National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2026-07-31T06:49:06.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: Nowy „Spider-Man” oszukał widzów. Gdzie tak naprawdę rozgrywa się akcja filmu?
items: Niezwykłe odkrycie w Szkocji. Pod ziemią skrywał się nieznany, pradziejowy krąg
items: Usunięto jej mózg, a kości przerobiono na narzędzia. Zagadka kurhanu w Szkocji
items: Harry Potter naprawdę istnieje? Te miejsca pokażą ci świat magii poza ekranem
items: Tajemnice sztucznych wysp w Szkocji. Budowano je tysiące lat wcześniej, niż sądziliśmy
items: Trąd nie zniknął. Badacze odkryli niepokojące zmiany u wiewiórek
items: William Wallace – jak wyglądała prawdziwa historia szkockiego bohatera?
items: Ślub jak z filmu? Coraz więcej par mówi „tak” za granicą. Te miejsca są hitem 2026 roku
items: Tajemnicze ślady stóp na szkockiej plaży. Mają 2000 lat
items: Ten dzień w lutym zapowiada wiosnę. Ma związek z celtycką boginią płodności
items: Ten szkocki zamek nie należy do Wielkiej Brytanii. Od 170 lat jest prywatnym azylem monarchów
items: „Stonehenge północy” – warto tu przyjechać właśnie teraz. To miejsce czekają duże zmiany
items: Zanim zapniesz pas, samolot już ląduje. Najkrótszy lot świata trwa tu mniej niż minutę
items: 75 000 łososi uciekło z hodowli. Eksperci mówią wprost: to katastrofa
items: Trzej bracia przepłynęli Pacyfik siłą własnych mięśni. Na lądzie poprosili o pizzę i piwo
items: Ma 99 lat i nie przestaje działać. Sir David Attenborough nadał imię pierwszemu od lat orłu w Szkocji
items: Hitowy serial odmienił turystykę w Szkocji. Fani odwiedzają średniowieczne zamki i wąskie uliczki
items: Nie uwierzysz, co robią maskonury na wyspie, gdzie św. Kolumba szerzył wiarę
items: Genialny Szkot w rok nauczył się polskiego. Oto jego ulubione polskie słowa
items: Granice ludzkiego przetrwania przesunięte? To mógł być dom dla ludzi w epoce lodowcowej
items: Spacer dinozaurów zaklęty w kamieniu. Niezwykłe odkrycie w Szkocji
items: Zaskakujące odkrycie w Stonehenge. „Kamień ołtarzowy” pochodził z bardzo odległego miejsca
items: Jak wyglądał bohaterski król Szkocji? Pierwsza taka trójwymiarowa rekonstrukcja
items: Ten zamek po raz pierwszy w historii otwiera się na turystów. Warto się spieszyć
items: Nowe, nietypowe rekonstrukcje twarzy. Ich bohaterowie pochodzą z różnych epok, łączy ich jedno

Nowy „Spider-Man” oszukał widzów. Gdzie tak naprawdę rozgrywa się akcja filmu?
type: item
date: 2026-07-31T06:48:57.000Z
creator: Olaf Kardaszewski
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: filmy
subject: szkocja
subject: wielka brytania
description: Najnowsza produkcja studia marvel „Spider-man: Całkiem nowy dzień” oszukuje widzów już od samego początku. Pajęczy bohater nie podróżuje bowiem w rzeczywistości po Nowym Jorku – tak jak to jest pokazywane w filmie. Prawdziwe lokacje, w których nagrywana była wielomilionowa produkcja znajdują się na przeciwnym brzegu Atlantyku.
encoded: Oszustwa wokół miejsca akcji przedstawionego w filmach nie są w żadnym wypadku nowym zabiegiem. Już w zeszłym wieku polska Pustynia Błędowska wcieliła się choćby w rolę egipskich bezkresów podczas nagrywania filmu „Faraon” w reżyserii Jerzego Kawalerowicza. Nic więc dziwnego, że i przy bardziej aktualnych produkcjach twórcy korzystają z miejsc, które imitują w ostatecznym obrazie kompletnie inne lokalizacje. Szkockie oszustwo Niezwykle istotną rolę w filmach o przygodach Spider-Mana pełni Nowy Jork. Pajęczak wspina się na niebosiężne wieżowce, skąd pilnuje porządku w mieście, które nigdy nie śpi. Do kanonu przeszły już ujęcia, w których postać – obecnie grana przez Toma Hollanda – w charakterystyczny sposób rozpościera swoją sieć na ulicach Manhattanu. Sęk w tym, że przy okazji najnowszej produkcji ujęcia te nie były wcale nagrywane w USA. W scenie otwierającej najnowszy film Peter Parker wraz z Punisherem biorą udział w szalonym pościgu po najruchliwszych ulicach Nowego Jorku. W rzeczywistości w rolę amerykańskiego miasta wcieliło się szkockie Glasgow, a dynamiczna sekwencja odbywała się na ulicach Hutcheson Street, St Vincent Street oraz Bothwell Street. Pajęczak w stolicy Anglii W jednej z poprzednich produkcji opowiadających o losach Spider-Mana główny bohater musiał mierzyć się z filmowym antagonistą w Londynie. W „Spider-Man: Daleko od domu” finałowy pojedynek ma miejsce nad Tamizą na samym Tower Bridge. Tym razem – mimo że fabuła najnowszej części nie prowadzi nas na Wyspy – twórcy ponownie skorzystali z tamtejszego krajobrazu. Budynek administracyjny Uniwersytetu Londyńskiego wciela się w siedzibę Departamentu Kontroli Zniszczeń, w której Peter Parker składa wizytę filmowemu złoczyńcy. Co istotne, osoby znające ten uniwersytecki obiekt w pierwszym momencie mogą go nie poznać, gdyż został cyfrowo wzbogacony o kilka pięter. Swoją rolę otrzymał również słynny londyński Battersea Park. Spacer dwóch głównych bohaterów – Petera Parkera i MJ – wymusił na zarządcach…

GettyImages-2229136338-ef8a3f4.jpg
width: 2304
height: 1536

Niezwykłe odkrycie w Szkocji. Pod ziemią skrywał się nieznany, pradziejowy krąg
type: item
date: 2026-07-10T08:55:46.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: neolit
subject: odkrycia archeologiczne
subject: pradzieje
subject: szkocja
subject: wielka brytania
description: Badacze przeczesujący szkocką wyspę Arran natrafili na ślad unikalnego monumentu. Nowoczesny georadar ujawnił pod ziemią regularny krąg złożony z dwunastu jam. Naukowcy przypuszczają, że mogła to być imponująca konstrukcja drewniana lub kamienna, pełniąca funkcje rytualne i astronomiczne.
encoded: Machrie Moor, położone na malowniczej wyspie Arran, to jeden z najważniejszych krajobrazów archeologicznych w Szkocji. Na tym rozległym torfowisku znajdują się liczne budowle z czasów sięgających od epoki neolitu po epokę brązu. Datowane są na od 3500 do 1500 roku p.n.e. Do tej pory zidentyfikowano tam sześć kamiennych kręgów, a także liczne stojące kamienie, kurhany i kamienne skrzynie. Miejsce to od tysiącleci stanowiło centrum życia duchowego i społecznego dawnych mieszkańców wyspy. Kręgów jest więcej Historic Environment Scotland (HES) ogłosiło właśnie nowe znalezisko. Nie dokonano go przypadkowe. Był to efekt precyzyjnych badań geofizycznych. Zespół archeologów pod kierownictwem dr. Nicka Hannona z HES wykorzystał zaawansowaną technologię do skanowania gruntu w poszukiwaniu anomalii niewidocznych gołym okiem. Badanie ujawniło dwanaście kolistych jam, które tworzą regularny krąg. Co ciekawe, układ sugeruje, że w strukturze przewidziano miejsce na dwa dodatkowe punkty. Drewno czy kamień? Zagadka konstrukcji Jednym z najbardziej intrygujących aspektów odkrycia jest fakt, że w wykrytych jamach nie ma obecnie kamieni. Sugeruje to dwie możliwości: albo kamienie zostały usunięte w przeszłości, albo krąg składał się z potężnych drewnianych słupów. Historia Machrie Moor dostarcza tu cennych wskazówek – wcześniejsze wykopaliska w innych kręgach wykazały, że wiele z nich pierwotnie było konstrukcjami drewnianymi, które dopiero z czasem zastępowano kamiennymi monumentami. Być może podobnie było w przypadku słynnego Stonehenge. Astronomia i rytuały dawnych rolników Nowo odkryty krąg prawdopodobnie pełnił podobne funkcje, co sąsiednie struktury. Archeolodzy wiążą go z działalnością rytualną i ceremonialną neolitycznych rolników. Sześć dotychczas znanych kamiennych kręgów znajdujących się w Machrie Moor nie postawiono w losowym miejscu. Leżą one dokładnie poniżej charakterystycznego pagórka z wyraźną przełęczą na linii horyzontu w kierunku północno-wschodnim. Gdy ludzie stali…

MACH2021-WorkingShots-110-a666e95.jpg
width: 4032
height: 3024

Usunięto jej mózg, a kości przerobiono na narzędzia. Zagadka kurhanu w Szkocji
type: item
date: 2026-06-11T06:36:40.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: grobowce
subject: odkrycia archeologiczne
subject: pogrzeb
subject: pradzieje
subject: szkocja
description: Ten rytuał pogrzebowy wprawił archeologów w osłupienie. Po kurhanem, przebadanym w Szkocji, odkryli szkielet kobiety, której usunięto mózg, a z jej kości długich wykonano… narzędzia. To znalezisko ma 2 tysiące lat.
encoded: Rozpoznanie rytuałów pogrzebowych w epoce żelaza w Brytanii (ok. 800 p.n.e.–43 n.e.) jest dla badaczy wyjątkowo trudne, ponieważ szczątki ludzkie z tego okresu rzadko zachowują się w dobrym stanie. Tym razem do archeologów uśmiechnęło się szczęście. W Loch Borralie natrafili na pochówek, który nieco ich zaskoczył. Kurhan pełen niespodzianek Badacze odkryli dwa szkielety w niskim, kamiennym kurhanie na półwyspie Durness. Analiza radiowęglowa wykazała, że osoby te zmarły między 50 r. p.n.e. a 70 r. n.e. Grobowiec krył szczątki dorosłej kobiety (powyżej 30 lat) oraz młodego mężczyzny (ok. 15 lat). Choć początkowo pochówek wydawał się typowy dla tego regionu, ponowna, szczegółowa analiza antropologiczna ujawniła ślady skomplikowanych zabiegów, jakim poddano ciała po śmierci, zapewne przed ich ostatecznym złożeniem w grobie. Tajemnica pustej czaszki Jednym z najbardziej zaskakujących wyników badań było odkrycie dowodów na celowe usunięcie mózgu u dorosłej kobiety. Na wewnętrznej powierzchni jej kości czołowej naukowcy zidentyfikowali serię równoległych nacięć, które prawdopodobnie powstały podczas wyjmowania organu za pomocą ostrego narzędzia Dr Laura Castells Navarro z Uniwersytetu w Yorku, jedna z autorek publikacji w „Antiquity”, podkreśla, że jest to praktyka, o której wcześniej w tym regionie nie wiedziano, ale wpisuje się ona w szerszą wiedzę na temat zajmowania się zmarłymi w ówczesnej Brytanii. Niektórzy badacze sugerują, że taki zabieg mógł służyć oczyszczeniu czaszki, aby ułatwić jej konserwację, lub w celu wystawienia jej na widok publiczny. Kości jako precyzyjne narzędzia Manipulacja ciała nie ograniczała się tylko do głowy. Badacze odkryli, że kości długie kobiety – w tym ramienne i udowe – zostały poddane obróbce. Ich końce starannie zwężono i uformowano w postaci podłużnych ostrzy – szpikulców. Na lewej kości udowej kobiety zidentyfikowano nawet ślady zużycia, co sugeruje, że jej szczątki mogły być używane jako przedmioty użytkowe, zanim ostatecznie spoczę…

kosci-b5a0178.jpg
width: 1575
height: 1050

Harry Potter naprawdę istnieje? Te miejsca pokażą ci świat magii poza ekranem
type: item
date: 2026-05-14T11:47:00.000Z
creator: Łukasz Załuski
subject: Kierunki
subject: Lifestyle
subject: Traveler
subject: australia
subject: bułgaria
subject: filmy
subject: irlandia
subject: rumunia
subject: szkocja
subject: wielka brytania
description: Od londyńskiego King’s Cross, przez szkockie wiadukty, po zamki, które współtworzyły filmowy Hogwart – świat Harry’ego Pottera ma swoje bardzo realne adresy. Sprawdź, gdzie powstawały kultowe sceny, które miejsca naprawdę pojawiły się na ekranie, a które jedynie inspirowały J.K. Rowling i twórców serii. To podróż obowiązkowa nie tylko dla fanów magii.
encoded: Spis treści: Odwiedź plany zdjęciowe Harry'ego Pottera w Wielkiej Brytanii W tych krajach w Europie również kręcono Harry'ego Pottera Harry Potter na Antypodach Inne miejsca związane z powstawaniem książek i filmów o Harrym Potterze Harry Potter – kolejność filmów „Harry Potter” to jedna z najbardziej dochodowych i rozpoznawalnych serii filmowych w historii kina. Choć od premiery „Harry’ego Pottera i Kamienia Filozoficznego”, pierwszej ekranizacji bestsellerowej powieści J.K. Rowling, minęło już ponad 20 lat, popularność tego filmowego uniwersum wciąż nie słabnie. Kolejne pokolenia widzów nadal z zainteresowaniem śledzą losy Harry’ego Pottera oraz jego najbliższych przyjaciół z Hogwartu. Na grudzień tego roku zaplanowana jest nowa serialowa wersja cyklu. Wraz z dziennikarzami Travelera zapraszamy w podróż śladami świata wykreowanego na ekranie i do miejsc, które posłużyły jako plany zdjęciowe lub inspiracje dla filmowej serii. Oto wybrane lokalizacje związane z produkcją filmów o Harrym Potterze – od słynnych brytyjskich zabytków po mniej oczywiste zakątki, które mogą zaskoczyć nawet oddanych fanów sagi. Co ciekawe, poza miejscami, gdzie kręcono filmy, można też odwiedzić specjalne parki rozrywki, a nawet hotel Harry'ego Pottera! Odwiedź plany zdjęciowe Harry'ego Pottera w Wielkiej Brytanii Dworzec King’s Cross w Londynie Świat Pottera: Peron 9¾ to legendarne miejsce, z którego Harry Potter i jego przyjaciele co roku wyruszają Ekspresem Hogwart do Szkoły Magii i Czarodziejstwa. Świat rzeczywisty: Londyn to jedno z najciekawszy miast dla kinomanów. W filmach o Harrym Potterze sceny związane z odjazdem do Hogwartu realizowano głównie w rejonie peronów 4 i 5 londyńskiej stacji King’s Cross, a nie przy rzeczywistych peronach 9 i 10. Z czasem dworzec stał się ważnym punktem na mapie fanów serii – ustawiono tam tabliczkę „Peron 9¾” oraz charakterystyczny wózek „znikający” w ścianie, upamiętniający filmowy fenomen. Goathland, North Yorkshire Świat Pottera: Stacja Hogsmeade…

gdzie-krecono-harry-ego-pottera-8fd8583.jpg
width: 2813
height: 1875

Tajemnice sztucznych wysp w Szkocji. Budowano je tysiące lat wcześniej, niż sądziliśmy
type: item
date: 2026-05-08T11:37:09.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: epoka kamienia
subject: odkrycia archeologiczne
subject: pradzieje
subject: szkocja
subject: wielka brytania
subject: wyspy
description: Głęboko pod powierzchnią szkockich jezior skrywają się konstrukcje, które rzucają nowe światło na życie w pradziejach. Dzięki innowacyjnym metodom obrazowania naukowcy odkryli, że sztuczne wyspy budowano tysiące lat wcześniej, niż dotychczas sądzono.
encoded: Nowe odkrycia nie przestają zaskakiwać naukowców. Do tej kategorii zabytków należą sztuczne wyspy wznoszone przed dwoma tysiącami lat w Szkocji i Irlandii. No właśnie – czy „zaledwie” przez dwoma mileniami? Z badań w ostatnich latach wynika, że tego typu zagadkowe struktury powstawały zdecydowanie wcześniej, bo już być może przed około 5,5 tysiącami lat, czyli już w czasach neolitu. Najnowsze prace badawcze zespołu z Uniwersytetu w Southampton oraz Uniwersytetu w Reading pokazują jednak, że tych sztucznych wysp zwanych kranogami (crannog) jest zdecydowanie więcej. Zagadkowa struktura z wyspy Lewis Głównym obiektem zainteresowania naukowców stał się kranog w Loch Bhorgastail, położony przy malowniczej szkockiej wyspie Lewis. To, co dziś wygląda jak zwykła, kamienna wysepka, skrywa pod swoją powierzchnią skomplikowaną, drewnianą strukturę. Podczas wykopalisk archeolodzy zarejestrowali masywną platformę z bali, ukrytą pod warstwą osadów i kamiennego nasypu. Archeolodzy chcieli nie tylko poznać wiek obiektu, ale też zrozumieć, jak zmieniał się on na przestrzeni wieków i jaką funkcję pełnił w życiu lokalnych społeczności przed tysiącami lat. Konstrukcja starsza od Stonehenge Wyniki datowania radiowęglowego oraz analizy warstw archeologicznych przyniosły fascynujące rezultaty: kranog w Loch Bhorgastail powstał ponad 5000 lat temu. Oznacza to, że jest on starszy od tak słynnych monumentów, jak kamienne Stonehenge. Budowa sztucznej wyspy przebiegała etapami. Wszystko zaczęło się od wzniesienia okrągłej drewnianej platformy o średnicy około 23 metrów, którą następnie wyłożono chrustem. Dopiero dwa tysiące lat później, w środkowej epoce brązu, dodano kolejną warstwę drewna i kamieni, a kolejna faza aktywności ludzkiej na tym terenie nastąpiła około tysiąca lat później, w epoce żelaza. Do samej wyspy prowadziła kamienna grobla, która obecnie znajduje całkowicie pod wodą. Ślady dawnych biesiad W trakcie wieloletnich prac terenowych archeolodzy podwodni natrafili w wodach otacza…

kranog-0424b59.jpg
width: 1575
height: 1050

Trąd nie zniknął. Badacze odkryli niepokojące zmiany u wiewiórek
type: item
date: 2026-04-15T06:01:19.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Przyroda
subject: bakterie
subject: choroby zakaźne
subject: futra
subject: szkocja
subject: wiewiórka
description: Czy urocze rudowłose gryzonie mogą być źródłem niebezpiecznych bakterii? Najnowsze badania szkieletów wiewiórek rudych potwierdziły, że trąd atakuje ich czaszki i łapy. W średniowieczu futra tych zwierząt mogły być źródłem epidemii.
encoded: Trąd to przewlekła choroba zakaźna, która od tysiącleci towarzyszy ludzkości. Atakuje skórę, nerwy i błony śluzowe. Choć w Europie kojarzy się z odległą przeszłością, na świecie wciąż stanowi poważny problem – tylko w 2023 roku zgłoszono ponad 182 tysiące nowych przypadków u ludzi. Bakterie wywołujące tę chorobę, Mycobacterium leprae oraz Mycobacterium lepromatosis, są niezwykle wybredne; nie potrafią przeżyć długo bez gospodarza. Słodka wiewiórka nośnikiem patogenów Wiewiórki pospolite (Sciurus vulgaris) od jakiegoś czasu znajdowały się pod lupą naukowców, ponieważ w ich tkankach miękkich wykrywano obecność patogenów związanych z trądem. Co więcej, badania sugerują, że w średniowieczu te małe zwierzęta były istotnym rezerwuarem choroby, a handel ich cennym futrem mógł przyczyniać się do zarażania ludzi. Dotychczas jednak brakowało dowodów na to, jak głęboko choroba ta może ingerować w strukturę szkieletową tych zwierząt. Teraz badacze z Uniwersytetu w Leicester ogłosili na łamach „Interdisciplinary Perspectives on Infectious Diseases” przełomowe badania w tym temacie. Niebezpieczne badania Badanie przeprowadzone pod kierunkiem Elliota Elliotta, doktoranta z Leicester, to pierwsza praca naukowa dokumentująca wpływ trądu na kości zwierząt innych niż naczelne. Analizie poddano szkielety trzech wiewiórek ze Szkocji, u których wcześniej potwierdzono infekcję Mycobacterium lepromatosis. Zwierząt nie uśmiercano – znaleziono je martwe kilkanaście lat temu. Praca z tak delikatnym i potencjalnie niebezpiecznym materiałem wymagała nadzwyczajnych środków ostrożności. Badacze pracowali w pełnym rynsztunku ochronnym – rękawicach i maskach z filtrowanym powietrzem, aby nie ulec infekcji. Dopiero po takim procesie maceracji i dezynfekcji 5-procentowym roztworem wybielacza, kości mogły trafić do dalszych analiz makro- i mikroskopowych. Dzięki temu „oczyszczone” szkielety mogły wreszcie opowiedzieć swoją historię. Czy trąd może „przeskoczyć” z wiewiórki na człowieka? Choć naukowcy p…

wiewiora-1faf6fb.jpg
width: 4865
height: 3243

William Wallace – jak wyglądała prawdziwa historia szkockiego bohatera?
type: item
date: 2026-02-23T07:54:55.000Z
creator: Marzena Wardyn-Kobus
subject: Historia
subject: średniowiecze
subject: szkocja
subject: wielka brytania
subject: wojna
description: William Wallace to jedna z najsłynniejszych postaci w historii Szkocji, symbol niepodległości i odwagi w walce z Anglikami. Choć jego życie owiane jest legendą, fakty historyczne potwierdzają jego istnienie i bohaterstwo. Poznaj początki życia Wallace’a, jego działania wojenne, tragiczny koniec oraz to, jak stał się ikoną kultury i symbolem wolności Szkocji.
encoded: Spis treści: Początki życia i pochodzenie Williama Wallace’a Powstanie przeciw Anglikom i bitwa pod Stirling Strażnik Szkocji i dalsze działania wojenne Losy Wallace’a po 1298 roku Jak zginął William Wallace – tortury i egzekucja William Wallace w legendzie i kulturze popularnej William Wallace to postać, która stała się symbolem walki o wolność i niepodległość Szkocji. Jego imię budzi dziś fascynację i jest nieodłącznie związane z historią szkockiego oporu wobec Anglików. Choć legendy często przerysowują jego dokonania, fakty historyczne potwierdzają, że Wallace rzeczywiście istniał i odegrał kluczową rolę powstaniu przeciwko rządom Anglii. W kronice Lanercost, która opisuje wojny o niepodległość Szkocji, wspominana jest jego działalność wojskowa i polityczna. Wallace był dowódcą, który potrafił mobilizować lokalne siły, koordynować działania wojskowe oraz inspirować Szkotów do walki przeciwko Anglikom. Jego życie stało się legendą, a postać przetrwała w literaturze i filmach. Początki życia i pochodzenie Williama Wallace’a William Wallace urodził się około 1270 roku w hrabstwie Renfrewshire, w rodzinie skromnego właściciela ziemskiego. Jego ojcem był Alan Wallace, a bracia to Malcolm i John. Dokładne miejsce urodzenia pozostaje przedmiotem sporów. Nazwisko Wallace pochodzi prawdopodobnie od staroangielskiego słowa wylisc, oznaczającego „cudzoziemiec” lub „Walijczyk”. Możliwe, że rodzina miała korzenie walijskie lub była powiązana z mieszkańcami dawnego królestwa Strathclyde. Niektóre źródła sugerują, że Wallace mógł być wychowywany w duchu patriotyzmu i niezależności, co później wpływało na jego działania wojenne. O wczesnym życiu Wallace’a wiadomo niewiele. Być może zdobywał doświadczenie wojskowe w młodości, obserwując walki w Walii, która w tym czasie była podbijana przez Edwarda I. Inne źródła wskazują, że mógł pełnić funkcje administracyjne lub wojskowe w lokalnej szlachcie, co pozwoliło mu na późniejsze dowodzenie armią piechoty. Już w młodym wieku Wallace w…

William-Wallace-be184c1.jpg
width: 1575
height: 1050

Ślub jak z filmu? Coraz więcej par mówi „tak” za granicą. Te miejsca są hitem 2026 roku
type: item
date: 2026-02-22T11:10:33.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: alaska
subject: grecja
subject: majorka
subject: sardynia
subject: ślub
subject: szkocja
subject: szwajcaria
subject: włochy
subject: wyspy owcze
subject: zermatt
description: Ucieczki do spektakularnych zakątków świata stają się coraz popularniejszym sposobem na rozpoczęcie małżeńskiej drogi. Zamiast wielomiesięcznych przygotowań i rozbudowanych przyjęć, wiele par decyduje się dziś na kameralną ceremonię w wyjątkowej scenerii. Gdzie zatem najlepiej pobrać się za granicą w 2026 roku?
encoded: Spis treści: Ślub w Szkocji – formalności i romantyczne plenery Highlands Majorka na ślub za granicą – warunki formalne i wymagania Ślub na greckiej wyspie Folegandros. Ile trwa procedura? Zermatt w Szwajcarii. Czas oczekiwania na ślub w Alpach Sardynia i ślub we Włoszech bez wymogu pobytu Ślub na Alasce – szybka procedura dla zagranicznych par Wyspy Owcze – ślub w Tórshavn i wymagane formalności Popularność ślubów w plenerze rośnie na całym świecie, co napędza zarówno rosnące koszty tradycyjnych wesel, jak i zmieniające się oczekiwania młodych par. W 2026 roku średni koszt organizacji ślubu w Polsce szacuje się na poziomie od 85 tys. do nawet 120 tys. zł, dlatego coraz więcej narzeczonych rozważa alternatywę w postaci tzw. ślubnych ucieczek. Choć kiedyś kojarzone były np. z szybkim, spontanicznym ślubem w Las Vegas, dziś mają zupełnie inny charakter. – „Ślubne ucieczki” kiedyś postrzegano jako tandetne, tajemnicze i wstydliwe. W 2026 roku natomiast oznaczają one kameralne śluby, podczas których najważniejsza jest para, a nie goście – stwierdziła fotografka ślubna Maddie Mae. Co więcej, pandemia COVID-19 przyczyniła się do popularyzacji tej formy zawierania małżeństwa, dając parom „pozwolenie” na zamianę dużych uroczystości na prywatne przysięgi. Obecnie coraz częściej przyjmują one formę stylizowanych ceremonii z udziałem maksymalnie kilkunastu gości, co pozwala przeznaczyć budżet nie na logistykę przyjęcia, lecz na wyjątkowe doświadczenie w starannie wybranej lokalizacji. Gdzie w takim razie najlepiej w 2026 roku zorganizować kameralny ślub za granicą? Ślub w Szkocji – formalności i romantyczne plenery Highlands Rozległe krajobrazy szkockich wyżyn oraz surowe wyspy należą dziś do często wybieranych miejsc na kameralne ceremonie ślubne poza granicami kraju. Co istotne z punktu widzenia zagranicznych par, Szkocja uchodzi za jedno z najbardziej liberalnych miejsc na świecie pod względem lokalizacji ceremonii – ślub może odbyć się legalnie niemal wszędzie, od górskich…

slub-6fe11b4.jpg
width: 6048
height: 4024

Tajemnicze ślady stóp na szkockiej plaży. Mają 2000 lat
type: item
date: 2026-02-20T11:41:03.000Z
creator: Jonasz Przybył
subject: Historia
subject: archeologia
subject: odkrycia archeologiczne
subject: szkocja
description: Co można znaleźć podczas spaceru z psem po plaży? Ślady z czasów Jezusa! Mieszkańcy północno-wschodniej Szkocji, którzy wybrali się na przechadzkę po burzy, odkryli odciski stóp w glinie. Okazało się, że ich „właściciele” żyli 2000 lat temu.
encoded: Gwałtowne sztormy, pustoszące wybrzeże Wielkiej Brytanii, odkryły na szkockiej plaży Lunan Bay tajemnicze ślady ludzkich stóp. Dzięki czujności mieszkańców naukowcy zdążyli je udokumentować, zanim żywioł do reszty je pochłonął. Burze odsłoniły starożytne odciski stóp Jak odciski przetrwały na często odwiedzanej plaży? Zachowały się w wydmach, a spacerowicze byli zupełnie nieświadomi ich obecności. Dopiero gwałtowny sztorm zniszczył ich „osłony”, a zaraz po burzy na plażę wybrali się miejscowi – Ivor Campbell i Jenny Snedden – i szybko zauważyli na mokrej glinie świeże, wyraźne ślady stóp. Szybka reakcja mieszkańców i wyścig z czasem Campbell natychmiast skontaktował się z miejscowym archeologiem, Brucem Mannem, który po wstępnych oględzinach uznał odkrycie za wyjątkowo cenne i wymagające natychmiastowej ochrony. Rozpoczęli wyścig z czasem. Każde kolejne nadejście fali zagrażało nie tylko zatarciem śladów, ale i całkowitym zniszczeniem środowiska. Do akcji włączył się zespół Uniwersytetu w Aberdeen pod kierownictwem prof. Kate Britton. Badacze, wyposażeni w gips i sprzęt do modelowania 3D, dokumentowali i zabezpieczali znalezisko przy wietrze wiejącym z prędkością ponad 90 km/godz. i wzburzonym morzu. Jak zabezpieczyć ślady z czasów Jezusa? Pracując pod presją czasu i pogody, archeolodzy zdołali wykonać szczegółowe gipsowe odlewy najcenniejszych odcisków oraz precyzyjne modele trójwymiarowe całej odkrytej powierzchni. Umożliwiło to zachowanie informacji nawet po całkowitym zniszczeniu znaleziska przez kolejne przypływy. Zespół pobrał próbki szczątków roślinnych znajdujących się tuż pod śladami, dzięki czemu udało się przeprowadzić badania radiowęglowe i dowiedzieć się więcej o historii okolicy. Zachowanie śladów w glinie jest zjawiskiem bardzo rzadkim, dlatego stanowisko w Lunan Bay zaliczono do najcenniejszych tego typu odkryć w Wielkiej Brytanii. Dotychczas podobne odkrycia udokumentowano jedynie w kilku innych miejscach, m.in. w angielskim Formby czy na wybrzeżu S…

FABRIC-KOLAZ-32-73-b8239c7.jpg
width: 2700
height: 1800

Ten dzień w lutym zapowiada wiosnę. Ma związek z celtycką boginią płodności
type: item
date: 2026-01-31T15:01:32.000Z
creator: Rebecca Crowe
subject: Historia
subject: celtowie
subject: historia
subject: irlandia
subject: Kultura
subject: szkocja
subject: tradycje
description: Imbolc, starożytne święto celtyckie obchodzone 1 lutego, to czas światła, płodności i duchowego oczyszczenia. Oto jak dawniej i dziś wita się nadchodzącą wiosnę.
encoded: Spis treści Pochodzenie Imbolc Komu oddaje cześć Imbolc? Jak Brigid zmieniała się z czasem Współczesne pogańskie tradycje Imbolc Od stuleci to celtyckie święto zapowiada nadejście wiosny poprzez ogień, światło i rytuały. Kiedy dni zaczynają się wydłużać, tysiące ludzi gromadzi się w Irlandii i Szkocji, by świętować powrót światła po długiej, ciemnej zimie. Gaelickie święto Imbolc należy do najwcześniejszych obchodów początku wiosny na świecie. Imbolc przypada 1 lutego – pomiędzy przesileniem zimowym (Yule) a równonocą wiosenną (Ostara). To starożytne celtyckie święto odnowy i narodzin. W tradycjach celtyckich ogień symbolizuje odradzanie się, płodność i oczyszczenie. W czasie Imbolc często zapala się świece, organizuje ogniska we wspólnych przestrzeniach oraz celebruje sezonową zmianę – coraz więcej światła i cieplejsze dni. Jakie są kluczowe tradycje Imbolc i dlaczego świętuje się je właśnie wtedy? Oto wszystko, co warto wiedzieć o święcie, które otwiera drzwi wiośnie. Pochodzenie Imbolc Imbolc jest jednym z czterech świąt ognia w obrębie koła roku w neopogańskim kalendarzu. Koło roku tworzy osiem świąt: cztery związane ze zmianą pór roku oraz cztery tzw. dni pośrednie (święta ognia) – Imbolc, Beltane, Lughnasadh i Samhain. Wyznaczają one punkty „w połowie drogi” między przesileniami a równonocami. Słowo Imbolc tłumaczy się ze staroirlandzkiego jako „w brzuchu”. To nawiązanie do płodności i oczyszczenia – zarówno u ludzi, jak i w naturze – gdy wiosna zaczyna się wyraźniej zaznaczać. Pierwsza wzmianka o Imbolc pojawia się w literaturze irlandzkiej, w sadze znanej jako „Cykl usterski”. Uważa się, że została spisana między VIII a XI wiekiem. To zbiór opowieści przekazywanych ustnie, które dopiero później zapisali średniowieczni skrybowie. W sadze czytamy: – Nikt nie przejdzie przez ten kraj, jeśli nie zazna bezsenności od Samain (Samhain), kiedy lato kładzie się do spoczynku, aż do Imbolc, gdy na początku wiosny doi się owce, i od Imbolc do Beltine (Beltane) na począt…

2026-01-30-093027-What-is-Imbolc-This-Celtic-festival-welcomes-springin-February--National-Geog-2e1b4be.png
width: 1266
height: 849

Ten szkocki zamek nie należy do Wielkiej Brytanii. Od 170 lat jest prywatnym azylem monarchów
type: item
date: 2025-12-25T12:01:33.000Z
creator: Artur Białek
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: architektura
subject: królowie
subject: szkocja
subject: wielka brytania
subject: zamki
description: Balmoral, potężna, granitowa budowla o surowej sylwetce, przez ponad 170 lat był najcenniejszym i najbardziej prywatnym domem brytyjskiej rodziny królewskiej. Jednak pod rządami Karola III zamek wkroczył w nową erę. Po raz pierwszy w historii jego wnętrza zostały otwarte dla zwiedzających. Tą historyczną decyzją król przekształcił odosobnione schronienie w publiczną atrakcję. Jaka jest historia tego zachwycającego zamku? Na to i inne pytania odpowiadamy poniżej.
encoded: Spis treści: Imponująca posiadłość na imponującym terenie Od domku myśliwskiego do królewskiej posiadłości Doskonały przykład stylu Scottish Baronial Zwiedzanie zamku Balmoral Przed 2024 rokiem, zwiedzający mogli zobaczyć jedynie wspaniałe zamkowe ogrody, teren otaczający posiadłość i salę balową, gdzie eksponowane są królewskie stroje i bogata kolekcja akwareli. Dzięki bezprecedensowej decyzji króla w wybrane miesiące w sezonie jesiennym zwiedzający mogą wejść do prywatnych pomieszczeń. Bilety nie są tanie, a mimo to wyprzedają się jak świeże bułeczki. To potwierdza ogromne zainteresowanie rodziną królewską, jak i wspaniałą posiadłością. Trudno się temu dziwić, bo Balmoral przyciąga nie tylko wspaniałą architekturą, ale i ciekawą historią. Imponująca posiadłość na imponującym terenie Zamek Balmoral jest zlokalizowany w północno-wschodniej Szkocji, w hrabstwie Aberdeenshire, na południowym brzegu rzeki Dee. Znajduje się mniej więcej w połowie drogi między malowniczymi wioskami Ballater i Braemar. Zlokalizowany na wysokości około 280 metrów n.p.m., jest dosłownie zanurzony w sercu szkockich wyżyn. Park Narodowy Cairngorms Posiadłość jest zlokalizowana na terenie Parku Narodowego Cairngorms, największego tego typu obszaru w Wielkiej Brytanii. Tamtejszy krajobraz maluje się jako rozległe pustkowie, na którym znajdują się wrzosowiska, pięć z sześciu najwyższych szczytów Wielkiej Brytanii, stare lasy i rwące rzeki. To właśnie ta majestatyczna, niemal dzika sceneria, uwieczniona w poezji George’a Byrona, który spędził tam dzieciństwo, urzekła niegdyś królową Wiktorię i księcia Alberta. Surowe piękno tego regionu stało się fundamentem, na którym zbudowano królewską więź z tym miejscem. O ile krajobraz tego obszaru przedstawia się surowo, to w żadnym wypadku nie można nazwać go „jałowym”. Park jest schronieniem dla wielu gatunków szkockiej fauny, między innymi dla jelenia szlachetnego, wiewiórki rudej, głuszca czy orła przedniego. Od domku myśliwskiego do królewskiej posiad…

balmoral-b473c68.jpg
width: 1800
height: 1200

„Stonehenge północy” – warto tu przyjechać właśnie teraz. To miejsce czekają duże zmiany
type: item
date: 2025-11-25T12:50:55.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: archeologia
subject: architektura
subject: neolit
subject: pradzieje
subject: szkocja
description: Z lotu ptaka wygląda jak olbrzymi celtycki krzyż. Tworzy go kilkadziesiąt smukłych kamieni. To jeden z najbardziej enigmatycznych zabytków archeologicznych Wielkiej Brytanii. Poznajcie Calanais w Szkocji. Warto odwiedzić to miejsce w najbliższym czasie, bo szykują się tam olbrzymie zmiany.
encoded: Najsłynniejszą megalityczną konstrukcją świata jest bez wątpienia Stonehenge w Wielkiej Brytanii. Ten krąg kamienny powstał około 2600–2500 lat p.n.e. W rzeczywistości zabytek ten tworzą dwa rzędy kręgów – ten bardziej wewnętrzy składa się z trylitów – w ten sposób określa się konstrukcje zbudowaną z trzech głazów: dwóch pionowych i trzeciego ułożonego poziomo. Jednak w czasach neolitu powstało zdecydowanie więcej podobnych konstrukcji. Słyną z nich wyspy brytyjskie. Jedną z najbardziej spektakularnych budowli tego typu jest, obok Stonehenge, Calanais na wyspie Lewis w Szkocji. Biletowane święte miejsce Do tej pory Calanais na wyspie Lewis na szkockich Hebrydach było dostępne dla zwiedzających nieodpłatnie. O miejsce to troszczy się od lat organizacja Historic Environment Scotland. Obok znajduje się centrum turystyczne, w którym można więcej dowiedzieć się o zabytku oraz niezbędna infrastruktura. Jednak te udogodnienia właśnie zamknięto. Trwa wielka przebudowa. A po niej wstęp do Calanais będzie biletowany. Jak wyjaśnia Historic Environment Scotland, wprowadzenie opłaty za wstęp wesprze długoterminową, zrównoważoną przyszłość zabytku, poprawi wrażenia zwiedzających i pomoże w ochronie dziedzictwa kulturowego na Hebrydach Zewnętrznych. Taką decyzję poprzedziły szerokie konsutacje społeczne wśród lokalnej ludności. Warto zaznaczyć, że wstęp na teren tego stanowiska archeologicznego po wprowadzonych zmianach będzie nadal darmowy dla miejscowych. Kiedy będzie wprowadzona opłata? Na stronie zabytku widnieje informacja o że zamknięcie centrum dla zwiedzających przewidziano do 2026 roku. Może to oznaczać, że nadal jest trochę czasu na bezpłatną wizytę. Calanais – „Stonehenge północy” Co prawda Calanais jest mniejsze od Stonehenge, to jednak robi spore wrażenie. Należy podkreślić, że powstało kilkaset lat przed brytyjskim kręgiem kamiennym, a poza tym w bardziej odosobnionym miejscu – na wyspie Lewis na północno-zachodnich krańcach Europy. Budowla powstała stopniowo: I faza…

calanais-65c3a4f.jpg
width: 5184
height: 3456

Zanim zapniesz pas, samolot już ląduje. Najkrótszy lot świata trwa tu mniej niż minutę
type: item
date: 2025-11-02T14:15:07.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: loty samolotem
subject: rekordy guinnessa
subject: szkocja
subject: transport
subject: wyspy
description: Choć loty samolotem zazwyczaj kojarzą się z dalekimi podróżami i wielogodzinnym oczekiwaniem na lotnisku, nie zawsze tak jest. Otóż istnieje trasa, którą pokonuje się w mniej niż minutę. Dla pasażerów to nie atrakcja turystyczna, lecz codzienność – dzieci pokonują nią drogę do szkoły, pracownicy do biura, a pacjenci na wizytę lekarską.
encoded: Na północnych krańcach Szkocji, wśród surowych wiatrów i niskich chmur archipelagu Orkney, odbywa się lot tak krótki, że większość pasażerów ledwo zdąży zapiąć pasy bezpieczeństwa, a już musi je rozpinać. Trwa kilkadziesiąt sekund, a dystans między startem a lądowaniem to zaledwie 2,7 kilometra – krócej niż niektóre pasy startowe na dużych lotniskach. Choć brzmi jak ciekawostka, to w rzeczywistości regularne połączenie, obsługiwane kilka razy dziennie przez lokalnych pilotów. Mały samolot łączy dwie społeczności odizolowane przez morze i nieprzewidywalną aurę, stając się dla mieszkańców symbolem niezawodności i codziennego rytmu życia. Jak wygląda funkcjonowanie najkrótszego lotu świata w miejscu, gdzie czas przelotu bywa krótszy niż rozmowa z sąsiadem? Najkrótszy lot pasażerski na świecie Na szkockich wyspach Orkadów działa połączenie lotnicze, które od dekad stanowi codzienność mieszkańców. Trasa między wyspami Westray i Papa Westray ma zaledwie 2,7 kilometra długości, a lot trwa średnio około 90 sekund – w sprzyjających warunkach wiatrowych rekord przelotu wynosi 53 sekundy. To oficjalnie najkrótszy regularny lot pasażerski na świecie, wpisany do Księgi Rekordów Guinnessa. Obsługuje go regionalny przewoźnik Loganair, korzystający z niewielkich samolotów Britten-Norman BN-2 Islander, które mają osiem miejsc dla pasażerów i są przystosowane do krótkich startów oraz lądowań na trawiastych pasach. Dzięki temu mogą bezpiecznie operować w trudnych, wietrznych warunkach charakterystycznych dla północnych krańców Szkocji. Loty odbywają się kilka razy dziennie, łącząc dwie społeczności oddzielone wąskim pasem morza – na Westray mieszka około 550 osób, natomiast Papa Westray liczy nieco ponad 90 mieszkańców. Połączenie utrzymywane jest dzięki publicznemu dofinansowaniu, które zapewnia jego stabilność i ciągłość nawet w czasie silnych sztormów. Co więcej, rozkład lotów został dopasowany do rytmu życia mieszkańców: obejmuje godziny rozpoczęcia zajęć szkolnych, wizyty lekarsk…

najkrotszy-lot-0ac56b1.jpg
width: 2813
height: 1875

75 000 łososi uciekło z hodowli. Eksperci mówią wprost: to katastrofa
type: item
date: 2025-10-21T11:00:58.000Z
creator: Jonasz Przybył
subject: Przyroda
subject: burza
subject: hodowla
subject: łososie
subject: szkocja
description: Szalejący po północnej Europie sztorm Amy niszczył infrastrukturę, pozbawiał mieszkańców prądu i paraliżował ruch lotniczy. Na tym nie koniec – kiedy na początku października uderzył w szkocki region Highlands, uwolnił z hodowli na wyżynach około 75 000 ryb i wypuścił je na otwarte wody zatoki Loch Linnhe. To jednak nie romantyczna opowieść o wielkiej ucieczce, a o zrujnowanym ekosystemie.
encoded: W wyniku sztormu Amy padły zapory morskie wielu hodowli łososia atlantyckiego, wypuszczając do otwartych wód dziesiątki tysięcy ryb hodowlanych. Zdarzyło się to w momencie, w którym populacja dzikiego łososia jest już w Wielkiej Brytanii uważana za zagrożoną i stale spada. Ucieczka niesie za sobą poważne konsekwencje dla równowagi ekologicznej. „Skazani na Highlands” Ucieczka ryb na tak dużą skalę może kojarzyć się z romantycznym powrotem na łono natury, ale rzeczywistość jest nieco bardziej mroczna: to problem nie tylko dla hodowców, ale także całego ekosystemu szkockich rzek i wybrzeża. Intuicyjnie mogłoby się wydawać, że tysiące ryb uwolnionych w niewoli wzmocnią populację dzikiego łososia, ale nic bardziej mylnego. Hodowlane łososie w niewielkim stopniu przypominają bowiem swoich dzikich kuzynów. To zwierzęta udomowione, hodowane w sposób selektywny przez dziesięciolecia – w efekcie wykształciły cechy, które przydają się w niewoli, ale nie pozwalają poradzić sobie „w naturze”. Obecnie rozsiewają je wśród populacji żyjącej w rzekach. Różnice pomiędzy łososiem hodowlanym a dzikim Chociaż dla laika dziki i hodowlany łosoś atlantycki mogą się wydawać podobne to, różnią się – i to bardzo. Zarówno na poziomie behawioralnym, jak i genetycznym. Szkockie łososie hodowlane pochodzą w 90% z norweskich linii i od lat 70. XX wieku są selektywnie krzyżowane pod kątem cech pożądanych w niewoli – podobnie jak owce, psy czy kury. Łosie hodowlane rosną szybciej, osiągają większą masę ciała, mają zmieniony cykl dojrzewania płciowego, nie potrafią skutecznie zdobywać naturalnego pokarmu (są przyzwyczajone do zjadania karmy) czy nie bronią się przed drapieżnikami. To wszystko sprawia, że mają one mniejsze szanse przeżycia poza farmą. Łososie z hodowli niszczą ekosystem Część z nich jednak przetrwa. I to, wbrew intuicji, może być najgorsze. Okazuje się bowiem, ze w niektórych rzekach Szkocji i Norwegii nawet 10% złowionych łososi pochodzi z hodowli. Jak to możliwe, skoro większość z …

shutterstock1348377977-30c8b6c.jpg
width: 3815
height: 2269

Trzej bracia przepłynęli Pacyfik siłą własnych mięśni. Na lądzie poprosili o pizzę i piwo
type: item
date: 2025-09-02T12:01:08.000Z
creator: Magdalena Rudzka
subject: Adventure
subject: Traveler
subject: ocean spokojny
subject: rejsy
subject: rekordy
subject: sporty wodne
subject: szkocja
description: Ewan, Jamie i Lachlan MacLean ze Szkocji przepłynęli Pacyfik bez wsparcia, bijąc rekord świata. Bracia płynęli na własnoręcznie zbudowanej łodzi wiosłowej i pokonali ponad 14 tysięcy kilometrów: z Peru do Australii.
encoded: To najszybszy nieprzerwany rejs bez dodatkowego wsparcia, jaki kiedykolwiek miał miejsce. MacLeanowie pobili rekord Rosjanina Fiodora Koniukowa (162 dni), który samotnie pokonał Pacyfik w 2014 roku. Najszybsza załoga w historii Bracia spędzili na Pacyfiku 139 dni i przepłynęli 14,484 km. z Peru do Australii. Ich niewiarygodny rejs zakończył się 30 sierpnia 2025 w Cairns. Byli pierwszą załogą, która rozpoczęła rejs z Ameryki Południowej. Wyprawę odbyli na łodzi, którą sami zbudowali z włókna węglowego, inspirując się samochodami Formuły 1. Po zejściu na ląd w Cairns żartowali, że najbardziej marzą o pizzy, piwie i spaniu. Starczyło im jednak sił, by zagrać na dudach – narodowym instrumencie Szkocji. Dramatyczne momenty rejsu Rejs, jak podkreślają, był bardzo trudny. Musieli walczyć z chorobą morską, kurczącymi się zapasami jedzenia i tropikalnymi sztormami. W najbardziej dramatycznej sytuacji na całym rejsie, podczas sztormu który trwał 36 godzin, Lachlan został zmyty przez falę za burtę i cudem uratowany przez Ewana. Ich nietypowa łódź – nazwana „Rose Emily” na cześć zmarłej siostry – uważana jest za najszybszą i najlżejszą jednostkę tego typu. Bracia podczas jej budowy współpracowali z legendą oceanicznego wioślarstwa, Markiem Slatsem. Ekstremalne warunki i ograniczone zapasy Rejs bez wsparcia uniemożliwiał postoje na uzupełnienie zapasów, a także przyjęcie jakiejkolwiek pomocy ze strony innych jednostek. Na pokład MacLeanowie zabrali m.in. 75 kg płatków owsianych i 500 kg liofilizowanego jedzenia. Prowiant był wyliczony na 150 dni, ale Lachlan opowiada, że w ostatnich tygodniach zdecydowali się na ścisłe racjonowanie żywności, w razie niespodziewanych opóźnień lub zmiany trasy. Nie tylko sport – charytatywna działalność braci Mordercza podróż miała nie tylko sportowy, ale i charytatywny cel. Bracia chcą przy jej pomocy zebrać milion funtów na pomoc dla Madagaskaru, gdzie tylko 14% mieszkańców gminy Ambohimanarina ma dostęp do czystej wody. Założona przez nich fund…

EN016613291222-368307b.jpg
width: 3367
height: 2245

Ma 99 lat i nie przestaje działać. Sir David Attenborough nadał imię pierwszemu od lat orłu w Szkocji
type: item
date: 2025-08-21T07:49:59.000Z
creator: Magdalena Rudzka
subject: Ludzie
subject: Przyroda
subject: david attenborough
subject: ochrona gatunkowa
subject: ptaki
subject: szkocja
description: Sir David Attenborough, mimo 99 lat jest nadal aktywny zawodowo. Niedawno ukończył film o oceanach, teraz zaangażował się w przełomowy projekt ochrony orłów w południowej Szkocji.
encoded: Attenborough nadał imię pierwszemu orłowi przedniemu, który wykluł się i opuścił gniazdo w ramach przełomowego projektu ochrony tego gatunku w południowej Szkocji. Pisklę otrzymało imię Princeling („Młody książę”). Ma ono symbolizować nadzieję na odbudowę populacji tych majestatycznych ptaków w regionie. Dlaczego narodziny Princelinga sa tak ważne? Jeszcze niedawno sytuacja orłów w tym zakątku Szkocji była dramatyczna – liczba par lęgowych spadła do zaledwie trzech. Dzięki rozpoczętemu w 2018 roku programowi relokacji młodych osobników z górzystego, północnego regionu Highlands, udało się zwiększyć ich ilość do około 50 osobników. Matką Princelinga jest orlica Emma, pochodząca właśnie z tego programu. Została nazwana na cześć Emmy Ritch, działaczki na rzecz praw kobiet. Ojcem jest miejscowy orzeł o imieniu Keith. Para zbudowała gniazdo w pobliżu miejscowości Moffat i wyprowadziła pierwszy udany lęg. Program relokacji orłów w Szkocji Za tym sukcesem stoi organizacja Restoring Upland Nature (RUN). W 2021 roku przyznano jej licencję na relokację piskląt z gniazd w Highlands. Młode orły, w wieku 5–6 tygodni, mieszkały przez dwa miesiące w specjalnych wolierach w regionie Southern Uplands, po czym były wypuszczane na wolność. Latem tego roku Princeling dostał nadajnik satelitarny i opuścił gniazdo. Dyrektor RUN, Cat Barlow, określiła to wydarzenie mianem przełomowego momentu w brytyjskiej ochronie przyrody. Podkreśliła, że narodziny Princelinga dowodzą, że w sprzyjających warunkach przeniesione orły mogą skutecznie integrować się z lokalną populacją i rozmnażać. Sir David Attenborough pogratulował zespołowi i stwierdził że narodziny Princelinga są symbolem odradzającej się przyrody. Dla RUN sukces ten to nie tylko ratunek dla tych wyjątkowych ptaków, ale i wyraźny sygnał, że odwrócenie spadku bioróżnorodności jest możliwe. Plany na przyszłość: orły w całej Wielkiej Brytanii Organizacja ma ambitne cele by rozszerzyć program ochrony orłów przednich na całą Wielką Brytanię.…

GettyImages-1198603370-acdfa23.jpg
width: 3000
height: 2000

Hitowy serial odmienił turystykę w Szkocji. Fani odwiedzają średniowieczne zamki i wąskie uliczki
type: item
date: 2025-08-12T07:00:47.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: popularne kierunki
subject: serial
subject: szkocja
subject: turyści
description: Od czasu premiery „Outlandera” Szkocja stała się dla fanów serialu czymś więcej niż tylko kierunkiem wakacyjnych podróży. To miejsce, które łączy fascynację historią, literaturą i ekranową magią, zamieniając zwykłe wyjazdy w pełne emocji wyprawy śladami ukochanych bohaterów.
encoded: Spis treści: Fenomen serialu „Outlander” Jak produkcja Netflixa wpłynęła na popularność Szkocji? Szkockie atrakcje rozsławione przez „Outlandera” Produkcje filmowe i telewizyjne od lat kształtują turystyczne mapy świata, inspirując widzów do odwiedzenia miejsc, które znają z ekranów. Tak stało się również w przypadku serialu Netflixa „Outlander”. Od jego premiery w 2014 roku Szkocja przeżywa prawdziwy napływ odwiedzających, którzy pragną zobaczyć na własne oczy scenerie znane z przygód swoich ulubionych bohaterów. Fenomen serialu „Outlander” Serial „Outlander” stał się jednym z największych magnesów turystycznych Szkocji, przyciągając setki tysięcy odwiedzających do zamków, wrzosowisk i historycznych pól bitew. Kiedy w 2014 roku powieści Diany Gabaldon zyskały adaptację telewizyjną, niewielu przewidywało, że ta opowieść o miłości i podróżach w czasie tak silnie wpłynie na szkocką turystykę. Finalnie w ciągu ostatniej dekady ekranowa historia przekształciła spokojne górskie wioski i odległe krajobrazy w miejsca pielgrzymek dla fanów, jednocześnie podsycając na całym świecie fascynację szkockim dziedzictwem i kulturą. – Wiedzieliśmy, że „Outlander” będzie miał realny wpływ na turystykę, ponieważ całe pokolenie czytelników było już związane z książkami i zafascynowane Szkocją. Kiedy pojawiła się adaptacja powieści w formie serialu, ta historia nabrała zupełnie nowego znaczenia – oceniła Jenni Steele, menedżerka ds. filmu i branży kreatywnej w organizacji Visit Scotland. Produkcja śledzi losy Claire Randall, pielęgniarki z czasów II wojny światowej, która przenosi się do XVIII-wiecznej Szkocji i zakochuje w szkockim wojowniku Jamiem Fraserze. Zdjęcia powstają w jednych z najbardziej malowniczych miejsc kraju – od Diabelskiej Ambony w Glen Finnich po kamienne kręgi w Calanais. Dla wielu widzów te szkockie krajobrazy stały się równorzędnym bohaterem opowieści. Jak produkcja Netflixa wpłynęła na popularność Szkocji? Wpływ turystyki inspirowanej „Outlanderem” na Szkocję jes…

lander-50ae15f.jpg
width: 2048
height: 1365

Nie uwierzysz, co robią maskonury na wyspie, gdzie św. Kolumba szerzył wiarę
type: item
date: 2025-06-28T09:32:55.000Z
creator: Agnieszka Bielecka
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: szkocja
subject: wielka brytania
subject: wyspy
description: Maskonury, jaskinia Fingala i dzikie plaże – szkocki archipelag Hebrydów Wewnętrznych to raj dla miłośników przyrody i historii. Wiosenny wypad w te strony może skończyć się spotkaniem ze świętym Kolumbą, rudą krową i… inspiracją muzyczną.
encoded: Spis treści: Na wyspie, gdzie maskonury czują się jak u siebie Szkockie plaże i kręgi z epoki kamienia Święty Kolumba, celtyckie krzyże i Księga z Kells Echo w jaskini Fingala i muzyczna inspiracja Bezludne skały porzucone na Atlantyku, dziewicze zielone pejzaże, wczesnochrześcijańskie klasztory. Do tego maskonury i monstrualne rude krowy. Siedzę bez ruchu na kamiennym zboczu, kiedy kilka metrów dalej, na krawędzi klifu, ląduje niewielki czarno-biały ptak. Pomarańczowy dzióbek błyszczy w promieniach wiosennego słońca. Wstrzymuję oddech, żeby go nie przestraszyć, ale ptak nie zwraca na mnie najmniejszej uwagi. Rusza przed siebie, kiwając się na boki jak pingwin, i kilka sekund później zapada się pod ziemię; a tak naprawdę chowa się w jednej z setek zakamuflowanych nor. Pod koniec kwietnia na szkockich wyspach pojawiają się dziesiątki tysięcy maskonurów. Po zimie spędzonej na falach północnego Atlantyku osiedlają się na klifach Islandii, Irlandii i Wielkiej Brytanii. W Szkocji najwięcej maskonurów, bo ponad ćwierć miliona, pojawia się na niezamieszkanym archipelagu St Kilda. Ale kapitan łodzi, którą ruszam na ich poszukiwanie na wyspę Lunga, zapewnia, że tam, dokąd płyniemy, będzie ich równie wiele. Na wyspie, gdzie maskonury czują się jak u siebie Treshnish Isles to zbiorowisko skalistych wysepek, których jedynymi mieszkańcami są tysiące ptaków. Lunga, największa wyspa archipelagu, to idealne miejsce na obserwację morskiej fauny wśród niesamowitych krajobrazów. Schodzę z pokładu i skalistą ścieżką ruszam na klif. Zielone zbocze usiane jest biało-czarnymi kropkami maskonurów. Choć do ptaków nie można zbliżać się bardziej niż na 10 m, zwierzęta te nie boją się ludzi i czasem same podchodzą jeszcze bliżej. Ich obecność działa jak tarcza – odstraszają drapieżniki. Maskonury nie mają kości pneumatycznych, potrzebują więc siły i masy, żeby wykopać nory. Ich skrzydła muszą uderzać 400 razy na minutę, by ptak mógł wzbić się w powietrze. Ścieżka prowadzi wzdłuż zbocza, a dook…

Szkocja-3db1888.jpg
width: 5150
height: 3437

Genialny Szkot w rok nauczył się polskiego. Oto jego ulubione polskie słowa
type: item
date: 2025-05-21T07:53:51.000Z
creator: Łukasz Załuski
subject: Ludzie
subject: Edukacja
subject: języki obce
subject: szkocja
description: Matematyk ze Szkocji w zaledwie rok opanował język polski. Teraz mówi płynnie, czyta Sapkowskiego i ogląda polskiego YouTube'a. Co sądzi o Polakach, stereotypach i naszych słodyczach?
encoded: W tym artykule: Jakie jest najpiękniejsze polskie słowo? Jak się żyje w szkockim miasteczku? Co Szkoci myślą o polskich sąsiadach? Czy język polski jest trudny? Co pomaga w nauce języków obcych? Co jeszcze jest ważne oprócz gramatyki? Który język jest najtrudniejszy? Jak budować relacje z Polakami? Czy stereotypy o Szkotach są prawdziwe? Co zaskakuje w Polsce? David ma 30 lat. Mieszka w pobliżu Glasgow w Szkocji. Na co dzień zajmuje się nauczaniem matematyk i i języka angielskiego. Po godzinach jest „językowym nerdem" – jak sam o sobie mówi. Zanim postanowił nauczyć się języka polskiego, opanował m.in. język perski. Nam opowiada, co skłoniło go do rozpoczęcia przygody z polszczyzną, jak Szkoci widzą Polskę i Polaków oraz co najbardziej spodobało mu się nad Wisłą. O tym, jak Czesi widzą Polaków przeczytasz tutaj. Jakie jest najpiękniejsze polskie słowo? Na moją prośbę o wybranie ulubionych polskich słów wybrałeś „piłę” i „piłkę”. Co w nich jest takiego szczególnego? Z jednej strony po prostu podoba mi się ich brzmienie. Z drugiej, pomyślałem, że nie ma dwóch tak różnych znaczeniowo słów, które jednocześnie brzmią tak podobnie. Rzeczywiście. Nigdy nie zwróciłem na to uwagi… Myślisz, że są ze sobą spokrewnione? Nie potrafię powiedzieć, ale nic nie stoi na przeszkodzie, abyśmy to sprawdzili w słowniku etymologicznym, który mam przed sobą. A więc „piła” to wczesne zapożyczenie z germańskiego *fīlō. Dziś w niemieckim zachowane w słowie die Feile (pilnik). Natomiast „piłka” wywodzi się z łacińskiego słowa pila i bardziej niż z naszą dzisiejszą piłą jest spokrewnione ze słowem piguła. A piłka nie może być zdrobnieniem od piły? Masz rację. Czasami na narzędzie do cięcia i obróbki także mówimy piłki, na przykład ręczna piłka do drewna. Te fenomeny języka polskiego wydają mi się naprawdę interesujące. A wiesz jakie zdaniem J.R.R. Tolkiena jest najpiękniejsze angielskie słowo? Nie, jakie? Cellar door. Moim zdaniem brzmi pięknie. Prawda, cellar door to drzwi, które prowadzą z ze…

szkoci-w-Warszawie-GettyImages-2184741191-2415afc.jpg
width: 1024
height: 655

Granice ludzkiego przetrwania przesunięte? To mógł być dom dla ludzi w epoce lodowcowej
type: item
date: 2025-05-15T06:04:40.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: Historia
subject: archeologia
subject: prehistoria
subject: szkocja
description: Młodszy dryas uznawano za zbyt surowy, by ktokolwiek mógł przetrwać tak daleko na północy. A jednak znaleziska z wyspy Skye zmieniają spojrzenie na epokę lodowcową. Archeolodzy mają nową zagadkę do rozwikłania.
encoded: Spis treści: Kamienne narzędzia z wyspy Skye Życie w epoce lodowcowej Położona na północy Szkocji Wyspa Skye jest znana z górskich, zielonych krajobrazów i skamieniałości dinozaurów. Ostatnie odkrycie rzuca jednak światło na innych mieszkańców tej wyspy – ludzi. Okazuje się, że ludzie mogli żyć tam dużo wcześniej, niż do tej pory sądzono. Odkrycie sugeruje, że mieszkańcy wyspy przetrwali epokę wielkiego ochłodzenia Ziemi 12 tys. lat temu. Około 12 900 lat temu klimat nagle się załamał. Po stopnieniu lodowców Ziemia zaczęła się ocieplać, ale nagle doszło do odwrotu. Średnie temperatury w Europie spadły nawet o 10 stopni Celsjusza, a tundra zastąpiła lasy. Ten okres trwał około 1 200 lat. Naukowcy wciąż spierają się, co go wywołało. Jedni wskazują na zmiany prądów oceanicznych, inni mówią o uderzeniu komety. Pewne jednak jednak, że ówczesne warunki były ekstremalne. Wydawało się, że nikt nie mógł wtedy przetrwać tak daleko na północy. A jednak. Kamienne narzędzia z wyspy Skye Na Skye znaleziono kamienne narzędzia, które wyglądają jak te tworzone przez kulturę ahrensburską. Taki styl znany jest głównie z północnych Niemiec, Danii i południowo-wschodniej Anglii. Datowane są one na od 12 900 do 11 700 lat temu, czyli dokładnie na okres młodszego dryasu. Archeolodzy zbadali narzędzia z miejscowości South Cuidrach na Skye oraz kamienne struktury odkryte przy wybrzeżu w Sconser. Następnie opisali odkrycie na łamach czasopisma „Journal of Quaternary Science”. I jak to często bywa, znalezisko dostarczyło nam pewnej wiedzy, a jednocześnie wywołało lawinę pytań. Najważniejsze z nich to: czy ludzie rzeczywiście mogli przetrwać na Skye? W czasie młodszego dryasu większość zachodniej Szkocji była pod grubą czapą lodową. Skye mogła być tylko częściowo wolna od lodu. Miejscowy klimat i tak musiał być bardzo trudny. Życie w epoce lodowcowej Jeśli ludzie tam mieszkali, byli niezwykle odporni i zaradni. Warunki, choć niełatwe, dawały im pewne możliwości. Mieli dostęp do rzeki i morza, …

To-mogl-byc-dom-dla-ludzi-w-epoce-lodowcowej-a7bb614.jpg
width: 9323
height: 5363

Spacer dinozaurów zaklęty w kamieniu. Niezwykłe odkrycie w Szkocji
type: item
date: 2025-04-07T10:47:17.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Przyroda
subject: dinozaury
subject: paleontologia
subject: prehistoria
subject: szkocja
subject: wielka brytania
description: Dwie ponad dwunastometrowe ścieżki dinozaurów odkryli naukowcy na Wyspie Skye w Szkocji. Największe odciski łap mają ponad pół metra długości i pochodzą sprzed około 167 mln lat.
encoded: Spis treści: Zagłębie dinozaurzych śladów w Szkocji Jakie ślady odkryto w Szkocji? Na zwiedzających muzea historii naturalnej spore wrażenie robią kości i szkielety dinozaurów. Te jedne z największych zwierząt lądowych przemierzały Ziemię od 245 do 66 mln lat temu. Co ciekawe, czasem badacze natykają się na coś tak ulotnego, jak odciski ich wielkich łap. Zagłębie dinozaurzych śladów w Szkocji Zespół badaczy kierowany przez Tonego Blakesley’ego z Uniwersytetu Edynburskiego poinformował właśnie na łamach czasopisma „PLOS One” o odkryciu ponad 130 śladów po wędrówkach dinozaurów. Znalezisko pochodzi z Prince Charles’s Point na Wyspie Skye w zachodniej Szkocji. Nie są to tylko pojedyncze odciski należące do różnych osobników. Zachowały się też dwie ponad dwunastometrowe ścieżki. W czasach, gdy te wielkie zwierzęta przemierzały Szkocję, znajdowała się tam subtropikalna laguna. Ślady odciśnięte zostały na jej piasku. Jakie ślady odkryto w Szkocji? Zachowane w piaskowcu odciski łap dinozaurów mają od 25 do 60 cm. Występują w dwóch odmianach: trójpalczaste ślady pozostawione przez dwunożne, mięsożerne teropody; bardziej zaokrąglone ślady wykonane przez czworonożne, długoszyje zauropody. Na podstawie porównań z poprzednimi znaleziskami, najbardziej prawdopodobnymi twórcami śladów są megalozaury (z łac. wielki jaszczur), czyli osiągające wagę tony mięsożerne dinozaury. Ciekawostką jest fakt, że jest to pierwszy rodzaj dinozaura opisany w sposób naukowy. Należy do rodziny teropodów – dwunożnych, mięsożernych dinozaurów o trójpalczastych łapach. View oEmbed on the source website W Prince Charles’s Point były też ślady należące do cetiozaurów (z łac. wielorybi jaszczur), czyli roślinożernych dinozaurów o wielkości wielorybów. Naukowcy szacują, że ich długość sięgała 18 metrów, a cechą szczególną były długie szyje i małe głowy. – Odciski łap w zapewniają fascynujący wgląd w zachowania i rozprzestrzenienie środowiskowe mięsożernych teropodów i roślinożernych zauropodów z długimi s…

dinozaury-8933337.png
width: 900
height: 600

Zaskakujące odkrycie w Stonehenge. „Kamień ołtarzowy” pochodził z bardzo odległego miejsca
type: item
date: 2024-08-16T10:30:00.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: anglia
subject: archeologia
subject: geologia
subject: neolit
subject: pradzieje
subject: szkocja
subject: wielka brytania
subject: Wolny czas
description: Nie z Walii, ale ze Szkocji pochodzi „kamień ołtarzowy”, który znajduje się w centralnej części najsłynniejszej budowli megalitycznej na świecie – Stonehenge. Teraz archeolodzy głowią się, w jaki sposób pokonał 750 kilometrowy dystans do Wiltshire w południowej Anglii.
encoded: W tym artykule: Skąd pochodzi „ołtarz” ze Stonehenge? W jaki sposób „kamień ołtarzowy” dotarł do Stonehenge? Stonehenge – czym był najsłynniejszy krąg kamienny świata? Archeolodzy, ale też eksperci innych specjalności nieustannie badają krąg megalityczny Stonehenge w Anglii. Mimo wielu lat badań to stanowisko archeologiczne nie przestaje zadziwiać naukowców. Skąd pochodzi „ołtarz” ze Stonehenge? Eksperci z australijskiego Curtin University i brytyjskich Aberystwyth University oraz University College London wzięli za cel tzw. kamień ołtarzowy, który znajduje się w centralnej części Stonehenge. Głaz waży aż 6 ton. Czy faktycznie był ołtarzem? Tego nie wiemy, ale ze względu na swoje położenie w kręgu i układ taką nazwę nadali mu archeolodzy. Długo uważano, że pradziejowi budowniczowie przywlekli go z Walii, z miejsca odległego o około 250 km. Takie dokonanie w III tysiącleciu p.n.e. byłoby wielkim wyczynem. Okazuje się, że przedsięwzięcie było jeszcze bardziej spektakularne. Bo zdaniem badaczy, którzy zaprezentowali wyniki analiz kamienia na łamach prestiżowego czasopisma „Nature”, przetransportowano go aż ze Szkocji. To dystans około 750 km! W jaki sposób „kamień ołtarzowy” dotarł do Stonehenge? Naukowcy z Curtin University zbadali wiek i skład chemiczny ziaren mineralnych we fragmentach „kamienia ołtarzowego”. Jest to blok piaskowca o grubości 50 cm i wymiarach 5 x 1 metr. Eksperci stwierdzili, że tego typu skały pochodzą z Basenu Orkadyjskiego w północno-wschodniej Szkocji i zdecydowanie różnią się od tych z Walii. Ziarna minerałów mają w większości od 1000 do 2000 milionów lat, pozostałe minerały mają około 450 milionów lat. Ustalenie rodzi kolejne pytania. – Biorąc pod uwagę ograniczenia technologiczne epoki neolitu, w jaki sposób tak masywny kamień został przetransportowany na duże odległości około 2600 roku p.n.e.? – zastanawia się główny autor analizy, Anthony Clarke. – Odkrycie to ma również dla mnie osobiste znaczenie. Dorastałem w Mynydd Preseli w Walii, ską…

zaskakujace-odkrycie-w-stonehenge-kamien-oltarzowy-pochodzil-z-bardzo-odleglego-miejsca-8aef8e1.jpg
width: 700
height: 525

Jak wyglądał bohaterski król Szkocji? Pierwsza taka trójwymiarowa rekonstrukcja
type: item
date: 2024-08-06T14:59:42.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: anglia
subject: fotografia 3d
subject: królowie
subject: rekonstrukcja
subject: średniowiecze
subject: szkocja
subject: Wolny czas
description: Jest to najbardziej realistyczna podobizna króla Szkocji Roberta I Bruce’a. Powstała w oparciu o laserowy skan 3D czaszki tego władcy. Jego postać spopularyzowano w filmie „Waleczne serce” z Melem Gibsonem w roli głównej.
encoded: W tym artykule: Robert I Bruce – twarzą w twarz z prawdziwym niepokornym władcą Szkocji Zagadkowy wygląd Roberta I Bruce’a Jak wyglądał król Szkocji? Między Anglią i Szkocją od zawsze iskrzyło. Podobnie było na przełomie XIII i XIV wieku, kiedy doszło do I wojny o niepodległość Szkocji. Rebeliantami przewodził William Wallace. To o nim był obsypany nagrodami film „Waleczne serce” (ang. Braveheart). Czarnym, a przynajmniej niejednoznacznym charakterem był w tej produkcji Robert I Bruce – król Szkocji w latach 1306-1329. Aby zostać władcą Szkocji miał zdradzić Wallace’a. Tak w każdym razie przedstawiono sytuację w hollywoodzkiej produkcji. Jednak nie jest to prawda, ale istotnie lawirował w kwestii wsparcia powstańców. Przez cały okres swojego panowania w latach 1306-1329 Bruce prowadził partyzanckie kampanie wojenne w Szkocji, północnej Anglii i Irlandii. Roszczenia Bruce’a do tronu były mocno kwestionowane przez cały okres jego królowania. Robert I Bruce – twarzą w twarz z prawdziwym niepokornym władcą Szkocji W Szkocji trwają obchody 750 rocznicy urodzin Roberta Bruce’a. Z tej okazji w opactwie Dunfermline, gdzie go pochowano, zaprezentowano trójwymiarową rekonstrukcję popiersia tego szkockiego władcy. Można ją oglądać do 7 grudnia 2024 roku – poinformowała w komunikacie prasowym agencja Historic Environment Scotland odpowiedzialna za dziedzictwo historyczne Szkocji. Rekonstrukcja 3D jest najbardziej realistyczną podobizną Roberta Bruce’a, jaką do tej pory stworzono. Powstała we współpracy między Uniwersytetem w Glasgow i Liverpool John Moores University Face Lab. Początkowo stworzono model cyfrowy w oparciu o odlew czaszki przechowywanej w Hunterian Museum w Londynie. Zespół wykorzystał skaner laserowy 3D. Korzystając z technologii CGI (ang. computer-generated imagery), realistycznie teksturowana skóra została następnie nałożona na strukturę mięśni. Następnie do pracy przystąpili artyści, którzy zadbali o odpowiednie uformowanie z masy plastycznej mięśni i skóry w…

jak-wygladal-bohaterski-krol-szkocji-pierwsza-taka-trojwymiarowa-rekonstrukcja1-4554d51.png
width: 3500
height: 2336

Ten zamek po raz pierwszy w historii otwiera się na turystów. Warto się spieszyć
type: item
date: 2024-04-08T13:18:49.000Z
creator: Igor Szulim
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: szkocja
subject: Travel
subject: wielka brytania
subject: zamki
description: Zamek Balmoral – ulubiona rezydencja Elżbiety II, w której monarchini spędziła ostatnie chwile swojego życia – po raz pierwszy w historii zostanie udostępniony turystom. Zobaczą go jednak tylko nieliczni.
encoded: W tym artykule: Zamek Balmoral otwiera swoje drzwi dla zwiedzających Ulubiona rezydencja Elżbiety II Brytyjska rodzina królewska, jak żadna inna, wzbudza ogromne zainteresowanie w każdym zakątku globu. Popularnością cieszą się nie tylko wszelakie doniesienia medialne związane z życiem royalsów czy bijący rekordy oglądalności serial „The Crown”, ale także pałace i zamki, będące oficjalnymi rezydencjami najsłynniejszej monarchii świata. Nic więc dziwnego, że sensację wzbudziła najnowsza wiadomość. Swoje drzwi dla zwiedzających – po raz pierwszy w najnowszej historii – otworzy ulubiona posiadłości Elżbiety II w Balmoral. To właśnie w tym szkockim zamku najdłużej panująca królowa Wielkiej Brytanii spędziła swoje ostatnie chwile przed śmiercią. – Przenieś się w czasie od zakupu Balmoral przez królową Wiktorię i księcia Alberta, aż do dnia dzisiejszego. Możesz zobaczyć, jak pokoje w zamku są dziś wykorzystywane przez króla i królową oraz innych członków rodziny królewskiej – czytamy na stronie królewskiej posiadłości. Zamek Balmoral otwiera swoje drzwi dla zwiedzających Miłośnicy brytyjskiej monarchii mogą zacierać ręce. Decyzją Karola III uwielbiany przez jego zmarłą w 2022 r. matkę, Elżbietę II, zamek w Balmolar już wkrótce zostanie udostępniony zwiedzającym. Oznacza to, że drzwi do jednej z najsłynniejszych królewskich posiadłości otworzą się dla turystów po raz pierwszy od blisko 170 lat. Choć chętnych, by na własne oczy zobaczyć wnętrza szkockiej rezydencji, nie brakuje, wielu będzie musiał obejść się smakiem. Dlaczego? Po pierwsze, obiekt ma być otwarty tylko przez pięć tygodni, w okresie od 1 lipca do 4 sierpnia. Czyli zanim do Szkocji, na swój letni wypoczynek, udadzą się król Karol i królowa-małżonka Kamila. Po drugie, do środka będą mogły wejść dziennie maksymalnie cztery grupy liczące po 10 osób. Ci, którym uda się znaleźć w gronie szczęśliwców, zapłacą za bilety od 100 (ok. 500 zł) do nawet 150 funtów (za wersję rozszerzoną, obejmującą podwieczorek). Jak infor…

zamek-balmoral-3ecea47.jpg
width: 1000
height: 658

Nowe, nietypowe rekonstrukcje twarzy. Ich bohaterowie pochodzą z różnych epok, łączy ich jedno
type: item
date: 2024-02-20T07:55:01.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: historia
subject: ludzie
subject: rekonstrukcja
subject: szkocja
subject: Wolny czas
description: Szkockie muzeum wzbogaciło się o nowe rekonstrukcje twarzy. Bohaterowie cyfrowych portretów borykali się za życia z różnymi chorobami i dramatami. Od bólu po... morderstwa.
encoded: W tym artykule: Kogo przedstawiają nowe rekonstrukcje twarzy? Mieszkańcy Szkocji na przestrzeni wieków Tajemnicza śmierć sprzed wieków Czy cofamy się w czasie i znów żyjemy w erze obrazków? W pewnym sensie tak. Emotikony już od dawna są przez nas używane niemal codziennie. To samo tyczy się memów. Popularność mediów społecznościowych takich jak fotoblogi czy Instagram również potwierdza, że internautów łatwiej zainteresować przekazem w wersji wizualnej. Trend ten widać także w świecie nauki. Od kilku lat badacze oprócz opisów swoich odkryć coraz częściej przygotowują też trójwymiarowe wizualizacje. Największym zainteresowaniem specjalistów i pasjonatów cieszą się cyfrowe rekonstrukcje twarzy naszych przodków. Kogo przedstawiają nowe rekonstrukcje twarzy? Im starsi są ludzie poddawani rekonstrukcji, tym lepiej. Tysiące lat nie są już wyzwaniem dla naukowców i artystów. Wiek to jednak nie wszystko. Równie intrygujące są modele twarzy osób, które miały wyjątkowe życiorysy lub śmierć. W 2023 r. głośnym echem odbiła się rekonstrukcja twarzy Phineasa Gage'a. Mężczyzna zasłynął tym, że przeżył to, jak pręt przeszył jego głowę na wylot. Jeszcze więcej nietypowych rekonstrukcji twarzy powstało niedawno dzięki zaawansowanym technikom genetycznym. Udostępniło je nowe Muzeum Perth w Szkocji. Jak powstały te dzieła sztuki i nauki? Naukowcy z Uniwersytetu w Aberdeen przeanalizowali szczątki ludzkie znajdujące się w zbiorach muzeum, korzystając z najnowszych osiągnięć analiz DNA, izotopowych i radiowęglowych, a także kryminalistyki rekonstrukcyjnej. Badania wykazały zaskakujące ustalenia dotyczące czterech osób zamieszkujących Perthshire w ciągu ostatnich dwóch tysięcy lat. View oEmbed on the source website Mieszkańcy Szkocji na przestrzeni wieków Wystawa ujawnia między innymi, jak wyglądała kobieta, która żyła 4000 lat temu, a więc w epoce brązu. Wiadomo też, że cierpiała na ból dolnej części pleców. Jej szczątki odnaleziono na farmie Lochlands w Perthshire w 1962 r. po tym, jak …

nowe-nietypowe-rekonstrukcje-twarzy-899663b.jpg
width: 960
height: 540