Zimowy cud natury nad Bałtykiem. Lodowe rzeźby przyciągają tłumy turystów
Mróz, który od pewnego czasu utrzymuje się w Polsce, odsłania dawno niewidziane oblicza przyrody. Jednym z takich zjawisk są lodowe formacje – torosy – spiętrzające się na plaży w Mikoszewie. Te niezwykłe rzeźby z lodu od kilku dni przyciągają tłumy turystów, chcących podziwiać nietypowy cud natury.
Od kilku dni media obiegają zdjęcia spektakularnych formacji lodowych stojących na samym brzegu jednej z nadbałtyckich plaż. Te pochodzące z Mikoszewa (powiat nowodworski) rzeźby osiągają wysokość nawet do trzech metrów, tworząc naturalny mur pomiędzy wodą a lądem. Nowo powstała atrakcja ściągnęła w ostatnich dniach tłumy turystów, którzy w mniej lub bardziej odpowiedzialny sposób podziwiają te niesamowite dzieła natury. Czym są torosy? Te olbrzymie formacje lodowe, tak ochoczo podziwiane nad Bałtykiem, są efektem panujących temperatur poniżej zera stopni Celsjusza. Torosy – bo tak nazywają się te rzeźby – składają się z kier lodowych, które najpierw pękają podczas odwilży, a następnie poprzez prądy morskie i wiatr wypychane są na brzeg. W ten sposób dochodzi do spiętrzania kolejnych warstw brył lodu, które, nałożone na siebie, zaczynają przypominać góry. Im więcej zamrożonej wody, tym wyższe tworzą się torosy. Te z Mikoszewa osiągają nawet 3 metry wysokości, tworząc spektakularny krajobraz niczym z lodowej krainy. Co ciekawe, torosy można było zaobserwować na brzegach Morza Bałtyckiego również w poprzednich latach. Lodowe formacje występowały m.in. w Kuźnicy, tworząc lodowe wzniesienia tuż przy Półwyspie Helskim. Tamten krajobraz nie wzbudził jednak tak dużego zainteresowania jak torosy w Mikoszewie i nie zgromadził tak licznych rzesz odwiedzających. Lodowy szał w Mikoszewie Choć torosy występują w mniejszej lub większej skali w całej nadmorskiej Polsce, to zdecydowanie największym powodzeniem wśród spacerowiczów cieszą się te z Mikoszewa. Wieś położona przy samym ujściu Wisły gościła w ostatnich dniach tłumy osób chcących zobaczyć ten wyjątkowy obiekt. Duże zainteresowanie nowo powstałą formacją lodową można również zaobserwować w mediach społecznościowych – komentarze w jednoznaczny sposób określają mikoszewską rzeźbę jako cud natury. Internetowe zachwyty przeradzają się w ciekawość, która skutkuje napływem kolejnych turystów do nadmorskiej wsi. Jak podaje portal trójmiasto.pl, niektórzy z odwiedzających twierdzą, że lodowe formacje przyciągają więcej przyjezdnych niż w sezonie letnim, kiedy polskie morze staje się jedną z popularniejszych destynacji w kraju. Warto dodać, że to nie pierwszy raz w ciągu ostatniego roku, kiedy o Mikoszewie jest głośno w sieci. W trakcie ubiegłej wiosny tamtejsi spacerowicze mieli okazję zaobserwować inne wyjątkowe zjawisko związane z działalnością natury. Spod tafli Bałtyku wyłonił się bowiem fragment lądu, nazwany Cyplem Mikoszewskim. Nowa atrakcja zdobyła na tyle dużą popularność, że doczekała się nawet własnego kodu pocztowego. Należy jednak pamiętać, że takie ukształtowanie dna ma charakter dynamiczny, dlatego nie ma pewności, czy cypel będzie widoczny także w kolejnym sezonie letnim. Podziwianie z rozwagą Jak to zwykle bywa, wzrost popularności danej atrakcji przyczynił się do negatywnych konsekwencji związanych ze wzmożonym ruchem turystycznym. Nie inaczej było w przypadku mikoszewskich torosów. Wysokość tamtejszych formacji lodowych skusiła niektórych spacerowiczów do wdrapania się na wysoką na jeden metr ścianę lodu. Pewien nastolatek zdecydował się na spacer po powierzchni jednej z rzeźb, co niestety zakończyło się wypadkiem. Upadek z metrowej wysokości sprawił, że po poszkodowanego musiał przylecieć helikopter Lotniczego Pogotowia Ratunkowego, który przetransportował go do szpitala. Kapitan Anna Piechowska z Komendy Powiatowej Policji w Nowym Dworze Mazowieckim poinformowała, że życiu siedemnastolatka nie zagraża żadne niebezpieczeństwo. Lód stanowi zarówno piękny, jak i niebezpieczny element krajobrazu. Informowaliśmy już o sytuacjach mających miejsce nad Morskim Okiem, kiedy to tłumy turystów nierozważnie wchodziły na pokryty lodem zbiornik wodny. Podobne zachowania mogą skończyć się poważnym wypadkiem, zagrażającym życiu nieuważnych przyjezdnych. Zimową turystykę należy więc uprawiać ostrożnie, biorąc pod uwagę niestabilność lodowych powierzchni, które nie tylko są śliskie, ale również mogą zapaść się pod ciężarem człowieka. Torosy lepiej podziwiać z poziomu plaży niż z wierzchołków lodowych brył. To właśnie stamtąd można najlepiej dostrzec i poczuć ogrom tych stworzonych przez naturę konstrukcji. Źródło: trójmiasto.pl Nasz autor Olaf Kardaszewski Absolwent Instytutu Stosowanych Nauk Społecznych na Uniwersytecie Warszawskim. Obecnie student magisterskiego kierunku Studiów Miejskich na tej samej uczelni. Interesuje się społecznymi i kulturowymi aspektami zmieniającego się świata, o czym chętnie pisze w swoich pracach. Współprowadzący projekt „Podziemna Warszawa” w National Geographic Polska. Uwielbia podróże, w trakcie których zawsze stara się obejrzeć mecz lokalnej drużyny piłkarskiej.
Nowe podatki i opłaty turystyczne w Europie w 2026 – sprawdź gdzie zapłacisz więcej
Nowy rok to nowe podróże. Planując kolejny wyjazd, warto sprawdzić, czy w wybranym miejscu nie czekają dodatkowe, nieoczywiste koszty w postaci lokalnych podatków lub opłat turystycznych. Przedstawiamy listę miejsc, w których wraz z nowym rokiem wchodzą w życie nowe opłaty dla odwiedzających.
Wzrost popularności tzw. tanich linii lotniczych, dzięki którym w krótkim czasie i za stosunkowo niewielki koszt jesteśmy w stanie przetransportować się do miejsc oddalonych o kilka tysięcy kilometrów, przyczynił się do wzrostu mody na podróżowanie. Niektóre z najpopularniejszych europejskich kierunków – takich jak Barcelona, Majorka czy Rzym – muszą dziś borykać się z wyjątkowym wzrostem liczby turystów. Wiele z tych miejsc nakłada na podróżujących opłaty lub podatki turystyczne, mające na celu finansowanie lokalnej infrastruktury. Przed wyczekiwanym wyjazdem warto więc sprawdzić, czy cel naszej podróży nie wiąże się z nieoczekiwanymi wydatkami. Włoskie opłaty Od pierwszego lutego turyści chcący zobaczyć z bliska słynną Fontannę di Trevi będą musieli zmierzyć się z nową opłatą. 2 euro, pobierane od odwiedzającego, zostanie przeznaczone na pokrycie kosztów utrzymania atrakcji oraz zarządzanie tłumami. W ciągu pierwszego roku miasto spodziewa się zebrać aż 6,5 mln euro (31,3 mln zł). A co, jeśli nie chcesz płacić? Możliwość oglądania barokowego zabytku z większej odległości pozostanie darmowa. Włosi nie muszą ponosić opłaty za oglądanie fontanny. Innym miastem, które od lat zmaga się z napływem turystów, jest Wenecja. Nic więc dziwnego, że od nowego roku władze miasta zdecydowały się wydłużyć okres funkcjonowania tzw. opłat wjazdowych dla turystów jednodniowych. W 2026 r., przez 60 dni w sezonie turystycznym (tj. od 3 kwietnia do 26 lipca), turyści planujący kilkugodzinny pobyt w mieście będą musieli uiścić opłatę w wysokości od 5 do 10 euro, w zależności od terminu rezerwacji (im później, tym drożej). Z opłaty zwolnieni są mieszkańcy Wenecji, osoby nocujące w mieście, studenci, miejscy pracownicy oraz dzieci poniżej 14. roku życia. Nawet jeśli dana grupa nie podlega opłacie, konieczna jest rejestracja wjazdu — brak wygenerowanego kodu QR może skutkować karą sięgającą nawet 300 euro. Nowy podatek ekologiczny na Teneryfie Wyspy Kanaryjskie stanowią popularną destynację dla europejskich podróżników. Ocean oraz zapierające dech w piersiach krajobrazy z roku na rok przyciągają miliony turystów. Od stycznia 2026 roku osoby chcące doświadczyć widoków Teneryfy będą musiały zastosować się do nowej opłaty, z której środki zostaną przeznaczone na inwestycje w kanaryjskie parki narodowe. Od nowego roku wejście na najpopularniejsze górskie szlaki — m.in. szlak nr 10 prowadzący na szczyt wulkanu Teide — zostanie objęte ekologicznym podatkiem w wysokości od 10 do nawet 25 euro. Wysokość należnej kwoty będzie zależna od wybranej trasy oraz od tego, czy turyści podróżują z przewodnikiem, czy samodzielnie (droższa będzie indywidualna wspinaczka). Podróżując po kontynentalnej Hiszpanii należy również pamiętać o innych podatkach funkcjonujących w najpopularniejszych regionach kraju. W Katalonii regionalny podatek turystyczny obowiązuje równolegle z miejską dopłatą w Barcelonie, która w 2026 roku wzrośnie z 4 do 5 euro za noc. Podatki w innych częściach Europy Nowymi opłatami zostanie objęte także jedno z najbardziej rozpoznawalnych holenderskich miejsc — skansen wiatraków Zaanse Schans. Od przyszłej wiosny ta niewielka miejscowość wprowadzi opłatę dla turystów w wysokości 17,50 euro za osobę. Zebrane środki mają przede wszystkim zrekompensować straty ponoszone przez lokalną społeczność w wyniku intensywnego ruchu turystycznego. Choć na co dzień mieszka tam zaledwie około 100 osób, w 2024 roku miejscowość odwiedziło ponad 2,4 mln turystów. Dodatkowe wydatki czekają również osoby planujące podróż do Norwegii. Tamtejszy rząd zdecydował się na wprowadzenie tzw. turystycznej „opłaty odwiedzającego” (visitor contribution). Dopłata obejmie wszystkich turystów i wyniesie 3% kosztu noclegu — z wyłączeniem osób nocujących w namiotach i kamperach. Charakter opłaty jest fakultatywny: jej wprowadzenie zależy od decyzji władz lokalnych, a funkcjonowanie nowego podatku ma rozpocząć się wiosną. Źródło: TimeOut Nasz autor Olaf Kardaszewski Absolwent Instytutu Stosowanych Nauk Społecznych na Uniwersytecie Warszawskim. Obecnie student magisterskiego kierunku Studiów Miejskich na tej samej uczelni. Interesuje się społecznymi i kulturowymi aspektami zmieniającego się świata, o czym chętnie pisze w swoich pracach. Współprowadzący projekt „Podziemna Warszawa” w National Geographic Polska. Uwielbia podróże, w trakcie których zawsze stara się obejrzeć mecz lokalnej drużyny piłkarskiej.
Nowy sezon, stare problemy. Turyści znów wchodzą na lód Morskiego Oka
W Tatrach od kilku tygodni można zaznać iście zimowej atmosfery. Pierwsze opady śniegu niosą ze sobą jednak pierwsze niebezpieczne sytuacje stworzone przez turystów. Teraz, gdy po raz pierwszy tym roku pokryło się lodem słynne Morskie Oko, władze Parku Narodowego apelują o szczególną rozwagę.
Nowy sezon zimowy i nowe nierozważne zachowania odwiedzających polskie góry. Tym razem turyści, pomimo zakazu Tatrzańskiego Parku Narodowego (TPN), tłumnie weszli na skutą lodem taflę Morskiego Oka. Leśnicy apelują, że było „bardzo blisko wielkiej tragedii”. Pierwszy lód – pierwsze problemy Od kilku dni odwiedzający Tatry mogą podziwiać największą wizytówkę TPN – górskie jezioro Morskie Oko, całkowicie pokryte warstwą lodu. Turyści nie poprzestali na robieniu pamiątkowych zdjęć z brzegu jeziora pod Rysami — weszli także na sam środek zamarzniętego akwenu, by tam wykonać kolejne fotografie. Mimo jasnych zakazów ustalonych przez władze Tatrzańskiego Parku Narodowego odwiedzający tłumnie zaczęli przedzierać się na środek tafli Morskiego Oka. Leśnicy informują, że mamy do czynienia z bardzo świeżą warstwą lodu. W przeciwieństwie do środka zimy, kiedy jego grubość osiąga nawet metr, obecnie lód jest zdecydowanie cieńszy. Każde wejście grozi więc załamaniem pokrywy lodowej i wpadnięciem człowieka do wody o temperaturze około 1°C. „Kąpiel” w takiej wodzie grozi szybkim wychłodzeniem organizmu, co bez odpowiedniej reakcji może prowadzić do hipotermii, utraty przytomności, a nawet śmierci. Turyści jak „barany” Turyści, mimo zakazów władz parku, nieprzerwanie wchodzili na taflę Morskiego Oka. Nie pomogły interwencje leśników mające na celu zatrzymanie tłumu. Leśniczy Grzegorz Bryniarski z TPN ostrzega przed skalą nierozważnego działania: „Wchodzi jeden i drugi, a później wchodzi całe tysiąc. (…) Nikt nie myśli, a my nie jesteśmy w stanie tego upilnować”. Nad Morskim Okiem nie ma żadnych barierek odgradzających turystów przed wejściem na jezioro. Władze liczą na zdrowy rozsądek odwiedzających oraz ich przygotowanie przed przyjazdem w góry. Bryniarski tłumaczy, że każdy, kto uprawia górską turystykę zimową, powinien najpierw zapoznać się z trasami w okresie letnim, gdy przejrzystość jest zdecydowanie lepsza. Zimowe utrudnienia w Tatrach Przed wycieczką w Tatry w sezonie zimowym należy zapoznać się z potencjalnymi zagrożeniami panującymi na szlakach. Strona internetowa Tatrzańskiego Parku Narodowego regularnie udostępnia informacje o miejscach, gdzie turystyka może być utrudniona lub wręcz niemożliwa. Można tam znaleźć choćby komunikaty o zagrożeniach związanych ze spadającymi kamieniami czy gałęziami oraz o szlakach zamkniętych dla ruchu turystycznego. Przed wejściem do parku należy również zapoznać się z regulaminem oraz ewentualnymi konsekwencjami złamania zasad obowiązujących na tym obszarze. Inną istotną informacją, którą należy sprawdzić przed planowaniem tatrzańskich wycieczek, jest poziom zagrożenia lawinowego. Tatrzańskie Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe monitoruje i publikuje na swojej stronie aktualny stopień zagrożenia lawinowego. Zwiedzając Tatry zgodnie z regulaminem, nie tylko mamy szansę przeżyć wyjątkowe górskie wrażenia, lecz także dbamy o własne zdrowie w tym szczególnie narażonym na niebezpieczeństwo okresie w górach. Łamanie zasad może doprowadzić nie tylko do trwałego zniszczenia przyrody, ale również do uszkodzenia zdrowia turystów Źródła: TPN, TVN24 Nasz autor Olaf Kardaszewski Absolwent Instytutu Stosowanych Nauk Społecznych na Uniwersytecie Warszawskim. Obecnie student magisterskiego kierunku Studiów Miejskich na tej samej uczelni. Interesuje się społecznymi i kulturowymi aspektami zmieniającego się świata, o czym chętnie pisze w swoich pracach. Współprowadzący projekt „Podziemna Warszawa” w National Geographic Polska. Uwielbia podróże, w trakcie których zawsze stara się obejrzeć mecz lokalnej drużyny piłkarskiej.
To jeden z najważniejszych symboli chrześcijaństwa w Europie. Eksperci mówią o rekordzie frekwencji
Katedra Notre Dame zbliża się do pierwszej rocznicy wielkiego ponownego otwarcia po katastrofalnym pożarze z 2019 roku. Dziś, po latach intensywnej odbudowy, obiekt znów przyciąga tłumy jak nigdy dotąd, a eksperci przewidują, że bieżący rok zakończy z rekordową frekwencją.
Kiedy w kwietniu 2019 roku płomienie ogarnęły dach i iglicę katedry Notre Dame, świat obserwował dramat paryskiej świątyni z niedowierzaniem. W następnych miesiącach uruchomiono międzynarodowe zbiórki i rozpoczęto zakrojone na szeroką skalę prace ratunkowe, które dla wielu stały się symbolem walki o zachowanie europejskiego dziedzictwa. Proces odbudowy śledzono niemal na bieżąco – od pierwszych zabezpieczeń konstrukcji, po rekonstrukcję zniszczonych elementów. Gdy świątynia ponownie otworzyła swoje drzwi dla zwiedzających, zainteresowanie przerosło wszelkie oczekiwania. Odbudowa katedry po pożarze Renowacja katedry Notre Dame po pożarze w 2019 roku stała się jednym z największych projektów konserwatorskich współczesnej Europy. Tragiczne wydarzenia z 15 kwietnia 2019 roku doprowadziły do zawalenia się dachu, iglicy oraz części sklepienia. Ogień poważnie uszkodził wnętrze świątyni, obejmując również elementy konstrukcyjne uznawane za arcydzieła średniowiecznej inżynierii. Katedra, której budowę rozpoczęto w 1163 roku i kontynuowano blisko dwa stulecia, przez wieki była modyfikowana oraz restaurowana, pozostając jednym z najważniejszych symboli chrześcijaństwa w Europie. Po pożarze zespoły konserwatorskie musiały odtworzyć nie tylko strukturę budynku, lecz także całe wyposażenie liturgiczne – w tym nowy ołtarz, chrzcielnicę i siedziska. Ocalono i wyeksponowano również relikwiarz z koroną cierniową Chrystusa. Jak podkreśla Philippe Picaud, odbudowa wnętrza była dopiero pierwszym etapem, gdyż w kolejnych latach renowacja obejmie także zewnętrzną część świątyni, w tym łuki przyporowe, gargulce i nowe witraże. Mimo trwających prac katedra pozostaje dostępna dla turystów i wiernych. – Dostosowujemy liczbę odwiedzających w zależności od tego, czy w danym momencie trwa nabożeństwo – wyjaśnia Picaud. Obecnie cały proces przebiega już sprawnie, choć z miesiąca na miesiąc liczba odwiedzających wyraźnie rośnie. Rekordowe zainteresowanie turystów po ponownym otwarciu Notre Dame Zainteresowanie odbudowaną katedrą cały czas się zwiększa, a liczby odwiedzających przekraczają nawet najbardziej optymistyczne prognozy. We wrześniu 2024 roku ponownie otwarto wieżę katedry, co dodatkowo zwiększyło ruch turystyczny. Teraz zwiedzający mogą pokonać 424 schody prowadzące na jej szczyt. Według Michela Picauda, prezesa organizacji Friends Notre-Dame de Paris, do sierpnia 2025 roku liczba odwiedzających osiągnęła około ośmiu milionów. – Jesteśmy z pewnością najczęściej odwiedzanym zabytkiem i katedrą we Francji – podkreśla Picaud. Dodaje, że według szacunków do końca roku liczba turystów z pewnością przekroczy 12 milionów, a niektóre prognozy mówią nawet o rekordowych 15 milionach. Rosnące zainteresowanie to efekt nie tylko renowacji, ale przede wszystkim ogromnych emocji i znaczenia miejsca, które po pożarze w 2019 roku stało się dla wielu symbolem kruchości, nadziei i odrodzenia. Źródło: Fox News Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Kiedy wakacyjny raj zamienia się w koszmar. Sprawdź, gdzie w tym roku nie warto jechać
Tłumy turystów, rosnące ceny i utrata lokalnego klimatu – to coraz częstszy obraz miejsc, które jeszcze niedawno uchodziły za wymarzone cele podróży. Eksperci ostrzegają, że nadmierna turystyka może nie tylko zepsuć urlop, ale też negatywnie wpłynąć na bezpieczeństwo i komfort pobytu. Zobacz, które kierunki w tym roku lepiej wykreślić z wakacyjnych planów.
Nadmierna turystyka staje się coraz poważniejszym problemem dla najpopularniejszych kierunków podróży. Z badania Global Rescue wynika, że aż 73% podróżnych obawia się skutków odwiedzania zatłoczonych miejsc, a ponad połowa unika wyjazdów do turystycznych potęg, takich jak Francja, Hiszpania, Włochy czy Tajlandia. Specjaliści podkreślają, że masowy napływ gości obciąża infrastrukturę, wyczerpuje lokalne zasoby i utrudnia reagowanie na sytuacje kryzysowe. Warto więc zadać sobie pytanie – czy zatłoczone kierunki są naprawdę mniej bezpieczne i które z nich najlepiej omijać w tym roku? Bezpieczeństwo w najbardziej obleganych miejscach turystycznych Podróżowanie do popularnych, zatłoczonych miejsc wiąże się dziś z większym ryzykiem niż jeszcze kilka lat temu. Napięcia polityczne, problemy środowiskowe oraz rosnące obawy związane z przestępczością sprawiają, że planowanie wyjazdu wymaga większej ostrożności i starannego przygotowania. – Wiele destynacji, które kiedyś uchodziły za stosunkowo bezpieczne, zmaga się obecnie z szeregiem powiązanych ze sobą problemów zwiększających ryzyko dla turystów. Podróżowanie stało się zdecydowanie bardziej złożone – podkreślił w rozmowie z „Euronews” Frank Harrison, dyrektor ds. bezpieczeństwa w World Travel Protection. Co więcej, bezpieczeństwo nie zawsze idzie w parze z komfortem pobytu. W niektórych miejscach rośnie sprzeciw wobec masowej turystyki, co może sprawiać, że podróżni czują się mniej mile widziani. – Taka reakcja prowadzi do wprowadzania ograniczeń w ruchu turystycznym lub mniej przyjaznej atmosfery dla gości. W efekcie część tradycyjnie popularnych kierunków staje się mniej atrakcyjna lub trudniejsza do zwiedzania – dodał John Rose, dyrektor ds. ryzyka w ALTOUR, globalnej firmie zarządzającej podróżami służbowymi. Miejsca, których najlepiej unikać tego lata Eksperci ostrzegają, że niektóre popularne kierunki stały się w ostatnich latach zbyt zatłoczone, a podróż do nich może wiązać się z dyskomfortem, wysokimi kosztami i rozczarowaniem. Jakie miejsca mają szczególnie na myśli i gdzie warto poszukać spokojniejszych alternatyw? Tajlandia – Tropikalne wyspy, takie jak Phuket, Pattaya i Krabi, od dawna kuszą turystów słońcem, plażami i przystępnymi cenami. Jednak nadmierny napływ odwiedzających podniósł koszty, zwiększył zanieczyszczenie i obniżył komfort życia mieszkańców. Lepszą alternatywą może być spokojniejsze Chiang Mai w północnej części kraju lub Bangkok, oferujący więcej przestrzeni i bogatsze możliwości zakupów. Chorwacja – Dubrownik, rozsławiony przez „Grę o tron” i popularny wśród pasażerów statków wycieczkowych, jest dziś jednym z najbardziej obleganych miast w Europie. Przy zaledwie 41 tys. mieszkańców, miasto nie radzi sobie z tłumami, co prowadzi do korków i paraliżu komunikacyjnego. Mniej zatłoczonym wyborem jest Split lub Zagrzeb, gdzie nadal można poczuć chorwacki klimat. Grecja – Santorini, z charakterystyczną białą zabudową i niebieskimi kopułami kościołów, przyciąga ponad 3,4 mln turystów rocznie. Latem wyspa staje się przepełniona, a mieszkańcy protestują przeciwko skali turystyki. Również Mykonos i Korfu odczuwają skutki nadmiernego ruchu turystycznego. Alternatywą są Ateny i Saloniki – wciąż popularne, ale mniej zatłoczone niż wyspy w szczycie sezonu. Najpopularniejsze miasta turystyczne Europy – Amsterdam, Barcelona, Lizbona i Wenecja borykają się z rosnącą niechęcią wobec turystów, wysokimi cenami mieszkań i przeludnieniem. W połączeniu z falami upałów może to sprawić, że pobyt w nich będzie męczący. Zamiast tego warto rozważyć mniej oczywiste kierunki, jak Berlin, Helsinki czy północna Szwecja. Nawet sierpień w Sztokholmie bywa spokojniejszy, ponieważ wielu mieszkańców opuszcza miasto na czas wakacji. Źródło: Euronews Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Hitowy serial odmienił turystykę w Szkocji. Fani odwiedzają średniowieczne zamki i wąskie uliczki
Od czasu premiery „Outlandera” Szkocja stała się dla fanów serialu czymś więcej niż tylko kierunkiem wakacyjnych podróży. To miejsce, które łączy fascynację historią, literaturą i ekranową magią, zamieniając zwykłe wyjazdy w pełne emocji wyprawy śladami ukochanych bohaterów.
Spis treści: Fenomen serialu „Outlander” Jak produkcja Netflixa wpłynęła na popularność Szkocji? Szkockie atrakcje rozsławione przez „Outlandera” Produkcje filmowe i telewizyjne od lat kształtują turystyczne mapy świata, inspirując widzów do odwiedzenia miejsc, które znają z ekranów. Tak stało się również w przypadku serialu Netflixa „Outlander”. Od jego premiery w 2014 roku Szkocja przeżywa prawdziwy napływ odwiedzających, którzy pragną zobaczyć na własne oczy scenerie znane z przygód swoich ulubionych bohaterów. Fenomen serialu „Outlander” Serial „Outlander” stał się jednym z największych magnesów turystycznych Szkocji, przyciągając setki tysięcy odwiedzających do zamków, wrzosowisk i historycznych pól bitew. Kiedy w 2014 roku powieści Diany Gabaldon zyskały adaptację telewizyjną, niewielu przewidywało, że ta opowieść o miłości i podróżach w czasie tak silnie wpłynie na szkocką turystykę. Finalnie w ciągu ostatniej dekady ekranowa historia przekształciła spokojne górskie wioski i odległe krajobrazy w miejsca pielgrzymek dla fanów, jednocześnie podsycając na całym świecie fascynację szkockim dziedzictwem i kulturą. – Wiedzieliśmy, że „Outlander” będzie miał realny wpływ na turystykę, ponieważ całe pokolenie czytelników było już związane z książkami i zafascynowane Szkocją. Kiedy pojawiła się adaptacja powieści w formie serialu, ta historia nabrała zupełnie nowego znaczenia – oceniła Jenni Steele, menedżerka ds. filmu i branży kreatywnej w organizacji Visit Scotland. Produkcja śledzi losy Claire Randall, pielęgniarki z czasów II wojny światowej, która przenosi się do XVIII-wiecznej Szkocji i zakochuje w szkockim wojowniku Jamiem Fraserze. Zdjęcia powstają w jednych z najbardziej malowniczych miejsc kraju – od Diabelskiej Ambony w Glen Finnich po kamienne kręgi w Calanais. Dla wielu widzów te szkockie krajobrazy stały się równorzędnym bohaterem opowieści. Jak produkcja Netflixa wpłynęła na popularność Szkocji? Wpływ turystyki inspirowanej „Outlanderem” na Szkocję jest ogromny. Z badania przeprowadzonego w 2023 roku przez VisitScotland wynika, że 8% ankietowanych – czyli niemal 700 tysięcy osób – przyznało, iż to właśnie produkcja Netflixa była impulsem do zaplanowania podróży do tego kraju. Wielu z nich wskazało serial jako główny powód wizyty. Z kolei raport z 2022 roku, opracowany wspólnie z Moffat Centre for Travel and Tourism na Glasgow Caledonian University, wykazał, że w latach 2014–2022 liczba odwiedzających szkockie plenery filmowe wzrosła średnio o 19%. W niektórych miejscach zanotowano jednak znacznie większe skoki – Blackness Castle, który w serialu odgrywa rolę Fort William, od czasu premiery zanotowało wzrost frekwencji aż o 379%. Siła tzw. „efektu Outlandera” tkwi w charakterze podróży, do jakich zachęca serial. Jak podkreśliła Jenni Steele z VisitScotland, fani produkcji chętniej wybierają wiejskie, historyczne lokalizacje niż duże miasta. Na ich trasie częściej pojawia się więc malownicza wioska Culross czy smagane wiatrem pole bitwy pod Culloden niż Edynburg czy Glasgow. – Wiele atrakcji przez lata odwiedzało niewielu turystów, ale po tym, jak pojawiły się w serialu, frekwencja gwałtownie wzrosła. W niektórych przypadkach liczba odwiedzających podwoiła się, a nawet była jeszcze wyższa – tłumaczyła Steele. Równocześnie jednak ta popularność niesie pewne wyzwania. Część lokalizacji nie jest przygotowana na intensywny ruch turystyczny, a delikatne, historyczne obiekty wymagają szczególnej ochrony. – Musimy się zastanowić, czy dany zamek czy inny zabytek jest w stanie przyjąć taką liczbę gości, czy ma odpowiednią infrastrukturę i obsługę. A jeśli mówimy o miejscu położonym w odległej wsi, gdzie nikt nie pobiera opłat za wstęp, ostrożność jest tym bardziej potrzebna – podkreśliła Steele. Szkockie atrakcje rozsławione przez „Outlandera” „Efekt Outlandera” został przyjęty z entuzjazmem przez szkocką branżę turystyczną. W całym kraju dostępna jest bogata oferta wycieczek i wydarzeń inspirowanych serialem oraz tras samochodowych, które pozwalają odwiedzającym podążyć śladami Claire i Jamiego. Na mapie fanów produkcji znajdują się m.in. Zamek Blackness (XV-wieczna twierdza pełniąca w produkcji rolę Fortu William), malownicza wioska Culross (znana z ekranowego Cranesmuir), pole bitwy pod Culloden (miejsce kluczowego powstania jakobitów z 1745 roku), a także Calanais Standing Stones na wyspie Lewis w Hebrydach Zewnętrznych (były inspiracją dla fikcyjnego Craigh na Dun). – Organizuję wycieczki śladami „Outlandera” od 2017 roku. W drugim sezonie byłem statystą grającym jakobitę, a możliwość pokazywania gościom zdjęć z planu i dzielenia się historiami zza kulis sprawiła, że stałem się jednym z najbardziej rozchwytywanych przewodników – wyznał w rozmowie z BBC James Kennedy, mężczyzna oferujący prywatne wyprawy za pośrednictwem ToursbyLocals. Dodał także, że jest pewien element, którego często brakuje zwłaszcza samotnie podróżującym kobietom. – Chyba muszę zainwestować w rudą, kręconą perukę. Wiele osób wygląda na lekko zawiedzionych, kiedy nie spotyka swojego Jamiego – żartował. Choć w rzeczywistości podobnych bohaterów nie spotyka się często, popularność „efektu Outlandera” wciąż rośnie. Fani z niecierpliwością wyczekują premiery finałowego sezonu, zaplanowanej na początek 2026 roku, a w międzyczasie trwają prace nad prequelem, który – jak przewiduje Jenni Steele – może jeszcze bardziej rozbudzić zainteresowanie Szkocją i jej historią. – Dla fanów „Outlandera” to nie jest zwykła podróż, ale pełna emocji pielgrzymka. Prawdziwa magia Szkocji sprawia, że to niezapomniane przeżycie – podsumowała Isheety Borkar, autorka bloga Travelicious Couple w rozmowie z BBC. Źródła: BBC, Visit Scotland Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Norweski raj zagrożony. Turystyka wymyka się spod kontroli
Lofoty są symbolem niezwykłego piękna północnej Norwegii, ale ich popularność rodzi pytanie, jak pogodzić ochronę środowiska z rozwojem turystyki. Erozja szlaków, zanieczyszczenie wód, niepokojenie dzikiej przyrody – to realne skutki nadmiernego ruchu turystycznego.
Spis treści: Turystyka i historyczna przeszłość Lofotów Reakcje mieszkańców na nadmiar odwiedzających Władze reagują na boom turystyczny Norwegia zachwyca krajobrazami, w których majestatyczne góry spotykają się z krystalicznie czystymi wodami i malowniczymi rybackimi wioskami. Nic dziwnego, że co roku przyciąga miliony turystów marzących o tym, by choć na chwilę zanurzyć się w skandynawskim raju. W czasie, gdy w popularnych południowych destynacjach – od Hiszpanii po Grecję – upały stają się coraz bardziej uciążliwe, wielu podróżnych wybiera północ, by spędzić urlop w chłodniejszym klimacie. Z tego względu jednym z miejsc, które w ostatnich latach przeżywają prawdziwy boom, są Lofoty – archipelag nazywany przez wielu „najpiękniejszymi wyspami świata”. Surowy krajobraz, niekończące się dni polarnego lata i bliskość dzikiej przyrody przyciągają wielu odwiedzających, którzy odkrywają te tereny zarówno z perspektywy kajaków, jak i górskich szlaków. Turystyka i historyczna przeszłość Lofotów Lofoty były zamieszkiwane i odwiedzane już w czasach Wikingów, ponieważ właśnie tutaj znajdowały się jedne z najstarszych północnych osad tej kultury. Co więcej, zimą przypływali tu z Islandii kupcy, by handlować dorszem arktycznym, co sprawiło, że rybołówstwo przez stulecia było fundamentem lokalnej gospodarki. Dzisiejsze rorbuer, czyli tradycyjne domki rybackie, są bezpośrednim świadectwem tej historii: niegdyś dawały schronienie marynarzom, a dziś goszczą odwiedzających z całego świata. Dynamiczny rozwój turystyki rozpoczął się dopiero w ostatnich dwóch dekadach. Modernizacja połączeń drogowych i promowych umożliwiła łatwiejszy dostęp do archipelagu, a popularyzacja mediów społecznościowych sprawiła, że jego niezwykłe krajobrazy stały się rozpoznawalne na całym świecie. W efekcie tylko w 2023 roku Lofoty odwiedziło około miliona turystów – to aż czterdzieści razy więcej niż liczba mieszkańców, których jest zaledwie około 25 tysięcy. Tak gwałtowny napływ odwiedzających znacząco obciążył lokalną infrastrukturę, a drogi, parkingi i systemy sanitarne coraz częściej działają na granicy wydolności. Korzyści ekonomiczne są jednak niepodważalne. Turystyka generuje tam ponad 19% miejsc pracy, wspierając lokalne firmy, ale równocześnie jej skala budzi rosnący niepokój wśród mieszkańców, którzy coraz częściej zwracają uwagę na problemy wynikające z nadmiernego ruchu turystycznego. Reakcje mieszkańców na nadmiar odwiedzających Choć turystyka jest dla Lofotów szansą na rozwój, wielu mieszkańców podkreśla, że ich codzienny spokój stopniowo zanika. – Kiedyś, gdy mówiłam, że pochodzę z Lofotów, ludzie pytali: „A gdzie to w ogóle jest?”. Teraz każdy widział zdjęcia w mediach społecznościowych i nie może uwierzyć, że to jest mój codzienny widok – wyznała w rozmowie z BBC Astrid Haugen. Z kolei jej koleżanka, Frida Berg, dodała, że „to nasz dom, a nie sceneria do zdjęć. Kiedy turyści blokują drogi albo zostawiają śmieci, to naprawdę frustruje”. Wypowiedzi mieszkanek znajdują potwierdzenie w relacjach z lokalnych forów internetowych, gdzie mieszkańcy podkreślają, że w szczycie sezonu populacja archipelagu potrafi wzrosnąć nawet czterokrotnie. W niektórych miejscowościach, jak Nussfjord, pojawia się nawet 50 autokarów dziennie, co powoduje korki i utrudnia codzienne życie. „Mamy 25 tys. mieszkańców, ale latem wygląda to tak, jakby nagle mieszkało tu prawie 100 tys. osób” – napisał jeden z użytkowników Reddita. Burmistrz Flakstad, Einar Benjaminsen, podkreślił, że „10 lat temu może 2% mieszkańców sprzeciwiało się turystyce. Dziś to już około 25%”. Natomiast lokalny przewodnik Erling Hansen w wywiadzie dla BBC zauważył, że „bez turystyki wiele naszych wiosek prawdopodobnie by nie przetrwało. Musimy jednak znaleźć złoty środek, bo Lofoty nie są żadnym arktycznym Disneylandem”. Władze reagują na boom turystyczny Z powodu tego, że rosnąca liczba turystów coraz mocniej obciąża lokalną infrastrukturę, norweskie władze zaczęły działać. W czerwcu 2025 roku parlament zatwierdził wprowadzenie opłaty turystycznej – do 3% od każdego noclegu w gminach turystycznych, w tym na Lofotach. Dzięki tym środkom możliwa będzie modernizacja infrastruktury: budowa toalet publicznych, naprawa ścieżek oraz rozbudowa systemów oczyszczania ścieków i gospodarowania odpadami. Jak skomentował burmistrz Benjaminsen, „dzięki temu nie musimy już wybierać między remontem szkoły a sprzątaniem po turystach”. Równocześnie władze lokalne, we współpracy z organizacją Destination Lofoten, wdrażają Lofoten Code of Conduct – kodeks postępowania, który ma edukować odwiedzających w zakresie poszanowania natury i lokalnej społeczności. Jak podkreśliła influencerka Helene Myhre, „niektórzy nie rozumieją, że każdy post z pięknym widokiem to nie tylko zdjęcie. To impuls, który przyciąga kolejne tysiące ludzi w to samo miejsce”. Dzięki tym działaniom mieszkańcy liczą, że uda się znaleźć równowagę między rozwojem turystyki a ochroną codziennego życia na archipelagu. Mają nadzieję, że wprowadzone regulacje i programy edukacyjne przyniosą efekty, a Lofoty pozostaną nie tylko popularnym kierunkiem podróży, ale przede wszystkim miejscem, w którym nadal można spokojnie żyć. Źródła: BBC, Daily Express Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Nowe zasady w Dolomitach. Rolnicy wprowadzili opłaty dla turystów
W Dolomitach rośnie napięcie między turystami a lokalną społecznością. Właściciele prywatnych pól zdecydowali się na krok, który ma nie tylko ograniczyć masowy ruch, ale też chronić cenne górskie krajobrazy.
Spis treści: Bramki na obleganych polach Kontrowersje wokół decyzji włoskich rolników Coraz więcej europejskich kierunków zmaga się z nadmierną ilością turystów. Atrakcje słynące z instagramowych zdjęć stają się przepełnione, a władze wprowadzają rozmaite zakazy lub nakazy, by chronić lokalne społeczności. Teraz media obiegła informacja o ogromnej liczbie podróżników we włoskich górach. Właściciele tamtejszych gruntów podjęli zdecydowane działania. Bramki na obleganych polach Dolomity od lat przyciągają turystów o każdej porze roku. Jednak tego lata ich nadmiar wywołał frustrację wśród właścicieli pól w regionie Południowego Tyrolu. Wraz z rosnącą popularnością górskich krajobrazów w mediach społecznościowych, tylko w ubiegłym tygodniu trasę wokół Tre Cime di Lavaredo, czyli Trzech Szczytów, przemierzało codziennie około 8 tys. osób. Tak duży napływ turystów stał się poważnym problemem dla lokalnych rolników i mieszkańców, którzy postanowili podjąć zdecydowane działania. Na początku popularnego szlaku zainstalowali bramkę obrotową, umożliwiającą przejście po uiszczeniu opłaty w wysokości 5 euro (z wyłączeniem dzieci i mieszkańców). Płatność można regulować zarówno gotówką, jak i kartą. Choć decyzja ta wzbudziła kontrowersje, zwróciła także uwagę na narastający problem nadmiernej turystyki, niewłaściwych zachowań odwiedzających oraz szkód środowiskowych w rejonie Dolomitów. Właściciele gruntów tłumaczą, że byli zmuszeni wprowadzić opłaty, aby zrekompensować szkody wyrządzone na ich terenach oraz pokryć koszty utrzymania stoków. „Łąki są pełne śmieci” – podkreślają. Dodają również, że turyści często przechodzą pieszo lub przejeżdżają na rowerach po prywatnych polach, niszcząc uprawy, zanim rolnicy zdążą je zebrać. Chociaż władze początkowo wyłączyły bramkę, w ostatnich dniach została ona ponownie uruchomiona. Jak informuje lokalny dziennik „Il Dolomiti”, pierwotnie miała być jedynie formą protestu lub „wołaniem o pomoc”. Ponieważ jednak właściciele nie otrzymali żadnej odpowiedzi ze strony „przedstawicieli politycznych, stowarzyszeń ani organizacji”, zdecydowali się ponownie wprowadzić system opłat. Kontrowersje wokół decyzji włoskich rolników Uruchomienie bramki wywołało skrajne opinie i liczne kontrowersje, ponieważ stało się symbolem narastającego konfliktu między właścicielami gruntów a środowiskami związanymi z turystyką. W odpowiedzi na tę decyzję głos zabrali przedstawiciele lokalnych stowarzyszeń i przewodnicy górscy. Wielu z nich otwarcie potępiło działania rolników. – Co by się stało, gdyby z dnia na dzień każdy właściciel ziemi wprowadził opłatę drogową? – pytał Tullio Mussner, prezes stowarzyszenia Lia da Mont, w rozmowie z lokalnym serwisem L'Altramontagna. Jego zdaniem zamiast indywidualnych inicjatyw należy wprowadzić system rekompensat finansowych dla rolników, podobny do tego, który funkcjonuje zimą w przypadku tras narciarskich przebiegających przez prywatne grunty. Z kolei Carlo Alberto Zanella, prezes południowotyrolskiego oddziału krajowego stowarzyszenia turystyki pieszej Club Alpino Italia (CAI), zwrócił uwagę, że spór wokół bramki unaocznił szerszy problem. W rozmowie z gazetą „Salto” stwierdził: „Potrzebna jest edukacja na temat szacunku dla środowiska. O to właśnie chodzi”. Dane Instytutu Demoskopika pokazują, że sytuacja jest konsekwencją rosnącej presji turystycznej – Południowy Tyrol należy do najbardziej obciążonych regionów we Włoszech, porównywalnych z Wenecją. Brak odpowiednich regulacji ze strony władz prowincji dodatkowo pogłębia problem. W związku z tym przy bramce pojawili się pracownicy stowarzyszenia turystycznego Dolomites Val Gardena, którzy informują odwiedzających, że opłata nie jest obowiązkowa. Dodatkowo wskazują alternatywną, nieco dłuższą trasę prowadzącą do punktu widokowego na masyw Odle. Jak podają lokalne źródła, organizacja planuje również zamontować tablicę informacyjną przy bramce, wyjaśniającą, że jest to inicjatywa prywatna, oraz wskazującą drogę do bezpłatnej ścieżki. Źródła: CNN, Euronews Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Lawendowe pola oblężone przez turystów. Władze biją na alarm
Malownicze pola lawendy, które jeszcze dekadę temu były spokojnym zakątkiem Hiszpanii, dziś stały się centrum masowej turystyki. Popularność w mediach społecznościowych przyciągnęła tu tysiące podróżnych, zmieniając rytm życia wioski i stawiając lokalne władze przed wyzwaniem, jakiego dotąd nie znały.
Spis treści: Pola lawendy w Brihuedze hitem social mediów Brihuega walczy z tłokiem. Nowe plany mają odciążyć centrum Nie jest tajemnicą, że Hiszpania zmaga się z napływem turystów, który od miesięcy wywołuje coraz głośniejsze protesty mieszkańców. Problem nie dotyczy już wyłącznie Barcelony, Madrytu czy Lloret de Mar – nadmierna liczba podróżnych zaczyna obciążać również mniejsze miejscowości. Jedna z nich, spopularyzowana w mediach społecznościowych, znalazła się na granicy wydolności. Pola lawendy w Brihuedze hitem social mediów Choć rozległe, kwitnące pola lawendy najczęściej kojarzą się z Prowansją we Francji, równie malownicze krajobrazy można znaleźć w Hiszpanii. W ostatnich latach prawdziwym hitem mediów społecznościowych stały się zdjęcia wśród fioletowych kwiatów w miasteczku Brihuega położonym w prowincji Guadalajara. To właśnie tutaj rozciąga się około 1000 hektarów pól lawendy, które – jak szybko odkryli użytkownicy Instagrama – tworzą idealne tło dla fotografii. Popularność tego miejsca gwałtownie wzrosła w ciągu ostatniej dekady, głównie dzięki social mediom. Co roku Brihuega przyciąga setki tysięcy turystów. Tylko w lipcu tego roku miasteczko odwiedziło ponad 100 tysięcy osób, podczas gdy liczba jego stałych mieszkańców wynosi zaledwie około 3 tysięcy. Powód jest oczywisty – to właśnie w lipcu lawenda osiąga pełnię kwitnienia, a odwiedzający przyjeżdżają, by uchwycić idealne kadry. Tak ogromny napływ turystów stał się jednak poważnym wyzwaniem dla lokalnej społeczności. Burmistrz Luis Viejo zaapelował więc do odwiedzających, by rozważali przyjazd w tygodniu, a nie w weekendy. – W minioną sobotę wioska była całkowicie przeciążona. To był dla mnie trudny moment. (...) Dzięki lawendzie mamy bogatą ofertę turystyczną, kulturalną i artystyczną. Ale moja rada jest taka: przyjeżdżajcie od poniedziałku do czwartku, proszę! Weekendy są dla nas najtrudniejsze ze względu na ogromny napływ ludzi – powiedział Viejo w rozmowie z hiszpańskim dziennikiem „ABC”. Brihuega walczy z tłokiem. Nowe plany mają odciążyć centrum Największym wyzwaniem, szczególnie w okresie kwitnienia lawendy, pozostaje problem turystów blokujących wąskie uliczki zabytkowego centrum Brihuegi oraz ich chaotycznie zaparkowanych pojazdów. – Przed kolejnym sezonem musimy stworzyć parking typu Park&Ride na obrzeżach miasta i połączyć go z systemem autobusów wahadłowych – zapowiedział burmistrz. Takie rozwiązanie pozwoliłoby uporządkować ruch i ograniczyć korki w historycznej części miejscowości. Co więcej, Luis Viejo zaznaczył, że wstęp na pola lawendy jest bezpłatny, co uniemożliwia gminie zarówno kontrolowanie liczby odwiedzających, jak i wprowadzenie podatku turystycznego. Pomimo to lokalna gospodarka i tak odnotowała znaczące korzyści – według szacunków sezon lawendowy przynosi regionowi około 8 mln euro rocznie. – Zarządzanie tak dużą liczbą turystów w krótkim czasie jest ogromnym wyzwaniem. Pracujemy intensywnie, powołaliśmy nawet specjalny komitet ds. bezpieczeństwa, ale frekwencja wciąż pozostaje bardzo wysoka – przyznał Viejo, dodając, że celem władz jest wydłużenie sezonu turystycznego i bardziej równomierne rozłożenie ruchu odwiedzających w ciągu roku. W tym kontekście gmina stara się promować wycieczki na plantacje sumaka, które w październiku i listopadzie zachwycają intensywnie czerwonymi barwami. Źródło: EuroNews, ABC Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Polacy kochają tę wyspę. Niestety, miejscowi mają dosyć turystów
Rekordowa liczba turystów sprawiła, że Malta znalazła się na granicy swojej wydolności. Przy ponad 3,5 mln odwiedzających rocznie, lokalna społeczność musi mierzyć się z rzeczywistością, w której każdy mieszkaniec otoczony jest przez średnio sześciu turystów.
Spis treści: Jeden z najbardziej „przeludnionych” kierunków świata Turyści kontra mieszkańcy – gdzie przebiega granica? Malta stała się jednym z najpopularniejszych kierunków turystycznych w Europie – również wśród Polaków. Według danych „Malta Independent” w 2024 roku wyspę odwiedziło 3 593 788 osób, bijąc rekord z roku poprzedniego, gdy liczba ta wyniosła nieco ponad trzy miliony. Tymczasem populacja Malty to zaledwie około pół miliona mieszkańców. Taka dysproporcja coraz bardziej wpływa na codzienne życie lokalnej społeczności. Jeden z najbardziej „przeludnionych” kierunków świata W raporcie „New York Post” opartym na analizie Go2Africa, Malta znalazła się w pierwszej dziesiątce najbardziej zatłoczonych destynacji turystycznych na świecie. Wskaźnik liczby odwiedzających w przeliczeniu na mieszkańca jest tu jednym z najwyższych – przy populacji około 563 tysięcy wyspę odwiedziło ponad 3,5 miliona osób, co oznacza średnio ponad sześciu turystów na jednego mieszkańca. Najwięcej przyjezdnych pochodzi z Wielkiej Brytanii (19,8 %), Włoch (17,3 %) i Francji (8,3 %), ale na czwartej pozycji uplasowali się Polacy, odpowiadając za 7,4% wszystkich wizyt. Popularność Malty wśród turystów z Polski wynika przede wszystkim z łatwej dostępności tanich lotów i krótkich wyjazdów typu city break. Masowy napływ podróżnych stał się jednak zjawiskiem, które coraz wyraźniej wpływa na życie Maltańczyków. Eksperci podkreślają, że szybki rozwój turystyki wywołuje konsekwencje, których wcześniej nie brano pod uwagę. Jak zauważa „New York Post”: „Malownicze kierunki turystyczne coraz częściej stają przed wyzwaniem związanym z nadmierną liczbą odwiedzających. Po pandemicznym odbiciu branży turystycznej pojawiają się pytania o to, jak utrzymać równowagę między gościnnością a jakością życia mieszkańców”. Turyści kontra mieszkańcy – gdzie przebiega granica? Wielu Maltańczyków z nostalgią wspomina czasy, gdy ich wyspa była bardziej kameralna, mniej zależna od rytmu lotów czarterowych i rezerwacji Airbnb. Jednym z miejsc, które najbardziej ucierpiały na skutek przekształceń, jest dzielnica Paceville. Jeszcze kilkanaście lat temu była to przestrzeń spotkań lokalnej młodzieży – dziś królują tam przyjezdni i studenci z zagranicy. Rodowity Maltańczyk i bloger Andrew Cachia opisał tę zmianę: „Imprezowicze zamienili to miejsce rozrywki, niegdyś uwielbiane przez lokalną społeczność, w odległe wspomnienie”. Frustracja części mieszkańców wyraża się nie tylko w rozmowach czy mediach społecznościowych, ale również w protestach przeciwko nadmiernej rozbudowie infrastruktury turystycznej. Marsaskala, położona na południu wyspy, jeszcze do niedawna uchodziła za spokojne, nadmorskie miasteczko. Obecnie staje się kolejnym celem deweloperów, którzy planują wznoszenie apartamentowców i hoteli. Miejscowa społeczność nie kryje obaw – boi się nie tylko utraty widoków i zieleni, ale również zaniku więzi społecznych i lokalnych tradycji. Co więcej, jak podaje „Travel and Tour World”, natężenie ruchu prowadzi do przeciążenia transportu publicznego, zatłoczenia sklepów oraz utrudnień w codziennych zakupach. Coraz więcej Maltańczyków wybiera zakupy online, aby uniknąć długich kolejek, a inni planują je w nietypowych godzinach, by ominąć turystyczne tłumy. Rosnąca liczba odwiedzających wpływa też na infrastrukturę komunalną, komunikację miejską i dostęp do służby zdrowia. Według wielu mieszkańców ich wyspa stała się już miejscem, w którym trudno o spokój i prywatność. Źródła: Daily Express, Malta Independent, Interia Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Zaginęła w australijskim buszu. Niemiecka turystka przeżyła 12 dni bez jedzenia i butów
Odludne tereny Australii Zachodniej należą do najbardziej surowych i nieprzewidywalnych na świecie. To właśnie tam zaginęła 26-letnia Caroline Wilga, niemiecka turystka podróżująca w pojedynkę. Przez niemal dwa tygodnie była zdana wyłącznie na siebie, bez kontaktu ze światem i dostępu do podstawowych środków przetrwania.
Spis treści: Jak doszło do zaginięcia? Wypadek w australijskim buszu i walka o ratunek 12 dni samotności, odwodnienia i ukąszeń W czasach powszechnego dostępu do nawigacji GPS i stałego połączenia ze światem za pośrednictwem smartfonów rzadko dochodzi do sytuacji, w której ktoś znika bez śladu. A jednak dokładnie to przydarzyło się 26-letniej niemieckiej turystce, która samotnie przemierzała Australię Zachodnią. Przez niemal dwa tygodnie Caroline Wilga była zdana wyłącznie na siebie w jednym z najbardziej nieprzyjaznych obszarów kontynentu. Przeżyła dzięki determinacji, ogromnej sile woli i... przypadkowi. Jak doszło do zaginięcia? Wypadek w australijskim buszu i walka o ratunek Do dramatycznego zdarzenia doszło na odludziu w rejonie Karroun Hill, około dwóch godzin jazdy od miejscowości Beacon i z dala od utwardzonych dróg. Według ustaleń policji, Caroline Wilga straciła panowanie nad samochodem, który stoczył się z bocznej trasy. Uderzyła się w głowę, a pojazd uległ poważnej awarii. – Straciła kontrolę nad autem. Następnie doszło do usterki mechanicznej i utknęła – poinformowała detektyw Jessica Securo z policji stanu Australia Zachodnia. Turystka spędziła w aucie pierwszą dobę. Bez możliwości wezwania pomocy i bez kontaktu ze światem, postanowiła opuścić pojazd. Wyruszyła pieszo, licząc na to, że odnajdzie ludzi lub sygnał telefoniczny. – Miała przy sobie jedynie niewielką ilość wody i jedzenia. Powiedziała mi później, że mogła przygotować się lepiej – relacjonowała Securo. Zaniepokojona brakiem kontaktu rodzina powiadomiła lokalne władze o zaginięciu. Wówczas okazało się, że po raz ostatni Wilga została zarejestrowana przez monitoring 29 czerwca, gdy robiła zakupy w jednym ze sklepów w pobliżu Beacon. Poszukiwania rozpoczęły się niemal natychmiast. W akcję zaangażowano policję, śledczych z wydziału zabójstw oraz jednostki powietrzne. Rozległy, słabo zaludniony teren przeszukiwano przy użyciu śmigłowców i samolotów, publikując w mediach nagrania oraz fotografie poszukiwanej. 12 dni samotności, odwodnienia i ukąszeń Finalnie Caroline Wilga została znaleziona po 12 dniach samotnej wędrówki 24 kilometry od porzuconego auta. Zauważyła ją kobieta przejeżdżająca 11 lipca przez pustkowia Zachodniej Australii. Tania Henley powiedziała radiu ABC, że Wilga machała do niej na poboczu drogi. Była zmarznięta, osłabiona i pokąsana przez komary. – W buszu wszędzie jest pełno cierni. Nie mogę uwierzyć, że przeżyła. Nie miała butów, tylko owinięte stopy – wspomniała Henley, która zawiozła 26-latkę na posterunek policji w Beacon. Stamtąd dziewczynę przetransportowano śmigłowcem do szpitala w Perth. – Była wystawiona na działanie żywiołów przez jedenaście nocy i przeżyła, żywiąc się niewielkimi zapasami jedzenia, które miała przy sobie, oraz pijąc deszczówkę i wodę z kałuż. W nocy szukała schronienia tam, gdzie było to możliwe, w tym w jaskini – relacjonowała policja. – Ma pewne obrażenia. Została dosłownie zjedzona przez komary. Bez wątpienia przeszła traumę – dodał z kolei inspektor Martin Glynn z miejscowej policji, zwracając przy okazji uwagę, że tamtejsze środowisko jest bardzo nieprzyjazne, zarówno pod względem roślinności, jak i fauny. – To naprawdę bardzo trudne warunki – podkreślił. W sobotę 12 lipca stan Caroline określono jako stabilny. Zastępczyni inspektora miejscowej policji stwierdziła, że dziewczyna miała niezwykłe szczęście, iż tak zakończyła się jej przygoda. – Wciąż nie może uwierzyć, że udało jej się przeżyć. Była głęboko przekonana, że nie zostanie odnaleziona – ujawniła Jessica Securo na konferencji prasowej po rozmowie z Wilgą. Dodała też, że mimo dramatycznych wydarzeń 26-latka kocha Australię i po tym, jak dojdzie do formy, planuje nadal samotnie podróżować po kontynencie. – Nie dotarła jeszcze na wschodnie wybrzeże, więc to nadal jej cel – ujawniła policjantka. Źródła: CNN, The Guardian, TVP Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Surfowali po Canale Grande w Wenecji. Oto „lista wstydu", czyli najbardziej nieodpowiedzialne zachowania turystów
Nieodpowiedzialne zachowania turystów to zagrożenie nie tylko dla nich samych, ale też dla innych osób. W górach, na plaży, czy w mieście – wszędzie należy wypoczywać z głową.
W tym artykule: Wenecja walczy z turystami Nieodpowiedzialne zachowania turystów Tego nie powinno robić się w Tatrach (ani w żadnych innych górach) Wenecja to jedno z miast, które borykają się z przeludnieniem turystów. Najwięcej podróżnych odwiedza plac świętego Marka. Do nadszarpnięcia wizerunku miasta wcale nie potrzeba jednak tysięcy osób. Wystarczą dwie. Wenecja walczy z turystami Mowa o turystach, którzy w sierpniu przemierzali wenecki kanał Canale Grande na deskach surfingowych z napędem silnikowym. Burmistrz Wenecji nie krył oburzenia zachowaniem przyjezdnych. W internetowym wpisie nazwał ich „imbecylami” i poprosił mieszkańców miasta o pomoc w schwytaniu żartownisiów. Jak podaje Associated Press, surferów udało się już zidentyfikować. Zostali ukarani grzywną w wysokości 1500 euro oraz wyproszeni z miasta. Deski zostały skonfiskowane. View oEmbed on the source website Gwoli ścisłości, pływanie kajakiem czy kąpiele w Canale Grande – tak jak i w innych weneckich kanałach – są zakazane. Kto chce podziwiać miasto z wody, może wykupić rejs gondolą. Turyści na deskach stwarzali zagrożenie dla siebie oraz mieszkańców i innych odwiedzających Wenecję. Aby ograniczyć napływ turystów, a tym samym zmniejszyć prawdopodobieństwo podobnych incydentów, władze miasta wprowadzają nowy podatek dla turystów, którzy będą odwiedzać na jeden dzień bez noclegu. Nowe prawo ma zacząć obowiązywać od przyszłego roku. Nieodpowiedzialne zachowania turystów Skrajnie głupie i nieodpowiedzialne zachowania turystów można zaobserwować na całym świecie. Podróżni nierzadko narażają na niebezpieczeństwo siebie, ale też innych, nie wspominając o środowisku naturalnym. Bardzo często skandaliczne zachowania wychodzą na jaw, ponieważ sprawcy sami je dokumentują. Tak było na przykład na Hawajach. Po tym jak władze archipelagu zluzowały obostrzenia dla turystów, wielu z nich tłumnie ruszyło na wyspy. W pewnym momencie podróżnych było tak dużo, że burmistrz Maui poprosił nawet linie lotnicze o przerwę. Przyjezdni niechętnie przyjezdni niechętnie stosowali się do obostrzeń związanych z pandemią COVID-19, w dodatku wchodzili do miejsc zamkniętych dla zwiedzających. Szczególnie głośno było o nagraniu, na którym turystka zaczepiała wypoczywającą na plaży fokę z gatunku mniszki hawajskiej. Kilka lat wcześniej media opisywały oburzającą historię, gdy tłum turystów na plaży podawał sobie z rąk do rąk małego delfina, by robić sobie z nim zdjęcia. Zwierzę nie przeżyło tej „zabawy”. Dość częste są też próby zrobienia sobie selfie w nietypowym miejscu, które kończą się tragicznie. W ubiegłym roku 38-letnia turystka spadła z dużej wysokości, kiedy chciała zrobić sobie selfie na klifie zwanym Boroka Lookout. Do tragedii doszło w Grampians National Park w australijskim stanie Wiktoria. Turystyka konopna nowym trendem? Ma być warta miliardy dolarów, ale państwa nie chcą powtórki z Holandii. Jest plan Turystyka konopna to nie tylko Amsterdam. Coraz więcej miejsc na świecie oferuje wycieczki tematyczne z marihuaną w tle. Czy wszędzie, gdzie marihuana jest legalna, turyści mogą czuć się be... Tego nie powinno robić się w Tatrach (ani w żadnych innych górach) Nieodpowiedzialnych zachowań wśród turystów nie trzeba szukać daleko. Również w polskich górach co roku trafiają się osoby nieprzygotowane do wędrówek lub takie, które po prostu nie przestrzegają podstawowych zasad. Dobrym przykładem jest Morskie Oko. GOPR regularnie przypomina, że wchodzenie na zamarzniętą taflę stawu (tak jak i innych akwenów) grozi pęknięciem lodu. Mimo to turyści i tak fotografują się na Morskim Oku. Nie zawsze taka sesja uchodzi im na sucho. Wiosną 2021 r. roztapiający się lód nie wytrzymał, a w efekcie mężczyzna wpadł do stawu. Dziwną nową modą jest też zdobywanie szczytów górskich w niekompletnym ubraniu, a nawet samej bieliźnie. Najczęściej kończy się to wychłodzeniem organizmu lub miejscowymi odmrożeniami. Nasz ekspert Mateusz Łysiak Dziennikarz zakręcony na punkcie podróżowania. Pierwsze kroki w mediach stawiał w redakcjach internetowej i papierowej magazynu „Podróże”. Redagował i wydawał m.in. w gazeta.pl i dziendobrytvn.pl. O odległych miejscach (czasem i tych bliższych) lubi pisać nie tylko w kontekście turystycznym, ale też przyrodniczym i społecznym. Marzy o tym, żeby zobaczyć zorzę polarną oraz Machu Picchu. Co poza szlakiem? Kuchnia włoska, reportaże i pływanie.
Toalety „na dziko” i góry śmieci w Tatrach. Turyści pokazali przykre nagrania
Zaledwie kilka tygodni temu wolontariusze zebrali w Tatrach ponad pół tony śmieci. Jak wyglądają szlaki dziś? Trudno uwierzyć, że można tam zastać takie widoki.
W tym artykule: Skandaliczne nagrania z Tatr Śmieci w Tatrach Lipiec i sierpień to szczyt sezonu w Tatrach. Najwięcej turystów wybiera popularne szlaki na Morskie Oko, Giewont czy Gubałówkę. Tłumy gromadzą się również przed kolejką liniową na Kasprowy Wierch. Niestety wiele osób zapomina o dobrym wychowaniu i zamiast wyrzucić śmieci do kosza, składuje je obok. Przypomnijmy, że pełne kontenery to żadne wytłumaczenie. Śmieci można schować do plecaka i wrzucić gdzie indziej po zejściu ze szlaku. Nietypowa interwencja TOPR. Pijany turysta na Czerwonych Wierchach 40-letni mężczyzna chciał przejść trasę z łańcuchami na Małołączniaku. Pozostali turyści idący szlakiem, uznali, że ryzykuje życiem i zdrowiem. Skandaliczne nagrania z Tatr W Internecie nie brakuje malowniczych widokówek z Tatr. Niestety ten widok coraz częściej psują góry śmierci. I to dosłownie. Jeden z czytelników „Tygodnika Podhalańskiego” nagrał przykry obrazek na szlaku w okolicach Wyżniej Kondrackiej Przełęczy w Tatrach Zachodnich. – W języku ludzi kulturalnych nie ma słów dostatecznie obelżywych, zdolnych opisać to bezeceństwo. Potrafi wnieść, ale nie potrafi znieść – słyszymy na nagraniu. Trudno inaczej skomentować stertę plastikowych butelek, papierków i innych opakowań po jedzeniu. Niestety to niejedyne oburzające widoki, jakie docierają do nas w ostatnich dniach ze szlaków. Na profilu Aktualne warunki w górach na Facebooku pojawiło się nagranie dzikiej toalety w Dolinie Jaworzynki. Tuż obok szlaku ziemia została oblepiona zanieczyszczonym papierem toaletowym. Estetyka to jedna, zapachy drugie. Nagranie słusznie oburzyło internautów. Zachowanie turystów i dla nas jest niezrozumiałe, zwłaszcza że na górskich szlakach, a już w szczególności w dolinach co kilkaset metrów stoją bezpłatne toalety przenośne. Wolontariusze zebrali ponad pół tony śmieci na tatrzańskich szlakach Za nami kolejna, dziesiąta już edycja akcji Czyste Tatry ekoMałopolska. W sobotę na górskie szlaki wyszło ponad 2 tys. wolontariuszy. Śmieci w Tatrach Na początku sierpnia w Tartach odbyła się dziesiąta już edycja akcji Czyste Tatry ekoMałopolska. Mimo deszczowej pogody w Kuźnicach stawiło się ponad 2 tys. wolontariuszy. Wspólnie zebrali 589 kilogramów śmieci. Odpady zostały następnie posegregowane na zmieszane (187,4 kg), papier (89,5 kg), plastik i tworzywa sztuczne (161,2 kg), odpady bio (20,6 kg) oraz szkło (130,4 kg). Organizatorzy podkreślają, że w ubiegłych latach śmieci na szlakach było jeszcze więcej. Obok butelek i papierków trafiały się też stare opony czy nawet porzucone obuwie. Ostatnie nagrania z Tatr nie napawają jednak optymizmem. Pamiętajmy o tym, że na łonie natury jesteśmy gośćmi i w dobrym tonie jest zostawić po sobie porządek.
Wenecja wprowadza opłaty za wejście do miasta. Ceny dość rozbieżne
Włoskie miasto od lat cieszy się ogromną popularnością wśród turystów. Mieszkańcy są jednak zmęczeni tłumami przyjezdnych. Nowe prawo ma odciążyć między innymi słynny Plac Świętego Marka.
W tym artykule: Zwiedzanie Wenecji tylko za opłatą Największe atrakcje turystyczne Wenecji Podczas gdy większość popularnych kierunków turystycznych walczy o każdego podróżnego, Wenecji nie doskwiera brak gości. Wręcz przeciwnie, miasto boryka się z tłumami zwiedzających, dlatego też od przyszłego roku wprowadzona ma zostać opłata za wstęp dla turystów. Kostaryka zaprasza do pracy zdalnej. Na przyjezdnych czekają bonusy Coraz częściej mówi się o czwartej fali pandemii. Gdzie przed nią uciec? Kostaryka to propozycja dla cyfrowych nomadów. Żeby dostać specjalną wizę, trzeba jednak spełnić konkretne warunki. Zwiedzanie Wenecji tylko za opłatą Jak czytamy we włoskiej gazecie „La Stampa”, od lata 2022 r. władze miasta mają wprowadzić szereg środków regulujących lokalną turystykę. Podróżni najpierw będą musieli dokonać rezerwacji, następnie kupić bilety, a dopiero na koniec wejdą do Wenecji przez elektroniczne bramki obrotowe. Ceny za zwiedzanie miasta mają wynosić od 3 do 10 euro, w zależności od sezonu. Z opłat zwolnieni będą mieszkańcy Wenecji, ich bliscy, dzieci poniżej szóstego roku życia oraz goście wypoczywający w miejskich hotelach. Kontrowersyjny pomysł regulacji turystyki w Wenecji miał być wprowadzony w życie jeszcze w 2019 r. Projekt był jednak kilkukrotnie przekładany, częściowo z powodu wybuchu pandemii COVID-19. Kiedy w czasie pierwszego lockdownu miasto opustoszało, słynne kanały były wyraźnie czystsze. To zdaniem wielu mieszkańców miał być kolejny dowód na to, jak masowa turystyka niszczy Wenecję. Szacuje się, że latem miasto odwiedza nawet 800 tys. osób dziennie. Wprowadzenie opłat dla podróżnych to nie pierwsze próby ograniczenia ruchu turystycznego w mieście zakochanych. Od sierpnia tego roku władze Wenecji zakazały wpływania do miejskiego portu statkom wycieczkowym. Poleciałem do Wilna i już pierwszego dnia trafiłem do więzienia Pierwszy raz w Wilnie miałem być już wiosną ubiegłego roku. Plany pokrzyżowała mi jednak pandemia koronawirusa. Na szczęście Litwa otworzyła się już na turystów zza granicy. Skorzysta.. Największe atrakcje turystyczne Wenecji Wenecja obok Rzymu czy Mediolanu jest jednym z najchętniej odwiedzanych włoskich miast. W szczególności upodobali je sobie zakochani. Rejs gondolą po miejskich kanałach uchodzi za jedną z najbardziej romantycznych atrakcji. Parom spodoba się również spacer po Moście Rialto, zwłaszcza wieczorową porą. Najchętniej zwiedzanym miejscem w Wenecji jest oczywiście Plac Świętego Marka. Planując wycieczkę, trzeba liczyć się z tłumami turystów. Zrobienie sobie zdjęcia bez ludzi na drugim planie, graniczy w tym miejscu z cudem. Czy po wprowadzeniu obowiązkowych opłat dla turystów w Wenecji zrobi się mniej tłoczno? Sami jesteśmy ciekawi.
Turystka chciała zrobić sobie zdjęcie z mniszką hawajską. Głos zabrał gubernator stanu
Turyści na Hawajach mają nową, głupią zabawę – robią sobie zdjęcia z mniszkami hawajskimi. Przypominamy, że kuzynki fok szarych od lat są klasyfikowane jako krytycznie zagrożone wyginięciem. Szacuje się, że obecnie na wolności żyje ich około 1400.
Po wielu miesiącach ograniczeń w ruchu turystycznym ludzie na całym świecie zaczęli nadrabiać wyjazdowe zaległości. Poluzowanie obostrzeń zbiegło się z początkiem wakacji. Najpopularniejsze kierunki od tygodni przeżywają prawdziwe oblężenie. Z ekonomicznego punktu widzenia jest to jak najkorzystniejsza sytuacja, jednak problem zaczyna się wtedy, gdy przyjezdni nie szanują zastanych, obowiązujących norm. Boleśnie przekonują się o tym mieszkańcy Hawajów. Hawaje nie radzą sobie z tłumami turystów. Burmistrz Maui prosi linie lotnicze o „przerwę” Braki w personelu, podróżni włamujący się na obszary chronione... Nie tak miało wyglądać odmrożenie turystyki na Hawajach. Turyści na Hawajach W te wakacje na Hawaje przybywa tak wielu turystów, że burmistrz Maui poprosił nawet linie lotnicze o przerwę. Dlaczego? Wyspy nie są zwyczajnie przygotowane na fale turystów. W hotelach brakuje personelu, a na plażach jest bardzo tłoczno. W dodatku przyjezdni niechętnie przestrzegają obostrzeń związanych z pandemią COVID-19 i włamują się do miejsc zamkniętych dla zwiedzających. W ostatnich dniach wczasowicze raz jeszcze przekroczyli granice głupoty. View oEmbed on the source website Do sieci trafiło nagranie, na którym turystyka podchodzi do wypoczywającej na plaży mniszki hawajskiej. Zwierzę spało, ale obudziło się po tym, jak kobieta je dotknęła. Wideo wywołało kolejną publiczną dyskusję o nieodpowiedzialnym zachowaniu odwiedzających Hawaje. Głos zabrał m.in. David Ige, gubernator Hawajów. „Ostatnio obserwuję coraz więcej nagrań przedstawiających osoby odwiedzające nasz stan, które dotykają i niepokoją zagrożone wyginięciem mniszki hawajskie. Chcę jasno powiedzieć, że takie zachowanie jest absolutnie nie do przyjęcia” – czytamy we wpisie na jego oficjalnym profilu na Twitterze. View oEmbed on the source website Turyści z nagrań, których udało się zidentyfikować, zostali ukarani grzywną. Foki z Antarktydy pomagają meteorologom w prognozowaniu pogody Foki bezpośrednio odczuwają następstwa zmian klimatycznych. Od lat pomagają naukowcom w zrozumieniu wpływu środowiska Antarktydy na resztę świata. Mniszki hawajskie – co o nich wiemy? Mniszki hawajskie to ssaki płetwonogie z rodziny fokowatych. Są klasyfikowane jako gatunek krytycznie zagrożony wyginięciem. W latach 70. XX wieku ich populacja spadła do zaledwie 500-600. Szacuje się, że obecnie na wolności żyje około 1400 osobników. Zwierzęta te są bardzo płochliwe, a powodów do stresu i strachu niestety im nie brakuje. Ekolodzy najbardziej boją się o matki wypoczywające na plażach z małymi – na widok ludzi lub psów, mogą się rozdzielić i zgubić. Mimo prowadzonej na Hawajach akcji edukacyjnej (na wsypach rozlokowano tablice, rozdawane są również ulotki o szanowaniu przyrody), turyści cały czas podchodzą do mniszek hawajskich, żeby je dotknąć, lub jeszcze gorzej, nakarmić. Foki z Hawajów, podobnie jak ich kuzynki, żywią się rybami, skorupiakami i głowonogami. Inne, ludzkie smakołyki mogą być dla nich trujące.
Nietypowa interwencja TOPR. Pijany turysta na Czerwonych Wierchach
40-letni mężczyzna chciał przejść trasę z łańcuchami na Małołączniaku. Pozostali turyści idący szlakiem, uznali, że ryzykuje życiem i zdrowiem.
Sezon urlopowy w pełni, a to oznacza, że najpopularniejsze kierunki wakacyjne przeżywają prawdziwe oblężenie. W Polsce są to oczywiście nadmorskie kurorty, a na południu kraju Zakopane. Bardzo często natężenie ruchu turystycznego wiąże się z ryzykiem nieodpowiedzialnych zachowań przyjezdnych. Nie inaczej było w tym tygodniu na jednym z najpopularniejszych szlaków w Tatrach Zachodnich. Turysta wpadł do Morskiego Oka. Roztapiający się lód nie wytrzymał Tegoroczna zima była wyjątkowo pracowita dla ratowników górskich. Nie wiedzieć czemu moda na morsowanie wyszła poza akweny, dotarła na szlaki turystyczne, a tam przybrała nieoczekiwaną for... Pijany turysta na Czerwonych Wierchach Na szlak prowadzący przez Czerwone Wierchy wszedł 40-letni mężczyzna pod wpływem alkoholu. Próbował przejść trasę z łańcuchami na Małołączniaku, jednak inni obecni na trasie turyści w porę zareagowali i wezwali ratowników. Pijany a w dodatku agresywny „taternik” został przetransportowany z góry przez TOPR. Na lądowisku został przekazany policjantom. W obecności funkcjonariuszy poczekał na żonę. Cała sytuacja została opisana na oficjalnym profilu zakopiańskiej policji. „Podczas lotu i interwencji nie doszło do żadnego zniszczenia mienia ani też do bezpośredniego ataku na ratowników. Nie mniej jednak takie zachowanie w naszej ocenie jest naganne” – czytamy. Na koniec wpisu policjanci zwrócili się bezpośrednio to turystów wybierających się w góry: „Apelujemy o rozsądek! Picie alkoholu w górach może mieć katastrofalne skutki”. Mewia Łacha. Turyści włamali się na teren zamknięty rezerwatu przyrody. Młody ptak nie przeżył Sezon na głupotę i ignorancję ze strony turystów trwa niestety cały rok. Skala problemu narasta, kiedy ludzie nadwyrężają gościnność natury. Turyści w akcji Niestety sezon na głupotę trwa cały rok. Nieodpowiedzialni turyści dają o sobie znać nie tylko latem. Zimą kilkukrotnie informowaliśmy o osobach, które wybrały się na górskie szlaki bez odpowiedniego sprzętu, czy nawet w samej bieliźnie. Przypadki te zakończyły się poważnymi odmrożeniami kończyn i wychłodzeniem. Wycieczkę nad Morskie Oko z pewnością zapamięta też mężczyzna, który mimo zakazów wszedł na zamarzniętą taflę jeziora. Lód szybko pękł pod jego ciężarem. Turyści, którzy szkodzą sobie to jedna grupa. Druga swoimi zachowaniami stwarza ryzyko nie tylko dla innych osób ale też zwierząt. Na początku lipca ogólnopolskie media obiegły nagrania i zdjęcia dokumentujące włamanie kobiety i mężczyzny do zamkniętego rezerwatu przyrody Mewia Łacha. Na miejscu para robiła sobie zdjęcia z wycieńczonym ptakiem. Na drugi dzień zwierzę zmarło.
Mieszkańcy Amsterdamu mają dosyć odurzonych turystów. Chcą zamknąć cofee shopy dla przyjezdnych
Zanim uziemiła nas pandemia koronawirusa, Holandia była jednym z najpopularniejszych kierunków w Europie – również wśród Polaków. To nie powinno nikogo dziwić, w końcu niderlandzka codzienność może którym wydawać się nieco egzotyczna. Mimo wielu wysiłków ze strony władz Amsterdamu, stolica Holandii nadal budzi konkretne skojarzenia: dzielnica czerwonych latarni, kanały i oczywiście cofee shopy, w których każdy pełnoletni może legalnie kupić skręta lub ciasteczka z haszem. Niewykluczone jednak, że już niedługo marihuana będzie dostępna tylko dla obywateli Holandii.
W tym artykule: Marihuana nie dla przyjezdnych zza granicy? Zmiany w Amsterdamie Marihuana nie dla przyjezdnych zza granicy? Wizyta w cofee shopie to jeden z obowiązkowych punktów do odhaczenia podczas weekendowego wypadu do Amsterdamu. Dla części przyjezdnych jest to pewnie główny powód wycieczki. Stolica Holandii coraz gorzej radzi sobie jednak z tłumami turystów. Temat został poruszony na ostatniej sesji Rady Miasta. Jedna z propozycji zakłada, że zagraniczni turyści nie będą mieli wstępu do lokali sprzedających wyroby z konopi indyjskich. Liczby rzeczywiście robią wrażenie. Zamieszkujący nieco ponad 800 tys. osób Amsterdam w 2019 roku odwiedziło ponad 20 milionów turystów. Zmiany w Amsterdamie Dlaczego turyści tak bardzo wadzą mieszkańcom Amsterdamu? Chodzi przede wszystkim o ich zachowanie pod wpływem używek. Dla wielu przyjezdnych stolica Holandii jest idealnym miejscem na przysłowiowe "odpięcie wrotek". Szczególnie odczuwają to mieszkańcy osiedli sąsiadujących z dzielnicą czerwonych latarni. Hałas na ulicach to nie jedyne zmartwienie mieszkańców Amsterdamu. Radni twierdzą, że wraz z napływem turystów w mieście zaczęły działać gangi oferujące twarde narkotyki przyjezdnym. – Mieszają marihuanę z pigułkami i alkoholem. Potem tracą nad sobą kontrolę, a na ulicach robi się bardzo nieprzyjemnie – tłumaczy Bernadette de Wit w rozmowie z serwisem pri.org. Mieszkańcy Amsterdamu winą obarczają władze miasta. Ich zdaniem promowanie miasta jako stolicy szeroko pojętej wolności już dawno temu wymknęło się spod kontroli. W latach 70. cofee shopy miały być po prostu miejscem, gdzie można legalnie zapalić skręta. Wtedy jeszcze nikt nie przewidywał , że kilka dekad później staną się jedną z głównych atrakcji turystycznych. Władze Amsterdamu wierzą, że po zażegnaniu pandemicznego kryzysu uda im się przyciągnąć nowe grupy turystów. – Ostatnie czego chcę, to żeby miasto znowu zostało opanowane przez hedonistów – podkreśla radny Diederik Boomsma. Czas pokaże, czy rada miasta zakaże turystom zza granicy wstępu do cofee shopów. Po raz pierwszy swoje poparcie dla tego pomysłu wyraził burmistrz miasta. Obecnie priorytetem władz jest jednak relokacja dzielnicy czerwonych latarni.
„Dramat nad Morskim Okiem”. Turyści spacerują po lodzie, ratownicy ostrzegają
W sieci pojawiła się fotografia przedstawiająca grupę osób spacerujących po zamarzniętej tafli Morskiego Oka. „Czy musi dojść do tragedii?” - pytają internauci oburzeni zachowaniem turystów i nie przebierają w słowach.
Zdjęcie z Morskiego Oka opublikowano na fanpage’u Aktualna sytuacja w Tatrach, facebookowym profilu Portalu Tatrzańskiego. Widać na nim kilkanaście osób stojących na lodzie. „Dramat nad Morskim Okiem. Lód ma 5 do 6 cm grubości, a na lodzie masa ludzi. Co roku te same apele. Czy to już tradycja, że musi dojść do tragedii i kiedy do niej dojdzie... Drodzy turyści, bardzo Was prosimy o rozsądek...” - napisano pod fotografią. W komentarzach pod postem internauci zamieszczali kolejne zdjęcia przedstawiające m.in. dzieci bawiące się na tafli Czarnego Stawu Gąsienicowego, porysowaną warstwę lodu na Morskim Oku oraz – co też wydaje się już należeć do smutnych tatrzańskich zwyczajów – turystów przemierzających zaśnieżone szlaki w adidasach czy na obcasach. „Pełno ludzi dziś stało na lodzie, kładli się, ślizgali, rozbierali i robili sesje zdjęciowe” - napisała pod postem jedna z komentujących. „Dziś po Stawie Gąsienicowym śmigali wzdłuż i wszerz jak na łyżwach” - napisał inny internauta. Tatrzański Park Narodowy przypomina, że lód jest zbyt słaby, aby można było po nim bezpiecznie chodzić. Tafla w każdej chwili może się załamać, a nierozważni turyści mogą wpaść do lodowatej wody, co jest śmiertelnie niebezpieczne. Choć w poście znalazł się jedynie spokojny apel do turystów odwiedzających Morskie Oko, to w komentarzach nie brakuje ostrych słów. Internauci nie stronią też od uszczypliwości. „Ludzie sami proszą się o kłopoty, a nawet i o to, by doszło do jakiejś tragedii. Na głupotę nie ma lekarstwa”. „Grunt to strzelić sobie fotę na tafli jeziora, które jest miejscem do którego i na które absolutnie nie wolno wchodzić!” „Ja bym się tym nie przejmował. Jeśli ktoś nie reaguje na informacje to następuje selekcja naturalna” - pisali komentujący. Wielu z nich apelowało o ukaranie lekkomyślnych odwiedzających wysokimi mandatami tak, aby odstraszyć kolejnych chętnych do pozowania na lodzie Morskiego Oka.
Tajski park narodowy odsyła śmieci turystom. „Zapomniałeś czegoś”
Władze popularnego Parku Narodowym Khao Yai w pobliżu Bangkoku mają dość turystów zaśmiecających park. Postanowiły walczyć z nimi w nietypowy sposób – odsyłając im pozostawione przez nich śmieci.
„Twoje śmieci – odeślemy je do ciebie” – ostrzega Minister Środowiska Tajlandii, Varawut Silpa-archa, który na swoim oficjalnym koncie na Facebooku zamieścił galerię zdjęć pokazującą przygotowane do wysyłki paczki, zawierające… śmieci. „Zaśmiecanie Parku Narodowego to przestępstwo” – dodał minister i przywołał odpowiednie zapisy ustawy o parkach narodowych mówiące, że za ich naruszenie grozi grzywna do 500 000 bahtów (około 16 000 USD), a nawet kara pozbawienia wolności do 5 lat. Poinformował też, że przesyłka zawierająca odpadki to tylko część akcji, bo nieodpowiedzialni turyści powinni spodziewać się ważniejszego wezwania – a mianowicie mandatu za naruszenie porządku. Co więcej Silpa-archa zapowiedział powstanie „czarnej listy”, na którą trafią turyści nieprzestrzegający zasad dotyczących ochrony środowiska oraz zasad obowiązujących w Parku Narodowym Khao Yai. Na swoim oficjalnym profilu zamieścił obszerny wpis na temat tego, jak nieodpowiedzialni i „pozbawieni sumienia” potrafią być niektórzy z nich. Przywołał przykład grupy wypoczywającej na polu namiotowym, która pozostawiła po sobie nieuprzątnięte miejsce, a w wynajętym namiocie – górę śmieci. Inna grupa – obozująca w Parku Narodowym Namtok Samlan – nadużywała alkoholu i zachowywała się głośno i wulgarnie, nie reagując na napomnienia pracowników parku. Varawut przypomniał, że odwiedzającym nie wolno zostawiać śmieci, upijać się w miejscach publicznych ani hałasować po godzinie 22:00. Turyści, którzy nie będą przestrzegać zasad, zostaną poproszeni o natychmiastowe opuszczenie parku. Krajowa rada turystyczna pochwaliła ten zdecydowany krok. – Tajlandzkie parki narodowe i dzikie zwierzęta zdążyły odzyskać siły po szkodliwych skutkach turystyki, takich jak zaśmiecanie, w ciągu ostatnich sześciu miesięcy, a ten gest ma najlepsze intencje, abyśmy wszyscy przyczynili się do tego, aby nasz kraj pozostał czysty, bezpieczny i piękny – powiedziała Charinya Kiatlapnachai, dyrektor rady turystycznej. Odesłanie turystom ich śmieci jest możliwe dzięki temu, że odwiedzający park przy rejestrowaniu pobytu muszą podać swój adres. Oprócz pustych plastikowych butelek, puszek czy opakowań po chipsach, przesyłki od parku zawierają też grzecznościową notatkę: „Zapomniałeś tych rzeczy z Parku Narodowego Khao Yai”. Władze parku, a także sam minister, ostrzegają, że pozostawione na miejscu śmieci mogą być szczególnie niebezpieczne dla zwierząt, które mogą próbować je zjeść, ale są także zagrożeniem dla całego ekosystemu parku. Park Khao Yai, położony na północny wschód od stolicy Tajlandii, Bangkoku, rozciąga się na powierzchni ponad 2000 km2 i jest bardzo popularny wśród turystów. To najstarszy park narodowy w Tajlandii, znany z wodospadów i przepięknych krajobrazów. W czasie zamknięcia związanego z pandemią koronawirusa oraz obecnego ograniczenia liczby turystów mogących odwiedzać park, zwiększyła się populacja zamieszkujących go zwierząt. Ich opiekunowie obawiają się, że nieodpowiedzialni odwiedzający mogą zniweczyć wcześniejsze starania o odbudowę parku.
Te polskie miasta są najchętniej odwiedzane przez turystów z zagranicy [RANKING]
Wiemy, które miasta – i dlaczego - cieszą się największą popularnością wśród zagranicznych turystów.
Turyści ukradli piasek z plaży na Sardynii. Grozi im 6 lat więzienia
Policja skonfiskowała około 40 kilogramów białego piasku z włoskiej plaży.
„Pamiątka” z wakacji Kogo nie kusiło, żeby przywieźć odrobinę raju z wakacji? Muszle, kamienie, fragmenty rafy wyrzucone na brzeg… Brzmi niewinnie, ale w przypadku Francuzów wypoczywających na Sardynii zbieranie piasku do butelek po Coli skończyło się w sądzie. Policja w Porto Torres skonfiskowała 14 plastikowych butelek wypełnionych piaskiem z sardyńskiej plaży. To około 40 kilogramów białych ziarenek! Do tego nietypowego znaleziska doszło podczas rutynowej kontroli samochodów czekających na prom do Tulon w południowej Francji. Piaskowi złodzieje zwykle wpadają w ręce policji na lotnisku podczas kontroli bagażu. Policjanci aresztowali mężczyznę i kobietę , a do sądu w mieście Sassari wpłynęło oskarżenie o kradzież. Francuskim czterdziestolatkom grozi kara grzywny w wysokości 3000 EUR i od roku do sześciu lat pozbawienia wolności. Bogactwa naturalne w cenie Biały piasek na włoskiej wyspie podlega ochronie, o czym informują znajdujące się na plażach tablice dostępne w kilku językach. Mimo to para utrzymuje, że nie zdawała sobie sprawy, że popełnia przestępstwo, a zebrany piasek z plaży w Chia miał być tylko pamiątką z wakacji. Lokalne władze od lat walczą z grabieżą piasku, muszli i kamieni z sardyńskich plaż. Plaże „szczupleją” w przerażającym tempie. W Internecie zrodził się nawet czarny rynek, na którym nielegalni handlarze za niemałe sumy wyprzedają objęte ochroną bogactwa naturalne wyspy. Mieszkańcy Sardynii są oburzeni zachowaniem turystów-złodziei. Ich zdaniem jest to okradanie przyszłych pokoleń i stwarzanie zagrożenia dla środowiska. Grupa miejscowych obrońców plaż prowadzi kampanię przeciwko plądrowaniu wyspy. Na Facebooku można znaleźć stronę „Sardegna Rubata e Depredata”, której celem jest podniesienie świadomości na temat tego problemu. W ciągu ostatnich 20 lat skonfiskowano dziesiątki ton łupów. Pod koniec sezonu większość odzyskanych materiałów wraca na swoje miejsce. Podobnie będzie z „uratowanym” podczas interwencji białym piaskiem. Źródło: edition.cnn.com
Miliard – miej więcej tyle osób rocznie wyjeżdża na wakacje. Czy nie byłoby lepiej na świecie, gdyby każda z nich wcieliła w życie choć jeden dobry podróżniczy nawyk?
1. Noclegi. Śpij u miejscowych Już nie wystarczy napis w łazience, by wycierać się ręcznikiem więcej niż raz. Aby hotel został uznany za ekologiczny, musi się postarać. Materiały z odzysku, własne źródła energii i oczyszczalnie ścieków… Niektórzy hotelarze idą krok dalej i wspierają lokalne projekty, zakładają fundacje, organizują szkolenia. Pomagają. I zatrudniają miejscowych na wszystkich stanowiskach – od sprzątaczki po menedżera. Pieniądze za nocleg trafiają do lokalnej społeczności, a nie na konta zachodnich banków. Nasz Typ Soria Moria, Siem Reap obok Angkor, Kambodża www.thesoriamoria.com Hotel założony przez parę Norwegów, gdzie 51 proc. udziałów należy do miejscowych. Pracownik – pochodzący zwykle z najbiedniejszych warstw khmerskiego społeczeństwa – zaczyna dosłownie na zmywaku. Przechodzi cykl szkoleń, po roku dostaje udziały, a w ciągu dwóch lat może zostać menedżerem. Soria Moria to butikowy hotel z barem na dachu (meble zrobione podczas szkolenia dla mężczyzn zagrożonych wykluczeniem), basenem, spa, wypożyczalnią rowerów. Pieniądze z tej ostatniej idą na jedną z wiejskich szkół w okolicy. Już nie wystarczy napis w łazience, by wycierać się ręcznikiem więcej niż raz. Aby hotel został uznany za ekologiczny. (Rys. Bogna Sroka-Mucha) 2. Jedzenie. Policz mile do talerza Maliny w Bangkoku? Zanim je kupisz, wyobraź sobie, jakie mają food miles (czyli odległość od miejsca wyhodowania do naszego talerza – im większa, tym bardziej zanieczyszczamy środowisko). A przecież na tym samym bazarze znajdziesz mangostany, rambutany, duriany... Nie masz ochoty na owoce? Pani ze stoiska obok zrobi ci pad thai ze świeżych składników, które kupiła na rogu. Uliczne restauracyjki, knajpki z trzema stolikami na krzyż i jednym palnikiem – nieważne, czy w Azji, Afryce, czy w Ameryce Południowej – zaopatrują się lokalnie i zatrudniają miejscowych. Jeśli nie odpowiada ci stołowanie się na ulicy, zajrzyj na www.organicjetsetter.com. Znajdziesz tam adresy restauracji z organicznym jedzeniem od Kijowa po Buenos Aires. Nasz Typ Cafe-Ode, Shaldon, Wielka Brytania www.odetruefood.com Weź do ręki sztućce zrobione ze skrobi. Na kolanach połóż drewnianą deskę, która tutaj służy jako talerz. Zanurz zęby w świeżej rybie. Nie bez powodu pół godziny temu widziałeś w restauracji rybaków z porannym połowem. W Cafe-Ode jedzenie pochodzi tylko od lokalnych dostawców, zaś menu zmienia się codziennie – w zależności od tego, co jest dostępne akurat na rynku i na co jest sezon. Według Sustainable Restaurant Association to najlepsza knajpa Wielkiej Brytanii. Maliny w Bangkoku? Zanim je kupisz, wyobraź sobie, jakie mają food miles (czyli odległość od miejsca wyhodowania do naszego talerza – im większa, tym bardziej zanieczyszczamy środowisko). (Rys. Bogna Sroka-Mucha) 3. Pamiątki. Kupuj u twórców Jeśli chcesz przywieźć sobie pamiątkę z wakacji, najlepiej idź na bazar i poszukaj jej u miejscowych twórców (nie bądź zbyt zaciekły podczas targowania się. Czasem przecież więcej wydajesz na kawę w Polsce). Jeśli kupujesz rękodzieło w sklepie, dowiedz się, kto jest autorem i czy trafią do niego godziwe pieniądze. I na wszelki wypadek sprawdzaj etykietki. Rzeczy „made in China” przywoź tylko z Chin. Lista sprawiedliwych handlarzy, tj. działających według zasad fair trade, na www.wfto.com. Wskazówki WWF dotyczące produktów pochodzenia zwierzęcego na www.worldwildlife.org. Nasz Typ Manos del Uruguay, Urugwaj www.manos.com.uy Lokalne spółdzielnie zatrudniające kobiety z urugwajskich wsi. Pierwsza taka organizacja powstała w 1968 r., dziś jest ich już 13 i zatrudniają 250 osób. W Manos del Uruguay powstają piękne, naturalnie barwione wełniane ubrania: poncha, szaliki, swetry, kamizelki. Każdy ciuch podpisany jest przez kobietę, która go zrobiła – na drutach, krośnie, szydełku. Jakość tworzonych przez nie materiałów docenili wielcy projektanci. Urugwajskie wzory znajdziecie w najnowszych kolekcjach Ralpha Laurena, szale zamawia u nich Donna Karan, a swetry robią dla Marca Jacobsa i Stelli McCartney. Jeśli chcesz przywieźć sobie pamiątkę z wakacji, najlepiej idź na bazar i poszukaj jej u miejscowych twórców (nie bądź zbyt zaciekły podczas targowania się. Czasem przecież więcej wydajesz na kawę w Polsce). (Rys. Bogna Sroka-Mucha) 4. Transport. Nogi w ruch! Jak się przemieszczać?– to jeden z największych dylematów ekologicznych turystów. Bo przecież nie każdy ma czas, żeby do Indii dojechać rowerem! Opcje są dwie – albo przerzucić się na zwiedzanie najbliższej okolicy (też może być ciekawie), albo szukać połączeń koleją (nie wszędzie się da), albo po przeleceniu tysięcy kilometrów korzystać przynajmniej z własnych nóg. Spacer czy trek to świetna okazja, by zwolnić i przyjrzeć się, jak wygląda świat. Nasz Typ Dolna Saksonia, Niemcy www.niedersachsen-tourism.com Ten graniczący z Holandią region promuje zwiedzanie na rowerach. Jest tu aż 13 tys. km ścieżek rowerowych i 41 tras: od historycznych (barokowe zabytki z listy UNESCO), przez klimatyczne (wydmy z widokiem na latarnie morskie), urozmaicone (przesiądź się z roweru na kajak i z powrotem) i rodzinne (szlakiem bajek braci Grimm), aż po wyczynowe (góry Harcu). Dolnosaksońskie hotele mają wręcz ofertę „bed+bike”: zajmą się twoim rowerem, udostępnią pralkę, a na śniadanie podadzą „power break­fast”. Na dłuższe trasy (albo przy słabszej formie) można wypożyczyć rowery elektryczne. Jak się przemieszczać?– to jeden z największych dylematów ekologicznych turystów. Bo przecież nie każdy ma czas, żeby do Indii dojechać rowerem! (Rys. Bogna Sroka-Mucha) 5. Z adrenaliną. Sprawdź organizatora Uznajesz tylko aktywny wypoczynek? Wakacje kojarzą się z adrenaliną, kaskadami, pędem powietrza na twarzy i zdobywaniem nowych szczytów? Zwykle kiedy ty się bawisz, ktoś na to pracuje. Spójrz na tragarza, który niesie twój plecak. Idzie w japonkach? Raczej nie dlatego, że jest mu w nich wygodnie – pewnie nie stać go na porządne buty. Słynne są protesty tragarzy z Peru, którzy muszą dźwigać na plecach po 40 kg. Zanim wybierzesz organizatora, sprawdź, w jakich warunkach i na jakich zasadach oferuje pracę. Nasz Typ 3 Sisters Adventure Trek, Nepal www.3sistersadventuretrek.com Trzy mieszkanki nepalskiej wsi u podnóża Himalajów, siostry Ćhetri – Lucky, Dicky i Nick – były zaskoczone opowieściami turystek z Zachodu o niestosownych zachowaniach miejscowych tragarzy. I zdecydowały się na niełatwą w ich społeczeństwie inicjatywę – założyły własną agencję turystyczną. Z pełnym sukcesem. Jako tragarzy zatrudniają kobiety z górskich wiosek, które zarabiają m.in. na swoją edukację. Przy okazji dbają o gości, jak przystało na dobre panie domu. Nie pospieszają, znajdują czas na herbatę z widokiem na Mount Everest. I pilnują, żeby nie zostawić po sobie w górach żadnych śmieci. Uznajesz tylko aktywny wypoczynek? Wakacje kojarzą się z adrenaliną, kaskadami, pędem powietrza na twarzy i zdobywaniem nowych szczytów? Zwykle kiedy ty się bawisz, ktoś na to pracuje. (Rys. Bogna Sroka-Mucha) 6. Podglądanie dzikich zwierząt. Zapomnij o zoo Jak zobaczyć dzikie zwierzę i nie zakłócić jego życia (a i samemu nie narazić się na niebezpieczeństwo)? Po pierwsze nie żałuj pieniędzy – w tym wypadku „tanio” zazwyczaj znaczy „ze szkodą dla zwierzaka”. O ile to możliwe, wybieraj operatorów, którzy zatrudniają naukowców. Nie tylko dowiesz się więcej o zwierzętach, ale być może przyczynisz się też do zebrania danych naukowych. A przede wszystkim jak ognia wystrzegaj się ludzi, którzy gwarantują, że zobaczysz zwierzę. Dzika natura nie jest na nasze zawołanie, a jeśli ktoś obiecuje inaczej, zapewne dokarmia zwierzęta i oswaja je z ludźmi. Nie są już dzikie. Równie dobrze możesz pójść do zoo. Nasz Typ Pacific Whale Foundation, Hawaje, USA. www.pacificwhale.org Każdy rejs z Pacific Whale Foundation jest prowadzony przez certyfikowanych morskich przyrodników (z dyplomami z biologii albo ekologii). Od kilku dekad zbierają dane na temat największych ssaków, rafy koralowej i dzikich delfinów. Łodzie są ciche, przyjazne środowisku. Panują żelazne zasady co do ich prędkości, a czas spędzony w pobliżu zwierząt jest limitowany. Wszystkie zarobione pieniądze wspierają fundację, która zapobiega niszczeniu populacji humbaków. Jak zobaczyć dzikie zwierzę i nie zakłócić jego życia (a i samemu nie narazić się na niebezpieczeństwo)? Po pierwsze nie żałuj pieniędzy – w tym wypadku „tanio” zazwyczaj znaczy „ze szkodą dla zwierzaka”. (Rys. Bogna Sroka-Mucha) 7. Community tourism. Dołącz do społeczności Najnowszy trend w turystyce. I najbardziej fair. Community tourism eliminuje pośredników i daje szansę lokalnym społecznościom na korzystanie z turystycznego potencjału (albo na podjęcie decyzji, że nie chcą się na turystów otwierać). Jak to wygląda? Twoje pieniądze trafiają bezpośrednio do osoby, u której nocujesz. Babci, która szykuje kurczaka na obiad, i mężczyzny, który oprowadza cię po małpim sanktuarium. Na kilka dni albo tygodni masz szansę stać się częścią ich życia. Nasz Typ Wli Todzi Eco-Tou­rism, region Volta, Ghana www.riseupghana.org Nauka lokalnego języka, pomoc przy budowie szpitala, gotowanie z ciotką Charlotte, gra na bębnach, śpiewy, robienie palmowego wina i nocleg w jednej z chat – to wszystko czeka na tych, którzy zdecydują się na kilkugodzinny trek w regionie Volta do wioski Wli Todzi. Założyciel Wli Todzi Eco-Tourism, Yaw Nutsugah, współpracuje blisko z fundacją Rise Up Development Collective, która od dwóch lat w tym samym miejscu buduje klinikę dla mieszkańców wioski. Najnowszy trend w turystyce. I najbardziej fair. Community tourism eliminuje pośredników i daje szansę lokalnym społecznościom na korzystanie z turystycznego potencjału (albo na podjęcie decyzji, że nie chcą się na turystów otwierać). (Rys. Bogna Sroka-Mucha) 8. Wolontariat. Nie bądź kolonizatorem Zanim poświęcisz dwa tygodnie wakacji na naprawianie świata, upewnij się, czy organizacja, którą chcesz wesprzeć, jest tego warta. Pół biedy, jeśli wyrzucisz pieniądze w błoto, np. zasilając konto sprytnego organizatora z Europy. Gorzej, jeśli swoim działaniem wyrządzisz więcej szkody niż pożytku, np. ucząc, że wystarczy wyciągnąć rękę, by dostać jedzenie. Kilka lat temu The Guardian porównywał wolontariuszy do kolonizatorów, którzy swoje pojęcie dobroci narzucają rozwijającym się krajom. Na co więc zwracać uwagę przy wyborze wolontariatu? Choćby na to, czy organizacja odpowiada na prawdziwe potrzeby miejscowych. Czy udostępniane są raporty z poprzednich lat? Czy projekt odbywa się po myśli lokalnych społeczności? Więcej informacji znajdziecie na www.ethicalvolunteering.org. Nasz Typ Auroville, Indie www.auroville.org Rząd Indii dał swoją ziemię, kraje UNESCO wsparcie, a wizję – jedna kobieta. Auroville jest miastem dla wszystkich, które nie należy do nikogo. Humanizm i zrównoważony rozwój – pod tymi górnolotnymi hasłami kryje się codzienna praca. Każdy może przyjechać i zaangażować się w jeden z wielu projektów: sadzenie lasu zniszczonego w czasach kolonialnych, zajęcia z dziećmi z okolicznych wiosek, pomoc przy tworzeniu programów komputerowych. Zanim poświęcisz dwa tygodnie wakacji na naprawianie świata, upewnij się, czy organizacja, którą chcesz wesprzeć, jest tego warta. (Rys. Bogna Sroka-Mucha) 9. Na farmie. Zejdź na ziemię Idealny sposób na połączenie przyjemnego z pożytecznym? Praca na farmie. Jesteś blisko natury, uczysz się nowych rzeczy, pracujesz własnymi rękami (dla niektórych to najlepszy odpoczynek) i w dodatku pomagasz innym w zamian za nocleg i jedzenie. World Wide Opportunities on Organic Farms (WWOOF) łączy wolontariuszy z całego świata z właścicielami organicznych farm. Nocleg w Tokio jest za drogi? Zatrzymaj się na japońskiej wsi. Przy okazji nauczysz się podstaw języka i dowiesz się, jak hodować wasabi. Zawsze chciałeś dowiedzieć się, jak robić sery? Wybierz farmę we Francji i naucz się, jak dobierać do niego wino. Cały świat stoi otworem! www.wwoofinternational.org Nasz Typ Sant’Egle, Toskania, Włochy www.agriturismobiologicotoscana.it Jak hodować szafran, jak zrobić własny olejek lawendowy, co to jest uprawa synergiczna i co daje spirulina. Tego m.in. nauczysz się w czasie pobytu na Sant’Egle w Toskanii. W zamian za cztery godziny pracy dostajesz pokój w odnowionym XVI-wiecznym budynku. Przez resztę czasu możesz zwiedzać okolice – choć pewnie większość popołudni spędzisz na dobrym espresso w Pitigliano, średniowiecznym miasteczku zbudowanym na skałach. Tak tu pięknie! Idealny sposób na połączenie przyjemnego z pożytecznym? Praca na farmie. Jesteś blisko natury, uczysz się nowych rzeczy, pracujesz własnymi rękami. (Rys. Bogna Sroka-Mucha) 10. Na odległość. Odwdzięcz się Miałeś udane wakacje? Oczy ciągle się świecą na wspomnienie trekkingów, zabytków, smakołyków? Czemu nie odwdzięczyć się miejscowym już z domu, na odległość. Twoje pieniądze naprawdę mogą zmienić czyjeś życie. Zwłaszcza w miejscach, gdzie żyje się za dolara dziennie. Strona Travel Pledge: www.travelpledge.org, pokazuje wybrane społeczne projekty – od budowy jadłodajni dla turystów w Etiopii po sponsorowanie zbiorników na słodką wodę w wioskach na Fidżi. Możesz je wesprzeć, nie ruszając się z Polski. Nasz Typ Yangon Bakehouse, Mjanma www.yangonbakehouse.com Mjanma (dawna Birma) otwiera się na świat, a jej obywatele w końcu mogą wziąć sprawy we własne ręce. Tak jak założyciele Yangon Bakehouse. Przez 10 miesięcy uczą kobiety z terenów wiejskich (większość nie miała szans na jakiekolwiek wykształcenie), jak piec bagietki, tarty, muffiny, brioszki, cynamonowe bułeczki (wszystko z lokalnych produktów). Oferują catering, z którego korzysta większość zachodnich NGO’s i siedziba UN. Właśnie wystartowała ich kawiarnia. Może dołożysz się do ekspresu do kawy?
Jak można być tak głupim? Turyści zniszczyli piękną oregońską skałę
Urzędnicy w Oregonie zastanawiają się, jak powinni zareagować na film, który zdaje się pokazywać grupę ludzi, jak przewracają ukochaną przez wszystkich skałę.
Od wielu lat turyści wspinali się na skałę w oregońskim parku i stopniowo ją osłabiali. Teraz nagranie wideo pokazuje grupę ludzi, jak ją niszczą. Duckbill, słynny kamienny piedestał na Przylądku Kiwanda w Pacific City w Oregonie, od dawna był ulubionym obiektem do robienia zdjęć przez turystów. Ku utrapieniu stanowego departamentu parków, ta niepewnie wyglądająca, ponad dwumetrowa kamienna platforma była również popularnym miejscem do nauki pozycji jogi lub robienia zdjęć weselnych , chociaż miejsce oddzielone jest od zwiedzających ogrodzeniem. W 2016 roku charakterystyczny obiekt zawalił się. Początkowo przedstawiciele parków myśleli, że doszło do tego z przyczyn naturalnych, pod wpływem ciężaru wspinających się na skałę ludzi. Jednak szybko odkryli, że skała prawdopodobnie została przewrócona – i pojawił się materiał wideo, który pokazuje całe zajście. View oEmbed on the source website Scena została nakręcona przez Davida Kalasa, który wraz z przyjacielem był w trakcie robienia filmu z drona, kiedy zauważył, jak grupa ludzi usiłuje przewrócić Duckbilla. Kalas błyskawicznie sięgnął po swój telefon komórkowy i zdążył nakręcić upadek skały. Potem stawił czoło grupie. - Zapytałem ich, dlaczego przewrócili skałę. Odpowiedzieli, że wcześniej ich znajomy [lub znajoma] przez tę skałę złamał nogę– opowiedział Kalas KATU News. – Właściwie powiedzieli mi, że zrobili to z uwagi na bezpieczeństwo i że wyświadczyli światu lub Oregonowi przysługę. (Kalas jeszcze nie odpowiedział na prośbę o komentarz od National Geographic. Nikt z nagranych osób nie został zidentyfikowany.) Chris Havel, zastępca dyrektora w departamencie parków i rekreacji Oregonu, twierdzi, że obszar, na który spadł Duckbill od kilkudziesięciu lat jest oddzielony ogrodzeniem ze względu na niestabilne podłoże z piaskowca, które mogłoby być niebezpieczne dla turystów. - Choć zarówno ogrodzenie, jak i znak są jasne i widoczne , piękno tej okolicy bardzo kusi – tłumaczy Havel. – Ludzie regularnie przechodzą przez ogrodzenie, ignorują znaki ostrzegawcze i idą tam, gdzie nie powinni. To nieustanny problem w tym parku. W ciągu ostatnich dwóch lat sześć osób zmarło na Przylądku Kiwanda, choć nie na samej skale Duckbill. Havel informuje, że departament parków zastanawia się and tym, jakie zmiany mógłby wprowadzić, by ludzie trzymali się z dala od niebezpiecznych rejonów Przylądka Kiwanda. Departament rozważa postawienie nowych znaków i ogrodzeń oraz sprowadzenie pracowników parku, którzy na miejscu mogliby informować zwiedzających. Departament pracuje również z policją, by ustalić, jakie działania można podjąć w odpowiedzi na owe nagranie wideo. Nagranie szybko rozprzestrzeniło się w Internecie, a na Instagramie ludzie zaczęli zamieszczać swoje zdjęcia skały z hashtagiem #ripthatpnwrock. Wielu wyraziło swój smutek i oburzenie. Havel ma nadzieję, że ten incydent skłoni również do refleksji. - Każdy, kto postawił stopę na tej skale, przyczynił się do jej zniszczenia – podkreśla. Ludzie „mogą być oburzeni, że ktoś przewrócił skałę… ale przecież każdy, kto postawił na niej stopę, przyspieszył jej upadek. I powinni się zastanowić, zanim następnym razem będą chcieli zrobić coś podobnego. - Parki istnieją po to, by każdy mógł z nich czerpać przyjemność – podkreśla Havel. Zwiedzający nie powinni robić nic, co zmniejszy radość kolejnej osoby. Źródło: National Geographic News
6 najbardziej zatłoczonych miejsc na wakacje
Chcesz uniknąć tłumów? Nie jedź tutaj! Oto sześć najbardziej obleganych atrakcji wakacyjnych.
Poznaj listę najbardziej obleganych atrakcji wakacyjnych >>>
W grobowcu faraona archeolog bada wpisy... starożytnych turystów
Grobowiec Ramzesa VI w egipskiej Dolinie Królów już w starożytnych odwiedzali turyści, którzy podpisywali się imieniem i wymieniali uwagi, przypominające dyskusje na Facebooku czy forach turystycznych. Ściany grobowca "przemówiły" dzięki badaniom prof. Adama Łukaszewicza z UW.
"Odwiedziłem i nic mi się nie spodobało oprócz sarkofagu!"; "Podziwiałem!"; "Nie potrafię odczytać hieroglifów!" - to tylko niektóre z napisów, jakie odczytali polscy naukowcy pracujący wewnątrz grobowca faraona egipskiego Ramzesa VI w Dolinie Królów. Wszystkie wykonali turyści, którzy odwiedzili to miejsce około dwóch tysięcy lat temu! Dolina Królów w Górnym Egipcie to jedna z głównych atrakcji turystycznych tego kraju, obok piramid w Gizie. W wydrążonych w skałach grobowcach spoczęła większość faraonów z XVIII-XX dynastii, czyli władających od ok. 1550 do 1069 r. p.n.e. Najsłynniejszym faraonem pochowanym w tym miejscu jest Tutanchamon, którego grobowiec odkryto w 1922 r. "Dolina Królów była celem wycieczek już w starożytności. Tak jak dziś turyści często podpisywali się w odwiedzanych miejscach. Wśród ponad sześćdziesięciu grobowców w tej okolicy, co najmniej w dziesięciu znajdują się napisy wykonane już przez starożytnych podróżników" - opowiada PAP archeolog i papirolog z Instytutu Archeologii UW, prof. Adam Łukaszewicz. Celem misji kierowanej przez naukowca jest grobowiec Ramzesa VI - miejsce, które w skali całej Doliny Królów jest wyjątkowo bogate w ślady obecności dawnych zwiedzających. W podłużnym, ponad stumetrowym grobowcu wykutym głęboko w skałach polski naukowiec naliczył ponad tysiąc zapisków. "Największa liczba napisów pochodzi z okresu grecko-rzymskiego, czyli począwszy od czasów podboju Egiptu przez Aleksandra Wielkiego do podziału Cesarstwa Rzymskiego pod k. IV w." - mówi prof. Łukaszewicz. Najczęściej są to starożytne odpowiedniki wpisów w stylu "tu byłem - Jan Kowalski", czyli zapisane po grecku - lub rzadziej, po łacinie - imiona osób, które odwiedziły grobowiec. Można je dostrzec w różnych miejscach grobowca, czasem nawet w bardzo wysokich partiach kilkumetrowych ścian. "Nie znaczy to jednak, że starożytni turyści byli zaopatrzeni w drabiny. Przez długi czas korytarze grobowca były częściowo zasypane piaskiem, po którym stąpano. Pierwsi z nich, chcąc wejść do grobowca, zapewne musieli się tam wręcz wczołgiwać, dlatego napisy znajdują się tuż przy suficie" - dodaje profesor. Do dzisiaj w grobowcu świetnie zachowały się oryginalne zdobienia w postaci świętych wyobrażeń, pochodzących m.in. z Księgi Bram czy Księgi Jaskiń. Są to jedne z ważniejszych tekstów pogrzebowych, które znajdujemy na ścianach grobowców w starożytnym Egipcie. "Odwiedzający grób starali się umieszczać swoje podpisy, nie niszcząc wcześniejszych zdobień. Czasem robili to w sposób bardzo przemyślany – np. wpisywali swoje imiona w środek dysku słonecznego, który symbolizował jednego z bogów" - mówi archeolog. Oprócz swojego imienia starożytni turyści często dopisywali również miejsce pochodzenia czy zawód, którym się trudnili. Sporadycznie zdarzają się dłuższe teksty, w tym poetyckie. Dzięki temu wiadomo, że ponad 2 tys. lat temu grobowiec odwiedzali zarówno mieszkańcy Egiptu, jak również krajów ościennych. Byli wśród nich lekarze czy filozofowie różnych szkół - cyników i platoników. "W tym gronie są też osoby bardzo wysoko postawione w hierarchii społecznej - w tym prefekci Egiptu, czyli osoby, które w czasach rzymskich władały tym krajem w imieniu cesarza. Są też namiestnicy różnych części kraju" - wylicza prof. Łukaszewicz. Wśród bardziej znanych obcokrajowców, którzy zaznaczyli swoją wizytę w grobowcu, był armeński książę Chosroes (IV w.). Naukowców zainteresowała też sygnatura Amrosa. "W ten sposób po grecku odnotował swoją obecność w grobowcu w VII w. sam arabski zdobywca Egiptu - Amr Ibn al-As. To jedna z największych inskrypcji wykonanych przez osoby zwiedzające grobowiec Ramzesa VI. Litery mają ok. 25 cm wysokości" - dodaje prof. Łukaszewicz. Ale grób odwiedzały też mniej znane osoby z Aten czy Syrii. Na ścianach niemal dosłownie toczyły się dyskusje. Naukowcy odnotowali nawet "dialog" między zwiedzającymi. W jednym miejscu odczytali, że przybysz podziwiał grób i przeczytał napisy hieroglificzne. Pod spodem kolejny napisał z kolei: "nie potrafię odczytać tego pisma!". Poniżej tej inskrypcji dopisała się trzecia osoba: "Co się martwisz, że nie potrafisz odczytać hieroglifów; nie rozumiem twojego zmartwienia!". Najwięcej z odkrytych napisów wydrapano, zdecydowanie mniejszą liczbę wykonano czerwoną farbą. Pierwsi europejscy podróżnicy we wspomnieniach napisali, że arabscy przewodnicy oferowali zwiedzającym ostre przedmioty, którymi turyści mogli się podpisywać. "Podobnie mogło być dwa tysiące lat wcześniej" - uważa naukowiec. Grobowiec Ramzesa VI dla starożytnych gości nie był jedynie miejscem stanowiącym ciekawostkę historyczną. Odwiedziny w tym miejscu traktowano raczej jako przeżycie duchowe. Ówcześni sądzili bowiem, że grobowiec należy do legendarnego herosa - Memnona, uczestnika wojny trojańskiej - wskazuje prof. Łukaszewicz. Jak na to wpadli? Nieopodal, na równinie tebańskiej, znajdują się dwa kolosalne posągi faraona Amenhotepa III, zwane do dziś kolosami Memnona. Mylącą nazwę nadali im Grecy, którzy o poranku słyszeli tajemnicze dźwięki wydawane przez jeden z nich. (Dziś przypuszcza się, że powstawały w wyniku rozgrzewania się spękanego monolitu tworzącego statuę). Grekom fakt ten skojarzył się z królem Memnonem, zabitym podczas wojny trojańskiej. Tajemniczy dźwięk miał być pozdrowieniem Memnona dla matki, bogini Eos. Jedno z imion oficjalnej tytulatury króla Amenhotepa III zapisane na posągu było zbieżne z jednym z wielu imion Ramzesa VI. Dlatego właśnie uznano, że grobowiec w Dolinie Królów należy do tej samej osoby. Prawdziwego "właściciela" grobu naukowcy zidentyfikowali dopiero w XIX w, kiedy udało się im odszyfrować hieroglify - przypomina naukowiec. Ramzes VI spoczął w grobowcu wraz z bratankiem, Ramzesem V w 1136 r. p.n.e. Tak więc w jednym grobowcu znalazło się obok siebie dwóch władców. Jednak w życiu pośmiertnym nie zaznali spokoju: niewiele lat po pogrzebie grobowiec został splądrowany, a mumie naruszone. Zapobiegliwi kapłani przenieśli doczesne szczątki władców do skrytki znajdującej się nieopodal, dzięki czemu przetrwały one do naszych czasów. Warszawscy naukowcy, pracujący w Dolinie Królów pod egidą Centrum Archeologii Śródziemnomorskiej UW (do niedawna dzięki wsparciu Fundacji na rzecz Nauki Polskiej), zakończyli właśnie prace nad kompletną trójwymiarową dokumentacją cyfrową wszystkich ścian grobowca. W listopadzie i grudniu tego roku wrócą do Doliny Królów, by dokładnie przeanalizować wszystkie napisy starożytnych turystów. Tekst: Szymon Zdziebłowski (PAP)