National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2025-12-11T12:57:37.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: Jak naprawdę wyglądał Święty Mikołaj? Oto rekonstrukcja twarzy biskupa Miry
items: Czy renifer Rudolf naprawdę mógłby świecić? Naukowcy wyjaśniają świąteczną legendę
items: Z Polski prosto do Świętego Mikołaja! Rusza nowe, magiczne połączenie lotnicze
items: Tam Boże Narodzenie trwa cały rok. Wiesz, o jakich miejscach mowa?
items: Czy Święty Mikołaj istnieje? Prawdziwa historia biskupa z Miry
items: Archeolodzy odnaleźli miejsce pochówku świętego Mikołaja. Gdzie się znajduje?
items: Wioska Świętego Mikołaja w Rovaniemi. O wizycie w tym miejscu marzą nie tylko dzieci
items: 5 powodów, żeby pojechać do Laponii w Finlandii
items: PREZENTOMANIA
items: Laponia - kraina reniferów

Jak naprawdę wyglądał Święty Mikołaj? Oto rekonstrukcja twarzy biskupa Miry
type: item
date: 2025-12-11T12:59:04.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: Historia
subject: Ludzie
subject: Nauka
subject: historia
subject: rekonstrukcja
subject: święty mikołaj
description: Dzięki nowoczesnej rekonstrukcji naukowcy poznali prawdziwą twarz św. Mikołaja, biskupa Miry, który był pierwowzorem współczesnej, baśniowej postaci obdarowującej nas prezentami w Boże Narodzenie. Zamiast rubasznego staruszka zobaczyliśmy oblicze autentycznego człowieka z krwi i kości.
encoded: Spis treści: Jak wyglądał Święty Mikołaj? Detale i wykończenie modelu Co nowego wiemy o Świętym Mikołaju? Święty Mikołaj to zdecydowanie jeden z najpopularniejszych świętych Kościoła katolickiego, choć trzeba przyznać, że najbardziej znany jest nie z właściwego żywota, a dzięki skomercjalizowanemu odpowiednikowi. Mikołaj, jakiego dziś kojarzymy ze świętami Bożego Narodzenia, to wesoły staruszek z brzuszkiem i długą siwą brodą. Z oryginałem, a więc biskupem Myry, łączy go jednak ofiarność i chęć obdarowywania innych. Co roku w okolicach świąt Bożego Narodzenia wraca pytanie: czy Święty Mikołaj istniał naprawdę? To już mamy ustalone. A jak wyglądał? Pewną podpowiedzią może być fakt, że urodził się na terenach dzisiejszej Turcji. Szczegółowej odpowiedzi na to pytanie postanowili udzielić (a właściwie pokazać) Jose Luis Lira i Thiago Beaini z Brazylii. Pierwszy z nich to doktor prawa i adiunkt na Uniwersytecie Stanowym Vale do Acaraú w Brazylii. Thiago z kolei jest dentystą i adiunktem na Wydziale Stomatologii Uniwersytetu Federalnego w Uberlândia, również w Brazylii. Jak wyglądał Święty Mikołaj? Głównym autorem rekonstrukcji jest Cicero Moraes, specjalista od trójwymiarowych wizualizacji. Brazylijczyk ma już na koncie wiele podobnych rekonstrukcji. Jego najbardziej znane dzieła to Ava, kobieta żyjąca w epoce brązu, czy Homo sapiens sprzed 45 tys. lat. Tym razem ponownie wykorzystał metody stosowane w medycynie sądowej, pozwalające na odtworzenie rysów twarzy na podstawie czaszki. Współpraca z prawnikiem i dentystą była w tym zakresie niezwykle pomocna. Warto jednak podkreślić, że technika ta nie prowadzi do bezpośredniej identyfikacji – jak w przypadku badań DNA czy analizy porównawczej łuków zębowych – lecz do wizualizacji, która może pomóc w pełnym odtworzeniu wyglądu zmarłego. Autorzy projektu posłużyli się danymi strukturalnymi czaszki z książki „Le Reliquie di S. Nicola” dr. Muigiego Martino. Zgodę na ich użycie wyraziło Centro Studi Nicolaiani. Pierwszym krokiem …

swiety-mikolaj-ae7c68c.jpeg
width: 5184
height: 3456

Czy renifer Rudolf naprawdę mógłby świecić? Naukowcy wyjaśniają świąteczną legendę
type: item
date: 2025-11-30T12:01:22.000Z
creator: Olaf Kardaszewski
subject: Nauka
subject: biologia
subject: boże narodzenie
subject: fizyka
subject: renifery
subject: święty mikołaj
description: Pędzący zaprzęg reniferów na stałe wpisał się w scenerię świąt Bożego Narodzenia. Rudolf i jego ekipa pojawiają się w bożonarodzeniowych filmach, książkach i opowieściach, a świąteczne gadżety z ssakami z północy w roli głównej można kupić na całym świecie. Czy czerwony nos Rudolfa mógłby jednak istnieć naprawdę?
encoded: Renifer Rudolf, który przewodzi zaprzęgowi Świętego Mikołaja, od lat znany jest ze swojego charakterystycznego czerwonego nosa. Świecąca część ciała rozsławiła północnego ssaka do tego stopnia, że badacze zaczęli zastanawiać się nad naukowym wytłumaczeniem tego wyjątkowego zjawiska. Dla fanów bożonarodzeniowego klimatu odpowiedź może być jednak mało satysfakcjonująca. Świecąca przyroda, czyli reakcje bioluminescencyjne W przyrodzie jesteśmy w stanie dostrzec wiele zwierząt, które do egzystencji używają świecących części ciała. Mieniący się wabik na głowie niektórych żabnic pozwala im łatwiej schwytać ofiarę w ciemnych wodach głębinowych, podczas gdy świetliki używają jarzących się odwłoków do komunikacji. Bioluminescencja jest cechą, którą niektóre gatunki zwierząt wykształciły na drodze ewolucji. Zarówno u ryb, jak i u owadów charakterystyczne świecenie było mechanizmem mającym na celu przystosowanie zwierzęcia do aktualnie panujących warunków. Charakterystyczne wytwarzanie światła jest efektem reakcji chemicznej zwanej reakcją bioluminescencyjną. Niektóre organizmy posiadają w swoim ciele lucyferyny — związki chemiczne zdolne do emitowania światła. Gdy lucyferyna reaguje z enzymem lucyferazą i tlenem, w komórkach powstaje tzw. „zimne” światło, czyli bioluminescencja. W ten sposób wiele dorosłych organizmów potrafi aktywnie regulować swoje świecenie — włączając lub wyłączając je poprzez kontrolę tlenu, enzymów lub zasłanianie narządów świetlnych. Czy renifery mogłyby świecić? Jak przyznaje biolożka morska Danielle DeLeo w rozmowie z serwisem„Science News”, szansa, aby renifery wykształciły zdolności bioluminescencyjne, jest „bardzo, bardzo mała”. U żadnego ssaka ani ptaka nigdy nie wykształciła się zdolność do takiej formy wytwarzania światła. Mimo, że szansa jest niezwykle mała, należy pamiętać, że zjawisko bioluminescencji pojawiło się w naturze ok. 500 mln lat temu i wykształciło się niezależnie co najmniej 100 razy w różnych, niespokrewnionych ze sobą grupach o…

shutterstock2284654923-0cad90e.jpg
width: 4000
height: 2667

Z Polski prosto do Świętego Mikołaja! Rusza nowe, magiczne połączenie lotnicze
type: item
date: 2025-06-06T13:42:12.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: finlandia
subject: laponia
subject: loty samolotem
subject: polskie linie lotnicze lot
subject: święty mikołaj
description: Zbliża się sezon, w którym magia i przygoda spotkają się w jednym miejscu. Nowe połączenie lotnicze z Polski pozwoli Polakom dotrzeć tam zdecydowanie szybciej. Dzięki temu Laponia może stać się hitem sezonu.
encoded: Spis treści: Nowe połączenie LOT-u do Rovaniemi Co warto zobaczyć i zrobić w Laponii? Laponia, z malowniczymi krajobrazami i świąteczną atmosferą, od lat przyciąga turystów z całego świata. W 2024 roku sama stolica tego fińskiego regionu odnotowała na lotnisku rekordową liczbę 1,8 miliona pasażerów, co stanowiło 19-procentowy wzrost w porównaniu do roku poprzedniego. Wśród odwiedzających nie brakowało również Polaków – trend wzrostu liczby naszych rodaków podróżujących do Laponii przez Helsinki w 2024 roku wyniósł aż 45%. Nic dziwnego, że Rovaniemi staje się coraz bardziej popularne – to właśnie tu przyjeżdżają rodziny z dziećmi, by odwiedzić Wioskę Świętego Mikołaja, czyli główną atrakcję regionu. Oprócz tego turyści mogą podziwiać także zorzę polarną, jeździć na skuterach śnieżnych czy korzystać z licznych tras narciarskich. Teraz, dzięki nowemu połączeniu lotniczemu, podróż do tego zimowego raju stanie się zdecydowanie szybsza. Nowe połączenie LOT-u do Rovaniemi Polskie Linie Lotnicze LOT ogłosiły właśnie uruchomienie bezpośredniego połączenia z Warszawy do Rovaniemi, które ruszy już za kilka miesięcy. Pierwszy rejs zaplanowano na 27 listopada 2025 roku, a połączenie będzie realizowane do 1 lutego 2026 roku. Loty będą się odbywać dwa razy w tygodniu – w czwartki i niedziele. Rejs LO477 z Warszawy do Rovaniemi wystartuje o godzinie 11:35, a rejs LO478 w drogę powrotną o godzinie 16:50. Czas przelotu wyniesie około 2 godziny i 45 minut. – LOT aktualnie będzie jedynym przewoźnikiem w Europie Środkowo-Wschodniej, oferującym bezpośrednie rejsy do Rovaniemi w regularnej siatce połączeń. Wierzę, że ten kierunek szybko zyska popularność wśród naszych pasażerów. To miejsce, gdzie można naprawdę oderwać się od codzienności i zanurzyć w wyjątkowej atmosferze dalekiej północy – stwierdził Robert Ludera, dyrektor Biura Siatki Połączeń Polskich Linii Lotniczych LOT. Co warto zobaczyć i zrobić w Laponii? Dzięki nowemu połączeniu lotniczemu, polscy turyści będą mieli łatwiejszy …

rovaniemi-488af53.jpg
width: 5272
height: 3744

Tam Boże Narodzenie trwa cały rok. Wiesz, o jakich miejscach mowa?
type: item
date: 2022-12-02T15:02:23.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: boże narodzenie
subject: podróże
subject: święty mikołaj
subject: Travel
subject: Wolny czas
description: Boże Narodzenie oficjalnie obchodzi się w grudniu. Na świecie nie brakuje jednak miejsc, w których duch świąt mieszka przez cały rok. Część z nich znajduje się w Europie.
encoded: W tym artykule: Boże Narodzenie przez cały rok Oficjalna wioska Świętego Mikołaja Święty Mikołaj mieszka nie tylko w Rovaniemi Colmar we Francji Rothenburg ob der Tauber w Niemczech Boże Narodzenie obchodzą nie tylko chrześcijanie. W XX w. grudniowe święta uległy globalnej komercjalizacji. Dlatgo ludzie różnych wyznań, a także ateiści, zaczęli traktować je jako okazję do rodzinnych spotkań i wręczania sobie prezentów. Boże Narodzenie przez cały rok Można odnieść wrażenie, że z roku na rok centra handlowe coraz wcześniej inaugurują bożonarodzeniowy sezon. Jeszcze kilka lat temu, wedle niepisanej zasady, pierwsze świąteczne ozdoby pojawiały się w polskich sklepach dopiero po Wszystkich Świętych. W tym roku, podobnie jak i w poprzednim, Mikołaje z czekolady pojawiły się na półkach już w październiku. Przedwczesne świętowanie często wzbudza kontrowersje. Pojawiają się głosy, jakoby wystawianie świątecznych ozdób i odtwarzanie kolęd we wrześniu czy październiku osłabiało magię świąt. A co mają powiedzieć mieszkańcy miasteczek, w których Boże Narodzenie trwa przez cały rok? Oczywiście nie jest to oficjalne, ale odwiedzając je, łatwo pomylić daty w kalendarzu. Te kierunki z pewnością zainteresują osoby, dla których święta są za krótkie i marzą o Gwiazdce nawet w lipcu. Oficjalna wioska Świętego Mikołaja W takim zestawieniu nie może zabraknąć Rovaniemi. To tam znajduje się Santa Claus Village, w której mieszka Święty Mikołaj. Wioska jest otwarta przez cały rok. Przed zaplanowaniem wizyty dobrze jednak sprawdzić godziny pracy Mikołaja. Każdy zasługuje na odpoczynek, nawet święty. Bez względu na porę roku, w Rovaniemi zawsze można spodziewać się białych świąt. Granica koła podbiegunowego jest oddalona od miasteczka o około 8 kilometrów. Poza wizytą w Głównym Urzędzie Pocztowym wioski, goście mają do wyboru wiele podbiegunowych aktywności. Między innymi przejażdżki skuterami śnieżnymi czy zaprzęgiem prowadzonym przez psy husky lub renifery. Święty Mikołaj mieszka nie tylko w R…

tam-boze-narodzenie-trwa-caly-rok-wiesz-o-jakich-miejscach-mowa-6e6eb49.jpg
width: 960
height: 540

Czy Święty Mikołaj istnieje? Prawdziwa historia biskupa z Miry
type: item
date: 2022-11-24T13:16:50.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: boże narodzenie
subject: Edukacja
subject: Kultura
subject: legendy
subject: Społeczeństwo
subject: święta
subject: święty mikołaj
subject: turcja
subject: Wolny czas
description: Święty Mikołaj jest jedną z najpopularniejszych postaci we współczesnej kulturze. Co roku dzieci na całym świecie wysyłają list do wesołego staruszka, licząc, że ten odpowie na ich prośby. Czy Święty Mikołaj istnieje jednak naprawdę? Kim był tajemniczy biskup z Miry? O życiu tego człowieka wiemy niewiele, a większość informacji jest oparta na mitach i legendach.
encoded: W tym artykule: Kim tak naprawdę był Święty Mikołaj? Według jednej z legend, biskup z Miry miał pomóc trzem ubogim córkom Święty Mikołaj uratował żołnierzy przed śmiercią Czy Święty Mikołaj naprawdę istnieje? Obecnie najpopularniejszy wizerunek Świętego Mikołaja to ten z pulchnym staruszkiem ze śnieżnobiałą brodą, który ubrany jest w czerwony kostium. Prawdopodobnie mieszka wraz z gromadą elfów, które pomagają mu tworzyć prezenty, w Laponii lub na biegunie północnym. Kult Mikołaja wywodzi się z kultury brytyjskiej i amerykańskiej. Do spopularyzowania postaci w formie współczesnej przyczyniła się reklama słynnego napoju Coca-Cola w 1930 roku, stworzona przez Amerykanina Freda Mizena. Do dziś dzieci na całym świecie wysyłają listy do mitycznego staruszka, licząc, że to właśnie on przynosi im prezenty w tym wyjątkowym okresie świąt Bożego Narodzenia. Konfrontacja z rzeczywistością bywa zwykle bolesna. Dzieci, które dowiadują się, że Święty Mikołaj nie istnieje, są bardzo rozczarowane. Nie oznacza to jednak, że pierwowzór tej postaci jest fałszywy. Prawdziwa historia ma morał, który sprawił, że ta legenda żyje po dziś dzień… Kim tak naprawdę był Święty Mikołaj? Historia świętego Mikołaja sięga 3 wieku naszej ery. Według średniowiecznych przekazów urodził się 15 marca 270 roku w Patarze, niedaleko Miry w dzisiejszej Turcji. W epoce hellenistycznej nazywany był Nikolaos. Był jedynym dzieckiem bardzo zamożnych rodziców. Po ich śmierci odziedziczył fortunę, którą chętnie dzielił się z potrzebującymi. Młody wówczas chłopiec postanowił powierzyć swoje życie Bogu i wstąpił do klasztoru. Po kilku latach pokornej posługi został biskupem. Archeolodzy odnaleźli miejsce pochówku świętego Mikołaja. Gdzie się znajduje? Badacze odnaleźli miejsce, w którym pochowany został Mikołaj z Miry. Znajduje się w południowej Turcji. Niewiele wiadomo o jego życiu, a prawie wszystkie informacje pochodzą z ikonografii i ubogich badań archeologicznych. Znaczna część jego biografii jest oparta na mit…

biskup-miry-e695107.jpeg
width: 1435
height: 2090

Archeolodzy odnaleźli miejsce pochówku świętego Mikołaja. Gdzie się znajduje?
type: item
date: 2022-10-20T10:38:05.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: archeologia
subject: bizancjum
subject: chrześcijaństwo
subject: Edukacja
subject: jezus chrystus
subject: Kultura
subject: odkrycia archeologiczne
subject: Społeczeństwo
subject: starożytny rzym
subject: święty mikołaj
description: Badacze odnaleźli miejsce, w którym pochowany został Mikołaj z Miry. Znajduje się w południowej Turcji.
encoded: W tym artykule: Gdzie i kiedy zmarł Mikołaj z Miry? W XI wieku szczątki biskupa zostały wykradzione z kościoła Archeologom udało się odnaleźć dokładne miejsce pochówku Mikołaja Kim był Mikołaj z Miry? Na przełomie III i IV wieku, w starożytnym mieście Mira (obecnie Demre), żył pewien biskup. Według najstarszych przekazów, w epoce hellenistycznej nazywany był Nikolaos, co po polsku oznacza Mikołaj. Bardzo niewiele wiadomo o jego życiu, a większość źródeł pochodzi z ikonografii i badań archeologicznych. Co ciekawe, pierwsze wzmianki w tekstach o tej postaci pochodzą dopiero z VI wieku, czyli 200 lat po jego śmierci. Gdzie i kiedy zmarł Mikołaj z Miry? Demre to miasto, które znajduje się w południowo-zachodniej części tureckiej Anatolii. Ówczesna Mira była jednym z ważniejszych miast regionu, zarówno w czasach imperium rzymskiego, jak i bizantyjskiego. W mieście wybudowano świątynię Artemidy, która była wówczas największą i najpiękniejszą budowlą Miry. To właśnie ten budynek nakazał zburzyć Mikołaj, który walczył z pogańskimi wierzeniami. W jego miejsce nakazał postawić swój kościół. Prawdopodobnie w 343 r. n.e. biskup zmarł, a jego szczątki pochowano w sarkofagu, który umieszczono w krypcie grobowej znajdującej się w świątyni. Kilkaset lat później kościół został zalany, a na jego murach wybudowano nową świątynię pod wezwaniem św. Mikołaja. W XI wieku szczątki biskupa zostały wykradzione z kościoła W 1087 roku kości duchownego zostały wykradzione przez włoskich kupców i od tego czasu znajdują się w Bazylice św. Mikołaja Cudotwórcy w Bari. Z kolei kilkanaście lat później, w czasach pierwszej wyprawy krzyżowej, weneccy żeglarze zrabowali resztę kości biskupa. Przewiezione zostały do Wenecji, gdzie wyeksponowano je w postaci relikwii w tamtejszym kościele San Nicolò del Lido. Kim tak naprawdę był Święty Mikołaj? Święty Mikołaj jest jedną z najpopularniejszych postaci we współczesnej kulturze. Co roku dzieci na całym świecie wysyłają list do wesołego staruszka, licząc, że …

swiety-mikolaj-z-miry-cd675fb.jpg
width: 6000
height: 4000

Wioska Świętego Mikołaja w Rovaniemi. O wizycie w tym miejscu marzą nie tylko dzieci
type: item
date: 2021-12-08T10:35:12.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: finlandia
subject: laponia
subject: święty mikołaj
subject: Travel
description: Wioska Świętego Mikołaja co roku jest odwiedzana przez ponad pół miliona gości. Jakie atrakcje czekają na nas w Rovaniemi?
encoded: W tym artykule: Wioska Świętego Mikołaja w Rovaniemi Rovaniemi – praktyczne informacje Gdzie mieszka Święty Mikołaj? To pytanie zadają sobie dzieci na całym świecie. Na szczęście nie jest to żadna tajemnica. Ulubiony święty milusińskich (i nie tylko) mieszka na dalekiej północy, a dokładnie w Rovaniemi w Finlandii. To właśnie tam znajduje się oficjalne biuro Mikołaja i na ten adres można wysyłać do niego listy. Grudzień to najbardziej pracowity miesiąc w wiosce, ale wesoło i magicznie jest przez cały rok. Co warto wiedzieć o Rovaniemi? Kim tak naprawdę był Święty Mikołaj? Święty Mikołaj jest jedną z najpopularniejszych postaci we współczesnej kulturze. Co roku dzieci na całym świecie wysyłają list do wesołego staruszka, licząc, że ten odpowie na ich pr... Wioska Świętego Mikołaja w Rovaniemi Rovaniemi to nieoficjalna stolica Laponii. Oczywiście najbardziej znanym mieszkańcem miasta jest Święty Mikołaj i to właśnie on przyciąga ponad pół miliona turystów każdego roku. Pierwotnie Mikołaj mieszkał w Korvatunturi – tak od wieków wierzyli Finowie. Gdzie dokładnie? To sekret, ale żeby być bliżej ludzi, postanowił założyć swoje biuro w Rovaniemi w 1985 r. Od 2010 r. jest to oficjalna wioska Świętego Mikołaja. Wioska Świętego Mikołaja jest otwarta codziennie przez cały rok. Na miejsce można dojechać autobusem z centrum Rovaniemi – kursują co godzinę. Możemy również przejść pieszo około ośmiu kilometrów lub zamówić taksówkę. Święty Mikołaj urzęduje zaledwie trzy kilometry od lotniska, a więc podróżni z daleka mogą odwiedzić go od razu po wylądowaniu w Rovaniemi. Przed zaplanowaniem wizyty w wiosce dobrze sprawdzić godziny pracy Mikołaja. Każdy zasługuje na odpoczynek, nawet święty. Wioska Świętego Mikołaja jest flagową atrakcją Laponii. Na miejscu oprócz biura działają również restauracje, kawiarnie i sklepy, w których można kupić designerskie pamiątki. Goście mają do wyboru wiele podbiegunowych aktywności, między innymi przejażdżki skuterami śnieżnymi czy zaprzęgiem prowadz…

wioska-swietego-mikolaja-w-rovaniemi-o-wizycie-w-tym-miejscu-marza-nie-tylko-dzieci-e1c9f92.jpeg
width: 1024
height: 683

5 powodów, żeby pojechać do Laponii w Finlandii
type: item
date: 2018-11-28T07:08:00.000Z
creator: Barbara Żukowska
subject: Porady
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: finlandia
subject: igloo
subject: laponia
subject: renifer
subject: święty mikołaj
subject: Travel
subject: zorza polarna
description: Zastanawialiście się, co Święty Mikołaj robi wiosną? Chcielibyście oglądać zorzę polarną przez przeszklony sufit igloo? Przedstawiamy 5 powodów, dla których warto odwiedzić Laponię w Finlandii.
encoded: 1. Bo słońce świeci tam na okrągło. Oczywiście tylko latem - między 20 maja a 23 lipca jego tarcza nie chowa się za horyzontem. Za to zimą, od 30 listopada do 12 stycznia, nie wyłania się ponad horyzont. Zimowe miesiące to dobry czas na oglądanie zorzy polarnej, pod warunkiem jednak, że niebo jest bezchmurne i nie ma świateł dużych miast. Na przykład w miejscowości Hetta (gmina Enontekiö), leżącej 200 km za kołem podbiegunowym, zorzę można oglądać z górnej stacji wyciągu narciarskiego. Jest też inne doskonałe miejsce, w pobliżu znanego ośrodka wypoczynkowego Levi: Levin Iglut. Na szczycie wzgórza stanęło dwadzieścia szklanych luksusowych igloo. Nawet leżąc w łóżku, można sprawdzić przez przezroczysty sufit, czy na niebie przypadkiem nie pojawiło się świetlne widowisko. Żeby go nie przegapić, najlepiej ustawić „alarm zorzowy". 2. Bo nie ma lepszego miejsca, żeby znaleźć się tak blisko natury. Są tam rozległe przestrzenie, góry, jeziora, torfowiska i niewielu mieszkańców, przez co przyroda jest nieskażona, a prawdopodobieństwo spotkania dzikich zwierząt duże. Na południe od Hetta rozciąga się Park Narodowy Pallas-Yllastunturi z wyznaczonymi szlakami letnimi i zimowymi oraz z różnymi typami schronisk i schronów. W samym Hetta działa Fell Lapland Nature Centre. Centrum jest nie za duże i nie za małe - w sam raz, żeby zajrzeć tam na godzinę czy dwie i dowiedzieć się więcej m.in. o kulturze ludu Sami, rdzennych mieszkańców Laponii. Ich przetrwanie było kiedyś uzależnione od natury, a pory roku (wyróżniają ich aż osiem) wyznaczały rytm życia. Nadal jednym z najważniejszych wydarzeń jest dla nich moment wiosennego zrównania dnia z nocą, które przypada około 21 marca. Wówczas Samowie z całej Laponii, a więc także ze Szwecji i Norwegii, spotykają się w Hetta na wielkiej imprezie. I występują w swoich tradycyjnych strojach i biżuterii. Imprezie towarzyszą dodatkowe atrakcje na zamarzniętym jeziorze Ounasjarvi, m.in. wyścigi reniferów i rzuty lassem (dla hodowców reniferów umie…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/2322d5d6ed45345bdf5ec8030dc012a3dd4e00e1-58d40b8.jpeg
width: 3776
height: 2520

PREZENTOMANIA
type: item
date: 2011-12-19T13:19:00.000Z
creator: Julia Lachowicz
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: ludzie
subject: święty mikołaj
description: 10 POSTACI, KTÓRE PRZYNOSZĄ GWIAZDKOWE PREZENTY.
encoded: 1. Skrzat po awansie Jeżeli tegoroczne święta Bożego Narodzenia chcesz spędzić w Szwecji, to nie licz na św. Mikołaja. Nie przyjdzie. Wypatruj za to Tomtego, śmiesznego krasnala z brodą, ubranego w jutowy strój. Kiedyś nie roznosił prezentów, a jedynie pilnował domu wieśniaków w wigilijną noc. W XIX w. awansował i teraz to właśnie on wkłada podarki do zawieszonych na kominku skarpet. Często dołącza do nich karteczki z rymowankami, które opowiadają, co tym razem sprezentował. Zaraz potem wskakuje na Julboka, swoją słomianą kozę, i pędzi do kolejnego domu. KIEDY PRZYCHODZI? 24 GRUDNIA 2. Spóźnialska Baba-Jaga Czarownica La Befana – to na nią z niecierpliwością czekają włoskie dzieci. Podobno wędrowała razem z Mędrcami ze Wschodu, niestety zabłądziła i nie zdążyła złożyć Dzieciątku swoich darów. Od tego czasu lata na miotle i zostawia prezenty w skarpetkach. Tak na wszelki wypadek, gdyby w którymś z domów zjawił się Jezus. Niegrzecznym dzieciom zamiast rózgi daje węgiel i czosnek. Oczekuje, że na stole będzie na nią czekać poczęstunek: pomarańcza i szklaneczka wina. W końcu to Włoszka. KIEDY PRZYCHODZI? 6 GRUDNIA 3. Piotruś z gestem Zapytaj Holendrów, skąd pochodzi św. Mikołaj, a bez wahania powiedzą, że z Niderlandów. Tyle że wyemigrował na koniec świata, czyli na południe Europy. Nie podróżuje saniami, tylko parowcem, za pomocnika ma Zwarte Pieta (dosł. Czarnego Piotrusia), który grzecznym dzieciom rozdaje prezenty, a niegrzeczne zabiera do srogiej i dalekiej Hiszpanii. Brrr!!! KIEDY PRZYCHODZI? WIECZOREM 5 GRUDNIA 4. Wielbłądzia przysługa W Syrii świąteczny okres trwa prawie przez cały miesiąc. Miejscowi chrześcijanie ucztowanie zaczynają już 4 grudnia, w dzień św. Barbary, ale na prezenty trzeba czekać aż do Nowego Roku. Na południu kraju przynosi je postać dość niecodzienna – najmniejszy z wielbłądów Trzech Króli. Tradycyjnie dzieci zostawiają mu miski z wodą i zbożem na zewnątrz, by zmęczony podróżą po pustyni miał siły dalej roznosić podarki i przyszedł za rok. …

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/e32310dd50b3cb1ab209962dc15adbd0fc2c8a94-96e051e.jpeg
width: 504
height: 377

Laponia - kraina reniferów
type: item
date: 2009-03-24T21:07:56.000Z
creator: Agnieszka Kępska
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: finlandia
subject: Kultura
subject: natura
subject: renifery
subject: skandynawia
subject: święty mikołaj
description: Laponia, kraina leżąca za kręgiem polarnym, przywabiła mnie do siebie po raz dziewiąty.
encoded: Już pierwsza podróż przez te najbardziej w Europie dziewicze obszary zrobiła na mnie ogromne wrażenie. Bezkresne księżycowe płaskowyże i góry z głębokimi jeziorami polodowcowymi sprawiały wrażenie, że zmierzam na kraniec świata. Ani śladu cywilizacji czy nawet drugiego człowieka. Zostałam sam na sam z przyrodą. Tę niezwykłość potęgował jeszcze fakt, że bez przerwy był dzień. W połowie maja w Laponii topnieją śniegi, a wraz z nimi mija długa polarna noc. Rozpoczyna się niepodzielne władanie słońca, które nie zachodzi przez ponad dwa miesiące. Dzień polarny zmienia białą, surową krainę, z którą kojarzy się królestwo św. Mikołaja i reniferów, w kolorowy dywan. Nie spodziewajcie się jednak słodkich, sielskich widoczków. Spotyka się tu raczej dzikie pejzaże niczym z mrocznej baśni: powyginane w dziwaczne kształty drzewa, rwące rzeki, huczące wodospady, wygładzone przez lodowce grzbiety. Dalej na północ iglaste lasy przechodzą w gąszcze karłowatych brzóz porastających rozległe fieldy. Potem są już rumowiska skalne pokryte głównie porostami. Krajobraz Laponii chroniony jest przez kilkanaście parków narodowych. Trudno oprzeć się pokusie wyruszenia w kilkudniową wędrówkę wytyczonymi na ich terenie szlakami. A jest po czym wędrować. Ta piękna kraina rozciąga się na olbrzymim obszarze za kręgiem polarnym, od Norwegii, przez Szwecję i Finlandię, po Półwysep Kolski w Rosji. Zwłaszcza wschodnia Laponia jest gratką dla ludzi poszukujących nieskażonej przyrody. rainę tę warto odwiedzić także dla jej rdzennych mieszkańców – Samów, nazywających Laponię Sapmi. To jeden z najstarszych ludów Europy, zajmujący tereny Skandynawii niemal od czasu, gdy 10 tys. lat temu ustąpił z nich lodowiec. Jeszcze do niedawna Samowie żyli z łowiectwa i zbieractwa, przenosząc się z miejsca na miejsce. Dziś, choć prowadzą już osiadły tryb życia, niektórzy nadal utrzymują się w tradycyjny sposób. 75 tys. Samów żyje na terenie czterech państw. Mimo to zachowali swą kultu-rową odrębność. Mają własny parlamen…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/80e6fa9a7acc6273d59ebe1c721e24d7daba5a0a-05260c6.jpeg
width: 602
height: 480