National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2026-03-13T12:13:51.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: Ryzyko tsunami na Morzu Śródziemnym: dlaczego Nicea i inne miasta Lazurowego Wybrzeża muszą przygotować się na ewakuację?
items: To ona odpowiada za trzęsienia ziemi w Portugalii. Naukowcy namierzyli szczelinę w pobliżu wybrzeża
items: Co wywołuje trzęsienie ziemi? Czy można przewidzieć jego występowanie?
items: Nie tylko Kamczatka. Oto 6 najbardziej niszczycielskich tsunami w historii
items: Kataklizm sprzed 3800 lat. Trzęsienie ziemi, które zmieniło historię ludzkości​
items: Zagadkowe wydarzenie w Darłowie. Czy w 1497 roku doszło do uderzenia tsunami?
items: Erupcja Krakatau była jedną z największych w historii. Wulkan zabił dziesiątki tysięcy ludzi
items: Asteroida, która unicestwiła dinozaury spowodowała gigantyczną falę tsunami, która przemierzyła pół globu
items: Maya Bay – Niebiańska plaża w Tajlandii znowu otwarta
items: Wyciek ropy w Peru po erupcji podwodnego wulkanu. „To wpłynie na naszą faunę i zdrowie”
items: Trzęsienia ziemi, tornada, tsunami. Największe katastrofy naturalne na świecie i w Polsce
items: Nowa Zelandia przygotowuje się na tsunami. To skutek serii potężnych trzęsień ziemi
items: Topniejący lodowiec wywoła megatsunami. Najpewniej do końca 2021 roku
items: 7 lat temu przetrwali tsunami. Wracają tam gdzie zastał ich kataklizm [GALERIA]
items: Chile po trzęsieniu ziemi
items: Felieton. Czego się boisz głupi?
items: Sri Lanka - 40 mil do raju

Ryzyko tsunami na Morzu Śródziemnym: dlaczego Nicea i inne miasta Lazurowego Wybrzeża muszą przygotować się na ewakuację?
type: item
date: 2026-03-13T12:13:51.000Z
creator: Jonasz Przybył
subject: Przyroda
subject: francja
subject: morze
subject: morze śródziemne
subject: tsunami
subject: zagrożenia
description: W naszej wyobraźni tsunami to problem, który dotyka wyłącznie regiony Oceanu Spokojnego i Indyjskiego – a my, w Europie, nie mamy się o co martwić. To nieprawda: w przeszłości – wcale nie tak dawno temu – fale tsunami uderzały w północno-zachodnie wybrzeże Morza Śródziemnego. Naukowcy ostrzegają, że na 100 proc. w ciągu najbliższych lat dojdzie do kolejnego, a miasta wybrzeża przygotowują się na tę katastrofalną ewentualność.
encoded: UNESCO ostrzega, że w ciągu najbliższych 30 lat na Morzu Śródziemnym niemal na pewno wystąpi tsunami o wysokości przynajmniej jednego metra. Lazurowe Wybrzeże, w tym Nicea, to jeden z najbardziej narażonych obszarów w Europie. Zagęszczenie ludności i turystów dodatkowo znacznie zwiększa potencjalną liczbę poszkodowanych. Czym jest tsunami i czy może być groźne też w Europie? Tsunami (z japońskiego: „fala portowa”) to seria dużych morskich fal wywołanych najczęściej przez podwodne trzęsienia ziemi, osuwiska czy erupcje wulkanów. Są dużo groźniejsze niż fale powstające pod wpływem wiatru, bo rozprzestrzeniają się z ogromną prędkością i niosą olbrzymią ilość energii. Na samym morzu nie wyglądają jednak zbyt spektakularnie – gwałtownie rosną dopiero wtedy, gdy zbliżają się do płytkich wód przybrzeżnych. Przez swój ogrom i zasięg wdzierają się daleko w głąb lądu z wielką siłą, powodując szybkie i nieoczekiwane zalania. Charakterystyczne dla tsunami jest także to, że pierwsza fala rzadko jest największa – kolejne mogą być znacznie wyższe i silniejsze, a seria uderzeń potrafi trwać nawet kilkadziesiąt minut. Ciśnienie wywierane przez takie fale na infrastrukturę wybrzeża osiąga kilka ton na metr kwadratowy. Dlaczego Nicea powinna być gotowa na tsunami? Tsunami na Morzu Śródziemnym nie są wyłącznie teorią czy przykrą ewentualnością. W przeszłości fale uderzały w wybrzeże Francji ponad 20 razy. Historyczne tsunami w Nicei w 1979 roku zabiło 8 osób i spowodowało poważne zniszczenia. Źródłem zagrożenia mogą być zarówno podmorskie trzęsienia ziemi (np. w okolicach Algierii lub Ligurii), jak i podwodne osuwiska tuż przy wybrzeżu. Fale mogą dotrzeć do Nicei nawet w ciągu 10 minut, co ogranicza skuteczność klasycznych systemów ostrzegania. Francja ma jednak swoje sposoby. Gotowość i plany ewakuacji Nicea wdrożyła nowoczesny system ostrzegania (Cenalt, FR-Alert) i wyznaczyła strefy zagrożenia: do 200 metrów od morza oraz do wysokości 5 metrów n.p.m. Opracowano szybkie trasy ewakuac…

FABRIC-KOLAZ-32-86-e24c64f.jpg
width: 2700
height: 1800

To ona odpowiada za trzęsienia ziemi w Portugalii. Naukowcy namierzyli szczelinę w pobliżu wybrzeża
type: item
date: 2025-09-01T13:15:44.000Z
creator: Jonasz Przybył
subject: Przyroda
subject: portugalia
subject: trzęsienie ziemi
subject: tsunami
description: Malownicza Portugalia to spokojne miejsce do życia i cudowny kierunek wakacyjny, jednak zaledwie 200 kilometrów od jej wybrzeża tyka prawdziwa bomba. Naukowcy namierzyli w płycie tektonicznej szczelinę, której zawdzięczamy zniszczenie Lizbony w 1755 roku i bardziej współczesny kataklizm z drugiej połowy XX wieku.
encoded: Zdarzają się rzadko, ale mają drastyczne konsekwencje. W nowożytnej historii Portugalii możemy wskazać dwa główne druzgocące trzęsienia ziemi, ale w przeszłości w regionie było ich prawdopodobnie więcej. Co trzęsie Portugalią, czym spowodowane są te wstrząsy i czy jest się czego bać? Naukowcy odkryli szczelinę, która powstawała niemal 5 mln lat temu. Trzęsienie ziemi w Portugalii Najbardziej katastrofalnym trzęsieniem ziemi, które dotknęło Portugalię, było to z 1755 roku – wstrząsy i następujące po nich tsunami zniszczyły Lizbonę i szacuje się, że spowodowały śmierć około 40 000 ludzi. Według naukowców było to jedno z najsilniejszych trzęsień w historii. Drugi kataklizm nadszedł w 1969 roku również za sprawą wywołanego ruchami sejsmicznymi tsunami. Tym razem uderzyło ono w południową część kraju, jednak – na szczęście – nie spowodowało tak rozległych zniszczeń jak w XVIII wieku. Zginęło 13 osób, a 80 zostało rannych. W przypadku pierwszego trzęsienia ziemi magnituda wynosiła 9 w skali Richtera, a drugiego 8. Szczelina na dnie oceanu Badacze z Uniwersytetu Lizbońskiego uważają, że szczelina tektoniczna odkryta przez nich na dnie Oceanu Spokojnego – zaledwie 200 kilometrów od wybrzeża kontynentalnej Portugalii – była odpowiedzialna za oba wstrząsy. Informację o swoim odkryciu portugalscy naukowcy opublikowali na łamach „Nature Geoscience”. Geolog Joao Duarte, współautor analiz, podkreśla trudność poszukiwań. Wskazuje na to, że dotychczas niezwykle trudno było znaleźć feralne rozwarstwienie płyt tektonicznych. Dlaczego? Wcześniejsze znane nauce rozwarstwienia są zwykle pionowe. Ta płyta rozwarstwiła się zaś poziomo w interesującym procesie znanym jako delaminacja. W tym miejscu płyta euroazjatycka podzieliła się na dwie części: dolna zapadła się niemal 200 kilometrów w kierunku płaszcza Ziemi, a górna pozostała bez zmian – to uniemożliwiło jej odnalezienie podczas zwykłego obserwowania dna. Napór płyty afrykańskiej (za sprawą którego powstały także zachwycające iberysk…

GettyImages-517726712-d3e61d9.jpg
width: 2646
height: 1487

Co wywołuje trzęsienie ziemi? Czy można przewidzieć jego występowanie?
type: item
date: 2025-07-30T06:48:29.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Przyroda
subject: geologia
subject: ruchy sejsmiczne
subject: trzęsienie ziemi
subject: tsunami
description: Według definicji trzęsienie ziemi to gwałtowne rozładowanie naprężeń w skorupie ziemskiej połączone z ruchem warstw skalnych. Zwykle wywołane jest globalnymi ruchami płyt tektonicznych i wulkanizmem, choć coraz częstsze są trzęsienia ziemi wywołane działalnością człowieka. Trzęsienia ziemi są wyjątkowo nieprzewidywalne i mogą zabić ogromną liczbę ludzi w krótkim czasie.
encoded: Spis treści: Uwolniona energia Pierścień ognia Działalność człowieka Trzęsienia ziemi i tsunami Nieco ponad dwa lata temu, w lutym 2023 roku, w południowo-wschodniej Turcji oraz w Syrii, na granicy płyt tektonicznych anatolijskiej i arabskiej, doszło do trzęsienia ziemi, które pochłonęło niemal 60 tysięcy ofiar. A choć wydarzenie było gigantyczną katastrofą, którą pogłębiły jeszcze panująca wówczas zima oraz zniszczenia wojenne w Syrii, to niektóre trzęsienia ziemi potrafią pochłonąć nawet 250 tysięcy istnień. Uwolniona energia Przełom w rozumieniu zjawiska trzęsień ziemi przyniosła sejsmologia – nauka, która od początku XX wieku bada wszystkie aspekty trzęsień, ich przyczyny, przebieg i skutki. Dzięki sejsmologii wiemy, że trzęsienia ziemi powstają, gdy energia sprężysta zgromadzona w skorupie ziemskiej przez lata nagle uwalnia się podczas przemieszczenia skał wzdłuż uskoku. Uwalniająca się w ten sposób energia w około 20–30% rozchodzi się w postaci fal sejsmicznych. Część z tych fal dociera na powierzchnię Ziemi w postaci niszczących fal powierzchniowych. Pozostała część energii zamienia się w ciepło lub trwałe deformacje skał. <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/56-sekund-ktore-wywrocily-domy-i-zycie-nepalczykow-do-gory-nogami-reportaz-z-nepalu-dotknietego-trzesieniem-a306d16.jpeg" width="1024" height="683" alt="56 sekund, które wywróciły domy i życie Nepalczyków do góry nogami. Reportaż z Nepalu dotkniętego trzęsieniem" title="56 sekund, które wywróciły domy i życie Nepalczyków do góry nogami. Reportaż z Nepalu dotkniętego trzęsieniem" /> Miejsce, w którym zapoczątkowane zostało uwalnianie energii zgromadzonej na linii uskoku nazywamy ogniskiem trzęsienia ziemi. Jest to punkt czysto teoretyczny, ponieważ faktycznie energia wstrząsu rozładowuje się zawsze na pewnej powierzchni uskoku. Bezpośrednio nad ogniskiem wstrząsu znajduje się tzw. epicentrum. Jest to punkt, gdzie fale sejsmiczne rozchodzące się z ogniska we wszystk…

trzesienie-ziemi-b620cf9.jpg
width: 1000
height: 750

Nie tylko Kamczatka. Oto 6 najbardziej niszczycielskich tsunami w historii
type: item
date: 2025-07-30T05:45:06.000Z
creator: Artur Białek
subject: Przyroda
subject: Edukacja
subject: geografia
subject: kamczatka
subject: katastrofy
subject: tsunami
subject: tsunami w japonii
description: Największe tsunami w historii zostawiły po sobie ślady, które zmieniły losy całych społeczności. Dziś natura ponownie o sobie przypomniała – silne trzęsienie ziemi o magnitudzie 7,5 nawiedziło rosyjski półwysep Kamczatka, wywołując panikę i ewakuacje. Jakie są przyczyny tych katastrof i co łączy je z dzisiejszymi wydarzeniami?
encoded: Spis treści: Jak powstaje tsunami i dlaczego bywa tak śmiercionośne? Tsunami na wschodnim wybrzeżu Japonii, 2011 rok Tsunami w Indonezji, 1883 rok Tsunami na Morzu Południowochińskim, 1782 rok Tsunami w Portugalii, 1755 rok Tsunami w starożytnej Grecji, 1500 rok p.n.e. Tsunami na Oceanie Indyjskim, 2004 rok Do tragicznych skutków tsunami prowadzą najczęściej podwodne trzęsienia ziemi, erupcje wulkanów lub osuwiska. Fale o wysokości kilkudziesięciu metrów uderzają wtedy w ląd z siłą nieporównywalną z żadnym innym żywiołem. Choć rozwój technologii pozwala dziś szybciej ostrzegać ludność, potężne wstrząsy – takie jak to, które dziś sparaliżowało rosyjską Kamczatkę – przypominają, że natura wciąż ma przewagę. Przypominamy 6 najbardziej niszczycielskich tsunami w historii i analizujemy, co było ich bezpośrednią przyczyną. Jak powstaje tsunami i dlaczego bywa tak śmiercionośne? Tsunami to jedno z najbardziej niszczycielskich zjawisk. Przemieszczające się z ogromną prędkością potężne fale nie oszczędzają niczego, co napotykają na swojej drodze. Każde tsunami wywołuje ogromne straty materialne, ale nie to jest najgorsze, bo budynki i drogi można odbudować. Większość takich katastrof pochłania masę istnień ludzkich. Czym właściwie jest to przerażające zjawisko? Mówiąc o tsunami, na myśli trzeba mieć falę oceaniczną, wywołaną innym zjawiskiem noszącym znamiona katastrofy naturalnej: rozpadem lodowców, podwodnym trzęsieniem ziemi lub wybuchem wulkanu. Tsunami może być też następstwem upadku meteorytu lub asteroidy. W miejscu wzbudzenia fala zaczyna rozchodzić się pierścieniowo. Na otwartym morzu, gdzie nie napotyka żadnych przeszkód naturalnych, wzburzona woda osiąga prędkość dochodzącą do 900 km/godz. W takich warunkach fala tsunami osiąga długość kilkuset kilometrów, ale jaj wysokość to maksymalnie kilkadziesiąt centymetrów. Zjawisko spiętrzenia wody ma miejsce dopiero w obszarach strefy brzegowej. Wówczas fala może osiągnąć kilkadziesiąt metrów lub więcej. Najwięcej takich …

tsunami-GettyImages-159952838-f950eaf.jpg
width: 2036
height: 1472

Kataklizm sprzed 3800 lat. Trzęsienie ziemi, które zmieniło historię ludzkości​
type: item
date: 2025-03-14T08:26:01.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: Historia
subject: Nauka
subject: Przyroda
subject: ameryka południowa
subject: chile
subject: Edukacja
subject: Społeczeństwo
subject: Travel
subject: trzęsienie ziemi
subject: tsunami
description: Największe trzęsienie ziemi w historii nie tylko wstrząsnęło ziemią, ale i zmieniło krajobraz naszej planety na całe wieki. Magnituda wstrząsu wynosiła aż 9,5 stopnia w skali Richtera. Nowe badania ujawniają skalę tej katastrofy i jak bardzo to naturalne wydarzenie wpłynęło na historię ludzkości.
encoded: W tym artykule: Do historycznego trzęsienia ziemi doszło ponad 3800 lat temu w północnym Chile Nikt nie spodziewał się, że w tym regionie może dochodzić do tak dużej aktywności sejsmicznej Dowody na olbrzymi wstrząs odnaleziono daleko w głębi lądu Naukowcy chcą sprawdzić, czy może w przyszłości dojść do podobnego wstrząsu Trzęsienia ziemi to często ogromne zagrożenie dla ludzi. Dotychczas uważano, że najsilniejszym w historii było to w południowym Chile w 1960 roku. Uważa się je za największy wstrząs tektoniczny w historii pomiarów sejsmicznych. Miało magnitudę 9,5 (magnituda to odpowiednik dawniej używanej skali Richtera). Zginęło wówczas nawet 6000 osób, a skutki katastrofy odczuły ponad 2 miliony ludzi. Z kolei za najbardziej śmiercionośny wstrząs uważa się trzęsienie z 23 stycznia 1556 roku, które wydarzyło się w chińskim Shaanxi. Szacuje się, że liczba ofiar mogła wynieść ok. 830 tysięcy. Do historycznego trzęsienia ziemi doszło ponad 3800 lat temu w północnym Chile Trzęsienia ziemi, tornada, tsunami. Największe katastrofy naturalne na świecie i w Polsce Katastrofy naturalne to zjawiska wywołane działaniem sił natury, w wyniku których na dotkniętym nimi obszarze powstają szkody przyrodnicze i ekonomiczne. Jeżeli na ich skutek giną ludzie, w... W najnowszych badaniach, które zostały opublikowane na łamach czasopisma naukowego "Science Advances", uczeni wykazali, że w historii doszło do jeszcze większego, dużo bardziej katastrofalnego trzęsienia. Według naukowców do ogromnego wstrząsu o magnitudzie 9,5 doszło również na terenie Chile, lecz tym razem północnego, ok. 3800 lat temu. Według badaczy trzęsienie było tak silne, że spowodowało fale tsunami o wysokości ponad 20 metrów, które mogły mieć zasięg nawet do ośmiu tysięcy kilometrów. Uczeni twierdzą, że skutki zniszczeń były tak przerażające, że ludzie musieli opuścić swoje osady na 1000 lat. Nikt nie spodziewał się, że w tym regionie może dochodzić do tak dużej aktywności sejsmicznej Na północy dzisiejszego Chi…

najwieksze-trzesienie-ziemi-696093c.png
width: 1200
height: 630

Zagadkowe wydarzenie w Darłowie. Czy w 1497 roku doszło do uderzenia tsunami?
type: item
date: 2024-12-04T15:31:40.000Z
subject: Historia
subject: Przyroda
subject: historia polski
subject: katastrofy
subject: morze bałtyckie
subject: pomorze
subject: średniowiecze
subject: tsunami
description: Największa w dziejach Darłowa powódź otrzymała nazwę „niedźwiedzia morskiego”. Wzbierające wody morskie poprzedzone były podobno przetaczającym się grzmotem, dalekim głuchym pomrukiem przypominającym ryk niedźwiedzia. Czy było to tsunami?
encoded: Spis treści: Początek kataklizmu w Darłowie Czym była niszcząca fala w Darłowie w 1497 roku? XV-wieczne tsunami zaklęte w kościele? Katastrofalne sztormy w historii Bałtyku Tsunami i mityczna Atlantyda Miłościwie wtedy w Darłowie panujący Bogusław X przebywał na pielgrzymce w Ziemi Świętej. Rządy na Pomorzu Zachodnim w czasie jego nieobecności sprawowała małżonka Anna. Traf chciał, że pamiętnego dnia, czyli 16 września 1497 roku, przebywała wraz ze swym dworem w Darłowie na zamku. Początek kataklizmu w Darłowie Zaskoczenie było pełne, nikt nie spodziewał się takiego obrotu zdarzeń, a Bogusław X, wyruszając na pielgrzymkę, wydał szczegółowe dyspozycje na czas swojej nieobecności. Tymczasem feralnego dnia zaczęły dziać się rzeczy niepokojące. Kronikarz księżnej Anny zapisał: „Ranek tego pamiętnego dnia był podobny do innych dni, tylko znacznie bardziej wietrzny. Wiejący z północnego zachodu silny wiatr wywołał sztorm. W południe wiatr dął już z mocą huraganu, zrywając połacie dachów, powalając drzewa i stare mury”. Nie był to jednak zwykły sztorm, fale wdzierały się coraz głębiej w ląd. Radni Darłowa nakazali zamknięcie miejskich bram, wystawienie straży na murach, zaś mieszkańcy skryli się w kaplicy zamkowej i odmawiali modlitwy. Czym była niszcząca fala w Darłowie w 1497 roku? Szybka reakcja rady miasta i zaradnej księżnej Anny sprawiła, że nie ma wzmianek o ofiarach w ludziach, ale odbudowa miasta potrwała aż dwadzieścia lat. Wokół przyczyn tsunami z 1497 roku wywiązała się żywa dyskusja. Znane z różnych regionów świata zjawisko w rejonie Bałtyku raczej nie występuje, stąd kłopoty z zakwalifikowaniem tego, co stało się w Darłowie. Słowo tsunami oznacza w dosłownym tłumaczeniu „fala portowa”. Jest ona wywoływana przez podwodne trzęsienia ziemi, wybuchy wulkanu, osuwisko ziemi lub lodu, rzadziej przez upadek meteorytu. Od miejsca zdarzenia fale morskie rozchodzą się promieniście z prędkością do 900 km/godz. W strefie brzegowej spieniona fala o wysokości nawet do kilk…

Tsunami-w-Darlowie-33620ef.png
width: 1200
height: 630

Erupcja Krakatau była jedną z największych w historii. Wulkan zabił dziesiątki tysięcy ludzi
type: item
date: 2024-02-11T12:00:07.000Z
creator: Artur Białek
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: erupcja wulkanu
subject: historia
subject: indonezja
subject: Travel
subject: tsunami
subject: wulkany
description: Natura niejednokrotnie manifestowała swoją niszczycielską siłę. Erupcja wulkanu Krakatau nie była najsilniejszą w historii, a jednak pochłonęła dziesiątki tysięcy istnień ludzkich. Wielki kataklizm wywołał skutki globalne, które niemal cały świat odczuwał przez lata po wybuchu. Co w XIX wieku wydarzyło się na niewielkiej wyspie położonej w Cieśninie Sundajskiej? Jakie były skutki erupcji Krakatau? Poniżej odpowiadamy na te pytania.
encoded: W tym artykule: Gdzie leży wulkan Krakatau? Historia Erupcji Krakatau w 1883 roku Skutki erupcji wulkanu Krakatau Erupcje Krakatau w późniejszych latach Czy można zwiedzać wulkan Krakatau? Świat nauki napisał wiele scenariuszy końca ludzkości. Jedna z hipotez zakłada, że życie na Ziemi ulegnie unicestwieniu w następstwie erupcji jednego z superwulkanów. Jako najbardziej prawdopodobny sprawca zagłady wskazywana jest kaldera Yellowstone. Zdaniem badaczy, gdy dojdzie do wybuchu, superwulkan wyrzuci do atmosfery ponad tysiąc kilometrów sześciennych popiołu wulkanicznego. Trudno wyobrazić sobie skutki takiego kataklizmu, tym bardziej, że już erupcja Krakatau z 1883 roku, która uwolniła znacznie mniejszą siłę, wywołała katastrofę na globalną skalę i unicestwiła dziesiątki tysięcy ludzi. Gdzie leży wulkan Krakatau? W przeszłości Krakatau była niewielką wyspą wulkaniczną położoną w obszarze Cieśniny Sundajskiej, między Jawą a Sumatrą. Dziś nazwę tę nosi archipelag czterech wysp, należących do Indonezji. Varlaten i Lang stanowią pozostałość wcześniejszych erupcjach. Rakata powstała w następstwie wielkiego kataklizmu z 1883 roku, w wyniku którego dwie trzecie pierwotnej wyspy dosłownie zniknęło. Ostatnią jest Anuk Krakatau, która niespełna 100 lat temu wyłoniła się spod powierzchni morza. Historia Erupcji Krakatau w 1883 roku W XIX wieku wyspa Krakatau nie była zamieszkana. Duża aktywność wulkaniczna i sejsmiczna nie stwarzała dogodnych warunków do życia. Największy stożek wznosił się wówczas na wysokość 813 metrów. Nikt nie chciał żyć w cieniu złowieszczej góry. Wulkan Tambora, czyli największy wybuch wulkanu w historii Sprawcą największej katastrofy w czasach historycznych był wulkan Tambora. Potężna erupcja, która miała miejsce w 1815 roku, pochłonęła ponad 11 tys. istnień ludzkich, jednak biorąc pod... Wzmożone wstrząsy zaczęto odnotowywać już w 1878 roku. Dwa lata później silne trzęsienie ziemi zrównało z ziemią większość zabudowań wzniesionych na zachodnim brzegu Jawy. …

krakatau-fot-shutterstock-a226ce6.jpg
width: 1000
height: 562

Asteroida, która unicestwiła dinozaury spowodowała gigantyczną falę tsunami, która przemierzyła pół globu
type: item
date: 2022-10-05T12:38:56.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: asteroida
subject: dinozaury
subject: Edukacja
subject: fale
subject: planetoidy
subject: tsunami
subject: zagłada
description: Asteroida, która doprowadziła do zagłady dinozaurów spowodowała liczne kataklizmy, w tym olbrzymie tsunami. Do tej pory naukowcy zastanawiali się, jak wysoka mogła być fala. Okazuje się, że gigantyczna!
encoded: W tym artykule: Jakie były skutki uderzenia asteroidy, która spowodowała masowe wymieranie? Symulacja komputerowa wykazała, jak silne było tsunami sprzed 66 mln lat Po 10 minutach fala znajdowała się już 220 km od miejsca uderzenia asteroidy Około 66 mln lat temu w Ziemię, w miejsce, w którym znajduje się dzisiejszy półwysep Jukatan w Meksyku, uderzyła asteroida o średnicy 10 km i masie biliona ton. Zdarzenie spowodowało serię kataklizmów, m.in. tsunami, trzęsienia ziemi oraz wyrzucenie pyłu, który przez lata unosił się w powietrzu, doprowadzając do poważnych zmian klimatycznych. Jakie były skutki uderzenia asteroidy, która spowodowała masowe wymieranie? W tym roku naukowcy odkryli, że uderzenie planetoidy wyrzuciło do stratostrefy dużo większą ilość siarki, niż dotychczas przypuszczano. Uczeni stwierdzili, że dużych rozmiarów chmura przez kilkaset lat powodowała ograniczenie promieniowania słonecznego. Taki stan rzeczy miał spowodować jeszcze większe ochłodzenie klimatu. Rodzaje dinozaurów - ciekawostki i opisy gatunków. Co wiemy o tych pradawnych gadach? Jakie rozróżniamy gatunki dinozaurów? Zapraszamy na wycieczkę do prehistorycznego świata, którym władały olbrzymie potwory. Najnowsze badania rzucają nowe światło na skalę zniszczeń, które wywołało uderzenie planetoidy. Naukowcy z Uniwersytetu w Michigan twierdzą, że tsunami, które powstało zaraz po zderzeniu, miało aż 4,5 km wysokości. Co więcej, fala przetoczyła się niemalże przez połowę naszej planety, powodując katastrofalne szkody i zabijając miliony zwierząt. Odkrycie zostało opublikowane na łamach czasopisma naukowego „AGU Advances”. Symulacja komputerowa wykazała, jak silne było tsunami sprzed 66 mln lat Naukowcy przeprowadzili pierwszą w historii globalną symulację siły tsunami, które wywołało uderzenie asteroidy. Krok po kroku stworzyli model rozchodzenia się fali w ciągu pierwszych dwóch dni od upadku planetoidy. Autorzy napisali w swojej pracy, że siła tsunami była nawet o 30 000 razy większa od tego n…

asteroida-86147e4.jpg
width: 5615
height: 3158

Maya Bay – Niebiańska plaża w Tajlandii znowu otwarta
type: item
date: 2022-06-30T08:49:00.000Z
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: ekologia
subject: kajaki
subject: katastrofy ekologiczne
subject: natura
subject: plaże w tajlandii
subject: rafa koralowa
subject: snorkeling
subject: tajlandia
subject: Travel
subject: tsunami
subject: wakacje w tajlandii
subject: wyspy phi phi
description: „Natura jest w stanie sama się uzdrowić, jeśli tylko jej na to pozwolimy". Na Maya Bay, jedną z najsłynniejszych plaż na świecie, wrócili turyści. Czeka tam jednak na nich wiele obostrzeń.
encoded: W tym artykule: Maya Bay – Co się zmieniło na plaży Niebiańska Maya Bay Maya Beach – Kiedy warto zobaczyć Maya Bay – Nowe restrykcje Maya Bay nie dla nurków Maya Bay – Jak dotrzeć Tajlandia / Maya Bay – Co warto wiedzieć Kiedy w 2000 roku na ekran kin wchodził film „Niebiańska plaża" Danny'ego Boyle'a, władze Tajlandii liczyły, że hit z Leonardo DiCaprio ściągnie do ich kraju nowych turystów. Nikt się jednak nie spodziewał aż takiego sukcesu. Wkrótce po premierze filmu na wyspę Koh Phi Phi Leh zaczęło przybywać po tysiąc wczasowiczów dziennie. Delikatny ekosystem plaży Maya Bay nie miał prawa tego wytrzymać i w 2018 roku ostatecznie podjęto decyzję o zamknięciu plaży. Na wyspę ściągnięto ekologów i oceanologów, którzy mieli ratować całkowicie zniszczony ekosystem. Maya Bay – Co się zmieniło na plaży Naprawa szkód wyrządzonych przez turystów zajęła 4 lata. Plażę otwarto ponownie zimą 2022 roku. – Do zatoki powróciły rekiny, rafy koralowe znów się rozwijają, a woda jest nareszcie czysta – mówi agencji Reuters dr Yuthasak Supasorn, minister do spraw turystyki Tajlandii. – Natura jest w stanie sama się uzdrowić, jeśli tylko jej na to pozwolimy – dodaje polityk. Po zamknięciu w 2018 roku na plaży przeprowadzono szereg zmian: oczyszczono ze śmieci, posadzono nowe drzewa i inne rośliny zadbano o koralowce zbudowano nową promenadę, która ma chronić piasek i rośliny przed dalszymi skażeniami i zniszczeniami zakazano kotwiczenia łodziom w zatoce Przede wszystkim ograniczono jednak liczbę dziennych odwiedzających do maksymalnie 3 tys. osób. Na plaży można przebywać wyłącznie między godziną 10 a 16 i w jednej chwili nie może tam być więcej niż 300 osób. Tajlandia informacje ogólne, historia. Tajlandia dawniej i dziś To piękny i zasobny kraj, który ma trudną historię. Tajlandia dawniej była areną krwawych konfliktów. Dziś wygląda to inaczej. Opisujemy, jakim krajem jest Tajlandia. Informacje na ten tem... <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024…

maya-bay-55f5225.jpeg
width: 2121
height: 1413

Wyciek ropy w Peru po erupcji podwodnego wulkanu. „To wpłynie na naszą faunę i zdrowie”
type: item
date: 2022-01-26T17:03:22.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: peru
subject: Travel
subject: tsunami
subject: Wolny czas
subject: zwierzęta
description: Tysiące litrów ropy zalały wybrzeże Peru. Pracownicy rafinerii są przekonani, że do wycieku doszło po podwodnej erupcji na wyspach Tonga.
encoded: W tym artykule: Peru boryka się z katastrofą ekologiczną Ropa zostaniu w środowisku na długo 15 stycznia doszło do erupcji podwodnego wulkanu w pobliżu wysp Tonga. Tongijczycy zostali odcięci od dostępu do wody, Internetu i telekomunikacji. Powstała fala tsunami dotarła także do wybrzeży Japonii, a ostrzeżenia ogłoszono niemal w każdym kraju położonym nad Oceanem Spokojnym. W Zatoce Meksykańskiej nadal stosuje się szkodliwe dla środowiska metody wydobycia ropy Wiosną 2010 r. w Zatoce Meksykańskiej doszło do katastrofy ekologicznej, której symbolem stały się pelikany z posklejanymi ropą naftową skrzydłami. Ponad 10 lat później w tym samym miejs... Peru boryka się z katastrofą ekologiczną W przeciwieństwie do Chile czy Ekwadoru w Peru nie przewidziano ryzyka tsunami, a przynajmniej nie poinformowano o tym mieszkańców. Plaże pozostały otwarte, a kiedy fale zaczęły się coraz bardziej spiętrzać, dwie kobiety utonęły. Wysokie fale uderzyły również w tankowiec rozładowujący ładunek w rafinerii La Pampilla obsługiwanej przez firmę energetyczną Repsol. W efekcie do wody trafiło blisko 980 tys. litrów ropy naftowej. Szkodliwy wyciek błyskawicznie zalał peruwiańskie wybrzeże. Prezydent Pedro Castillo ogłosił stan zagrożenia środowiska dla obszarów, gdzie znajdują się jedne z najcenniejszych ekosystemów w Peru. View oEmbed on the source website Trwa śledztwo mające ustalić przyczyny wycieku ropy naftowej do Oceanu Spokojnego. Przedstawiciele firmy Repsol twierdzą, że wina leży po stronie peruwiańskiej marynarki wojennej, która nie wydała ostrzeżenia o tsunami po erupcji wulkany na Tonga. Plama ropy wielkości ponad 320 boisk piłkarskich jest śmiertelnie niebezpieczna dla zwierząt morskich. Fale od kilku dni wyrzucają na brzeg martwe ptaki, ryby i foki. Zagrożone są też zwierzęta zamieszkujące częściowo na lądzie, w tym wydry morskie i pingwiny peruwiańskie. Ciemna oleista ciecz pokryła w sumie 21 plaż. Dramat dotyka nie tylko zwierzęta, ale również ludzi. Kilkaset rybaków został…

wyciek-ropy-w-peru-po-erupcji-podwodnego-wulkanu-to-wplynie-na-nasza-faune-i-zdrowie-db129cb.jpeg
width: 1024
height: 512

Trzęsienia ziemi, tornada, tsunami. Największe katastrofy naturalne na świecie i w Polsce
type: item
date: 2021-04-05T09:02:06.000Z
creator: redakcja
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: Edukacja
subject: huragan
subject: kataklizm
subject: powódź
subject: tornado
subject: trzęsienie ziemi
subject: tsunami
description: Katastrofy naturalne to zjawiska wywołane działaniem sił natury, w wyniku których na dotkniętym nimi obszarze powstają szkody przyrodnicze i ekonomiczne. Jeżeli na ich skutek giną ludzie, wtedy mamy do czynienia z klęską żywiołową. Naturalne katastrofy ekologiczne doprowadzają również do wymierania różnych gatunków zwierząt i degradacji terenów. Najczęściej występujące rodzaje katastrof naturalnych to m.in. powodzie, huragany, trzęsienia ziemi, pożary, lawiny czy wybuchy wulkanów. W artykule przedstawiamy największe katastrofy naturalne w Polsce i na świecie.
encoded: W tym artykule: Katastrofy naturalne: Powódź tysiąclecia w 1997 roku Katastrofy naturalne: Burza na Mazurach w 2007 roku Katastrofy naturalne: Lawina w Białym Jarze w 1968 roku Katastrofy naturalne: Huragan Katrina w 2005 roku Katastrofy naturalne: Gradobicie w Sydney w 1947 roku Katastrofy naturalne: Trzęsienie ziemi na Haiti w 2010 roku Katastrofy naturalne: Powódź tysiąclecia w 1997 roku W 1997 roku Polskę, Niemcy, Czechy, Słowację i Austrię nawiedziła największa od setek lat powódź. Wystąpiła ona w dwóch falach – pierwsza od 4 do 8 lipca, a druga od 18 do 22 lipca. W wyniku tej naturalnej katastrofy zginęło 114 osób, w tym 56 w naszym kraju. Skutkami powodzi zostali dotknięci mieszkańcy zachodniej oraz południowej Polski. Straty materialne oszacowano na 4,5 miliarda dolarów. W trakcie powodzi wylało wiele polskich rzek, takich jak np. Odra, Olza, Oława, Ślęza, Bystrzyca czy Bóbr. Przyczyną powodzi były obfite fale opadów deszczu – miejscami notowano jednego dnia opady na poziomie 500 mm na metr kwadratowy. Zalane zostały drogi, dworce, biblioteki, amfiteatry, mosty, szpitale czy placówki oświatowe. Woda sięgała nieraz do wysokości pierwszego piętra. 18 lipca 1997 roku ówczesny prezydent Polski Aleksander Kwaśniewski ogłosił żałobę narodową. Katastrofy naturalne: Burza na Mazurach w 2007 roku Katastrofy naturalne w Polsce były również spowodowane silnymi burzami. 21 sierpnia 2007 roku nad Mazurami przeszła nawałnica, która doprowadziła do śmierci dwunastu żeglarzy. Najpierw zaobserwowano ją nad Bieszczadami, a następnie przeszła przez Roztocze oraz Polesie Lubelskie. Za sprawą prądów wznoszących, znacząco zwiększyła się jej siła, kiedy około 15:00 silne grzmoty, błyskawice i grad pojawiły się na Mazurach. Wiatr momentami wiał z prędkością powyżej 120 km/h, a temperatura powietrza obniżyła się o 12 stopni Celsjusza – z 28 do 16. Ostrzeżenie meteorologiczne zostało ogłoszone dopiero o godzinie 15:07. Katastrofy naturalne: Lawina w Białym Jarze w 1968 roku Często wy…

burza-na-mazurach-w-2007-roku-41eb41e.jpeg
width: 1000
height: 669

Nowa Zelandia przygotowuje się na tsunami. To skutek serii potężnych trzęsień ziemi
type: item
date: 2021-03-05T09:56:20.000Z
creator: Katarzyna Grzelak
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: kataklizm
subject: katastrofy
subject: nowa zelandia
subject: Travel
subject: trzęsienie ziemi
subject: tsunami
description: Po silnym trzęsieniu ziemi o magnitudzie 8,1, które nawiedziło wybrzeże Nowej Zelandii, dla części kraju zostało wydane ostrzeżenie przed tsunami. To najsilniejsze trzęsienie ziemi na świecie od maja 2019 roku. Według doniesień prasowych niektórym mieszkańcom nakazano ewakuację w obawie o ich bezpieczeństwo.
encoded: W tym artykule: Najsilniejsze trzęsienie od dwóch lat Potężne trzęsienie ziemi o magnitudzie 8,1 miało miejsce 5 marca o godzinie 8:28 czasu lokalnego (wieczorem 4 marca czasu polskiego). Wstrząs odnotowano w pobliżu wysp Kermadec, które są częścią Nowej Zelandii i leżą około 800 km na północny-wschód od Wyspy Północnej. Jak podaje Live Science było to trzecie trzęsienie ziemi o sile większej niż 7 w skali Richtera, które nawiedziło ten region w czasie krótszym niż osiem godzin. Władze Nowej Zelandii wezwały mieszkańców obszarów przybrzeżnych kraju do stałego monitorowania aktualnych informacji na temat zagrożenia tsunami. Mieszkańcom regionów szczególnie zagrożonym nakazano ewakuację z powodu ryzyka powodzi. „Zalecenie dotyczące ewakuacji mają wyższy priorytet niż obecne wymagania dotyczące alertu COVID-19. Słuchaj lokalnych władz Obrony Cywilnej i postępuj zgodnie z wszelkimi instrukcjami. Jeśli otrzymasz nakaz ewakuacji, nie pozostawaj w domu” - zaapelowała na Twitterze Narodowa Agencja Zarządzania Kryzysowego. „Aktywność tsunami będzie trwała przez kilka godzin, a zagrożenie należy traktować jako rzeczywiste, dopóki ostrzeżenie nie zostanie anulowane” - dodano w kolejnym komunikacie. View oEmbed on the source website Seria silnych trzęsień ziemi sprawiła, że o o wydaniu ostrzeżenia przed tsunami zdecydowano także na Samoa. Głównie ze względu na ryzyko wahań poziomu morza wzdłuż plaż. Początkowo uważano, że zagrożenie może dotyczyć również Hawajów, jednak później alarm wycofano. View oEmbed on the source website Najsilniejsze trzęsienie od dwóch lat Piątkowe trzęsienie ziemi było najsilniejsze na świecie od maja 2019 r., kiedy to Peru nawiedziło trzęsienie ziemi o natężeniu 8 M. Nowa Zelandia jest obszarem często borykającym się z trzęsieniami ziemi, bowiem leży na skraju granicy między płytą tektoniczną Pacyfiku a płytą tektoniczną Australii. Ta granica o długości 3000 kilometrów rozciąga się od południa wyspy Macquarie do południowego łańcucha wysp Kermadec - p…

czesc-mieszkancow-juz-zostala-wezwana-do-ewakuacji-fot-getty-images-c6356e7.jpeg
width: 1024
height: 684

Topniejący lodowiec wywoła megatsunami. Najpewniej do końca 2021 roku
type: item
date: 2020-12-22T15:08:30.000Z
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: alaska
subject: Edukacja
subject: lodowce
subject: tsunami
description: W zakątku Alaski zwanym Zatoką Księcia Williama topniejący lodowiec Barry’ego może doprowadzić do potężnej lawiny skalnej a ta do olbrzymiego tsunami. Na jego drodze nie staną domy, ale odwiedzające ten rejon olbrzymie statki wycieczkowe i jachty.
encoded: Według obliczeń ekspertów działających w ramach grupy badawczej Barry Arm Landslide Working Group a przedstawionych w otwartym liście urzędnikom Wydziału Zasobów Naturalnych Alaski (ADNR), w przeciągu 12 miesięcy nastąpić może seria osunięć skalnych przez które powstanie gigantyczna fala tsunami. Będzie ona nawet wyższa niż 524-metrowe monstrum z 1958 roku. Ponad 60 lat temu trzęsienie ziemi niemal dosłownie podrzuciło alaskański lodowiec Gilberta a wpadające do morza skały wywołały katastrofalne w skutkach tsunami w zatoce Lituya, 24-krotnie większe od tsunami, które po trzęsieniu ziemi w 2011 roku zniszczyło wybrzeża Japonii. Teraz problemem jest bardzo szybko znikający lodowiec Barry’ego w Zatoce Księcia Williama (ok. 100 km na wschód od miasta Anchorage). Cofa się tak szybko, że górskie zbocza tworzące ściany fiordu nie są w stanie zaadaptować się do zmian geofizycznych, tłumaczy w dzienniku ”The Guardian” geolog Bretwood Higman z organizacji Ground Truth Alaska, jeden ze współautorów listu. Nowe, widoczne na zdjęciach satelitarnych pęknięcia (ang. scarp) są zapowiedzią rychłego – jak się sądzi – zejścia lawiny. Lodowiec Barry’ego w 2013 roku fot. Lauren Dauphin/NASA Earth Observatory Lodowiec Barry’ego w 2019 roku fot. Lauren Dauphin/NASA Earth Observatory Lawina właściwie już schodzi, tłumaczą naukowcy, ale bardzo powoli. Problemem będzie nagłe przyśpieszenie tego procesu i masa skał, które trafić mają do oceanu. Może ich być nawet 90 mln ton, twierdzi w rozmowie z należącym do NASA serwisem Earth Observatory jeden z autorów listu, geofizyk Chunli Dai z uniwersytetu stanowego w Ohio. - Ciężko nam było od razu uwierzyć w te liczby, ale patrząc na wysokość depozytów nad powierzchnią wody, objętość obsuwającej się ziemi a także kąt nachylenia zbocza otrzymaliśmy wynik wskazujący, że ta lawina uwolni 16 razy więcej skał i 11 razy więcej energii niż podczas lawiny i megatsunami w zatoce Lituya w 1958 roku – wyjaśnia Dai. Co może przyśpieszyć zejście lawiny? Choćby …

lodowiec-04e7dc3.jpeg
width: 1200
height: 800

7 lat temu przetrwali tsunami. Wracają tam gdzie zastał ich kataklizm [GALERIA]
type: item
date: 2018-11-30T08:23:42.000Z
creator: redakcja
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: japonia
subject: kataklizm
subject: Travel
subject: tsunami
description: Argentyński fotograf planował zrobić reportaż o zniszczonym mieście. To, co zobaczył na miejscu sprawiło, że powstał cykl zdjęć o sile i chęci przetrwania.
encoded: Siedem lat temu potężne trzęsienie ziemi u wschodnich wybrzeży Japonii spowodowało tsunami, które zniszczyło ogromne połacie ziemi zabijając prawie 16 tysięcy osób. Straty spowodowane kataklizmem ocenia się na około 200 miliardów dolarów. Nie wspominając już o złamanych życiach tych, których domy, miasta i najważniejsze dla nich miejsca pochłonął żywioł. Jednym z miejsc, które najbardziej ucierpiało, jest Otsuchi. To mała rybacka miejscowość na północnowschodnim krańcu wyspy Honsiu. Tsunami zdziesiątkowała populację, a ci co przetrwali musieli uciekać. Kolor pośród sarości Alejandro Chaskielberg przyjechał do Otsuchi w 2012 roku. Argentyńczyk usłyszał o tym miejscu od przyjaciela, który miał tam krewnych. Fotograf z początku planował zrobić tam reportaż dokumentalny, spodziewał się “gór gruzu” poznaczonych czerwonymi flagami, tam gdzie odnajdywano ludzkie ciała. - Zdecydowałem się na zdjęcia czarno-białe – mówi – ponieważ myślałem, że to straszliwie smutne. Poza tymi flagami nie pozostały tam żadne kolory. Wszystko zmieniło się gdy odnazazł zniszczone przez wodę zdjęcia w rodzinnym albumie porzuconym na ulicy. Rozlane przez żywioł kolory zainspirowały go do zmiany koncepcji. Tematem przewodnim stało się tableau i paleta kolorów, którymi namalował obraz zniszczonego miasta i jego mieszkańców. Prosił napotkane osoby by pozowały przy ruinach swoich dawnych domów i miejscach pracy. Z początku zdjęcia były bardzo zróżnicowane, ale z czasem ułożyły się w spójną całość. Fotograf przeprowadził także warsztaty z uczniami w Otsuchi by zyskać ich zaufanie. Dzięki temu jego projekt stał się częścią znacznie większego przedsięwzięcia: odbudowy miasta. Chaskielberg oświetlił swoich modeli światłem ulic, księżyca oraz latarkami, a potem używał długiego czasu naświetlania do czarno-białych zdjęć. Po zeskanowaniu negatywów nałożył na nie kolory korzystając z palety jaką wyznaczył mu znaleziony album. Nowe miasto i nowe wspomnienia Rezultat jest poważny i intymny, jak ocenia autor. M…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/068d7f2399b8f47f2fc644be983a04d4550f086e-618bacd.png
width: 899
height: 721

Chile po trzęsieniu ziemi
type: item
date: 2010-02-28T18:18:00.000Z
creator: Redaktor National Geographic
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: chile
subject: kataklizm
subject: trzęsienie ziemi
subject: tsunami
subject: wydarzenia
description: Trzęsienie ziemi, które nawiedziło Chile nad ranem 27 lutego, było piątym pod względem siły od 1900 roku. Pochłonęło 400 ofiar, wyrządzając znaczne szkody. Jak poinformował urząd prezydenta kraju liczbę rannych, zaginionych lub pozbawionych dachu nad głową ocenia się na 2 miliony.
encoded: W mieście Concepcion, położonym najbliżej epicentrum, zanotowano największe straty, ale nawet w stolicy kraju, Santiago, zawaliła się estakada drogi szybkiego ruchu, z której spadały samochody, niczym dziecięce zabawki. Uszkodzone są linie telefoniczne i energetyczne. Około pół miliona domów zostało poważnie uszkodzonych, ale wg. amerykańskich sejsmologów to i tak mało w porównaniu z siłą kataklizmu, a stan taki jest zasługą solidnych standardów budowlanych, obowiązujących w Chile. Według amerykańskiego Instytutu Geofizycznego, epicentrum trzęsienia znajdowało się w odległości 115 km na północny wschód od Concepcion, na głębokości 35 km i miało natężenie 8,8 st. w skali Richtera. Na szczęście wstrząsy wystąpiły na znacznej głębokości, co zmniejszyło tragedię i nie doprowadziło do takich strat w ludziach, jak miało to miejsce na Haiti w styczniu. Władze Chile potwierdziły, że trzęsienie wywołało fale tsunami, które zaatakowały m.in. portowe miasto Talcahuano, na południu kraju. Woda wdarła się na ulice, uszkadzając urządzenia portowe i porywając łodzie rybackie i kontenery. Natomiast tsunami oczekiwane na Hawajach i w Australii nie było już tak niebezpieczne, jak oczekiwano. Jednak Japonia i Rosja ogłosiły stan pogotowia. Tekst: Agnieszka Budo

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/d22e619ba9c6f4f18f57ad9c7b3cf49c083c5076-9820a17.jpeg
width: 662
height: 499

Felieton. Czego się boisz głupi?
type: item
date: 2009-03-25T19:02:55.000Z
creator: Edi Pyrek
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: ciekawostki
subject: katastrofy
subject: katastrofy ekologiczne
subject: leki
subject: strach
subject: trzęsienie ziemi
subject: tsunami
description: Podobno im więcej się wie, tym się człowiek mniej boi. Ale u mnie wiedza powoduje odwrotny skutek. Im więcej wiem, tym bardziej się boję
encoded: Na przykład ostatnio przestraszyła mnie moja najlepsza z żon – przyniosła mi kapsel od jakiegoś napoju, gdzie znalazła pewną informację: 55-letni Chińczyk Wei Mingtang potrafi nie tylko zdmuchiwać uszami świece (co jeszcze jestem w stanie zrozumieć), ale na dodatek jest w stanie wspomnianymi uszami nadmuchiwać balony. Ten drugi fakt mnie przeraził. Bo uświadomiłem sobie, że Chiny mogą wystawić do wojny kilkumilionową armię. Potem wyobraziłem sobie tę potężną armię Chińczyków nadmuchującą chińskie balony swoimi chińskimi uszami. To byłby horror. Wyłączyłem światło (porażenie prądem!), wszedłem pod stół i zacząłem się martwić, że nie urodziłem się jako piąte dziecko – bo wiadomo przecież, że co piąte dziecko na świecie rodzi się Chińczykiem. Może wtedy bym przetrwał. Potem szybko wyszedłem spod stołu, bo przypomniałem sobie jakąś reklamę, gdzie roztocza wielkości rozrośniętego królika atakowały dziecko pod stołem właśnie. Postanowiłem więc gdzieś szybko wyjechać. Ale okazało się, że do Azji nie mam po co lecieć – ciągle są tam tsunami albo trzęsienia ziemi. W Afryce biją białych. Na Antarktydzie są pingwiny, które mogą być nosicielami ptasiej grypy. W Europie rządzą masoni. W Australii chodzą do góry nogami i mają kangury, które potrafią nieźle uderzyć. W Ameryce są terroryści. Zresztą terroryści są wszędzie. Potem prawie przestałem jeść, bo okazało się, że większość produktów spożywczych ma dziwne dodatki zaczynające się od E, a potem są cyfry – a ja zawsze byłem kiepski z matematyki. A te dodatki (choć moja teoria mówi, że to wina cyfr) mogą powodować różne choroby. Teraz jem tylko to, co ma gumę arabską. Bo wiem, co to guma. Chociaż arabska guma może być związana z działaniem Al Kaidy. Ale nie mogę dać się zwariować! Trzeba coś jeść. Prawda? I w ten sposób odkryłem w wiośnie moich 37. urodzin, że życie jest naprawdę niebezpieczne. Może się nawet zakończyć śmiercią! I to nie jest śmieszne – a biorąc pod uwagę statystyki, wychodzi na to, że najbardziej niebezpiecznym…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/fc07733690e50e703977c91b9d5635c5a36c98af-a7a0a09.jpeg
width: 640
height: 426

Sri Lanka - 40 mil do raju
type: item
date: 2009-03-24T21:18:17.000Z
creator: Redaktor National Geographic
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: kolombo
subject: podróże
subject: sri lanka
subject: tsunami
description: Wiele tropikalnych wysp zostało nazwanych Edenem. Ale tylko w przypadku jednej podano, jaki dystans dzieli ją od rajskiego ogrodu. Kilka wieków temu legat papieski napisał, że ze Sri Lanki, według miejscowej tradycji, jest 40 mil do raju.
encoded: Pierwszym miejscem na Sri Lance, z jakim zwykle styka się przybysz z Europy, jest Kolombo. Miasto wyrosło wokół naturalnego portu znanego arabskim kupcom już w VIII w. i ciągnie się wzdłuż brzegów Oceanu Indyjskiego na długości 14 km. Nie brak w nim szerokich bulwarów, drogich hoteli i restauracji, budynków kolonialnych – pamiątek po Portugalczykach, Holendrach i Brytyjczykach, którzy kolejno nawiedzali wyspę począwszy od XVI w., a także imponujących świątyń, centrów handlowych, a nawet drapaczy chmur – dwóch łatwo rozpoznawalnych wież World Trade Center. Mało kto jednak zatrzymuje się na dłużej w tej dwumilionowej aglomeracji. Bliżej jej bowiem do czyśćca niż do raju – nie tylko z powodu korków i chaosu na ulicach, ale i gorąca. Orzeźwienie, jakie daje tu wiatr, można przyrównać do powiewu z magla pracującego pełną parą. Z Adamem, fotografem, mamy kilka dni na zwiedzenie najważniejszych miejsc Sri Lanki. Towarzyszyć nam będzie Jeremy, skarbnica (jak się ma okazać) wiedzy o wyspie. Na lotnisku na nasz widok przewodnik składa dłonie jak do modlitwy (nie, nie załamał się – wyglądamy dość przyzwoicie po 18-godzinnej podróży) i wita nas tradycyjnym lankijskim życzeniem długiego życia: Ayubowan. Jedziemy na południe do małej turystycznej miejscowości Bentota, w której spędzimy noc. Kolombo zdaje się nie mieć końca, zlewa się w ciąg domów, sklepów, nowoczesnych budynków, warsztatów, straganów. Na szyldach królują napisy w językach angielskim i syngaleskim – każda z jego 56 liter przypomina różne wariacje @. Ulicami mkną, trąbiąc, autobusy, ciężarówki i tuk-tuki – trzykołowe motorki z budą – tanie i bardzo popularne krótkodystansowe środki transportu na Sri Lance. Na poboczach stoi wojsko uzbrojone w karabiny – od ponad 30 lat nie widać bowiem końca konfliktu z Tamilskimi Tygrysami, żądającymi utworzenia na północy i wschodzie wyspy samodzielnego państwa. W masie przechodniów ubranych po europejsku łatwo wyłowić wzrokiem kobiety w sari i kwefach, mężczyzn w sarongach i prz…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/7476a0e15d271bf1004c96a0358bc3cb256fdf2e-9e03a4f.jpeg
width: 640
height: 427