IX wieku na podstawie słowiańskich gwar okolic Salonik. Z czasem język ruski stał się językiem literatury, korespondencji i nauki. Posługiwali się nim również przedstawiciele mniejszości, m.in. Tatarzy litewscy, którzy zapisywali alfabetem arabskim teksty w miejscowej odmianie języka ruskiego, zbliżonej do ówczesnych gwar białoruskich. Po zawarciu unii lubelskiej w 1569 roku rozpoczął się stopniowy spadek znaczenia języka ruskiego. Elity przechodziły na bardziej prestiżowy polski, który w 1696 roku formalnie zastąpił ruski w kancelarii Wielkiego Księstw…

jezyk-bialoruski-GettyImages-1234714483-2bd7577.jpg
width: 5472
height: 3648

Dziesiątki tysięcy języków przepadło bez śladu. Co doprowadziło do tej lingwistycznej katastrofy?
type: item
date: 2026-07-24T09:18:56.000Z
creator: Jonasz Przybył
subject: Historia
subject: cywilizacja
subject: język
subject: zagrożone języki
description: Angielski, hiszpański czy mandaryński – dlaczego to właśnie te języki opanowały świat? Wiele osób uważa, że zawdzięczają to prostszej gramatyce lub nowożytnym podbojom z czasów kolonialnych. Prawda jest jednak inna. Najnowsze badania udowadniają nam, że współczesna mowa jest tworzona przez zaledwie garstkę ocalałych z potężnej, lingwistycznej katastrofy. Gdzie się podziała nasza różnorodność?
encoded: Obecnie na świecie używa się – łącznie z komunikacją migową – około 7,5 tysiąca języków. Wydaje się to ogromną liczbą, ale w perspektywie historycznej stanowi to zaledwie ułamek ludzkiej komunikacji. Aby odtworzyć to, jak mówili nasi przodkowie, naukowcy cofnęli się w czasie o 12 tysięcy lat. Ponieważ z tamtego okresu nie zachowały się absolutnie żadne zapisane teksty, badacze połączyli dane etnograficzne, szacunki demograficzne i zaawansowane modele statystyczne. Ich wnioski, opublikowane właśnie w prestiżowym magazynie „Science”, odpowiadają na wiele pytań o ewolucji ludzkiej mowy. Jak to się stało, że zaczęliśmy „gadać” w tylu językach? Zaskakująco cichy początek Cofnijmy się do początku holocenu, około 10 tysięcy lat p.n.e. Populacja naszej planety liczyła wtedy zaledwie od 4,4 do 7 milionów ludzi – byli to niemal wyłącznie wędrowni łowcy-zbieracze. Co zaskakujące, świat przed rewolucją agrarną wcale nie był językową wieżą Babel. Z udostępnionych szacunków wynika, że posługiwano się wówczas od 4500 do 6200 językami, a więc było ich mniej niż występuje na świecie obecnie. Prawdziwa eksplozja różnorodności miała dopiero nadejść wraz z udomowieniem roślin i zwierząt. Utracona „złota era” ludzkości Rolnictwo zapewniło stały dostęp do żywności, co zapoczątkowało gigantyczny rozwój cywilizacyjny. Różnorodność językowa rosła przez tysiąclecia równolegle ze wzrostem liczby ludności. Prawdziwa lingwistyczna „złota era” nastąpiła między 1000 a 3000 lat temu. Na Ziemi istniały wówczas dziesiątki tysięcy różnych języków – nawet dziesięciokrotnie więcej niż u zarania ludzkości. Dlaczego zatem tak zjawiskowe bogactwo tak szybko zniknęło? To jednak nie europejski kolonializm – a przynajmniej nie tylko Badacze bezlitośnie rozprawiają się z popularnym mitem. Choć europejski kolonializm zapoczątkowany 500 lat temu bez wątpienia zniszczył wiele rdzennych kultur, to wielkie wymieranie języków rozpoczęło się znacznie wcześniej. Było ono efektem brutalnej ekspansji pierwszych staroży…

GettyImages-1141696191-d52dd23.jpg
width: 5472
height: 3648

W jakim języku mówi się w Szwajcarii. Wieża Babel w Sercu Europy
type: item
date: 2025-01-04T10:32:22.000Z
creator: Łukasz Załuski
subject: Ludzie
subject: europa
subject: język
subject: języki obce
subject: szwajcaria
subject: zagrożone języki
description: Szwajcaria to kraj wyjątkowy pod wieloma względami, a jednym z nich jest różnorodność językowa. Zastanawiasz się, w jakim języku mówi się w Szwajcarii? Właściwa odpowiedź brzmi: w aż czterech językach urzędowych, co czyni ten alpejski kraj jednym z najbardziej wielojęzycznych w Europie.
encoded: Spis treści: Cztery języki, jeden kraj Szwajcarski niemiecki – więcej dialektów niż kantonów Francuski w Romandii – „język elegancji” Włoski w Ticino – melodia południa Retoromański – język, który walczy o przetrwanie Języki Szwajcarii a tożsamość narodowa Ciekawostki o językach Szwajcarii Szwajcaria leży na pograniczu różnych kultur i tradycji językowych Europy. W starożytności teren tej dzisiejszej alpejskiej republiki zamieszkiwały plemiona celtyckie. Później region stał się częścią Imperium Rzymskiego, a łacina, będąca językiem administracji, odcisnęła ślad na późniejszych językach tych ziem. Z czasem na północ wkroczyły germańskie plemiona Alemanów, a wraz z nimi języki germańskie. W średniowieczu granice językowe w Szwajcarii zaczęły się stabilizować, a podział między obszarami niemieckojęzycznymi, francuskojęzycznymi i włoskojęzycznymi powoli zaczął się utrwalać. Warto pamiętać, że mimo iż granice te nierzadko wyznaczały góry, rzeki i doliny, to jednak bywały płynne i zmienne. To właśnie te historyczne procesy pomagają odpowiedzieć na pytanie: w jakim języku mówi się w Szwajcarii? W jakim języku mówi się w Szwajcarii? Dziś Szwajcaria ma 4 języki urzędowe: niemiecki, francuski, włoski, retoromański. Niemiecki jest najczęściej używanym językiem – posługuje się nim około 62% mieszkańców. Nie jest to jednak standardowy niemiecki, jakim mówi się choćby w Niemczech czy w Austrii, lecz tzw. Schweizerdeutsch, czyli szwajcarski niemiecki. Dialekty różnią się znacząco w zależności od regionu, a nawet miasta. Francuski, używany przez około 23% mieszkańców, dominuje w zachodniej Szwajcarii, w regionie zwanym Romandią. Język ten jest bliższy standardowemu francuskiemu niż szwajcarski niemiecki wysokoniemieckiemu. Trzeci pod względem liczby użytkowników – język włoski – koncentruje się w kantonie Ticino i na południu Gryzonii. Mówi nim około 8% populacji. Retoromański z kolei, najmniej znany z języków Szwajcarii, jest używany przez zaledwie 0,5% mieszkańców. Ten język ma s…

Jezyki-SzajcariiGettyImages-2159210040-39039a7.jpg
width: 1024
height: 683

Czy istnieje język bez samogłosek? Oto najdziwniejsze języki świata
type: item
date: 2024-09-29T06:30:27.000Z
creator: Łukasz Załuski
subject: Ludzie
subject: języki obce
subject: RPWNG
subject: zagrożone języki
description: Czy wiesz, że na świecie istnieją języki, które są niemal niemożliwe do naśladowania, a nawet takie, które nigdy nie zostały zbadane przez naukowców? Oto 7 najdziwniejszych języków świata oraz ich unikatowe cechy. Poznajcie również niezwykłe historie ludzi, którzy się tymi językami posługują na co dzień. Zapraszamy do fascynującej podróży przez najciekawsze języki planety.
encoded: Spis treści: Język nuxálk – język bez samogłosek Język !o!kung – zbiór fonemów i mlasków Język jawajski – język trzech stylów komunikacji Język sentinel – zagadka niezbadanego języka Język piraha – język bez liczb i kolorów Język silbo – gwizdy z Wysp Kanaryjskich Język Hopi – inny sposób postrzegania czasu i przestrzeni Odkryj najdziwniejsze języki świata. Oto języki bez samogłosek, mlaskowe, a również takie, które wciąż pozostają niezbadane. Język nuxálk – język bez samogłosek Charakterystyka języka nuxálk Język nuxálk, znany również jako Bella Coola, jest jednym z najdziwniejszych na świecie. Inaczej niż w większości innych języków, wyrazów w nuxálk nie można podzielić na sylaby, ponieważ nie zawierają one ani samogłosek, ani zgłoskotwórczych sonantów. Wyjątkowa fonetyka sprawia, że wyrazy tego języka są niezwykle trudne do wymówienia i zrozumienia przez osoby spoza społeczności, dla której jest on językiem ojczystym. Izolacja plemienia Bella Coola Izolacja geograficzna i kulturowa plemienia Bella Coola miała bezpośredni wpływ na zachowanie unikatowych cech języka nuxálk. Choć w literaturze naukowej często używa się nazwy Bella Coola, sami użytkownicy preferują nazwę Nuxálk. Pochodzi ona od sąsiedniego plemienia Heiltsuk (Bella Bella), co również odzwierciedla skomplikowane relacje między różnymi społecznościami rdzennej ludności Kanady. Język !o!kung – zbiór fonemów i mlasków Czym są języki mlaskowe? Języki mlaskowe, takie jak !o!kung, należą do rodziny khoisan i są jednym z najbardziej fascynujących fenomenów lingwistycznych na świecie. Język !o!kung posiada największą liczbę fonemów, czyli odrębnych dźwięków, w tym aż 48 rodzajów mlasków, które są niezwykle trudne do naśladowania przez osoby spoza plemienia. Roman Stopa i badania nad językami mlaskowymi Znany polski etnograf i językoznawca Roman Stopa poświęcił swoje życie badaniu języków mlaskowych. Stopa zauważył, że posiadają one wyjątkowe struktury fonetyczne, które nie występują w innych językach na świec…

khoisanGettyImages-1229590543-4c06f36.jpg
width: 1024
height: 590

Ile jest języków na świecie? 35 razy więcej niż państw. Najrzadszymi posługują się jednostki
type: item
date: 2024-06-03T06:56:49.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: języki obce
subject: Travel
subject: Wolny czas
subject: zagrożone języki
description: Ile jest języków na świecie? Na to pytanie, choć może ono wydawać się proste i konkretne, tak naprawdę niezwykle trudno udzielić jasnej odpowiedzi. Wynika to między innymi z tego, że klasyfikacja języków może być kwestią subiektywną i kulturową. Sprawdziliśmy, co mówią oficjalne dane.
encoded: W tym artykule: Sprawdzamy, ile jest języków na świecie Jaki jest najtrudniejszy język na świecie? Najczęściej używany język na świecie Najpopularniejsze języki na świecie Najrzadsze języki na świecie Ile jest języków na świecie? To zależy. Językoznawcy zwykle klasyfikują języki na podstawie różnic w słownictwie, gramatyce i fonologii. Nikt nie ma jednak wątpliwości co do tego, że język jest jednym z najbardziej charakterystycznych atrybutów ludzkości (choć coraz częściej słyszymy też o tzw. językach zwierząt). To przecież narzędzie komunikacji oraz nośnik kultury i tożsamości. Sprawdzamy, ile jest języków na świecie Zastanawiając się nad tym, ile jest języków na świecie, odruchowo zaczynamy od liczenia krajów. To pierwszy błąd. W końcu tym samym językiem mogą posługiwać się mieszkańcy kilku państw. I tak na przykład po niemiecku rozmawiają mieszkańcy nie tylko Niemiec, ale też Austrii i Szwajcarii. Hiszpański z kolei usłyszymy i w Hiszpanii, i w większości państw Ameryki Południowej. Z drugiej strony do krajów nie są przypisane pojedyncze języki. Wielu krajach obowiązują dwa lub więcej języków urzędowych. Pod tym względem wyróżnia się Republika Południowej Afryki, gdzie oficjalny urzędowy status ma aż 11 języków, w tym angielski. Gdzie więc szukać odpowiedzi dotyczące języków świata? Z pomocą przychodzi organizacja Ethnologue. Z oficjalnego katalogu przygotowanego przez związanych z nią językoznawców dowiadujemy się, że na naszej planecie można usłyszeć łącznie ponad 7100 języków. Co ciekawe, zaledwie 230 z nich to języki używane w Europie (a w UE jednie 24). Największa mnogość językowa spośród wszystkich kontynentów dotyczy Azji. Z katalogu wynika bowiem, że 2200 sklasyfikowanych języków to języki azjatyckie. To akurat nie powinno dziwić zwłaszcza podróżników. Jak wiadomo, w samych tylko Indiach mówi się w 22 językach urzędowych, które mają setki lokalnych dialektów. Oprócz kryteriów lingwistycznych wpływ na to, jak są klasyfikowane języki, mają też czynniki społe…

ile-jest-jezykow-na-swiecie-60f9874.jpg
width: 5760
height: 3840

Milknące głosy: Język seri
type: item
date: 2012-08-22T05:50:00.000Z
creator: Russ Rymer
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: meksyk
subject: wymarła kultura
subject: zagrożone języki
description: Co 14 dni ginie jeden język. Do końca stulecia zaniknie prawdopodobnie blisko połowa z mniej więcej 7 tys. języków używanych na ziemi, bo wiele grup etnicznych zarzuci swoją mowę ojczystą na rzecz angielskiego, chińskiego czy hiszpańskiego. Co przepada, gdy milknie jakiś język?
encoded: Meksyk, liczba użytkowników 650-1 tys. Wymieranie języków to proces równie alarmujący jak zanikanie różnorodności biologicznej świata. Zniknięcie języka pozbawia nas wiedzy nie mniej cennej niż szansa na jakiś przyszły cudowny lek, która ginie wraz z wymarciem jakiegoś gatunku zwierzęcia czy rośliny. Małe języki – w znacznie większym stopniu niż te o szerokim zasięgu – dają nam klucz do tajemnic przyrody, bo ludzie, którzy ich używają, zwykle żyją w wielkiej bliskości z naturą, a ich mowa jest odbiciem tego, co obserwują. Gdy jakaś mała grupa zapomina swojego języka ojczystego i przerzuca się na angielski czy hiszpański, powstaje luka w przekazywaniu ludowej wiedzy z pokolenia na pokolenie – wiedzy o ziołach leczniczych, zabiegach agrotechnicznych, metodach irygacji, kalendarzach. Indianie Seri z Meksyku byli od zawsze sezonowo wędrującymi łowcami-zbieraczami na zachodnim obrzeżu pustyni Sonora, nad Zatoką Kalifornijską. Aby przetrwać, musieli doskonale znać tutejsze morskie i lądowe zwierzęta i rośliny, ich cechy, zwyczaje, cykle życiowe. Wszystko to znalazło odbicie w języku, zwanym przez nich cmiique iitom. Niegdyś Indianie Seri (ich nazwa własna to Comcaac) nie mieli stałych siedzib. Przebywali tam, gdzie można było znaleźć najwięcej pożywienia – czy to w postaci dojrzewających owoców kaktusów na zboczach gór, czy obfitości wodorostów w zatoce. Dziś zamieszkują osady Punta Chueca i El Desemboque, skupiska domków z cementowej cegły stojące nad zatoką, na skraju rozległej, pustej na pozór pustyni. Domy otoczone są ogrodzeniami z zatkniętych w ziemię kolczastych pędów krzewu ocotillo, które zakorzeniły się i utworzyły żywopłoty. Amando Torres Cubillas siaduje codziennie na piasku w rogu swojego plenerowego studia przy plaży w El Desemboque, podkurcza niesprawne nogi i rzeźbi morskie żółwie w ciemnym drewnie z pustynnego drzewa żelaznego (Olneya tesota). Czasem, gdy coś go najdzie, spogląda na zatokę i umila sobie pracę długą pieśnią relacjonującą zagmatwaną rozmowę…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/c58a27a67d19d66a70b4e30a13c5e241510a16ca-bb656b3.jpeg
width: 656
height: 664

Milknące głosy: Język hrusyjski
type: item
date: 2012-08-22T05:20:00.000Z
creator: Russ Rymer
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: indie
subject: wymarła kultura
subject: zagrożone języki
description: Co 14 dni ginie jeden język. Do końca stulecia zaniknie prawdopodobnie blisko połowa z mniej więcej 7 tys. języków używanych na ziemi, bo wiele grup etnicznych zarzuci swoją mowę ojczystą na rzecz angielskiego, chińskiego czy hiszpańskiego. Co przepada, gdy milknie jakiś język?
encoded: Indie, liczba użytkowników: 1-2 tys. Z bólem serca obserwowałem skutki zanikania języka wśród ludu Hruso-Aka w Palizi, maleńkiej wiosce górskiej w indyjskim stanie Arunaćal Pradeś. Żeby tu dojechać, trzeba się tłuc pięć godzin górskimi drożynami przez gaje palmowe i puszczę. Osada to dwa rzędy drewnianych chat krytych strzechami lub blachą, stojących na palach po obu stronach drogi. Ta izolowana społeczność jest zupełnie samowystarczalna, czego odbiciem jest brak w języku hrusyjskim wyrazu na określenie zatrudnienia w znaczeniu pracy zarobkowej. Zamożność człowieka mierzy się tu w mithanach. Mithan to miejscowa nazwa gajala, himalajskiego udomowionego bawołu. Najcenniejsza biżuteria u ludu Hruso-Aka to naszyjniki traczy z żółtych kamieni, przekazywane w rodzinach z pokolenia na pokolenie (jeden naszyjnik wart jest nawet do siedmiu mithanów). Właściwie jedynym sposobem zdobycia cennego naszyjnika jest jego odziedziczenie. – Widzę świat przez okulary języka hrusyjskiego – mówi jezuita Vijay D’Souza, kierownik katolickiej szkoły w Palizi. Ojciec D’Souza pochodzi z południa Indii, a jego językiem ojczystym jest konkani. Przybywszy do Palizi w 1999 r., zaczął się uczyć hrusyjskiego i ten język go przeistoczył. – Język zmienia sposób myślenia i pogląd na świat – tłumaczył mi w swoim gabinecie. Weźmy na przykład wyraz mucrow. Jego odpowiednik w ojczystym języku D’Souzy byłby obraźliwy, znaczyłby „staruch”. U ludu Hruso-Aka mucrow ma zupełnie inny odcień znaczeniowy. Niesie poważanie, szacunek, czułość. Tutaj zwracają się do kobiety mucrow, aby podkreślić jej orientację w sprawach obywatelskich. – Żona powie do męża mucrow, choć jest młody, bo w ten sposób wyrazi czułość – tłumaczy jezuita. Językoznawcy amerykańscy David Harrisoni Greg Anderson od 2008 r. prowadzą w Arunaćal Pradeś badania. Należą do licznej rzeszy specjalistów z całego świata, którzy zaangażowali się w poznawanie ginących języków. Jedni tylko rejestrują gramatykę i słownictwo języka, który ginie czy ulega …

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/804217f463bf61b2c452f85dc6c4178adf612d41-f4a8998.jpeg
width: 656
height: 664

Milknące głosy: National Geographic w walce o zagrożone języki
type: item
date: 2012-08-22T05:00:00.000Z
creator: Russ Rymer
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: rosja
subject: Społeczeństwo
subject: syberia
subject: tajga
subject: wymarła kultura
subject: zagrożone języki
description: Co 14 dni ginie jeden język. Do końca stulecia zaniknie prawdopodobnie blisko połowa z mniej więcej 7 tys. języków używanych na Ziemi, bo wiele grup etnicznych zarzuci swoją mowę ojczystą na rzecz angielskiego, chińskiego czy hiszpańskiego. Co przepada, gdy milknie jakiś język?
encoded: JĘZYK TUWIŃSKI – Rosja, liczba użytkowników: 235 tys. Pewnego wczesnojesiennego przedpołudnia Andriej Mongusz z rodzicami zaczyna przygotowania do kolacji. Wybiera ze stada owcę o czarnym pysku i przewraca na grzbiet na plandece. Dom rodzinny Monguszów stoi w syberyjskiej tajdze, na skraju bezkresnych stepów niedaleko Kyzyłu, stolicy Tuwy, republiki autonomicznej w ramach Federacji Rosyjskiej. To mniej więcej geometryczny środek Azji, ale językowe i społeczne pogranicze. Historycznie rzecz biorąc, Tuwińcy są koczownikami, którzy w rytmie pór roku przenoszą z miejsca na miejsce swoje auły (osady jurt) i przepędzają z pastwiska na pastwisko stada owiec, wołów i renów. Starsi Monguszowie, którzy kiedyś pracowali w mieście, prócz tuwińskiego znają język rosyjski. Andrzej i jego żona uczą się też angielskiego. Są muzykami Tuwińskiej Orkiestry Narodowej grającej symfoniczne aranżacje tuwińskich melodii ludowych. Andriej jest mistrzem najbardziej charakterystycznej postaci tuwińskiej muzyki: śpiewu alikwotowego (gardłowego) zwanego chöömej. Gdy pytałem studentów uniwersytetu w Kyzyle o tuwińskie wyrazy, których nie da się przetłumaczyć na angielski czy rosyjski, podawali przykład właśnie słowa chöömej, bo ta technika wokalna jest tak silnie związana z tamtejszym kontekstem kulturowym, że tylko rodowity Tuwiniec może ją zrozumieć. Drugi przykład to choj özeeri – określenie tradycyjnej metody uboju owiec. Jeśli zarzynanie żywego inwentarza można uznać za przejaw stosunku człowieka do zwierzęcia, choj özeeri oznacza niezwykłą bliskość. Rzeźnik przez nacięcie w skórze zwierzęcia sięga palcami do głównej tętnicy i przerywa ją tak zręcznie, że zwierzę ginie bez lęku. Jest tak spokojne, że trzeba sprawdzić jego oczy, by stwierdzić śmierć. W języku ludu Tuwy choj özeeri to nie tylko „ubój”, lecz także „uprzejmość”, „humanitaryzm”. I rodzinna uroczystość związana z ubojem. – Gdyby Tuwiniec zabił w taki sposób, jak to robią gdzie indziej, za pomocą noża czy strzelby, oskarżono by go…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/ce62a62e759947acf987720e9b369fe379fb527c-91be4eb.jpeg
width: 460
height: 299