National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2025-11-19T10:58:18.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: Awaria Cloudflare wstrząsnęła internetem. Ale największe zagrożenie dla globalnej sieci to burza magnetyczna
items: Sztuczna inteligencja pomoże przewidywać turbulencje? Technologia, która zmienia lotnictwo
items: Grzyb zamiast chipa? Naukowcy przetestowali pamięć komputerową z shiitake
items: Będziesz mieć cyfrowego bliźniaka. Pomoże powstrzymać degenerację twojego mózgu i przewidzi problemy psychiczne
items: To koniec komputerowej myszki? Japończycy uważają, że kontrolerami przyszłości są pierścienie
items: Nowy wynalazek podbija sieć. Dzięki niemu góry stają się dostępne dla każdego
items: Energia z kurzego pierza – czy to przyszłość technologii wodorowych?
items: Rusza nowy serial National Geographic. Poznamy w nim cuda inżynierii z całej Europy. Na początek – Polska
items: Kanał Elbląski: jak XIX‑wieczna inżynieria pokonała 100 metrów różnicy wysokości
items: Zapomnij o Londynie i Nowym Jorku – najdłuższe metro jeździ w Azji!
items: Australijska firma stworzyła komputer z ludzkimi neuronami. Można go wynająć lub kupić
items: Podróż w głąb siebie. Klucz do zdrowia, dobrej formy i stylu tkwi wewnątrz nas
items: Rekonstrukcja twarzy z próbki DNA? To już nie jest science fiction
items: Odłóż telefon na trzy dni. Reakcja mózgu cię zaskoczy
items: Puls natury: Nowoczesne podejście do monitorowania zdrowia i orientacji w terenie
items: 5 najlepszych smartwatchy od 159 zł do 5589 zł. Te modele polecam każdemu
items: Odkryto wielkie górskie miasta na słynnym Jedwabnym Szlaku. Archeolodzy wiedzą, jak wyglądały
items: Rewolucja w rolnictwie? Fotosyntezę zastąpiłaby nowa metoda bez udziału słońca
items: Pomoc z kosmosu. Naukowcy CBK PAN i firma Iceye wspierają działania ratownicze na południu Polski
items: Ciepło skóry człowieka uruchamia diodę LED. Niezwykły wynalazek naukowców z USA
items: Tym robotem steruje boczniak – jadalny grzyb. Zobacz, jak sobie radzi z wyzwaniami!
items: SpaceX: zbawca z problemami. Firma Elona Muska traci rakietę Falcon 9 i przesuwa zaplanowane misje
items: Już za chwilę premiera nowego sezonu programu „Europa z powietrza”. Czego możemy się spodziewać?
items: Historyczne 101 km nad Ziemią. Polska rakieta suborbitalna ILR-33 Bursztyn 2K przekroczyła granicę kosmosu
items: Jan Czochralski. Zapomniany Polak, który stał się ojcem współczesnej elektroniki

Awaria Cloudflare wstrząsnęła internetem. Ale największe zagrożenie dla globalnej sieci to burza magnetyczna
type: item
date: 2025-11-19T10:58:21.000Z
creator: Rafał Dadura
subject: Kosmos
subject: Nauka
subject: internet
subject: komputery
subject: słońce
subject: Technologia
description: Awaria Cloudflare trwała krótko, ale wywołała spore zamieszanie. Eksperci ostrzegają jednak, że prawdziwe zagrożenie dla globalnego internetu wiąże się z ekstremalną aktywnością Słońca. Burza magnetyczna może poważnie zagrozić systemom komunikacyjnym na Ziemi.
encoded: Spis treści: Jak groźna może być burza magnetyczna? Jak często pojawiają się burze słoneczne? Dlaczego burza magnetyczna zagraża internetowi? Burza magnetyczna: czy da się ją przewidzieć? Aktywność Słońca zmienia się cyklicznie. Od stycznia 2025 r., nasza gwiazda znajduje się w szczycie aktywności, czyli w tak zwanym maksimum. Na jej powierzchni pojawia się najwięcej plam: ciemnych obszarów o znacznie niższej temperaturze niż temperatura otoczenia. Ich charakterystyczną cechą jest silne pole magnetyczne. Plamy mogą też się przesuwać i powiększać. Gdy ich średnica przekracza 150 tys. km, da się je dostrzec z Ziemi bez użycia teleskopu. Z maksimum słonecznym wiążą się również rozbłyski słoneczne i koronalne wyrzuty masy. Szczególnie groźne jest to drugie zjawisko. Koronalne wyrzuty masy to chmury plazmy – zjonizowanych wysokoenergetycznych cząstek – które odrywają się od Słońca i lecą w przestrzeń kosmiczną. Jeśli docierają do Ziemi, powodują gwałtowną zmianę pola magnetycznego Ziemi. To właśnie jest burza magnetyczna, niebezpieczna dla naszej infrastruktury energetycznej i komunikacyjnej. Jak groźna może być burza magnetyczna? Naukowcy od dawna ostrzegają o takiej ewentualności i apelują o podjęcie przygotowań. Już w 2008 roku Amerykańska Akademia Nauk przygotowała analizę, z której wynika, że potężna burza słoneczna mogłaby pozbawić prądu ogromne rzesze ludzi na całym świecie. Cztery lata temu, na konferencji skupiającej specjalistów z dziedziny cyfrowej komunikacji „SIGCOMM 2021”, przedstawiono badania opisujące skutki ekstremalnej pogody słonecznej. Ich autorką jest Sangeetha Abdu Jyothi, adiunktka na Uniwersytecie Kalifornijskim w Irvine. Naukowczyni przygotowała opracowanie zatytułowane „Superburze słoneczne: Planowanie na wypadek internetowej apokalipsy”. Zdaniem Abdu Jyothi potężna burza magnetyczna mogłaby doprowadzić dosłownie do „internetowej apokalipsy”. Spowodowałaby, że miliony ludzi oraz instytucji na całym świecie zostałyby pozbawione dostępu do intern…

Burza-magnetyczna-moze-unicestwic-Internet-262b70a.jpg
width: 5500
height: 4123

Sztuczna inteligencja pomoże przewidywać turbulencje? Technologia, która zmienia lotnictwo
type: item
date: 2025-11-13T10:00:18.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Porady
subject: Technologia
subject: Traveler
subject: bezpieczeństwo
subject: loty samolotem
subject: sztuczna inteligencja
subject: turbulencje
description: W obliczu coraz częstszych i gwałtowniejszych turbulencji, które eksperci wiążą ze zmianami klimatu, linie lotnicze zaczynają sięgać po innowacyjne rozwiązania. Najnowszym pomysłem jest wykorzystanie zaawansowanej sztucznej inteligencji po to, by zwiększyć zarówno bezpieczeństwo, jak i komfort pasażerów.
encoded: Sztuczna inteligencja budzi skrajne emocje – dla jednych jest zagrożeniem, dla innych szansą. W przemyśle lotniczym pojawia się jednak coraz więcej dowodów, że może działać jako skuteczna pomoc. Jedna z linii lotniczych postanowiła ją wykorzystać właśnie w walce z turbulencjami, czyli zjawiskiem, które bywa niewidoczne na radarach i stanowi poważne wyzwanie operacyjne. Dlaczego turbulencje stają się coraz silniejsze? Turbulencje od dawna stanowią jedno z największych wyzwań w lotnictwie – nie tylko dlatego, że budzą lęk wśród pasażerów, lecz przede wszystkim z powodu tego, że są trudne do przewidzenia. W przeciwieństwie do burz czy opadów nie pojawiają się na radarach pogodowych w kokpicie, a ich charakter często jest tak „lokalny”, że nawet najbardziej zaawansowane modele meteorologiczne nie są w stanie ich wykryć. W ostatnich latach ich występowanie się nasila, a naukowcy wskazują, że zmiany klimatu zwiększają częstotliwość i siłę turbulencji. Według badań meteorologów z Uniwersytetu w Reading niebo nad północnym Atlantykiem (czyli jedną z najruchliwszych tras lotniczych świata) jest dziś o 55% bardziej niespokojne niż cztery dekady temu. Dlaczego tak się dzieje? Otóż cieplejsze powietrze, będące skutkiem rosnących emisji dwutlenku węgla, modyfikuje układ prądów strumieniowych, tworząc warunki sprzyjające tzw. turbulencjom czystego powietrza. Międzynarodowe Zrzeszenie Przewoźników Powietrznych (IATA) uznaje je dziś za główną przyczynę obrażeń wśród pasażerów i członków załóg, choć śmiertelne przypadki zdarzają się rzadko. W ciągu ostatnich lat odnotowano jednak dramatyczne incydenty – statystyki Federalnej Administracji Lotnictwa (FAA) pokazują, że w latach 2009–2021 aż 146 osób doznało poważnych obrażeń w wyniku turbulencji. Co istotne, to zjawisko nie dotyczy już tylko Atlantyku – zwiększoną niestabilność powietrza notuje się również nad Europą, Bliskim Wschodem i Stanami Zjednoczonymi. To sprawia, że linie lotnicze coraz pilniej poszukują sposobów na przewidywa…

IMG9554-1a9dd1f.jpeg
width: 3404
height: 2160

Grzyb zamiast chipa? Naukowcy przetestowali pamięć komputerową z shiitake
type: item
date: 2025-10-29T15:24:30.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Nauka
subject: Technologia
subject: grzyby
subject: komputery
description: Powstała pamięć komputerowa z grzybów shiitake. Ma porównywalną wydajność z krzemowym chipem. Czy komputery przyszłości będą zbudowane z żywych organizmów?
encoded: Naukowcy z Ohio State University zbudowali komputer bazujący na strzępkach grzybni shiitake. Grzyby zastąpiły krzem jako podstawowy materiał memrystorów, elementów obwodu, które „zapamiętują” swoje przeszłe stany elektryczne. Jeśli dodamy do tego fakt, że badacze z MIT „nauczyli” szpinak wysyłać maile, a inżynierowie z NASA opracowują samobudujące się habitaty z grzybów i porostów, tworzy się nam futurystyczny świat cyber botaniki. Jeśli chcemy zbudować komputer zachowujący się jak ludzki mózg, należy opracować komponenty, które również zachowują się jak części tego organu. Wśród nich kluczowym wydają się memrystory zdolne działać jak synapsy, czyli połączenia między neuronami, które zarządzają przepływem informacji. Właśnie ta idea przyświecała badaczom z Ohio State University, którzy bazując na podziemnym systemie grzybni shiitake stworzyli niedrogą alternatywę dla współczesnych układów pamięci. Naśladując prawdziwy mózg Wynikiem ich pracy jest memrystor o wydajności porównywalnej z chipem krzemowym. W dodatku grzybowy memrystor jest rozwiązaniem tanim, skalowalnym i przyjaznym środowisku. – Nasze mikroukłady naśladujące faktyczną aktywność neuronową nie wymagają dużo mocy w trybie czuwania lub gdy urządzenie nie jest używane. Właśnie to może stanowić o ich potencjalnej przewadze obliczeniowej i ekonomicznej – twierdzi współautor badań John LaRocco, psychiatra pracujący w Ohio State University. Dodajmy, że sieci grzybni zachowują się w sposób podobny do sieci neuronowych. Mają podobną strukturę i przekazują informacje za pomocą sygnałów elektrycznych i chemicznych, tak jak mózg. Nie oznacza to jednak, że użycie ich nie wymaga inżynieryjnych przeróbek. Testy na suszonej grzybni W ramach badań naukowcy zasadzili dziewięć próbek na podłożu w szalkach Petriego ze sporami shiitake i hodowali je w kontrolowanej temperaturze i wilgotności. Wybór shiitake nie był przypadkowy. Gatunek ten jest wyjątkowo wytrzymały i odporny na stresory takie jak m.in. promieniowanie. Odpow…

FABRIC-KOLAZ-32-da29442.jpg
width: 1575
height: 1050

Będziesz mieć cyfrowego bliźniaka. Pomoże powstrzymać degenerację twojego mózgu i przewidzi problemy psychiczne
type: item
date: 2025-10-23T06:00:47.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Technologia
subject: medycyna
subject: mózg
description: Technologia dawno wkroczyła do każdej dziedziny naszego życia, a jej możliwości stale rosną. Cyfrowe bliźniaki, czyli wirtualne repliki rzeczywistych systemów, wykorzystywane są do przewidywania problemów z samolotami, nim te w ogóle wystąpią, ochrony upraw i zarządzania zbiorami. Teraz pomagają również kontrolować pracę mózgu i powstrzymywać procesy spadku funkcji poznawczych człowieka, zanim te się nasilą.
encoded: Spis treści: Od samolotów po badania serca Współpraca lekarza z SI Twój własny cyfrowy bliźniak Cyfrowy bliźniak jest wirtualną repliką rzeczywistego systemu. Nieustannie zmieniającym się, dynamicznym modelem zasilanym danymi w czasie rzeczywistym. Odzwierciedla zachowanie swojego realnego odpowiednika i pozwala prowadzić symulacje, które w rzeczywistości byłyby niebezpieczne lub w ogóle niemożliwe. Działa trochę jak inteligentne lustro, które nie tylko pokazuje stan obiektu, ale też uczy się z każdej jego zmiany, by przewidywać, co nastąpi dalej. Od samolotów po badania serca Technologia ta od lat wykorzystywana jest w różnych sektorach. Świetnie sprawdza się np. w lotnictwie, ponieważ pomaga przewidywać awarie samolotów, zanim te w ogóle wystąpią. Załóżmy, że chcemy sprawdzić, jakie skutki wywoła awaria jakiegoś elementu samolotu, gdy ten, wyładowany pasażerami, leci z maksymalną możliwą prędkością. Jeśli cyfrowy bliźniak danego samolotu jest dobrze odwzorowany, to symulacja takiego zdarzenia da wysoce prawdopodobny wynik. A to pozwoli lepiej konstruować samoloty i wdrażać optymalne systemy naprawcze. I to zanim dojdzie do problemu. Technologia cyfrowych bliźniąt pomaga optymalizować działanie fabryk czy projektować samochody. Znajduje także zastosowanie w rolnictwie – na przykład do przewidywania wpływu zmian klimatycznych na plony. Cyfrowy bliźniak jest też coraz szerzej stosowany w medycynie, przynosząc przełom w leczeniu osób z problemami kardiologicznymi i innych, które wymagają stałego monitorowania. Cyfrowe bliźniacze serce może służyć do szybkiej analizy zmian i być bezpiecznym testerem proponowanych terapii. Współpraca lekarza z SI Jon Andoni Duñabeitia, dyrektor Centrum Badań nad Poznaniem (CINC) oraz Międzynarodowej Katedry Zdrowia Poznawczego (ICCH) na Uniwersytecie Nebrija, uważa, że cyfrowy bliźniak może okazać się niezastąpiony w monitorowaniu pracy mózgu i wdrażaniu terapii zapobiegających rozwinięciu się niebezpiecznych zmian. – Połączenie wirtual…

shutterstock26265308671-cf5f75a.jpg
width: 3840
height: 2160

To koniec komputerowej myszki? Japończycy uważają, że kontrolerami przyszłości są pierścienie
type: item
date: 2025-10-08T13:40:14.000Z
creator: Jonasz Przybył
subject: Technologia
subject: komputery
subject: sprzęt
description: Mysz komputerowa towarzyszy technologii niemalże od jej zarania – trudno wyobrazić sobie bez niej komputer czy nawet laptopa. Precyzyjna i intuicyjna, nigdy nie znalazła sobie godnego konkurenta. Według japońskich naukowców może się to zmienić za pomocą kontrolerów pierścieniowych. Czy czeka nas rewolucja?
encoded: Alternatywy dla komputerowej myszki nigdy nie stały się tak samo popularne, jak elektroniczny gryzoń towarzyszący pierwszym komputerom. Naukowcy z Wydziału Inżynierii Uniwersytetu Tokijskiego twierdzą, że może się to zmienić – wszystko dzięki opracowaniu przez nich urządzenia picoRing, bezprzewodowego kontrolera pierścieniowego o ultraniskim zużyciu energii. Kontroler noszony na palcu Urządzenie, które miałoby wyprzeć mysz komputerową, musiałoby być jeszcze bardziej intuicyjne i wygodniejsze niż obecne kontrolery. Naukowcy od dawna marzyli o stworzeniu sprzętu, który można mieć zawsze przy sobie i za jego pomocą sterować najbliższą elektroniką. Ta potrzeba stała się jeszcze bardziej paląca podczas dynamicznego rozwoju technologii AR (rozszerzonej rzeczywistości), np. specjalnych okularów czy gogli. Sama koncepcja pierścienia, za pomocą którego można kontrolować urządzenia elektroniczne, nie jest nowa. Takie już istnieją, ale mają pewne wykluczające je z użycia wady – rozmiar, wagę i przede wszystkim zużycie baterii. Działają zbyt krótko, by być funkcjonalne. Japońscy naukowcy wykorzystali nowatorską metodę, która rozwiązuje wiele z tych problemów. Nowy sposób na długą pracę na baterii Obecne na rynku inteligentne pierścienie pochłaniają zbyt dużo energii jak na swój niewielki rozmiar. Badaczom udało się opracować system, który zużywa setki razy mniej energii niż do tej pory. Wprowadzili do zestawu z pierścieniem opaskę przypominającą zegarek, która działała jako przekaźnik sygnału między kontrolerem a urządzeniem docelowym, np. okularami AR. Dzięki temu można było wykorzystać lżejsze, mniej skomplikowane i mniej energochłonne komponenty w samym pierścieniu. Znane technologie, takie jak Bluetooth czy pasywne NFC, nie wystarczyły – trzeba było wymyślić coś innego. Swoje rozwiązanie badacze oparli na półpasywnej telemetrii indukcyjnej. Wykorzystuje ona cewkę z drutu zawierającą rozproszone kondensatory do wysyłania i odbierania sygnału. Dzięki temu zapewnili sobie darm…

GettyImages-2238751342-cc2103d.jpg
width: 8192
height: 5464

Nowy wynalazek podbija sieć. Dzięki niemu góry stają się dostępne dla każdego
type: item
date: 2025-10-08T12:50:57.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Nauka
subject: Technologia
subject: biegi górskie
subject: chiny
subject: roboty
subject: wspinaczka górska
subject: wynalazki
description: Dla wielu osób górskie szlaki pozostają nieosiągalne ze względu na wymagające podejścia i fizyczne ograniczenia. Teraz jednak innowacja z Chin może to zmienić. Robotyczne egzoszkielety pozwalają pokonywać strome wzniesienia z lekkością, jakiej dotąd nie dawały żadne tradycyjne rozwiązania.
encoded: Wspinaczka górska od zawsze była synonimem wysiłku, determinacji i fizycznego wyzwania. Strome podejścia, nierówny teren i rozrzedzone powietrze sprawiają, że nawet doświadczeni turyści muszą mierzyć się z granicami własnej wytrzymałości. Teraz jednak technologia wkracza tam, gdzie dotąd liczyła się jedynie siła ludzkich mięśni. W Chinach działają już robotyczne egzoszkielety, które wspierają wspinaczy w pokonywaniu górskich szlaków, odciążając ich ciało i umożliwiając zdobywanie szczytów. Sztuczna inteligencja wspiera wspinaczy Jak podawała agencja prasowa Xinhua, już 29 stycznia (czyli w pierwszy dzień chińskiego Nowego Roku) na słynnej górze Tai (Taishan) w prowincji Shandong zadebiutowało dziesięć egzoszkieletów zasilanych sztuczną inteligencją. W ramach tygodniowego programu pilotażowego ponad 200 turystów miało okazję przetestować urządzenie, płacąc od 60 do 80 juanów (czyli około 8–11 dolarów) za jedno użycie. Projekt na tyle przypadł im do gustu, że wszedł do użytku w różnych miejscach turystycznych w Chinach. Przyrząd to owoc współpracy Taishan Cultural Tourism Group oraz firmy Kenqing Technology z siedzibą w Shenzhen. Lekki egzoszkielet, ważący zaledwie 1,8 kilograma, mocowany jest w okolicy talii i ud użytkownika. Dzięki zastosowaniu zaawansowanych algorytmów sztucznej inteligencji, potrafi rozpoznawać rytm i kierunek ruchu, a następnie dostosowywać poziom wsparcia, by odciążać nogi i wspomagać wspinaczkę. Jak tłumaczą przedstawiciele Kenqing Technology, urządzenie „zapewnia zsynchronizowaną pomoc”, reagując na każdy krok użytkownika w czasie rzeczywistym. Wiadomo, że egzoszkielet zasilany jest dwiema bateriami, które wystarczają na około pięć godzin pracy, czyli niemal tyle, ile zajmuje przeciętnemu turyście wejście na szczyt góry Tai. – Dzięki temu więcej osób będzie mogło wybrać się na pieszą wędrówkę i podziwiać krajobraz bez nadmiernego wysiłku – tłumaczył Wang Houzhe, zastępca sekretarza Komitetu Partii Grupy Turystyki Kulturalnej Taishan, cytowany …

grf-2d948d7.jpg
width: 7254
height: 4952

Energia z kurzego pierza – czy to przyszłość technologii wodorowych?
type: item
date: 2025-10-02T10:36:01.000Z
creator: Magdalena Salik
subject: Technologia
subject: energia
subject: przemysł
subject: recykling
description: Ogniwa paliwowe z nowym rodzajem ekologicznej membrany. To pomysł międzynarodowego zespołu naukowców na wykorzystanie kurzego pierza – odpadu w przemyśle produkcji żywności.
encoded: Spis treści: Co się dzieje z odpadami z kurczaków? Przemysł drobiowy pod lupą Kurze pióra zamienią się w prąd? Oto jak naukowcy chcą to zrobić Jak z kurzych piór powstaje tańsza i ekologiczna membrana do ogniw paliwowych? Czy membrany z piór pomogą uratować planetę i wyprodukować więcej wodoru? Kurze pióra zamiast toksycznych chemikaliów? Naukowcy pokazują, że odpady z przemysłu drobiowego mogą zyskać drugie życie – i to w zaskakująco nowoczesnej roli. Co się dzieje z odpadami z kurczaków? Przemysł drobiowy pod lupą Na Ziemi jest już 8 mld i 24 mln ludzi – podaje dzisiaj strona worldometers.info. Wydawałoby się, że to ogromnie dużo, prawda? Jednak jeszcze więcej jest na planecie zwierząt, które hodujemy na żywność. Wśród nich na pierwszym miejscu znajdują się kurczaki. W tej chwili to najliczniejsze zwierzęta, jakie żyją na Ziemi. Według danych World Animal Foundation, już w 1990 roku liczba kurczaków na całym globie przekraczała 10 mld. Wielkość ta rosła z roku na rok, przyśpieszając w XXI wieku. Obecnie jest aż trzykrotnie wyższa i przekracza 34 mld. Czyli na jednego człowieka przypadają aż cztery kurczaki. Krajem, gdzie hoduje się najwięcej kurczaków, są Stany Zjednoczone. Na całym świecie w tym roku zostanie wyprodukowanych 103,4 mln ton kurzego mięsa – podaje portal statista.com. Tak gigantyczny przemysł generuje mnóstwo odpadów i produktów ubocznych. Jednym z nich są pióra, pozostałe po uboju drobiu. Co roku spopiela się ich aż 40 mln ton. W procesie tym do atmosfery uwalniane są ogromne ilości dwutlenku węgla, a także toksyczne związki, takie jak dwutlenek siarki. Kurze pióra zamienią się w prąd? Oto jak naukowcy chcą to zrobić A gdyby tak – zamiast je spalać – wykorzystać kurze pióra do czegoś pożytecznego? Na pomysł, jak to zrobić, wpadli naukowcy z Politechniki Federalnej w Zurychu i Nanyang Technological University Singapore. Badacze ci opracowali przyjazny dla środowiska proces produkcji prądu z wykorzystaniem kurzych piór. Proces ten polega na usprawnie…

kurczak-GettyImages-1257758296-57112d0.jpg
width: 5056
height: 3593

Rusza nowy serial National Geographic. Poznamy w nim cuda inżynierii z całej Europy. Na początek – Polska
type: item
date: 2025-09-17T13:33:20.000Z
creator: Magdalena Rudzka
subject: Technologia
subject: national geographic channel
subject: polska
subject: serial
description: „Euroinżynieria” to serial oryginalny kanału National Geographic, w którym twórcy przyglądają się niezwykłym konstrukcjom w Europie. Pierwszy odcinek poświęcony jest w całości Polsce. A poznamy w nim niesamowite konstrukcje, zarówno współczesne, jak i historyczne.
encoded: National Geographic zagląda za kulisy wielkich projektów – budynków, maszyn, konstrukcji. Odkryje ukryte mechanizmy stojące za najsłynniejszymi obiektami na kontynencie i zaprezentuje ludzi, dzięki którym te struktury powstają i działają. National Geographic pokaże cuda inżynierii Serial ma premierę 18 września o godz. 21:00, a filmowa podróż przez niezwykłe konstrukcje z sześciu krajów i rejonów rozpocznie się w Polsce. Pozostałe kraje to: Hiszpania, Wielka Brytania, Holandia, Niemcy oraz (zbiorczo) kraje nordyckie. Emisja kolejnych odcinków odbędzie się w kolejne czwartki, zawsze o 21:00. W serialu wykorzystane będą zarówno efekty CGI, jak i unikatowe materiały zza kulis powstawania i działania cudów inżynierii. Zobaczymy całą gamę niezwykłych konstrukcji, zarówno ultranowoczesnych, jak i pochodzących sprzed nawet tysięcy lat. W tym oczywiście budynki, ale też stadiony, świątynie, statki, fabryki, zapory, linie kolejowe, a nawet rzymski amfiteatr. Niezwykłe polskie konstrukcje Jak zapowiadają twórcy, w Polsce zobaczymy między innymi, jak na naszych oczach powstaje gigantyczny port na Bałtyku i poznamy sekrety najwyższego budynku w Unii Europejskiej. Zejdziemy też głęboko pod ziemię w Wieliczce, gdzie znajduje się dawna kopalnia soli wielkości miasta, i poznamy historię najwyższej drewnianej konstrukcji, jaką kiedykolwiek wzniesiono. Nie tylko Polska. Co pokażą kolejne odcinki „Euroinżynierii”? Choć z pewnością to Polska zainteresuje odbiorców najbardziej, to kolejne odcinki także zapowiadają się imponująco. W Hiszpanii twórcy zabiorą nas m.in. do Barcelony i pokażą, jak nowoczesna technologia pozawala wreszcie ukończyć legendarne dzieło Antonio Gaudiego – katedrę Sagrada Familia. W Wielkiej Brytanii z kolei zajrzymy za kulisy ikony Londynu: Tower Bridge. To unikatowa możliwość, by podejrzeć tajemnice tego XIX-wiecznego majstersztyku inżynierii. Szczególnie interesująco zapowiada się odcinek z Holandii, w którym zobaczymy zarówno spektakularne, boczne wodowanie sta…

NGEngineeringEuropeKAPolandLandscapepl-3062e0f.jpg
width: 2943
height: 2000

Kanał Elbląski: jak XIX‑wieczna inżynieria pokonała 100 metrów różnicy wysokości
type: item
date: 2025-09-16T07:15:52.000Z
creator: Łukasz Załuski
subject: Kierunki
subject: Technologia
subject: Traveler
subject: atrakcje turystyczne
subject: elbląg
subject: fakty i mity
subject: podróże
description: Kanał Elbląski to jeden z najciekawszych obiektów hydrotechnicznych w Polsce. Połączenie zachwyca systemem suchych pochylni, różnicą poziomów wody sięgającą niemal 100 metrów, wyjątkową historią budowy i dzisiejszym znaczeniem turystycznym. Dowiedz się, jak wyglądała historia jego powstania i jakie techniczne rozwiązania wykorzystano podczas budowy oraz poznaj praktyczne wskazówki dla odwiedzających.
encoded: Spis treści: Historia Kanału Elbląskiego Konstrukcja i technika Kanał Elbląski dziś – turystyka i funkcje rekreacyjne Parametry techniczne i ciekawostki Praktyczne informacje dla odwiedzających W XIX wieku, kiedy Prusy potrzebowały sprawnej sieci komunikacji wodnej, holenderski inżynier Georg Jacob Steenke zaprojektował kanał mający połączyć Jezioro Jeziorak, Ostródę i Elbląg, by towary i drewno mogły łatwiej trafiać do portu nad Bałtykiem. Budowa Kanału Elbląskiego trwała od 1844 roku, a ukończenie ostatniej pochylni – w Całunach – dokonało się w 1881 roku. Obecnie kanał spełnia głównie funkcję rekreacyjną i turystyczną, ale zachował oryginalne urządzenia hydrotechniczne i architektoniczne. Kanał Elbląski został uznany za Pomnik Historii i jest wpisany na listę zabytków o znaczeniu międzynarodowym. Historia Kanału Elbląskiego Początki pomysłu i projekt Georga Jacoba Steenke’a Idea budowy Kanału Elbląskiego zrodziła się z potrzeby unowocześnienia i usprawnienia transportu drewna oraz innych towarów z wnętrza Prus Wschodnich do portu w Elblągu, a dalej – na Bałtyk. Region Oberlandu, czyli obszar dzisiejszych Mazur Zachodnich, był bogaty w lasy i zasoby naturalne, ale pozbawiony efektywnych dróg komunikacyjnych. W pierwszej połowie XIX wieku inżynier Georg Jacob Steenke, urzędnik królewski i absolwent Królewskiej Szkoły Budownictwa w Berlinie, rozpoczął prace nad koncepcją połączenia jezior regionu z Elblągiem poprzez sieć kanałów. Projekt zakładał integrację naturalnych cieków wodnych (m.in. rzeki Elbląg i Drwęca) z kanałami sztucznymi oraz urządzeniami hydrotechnicznymi, które umożliwiałyby pokonywanie znacznych różnic wysokości – sięgających w niektórych miejscach nawet 100 metrów. Steenke analizował różne koncepcje – od śluz klasycznych, znanych już w Holandii i Francji, po bardziej nowatorskie podejścia wykorzystujące siłę grawitacji. Kluczowy problem stanowiło pokonanie wzniesienia morenowego oddzielającego wyżej położone jeziora od niżej położonych terenów Żuła…

kanal-elblaski-duzy-shutterstock2670295419-34aa734.jpg
width: 4000
height: 2667

Zapomnij o Londynie i Nowym Jorku – najdłuższe metro jeździ w Azji!
type: item
date: 2025-07-15T07:57:57.000Z
creator: Łukasz Załuski
subject: Ludzie
subject: metro
subject: Technologia
description: Najdłuższe metro na świecie to nie tylko transport, ale też imponujące osiągnięcie inżynieryjne. Sprawdź, które miasta mają najdłuższe linie metra i jak różnią się pod względem długości, liczby stacji i historii powstania.
encoded: Spis treści: 10 najdłuższych linii metra na świecie Metro w Warszawie – jedyny system kolei podziemnej w Polsce Pekińska linia metra numer 10 – najdłuższa linia okrężna na świecie (57,1 km) Metro w Szanghaju – linia 13 (54,9 km) Metro w Kantonie – linia 8 (52,4 km) Metro w Seulu – linia 1 (47,6 km) Metro w Nowym Jorku — linia A (44,8 km) Metro w New Delhi — niebieska linia (44,3 km) Metro w Pekinie – linia 1 (42,3 km) Metro w Szanghaju – linia 2 (40,3 km) Metro w Wuhanie – linia 7 (39,9 km) Metro w Paryżu – linia 13 (38,7 km) Systemy kolei podziemnej stanowią kręgosłup komunikacyjny wielu metropolii na świecie, umożliwiając szybkie, regularne i ekologiczne przemieszczanie się milionów ludzi każdego dnia. Historia metra sięga 1863 roku, kiedy to w Londynie uruchomiono pierwszą na świecie linię podziemnej kolei – Metropolitan Railway. Od tego czasu rozwój urbanistyczny, rosnąca liczba ludności w miastach oraz potrzeba ograniczenia zatłoczenia ulic przyczyniły się do dynamicznej ekspansji sieci metra w wielu krajach. Obecnie największe systemy metra to nie tylko środki transportu, ale również złożone organizmy logistyczne, obejmujące setki kilometrów torów i setki stacji. Współczesnym liderem pod względem długości całkowitej sieci metra jest Pekin, gdzie metro liczy już ponad 879 kilometrów długości i obejmuje 523 stacje (stan na 2024 rok). W Pekinie znajduje się również najgłębiej położona stacja na Ziemi. System ten nieustannie się rozbudowuje, odpowiadając na potrzeby ponad 20-milionowej aglomeracji. Choć metro w Szanghaju długo zajmowało pierwsze miejsce pod względem długości tras, zostało wyprzedzone przez stolicę Chin, mimo iż jego sieć wciąż dynamicznie się rozwija i przekroczyła już 830 kilometrów. Rozwój infrastruktury metra to również element polityki zrównoważonego rozwoju miast, zmniejszający emisję spalin, czas dojazdu i zatłoczenie komunikacji naziemnej. Nowoczesne systemy metra – wyposażone w technologie automatycznego sterowania, rozbudowaną infrastrukt…

metro-Szanghaj-GettyImages-1870881316-62a6db7.jpg
width: 1024
height: 576

Australijska firma stworzyła komputer z ludzkimi neuronami. Można go wynająć lub kupić
type: item
date: 2025-07-04T14:45:51.000Z
creator: Magdalena Rudzka
subject: Nauka
subject: Technologia
subject: biologia
subject: komputery
subject: neurologia
description: To nie science-fiction: komputer z 800 tys. żywych ludzkich neuronów nie tylko już istnieje, ale trafił do sprzedaży. Startup z Australii oferuje urządzenie oparte na układach scalonych i komórkach nerwowych. System jest zdolny do podtrzymania życia neuronów przez pół roku.
encoded: Spis treści Hybryda mózgu i krzemu – niezwykła technologia w praktyce Potencjał CL1 w badaniach nad kreatywnością i mózgiem Australijski startup Cortical Labs we współpracy z brytyjską firmą bit.bio opracował niezwykły komputer, niczym z powieści science-fiction. Obok elektroniki tworzy go sieć neuronalna zbudowana z żywych ludzkich komórek nerwowych. Hybryda mózgu i krzemu – niezwykła technologia w praktyce Hybrydowy komputer CL1, łączący krzemowe układy scalone z ludzkimi neuronami, bazuje na wcześniejszym prototypie DishBrain – kulturze neuronów która wsławiła się tym, że samodzielnie grała w grę Pong. DishBrain nauczył się grać w Ponga lepiej i efektywniej niż zwykły model sztucznej inteligencji. Każdy CL1 zawiera około 800 000 neuronów hodowanych bezpośrednio na chipie krzemowym, wspieranych przez specjalistyczny system podtrzymujący ich funkcje życiowe. Szacowany czas życia neuronów w komputerze, a zatem i działania takiego komputera – to pół roku. Choć obecne możliwości CL1 nie dorównują superkomputerom, wyróżnia go wyjątkowa energooszczędność – cała szafa typu rack, zapełniona biokomputerami CL1, zużyłaby zaledwie 1 000 watów, co jest ułamkiem obecnie zużywanej energii. Takie szafy są standardem w centrach danych, centrach AI i serwerowniach. Nowoczesne centra sztucznej inteligencji powstają jak grzyby po deszczu, a ich zapotrzebowanie na energię jest już tak duże, że cyfrowi giganci tacy jak Meta, Google, Amazon czy Microsoft, interesują się budową własnych elektrowni atomowych. Potencjał CL1 w badaniach nad kreatywnością i mózgiem System CL1 potrafi uczyć się i adaptować w czasie rzeczywistym, a więc ma potencjał, którego nie oferują tradycyjne modele cyfrowe. Neurony, będące efektem czterech miliardów lat ewolucji, są samo-programujące i wysoce elastyczne, co czyni je wyjątkowym narzędziem. CL1 otwiera nowe możliwości dla eksperymentów naukowych, szczególnie w badaniach nad mózgiem, kreatywnością czy zaburzeniami neurologicznymi. Przykładowo, kultury komó…

white-box-with-wires-and-tubes-leading-into-different-pieces-of-a-machine-f53a986.jpg
width: 1200
height: 750

Podróż w głąb siebie. Klucz do zdrowia, dobrej formy i stylu tkwi wewnątrz nas
type: item
creator: Hanna Zakrzewska
subject: Lifestyle
subject: Technologia
subject: Współpraca reklamowa
subject: Czas na długowieczność
subject: huawei
description: Podróż nie zawsze oznacza przemieszczanie się w przestrzeni. Czasem najważniejszy szlak prowadzi do środka – tam, gdzie zaczyna się zdrowie, równowaga i dobre samopoczucie. Jak współczesna technologia może wspierać nas na tej drodze? Z pomocą przychodzi HUAWEI WATCH 5 – smartwatch, który działa jak osobisty przewodnik po ciele i nastroju. Gotowi na podróż do wnętrza… siebie?
encoded: Wyprawy nie muszą zaczynać się od wyboru kierunku na mapie. Prawdziwe i zmieniające życie odkrycia często polegają na zwróceniu uwagi na siebie – na samopoczucie, kondycję psychofizyczną i nawyki. Z takiego podejścia wyrasta nowa wellbeingowa forma podróży, w której kluczowe są świadomość siebie i skupienie na jakości życia. HUAWEI WATCH 5 idealnie wpisuje się w takie podejście. To mądre urządzenie wesprze nas nie tylko podczas dosłownych podróży po górskich szlakach, miejskich uliczkach i tropikalnych plażach, ale też w tej najważniejszej – w głąb siebie. Technologia, która nie tylko nadąża, ale wyprzedza Świat przyspieszył, a wraz z nim ludzkie potrzeby dotyczące zdrowia, aktywności fizycznej i równowagi psychicznej. HUAWEI WATCH 5 to odpowiedź na tę zmianę – nie jest już tylko gadżetem na nadgarstku, ale zaawansowanym narzędziem wspierającym zdrowy tryb życia. Działa jak osobisty trener, który analizuje nasze wyniki i podpowiada, kiedy poćwiczyć, a kiedy odpocząć. Troszczy się też o nas niczym opiekun, który rozpoznaje pierwsze sygnały zmęczenia lub stresu i sugeruje wciśnięcie metaforycznego przycisku „stop”. Jest również osobistym asystentem, który pilnuje naszego kalendarza – w pracy, na szlaku czy na siłowni. W nowoczesnym podejściu do dobrego samopoczucia chodzi bowiem nie tylko o aktywność fizyczną, ale także o zdolność do regeneracji i świadomego zarządzania sobą. HUAWEI WATCH 5 kompleksowo nas w tym wspiera. Wygląda jak biżuteria, działa jak laboratorium W HUAWEI WATCH 5 zaawansowana technologia spotyka się ze świetnym designem. Każdy detal zegarka – od szkła szafirowego po tytan klasy lotniczy i stal szlachetną – świadczy o jego luksusowym charakterze i niezawodności. Ten smartwatch nie tylko dobrze wygląda – on naprawdę działa. Mamy też pewność, że znajdziemy model idealnie dopasowany do naszego stylu życia i sylwetki. HUAWEI WATCH 5 jest dostępny bowiem w wersji o rozmiarze koperty 46 mm – w kolorze srebrnym (Elite), brązowym (Classic), czarnym (Active…

HUAWEI-WATCH-5-HQ-Creative-Navigation-d9b1696.jpg
width: 5000
height: 3334

Rekonstrukcja twarzy z próbki DNA? To już nie jest science fiction
type: item
date: 2025-05-07T12:40:49.000Z
creator: Magdalena Rudzka
subject: Nauka
subject: kryminalistyka
subject: kryminologia
subject: nauka
subject: sztuczna inteligencja
subject: Technologia
description: Nowy model sztucznej inteligencji opracowany przez chińskich naukowców, może zrewolucjonizować kryminalistykę. Potrafi skutecznie zrekonstruować wygląd osoby tylko na podstawie próbki jej kodu genetycznego.
encoded: Spis treści: Nowy model AI: od generatora obrazów do rekonstrukcji twarzy Przyszłość genetycznej rekonstrukcji twarzy Morfologia twarzy, jak każda cecha osobnicza, ma swój zapis w kodzie genetycznym. Jednak przełożenie skomplikowanego kodu DNA na wygląd człowieka nie jest rzeczą prostą i do tej pory było właściwie niemożliwe. Kryminolodzy rekonstruowali wygląd twarzy na podstawie zachowanych fragmentów czaszki. Jednak w przypadku bardzo małych fragmentów było to niezwykle trudne. Poza tym tylko na podstawie kości nie da się wywnioskować cech takich, jak kolor oczu czy włosów. Teraz, za sprawą nowego modelu sztucznej inteligencji, to się może zmienić. Nowy model AI: od generatora obrazów do rekonstrukcji twarzy Naukowcy z Chin opracowali nową, potencjalnie rewolucyjną metodę rekonstrukcji twarzy. Stworzyli model sztucznej inteligencji o nazwie Difface, który analizuje próbki DNA i na ich podstawie generuje możliwy wygląd twarzy. Ta technika, która brzmi jak rodem z powieści fantastycznonaukowej, może zmienić kryminalistykę na zawsze. Naukowców zainspirowały doskonale już znane i powszechne modele AI służące do generowania obrazów z tekstu. Zamiast tekstu, użyli jednak kodu DNA. Zdefiniowali kluczowe cechy zapisane w 9674 parach nukleotydów w nici DNA. Następnie przypisali im konkretne punkty na trójwymiarowej mapie twarzy. Difface, podobnie jak inne modele AI, musiał zostać odpowiednio wytrenowany na dużej próbie danych. Wykorzystano do tego celu bazę PGG Han2 – olbrzymi, ogólnodostępny zbiór danych o ludzkim genomie ludności Han. Wyniki okazały niezwykle interesujące. Nowy model wykazał bardzo wysoką skuteczność rekonstrukcji twarzy. Dodatkowe informacje, takie jak wiek, płeć czy masa ciała, jeszcze poprawiają jakość rekonstrukcji. – Difface potrafi w zadziwiający sposób generować trójwymiarowe obrazy twarzy wyłącznie na podstawie danych DNA. Umie też przewidzieć wygląd twarzy w różnym wieku – mówi współautor badania, dr Luonan Chen z Chińskiej Akademii Nauk. Przysz…

AdobeStock1286346792-2be8c6d.jpeg
width: 5824
height: 3264

Odłóż telefon na trzy dni. Reakcja mózgu cię zaskoczy
type: item
date: 2025-03-11T12:48:10.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: Nauka
subject: Technologia
subject: telefon
subject: telefon komórkowy
subject: Zdrowie
description: Smartfony towarzyszą nam niemal bez przerwy – ale jak nasze mózgi reagują na ich brak? Naukowcy odkryli, że już 72 godziny bez telefonu mogą wywołać zmiany podobne do tych obserwowanych przy uzależnieniach od używek.
encoded: Spis treść: Mózg po odstawieniu telefonu Uzależnienie od smartfonów Odcyfrować codzienność Jeszcze na początku lat dwutysięcznych nazywaliśmy je komórkami. Były cięższe, miały czarno-białe wyświetlacze i służyły głównie do dzwonienia oraz wysyłania SMS-ów. W 2025 r. wiele osób chętnie wróciłoby do starych telefonów. Mamy przed tym jednak pewne opory. W końcu smartfony służą nam nie tylko do dzwonienia (ktoś jeszcze pamięta, że to ich główne przeznaczenie?), ale też do pracy, nauki, robienia zdjęć, grania w gry czy surfowania po internecie. To, że cały świat mieści się w naszej kieszeni, ma jednak swoją cenę. Mózg po odstawieniu telefonu Badacze alarmują, że długie godziny spędzane z telefonem w dłoni mogą prowadzić do problemów ze snem, dekoncentracji czy przebodźcownia. Inna kwestia to social media, które negatywnie wpływają na psychikę zwłaszcza młodych ludzi. Ale czy świadomość szkodliwego działania smartfonów na nasze samopoczucie wystarcza, aby ograniczyć ich używanie? Nie zawsze, dlatego warto rozważyć detoks. Już zaledwie trzydniowa rezygnacja z telefonu wystarczy, aby wywołać wyraźne zmiany w aktywności mózgu. Badacze zaobserwowali, że obszary związane z przetwarzaniem nagrody i pragnieniami reagowały podobnie jak w przypadku uzależnień od substancji. To, jak dokładnie ograniczenie używania smartfonów wpływa na aktywność mózgu, sprawdzili naukowcy z Uniwersytetu w Heidelbergu i Uniwersytetu w Kolonii. W badaniu wzięło udział 25 osób w wieku od 18 do 30 lat. Badani przez 72 godziny mieli ograniczyć korzystanie z telefonów do minimum. Dozwolone były jedynie niezbędne połączenia i aktywności związane z pracą. Uzależnienie od smartfonów Aby ustalić, jak taka przerwa wpływa na mózg, uczestnikom wykonano rezonans magnetyczny (MRI) oraz testy psychologiczne przed i po detoksie od smartfonów. Wyniki zaskoczyły badaczy. Zaobserwowali zmiany w aktywności neuronów powiązanych z układami neuroprzekaźników odpowiedzialnymi za uzależnienia. Podczas skanów przeprowadzonych…

GettyImages-1479322386-51a0de8.jpg
width: 2309
height: 1299

Puls natury: Nowoczesne podejście do monitorowania zdrowia i orientacji w terenie
type: item
date: 2024-11-26T16:10:28.000Z
creator: Barbara Daszuta
subject: Lifestyle
subject: gadżety
subject: Technologia
subject: trening
subject: turystyka
subject: Zdrowie
description: Jesień i zima to pory roku uwielbiane przez turystów, ale wymagające odpowiedniego przygotowania na szlak. Warto korzystać z nowoczesnych rozwiązań, które zapewnią komfort i bezpieczeństwo podróży, ale nie obciążą ekwipunku.
encoded: Kiedy dni są krótkie, a warunki atmosferyczne trudne nie ma miejsca na pomyłki na szlaku. Oprócz wyboru odpowiedniej odzieży i obuwia, warto kontrolować nie tylko godzinę i mapę, lecz także swój stan zdrowia na różnych etapach eskapady. Pomoże nam w tym kultowy smartwatch amerykańskiej marki. W tym artykule: Kultowy smartwatch Garmin fēnix® 8 – najważniejsze funkcje Inteligentna analiza zdrowia – smartwatch przydatny na co dzień Stylowy design podkreśli twój indywidualizm Kultowy smartwatch Garmin fēnix® 8 – najważniejsze funkcje Smartwatch fēnix® amerykańskiej marki Garmin w wielu kręgach stał się legendą. Ceniony za trwałość baterii i odporną na uszkodzenia i warunki atmosferyczne konstrukcję mieści w sobie potężny zestaw funkcji. Wśród nich są te, które przydadzą się nie tylko na wyprawie, lecz także podczas treningów, na co dzień i w czasie snu. Najnowsza generacja zegarka Garmin fēnix® 8 to model po ewolucji. Ciekawym rozwiązaniem jest wersja fēnix® 8 Solar, która dodatkowo wyposażona jest w szafirową soczewkę z funkcją ładowania energią słoneczną Power Sapphire, która wydłuża czas pracy baterii. O komfort w podróży zadbają funkcje takie jak: nawigacja GPS w wyświetlaną mapą, z możliwym dostępem do zawartości klasy premium (obrazy satelitarne i udoskonalone mapy topograficzne), wysokościomierz, barometr i 3-osiowy kompas elektroniczny, wbudowana jasna latarka LED z regulacją intensywności światła i z czerwoną lampką bezpieczeństwa, monitoring stanu zdrowia i samopoczucia, aplikacja pomocna w określeniu stopnia przygotowania organizmu do wysiłku, czujnik tętna i oddechu, pulsoksymetr (czujnik natlenienia krwi), monitorowanie nawodnienia, wygodne płatności zbliżeniowe, alerty bezpieczeństwa, które wysyłają wiadomość z aktualną lokalizacją, jeśli czujemy się zagrożeni lub kiedy zegarek wykryje wypadek. Powyższe funkcje przydatne są nie tylko w podróży, lecz także podczas uprawiania sportów ekstremalnych (np. podczas nurkowania, snowboardu, wspinaczki górskiej czy …

garmin-smartwatch-fenix-1-d910d52.jpg
width: 1200
height: 900

5 najlepszych smartwatchy od 159 zł do 5589 zł. Te modele polecam każdemu
type: item
date: 2024-10-26T17:38:12.000Z
creator: Barbara Daszuta
subject: Reviews
subject: gadżety
subject: Technologia
subject: trening
subject: turystyka
description: Najlepsze smartwatche, które łączą nowoczesną technologię z designem, w przedziale cenowym od 159 zł do 5589 zł. W zestawieniu znajdziesz 5 modeli, które spełnią oczekiwania zarówno entuzjastów sportu i zdrowego stylu życia, rekinów biznesu, jak i zawodowych sportowców.
encoded: Smartwatche kilku najpopularniejszych marek mają swoich wiernych fanów. Kierując się moim osobistym doświadczeniem oraz wnioskami ze śledzonych od lat dyskusji Internautów, postarałam się wskazać TOP 5 urządzeń, na które warto zwrócić uwagę. W tym artykule: Mój must have w EDC – zaawansowany smartwatch dla wymagających Smartwatche, które zachwycają designem Smartwatche na każdą kieszeń Mój must have w EDC – zaawansowany smartwatch dla wymagających W EDC (W ekwipunku Dźwiganym Codziennie) nie ma miejsca na kompromisy. Znalazły się w nim wyłącznie te rzeczy, na których mogę polegać w każdych warunkach, które zajmują możliwie mało miejsca, mało ważą i mają jak najwięcej funkcji. Obok kultowego scyzoryka Victorinox Huntsman i latarki Ledlenser K6R Safety z alarmem „antynapad”, w moim EDC jest zawsze smartwatch. Jaki model smartwatcha mogę polecić dla najbardziej wymagających osób? Oczywiście taki, który ma przede wszystkim wytrzymałą baterię i jest odporny na uszkodzenia mechaniczne i warunki atmosferyczne. Taki właśnie jest smartwatch GARMIN fēnix® 8. To zaawansowane urządzenie łączy funkcjonalność ze stylowym designem. Design modelu GARMIN fēnix® 8 w dużej mierze zależy od nas. Mamy do wyboru 3 rozmiary tarczy, paski z różnego rodzaju tworzywa i wersje kolorystyczne. Moje zainteresowanie wzbudziły dwie wyróżniające się wersje: GARMIN fēnix® 8 — 43 mm, AMOLED Sapphire, Soft Gold ze skórzanym paskiem Limestone (idealny do modnego stylu modern elegant), View Burdaffi on the source website GARMIN fēnix® 8 — 51 mm, AMOLED, Sapphire, tytanowy z paskiem silikonowym w kolorze Spark orange / Graphite (idealny do nowoczesnego stylu streetwear). View Burdaffi on the source website Projektanci dali nam w nim wszystko, czego może potrzebować globetrotter, poszukiwacz przygód, a nawet zawodowy sportowiec. W zależności od sytuacji, GARMIN fēnix® 8 pomaga przekraczać swoje granice i osiągać najwyższe szczyty możliwości, a na co dzień pełni funkcję zegarka i budzika. Ten ultranowoczes…

getty-images-alvarez-c76ea7d.jpg
width: 1200
height: 900

Odkryto wielkie górskie miasta na słynnym Jedwabnym Szlaku. Archeolodzy wiedzą, jak wyglądały
type: item
date: 2024-10-24T08:19:49.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: azja środkowa
subject: handel
subject: miasta
subject: odkrycia archeologiczne
subject: Technologia
subject: uzbekistan
description: Dwa średniowieczne miasta – jedne z największych, jakie kiedykolwiek znaleziono w górzystych częściach Jedwabnego Szlaku – wykryli w Uzbekistanie archeolodzy z pomocą technologii laserowej. Bez wykopalisk widać zarys potężnych fortyfikacji i domostw.
encoded: Spis treści: Dwa nowe punkty przystankowe na kupieckiej trasie. Pomogła AI i laser Zaginione miasta w górach Uzbekistanu. Co o nich wiemy? Dlaczego nowo odkryte miasta są tak unikatowe? Jednym z najbardziej znanych starożytnych szlaków handlowych jest Jedwabny Szlak. Przebiegał przez dwa kontynenty – łączył Chiny i Bliski Wschód z Europą. Jego długość wynosiła kilkanaście tysięcy kilometrów. Istniał od III wieku p.n.e. do XVII wieku n.e. Jego nazwa jest nieco myląca, bo tą trasą transportowane przede wszystkim inne towary, a nie jedwab. Dwa nowe punkty przystankowe na kupieckiej trasie. Pomogła AI i laser Każdy szlak handlowy wymaga infrastruktury w postaci miejsc, w który kupcy mogą się zatrzymać na noc. Mimo wielu lat badań archeolodzy ciągle odkrywają nowe osady na trasie Jedwabnego Szlaku. W 2011 i 2015 roku archeolodzy zlokalizowali w Tashbulak i Tugunbulak dwie średniowieczne osady sprzed tysiąca lat, położone 5 km od siebie w górach Uzbekistanu. Aby przewidzieć trasę szlaku, wykorzystano nawet sztuczną inteligencję. Na podstawie takich wskazówek udali się w góry na badania powierzchniowe. Nowe odkrycie jest zaskoczeniem dla badaczy, bo oba miasta znajdują się na wysokości ponad 2000 m n.p.m. Na tak dużych wysokościach rzadko znajdowane są dawne siedliska ludzi. Aby poznać ich rozplanowanie i wielkość, naukowcy wykorzystali drony. Na nich zamontowano urządzenie LiDAR. Jego działanie polega na emisji w stronę powierzchni ziemi impulsów laserowych z nadajnika. Następnie mierzone są echa, które po odbiciu od przeszkód wracają do odbiornika. Metoda ta umożliwia bardzo dokładną analizę ukształtowania terenu. W ten sposób można wykryć bardzo słabo rysujące się w terenie pozostałości po dawnej architekturze. Początkowo tę technologię stosowano tylko do celów wojskowych. Archeolodzy po raz pierwszy wykorzystali tę zaawansowaną technologię w tej części świata. Efekty przerosły ich oczekiwania, bo osady okazały się być wielkimi miastami. Wnioski z analiz opublikowali na…

gorskie-miasta-jedwabnego-szlaku-8b4affa.png
width: 1200
height: 630

Rewolucja w rolnictwie? Fotosyntezę zastąpiłaby nowa metoda bez udziału słońca
type: item
date: 2024-10-24T07:03:09.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: Nauka
subject: Przyroda
subject: biologia
subject: inżynieria
subject: nauka
subject: rośliny
subject: Technologia
description: Fotosynteza, choć niezbędna dla życia na Ziemi, jest mało efektywna. Naukowcy proponują przełomową alternatywę – elektro-rolnictwo – która pozwala na wzrost roślin bez potrzeby światła słonecznego, zwiększając wydajność i minimalizując wpływ na środowisko. Czy to przyszłość produkcji żywności?
encoded: Spis treści: Od fotosyntezy do elektro-rolnictwa Uprawa bez światła Wykorzystanie „uśpionych” ścieżek metabolicznych Przyszłość elektro-rolnictwa Trudno wyobrazić sobie świat, w którym rośliny nie potrzebują światła słonecznego do wzrostu. A jednak, choć brzmi to jak science fiction, naukowcy na całym świecie pracują nad technologią, która może zrewolucjonizować sposób produkcji żywności, eliminując tradycyjne rolnictwo zależne od natury. Proces, nazwany elektro-rolnictwem ma być bardziej efektywną alternatywą dla fotosyntezy, której efektywność, choć fundamentalna dla życia na Ziemi, wynosi zaledwie około 1%. Nowa metoda została opisana w artykule naukowym w czasopiśmie „Joule”. Jej autorzy obiecują zmniejszyć zużycie ziemi, emisję dwutlenku węgla, a nawet umożliwić produkcję żywności w kosmosie. Od fotosyntezy do elektro-rolnictwa Fotosynteza jest podstawą niemal całego życia na Ziemi. Problem jednak polega na tym, że jest ona niezwykle nieefektywna. – Obecnie udało nam się osiągnąć około 4% efektywności w przekształcaniu energii słonecznej w energię chemiczną, co jest cztery razy bardziej efektywne niż fotosynteza – wyjaśnia Feng Jiao, elektrochemik z Washington University w St. Louis. Ten skok technologiczny jest możliwy dzięki nowemu procesowi, w którym energia słoneczna jest wykorzystywana do przeprowadzania reakcji chemicznej między dwutlenkiem węgla a wodą. To prowadzi do produkcji octanu, związku chemicznego podobnego do kwasu octowego, głównego składnika octu. Octan ten, w przeciwieństwie do tradycyjnych procesów fotosyntetycznych, może być wykorzystywany jako źródło energii przez organizmy takie jak grzyby, drożdże czy algi. Ale, co najciekawsze, naukowcy próbują stworzyć rośliny, które mogłyby „jeść” octan zamiast polegać na fotosyntezie. To odważny krok w stronę odłączenia produkcji roślinnej od światła słonecznego i całkowitego przekształcenia systemów rolnych. Uprawa bez światła Elektro-rolnictwo zakłada, że zamiast rozległych pól uprawnych, przyszłe …

Rewolucja-w-rolnictwie-2f7bc38.jpg
width: 1200
height: 630

Pomoc z kosmosu. Naukowcy CBK PAN i firma Iceye wspierają działania ratownicze na południu Polski
type: item
date: 2024-09-17T11:01:22.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Kosmos
subject: Technologia
subject: powódź
subject: satelita
subject: satelity
description: Przez południe Polski przetacza się niszczycielska powódź. Walka z żywiołem nie jest łatwa, a woda zalewa kolejne miejscowości. Służby ratunkowe otrzymały wsparcie z nieoczywistej, bo kosmicznej strony. Mowa o radarowych satelitach ICEYE oraz metodach wypracowanych przez Centrum Informacji Kryzysowej CBK PAN. Wspólnie co kilka godzin dostarczają dane satelitarne do zastosowań operacyjnych.
encoded: Spis treści: Radar widzi więcej Szybka ścieżka dostępu Eksperyment, który działa Teledetekcja w zarządzaniu kryzysowym „W związku z pogarszającą się sytuacją Centrum Informacji Kryzysowej będące częścią Centrum Badań Kosmicznych PAN uruchomiło w piątek 13 września specjalny monitoring satelitarny sytuacji powodziowej. Pozwala on wykryć miejsca, gdzie woda wystąpiła z koryt rzecznych i pojawiają się rozlewiska. Działania prowadzone są we współpracy z polsko-fińską firmą Iceye, twórcą największej cywilnej konstelacji satelitów radarowych obserwujących Ziemię. Co kilka godzin dane i raporty są dostarczane Państwowej Straży Pożarnej, centrom zarządzania kryzysowego oraz IMGW-PIB” – poinformowało w niedzielę 15 września Centrum Badań Kosmicznych PAN. Rafał Modrzewski, współzałożyciel i prezes Iceye dodał: „Wszystkie satelity radarowe ICEYE zostały skierowane do obserwacji sytuacji kryzysowej na południu Polski. Nasi analitycy współpracują z Centrum Informacji Kryzysowej Centrum Badań Kosmicznych PAN, opracowując zbierane dane i dostarczając informacje Instytutowi Meteorologii i Gospodarki Wodnej, Państwowej Straży Pożarnej i innym służbom działającym na zalewanych terenach. Działamy!” Radar widzi więcej – Dzięki konstelacji satelitów radarowych Iceye otrzymujemy szeroki obraz rozkładu powodzi. Satelity radarowe są tu o tyle istotne, że pozwalają obserwować powierzchnię Ziemi poprzez chmury. A te zwykle towarzyszą powodziom i uniemożliwiają pracę satelitom optycznym. Radar nie ma tych ograniczeń – wyjaśnia dr Jakub Ryzenko, kierownik Centrum Informacji Kryzysowej CBK PAN. Nowe dane dostarczane są co godzinę. Następnie trafiają do miejscowych ośrodków walczących z powodzią. Mowa nie tylko o straży pożarnej, ale również o urzędach wojewódzkich i miejskich. Wszędzie tam, gdzie potrzebna jest szeroka informacja o zasięgu i rozwoju rozlewisk. Miejscowi specjaliści konfrontują obraz ze swoim wyobrażeniem o sytuacji oraz uzupełniają go o raporty terenowe pozyskane z góry, np. z …

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/09/Klodzko20240913T0000-20240916T0916Iceyewodatopo90kv1-6647d74.jpg
width: 4960
height: 3507

Ciepło skóry człowieka uruchamia diodę LED. Niezwykły wynalazek naukowców z USA
type: item
date: 2024-09-12T11:00:35.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Lifestyle
subject: Nauka
subject: bieganie
subject: elektronika
subject: inżynieria
subject: oświetlenie led
subject: Technologia
description: Naukowcy z Uniwersytetu Waszyngtońskiego opracowali elastyczne urządzenie, które zapala diodę LED, wykorzystując jedynie ciepło skóry noszącego je użytkownika. Czy wynalazek zrewolucjonizuje rynek przenośnej elektroniki?
encoded: Spis treści: Prototyp z USA. Ciepło z ciała zamienię w energię elektryczną Nowość w elastyczności Jak działa nowy wynalazek? Jak będzie można wykorzystać nowy wynalazek? Jedną z największych wad smartwatchów i lampek sportowych, które służą na przykład biegaczom, jest to, że ich baterie w końcu się wyczerpują. Ale co by było, gdyby w przyszłości tego typu urządzenia mogły wykorzystywać do zasilania ciepło ciała człowieka? Prototyp z USA. Ciepło z ciała zamienię w energię elektryczną Naukowcy z Uniwersytetu Waszyngtońskiego w USA opracowali elastyczne i trwałe urządzenie, które konwertuje ciepło z ciała w energię elektryczną. Na razie można je wykorzystać do zasilania małej elektroniki, takiej jak baterie, czujniki lub diody LED. Jak zapewniają naukowcy, urządzenie to jest również odporne. Działa nawet po kilkukrotnym przebiciu, a następnie rozciągnięciu 2000 razy. Na razie jest to prototyp. Wynalazek opisano właśnie na łamach czasopisma naukowego „Advanced Materials”. Nowość w elastyczności Tradycyjnie urządzenia wykorzystujące ciepło do generowania energii elektrycznej są sztywne i kruche. To opracowane przez zespół pod kierunkiem Mohammada Malakootiego, adiunkta inżynierii mechanicznej Uniwersytetu Waszyngtońskiego, jest bardzo elastyczne i miękkie, dzięki czemu może dopasować się do kształtu ramienia. – Miałem tę wizję dawno temu. Po umieszczeniu urządzenia na skórze wykorzystuje ono ciepło ciała do bezpośredniego zasilania diody LED. Po założeniu urządzenia dioda LED zapala się. Wcześniej nie było to możliwe – mówi Malakooti. Urządzenie to zaprojektowano od podstaw. Naukowcy rozpoczęli od symulacji, aby określić najlepszą kombinację materiałów i struktur urządzenia. Następnie prawie wszystkie komponenty stworzyli sami w laboratorium. Jak działa nowy wynalazek? Urządzenie składa się z trzech zasadniczych warstw. W środku znajdują się sztywne półprzewodniki termoelektryczne, które przekształcają ciepło w energię elektryczną. Półprzewodniki te są otoczone wydrukowa…

NG-wystawki-Facebook-c6486c7.png
width: 1200
height: 630

Tym robotem steruje boczniak – jadalny grzyb. Zobacz, jak sobie radzi z wyzwaniami!
type: item
date: 2024-09-06T13:51:36.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Przyroda
subject: Technologia
subject: biologia
subject: grzyby
subject: roboty
description: Skoro jesteśmy w stanie sprawić, by człowiek kontrolował mechaniczną protezę przy pomocy impulsów płynących z mózgu, to co się stanie, gdy pozwolimy na to grzybowi? W końcu rozległe sieci grzybni pulsują reakcjami elektrochemicznymi podobnymi do tych w naszych własnych komórkach mózgowych.
encoded: Spis treści: Robogrzyb czy grzyborobot? Czym jest biorobotyka? Aktywność grzybni Bioroboty do zadań specjalnych Dwa proste pojazdy mechaniczne sterowane impulsami elektrochemicznymi oraz kultura jadalnego gatunku grzyba Pleurotus eryngii (znanego również jako boczniak królewski) wystarczyły, by sprawdzić co się stanie, gdy oddamy grzybom władzę nad robotami. Poprzez serię eksperymentów, zespół naukowców z Uniwersytetu Cornella w USA i Uniwersytetu Florenckiego we Włoszech wykazał, że możliwe jest wykorzystanie elektrofizjologicznej aktywności grzyba do sterowania robotem. Grzyb przekształca sygnały środowiskowe w polecenia, które z kolei mogą być wykorzystane do kierowania ruchami urządzenia mechanicznego. Robogrzyb czy grzyborobot? – Umieszczając grzybnię w elektronicznym układzie robota, byliśmy w stanie pozwolić biohybrydowej maszynie wyczuwać i reagować na środowisko – powiedział dr Rob Shepherd z Laboratorium Robotów Organicznych Uniwersytetu Cornella. Chociaż pomysł, by grzybnia sterowała maszynami wydaje się innowacyjny i nieco szalony, to wcale nie jest niczym nowym. Tak naprawdę legł u samej podstawy rozwoju coraz bardziej skomplikowanych organizmów. Ewolucja miała setki milionów lat, aby opracować organiczne maszyny. Sami się z takich składamy. Dlatego nie powinno dziwić, że naukowcy zwrócili się do biologii w poszukiwaniu pomysłów na stworzenie urządzeń, które mogą wyczuwać, myśleć i poruszać się tak, jak chcemy. Czym jest biorobotyka? Tym właśnie zajmuje się biorobotyka. Jest to dziedzina interdyscyplinarna łącząca inżynierię biomedyczną, cybernetykę i robotykę w celu opracowywania nowych technologii integrujących biologię z systemami mechanicznymi. Celem jest usprawnienia komunikacji, zmiany informacji genetycznej i tworzenie maszyn imitujących systemy biologiczne. Jak się okazuje, to właśnie królestwo grzybów jest niewykorzystaną kopalnią rozwiązań dla technologii cybernetycznej. Grzyby są proste w hodowli, mają niewielkie wymagania i potrafią przetrwa…

gryb-robot-98a9f57.jpg
width: 642
height: 373

SpaceX: zbawca z problemami. Firma Elona Muska traci rakietę Falcon 9 i przesuwa zaplanowane misje
type: item
date: 2024-08-29T13:40:01.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Kosmos
subject: National Geographic Site
subject: Elon Musk
subject: loty w kosmos
subject: satelity
subject: spacex
subject: Technologia
description: W środę 28 sierpnia, tuż po wyniesieniu serii satelitów systemu Starlink, doszło do katastrofy członu rakiety Falcon 9 firmy SpaceX. Zamiast poprawnego, 23. lądowania pierwszego stopnia tej odzyskiwalnej rakiety widzowie zobaczyli kłęby ognia i dymu. Tym samym loty Facon 9 zostały wstrzymane, co stawia pod znakiem zapytania mającą wystartować już kilka dni temu prywatną misję Polaris Dawn.
encoded: W tym artykule: Dochodzenie Federalnej Administracji Lotnictwa Uziemiony do odwołania Problemy SpaceX Płomienie buchnęły z podstawy rakiety Falcon 9 firmy SpaceX tuż po wylądowaniu na umieszczonej na morzu platformie – lądowisku. Wkrótce booster, który właśnie odbył swoją rekordową 23. misję, przewrócił się. Był to ten sam booster, który w 2022 roku pomógł wynieść na orbitę komercyjną misję Inspiration4. Pierwszy stopień rakiety nie może być odzyskiwany w nieskończoność. Mimo to wczorajsze wydarzenie stawia pod znakiem zapytania kolejne misje, jakie mają być zrealizowane przez SpaceX. Dochodzenie Federalnej Administracji Lotnictwa Falcon 9 został uziemiony, a katastrofą zajęła się Federalna Administracja Lotnictwa (FAA). Bada ona, dlaczego pierwszy stopień rakiety przechylił się i eksplodował podczas próby lądowania. „Dochodzenie ma na celu dalsze zwiększenie bezpieczeństwa publicznego, ustalenie pierwotnej przyczyny zdarzenia i określenie działań naprawczych, aby zapobiec jego powtórzeniu się” – podała FAA w oświadczeniu. „Powrót do lotu rakiety nośnej Falcon 9 opiera się na ustaleniu przez FAA, że żaden system, proces lub procedura związana z anomalią nie ma wpływu na bezpieczeństwo publiczne” – dodano. Przypomnijmy, że Falcon 9 został też uziemiony na około dwa tygodnie w lipcu. Jego silnik drugiego stopnia doświadczył wówczas anomalii, która uniemożliwiła rozmieszczenie kolejnej partii satelitów Starlink na odpowiedniej wysokości, co doprowadziło do ich spalenia przy ponownym wejściu w atmosferę ziemską. Uziemiony do odwołania W związku z katastrofą firma SpaceX wycofała się również z zaplanowanego na dzisiaj startu. Z bazy Sił Kosmicznych USA w Vandenberg miała wystartować misja, której celem – podobnie jak wczorajszej – było rozmieszczenie na orbicie kolejnych satelitów systemu Starlink. Życie na Marsie. Kiedy mogło powstać i czy mamy szanse na odnalezienie organizmów na Czerwonej Planecie? Organizmy potrzebują stabilnych warunków, źródła energii i ciekłej wod…

rakieta-falcon-9-staje-w-plomieniach-tuz-po-ladowaniu-fot-spacex1-22cbdfe.jpg
width: 970
height: 546

Już za chwilę premiera nowego sezonu programu „Europa z powietrza”. Czego możemy się spodziewać?
type: item
date: 2024-08-21T13:09:25.000Z
creator: Magdalena Rudzka
subject: Fotografia
subject: Historia
subject: Lifestyle
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: Technologia
subject: Travel
subject: Wolny czas
description: O tajnikach filmowania dronem, niezwykłych miejscach w Polsce i Europie oraz o Wielkim Konkursie Fotograficznym National Geographic rozmawiamy z Dawidem Gutem – operatorem drona z produkcji National Geographic „Europa z powietrza”. Program można oglądać w środy o godz. 21:00.
encoded: W tym artykule: Premiera nowego sezonu programu "Europa z powietrza" w środę 21 sierpnia "Europa z powietrza" to także nowa kategoria w Wielkim Konkursie Fotograficznym National Geographic Wywiad z Dawidem Gutem, operatorem i twórcą zdjęć z drona "Europa z powietrza" to cieszący się ogromną popularnością cykl programów kanału National Geographic. Każdy odcinek to nowa przygoda, podczas której widzowie poznają różnorodność europejskiego krajobrazu. Dzięki zaawansowanej technologii filmowej, twórcy prezentują spektakularne ujęcia, oddające nie tylko walory estetyczne, ale także kulturowe bogactwo kontynentu. W najnowszej serii programu, która ma premierę 21 sierpnia, z góry obejrzymy m.in. Polskę, Półwysep Iberyjski, wyspy Grecji, Wielką Brytanię, Bałkany i Laponię. Premiera nowego sezonu programu "Europa z powietrza" w środę 21 sierpnia Szczególnie interesującym odcinkiem dla widzów może okazać się właśnie ten, który w całości nakręcono w naszym kraju – oglądający będą mogli podziwiać polskie Pomorze, spoglądając na nie z niecodziennej perspektywy. Zaskoczy ich widok na gigantyczny port kontenerowy, bajkowy jarmark bożonarodzeniowy w Gdańsku oraz niezwykły pokaz świateł w Toruniu. Nie zabraknie również piaszczystych plaż Półwyspu Helskiego i pozostałości po równie ogromnej, co tajemniczej opuszczonej fabryce. „Europa z powietrza” to program niosący ważne przesłanie – każdy odcinek podkreśla znaczenie ochrony środowiska naturalnego oraz dziedzictwa kulturowego, będące nieodłącznym elementem europejskiego krajobrazu. Twórcy starają się zwrócić uwagę na konieczność zachowania tych skarbów dla przyszłych pokoleń. "Europa z powietrza" to także nowa kategoria w Wielkim Konkursie Fotograficznym National Geographic „Europa z powietrza” to nie tylko popularna seria programów, ale również jedna z kategorii w Wielkim Konkursie Fotograficznym National Geographic. Fotografie na konkurs można nadsyłać od 2 września. W składzie jury znalazł się Dawid Gut, który wnosi swoje doświadc…

europa-z-powietrza-fot-national-geographic9-3cddf38.jpg
width: 3000
height: 2248

Historyczne 101 km nad Ziemią. Polska rakieta suborbitalna ILR-33 Bursztyn 2K przekroczyła granicę kosmosu
type: item
date: 2024-07-08T12:50:12.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Kosmos
subject: National Geographic Site
subject: Technologia
subject: kosmos
subject: loty w kosmos
subject: polska
subject: Społeczeństwo
description: Rozwijana przez inżynierów z Instytutu Lotnictwa Sieci Łukasiewicz polska rakieta Bursztyn była w kosmosie – przekroczyła tzw. linię Kármána. To umowna granica pomiędzy atmosferą ziemską a przestrzenią kosmiczną. Czy ten sukces pozwala marzyć o posiadaniu własnej floty pojazdów kosmicznych?
encoded: W tym artykule: Polska rakieta w kosmosie Piąty, udany start Rakieta na eko-paliwo Druga polska rakieta – Perun Co da nam własna rakieta nośna? W środę 3 lipca 2024 r., dokładnie o godzinie 13.09, ze stanowiska w Andøya Space Sub-Orbital w Norwegii została wystrzelona rakieta suborbitalna ILR-33 Bursztyn 2K. Poruszając się z prędkością 1,4 km/s, zdołała osiągnąć wysokość 101 km. Czyli o kilometr więcej, niż wynosi umowna granica kosmosu. Jeszcze nigdy żadna opracowana w Polsce rakieta tego nie dokonała. Polska rakieta w kosmosie – Przekroczenie przez rakietę ILR-33 Bursztyn 2K bariery kosmosu jest historycznym momentem. Jest to historyczny dzień dla Łukasiewicz – Instytutu Lotnictwa, ale także historyczny moment dla całego polskiego środowiska rakietowego – mówi dr Michał Wierciński, wiceprezes Polskiej Agencji Kosmicznej (POLSA). Dodaje, że ten sukces jest dowodem na to, iż cywilne środowisko konstruktorów rakiet może skutecznie wesprzeć wojskowe projekty. – Mam nadzieję, że ten sukces zwiększy uwagę Ministerstwa Obrony Narodowej na kompetencje polskich inżynierów pracujących w cywilnych ośrodkach zajmujących się projektowaniem rakiet suborbitalnych – mówi wiceprezes POLSA. Piąty, udany start Był to piąty test rozwijanych przez Łukasiewicz – Instytut Lotnictwa rakiet ILR-33 Bursztyn oraz ILR-33 Bursztyn 2K. Poprzednie testy były wykonywane w Polsce, a rakiety startowały z nadmorskich poligonów. Jednak względy bezpieczeństwa wymagały, by lot do granicy kosmosu odbył się z miejsca, którego lokalizacja zminimalizuje ewentualne straty, gdyby test okazał się nieudany. Innymi słowy – konieczne do tego było miejsce usytuowane z dala od ośrodków miejskich. A takie warunki zapewnia ulokowane na północy Norwegii, między Morzem Norweskim a Morzem Barentsa, norweskie centrum kosmiczne testowania systemów suborbitalnych Andøya Space. – To, że polska rakieta suborbitalna osiągnęła pułap 101 km jest wynikiem zaangażowania i determinacji całego zespołu badawczego, odpowiedzialnego…

historyczne-101-km-nad-ziemia-polska-rakieta-suborbitalna-ilr-33-bursztyn-2k-przekroczyla-granice-kosmosu-fot-lukasiewicz-instytut-lotnictwa-1dfc64b.jpg
width: 700
height: 394

Jan Czochralski. Zapomniany Polak, który stał się ojcem współczesnej elektroniki
type: item
date: 2024-07-04T08:58:06.000Z
creator: Artur Białek
subject: Historia
subject: Ludzie
subject: elektronika
subject: Technologia
description: Jan Czochralski jest postrzegany jako jeden z największych autorytetów świata nauki. Potwierdza to fakt, że żaden inny polski naukowiec nie był i nie jest tak często cytowany, jak sławny chemik, krystalograf i metaloznawca. Co wynalazł Jan Czochralski? Które odkrycie przyniosło mu światową sławę i pokaźny majątek? Na te i inne pytania odpowiadamy poniżej.
encoded: W tym artykule: Życiorys Jana Czochralskiego Co wynalazł Jan Czochralski? Powrót Czochralskiego do Polski W historii zapisało się wielu wybitnych polskich naukowców. Maria Skłodowska-Curie, Kazimierz Funk, Stefan Banach, Mieczysław Bekker, Stanisław Ulman – to tylko kilka nazwisk z długiej listy przykładów. Listy, na której zazwyczaj brakuje Jana Czochralskiego. Mimo imponującego dorobku naukowego, wybitny chemik, krystalograf i metaloznawca na długie lata został zepchnięty na margines naukowego świata. Dlaczego? Zanim opowiemy na to pytanie, najpierw przyjrzyjmy się wybranym zagadnieniom z życia Jana Czochralskiego. Życiorys Jana Czochralskiego Jan Czochralski urodził się 23 października 1885 roku w Kcyni, która wówczas znajdowała się w zaborze pruskim. Był ósmym z dziesięciorga dzieci Franciszka Czochralskiego i Marty Suchodymskiej. W rodzinie Czochralskich mocno zakorzenione były tradycje stolarskie, jednak Jan nie przejawiał zainteresowania rzemiosłem. Od pracy z drewnem wolał chemię. Młodość Wiedzę czerpał nie tylko z podręczników. Już jako młody chłopak zdawał sobie sprawę, że teoria nic nie znaczy bez praktyki. W piwnicy domu swoich rodziców przeprowadzał różne eksperymenty, które czasem kończyły się mniejszymi lub większymi wypadkami. Ojciec Jana nie był z tego zadowolony. Kazał mu zająć się swoim hobby na poważnie albo porzucić je całkowicie. Młody Czochralski wybrał pierwszą alternatywę. Całe szczęście, bo w późniejszych latach dzięki osiągnięciom w tej dziedzinie zdobył światową sławę i niemały majątek. Maturę zdał w Seminarium Nauczycielskim w Kcyni, jednak wyniki egzaminu dalece rozmijały się z jego oczekiwaniami. Po rozdaniu świadectw podobno podarł dokument i wygłosił przepełnioną żalem mowę, w której podkreślił, że wydane oceny są dla niego krzywdzące. Po maturze przeprowadził się do Trzemeszna, gdzie mieszkał jego brat. Podjął pracę w aptece, w której na co dzień miał kontakt z ukochaną chemią. Początek pracy naukowej W 1904 roku wyjechał do Berlina…

jan-czochralski-1834627.png
width: 1200
height: 630