National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2026-03-23T12:12:23.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: Dlaczego komary wybierają właśnie ciebie? Nowe badania pokazują mechanizm ataku krwiopijców
items: Czarna mamba zabija inaczej niż inne węże. Dlatego odtrutka nie działa
items: Pijesz piwo? To dlatego komary cię kochają
items: Żmija nosoroga jest silnie jadowita. Odpowiada za największą liczbę śmiertelnych ukąszeń w Europie
items: Wałęsak brazylijski to jeden z najjadowitszych pająków. Jego toksyna jest zabójcza, ale może też nam pomóc
items: Tarantula hawk to pogromca pająków. Użądlenie przez tego owada należy do najboleśniejszych
items: Użądlenie osy nie jest najgorsze na świecie, ale może zabić. Które użądlenia bolą najbardziej?
items: Czy zabójczy dla ludzi jad może leczyć? "Szukamy nowych związków chemicznych, które łagodzą cierpienia chorych" [REPORTAŻ]
items: Jad - broń doskonała świata zwierząt. Nie tylko węże go używają
items: Sztuka surwiwalu: Atak skorpiona

Dlaczego komary wybierają właśnie ciebie? Nowe badania pokazują mechanizm ataku krwiopijców
type: item
date: 2026-03-23T13:27:03.000Z
creator: Olaf Kardaszewski
subject: Przyroda
subject: badania
subject: choroby tropikalne
subject: komary
subject: krew
subject: owady
subject: ukąszenie
description: Nowe badania prowadzone przez naukowców z Georgia Institute of Technology oraz MIT starają się poznać tajemnice funkcjonowania komarów. Naukowcy wykonali szereg eksperymentów, aby odkryć, czym kierują się ci mali krwiopijcy podczas swojego żerowania. Wyniki mogą pomóc w opracowaniu skuteczniejszych metod kontroli tych owadów, które w niektórych przypadkach mogą być bardzo niebezpieczne dla człowieka.
encoded: Wraz ze wzrostem temperatury coraz częściej „na własnej skórze” odczuwamy funkcjonowanie komarów. Wiosenne oraz letnie wieczory już niedługo wypełnią się charakterystycznym, denerwującym bzyczeniem, a na naszych skórach zaczną pojawiać się pierwsze ślady po ugryzieniach. Komary, które są autorami tych mało przyjemnych zachowań, potrafią być jednak zdecydowanie bardziej niebezpieczne. Te krwiopijne owady przenoszą groźne choroby, takie jak malaria czy żółta febra, przez które rocznie umiera ponad 700 tysięcy osób. Tak duże zagrożenie sprawia, że badania takie jak te prowadzone przez naukowców z USA zdają się mieć bardzo duży sens. Tamtejsi badacze w trakcie licznych eksperymentów starali się poznać czynniki, jakimi komary kierują się w poszukiwaniu źródła krwi. Autorzy badań podkreślają, że otrzymane wyniki pozwolą lepiej zrozumieć ten proces, a co za tym idzie – dokładniej przygotować się do obrony przed tymi owadami. Komary w 3D Naukowcy prześledzili lot komarów w kontrolowanych warunkach za pomocą kamer 3D na podczerwień. Obserwowano, jak owady poruszają się wokół obiektów, reagując na sygnały wizualne i dwutlenek węgla – czynniki przyciągające krwiopijców. Badaczom udało się zebrać aż 20 milionów punktów danych dotyczących pozycji, prędkości i kierunku lotu, co tworzy największą na świecie bazę tego typu informacji. Eksperymentowano z trzema typami obiektów – czarną i białą kulą oraz z człowiekiem. W ten sposób naukowcy potrafili określić, które czynniki najmocniej wpływają na strategie żywieniowe komarów. Należy dodać, że w badaniach uczestniczyły owady z gatunku komara egipskiego, który występuje we wszystkich tropikalnych i subtropikalnych regionach świata. Komary w klubie Pierwszy wniosek, jaki udało się wyciągnąć autorom badań, dotyczy niezależności komarów w trakcie poszukiwań źródła krwi. Powtarzalność ugryzień, którą tak często odczuwamy w letnie wieczory, nie jest konsekwencją stadnych strategii tych owadów. Nie śledzą one zachowań innych krwiopijców, ty…

GettyImages-971015354-6b6a7d1.jpg
width: 5300
height: 3513

Czarna mamba zabija inaczej niż inne węże. Dlatego odtrutka nie działa
type: item
date: 2025-10-02T09:04:02.000Z
creator: Jonasz Przybył
subject: Przyroda
subject: afryka
subject: dzikie zwierzęta
subject: ukąszenie
subject: węże
description: Surowica to antytoksyna, którą podaje się po ukąszeniu przez jadowite zwierzę. To część osocza zawierająca gotowe przeciwciała – wyizolowane najczęściej z krwi zwierząt – dzięki którym organizm nie musi wytwarzać ich samemu. Okazuje się jednak, że podanie odtrutki po ukąszeniu przez czarną mambę… może tylko spotęgować działanie jadu. Najniebezpieczniejszy wąż świata stał się właśnie jeszcze bardziej groźny.
encoded: Jad czarnej mamby jest jeszcze bardziej niebezpieczny, niż się spodziewaliśmy. Badanie przeprowadzone na Uniwersytecie Queensland wykazało, dlaczego podanie surowicy po ukąszeniu przez tego węża może być nieskuteczne lub co gorsza – groźne. Wyniki opublikowano w czasopiśmie „Toxins”. Ugryzienie czarnej mamby Mamba czarna to największy jadowity wąż Afryki. Może dorastać nawet do 4,5 metra. Wbrew pozorom nie jest wyłącznie czarna – jej łuski mienią się oliwkowymi, brązowymi i szarymi barwami, a swoją nazwę zawdzięcza ponurej barwie wnętrza pyska. Jeśli tego byłoby mało, jest to także jeden z najszybszych węży świata: potrafi poruszać się z prędkością nawet 24 kilometrów na godzinę. Jej jad jest niezwykle niebezpieczny, a duże węże mogą sięgnąć nawet twarzy człowieka. Uderza szybko, mściwie i wielokrotnie, a każde ugryzienie wydziela nawet do 400 miligramów jadu. To bardzo dużo, bo dawka śmiertelna dla dorosłego człowieka to… 15 miligramów. Ukąszenia gadów z rodziny mamb są odpowiedzialne za około 30 000 zgonów rocznie. Neurotoksyna wydzielana przez węża paraliżuje układ nerwowy ofiary i jest śmiertelna: ugryziony zachowuje świadomość, ale nie ma możliwości poruszania się. Ofiary duszą się po około 7–15 godzinach od ataku. Jad odporny na odtrutkę Nie może być gorzej? Nic bardziej mylnego – najnowsze badania wykazały, że jady trzech z czterech gatunków mamby są bardziej złożone neurologicznie, niż nam się wydawało. To tłumaczy, dlaczego podawanie surowicy było nieskuteczne na ugryzienie czarnej mamby. – Czarna mamba, zachodnia mamba zielona i mamba Jamesona nie używają tylko jednej broni chemicznej, ale przeprowadzają skoordynowany atak na dwa różne punkty układu nerwowego – mówi profesor Bryan Fry, autor badania. Dlaczego surowica nie działa? Skutecznym lekiem na ukąszenie wielu gatunków jadowitych węży jest surowica. To przeciwciała wyodrębniane z osocza zwierząt – często koni, którym wcześniej podaje się odrobinę jadu danego gatunku węża – i podawane bezpośrednio do …

GettyImages-1331289804-3d19c19.jpg
width: 4995
height: 3330

Pijesz piwo? To dlatego komary cię kochają
type: item
date: 2025-09-12T13:29:42.000Z
creator: Jonasz Przybył
subject: Nauka
subject: Przyroda
subject: badania naukowe
subject: komary
subject: piwo
subject: ukąszenie
description: Ciepły, letni wieczór, skrzący się grill i syk otwieranej puszki. Tę idylliczną chwilę może przerwać tylko irytujący świst skrzydlatego krwiopijcy. Jeśli jesteś jednym z tych, którzy przyciągają komary jak magnes, podczas gdy znajomi pozostają bez szwanku, to holenderscy naukowcy mogą pomóc to zrozumieć. Może chodzić o… piwo.
encoded: Najnowsze badania dowodzą, że piwosze przyciągają komary zdecydowanie bardziej, niż osoby stroniące od złotego trunku. To jednak nie jedyny powód, przez który krwiopijcy chętniej wybierają określone ofiary. Ich preferencje przetestowano na dużym festiwalu muzycznym. Kontener pełen komarów Eksperyment był bardzo nietypowy, ponieważ przeprowadzony na holenderskim festiwalu muzycznym Lowlands. To na niego naukowcy z Uniwersytetu Radbound w Nijmegen przywieźli tysiące samic komarów w specjalnych kontenerach. Wśród szalejących festiwalowiczów ustawione zostały specjalnie zaprojektowane klatki wypełnione uciążliwymi owadami. Każda klatka miała maleńkie otwory, dzięki którym komary mogły wyczuć zapach ręki wolontariuszy – tych było około 500 – ale nie mogły ich ugryźć. Kamera rejestrowała, które osoby były dla krwiopijców bardziej smakowitymi kąskami niż ustawiony po drugiej stronie klatki karmnik z cukrem. Kogo komary lubią najbardziej? Uczestnicy badania wypełniali kwestionariusze, które zbierały ich odpowiedzi dotyczące higieny, diety i zachowania na festiwalu. Te badacze porównywali z materiałem wideo i dostrzegli wyraźne schematy. Osoby, które piły piwo, były nawet 1,35 raza bardziej atrakcyjne dla komarów niż ci, którzy stronili od złotego trunku. To nie wszystko – krwiopijcy chętnie wybierali też osoby, które spały z kimś poprzedniej nocy. Jako odstraszacz działał za to niedawny prysznic czy stosowanie kremów z filtrem. – Komary po prostu przepadają za hedonistami – śmieją się naukowcy na łamach opublikowanego przez siebie artykułu. Zebrane dane można dołączyć do znanych nam już wcześniej informacji. Wiemy na przykład, że niektóre niebezpieczne wirusy powodują, że stajemy się dla komarów „smaczniejsi”. Jak zabezpieczyć się przed komarami? Badanie pozwala wyciągnąć wstępne wnioski, ale ograniczyło się tylko do jednego festiwalu. To wciąż nie są wiarygodne informacje na temat tego, dlaczego niektóre osoby bardziej narażone są na ukąszenia komarów. Takie dane pozwoliłb…

GettyImages-1189811554-b4871ca.jpg
width: 5472
height: 3648

Żmija nosoroga jest silnie jadowita. Odpowiada za największą liczbę śmiertelnych ukąszeń w Europie
type: item
date: 2025-01-11T07:27:42.000Z
creator: Artur Białek
subject: Przyroda
subject: dzikie zwierzęta
subject: gady
subject: ukąszenie
subject: węże
description: Żmija nosoroga należy do węży, których lepiej nie drażnić. To właśnie ten gatunek jest uznawany za najjadowitszy w Europie. Jednym ukąszeniem może uśmiercić nawet dorosłego, zdrowego człowieka. Jak wygląda żmija nosoroga? Gdzie występuje? Na te i inne pytania odpowiadamy poniżej.
encoded: Spis treści: Jak wygląda żmija nosoroga? Gdzie występuje żmija nosoroga? Tryb życia żmii nosorogiej Zagrożenia dla ludzi Jak wynika z danych WHO, każdego roku aż 2,7 mln ludzi zostaje ukąszonych przez jadowitego węża. Około 138 tysięcy osób umiera w następstwie spotkania z jadowitym gadem. Do największej ilości śmiertelnych wypadków dochodzi w Afryce. Nie wynika to wyłącznie z mnogości występujących tam gatunków jadowitych węże, ale także z niedoboru surowicy. W Europie takie przypadki należą do rzadkości. Dochodzi tu średnio do ok 20 tysięcy ukąszeń rocznie, z czego około 30 przypadków kończy się zgonem. Za większość odpowiada jeden gatunek – żmija nosoroga. Jak wygląda żmija nosoroga? Żmija nosoroga, czyli Vipera ammodytes, należy do średniej wielkości przedstawicieli rodziny żmijowatych (Viperidae). Osiąga do 120 cm długości. Gad ma trójkątną, lekko spłaszczoną i pokrytą drobnymi łuskami głowę, która jest wyraźnie oddzielona od masywnego ciała. Źrenica jest pionowa. Tęczówka cechuje się jasnym ubarwieniem, od szarego, po kremowe. Oczy węża znajdują się na poziomie nozdrzy. Cechą charakterystyczną żmii nosorogiej, której zawdzięcza swoją nazwę, jest pokryty większymi łuskami wyrostek, znajdujący się tuż przy końcu pyska. To właśnie ten anatomiczny detal pozwala najłatwiej odróżnić ten gatunek od innych przedstawicieli rodziny Viperidae. Ubarwienie żmii nosorogiej Lekko zachodzące na siebie łuski przybierają różne kolory. U wielu osobników, tło jest szare lub brązowe, ale zdarzają się też pomarańczowe, rdzawe a nawet żółte żmije. Koniec ogona ma czerwonawe lub żółtawe ubarwienie. W części grzbietowej wyraźnie odznacza się ciemny (ciemnoszary lub czarny) wzór, przypominający charakterystyczny zygzak u żmii zygzakowatej. U samców dodatkowo pojawia się ciemna plama z tyłu głowy, układająca się w kształt litery V. Ubarwienie jest zmienne także w części brzusznej. U niektórych węży spód ciała jest różowawy, natomiast u innych – żółtawy lub żółtobrązowy. Gdzie występuje …

zmija-nosoroga-e0f9ee8.jpg
width: 1000
height: 667

Wałęsak brazylijski to jeden z najjadowitszych pająków. Jego toksyna jest zabójcza, ale może też nam pomóc
type: item
date: 2024-11-13T12:03:30.000Z
creator: Artur Białek
subject: Przyroda
subject: dzikie zwierzęta
subject: medycyna
subject: pająki
subject: ukąszenie
description: Wałęsak brazylijski, znany także jako pająk bananowy, zyskał reputację jednego z najbardziej jadowitych pająków świata. Nie bez powodu. Jego gruczoły jadowe wytwarzają niezwykle silną toksynę, która stanowi realne zagrożenie dla życia ukąszonego człowieka. Jak wygląda wałęsak brazylijski? Gdzie występuje? Na te i inne pytanie odpowiadamy poniżej.
encoded: Spis treści: Czym jest wałęsak brazylijski? Jak wygląda wałęsak brazylijski? Gdzie występuje wałęsak brazylijski? Tryb życia wałęsaka brazylijskiego Jad wałęsaka brazylijskiego Pająki wzbudzają lęk nie tylko u osób cierpiących na arachnofobię. Nic dziwnego, skoro media regularnie (zwykle w okresie letnim) bombardują swoich odbiorców informacjami o „inwazji” niebezpiecznych pajęczaków. Zwyczajowo najmocniej obrywa kolczak zbrojny, ale piętnowane są także inne gatunki, jak choćby zyzuś tłuścioch. Większość tych doniesień jest mocno przesadzona. Żaden z występujących w Polsce pająków nie dysponuje na tyle silnym jadem, by mógł stanowić zagrożenie dla człowieka. Nie można jednak nie wspomnieć, że na świecie żyje wiele gatunków, których lepiej unikać. Jednym z nich jest wałęsak brazylijski, należący do najbardziej jadowitych pająków świata. Czym jest wałęsak brazylijski? Na wstępie wypada wyjaśnić, że nazwa „wałęsak brazylijski” (Phoneutria) nie odnosi się do jednego gatunku, a do rodzaju w obrębie którego rozpoznano osiem gatunków: Phoneutria bahiensis, Phoneutria boliviensis, Phoneutria eickstedtae, Phoneutria fera, Phoneutria keyserlingi, Phoneutria keyserlingi, Phoneutria pertyi, Phoneutria reidyi, Phoneutria depilata. Wszystkie zaliczane są do rodziny Ctenidae. Poza cechami morfologicznymi, łączy je także usposobienie. Osobniki z tego rodzaju należą do najagresywniejszych przedstawicieli królestwa pajęczaków. Jak wygląda wałęsak brazylijski? Pająki zaliczane do rodzaju wałęsak brazylijski osiągają od 17 do 50 mm długości ciała, a rozpiętość ich odnóży sięga 150 mm. Dymorfizm płciowy jest wyraźnie zarysowany (samice są większe od samców). Inaczej niż u pozostałych przedstawicieli rodziny Ctenidae, u wałęsaków brazylijskich występują charakterystyczne kępki włosów (scopulae) na przednio-bocznej powierzchni goleni i stóp nogogłaszczków. Karapaks (brązowy, z czarnymi liniami na krawędziach i czarnym rowkiem tułowiowym) wałęsaka brazylijskiego jest owalny, zaokrąglony w …

Walesak-brazylijski-8b72578.jpg
width: 1000
height: 666

Tarantula hawk to pogromca pająków. Użądlenie przez tego owada należy do najboleśniejszych
type: item
date: 2024-10-28T07:58:41.000Z
creator: Artur Białek
subject: Przyroda
subject: ból
subject: dzikie zwierzęta
subject: owady
subject: ukąszenie
description: Tarantula hawk to jedno z tych zwierząt, którego raczej nikt nie chciałby spotkać na swojej drodze. Natura wyposażyła tę błonkówkę w długie żądło i silny jad, a jej użądlenie należy do najboleśniejszych. Jak wygląda tarantula hawk? Gdzie występuje? Na te i inne pytania odpowiadamy poniżej.
encoded: Spis treści: Czym jest tarantula hawk? Gdzie występuje tarantula hawk? Jak wygląda tarantula hawk? Tryb życia błonkówki tarantula hawk Użądlenie błonkówki tarantula hawk Rząd błonkoskrzydłych obejmuje ponad 150 tys. opisanych gatunków. Wiele z nich żyje w Polsce, a największym przedstawicielem błonkówek w naszym kraju jest szerszeń europejski. Należy jednak podkreślić, że na świecie żyją znacznie większe owady. Większe i bardziej jadowite. Jednym z nich jest tarantula hawk. Czym jest tarantula hawk? Wbrew temu, co sugeruje angielskie nazewnictwo, opisywane zwierzę nie jest ani pajęczakiem, ani drapieżnym ptakiem. Zatem co to jest tarantula hawk? Pod tą nazwą kryje się owad z rzędu błonkoskrzydłych, zaliczany do rodziny Pompilidae (nastecznikowatych) w obrębie rodzaju Pepsis. Wraz z pokrewnym rodzajem Hemipepsis, owady te należą do grupy tzw. os samotnic, które są ważnymi regulatorami populacji niektórych stawonogów. Gdzie występuje tarantula hawk? Błonkówki z rodzajów Hemipepsis i Pepsis są ze sobą spokrewnione, ale mają inny zasięg występowania. Przedstawiciele rodzaju Hemipepsis żyją na wszystkich kontynentach świata, z wyjątkiem Antarktydy i obszarów polarnych. Z kolei zasięg występowania rodzaju Pepsis ogranicza się do obu Ameryk. Tarantula hawk, czyli Pepsis thisbe, żyje w Ameryce Północnej. Najwięcej osobników z tego gatunku można spotkać na południowym zachodzie. Szczególnie upodobały sobie tereny pustynne, półpustynie i prerie, gdzie klimat jest gorący i suchy. Jak wygląda tarantula hawk? Tarantula hawk osiąga około 5 cm długości. Mówimy tu zatem o jednej z największych błonkówek. Na głowie owada odznaczają się duże oczy o złożonej budowie i silnie zbudowany aparat gębowy gryzący, zaopatrzony w masywne żuwaczki. Czułki są dość grube, ale niezbyt długie. Pepsis thisbe ma dwie pary cienkich, przezroczystych skrzydeł. Pierwsza jest wyraźnie większa od drugiej. Od tułowia odchodzą trzy pary kończyn i masywny, wyraźnie odznaczający się odwłok. Na jego końcu znajd…

Tarantula-hawk-9b8a109.jpg
width: 1000
height: 665

Użądlenie osy nie jest najgorsze na świecie, ale może zabić. Które użądlenia bolą najbardziej?
type: item
date: 2024-02-07T07:42:49.000Z
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: medycyna
subject: osy
subject: pszczoły
subject: Travel
subject: ukąszenie
subject: Zdrowie
description: Entomolog dr Justin Schmidt jest znany z opracowania tzw. skali bólu. Użądlenie osy wcale nie jest na niej wysoko, ale może być niebezpieczne dla zdrowia. Co zrobić po użądleniu osy?
encoded: W tym artykule: Użądlenie osy a pszczoły Czy jak osa użądli, to umiera? Czy użądlenie osy jest zdrowe Co się robi, jak użądli osa Dlaczego tylko samice mają żądła? Dlaczego nie wszystkie owady mają żądła? Jak nie dać się użądlić – Żądła to sposób obrony insektów w momencie zagrożenia – wyjaśnia biolog dr Justin Schmidt. W swojej książce „The Sting of the Wild” opisuje około tysiąc różnych użądleń, które odczuł na własnej skórze podczas zbierania materiałów. Wyjaśnia, o co chodzi w stworzonej przez niego skali bólu Schmidta. Opowiada też fascynujące historie dotyczące jadowitych owadów. W Polsce często jesteśmy narażeni na użądlenie osy. Co warto wiedzieć na ten temat? Użądlenie osy a pszczoły Zacznijmy od tego, jak bolesne jest użądlenie osy. Pomoże nam w tym skala bólu Schmidta. Mrówki ogniste są już w Europie. Czy jeden z najbardziej inwazyjnych owadów na świecie dotrze do Polski? Na Sycylii znaleziono gniazda mrówki ognistej, jednego z najszybciej rozprzestrzeniających się owadów. Zdaniem badaczy, aż połowa europejskich miast zagrożonych jest inwazją tego gatunku. <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/mrowki-ogniste-sa-juz-w-europie-czy-jeden-z-najbardziej-inwazyjnych-owadow-na-swiecie-dotrze-do-polski-fot-jesse-rorabaugh-public-domain-3e0f2a8.jpg" width="938" height="619" alt="Mrówki ogniste są już w Europie. Czy jeden z najbardziej inwazyjnych owadów na świecie dotrze do Polski? (fot. Jesse Rorabaugh, Public Domain)" title="Mrówki ogniste są już w Europie. Czy jeden z najbardziej inwazyjnych owadów na świecie dotrze do Polski? (fot. Jesse Rorabaugh, Public Domain)" /> Osa pospolita (Vespula vulgaris) i osa dachowa (Vespula germanica) to najpospolitsze osy w Polsce. Ich użądlenia dają ból oceniany na dwa punkty na skali Schmidta. Ból jest „gorący i dymiący, niemal nonszalancki. Wyobraź sobie, że ktoś gasi cygaro na twoim języku”. Pszczoła miodna (Apis mellifera) uzyskuje więcej, bo ponad dwa punkty na skali bólu. Tyle samo…

uzadlenie-osy-nie-jest-najgorsze-na-swiecie-ale-moze-zabic-ktore-uzadlenia-bola-najbardziej-fot-shutterstock-cd12b22.jpg
width: 1000
height: 799

Czy zabójczy dla ludzi jad może leczyć? "Szukamy nowych związków chemicznych, które łagodzą cierpienia chorych" [REPORTAŻ]
type: item
date: 2020-06-08T07:00:00.000Z
creator: Jennifer S. Holland
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: badania
subject: Kosmetyki
subject: Kuchnia
subject: meksyk
subject: pająki
subject: skorpion
subject: Spa
subject: Travel
subject: ukąszenie
subject: węże
subject: Zabiegi
description: Naukowcy odkrywają dobroczynne działanie naturalnych toksyn.
encoded: Michael postanowił popływać. Był w Meksyku na wakacjach, z nieba lał się żar. Chwycił spodenki kąpielowe z poręczy fotela, wciągnął je na siebie i wskoczył do basenu. Zamiast fali chłodnego orzeźwienia poczuł jednak przeszywające pieczenie z tyłu uda. Zdarł kąpielówki i goły wyskoczył z basenu. Noga paliła żywym ogniem. W wodzie przebierało odnóżami jakieś żółte stworzonko. Gospodarz domu zawiózł go na pogotowie. Tam lekarze natychmiast rozpoznali przywiezionego w plastikowym pojemniku sprawcę bólu: skorpion Centruroides sculpturatu to jedno z najsilniej jadowitych zwierząt Ameryki Północnej. Ostry ból po ukłuciu przechodzi zazwyczaj w konwulsje, odczuwane jak elektrowstrząsy. Zdarzają się ofiary śmiertelne. Michael miał szczęście – placówka dysponowała antytoksyną. Zrobiono mu zastrzyk i po kilkugodzinnej obserwacji wypuszczono do domu. Mniej więcej po 30 godzinach bóle ustały. Ale to, co stało się potem, było zupełnie nieprzewidziane. Michael od ośmiu lat cierpiał na zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa – przewlekłą, postępującą chorobę autoimmunologiczną. – Codziennie rano bolał mnie krzyż, a w okresach zaostrzenia choroby było tak źle, że nie mogłem chodzić – wspomina. Tymczasem po kilku dniach od ukąszenia skorpiona bóle pleców przeszły jak ręką odjął. Dzisiaj, po dwóch latach, Michael nie ma dolegliwości bólowych i mógł odstawić leki. Bardzo ostrożnie wypowiada się o roli ukąszenia skorpiona w cofnięciu się choroby, bo sam jest lekarzem (z tego powodu też prosił nas o anonimowość). Ale, jak przyznaje, gdyby bóle kręgosłupa wróciły, pozwoliłby się skorpionowi użądlić jeszcze raz. Jad – ciecz, która spływa z kłów, żądeł i kolców różnych żywych istot kryjących się na leśnych ścieżkach, w piwnicach czy pod sągami drewna – to najskuteczniejsze toksyny w przyrodzie. Jad jest trucizną doprowadzoną do perfekcji, jej zadaniem jest natychmiastowe obezwładnienie wroga (lub zdobyczy). To wieloskładnikowa zupa, w której kłębią się toksyczne białka i peptydy (krótsze …

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/0da44ea3f11656205666f15b0b4569b06325e18e-2660773.jpeg
width: 670
height: 447

Jad - broń doskonała świata zwierząt. Nie tylko węże go używają
type: item
date: 2019-03-27T05:00:00.000Z
creator: Marta Koton-Czarnecka
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: adaptacja
subject: biologia
subject: Edukacja
subject: Lifestyle
subject: natura
subject: owady
subject: pasożyty
subject: ptaki
subject: rekordy
subject: ryby
subject: ukąszenie
subject: Zdrowie
subject: zwierzęta
description: Ukąszenia to potężna, bywa, że śmiertelna broń.
encoded: Zwierzęta gryzą i żądlą, aby obezwładnić ofiarę, lub w obronie własnej. Ale jad jadowi nierówny – bywają śmiertelne ukąszenia, które prawie w ogóle nie bolą, ale są takie, które nie zagrażają życiu, za to bolą jak diabli. Do kategorii niegroźnych dla życia, ale okrutnie bolesnych należy cios zadany przez dziobaka. To australijskie, przyjaźnie wyglądające zwierzę jest jednym z nielicznych jadowitych ssaków. Samiec dziobaka ma na tylnych kończynach ostrogi jadowe, którymi wprowadza toksynę w ciało agresora. Efektem jest rozdzierający ból, który może przerodzić się w hiperalgezję (przeczulicę) – trwający miesiącami stan nasilonego odczuwania bólu nawet pod wpływem delikatnego dotyku. Przeczulica jest skutkiem uszkodzenia funkcjonowania receptorów bólowych w miejscu wkłucia ostrogi dziobaka. Dojmujący ból potrafią zadawać pająki, np. czarna wdowa (Latrodectus mactans). Jej jad jest 15 razy silniejszy od jadu grzechotnika i bez trudu zabija owady. Ssaki i ptaki zazwyczaj jedynie paraliżuje, bo pająk dysponuje jadem oszczędnie i wstrzykuje bardzo małą dawkę. Jad czarnej wdowy to neurotoksyna, która po przedostaniu się do ciała człowieka wnika do krwiobiegu, a następnie wraz z krwią rozprzestrzenia się po organizmie i uszkadza zakończenia nerwowe zlokalizowane w różnych miejscach. Samo ugryzienie jest niezbyt bolesne, bardzo bolesne są natomiast skurcze mięśni pojawiające się 20–30 minut po ukąszeniu. Najgorsze są bóle kurczowe brzucha, które trwają do 48 godzin. – Objawy wywołane ukąszeniem przez czarną wdowę nazywane są latrodektyzmem i oprócz silnych bólów kurczowych obejmują bóle głowy i wymioty. Wskazana jest też profilaktyka przeciw tężcowi – informuje dr hab. med. Jacek Sein Anand z Pomorskiego Centrum Toksykologii. Na szczęście czarne wdowy są raczej bojaźliwe, chętniej chowają się przed ludźmi niż ich atakują. Helodermy arizońskie też unikają ludzi, ale gdy zostaną do tego zmuszone, gryzą naprawdę boleśnie. Heloderma arizońska jest jedną z trzech jadowitych jaszcz…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/52a570a7c064e19ae2bd8f414e2cf6833bf9addc-d5a5f89.jpeg
width: 1000
height: 666

Sztuka surwiwalu: Atak skorpiona
type: item
date: 2013-05-02T06:00:00.000Z
creator: Sarah Parcak
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: egipt
subject: sztuka przetrwania
subject: ukąszenie
description: Pracowaliśmy na zachodnim brzegu półwyspu Synaj, w miejscu gdzie starożytni Egipcjanie przetwarzali miedź. Naszym zadaniem było odnalezienie w szerokich na pół metra dołach śladów ich działalności.
encoded: Skorpiony lubią takie nory, dlatego przed rozpoczęciem pracy zawsze dokładnie sprawdzaliśmy, czy pod piaskiem nie czyha jakieś niebezpieczeństwo. Mimo to pewnego dnia podczas kopania poczułam ostre ukłucie. Kiedy wyciągnęłam rękę, była już czerwona i opuchnięta. W Egipcie ukąszenie przez żółte skorpiony może oznaczać śmierć. Ukłucia blisko ośmiu innych gatunków, choć bardzo bolesne, nie są tak groźne. A ja właśnie zostałam ukąszona i nie miałam pojęcia przez co. Wiedziałam, że nie mogę dopuścić do zwiększenia tętna, aby jad jak najwolniej rozprzestrzeniał się po ciele. Próbowałam zachować spokój. Nasz beduiński asystent postanowił zastosować lokalny sposób na leczenie ukąszeń: wykrztusił flegmę, wypluł ją na moją rękę i wtarł. Następnie chwycił zapalniczkę, aby skauteryzować ranę. W ostatniej chwili powstrzymałam go. Na szczęście zaraz przyjechała karetka. W szpitalu lekarz spojrzał na mój nadgarstek pogardliwie: – To jest nic – rzucił. Po tym jak go przekonałam, aby dał mi coś zapobiegawczo, przyszła pielęgniarka z zastrzykiem przeciwjadowym. Podwinęłam rękaw, ale ona wskazała mój pośladek. – W Egipcie tutaj wbijamy igły – powiedziała. Zastrzyk sprawił, że nie mogłam się ruszać. Gdy inspektor wykopalisk usłyszał o moim ukąszeniu, natychmiast przyjechał do szpitala. Widząc mnie leżącą bez ruchu, pomyślał, że umarłam. Na szczęście podobno to znak, że mam przed sobą jeszcze długie życie.

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/e0c3555349d36fca54c8976ab1c9a0fb97efd21c-0bf69b8.jpeg
width: 845
height: 506