Ten przeciwnik nie ma barw narodowych. Eksperci podkreślają, że może zdecydować o wynikach na mundialu
Na piłkarskich Mistrzostwach Świata 2026, rozgrywanych w USA, Kanadzie i Meksyku, piłkarze będą musieli się zmierzyć z nieoczywistym przeciwnikiem. Wróg ten nie przywdziewa żadnych narodowych barw, a eksperci oceniają, że może wyraźnie osłabić swoich przeciwników. Trzymajmy kciuki, aby dokuczliwy smog nie stał się największym wygranym turnieju.
W meczu otwarcia piłkarskich mistrzostw świata 2026 reprezentacja Republiki Południowej Afryki nie sprawiła niespodzianki. Przegrała 2:0 z gospodarzami – drużyną Meksyku. Południowoafrykańczycy za niekorzystny wynik mogą przede wszystkim winić swoją grę w obronie, która znacząco przyczyniła się do stracenia obu bramek. Naukowcy zaznaczają, że czynników wpływających na wyniki jest jednak więcej, a nie wszystkie z nich związane są z koncepcjami taktycznymi reprezentacyjnych selekcjonerów. W trakcie mundialu rozgrywanego w trzech największych krajach Ameryki Północnej piłkarze będą musieli zmierzyć się z cichym przeciwnikiem. Piłka w oparach smogu – czy zanieczyszczone powietrze spowalnia sport? Eksperci wychowania fizycznego od dłuższego czasu zwracają uwagę na utrudnienia w uprawianiu sportu spowodowane niską jakością powietrza. Zależność pomiędzy składem atmosfery a wynikami zawodników rozgrywających mecz została udowodniona m.in. w chińskich badaniach. Tamtejsi naukowcy zauważyli spadek liczby podań o 2,5% i wzrost liczby fauli o 5,1% w trakcie meczu przy wyraźnym wzroście smogu. Co ważne, udowodniono również, że to nieprzyzwyczajona do niekorzystnego klimatu drużyna gości zanotowała zdecydowanie gorsze wyniki. Podobną pracę naukową wykonał dr Michał Zacharko z wrocławskiego AWF-u. Jego zespół w sezonie 2019/20 PKO BP Ekstraklasy (najwyższy poziom rozgrywek piłkarskich w naszym kraju) zmierzył wpływ zanieczyszczenia powietrza na rodzimą ligę. Po podzieleniu Polski na trzy strefy – północną, centralną i południową – okazało się, że zawodnicy na południu kraju, gdzie występowanie smogu jest najintensywniejsze, biegali mniej i wolniej niż ich koledzy z północnych okolic. Amerykański smog W kraju organizatora Piłkarskich Mistrzostw Świata 2026 występuje zjawisko nazywane smogiem fotochemicznym lub smogiem z Los Angeles. Różni się ono od zanieczyszczenia spotykanego w Polsce przede wszystkim okresem występowania. Podczas gdy polski smog generowany jest głównie przez przestarzałe urządzenia grzewcze w trakcie zimy, ten amerykański tworzy się, gdy węglowodory, tlenki azotu i inne składniki spalin samochodowych wchodzą w reakcję z wysoką temperaturą i światłem słonecznym. Dym bogaty w trujący ozon towarzyszy więc upalnym dniom w dużych, nasłonecznionych metropoliach. Specjaliści przewidują, że ten typ smogu będzie można w trakcie mundialu zaobserwować w kilku miastach, gdzie rozgrywane będą mecze. Jak może wskazywać nazwa zjawiska, od zanieczyszczeń nie ucieknie Los Angeles, gdzie swoje spotkania rozegra m.in. Szwajcaria, Bośnia i Hercegowina czy Belgia. Narażone na smog są przede wszystkim meksykańskie miasta: Monterrey, Guadalajara i Meksyk (na kultowym Estadio Azteca w tym mieście został rozegrany mecz inaugurujący rozgrywki). Na niesprzyjające grze w piłkę nożną warunki przygotować się będą musieli również przyszli półfinaliści mistrzostw, bo to oni zagrają na Mercedes-Benz Stadium w Atlancie, która również typowana jest jako miasto podatne na wysoki poziom zanieczyszczenia powietrza. Jak zaznaczają eksperci, niekorzystne warunki to również skutek działalności kibiców. Słabo rozwinięty w Stanach Zjednoczonych transport zbiorowy sprawi, że duża część fanów będzie musiała dojeżdżać na mecze własnymi samochodami. Tak duża kumulacja spalin wydzielanych przez pojazdy sympatyków futbolu przyczyni się do znaczącej degradacji jakości powietrza. Parking przed stadionem w Houston, gdzie mierzyć się będą choćby reprezentacje Arabii Saudyjskiej, Holandii czy Curaçao, jest jednym z największych tego typu obiektów na świecie, pozwalając na zaparkowanie 26 tysiącom aut. Mimo że na czas mundialu liczba ta zostanie zmniejszona, nadal będziemy mówić o ogromnej przestrzeni, która niewątpliwie skłoni niektórych kibiców do przyjechania na mecz samochodem. Smog kontra sportowcy Uprawianie sportu w pokryte smogiem dni wcale nie uodparnia nas na zanieczyszczenia powietrza. Twórcy kampanii społecznej „Twoja Dawka Smogu” zaznaczają, że sportowcy trenujący na zewnątrz wdychają do swojego organizmu jeszcze więcej trujących substancji niż osoby zwyczajnie poruszające się po mieście. Wytrzymałościowa aktywność fizyczna zmusza nas do wdychania większej ilości powietrza, a co za tym idzie – zanieczyszczeń. Wystarczy godzina intensywnego treningu, by dostarczyć go płucom tyle, ile osoba niećwicząca przyswaja przez całą dobę. W dodatku przy dużym zmęczeniu sportowiec zdecydowanie intensywniej oddycha ustami, a nie nosem, przez co substancje trujące łatwiej wnikają do naszego organizmu. Jakie są konsekwencje takiej sytuacji? Bezpośredni dowód na tę zależność przyniosło badanie obejmujące 2,5 miliona uczestników największych amerykańskich maratonów w latach 2003–2019. Analiza wykazała istotną statystycznie korelację: każdy wzrost stężenia pyłu zawieszonego PM2.5 o zaledwie 1 µg/m³ przekładał się na pogorszenie rezultatów na mecie – średnio o 32 sekundy w przypadku mężczyzn oraz o 25 sekund u kobiet. Można by pomyśleć, że przy tak długim biegu pół minuty to nieduża strata, jednak patrząc choćby na wyniki Maratonu Warszawskiego, widzimy, że taka różnica może przesądzić nawet o zajęciu czołowych lokat. Pozostaje więc się zastanawiać, czy w trakcie przygotowań do północnoamerykańskiego mundialu sztaby trenerskie uwzględniły niekorzystne warunki smogowe. Możliwe, że ten nieoczywisty czynnik wpłynie na wyniki nadchodzących batalii o tytuł mistrza świata. Źródła: Zdrowe Powietrze, Twoja Dawka Smogu Nasz autor Olaf Kardaszewski Absolwent Instytutu Stosowanych Nauk Społecznych na Uniwersytecie Warszawskim. Obecnie student magisterskiego kierunku Studiów Miejskich na tej samej uczelni. Interesuje się społecznymi i kulturowymi aspektami zmieniającego się świata, o czym chętnie pisze w swoich pracach. Współprowadzący projekt „Podziemna Warszawa” w National Geographic Polska. Uwielbia podróże, w trakcie których zawsze stara się obejrzeć mecz lokalnej drużyny piłkarskiej.
Warszawa w TOP 10 najbardziej zanieczyszczonych miast świata. Nie radzimy sobie ze smogiem
Każdej zimy widzimy to samo: polskie miasta skąpane w smogu i przykryte parasolem kłujących w gardło zanieczyszczeń. Chociaż Polacy przyzwyczaili się do tego widoku, to nie wszędzie na świecie jest tak samo: Warszawa znalazła się w niechlubnym rankingu 10 najbardziej zanieczyszczonych dużych miast świata, a inne ośrodki w naszym kraju wcale nie radzą sobie lepiej.
6 stycznia 2025 Warszawa okazała się 10. najbardziej zanieczyszczonym dużym miastem świata w rankingu IQAir. Indeks AQI⁺ US mieścił się w przedziale 151–200, co oznacza powietrze niebezpieczne dla zdrowia. Stolica nie jest jednak rekordzistką: przez chwilę wyprzedził ją Kraków. Warszawa z najgorszym powietrzem na świecie Podczas pisania tego tekstu Warszawa znajduje się na 13. lokacie rankingu zanieczyszczeń i twardo utrzymuje swoją pozycję. Jeszcze wczoraj, według danych World Air Quality Index (IQAir), zajmowała przez chwilę „zaszczytne” 10. miejsce. Nasza stolica znajduje się w gronie takich miast jak Dhaka, Kair czy Delhi, co świadczy o poważnym, niespotykanym w większości europejskich krajów na taką skalę problemie ze smogiem. Nie tylko stolica, Kraków też ma swoje za uszami Oprócz stolicy, w czołówce najbardziej zanieczyszczonych miast pojawili się także inni polscy reprezentanci. 6 stycznia wyprzedził ją Kraków, który przez chwilę zajmował 9. lokatę. Obecnie znajduje się jednak na 32. miejscu, a zaraz za nim plasuje się Wrocław. Skąd bierze się smog i dlaczego tak dużo go w Warszawie? Tak wysoka pozycja w rankingu IQAir wynika z koncentracji pyłu zawieszonego PM2.5 w powietrzu. Pył ten pochodzi głównie z niskiej emisji (spalania węgla i drewna – a czasem i czego innego, np. plastiku – w domowych piecach), spalin samochodowych oraz emisji przemysłowych. W miesiącach zimowych, takich jak styczeń, problem nasila się z powodu częstszych epizodów bezwietrznej pogody i zwiększonego zapotrzebowania na ogrzewanie. Jakie są konsekwencje tak wysokiego poziomu zanieczyszczeń? Wskaźnik AQI (Air Quality Index) oscylujący w granicach 150 oznacza powietrze niezdrowe, zwłaszcza dla osób wrażliwych. Wpływa na choroby układu oddechowego lub krążenia, a wśród osób z astmą czy starszych może zbierać straszliwe żniwo. Przebywanie w takich warunkach nasila objawy astmy, powoduje przewlekłe zapalenie oskrzeli, choroby serca czy znacząco obniża odporność. Tak duży smog to po prostu znaczące pogorszenie komfortu życia. Wszystkim mieszkańcom zaleca się unikanie aktywności na zewnątrz i zamykanie okien – szczególnie w godzinach porannych i wieczornych, kiedy stężenie zanieczyszczeń jest najwyższe. To warunki, w których powinno się korzystać z masek antysmogowych. Ranking IQAir 2026 – kto jeszcze znalazł się na liście? Według rankingu IQAir z dnia 7 stycznia 2026 roku najbardziej zanieczyszczonym dużym miastem na świecie jest Dhaka w Bangladeszu, z indeksem AQI wynoszącym 292. Na kolejnych miejscach uplasowały się: Kair, Egipt – AQI 282 Delhi, Indie – AQI 215 Kolkata, Indie – AQI 214 Lahore, Pakistan – AQI 199 Teheran, Iran – AQI 180 Kampala, Uganda – AQI 176 Addis Abeba, Etiopia – AQI 172 Katmandu, Nepal – AQI 167 Doha, Katar – AQI 165 Warszawa, jak wspomnieliśmy, znajduje się na 13. miejscu. To najwyżej klasyfikowane miasto w Europie, kolejny jest Amsterdam na miejscu 21. Jak śledzić zanieczyszczenie? Smog to poważny problem, który codziennie, po kawałku, odbiera nam zdrowie. Warto śledzić raporty przedstawiane regularnie przez Polski Alarm Smogowy lub obserwować poziom zanieczyszczenia samodzielnie za pośrednictwem airly.org. Jak wygląda sytuacja w waszych miastach? Źródło: IQAir Nasz autor Jonasz Przybył Redaktor i dziennikarz związany wcześniej m.in. z przyrodniczą gałęzią Wydawnictwa Naukowego PWN, autor wielu tekstów publicystycznych i specjalistycznych. W National Geographic skupia się głównie na tematach dotyczących środowiska naturalnego, historycznych i kulturowych. Prywatnie muzyk: gra na perkusji i na handpanie. Interesuje go historia średniowiecza oraz socjologia, szczególnie zagadnienia dotyczące funkcjonowania społeczeństw i wyzwań, jakie stawia przed nimi XXI wiek.
Oto najbardziej zanieczyszczone miasto w Polsce. Stężenie przekracza wszelkie limity
Szokujące dane z raportu Polskiego Alarmu Smogowego: mieszkańcy Nowej Rudy oddychali trującym powietrzem przez 73 dni 2024 roku, a poziom zanieczyszczeń aż siedmiokrotnie przekroczył normy.
Nowa Ruda na czele rankingu: powietrze siedem razy gorsze niż dopuszczalne normy Nowa Ruda, miasto w województwie dolnośląskim, zostało uznane za najbardziej zanieczyszczone w Polsce w 2024 roku. Tak wynika z najnowszego raportu opublikowanego przez Polski Alarm Smogowy. Dane nie pozostawiają złudzeń: poziomy zanieczyszczeń powietrza w tym mieście przekroczyły dopuszczalne normy aż siedmiokrotnie. Miasto zajęło pierwsze miejsce we wszystkich trzech analizowanych kategoriach: średnioroczny poziom benzo(a)pirenu, średnioroczny poziom pyłu PM10 oraz liczba dni smogowych. To czyni z Nowej Rudy lidera niechlubnego rankingu smogu w Polsce. Polski Alarm Smogowy: 73 dni smogowe i zatrute powietrze Raport ujawnia, że mieszkańcy Nowej Rudy w 2024 roku przez 73 dni oddychali powietrzem, którego jakość znacznie przekraczała normy bezpieczeństwa. Wśród zanieczyszczeń dominował benzo(a)piren – toksyczna substancja rakotwórcza, której obecność w powietrzu stanowi poważne zagrożenie dla zdrowia. – To niedopuszczalne, że wciąż mamy miasta, w których poziomy benzo(a)pirenu są wielokrotnie przekraczane – alarmował Piotr Siergiej, rzecznik Polskiego Alarmu Smogowego. Z kolei Anna Dworakowska z Krakowskiego Alarmu Smogowego podkreśliła, że smog może powodować choroby nowotworowe, problemy z oddychaniem oraz zaburzenia rozwojowe u dzieci. Radomsko i Łódzkie w czołówce zanieczyszczeń powietrza W niechlubnym rankingu tuż za Nową Rudą znalazło się Radomsko, miasto w województwie łódzkim. Co więcej, aż 10 z 30 najbardziej zanieczyszczonych miast w Polsce pochodzi właśnie z tego województwa. To niepokojący sygnał o skali problemu w centralnej części kraju. Raport wskazuje również, że średni poziom pyłu PM10 w Polsce wzrósł o 7% w porównaniu do 2023 roku. Pył PM10 jest jednym z głównych składników smogu i może prowadzić do poważnych chorób układu oddechowego oraz krążenia. Kryzys programu Czyste Powietrze i spowolnienie walki z węglem Eksperci zauważają, że walka ze smogiem w Polsce zwolniła. Jak informuje Polski Alarm Smogowy, tempo wymiany starych pieców węglowych znacząco spadło w 2025 roku, co spowodowało zahamowanie poprawy jakości powietrza. Dodatkowo program Czyste Powietrze, który miał wspierać finansowo mieszkańców w tej walce, znajduje się obecnie w kryzysie. – Jeśli nie przywrócimy dynamiki programu, kolejne lata przyniosą jeszcze gorsze wyniki – komentuje Piotr Siergiej. Organizacje apelują o pilne działania systemowe, które przyspieszą proces wymiany źródeł ciepła i poprawią efektywność wsparcia dla obywateli. Kraków z sukcesem: benzo(a)piren zniknął z pomiarów Wśród nielicznych pozytywnych wiadomości znalazł się przypadek Krakowa. Po raz pierwszy w historii pomiarów nie odnotowano w tym mieście przekroczeń norm benzo(a)pirenu. Eksperci podkreślają, że to efekt skutecznej polityki antysmogowej, która w Krakowie obejmowała m.in. całkowity zakaz palenia węglem oraz rozbudowę sieci ciepłowniczej. Ten przykład pokazuje, że walka ze smogiem może być skuteczna – pod warunkiem konsekwentnych i systemowych działań. Źródło: TVP World Nasz autor Jonasz Przybył Redaktor i dziennikarz związany wcześniej m.in. z przyrodniczą gałęzią Wydawnictwa Naukowego PWN, autor wielu tekstów publicystycznych i specjalistycznych. W National Geographic skupia się głównie na tematach dotyczących środowiska naturalnego, historycznych i kulturowych. Prywatnie muzyk: gra na perkusji i na handpanie. Interesuje go historia średniowiecza oraz socjologia, szczególnie zagadnienia dotyczące funkcjonowania społeczeństw i wyzwań, jakie stawia przed nimi XXI wiek.
Co jeść, by chronić płuca przed smogiem? Nauka nie pozostawia wątpliwości
Rozpoczął się sezon grzewczy. W konsekwencji w wielu miejscach w Polsce znów pojawi się smog. Okazuje się, że ratunkiem dla naszych płuc może być – chociaż w pewnym zakresie – dieta. Co jeść, by lepiej radziły sobie z pyłami w powietrzu?
Według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) zanieczyszczone powietrza jest jednym z największych zagrożeń środowiskowych dla zdrowia ludzi. Dotyczy wielu rejonów świata. Jak podaje Poznański Instytut Technologiczny, w Polsce odpowiada ono za ok. 45 tys. nadmiarowych zgonów rocznie. Jednak wiele wskazuje, że te liczby mogą być niedoszacowane. Zdaniem badaczy z Uniwersytetu Harvarda i University College London zgonów związanych z brudnym powietrzem w Polsce jest blisko 94 tys. rocznie. Jak bronić się przed smogiem? Czy oprócz unikania wychodzenia na dwór i stosowania oczyszczaczy powietrza możemy coś zrobić? W poszukiwaniu idealnej diety chroniącej płuca Doktorantka z Uniwersytetu w Leicester w Wielkiej Brytanii Pimpika Kaewsri przedstawiła na Kongresie Europejskiego Towarzystwa Chorób Układu Oddechowego w Amsterdamie w Holandii intrygujące wyniki badań. Badaczka przeanalizowała dane z brytyjskiego Biobanku, obejmujące około 200 000 uczestników. Porównała wzorce żywieniowe tej grupy ludzi – w tym spożycie owoców, warzyw i produktów pełnoziarnistych – z ilością powietrza wydychanego w ciągu jednej sekundy oraz narażeniem na zanieczyszczenie powietrza w postaci drobnych pyłów zawieszonych (PM2,5). Liczne badania pokazują, że narażenie na wyższe poziomy zanieczyszczenia powietrza wiąże się z pogorszeniem funkcji płuc. – Chcieliśmy zbadać, czy zdrowa dieta lub określone grupy produktów spożywczych mogą modyfikować lub częściowo łagodzić znane niekorzystne skutki zanieczyszczenia powietrza w funkcjonowaniu płuc – opowiada Kaewsri. Jabłko ratunkiem przed zanieczyszczonym powietrzem? Kluczową częścią zanieczyszczonego powietrza są pyły PM2,5. To bardzo drobne cząstki o średnicy 2,5 mikrometra lub mniejsze, uwalniane do powietrza na przykład przez samochody i fabryki. W analizach uwzględniono ten pył, ale tez inne czynniki: wiek, wzrost i status społeczno-ekonomiczny. Co się okazało? Na każdy wzrost narażenia na PM2,5 o pięć mikrogramów na metr sześcienny powietrza zespół zaobserwował spadek ilości powietrza wydychanego w ciągu jednej sekundy o 78,1 ml w grupie spożywającej mało owoców, w porównaniu z zaledwie 57,5 ml w grupie spożywającej dużo owoców. – Nasze badanie potwierdziło, że zdrowa dieta jest powiązana z lepszą funkcją płuc zarówno u mężczyzn, jak i u kobiet, niezależnie od narażenia na zanieczyszczenie powietrza. U kobiet, które spożywały cztery porcje owoców dziennie lub więcej, zaobserwowano mniejsze pogorszenie funkcji płuc związane z zanieczyszczeniem powietrza w porównaniu z kobietami, które spożywały mniej owoców – podsumowuje Kaewsri. Oznacza to, że spożywanie owoców może zmniejszyć wpływ zanieczyszczenia powietrza na funkcję płuc. W ocenie doktorantki zdrowa dieta, bogata w rośliny, powinna być promowana już od szkoły podstawowej. I to nie tylko w celu zapobiegania chorobom przewlekłym, ale także w celu zmniejszenia śladu węglowego diet bogatych w mięso. Źródła: University of Leicester, PIT Nasz autor Szymon Zdziebłowski Dziennikarz naukowy i podróżniczy, z wykształcenia archeolog śródziemnomorski. Przez wiele lat był związany z Serwisem Nauka w Polsce PAP. Opublikował m.in. dwa przewodniki turystyczne po Egipcie, a ostatnio – popularnonaukową książkę „Wielka Piramida. Tajemnice cudu starożytności” o największej egipskiej piramidzie. Miłośnik niewielkich, lokalnych muzeów. Uwielbia długie trasy rowerowe, szczególnie te prowadzące wzdłuż rzek. Lubi poznawać nieznane zakamarki Niemiec, zarówno na dwóch kółkach, jak i w czasie górskiego trekkingu.
Naukowcy alarmują: o tym zagrożeniu Polacy niewiele wiedzą. Ryzykujemy zdrowiem
Z raportu Zakładu Zdrowia Populacyjnego wynika, że statystyczny Polak nie wie, jakie substancje powodują smog i co najczęściej jest jego źródłem. To dobitny przykład, że informacyjnie nadal jest w tym temacie bardzo dużo do zrobienia.
Smog w Polsce to wciąż problem daleki od rozwiązania. Szacunki Europejskiej Agencji Środowiska wskazują, że co roku odpowiada za około 40 tys. przedwczesnych zgonów. Naukowcy z Zakładu Zdrowia Populacyjnego Szkoły Zdrowia Publicznego Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego (CMKP) Warszawy opublikowali nowy raport, w którym zbadali społeczną wiedzę na temat smogu. Wyniki są zatrważające. Najczęstsze mity o smogu Raport „Mapa postaw społecznych wobec zanieczyszczeń powietrza w Polsce” autorstwa zespołu CMKP (prof. Mateusz Jankowski, dr Justyna Grudziąż-Sękowska, dr Kuba Sękowski) wskazuje na niski poziom świadomości społecznej na temat smogu. Badanie przeprowadzono w czerwcu 2025 r. na 1092 dorosłych Polakach. Pokazało ono poważne luki w świadomości Polaków na temat smogu. Aż 71% badanych błędnie uważa, że głównym składnikiem smogu w Polsce jest dwutlenek węgla. To nieprawda – najbardziej szkodliwe są mikroskopijne cząsteczki pyłów PM2,5 i PM10 (o średnicy do 5 i 10 mikrometrów). Tylko połowa przepytanych wskazała domowe piece jako główne źródło smogu, podczas gdy faktycznie tzw. niska emisja odpowiada za większość zanieczyszczeń. Większość ankietowanych – znów błędnie – obwinia przemysł (72%) i transport (66%). Co Polacy wiedzą o wpływie smogu na zdrowie? Nieco lepiej wygląda wiedza o wpływie smogu na zdrowie. 91% badanych zgadza się, że smog wywołuje poważne choroby, głównie płuc (84%) oraz nowotwory (68%). Znacznie mniej osób wiąże go z chorobami serca (43%), przedwczesną śmiercią (40%) czy obniżeniem płodności (34%). Jedynie 7% ma świadomość, że zanieczyszczenia sprzyjają cukrzycy. Jak chronimy się przed smogiem? Trudno się dziwić, że w konsekwencji kuleje także wiedza o tym, jak się przed smogiem ochronić. Również w tym zakresie dane są niepokojące. Tylko 44% Polaków zamyka okna przy złej jakości powietrza. 37% unika wychodzenia z domu. 29% sprawdza bieżące dane o smogu. 19% używa oczyszczaczy powietrza. 10% zakłada maseczki ochronne. Czy na pewno chcemy walczyć ze smogiem? 75% respondentów uważa, że walka ze smogiem powinna być priorytetem władz. Ale gdy są pytani o poparcie dla konkretnych rozwiązań, odpowiedzi już nie są tak jednoznaczne. Nieco ponad połowa popiera wymianę pieców i podatki dla firm emitujących zanieczyszczenia. Znacznie mniejsze wsparcie zyskały strefy czystego transportu (27%), zamykanie kopalń (23%) i zakaz sprzedaży aut spalinowych (10%). Raport podkreśla, że skutki smogu najbardziej dotykają osoby w ubóstwie energetycznym, korzystające z tanich, emisyjnych źródeł ogrzewania, co pogłębia nierówności zdrowotne. Autorzy apelują o edukację od poziomu szkół, większą rolę lekarzy w informowaniu pacjentów oraz kampanie społeczne. Źródło: Nauka w Polsce Nasza autorka Magdalena Rudzka Dziennikarka „National Geographic Traveler" i „Kaleidoscope". Przez wiele lat również fotoedytorka w agencjach fotograficznych i magazynach. W National-Geographic.pl pisze przede wszystkim o przyrodzie. Lubi podróże po nieoczywistych miejscach, mięso i wino.
Bruksela płaci mieszkańcom za rezygnację z jazdy samochodem. Nawet 900 euro
Bruksela stawia na ekologię. Miasto dopłaci zmotoryzowanym, którzy porzucą samochody na rzecz rowerów i transportu masowego.
W tym artykule: Bruksela mówi „nie” samochodom Dopłata na ekologiczne życie Najbardziej ekologiczne miasta w Polsce Ostatnie dwa lata, a zwłaszcza ostatnie tygodnie, przyniosły wyzwania, których się nie spodziewaliśmy. Co prawda temat pandemii powoli znika z nagłówków, ale jego miejsce szybko zajęła wojna w Ukrainie. Przy tak silnych bodźcach łatwo zapomnieć o innych problemach współczesnego świata. Katastrofa klimatyczna czy pogarszająca się jakość powietrza znów zeszły na dalszy plan. Tymczasem Kraków ogłoszono niedawno jednym z najbardziej zanieczyszczonych miast świata. Bruksela mówi „nie” samochodom Na szczęście w wielu miejscach na świecie zielona polityka nadal pozostaje priorytetem. Niedawno pisałem o niemieckim mieście, które opodatkowało jednorazowe opakowania. Belgia nie zostaje w tyle i również kontynuuje działania przyjazne środowisku. O najnowszym pomyśle władz Brukseli zrobiło się szczególnie głośno. I nie ma się co dziwić, chodzi bowiem o niemałe pieniądze. Zanieczyszczone powietrze to problem niemal każdego miasta na świecie. Skąd bierze się smog? Źródłem szkodliwych cząsteczek są między innymi spaliny samochodowe. Co prawda w niektórych krajach wprowadzane są ograniczenia dla ruchu samochodowego na najbardziej ruchliwych ulicach, ale auta nie znikną z miast całkowicie. Alarmujące jest jednak to, że większość z nas nie potrzebuje własnych pojazdów. Lepsze dla środowiska (i dla naszego portfela) byłoby dojeżdżanie do pracy transportem publicznym lub rowerem. Bruksela dobrze o tym wie, dlatego władze miasta podjęły konkretne działania. Mieszkańcy Regionu Stołecznego Brukseli dostają 900 euro, czyli ponad 4000 zł, za porzucenie samochodów. Stolica czekolady i piwa? Poznaj największe atrakcje i zabytki Belgii Jednym z najchętniej odwiedzanych państw zachodniej Europy jest Belgia. Atrakcje turystyczne w tym kraju robią wrażenie na osobach z całego świata. Co warto zobaczyć w Belgii? Jakie zabytki ... Dopłata na ekologiczne życie Program Bruxell'air działa od 2006 r., jednak ostatnio został zaktualizowany. Wcześniej zmotoryzowani, którzy przesiedli się na bardziej ekologiczne środki transportu, otrzymywali „tylko” 500 euro. Warto podkreślić, że gotówka to nie nagroda za zmianę nawyków. Kwota może być przeznaczona wyłącznie na podróżowanie w sposób przyjazny środowisku. Belgowie mogą na przykład kupić sobie rower lub akcesoria. Inne honorowane wydatki mogą dotyczyć komunikacji miejskiej lub korzystania z usługi współdzielenia auta. 900 euro to spora suma. Dobrze więc wykorzystać ją w całości. Niewydane pieniądze są zwracane miastu. Ostateczna kwota jest uzależniona od zarobków mieszkańców. Im niższa pensja, tym większa dopłata na bardziej ekologiczny styl życia. Miasto może przyznać maksymalnie 900 euro. Co zrobić, żeby wziąć udział w programie Bruxell'air? Wystarczy anulować rejestrację samochodu i złożyć wniosek do lokalnych władz. Czy w Polsce doczekamy się kiedyś podobnych rozwiązań? Oby tak. Mniej samochodów na ulicach to nie tylko czystsze powietrze, ale też krótszy czas stania w korku. Działania ekologiczne: lista 8 rzeczy, które możesz zrobić dla zdrowia planety Działania ekologiczne mają ogromną moc sprawczą, ale nie wystarczy tylko o nich mówić czy pisać. Ważne są realne działania, za które Ziemia z pewnością nam podziękuje. O czym mowa? Ot... <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/dzialania-ekologiczne-lista-rzeczy-ktore-mozna-robic-juz-teraz-dla-zdrowszej-planety-fot-getty-images-bfe4aa3.jpeg" width="938" height="527" alt="Działania ekologiczne: lista rzeczy, które można robić już teraz dla zdrowszej planety (fot. Getty Images)" title="Działania ekologiczne: lista rzeczy, które można robić już teraz dla zdrowszej planety (fot. Getty Images)" /> Najbardziej ekologiczne miasta w Polsce Polskie samorządy nie decydują się jeszcze na tak wielkie zmiany, co nie oznacza, że nie realizują zielonej polityki. Według ostatniego rankingu przygotowanego przez Fundację im. Roberta Schumana najbardziej ekologiczne miasta w Polsce to Lublin, Katowice i Łódź. Twórcy zestawienia przeanalizowali pięć kryteriów: indywidualny transport elektryczny, transport publiczny, działania na rzecz jakości powietrza, społeczność lokalna oraz zdrowie publiczne. Proekologiczne działania nie zawsze idą w parze z dosłowną zielenią. Gdzie w Polsce terenów zielonych jest najwięcej? W Sopocie, Zielonej Górze i Gdyni. Źródła: Time Out, samorzad.pap.pl
Nowy raport dotyczący najbardziej zanieczyszczonych krajów świata. Polska w europejskiej czołówce
Najnowsze dane firmy IQAir są niepokojące. W ubiegłym roku znacznie wzrosło zanieczyszczenie powietrza na całym świecie. W Polsce najgorzej było w Orzeszu, mieście w województwie śląskim.
W tym artykule: Na pierwszym miejscu Bangladesz, w którym norma została przekroczona aż 10-krotnie W Europie jesteśmy na 8. miejscu Raport jest ostrzeżeniem dla naszej planety Dlaczego smog jest niebezpieczny? IQAir to szwajcarska firma, która zajmuje się monitorowaniem jakości powietrza na świecie. W swoim najnowszym, pierwszym tak dużym raporcie przedstawiła bardzo niepokojące dane. Okazuje się, że praktycznie każdy kraj przekroczył normy ustalone przez Światową Organizację Zdrowia. Naukowcy ustalili, że tylko 222 miasta spełniały wytyczne WHO. W tym niechlubnym rankingu Polska nie jest prymusem w ujęciu światowym, ale w Europie jesteśmy w czołówce najbardziej zanieczyszczonych krajów. Na pierwszym miejscu Bangladesz, w którym norma została przekroczona aż 10-krotnie Autorzy raportu „2021 World Air Quality Report” przeanalizowali jakość powietrza w 6475 miastach ze 117 krajów. Badacze sprawdzali, ile wynosi stężenie pyłu zawieszonego PM2,5, który uznaje się najbardziej szkodliwy dla naszego zdrowia. W raporcie możemy przeczytać, że w samych Stanach Zjednoczonych nawet 97% miast nie spełnia normy ustalonej przez WHO. Kraków jest najbardziej zanieczyszczonym miastem na świecie W rankingu najbardziej zanieczyszczonych miast świata, Kraków pobił pakistańskie Lahaur i indyjskie Delhi. Na pierwszym miejscu wśród najbardziej zanieczyszczonych krajów świata znalazł się Bangladesz. Tam średnie roczne stężenie pyłów PM2,5 wynosi aż 76,9 µg/m³. Eksperci przypominają, że dopuszczalna średnia ustalona przez Światową Organizację Zdrowia to 5-10 µg/m³ w ujęciu rocznym, a wynik powyżej 50 µg/m³ jest już zagrożeniem dla życia i zdrowia. To oznacza, że mówimy tu o przekroczeniu normy nawet 10-krotnie. Na drugim miejscu uplasował się Czad z wynikiem 75,9, a podium zamyka Pakistan, gdzie średnie stężenie roczne wyniosło 66,8. Najbardziej zanieczyszczonym państwem z Europy jest Czarnogóra, która znalazła się na 16. miejscu. Tam roczna średnia PM2,5 jest na poziomie 35,2. Polska jest na 52. pozycji. Średnie zanieczyszczenie pyłem PM2,5 w naszym kraju wyniosło 19,1 µg/m³. W Europie jesteśmy na 8. miejscu W porównaniu światowych stolic najgorzej wypadła stolica Indii. W Nowym Delhi stężenie PM2,5 jest na poziomie aż 85 µg/m³. Warszawa znalazła się na 50. miejscu. Co smutne, w Europie przed nami są jedynie stolice Bośni i Hercegowiny, Chorwacji, Grecji, Gruzji i Ukrainy. To najbardziej zanieczyszczone miasto na świecie według najnowszego raportu Pakistańskie miasto Lahaur pobiło w tym niechlubnym rankingu indyjską stolicę. Dlaczego w tej 11 milionowej metropolii powietrze jest tak zanieczyszczone i co z tym robią władze Pakistanu? Jeżeli na tapet weźmiemy tylko Europę, nasz kraj wypada naprawdę źle. Jesteśmy na 8 miejscu w rankingu jakości powietrza. Na Starym Kontynencie najgorzej wypada Czarnogóra. Z kolei najlepsza sytuacja jest w Finlandii, Estonii oraz Islandii i krajach skandynawskich. Raport jest ostrzeżeniem dla naszej planety Autorzy raportu podkreślają, że ich badania to alarm i ostrzeżenie dla całej planety. Eksperci kolejny raz przypominają, że rządy powinny podjąć natychmiastowe działania, aby obniżyć emisję zanieczyszczeń powietrza. Tu przecież chodzi o ludzkie życie. Według Światowej Organizacji Zdrowia, każdego roku na świecie umiera kilka milionów osób na skutek wdychania smogu i zanieczyszczonego powietrza. Większość przedwczesnych zgonów ma związek z zatruciem pyłem zawieszonym PM2,5. WHO przypomina, że długotrwałe narażenie na jego działanie powoduje skrócenie średniej długości życia. Dlaczego smog jest niebezpieczny? Badania pokazują, że smog jest przyczyną wielu chorób układu oddechowego, sercowo-naczyniowego, nerwowego i rozrodczego. Zaliczyć do nich można między innymi: choroby serca, astmę, infekcje dróg oddechowych. Dodatkowo osoby, które mają częsty kontakt ze smogiem, są bardziej narażone na zawały, nadciśnienie tętnicze i choroby nowotworowe. W Pekinie zamknięto autostrady i place zabaw z powodu smogu Na początku listopada Chiny zwiększyły dzienną produkcję węgla o ponad milion ton. Kilka dni później smog sparaliżował stolicę. Zanieczyszczone powietrze jest ogromnym zagrożeniem również dla kobiet w ciąży. Długotrwałe wdychanie smogu może być przyczyną przedwczesnych porodów lub nawet poronienia. Dlatego jeśli poziom smogu w mieście jest ekstremalnie wysoki, należy ograniczyć do minimum czas spędzany na zewnątrz. Jeżeli już musimy wyjść na dłuższy czas, warto założyć odpowiednią maseczkę antysmogową.
Pekin ostrzega przed smogiem w czasie Zimowych Igrzysk Olimpijskich
Już w lutym Pekin stanie się sportową stolicą świata. Niestety jakość powietrza w mieście nadal pozostawia wiele do życzenia.
W tym artykule: Pekin nadal zanieczyszczony Chiny walczą ze smogiem przed Igrzyskami Tegoroczne Zimowe Igrzyska Olimpijskie odbędą się w Pekinie. Z uwagi na trwającą pandemię COVID-19 turniej zostanie zorganizowany z zachowaniem obostrzeń sanitarnych. I tak na trybunach zabraknie na przykład zagranicznych kibiców. Koronawirus to jednak niejedyne zmartwienie gospodarzy. Spadek emisji CO2 w Chinach. Po raz pierwszy od zakończenia lockdownu Czy to rzeczywiście „punkt zwrotny” w polityce klimatycznej Chin? Pekin nadal zanieczyszczony Mieszkańcy Pekinu od lat borykają się z wysoce zanieczyszczonym powietrzem. Pod koniec stycznia lokalne władze ogłosiły, że smog najprawdopodobniej będzie odczuwalny również podczas Zimowych Igrzysk Olimpijskich w lutym. Organizatorzy zastanawiają się, co zrobić, żeby sytuacja nie przeszkodziła w przebiegu rozgrywek sportowych. Po tym, jak w 2015 r. stolica Chin wygrała konkurs na zorganizowanie Zimowych Igrzysk Olimpijskich, zapowiedziano walkę z zanieczyszczeniami. Aby poprawić jakość powietrza w Pekinie, zamknięto dziesiątki elektrowni węglowych i przeniesiono ośrodki przemysłu ciężkiego poza miasto. Mimo drastycznych zmian według WHO warunki nadal są niekorzystne dla zdrowia i życia. Nie bez znaczenia jest to, Igrzyska odbywają się w lutym i zbiegają się z końcem zimy i początkiem wiosny na północy Chin. – Pogoda w tym czasie wyjątkowo nie sprzyja. Jeśli przewidzimy wysokie zanieczyszczenie, wszystkie miejscowości uruchomią plany awaryjne – zapowiedział Liu Youbin, rzecznik chińskiego ministerstwa środowiska, na konferencji prasowej. W praktyce oznacza to ograniczenie produkcji w środowiskach odpowiedzialnych za smog. W Pekinie zamknięto autostrady i place zabaw z powodu smogu Na początku listopada Chiny zwiększyły dzienną produkcję węgla o ponad milion ton. Kilka dni później smog sparaliżował stolicę. Chiny walczą ze smogiem przed Igrzyskami Zanieczyszczone powietrze to jeden z największych problemów współczesnego świata. Cząstki PM2,5 wywołują między innymi raka płuc i zawały serca. W 2021 r. ich stężenie w Pekinie spadło do 33 mikrogramów na metr sześcienny. To spadek o 1/3 w porównaniu do 2013 r. – wówczas stolica Chin znajdowała się w czołówce najbardziej zanieczyszczonych miast na świecie. Choć poprawa jest odczuwalna, to do osiągnięcia optymalnych wartości wciąż Chińczykom daleko. Według WHO maksymalne stężenie szkodliwych cząstek w powietrzu to 5 mikrogramów na metr sześcienny. W ramach przygotowań do sportowego wydarzenia w sierpniu ubiegłego roku w Pekinie zmniejszono produkcję o połowę. Następne w 25 milionach gospodarstw domowych zastąpiono piece węglowe palnikami gazowymi lub elektrycznymi. Chińczycy chcą pokazać przy okazji Zimowych Igrzysk Olimpijskich, że potrafią wdrażać ekologiczne rozwiązania i odnoszą sukcesy w walce ze smogiem. Gospodarka kraju nadal jednak jest w prawie 60 proc. zasilana węglem. Według zestawienia przygotowanego przez IQAir w 2020 r. 42 z 100 najbardziej zanieczyszczonych miast na świecie znajdowało się właśnie w Chinach. Pekin nie znalazł się na liście. Źródło: Phys.org
Kraków jest najbardziej zanieczyszczonym miastem na świecie
W rankingu najbardziej zanieczyszczonych miast świata, Kraków pobił pakistańskie Lahaur i indyjskie Delhi.
W tym artykule: Kraków na pierwszym miejscu Polityka antysmogowa Czarne chmury zgromadziły się nad stolicą małopolski. W przenośni i dosłownie, bo Kraków został właśnie najbardziej zanieczyszczonym miastem świata według rankingu jakości powietrza firmy IQAir. W ciągu jednej dobry, normy stężenia pyłu zawieszonego PM10 i PM2,5 zostały przekroczone aż czterokrotnie. Tym samym wyprzedził pakistańskie miasto Lahaur, ostatniego lidera w tym niechlubnym rankingu. Kraków na pierwszym miejscu Rekordowe zanieczyszczenie odnotowano 14.12 we wtorek. Poziom pyłu PM10 osiągał nawet 230 mikrogramów na metr szcześcienny, gdzie normą jest 50. Natomiast poziom PM2,5 przekraczał 100 µg/m³. Tutaj za normę uznajemy 25 mikrogramów, a to oznacza, że w obydwu przypadkach przekroczono ją nawet o 400 proc. Drobny pył PM2,5 uznaje się za najbardziej szkodliwy dla naszego zdrowia. Władze miasta postanowiły, że tego dnia komunikacja miejska będzie bezpłatna na terenie całego Krakowa, a także gmin sąsiadujących. Ponadto mieszkańcy stolicy małopolski otrzymali SMS z alertem RCB: "Uwaga! Dnia 14.12 prognozowana jest zła jakość powietrza w zakresie pyłu zawieszonego. Zrezygnuj z aktywności na zewnątrz”. Dotyczy to szczególne kobiet w ciąży, seniorów, dzieci i osób, które zmagają się z chorobami układu oddechowego i krążenia. Polityka antysmogowa Pierwsze miejsce dla Krakowa w rankingu najbardziej zanieczyszczonych miast w Polsce może dziwić. W 2019 roku miasto wprowadziło uchwałę antysmogową. Zakładała ona, że na obszarze całego miasta w instalacjach spalania paliw dopuszczone jest stosowanie tylko paliw gazowych lub lekkiego oleju opałowego. To znaczy całkowity zakaz stosowania paliw stałych (węgla, drewna i innej biomasy). Uchwała obowiązuje wszystkie budynki na terenie Krakowa. Przepisy dotyczą kotłów, pieców, kominków oraz procesów produkcyjnych, wędzarni, suszarni, czy gastronomii. Miasto od tego czasu nie pojawiało się w raporcie najbardziej zanieczyszczonych miast w kraju, za który odpowiada Polski Alarm Smogowy. Według PAS jakość powietrza w tym mieście znacznie się poprawiła, a polityka antysmogowa przyniosła pozytywne skutki. Jak widać po najnowszym raporcie szwajcarskiej firmy IQAir. Działania władz miasta nie były wystarczające. Badania pokazują, że smog jest przyczyną wielu chorób układu oddechowego, sercowo-naczyniowego, nerwowego i rozrodczego. Zaliczyć do nich można między innymi: choroby serca, astma, infekcje dróg oddechowych. Dodatkowo, osoby, które mają częsty kontakt ze smogiem, są bardziej narażone na zawały, nadciśnienie tętnicze i choroby nowotworowe. Zanieczyszczone powietrze jest ogromnym zagrożeniem również dla kobiet w ciąży. Długotrwały smog może być przyczyną przedwczesnych porodów lub nawet poronienia. Dlatego, jeśli poziom smogu w mieście jest ekstremalnie wysoki, należy ograniczyć do minimum czas spędzany na zewnątrz. Jeżeli już musimy wyjść na dłuższy czas, warto założyć odpowiednią maseczkę antysmogową. Źródło: Powietrze Małopolska, Rzeczpospolita, Wyborcza
To najbardziej zanieczyszczone miasto na świecie według najnowszego raportu
Pakistańskie miasto Lahaur pobiło w tym niechlubnym rankingu indyjską stolicę. Dlaczego w tej 11 milionowej metropolii powietrze jest tak zanieczyszczone i co z tym robią władze Pakistanu?
W tym artykule: Niechlubny lider Smog a zdrowie Co dalej? 17 listopada szwajcarska firma IQAir, która monitoruje jakość powietrza w skali globalnej odnotowała, że o godzinie 11:45 czasu lokalnego zanieczyszczenie powietrza wskazywało 373 jednostek. Przyjmuje się, że wszystko powyżej 300 jest zagrożeniem dla ludzkiego zdrowia. Mieszkańcy są zdesperowani. Domagają się od rządu, aby w końcu zadbał o ich bezpieczeństwo. Wielu z nich mówi, że nie stać ich nawet na opiekę lekarską. Niektórzy zaczęli na własną rękę walczyć ze smogiem, budując własne oczyszczalnie powietrza i wnosili pozwy przeciwko władzom Lahauru. Te z kolei odpowiedzialność zrzucają na sąsiadujące z Pakistanem Indie, które według pakistańskiego rządu są głównym producentem zanieczyszczenia powietrza. Niechlubny lider Francuska agencja AFP poinformowała, że powodem ekstremalnie dużego zanieczyszczenia powietrza jest powszechnie stosowany olej napędowy bardzo słabej jakości, dymu z sezonowego wypalania pól. Dodatkowo nie pomaga niska temperatura i bezwietrzna pogoda, przez którą cyrkulacja powietrza jest dużo słabsza, a smog utrzymuje się dłużej. Eksperci alarmują, że jednym z przyczyn, dlaczego w Pakistanie walka ze smogiem jest nieskuteczna, jest brak badań na temat zanieczyszczeń. Naukowcy, ekolodzy i eksperci zajmujący się środowiskiem przyznają, że trudno o skuteczną strategie, jeśli brakuje danych. View oEmbed on the source website Smog a zdrowie Żeby zobaczyć jak poważnym problemem jest smog wystarczy spojrzeć jak wygląda sytuacja w pakistańskich, czy indyjskich szpitalach. W ciągu ostatnich dni trafiła tam niezliczona liczba dzieci z problemami z oddychaniem. Rodzice są załamani. Każdego dnia boją się wychodzić wraz dziećmi z domu. Według badań smog jest przyczyną chorób układu oddechowego, sercowo-naczyniowego, nerwowego i rozrodczego. Zaliczyć do nich można między innymi: choroby serca, astma, infekcje dróg oddechowych. Dodatkowo, osoby, które mają częsty kontakt ze smogiem, są bardziej narażone na zawały, nadciśnienie tętnicze i choroby nowotworowe. Zanieczyszczone powietrze jest ogromnym zagrożeniem również dla kobiet w ciąży. Długotrwały smog może być przyczyną przedwczesnych porodów lub nawet poronienia. Co dalej? Lahaur położone jest na wschodzie Pakistanu, przy granicy z Indiami. Jest stolicą prowincji Pendżab. Miasto jest ośrodkiem przemysłu włókienniczo-odzieżowego oraz wszelkiego rzemiosła. Tamtejszy Fort i ogrody Szalimar zostały wpisane na liście światowego dziedzictwa UNESCO. W ogrodach znajduje się ponad 400 fontann, pawilony, 12 bram wejściowych, alejki i trawniki. Organizowane są w nim wystawy artystów, przyjęcia dla dyplomatów i koncerty. Teraz jednak to wszystko jest w cieniu problemów z powietrzem. Naukowcy już od wielu lat alarmowali pogarszającą się jego jakość. W 2015 roku opublikowano raport, w którym sugerowano, że rozwój przemysłu i coraz większa liczba pojazdów na drogach, przyczynia się do zwiększania zanieczyszczeń. Co więcej, już wtedy informowano o tym, że problem nie dotyczy tylko sezonu zimowego, a szarą „mgłę” widać było nawet w lato. Muhammad Bashir Khan, poseł partii rządzącej, powiedział mediom, że mają w planach posadzenie większej liczby drzew w miastach i regulację norm dotyczących emisji spalin w pojazdach osobowych. Na razie to tylko zapowiedzi. Zobaczymy co będzie dalej.
W Pekinie zamknięto autostrady i place zabaw z powodu smogu
Na początku listopada Chiny zwiększyły dzienną produkcję węgla o ponad milion ton. Kilka dni później smog sparaliżował stolicę.
W tym artykule: Pekin tonie w smogu Zanieczyszczone powietrze zabija ludzi W czasie, gdy przywódcy państw dyskutują o zmianach klimatycznych na szczycie COP26 w Glasgow, władze Pekinu tymczasowo zamknęły autostrady i szkolne place zabaw z powodu niebezpiecznie wysokiego stężenia zanieczyszczeń w powietrzu. Zalecono również wstrzymanie części prac budowlanych w mieście. Chodzi oczywiście o bezpieczeństwo mieszkańców Pekinu. W krytycznym momencie 5 listopada widoczność ograniczała się do mniej niż 200 metrów. Szczyty najwyższych budynków na wiele godzin zniknęły w gęstej mgle, która tak naprawdę była nie chmurami, a smogiem. Podobne obrazki regularnie powtarzają się w Pekin-Tianjin-Hebei, najbardziej uprzemysłowionej części miasta. Poziom szkodliwych substancji w powietrzu jest najwyższy jesienią oraz zimą. Zwłaszcza w bezwietrzne dni. W piątek poziom niebezpiecznych dla zdrowia cząstek PM2,5 wynosił aż 234 mikrogramy na metr sześcienny. Mikroplastik jest już nawet w powietrzu! Do tej pory mówiono głównie o problemie mikroplastiku obecnego w wodzie. Teraz okazuje się, że mikro cząsteczki plastiku są obecne również w powietrzu. Pekin tonie w smogu Zaledwie kilka dni wcześniej władze Chin poinformowały o zwiększeniu dziennej produkcji węgla o ponad milion ton, w celu złagodzenia niedoboru energii. W ostatnich miesiącach spadki miały doprowadzić do zamknięcia kilku fabryk. Decyzja chińskiego rządu odbiła się głośnym echem na międzynarodowej arenie, zwłaszcza że jeszcze we wrześniu tego roku prezydent Xi Jinping zapowiedział na Zgromadzeniu Ogólnym ONZ, że „Chiny będą dążyć do osiągnięcia maksymalnej emisji dwutlenku węgla przed 2030 r. i osiągnięcia neutralności pod względem emisji CO2 przed 2060 r.”. Chińskie ministerstwo środowiska zapowiada z kolei, że tej zimy planuje zmniejszyć stężenie niebezpiecznych dla zdrowia cząstek PM2,5 średnio o 4 proc. w największych metropoliach. Kampania przewidziana na przełom 2021 i 2022 r. ma zostać przeprowadzona w 64 miastach na silnie uprzemysłowionej północy Chiny. Program poprawy jakości powietrza może być podyktowany sportowymi okolicznościami. Przypomnijmy, że już w lutym w Pekinie odbędą się Zimowe Igrzyska Olimpijskie. Starożytna architektura może okazać się przydatna w tworzeniu budynków odpornych na globalne ocieplenie Tak zwana „architektura wernakularna” może okazać się sposobem na globalne ocieplenie, przynajmniej jeśli chodzi o wyzwania związane budownictwo. Zanieczyszczone powietrze zabija ludzi Smog negatywnie wpływa nie tylko na drogi oddechowe, ale również na samopoczucie, a u kobiet może zaburzać cykl miesiączkowy. Kampanie edukacyjne i apele naukowców nie przynoszą jednak oczekiwanych skutków. Na całym świecie ludzie cały czas trują się zanieczyszczonym powietrzem. Właśnie dlatego Światowa Organizacja Zdrowia pierwszy raz od 16 lat zaostrzyła wytyczne dotyczące jakości powietrza. Badania przeprowadzone przez naukowców z Massachussets Institute of Technology dowodzą, że ograniczenie ruchu samochodowego w czasie kilkumiesięcznych lockdownów przyczyniło się do zapobieżenia przedwczesnych zgonów około 32 tys. osób. Ponad 20 tys. przypadków dotyczy Chińczyków. Wraz z poluzowaniem obostrzeń stężenie szkodliwych cząstek w powietrzu ponownie wzrosło. Nadmierna emisja spalin ma bezpośredni wpływ nie tylko na nasze zdrowie ale również na globalne ocieplenie. Niestety według ostatniego raportu Climate Action Tracker tylko jedno państwo na świecie wypełnia zobowiązania ustanowione podczas podczas porozumienia klimatycznego w Paryżu w 2015 r. Źródło: Reuters
WHO pierwszy raz od 16 lat zaostrza normy jakości powietrza
Z danych WHO wynika, że w 2019 r. 90 proc. ludzi na świecie oddychało niezdrowym powietrzem. Przyszedł czas na zmiany.
W tym artykule: WHO wprowadza zmiany Najbardziej zanieczyszczony kraj na świecie Kolejne badania dowodzą, jak bardzo szkodliwy dla ludzi jest smog. Zanieczyszczone powietrze negatywnie wpływa nie tylko na drogi oddechowe, ale również na samopoczucie, a u kobiet może zaburzać cykl miesiączkowy. Mimo wielu akcji edukacyjnych ludzie na całym świecie wciąż się trują. Dlatego też Światowa Organizacja Zdrowia pierwszy raz od 16 lat zaostrzyła wytyczne dotyczące jakości powietrza. Chcesz walczyć z globalnym ociepleniem? Wyeliminuj z diety wołowinę i ryż W latach 2007–2013 57 proc. emisji gazów cieplarnianych związanych z żywieniem pochodziło z produkcji żywności pochodzenia zwierzęcego. WHO wprowadza zmiany Zmiany dotyczą poziomu stężenia cząstek stałych PM 2.5, ozonu, dwutlenku azotu, dwutlenku siarki i tlenku węgla. Poprawa jakości powietrza oraz ograniczenie emisji gazów cieplarnianych to według WHO główne cele, nad jakimi powinny pracować państwa na całym świecie. Najbliższą okazją do przedyskutowania nowych strategii i działań będzie konferencja klimatyczna ONZ w Glasgow w listopadzie tego roku. Obecnie tylko jedno państwo realizuje założenia z 2015 r. Zgodnie z nowymi limitami średnie roczne stężenie PM 2.5 nie powinno przekraczać 5 mikrogramów na metr sześcienny – czyli dwukrotnie mniej niż do tej pory. Naukowcy ustalili, że długotrwała ekspozycja nawet na tak niskie stężenie nadal może wywoływać choroby serca i płuc czy udary mózgu. Ogłaszając zmiany w zapisie o jakości powietrza, specjaliści z WHO podkreślili, że prawie 80 proc. zgonów związanych cząstkami stałymi można uniknąć, zmniejszając poziom zanieczyszczeń. Pochodzenie PM ma dwa źródła: naturalne (składnik popiołu wulkanicznego) i od działalności człowieka – głównie spalanie paliw w gospodarstwach domowych, przemyśle czy rolnictwie. W 2021 r. europejskie lato było najgorętsze w historii Mimo licznych akcji edukacyjnych i dowodów na postępujące zmiany klimatyczne wiele osób nadal neguje coraz poważniejsze skutki globalnego ocieplenia. Najnowsze dane nie zostawiają miejsca na ... Najbardziej zanieczyszczony kraj na świecie Z danych WHO wynika, że w 2019 r. 90 proc. ludzi na świecie oddychało niezdrowym powietrzem (zgodnie z wytycznymi sprzed 16 lat). W niektórych krajach – przykładowo w Indiach – nadal obowiązują jednak niższe normy. Gdyby zastosować zaostrzone zapisy, niemal całe państwo uznano by za strefę zanieczyszczoną Indie już teraz są uważane za najbardziej zanieczyszczony kraj na świecie. 40 proc. populacji zamieszkuje równiny na północy kraju, gdzie stężenie szkodliwych cząsteczek powietrza jest najwyższe. Szacuje się, że z tego właśnie powodu średnia długość życia Hindusów zmaleje o około 2 lata. Niestety różnice w narażeniu na zanieczyszczone powietrze stale się pogłębiają. Problem ten najbardziej dotyczy krajów o niskich dochodach, które doświadczają intensywnego rozwoju gospodarczego i wielkoskalowej urbanizacji. Eksperci przekonują, że ograniczenia zanieczyszczenia powietrza przez zmniejszenie paliw kopalnych będzie miało podwójne korzyści – nie tylko poprawi stan zdrowia publicznego, ale też spowolni globalne opóźnienie.
Kobiety narażone na smog mogą mieć bardziej bolesne miesiączki
Smog odpowiada za wiele chorób u ludzi. Naukowcy z Tajwanu dowodzą, że zanieczyszczenia powietrza mają też realny wpływ na ryzyko bolesnych miesiączek.
W tym artykule: Smog a bolesne miesiączki Zanieczyszczone powietrze coraz gorsze dla ludzi O tym, że zanieczyszczone powietrze może powodować poważne problemy zdrowotne wiedzą chyba wszyscy. Od raka płuc po choroby serca. Lista wydaje się nie mieć końca, a według naukowców z China Medical University Hospital można dopisać do niej bóle menstruacyjne. Naukowcy ustalili, że długotrwała ekspozycja na smog może wywołać u kobiet częstsze i silniejsze skurcze. Smog a bolesne miesiączki Wyniki badań jasno wskazują na to, że kobiety, które mieszkają w regionach, gdzie powietrze ma najgorszą jakość, są 33 razy bardziej narażone na bolesne miesiączki i inne dolegliwości ginekologiczne od kobiet zamieszkujących miejscowości, w których wysokie stężenie smogu rejestruje się sporadycznie. – „Nie znamy jeszcze mechanizmu, który leży u podstaw tego problemu, ale stres u kobiet narażonych na zanieczyszczenia powietrza lub wyższe średnie poziomy prostaglandyn mogą być odpowiedziami na nasze pytania” – mówi profesor Chung Y. Hsu, jeden ze współautorów badań. Bóle menstruacyjne to jedne z najczęściej występujących zaburzeń ginekologicznych. Pojawiają się zarówno przed jak i w trakcie miesiączki. National Institute for Health and Care Excellence informuje, że dysmenorrhoea występuje u większości kobiet w wieku rozrodczym. Lekarze wskazują, że za bólami menstruacyjnymi mogą stać brak równowagi hormonalnej lub inne ginekologiczne schorzenia takie jak na przykład endometrioza. – „Badania wykazały już, że kobiety, które palą lub piją alkohol podczas miesiączki, mają nadwagę lub są bardzo młode, mogą doświadczać bolesnych skurczy” – kontynuuje profesor Hsu. Naukowcy postanowili przyjrzeć się temu, jaki wpływ na „te dni” u kobiet ma smog. W średniowieczu odkopanie grobu było „pozytywną praktyką”. Bano się, że zmarli są nieszczęśliwi Jak uszczęśliwić nieboszczyka? Kiedyś wierzono, że dobrą metodą będzie pochowanie w tym samym grobie jego psa. Zanieczyszczone powietrze coraz gorsze dla ludzi Zespół badawczy przeanalizował dane od 296 078 mieszkanek Tajwanu w wieku od 16 do 55 lat. Na podstawie ich adresów naukowcy opracowali ryzyko narażenia na powietrze zanieczyszczone między innymi dwutlenkiem węgla i PM2,5. W badaniu wzięły udział kobiety, które do 2000 r. nie skarżyły się na bóle menstruacyjne. Zgodnie z przewidywaniami na podstawie wcześniejszych badań, młode kobiety, zarabiające poniżej średniej krajowej oraz te mieszkające na obszarach szczególnie zurbanizowanych są bardziej narażone na bolesne miesiączkowanie. Analiza danych wykazała też, że w przypadku Tajwanek zamieszkujących regiony o najwyższym stężeniu smogu i innych zanieczyszczeń powietrza, ryzyko bolesnych skurczy było większe od 16,7 do 33,1 razy. – „Nasze wyniki badań pokazują duży wpływ jakości powietrza na ogólne zdrowie człowieka, w tym przypadku szczególnie na ryzyko bolesnego miesiączkowania u kobiet i dziewcząt. Jest to wyraźna ilustracja potrzeby podejmowania działań przez agencje rządowe i obywateli w celu zmniejszenia zanieczyszczenia powietrza, a finalnie poprawy zdrowia” – podsumowuje profesor Hsu.
Ograniczenie spalin w lockdownie uratowało życie ponad 30 tys. ludziom na całym świecie
Znaczne osłabienie gospodarki, izolacja społeczna pogłębiająca kryzysy psychiczne u dzieci i młodzieży, miliony zgonów na całym świecie… – czy o pandemii koronawirusa da się w ogóle mówić w pozytywnym aspekcie? Naukowcy z Massachussets Institute of Technology twierdzą, że tak.
Badania ekspertów dowodzą, że ograniczenie ruchu samochodowego w czasie kilkumiesięcznych lockdownów przyczyniło się do zapobieżenia przedwczesnych zgonów około 32000 osób (z czego ponad 20000 dotyczy przypadków z Chin). Dzięki lockdownom podniosła się jakość powietrza Według naukowców z Massachussets Institute of Technology pandemia ma przynajmniej jeden pozytywny aspekt, a jest nim zmniejszenie stężenia dwutlenku azotu w powietrzu na całym świecie. Podobnej redukcji nie odnotowano jednak w przypadku ozonu i innych drobnych zanieczyszczeń powietrza, które powstają w wyniku tzw. reakcji wtórnych. Badania zostały opracowane na podstawie pomiarów naziemnych z 36 krajów w Europie, Ameryce Północnej i Azji Wschodniej. Naukowcy wzięli pod uwagę wpływ lokalnych obostrzeń sanitarnych oraz zachęcania do zostawania w domu na stan powietrza. Wartości te były różne w zależności od badanego regionu, co zdaniem ekspertów sugeruje, że polityka jakości powietrza powinna być dostosowana do konkretnych miejsc. Dwutlenek azotu pochodzi nie tylko z emisji spalin samochodowych. Gaz ten uwalania się również podczas spalania paliw kopalnych i stosowania w rolnictwie nawozów azotowych. Pod względem procentowym ustępuje miejsca CO2 w powietrzu, jednak jest od 200 do nawet 300 razy bardziej skuteczny w zatrzymywaniu ciepła. Pandemia smogu Temat pandemii od ponad roku utrzymuje się w nagłówkach mediów na całym świecie, przez na drugi plan zeszły inne problemy współczesnego świata, w tym, chociażby smog. Ostatnie wspólne badania naukowców z uniwersytetów medycznych w Białymstoku i Katowicach dowodzą, że zanieczyszczone powietrze zabija ludzi. Według Światowej Organizacji Zdrowia najbardziej szkodliwy jest pył zawieszony, czyli PM 2,5. Przez smog na Śląsku umiera trzy razy więcej ludzi niż na Podlasiu, które uchodzi za najbardziej zielony region w Polsce. W latach 2008-2017 dni z przekroczonym limitem dziennym pyłów PM 2,5 w Katowicach było 45,2 proc, a w Białymstoku niemal o połowę mniej – 24,9 proc. Badania potwierdziły przypuszczenia mieszkańców Śląska dotyczące wpływu jakości powietrza na zdrowie i samopoczucie mieszkańców. Jak mogliśmy przeczytać w raporcie Parlamentu Europejskiego, smog wpływa na stan pacjentów zakażonych koronawirusem. COVID-19 gorzej przechodzili ci, dla których gryzący dym był normą. Zła jakość powietrza nie dotyczy tylko Katowic, a większości dużych miast w Polsce. Normy nad Wisłą są średnio dwukrotnie większe niż w innych europejskich krajach.
Lockdown poprawił powietrze w większości krajów na całym świecie. Ale nie w Polsce
Lockdowny mając powstrzymać rozsiew koronawirusa w większości krajów przyczyniły się do poprawienia stanu powietrza. Niestety, efekt wydaje się tymczasowy.
Analizę IQAir's 2020 World Air Quality Report przygotował serwis prowadzący codzienny ranking miast z zatrutą atmosferą. W dniu pisania tych słów Kraków był na trzecim miejscu na świecie za Biszkekiem w Kirgistanie i Bombajem w Indiach. O tym, że pandemia poprawiła powietrze w Chinach, ale już nie w Polsce, wiemy od dawna. Były to dane cząstkowe z krótkich obserwacji. View oEmbed on the source website Informacje zawarte w raporcie IQAir pokazują, że w całym 2020 roku w stosunku do poprzedniego smog był mniejszy w 65 proc. miastach na Ziemi. W sumie dzięki związanym z pandemią ograniczeniu produkcji przemysłowej i wydobycia surowców, 84 proc. państw na świecie (ze 106 monitorowanych) doświadczyło lepszej jakości powietrza. - Związek między COVID-19 a zanieczyszczeniem powietrza mówi nam teraz znacznie więcej na temat tego drugiego. Szczególnie, że w wielu miejscach po prostu powietrze zwyczajnie ma lepszą jakość. Widać, że ta zmiana jest możliwa, ale tylko na skutek wspólnych, globalnych działań – stwierdzają autorzy raportu poświęconego obecności pyłów PM 2.5. Rekordzistami w Azji były miasta Singapur, Pekin i Bangkok. Tam też wprowadzono szczególnie ostre restrykcje dotyczące zamykania się biznesu i ograniczania transportu. W Pekinie poziom zanieczyszczeń spadł o 11 proc., w Chicago o 13 proc., w Delhi 15 proc., w Paryżu 17 proc. a w Londynie i Seulu o 16 proc. Niestety, czytamy raporcie IQAir, osiągnięty efekt nie utrzyma się długo. Niemal pewne, że wraz z podnoszeniem restrykcji i „powracaniem do normalności”, wróci też smog. Pandemia nie zmieniła też faktu, że tak jak były przed wirusem, w krajach Azji Południowowschodniej nadal jest 49 z 50 miast z najbardziej na świecie zanieczyszczonym powietrzem. IQAir zauważa, że generalnie jakość powietrza w 2020 roku mogłaby wszędzie być wyższa, gdyby nie „ekstremalne wydarzenia”, gdzie skażenie następowało na skutek wielkich burz piaskowych i pożarów, zjawisk bezpośrednio związanych z ocieplaniem się klimatu i pustynnieniem kontynentów. View oEmbed on the source website Właśnie w miastach najbardziej dotkniętych olbrzymimi pożarami, jak Sao Paulo, Los Angeles czy Melbourne poziom pyłów zawieszonych PM 2.5 był wyższy w 2020 roku niż w 2019. Z drugiej strony były też jasne punkty na mapie świata, jak Korea, gdzie powietrze uległo poprawie we wszystkich miastach. Ale tam wprowadzono restrykcje dotyczące dogrzewania się w chłodne dni węglem.
Polskie miasta w czołówce rankingu śmiertelności z powodu smogu. Najwyżej Górny Śląsk
Ponad tysiąc europejskich miast obejmują badania, które ukazały się w prestiżowym czasopiśmie The Lancet. Autorzy analizy oszacowali dla każdego z nich śmiertelność spowodowaną panującym tam zanieczyszczeniem powietrza. Niestety, Polska w rankingu ma mocną reprezentację.
W tym artykule: Włochy i Czechy wysoko Czas na zmianę norm Początek wielkiej analizy Badanie zawiera ranking europejskich miast o najwyższych wskaźnikach śmiertelności przypisywanych każdemu z dwóch badanych zanieczyszczeń powietrza: drobnemu pyłowi zawieszonemu (PM2,5) i dwutlenkowi azotu (NO2). Projekt badawczy był prowadzony przez Barcelona Institute for Global Health (ISGlobal) we współpracy z naukowcami ze Szwajcarskiego Instytutu Zdrowia Publicznego (Swiss TPH) oraz Uniwersytetu w Utrechcie. Wyniki pokazują, że co roku można by zapobiec odpowiednio 51000 (w przypadku zanieczyszczenia PM2,5) i 900 (NO2) przedwczesnym zgonom, gdyby wszystkie analizowane miasta osiągnęły poziomy tych zanieczyszczeń zgodne z normami zalecanymi przez Światową Organizację Zdrowia (WHO). Jeszcze więcej żyć można by ocalić, gdyby wszystkie badane miasta pod względem jakości powietrza dorównały najmniej zanieczyszczonemu miastu na liście. Wtedy liczby te sięgnęłyby odpowiednio 125 000 i 79 000. W pierwszej 10. miast o najwyższej śmiertelności z powodu PM2,5 są aż trzy lokacje z Polski – Górnośląski Związek Metropolitalny (2564-1739 możliwych do uniknięcia zgonów), Jastrzębie-Zdrój (102-71 zgonów) i Rybnik (164-113 zgonów). Dalej wcale nie jest lepiej – w pierwszej 50. polskie miasta zajmują łącznie aż 16 miejsc. Wśród nich: Żory, Warszawa, Radom, Kraków, Łódź, Lublin, Opole, Bielsko-Biała, Zgierz, Kielce, Tomaszów Mazowiecki, Częstochowa i Piotrków Trybunalski. W przypadku zanieczyszczenia NO2 sytuacja wygląda lepiej. Wśród pierwszych 50 państw znajduje się „tylko” Warszawa – na 24. miejscu. Włochy i Czechy wysoko – Zaobserwowaliśmy dużą zmienność wyników dla różnych analizowanych miast. Najwyższe wskaźniki śmiertelności związane z NO2, toksycznym gazem związanym głównie z ruchem samochodowym, stwierdzono w dużych miastach w krajach takich jak Hiszpania, Belgia, Włochy i Francja – skomentował wyniki Sasha Khomenko, główny autor badania ISGlobal. – W przypadku pyłu PM2,5 miasta o największej śmiertelności znajdowały się we włoskiej Dolinie Padu, południowej Polsce i wschodnich Czechach. Dzieje się tak dlatego, że pył zawieszony jest emitowany nie tylko przez pojazdy silnikowe, ale także przez inne źródła spalania, w tym przemysł, ogrzewanie gospodarstw domowych, spalanie węgla i drewna – dodał Khomenko. Najwyższy odsetek naturalnej śmiertelności, który można przypisać drobnemu pyłowi zawieszonemu, wynosił 15% w mieście Brescia (w rankingu brana jest pod uwagę liczba zgonów w odniesieniu do liczby mieszkańców, a nie liczba bezwzględna). Jeśli chodzi o dwutlenek azotu, najwyższy odsetek - do 7% śmiertelności naturalnej - stwierdzono w madryckim obszarze metropolitalnym. Na drugim końcu rankingu znajdują się miasta o najniższych wskaźnikach śmiertelności spowodowanej zanieczyszczeniem powietrza. Tu prym wiodą miasta północnoeuropejskie, zarówno w rankingu PM2,5, jak i NO2. Czas na zmianę norm – To pierwsze badanie oceniające śmiertelność spowodowaną zanieczyszczeniem powietrza na poziomie miast w Europie. Nasze ustalenia potwierdzają dowody sugerujące, że nie ma bezpiecznego progu narażenia, poniżej którego zanieczyszczenie powietrza jest nieszkodliwe dla zdrowia. Sugerują również, że obecnie obowiązujące prawodawstwo europejskie nie zapewnia wystarczającej ochrony zdrowia ludzi – powiedział Mark Nieuwenhuijsen, starszy autor badania i dyrektor Inicjatywy Urbanistyki, Środowiska i Zdrowia w ISGlobal. Wskazał, że wyniki badania pokazują, że maksymalne dopuszczane stężenie NO2 i PM2 powinno zostać zrewidowane przez prawo. – Mamy nadzieję, że władze lokalne będą mogły wykorzystać te dane do wdrożenia polityki planowania miejskiego i transportowego, mającej na celu poprawę zdrowia ludzi – powiedział Nieuwenhuijsen. Początek wielkiej analizy Badanie stanowi część projektu ISGlobal Ranking of Cities i jest pierwszym z serii analiz wpływu różnych czynników środowiskowych związanych z życiem miejskim na zdrowie, w tym zanieczyszczenia powietrza, hałasu, dostępu do terenów zielonych, efektów wysp ciepła itp. W badaniu zastosowano metodologię ilościowej oceny wpływu na zdrowie, która porównuje obecne poziomy zanieczyszczenia powietrza w miastach z dwoma alternatywnymi scenariuszami zakładającymi poprawę jakości powietrza. Opierając się na najnowszych dowodach naukowych dotyczących związku między poziomem zanieczyszczenia powietrza a śmiertelnością, naukowcy obliczyli wpływ, jaki oba scenariusze redukcji zanieczyszczenia powietrza miałyby na obciążenie śmiertelnością. Połączono trzy modele matematyczne, aby określić średnie poziomy każdego zanieczyszczenia w każdym mieście, przyjmując wartości z 2015 roku jako punkt odniesienia i porównując je z danymi z 2018 roku. Aby przeprowadzić porównania miast, badacze przypisali każdemu miastu wskaźnik obciążenia śmiertelnością. Wskaźnik obliczono za pomocą algorytmu, który wziął pod uwagę śmiertelność, procent rocznych przedwczesnych zgonów, którym można było zapobiec, oraz utracone lata życia dla każdego zanieczyszczenia powietrza. Pełny ranking znajdziecie na oficjalnej stronie gromadzącej wyniki badań – tutaj.
Historyczny wyrok. 9-latka zmarła przez zanieczyszczenie powietrza – orzekł sąd
Ella Adoo-Kissi-Debrah mieszkała w pobliżu South Circular Road w Lewisham w południowo-wschodnim Londynie. W ciągu ostatnich trzech lat przed śmiercią doznawała częstych napadów astmy, w wyniku których aż 27 razy trafiała do szpitala.
9-letnia Ella Adoo-Kissi-Debrah zmarła w następstwie ataku astmy w 2013 roku. Teraz sąd orzekł, że do śmierci dziewczynki przyczyniło się zanieczyszczenie powietrza w okolicy jej miejsca zamieszkania. To pierwszy przypadek w historii, kiedy jakość powietrza została oficjalnie uznana za przyczynę zgonu. Tuż po śmierci dziewczynki orzeczono, że zmarła ona na skutek ciężkiej astmy i spowodowanej nią niewydolności oddechowej. Jednak w 2018 roku na jaw wyszły nowe fakty. Raport przygotowany przez prof. Stephena Holgate’a wykazał, że poziom zanieczyszczenia powietrza w okolicy był znacznie przekroczony. Udowadniały to dane zarejestrowany na stacji monitorującej znajdującej się zaledwie milę od domu Elli. Autor raportu stwierdził, że dziewczynka przez wiele miesięcy „żyła na ostrzu noża”. Po ujawnieniu tych danych, zdecydowano o wszczęciu śledztwa, które miało ustalić wpływ jakości powietrza na stan zdrowia Elli. Śledztwo miało też na celu określenie, czy państwo wywiązuje się ze swojego obowiązku ochrony zdrowia obywateli, w tym przypadku – przez dbanie o ograniczenie zanieczyszczenia. Śledztwo ostatecznie przeprowadzono w listopadzie 2020 roku, a kierował nim koroner Philip Barlow. Po dwutygodniowej analizie zgromadzonych dokumentów Southwark Coroner's Court wydał decyzję, w której stwierdzono, że „zanieczyszczenie powietrza miało istotny wpływ” na śmierć 9-latki. W uzasadnieniu werdyktu Barlow ujawnił, że Ella była narażona na nadmierny poziom zanieczyszczenia powietrza. Powiedział, że poziomy dwutlenku azotu (NO2) w pobliżu domu Elli przekraczały wytyczne Światowej Organizacji Zdrowia i Unii Europejskiej. W trakcie dochodzenia bliscy dziewczynki podkreślili, że nie wiedzieli o zagrożeniach związanych z zanieczyszczeniem powietrza. – Stwierdzono, że nie udało się obniżyć poziomu dwutlenku azotu, co prawdopodobnie przyczyniło się do jej śmierci. Brakowało również przekazywania informacji matce Elli, co prawdopodobnie przyczyniło się do śmierci dziewczynki – powiedział koroner. – Dochodzę do wniosku, że Ella zmarła na astmę, do której przyczyniła się ekspozycja na nadmierne zanieczyszczenie powietrza – podsumował Barlow niemal godzinne uzasadnienie. Prof. Gavin Shaddick, doradca rządu Wielkiej Brytanii ds. zanieczyszczenia powietrza, nazwał werdykt „przełomową decyzją”. Powiedział, że ma nadzieję, że to orzeczenie „ułatwi poprawę jakości powietrza w przyszłości”. Z kolei matka Elli, Rosamund Adoo-Kissi-Debrah, powiedziała, że decyzja sądu oddaje zmarłej „sprawiedliwość, na którą zasłużyła”. Dodała, że była zszokowana wynikami śledztwa i wysokimi poziomami zanieczyszczenia powietrza, jakie panują w Lewisham. Toksyczne powietrze Ella cierpiała na ciężką astmę. Po raz pierwszy trafiła z tego powodu do szpitala w 2010 roku, kiedy miała zaledwie 6 lat. Musiała zostać wprowadzona w śpiączkę farmakologiczną, aby lekarze mogli ustabilizować jej stan. W następstwie kolejnych ataków, w 2012 roku dziewczynkę sklasyfikowano jako osobę z niepełnosprawnością. Matka Elli opowiada, że jej córka była tak słaba, że często musiała brać ją na barana w trakcie spacerów. Kiedy trafiała do szpitala „ledwie oddychała” - mówi kobieta. Ella zmarła we wczesnych godzinach rannych 15 lutego 2013 r. po ciężkim ataku astmy. Sprawą zmarłej 9-latki zainteresował się nawet Arnold Schwarzenegger. Aktor i były gubernator Kalifornii aktywnie działa na rzecz ekologii i ochrony środowiska. Napisał do matki Elli, nazywając ją „bohaterką”, a także podziękował za „ujawnienie zanieczyszczenia powietrza jako zabójcy” - podaje BBC. – Dzisiejszy werdykt stanowi precedens dla sejsmicznej zmiany tempa i zakresu, w jakim rząd, władze lokalne i lekarze muszą teraz współpracować, aby stawić czoła kryzysowi zdrowotnemu związanemu z zanieczyszczeniem powietrza w tym kraju – powiedziała Sarah Woolnough, dyrektor generalna Asthma UK i British Lung Foundation i wezwała rząd do natychmiastowego nakreślenia planu ochrony zdrowia publicznego przed „toksycznym powietrzem”.
21 z 30 najbardziej zanieszczyczonych miast na świecie znajduje się w Indiach. Nowy raport
Jak wynika z nowego raportu, Indie po raz kolejny znalazły się na szczycie corocznej światowej listy miast o najgorszej jakości powietrza, podczas gdy chińskie miasta wykazały poprawę w stosunku do roku poprzedniego.
Według danych zawartych w raporcie IQAir AirVisual z 2019 r. dwadzieścia jeden z trzydziestu miast na świecie o największym zanieczyszczeniu powietrza znajduje się w Indiach, a aż sześć z nich jest w pierwszej dziesiątce. Naukowcy z IQAir, międzynarodowej firmy informatyczno-technicznej zajmującej się jakością powietrza, pozyskali dane do swojego raportu z naziemnych stacji monitorowania, które mierzą poziomy drobnego pyłu zawieszonego na metr sześcienny. PM 2.5 oznaczenie pyłu zawieszonego o średnicy nie większej niż 2,5 μm, który zdaniem Światowej Organizacji Zdrowia jest najbardziej szkodliwy dla zdrowia człowieka spośród innych zanieczyszczeń atmosferycznych. Obejmuje takie zanieczyszczenia, jak siarczany, azotany i czarny węgiel, których cząstki są na tyle małe, że przedostają się w głąb płuc i układu krążenia, narażając wdychającego na zaburzenia sercowo-oddechowe oraz upośledzenie funkcji poznawczych i immunologicznych. Ze średnim pomiarem stężenia PM 2.5 na poziomie 110.2, Ghaziabad w północnym stanie Uttar Pradesh zostało sklasyfikowane jako najbardziej zanieczyszczone miasto świata 2019 roku. To dziewięć razy więcej niż wynosi dopuszczalna norma ustalona przez amerykańską Agencję Ochrony Środowiska. W listopadzie ogłoszono stan zagrożenia dla zdrowia publicznego po tym, jak poziom wskaźnika jakości powietrza w niektórych częściach New Delhi przekroczył 800, czyli trzykrotność poziomu zanieczyszczeń uznawanego za niebezpieczny. Szczególny niepokój budzi Azja Południowa – to tu znajduje się aż 27 z 30 najbardziej zanieczyszczonych miast w Indiach, Pakistanie czy Bangladeszu. Pakistańskie Gujranwala, Faisalabad i Raiwind są jednymi z dziesięciu najbardziej zanieczyszczonych miast, a główne skupiska ludności, czyli New Delhi, Lahore i Dhaka zajmują odpowiednio 5, 12 i 21 miejsce. W ujęciu regionalnym najbardziej dotknięte problemem są Azja Południowa, Azja Południowo-Wschodnia i Bliski Wschód. Mimo to Azja Południowa odnotowała poprawę w stosunku do poprzedniego roku. Jako przyczyny spadku raport wskazuje na spowolnienie gospodarcze, sprzyjające warunki pogodowe i ogólne wysiłki w kierunku oczyszczania powietrza. Kryzys klimatyczny i urbanizacja Autorzy raportu podkreślili, że istnieją wyraźne przesłanki wskazujące na to, iż zmiany klimatyczne zwiększają ryzyko narażenia na zanieczyszczenia powietrza, zauważając, że powodują pustynnienie oraz zwiększoną częstotliwość pożarów lasów i burz piaskowych. Mamy tu do czynienia samonapędzającą się machina zanieczyszczeń – emisje gazów cieplarnianych są główną przyczyną pogarszania się jakości powietrza, ale i kryzysu klimatycznego, który sam w sobie jest powodem rosnącego poziomu zanieczyszczeń. Wiele krajów do produkcji energii nadal używa węgla, który w największym stopniu przyczynia się do szkodliwej emisji PM 2,5. Według raportu problem ten pogłębia gwałtowna urbanizacja w uprzemysłowionych miastach Azji Południowo-Wschodniej, która jest głównym źródłem zanieczyszczeń powietrza i stanowi poważne wyzwanie dla zarządzania poziomem PM 2,5. Indonezyjska Dżakarta i wietnamskie Hanoi po raz pierwszy wyprzedziły Pekin wśród najbardziej zanieczyszczonych stolic świata, co autorzy raportu określili "historyczną zmianą odzwierciedlającą szybką industrializację tego regionu". Według raportu roczny poziom PM 2,5 w obu stolicach jest o 20% wyższy niż w Pekinie. "Szybko rozwijające się miasta muszą dokonać wyboru czy chcą rozwijać się w sposób zrównoważony" – powiedział Yann Boquillod, dyrektor ds. monitorowania jakości powietrza w IQAir. – “Głos ludzi przynosi zmiany. Do niedawna wzrost był ważniejszy niż środowisko, ale teraz obserwujemy bardzo wyraźny trend – ludzie domagają się więcej od swoich samorządów". W roku 2019 mieszkańcy Hanoi uświadomili sobie, jak zła jest jakość powietrza w ich mieście i kolektywnie skłonili rząd do działań mających na jej poprawę. Z kolei mieszkańcy Dżakarty w tym samym roku pozwali swój rząd o rosnący poziom zanieczyszczeń. Nie wszystkie kraje monitorują stan powietrza Raport autorstwa IQAir AirVisual obejmuje jedynie kraje, które kompleksowo monitorują jakość powietrza, jednak w wielu częściach świata nadal istnieje duża luka w danych na ten temat, więc w istocie łączna liczba miast przekraczających dopuszczalne progi zanieczyszczeń może być większa. Wspomniana publikacja jako pierwsza analizuje stan powietrza również w Angoli, na Bahamach, w Kambodży, Demokratycznej Republice Konga, Egipcie, Ghanie, na Łotwie, w Nigerii i Syrii, podczas gdy Afryka, kontynent liczący 1,3 miliarda mieszkańców, posiada mniej niż 100 stacji monitorujących, które udostępniają dane w czasie rzeczywistym. Według Światowej Organizacji Zdrowia zanieczyszczenie powietrza powoduje na całym świecie około 7 milionów przedwczesnych zgonów rocznie, głównie w wyniku chorób układu krążenia, nowotworów i infekcji dróg oddechowych. Szacuje się, że ponad 80% mieszkańców obszarów miejskich jest narażonych na poziomy jakości powietrza przekraczające limity wytyczone przez WHO, przy czym najbardziej zagrożone są kraje o niskich i średnich dochodach.
Smog uszkadza mózg jak choroba Alzheimera. Potwierdzają naukowcy z Meksyku
Badania z Meksyku pokazują negatywny wpływ smogu na mózg dzieci i młodych dorosłych. Uszkodzenia przypominają te wywołane chorobą neuronu ruchowego (ALS/NMD), Alzheimera albo Parkinsona.
Naukowcy, w tym z brytyjskiego Lancaster University, skupili się na zdrowiu osób przebywających większą część życia w środowisku z wysokim stężeniem zanieczyszczeń powietrza. Za cel wzięli 186 młodych mieszkańców miasta Meksyk w wieku od 11 miesięcy do 27 lat. Związki pyłów zawieszonych w powietrzu z objawami Alzheimera nie są czymś nowym. Już cztery lata temu badacze z uczelni w Lancaster wykazali obecność pochodzących ze smogu nanocząsteczek w korze przedczołowej mózgu. View oEmbed on the source website - Nowe badania pnia mózgu mieszkańców stolicy Meksyku wykazały nie tylko toksyczne molekuły ze skażonego powietrza o składzie przypominającym wyziewy z aut spalinowych, wspomniane już markery Alzheimera, ale także te pozostawiane przez chorobę Parkinsona oraz ALS – czytamy w informacji prasowej uczelni Lancaster University. Pień mózgu reguluje centralny układ nerwowy, kontroluje serce i częstotliwość, z jaką oddychamy. Także postrzeganie naszego ciała i jego poruszanie się w przestrzeni (np. zmysł równowagi). - U przebadanych dzieci i młodych dorosłych dostrzegliśmy nie tylko neuropatologiczne znamiona Alzheimera, Parkinsona i ALS, ale też dużą koncentrację nanocząsteczek bogatych w żelazo, aluminium i tytan. Szczególnie widoczne były one w istocie czarnej śródmózgowia (substantia nigra) oraz w móżdżku (cerebellum) – tłumaczy prof. Barbara Maher z brytyjskiej uczelni. Ekspertka zauważyła, że cząsteczki zawierające aluminium i żelazo wyglądem przypominają te powstające w procesach spalania i tarcia, odpowiednio w silnikach oraz układach hamulcowych samochodów. Mogą one powodować stany zapalne i nadprodukcję reaktywnych form tlenu, a to z kolei do tzw. stresu oksydacyjnego i śmierci neuronów. Molekuły tytanu miały bardzo charakterystyczny kształt igieł. Podobne odnajdywano też w nerwach otaczających przewód pokarmowy. Może to sugerować, tłumaczy prof. Maher, że po połknięciu owe nanocząsteczki przedostają się z układu pokarmowego do komórek nerwowych łączących go z pniem mózgu. Analizując wyniki badań neurologicznych naukowcy doszli do wniosku, że skażenie powietrza tego typu wystawia ludzi na ryzyko potencjalnego uszkodzenia mózgu. Znamiona wspomnianych chorób w postaci uszkodzeń komórkowych odnaleziono nawet u najmłodszego, 11-miesięcznego uczestnika badania. Wśród zauważalnych problemów naukowcy wymieniają związane z ALS nieprawidłowe fałdowanie się białek (ang. protein misfolding) czy uszkodzenia istoty czarnej śródmózgowia, łączonego bezpośrednio z rozwojem choroby Parkinsona w późniejszym okresie życia. Jedyne co mieli ze sobą uczestnicy badania to stałe przebywanie w silnie zanieczyszczonym powietrzu. View oEmbed on the source website Porównanie wyników testów neurologicznych mieszkańców tonącego w smogu miasta Meksyk z wynikami badań mózgów młodych Meksykanów żyjących innych regionach z czystszym powietrzem w przypadku tych drugich nie wykazało neurodegeneracyjnych zmian. - Wykryty związek między pomiędzy uszkodzeniami komórek oraz ich organelli, jak mitochondria, a tymi metalicznymi nanocząsteczkami są jak dymiący pistolet zostawiony na miejscu zbrodni – stwierdziła prof. Maher.
Spadek emisji dwutlenku węgla z powodu kwarantanny nie spowolni zmian klimatycznych
Emisje mogą być niższe, ale dwutlenek węgla wciąż piętrzy się w atmosferze. Eksperci twierdzą, że znalezienie rozwiązań dotyczących zmian klimatu jest ważniejsze niż kiedykolwiek wcześniej.
W maju stężenie dwutlenku węgla w atmosferze wzrosło do około 418 cząsteczek na milion. Był on najwyższy w historii ludzkości i prawdopodobnie wyższy niż kiedykolwiek w ciągu ostatnich trzech milionów lat. Rekord ten został pobity w samym środku pandemii koronawirusa, mimo że kryzys zdrowotny spowodował jeden z największych i najbardziej gwałtownych spadków emisji CO2, jakie kiedykolwiek odnotowano. Według badań opublikowanych w czasopiśmie Nature Climate Change, w pierwszym kwartale roku dzienna emisja dwutlenku węgla była o 17 procent niższa niż rok wcześniej. Ale nawet tak duże spadki emisji dwutlenku węgla będą miały niewielki wpływ na ogólne stężenie CO2 w atmosferze i to właśnie jest najważniejsze dla zmian klimatycznych. Tak twierdzi Richard Betts, naukowiec z brytyjskiego Met Office (narodowego serwisu meteorologicznego). Wykres: zmiana procentowa dziennych globalnych emisji CO2 z paliw kopalnych od 4 stycznia 2020 r. Pandemia zakłóciła życie na całym świecie, a nakazy pozostawania w domach utrzymywały w nich dużą część świata przez kilka miesięcy. Jednak zakłócenie to skutkuje jedynie niewielkim spadkiem ogólnego stężenia CO2 w atmosferze z uwagi na to, jak długo gaz faktycznie się w niej utrzymuje. A co z tą rekordową koncentracją 418 cząstek na milion? Według analizy zamieszczonej w maju na stronie internetowej CarbonBrief, poświęconej nauce i polityce klimatycznej, bez spadku emisji spowodowanych wirusem wskaźnik ten byłby tylko o 0,4 cząstek na milion wyższy. Jednak dla eksperta ds. energii i klimatu, Constantine'a Samarasa, przesłanie jest jasne: to, że ta niszczycielska pandemia ma niewielki wpływ na dzisiejszy poziom CO2 nie oznacza, że kryzys klimatyczny jest stracony. "Pandemia to najgorszy możliwy sposób na zmniejszenie emisji. Nie ma tu czego świętować", mówi Samaras z Carnegie Mellon University. "Musimy zdać sobie z tego sprawę i uznać, że zmiany technologiczne, behawioralne i strukturalne są najlepszym i jedynym sposobem na redukcję emisji". Co zaobserwowaliśmy porównując emisję CO2 z jego stężeniem? Podczas tego bezprecedensowego, zabójczego globalnego zdarzenia miliony ludzi, którzy mogli pozostać w domach, zrobiły to. Samochody stały na podjazdach. Podróże lotnicze zostały wstrzymane. Zakłady produkcyjne spowolniły lub wstrzymały pracę. Budynki publiczne zamknęły swoje drzwi. Nawet budownictwo wyhamowało. Prawie każdy sektor gospodarki wykorzystujący energię zareagował na ten wstrząs w taki czy inny sposób. Efektem tego był jeden z największych pojedynczych spadków ilości dwutlenku węgla emitowanego przez człowieka we współczesnej historii. W pierwszych miesiącach 2020 roku światowa dzienna emisja CO2 była średnio o 17 procent niższa niż w 2019 roku. W momentach najbardziej restrykcyjnych i rozległych ograniczeń, emisja w niektórych krajach była o prawie 30 procent niższa od ubiegłorocznych średnich - twierdzi Glen Peters, jeden z autorów analizy Nature Climate Change i klimatolog z centrum badań Norway's Center for International Climate Research. Emisja w Chinach zmniejszyła się w lutym o około jedną czwartą. W innych krajach odnotowano kilkuprocentowe spadki w marcu i kwietniu, co zostało wykazane w osobnej analizie opracowanej przez zespół kierowany przez Zhu Liu z Uniwersytetu Tsinghua. Jego zdaniem efekty są pod pewnymi względami duże, ale pod innymi nie wystarczająco duże. "Tylko wtedy, gdy jeszcze bardziej ograniczymy poziom emisji dwutlenku węgla przez dłuższy czas, będziemy mogli zaobserwować spadek jego stężenia w atmosferze. Prawdopodobnie potrzebowalibyśmy, około 20% redukcji przez cały rok, więc każdy miesiąc na całym świecie powinien być jak kwiecień. Ale świat nie może tak długo pozostawać w zamknięciu", twierdzi Zhu Liu. Międzynarodowa Agencja Energetyczna szacuje, że do końca 2020 r. światowa emisja CO2 zmniejszy się o około 8 procent w porównaniu z rokiem ubiegłym. Wynikałoby z tego, że do atmosfery nie trafiłoby około 2,6 miliarda ton dwutlenku węgla. Zespół Nature Climate Change szacuje, że spadek ten wyniesie od 4 do 7 procent, w zależności od tego, jak będzie wyglądała kwarantanna przez resztę roku. Jeśli ludzie zostaną wpędzeni z powrotem do swoich domów przez rosnące wskaźniki zakażeń COVID-19, emisja CO2 może spaść jeszcze bardziej. Nie oznacza to jednak, że problem związany z dwutlenkiem węgla zostanie rozwiązany, a nawet, że będzie to miało pozytywny wpływ na przepełnione nim niebo. Jak twierdzi Peters: "Zmiany klimatu to skumulowany problem. To nie jest tak, jak w przypadku innych zanieczyszczeń, kiedy ktoś wrzuca coś do rzeki, a potem przestaje to wrzucać i problem jest rozwiązany. Liczą się wszystkie nasze emisje z przeszłości." Pomyślmy o atmosferze jak o wannie. Emisja CO2 powodowana przez człowieka jest jak woda wypływająca z kranu. Ocean i ląd, które pochłaniają lub zużywają część tego CO2, są odpływem, ale nawet z wyjętym korkiem, mogą wypuścić tylko połowę wody, która wchodzi do środka. Kiedy tak znaczące wydarzenie jak obecna pandemia powoduje spadek emisji CO2, to tak, jakby kran w wannie został zamknięty o 17 procent. Ale ponad 80 procent wody nadal tryska do wanny, więc jej poziom ciągle będzie wzrastał. Może wanna nie wypełnia się tak szybko, jak wcześniej, ale na pewno nie opróżnia się całkowicie. Krótko mówiąc, pomimo spadku emisji, CO2 nadal przedostaje się do atmosfery i nadal będzie się tam gromadził, tak jak ma to miejsce, odkąd ludzie zaczęli spalać ogromne ilości paliw kopalnych. "Traktujemy atmosferę jak wielkie wysypisko śmieci. Ale kiedy wrzucasz coś do kosza, to wciąż jest na wysypisku. Cały czas tam jest. Nie możemy się tego tak po prostu pozbyć" - stwierdza Ralph Keeling, naukowiec z Instytutu Oceanografii Scripps, którego laboratorium prowadzi długoterminowy projekt monitorowania atmosferycznego CO2 w Mauna Loa. Co ten spadek emisji oznacza dla klimatu? Naukowcy wiedzą dość dobrze, o ile więcej atmosferycznego CO2 będzie się kumulowało każdego roku: mniej więcej połowę tego, co pompujemy do góry (druga połowa jest wchłaniana przez rośliny i oceany). Każdego roku średnie stężenie staje się wyższe. Na przykład w 2018 r. stężenie wzrosło o 2,5 cząsteczki na milion, do średnio 407,4. Średnia z 2019 r. nie została jeszcze udostępniona, ale można spodziewać się podobnej wartości. Oprócz tego rosnącego wzorca, który zależy przede wszystkim od tego, jak dużo zanieczyszczeń emitowanych jest przez ludzi, stężenie CO2 rośnie i spada sezonowo. Jest ono najwyższe późną wiosną każdego roku, gdy rośliny na półkuli północnej budzą się po zimie i wręcz pożerają to węglowe pożywienie. Najniższe stężenie odnotowuje się natomiast wczesną jesienią, gdy rośliny zwalniają przed nadchodzącą zimą (na półkuli północnej jest o wiele więcej ziemi i roślin niż na południu, co powoduje, że dominuje ona w tym wzorcu). Betts i jego współpracownicy tworzą model, na którym oparte są prognozy na nadchodzący rok. Ich szacunki są zazwyczaj niezwykle dokładne. Gdy tylko stało się jasne, że koronawirus ograniczy emisję w tym roku, zdali sobie sprawę, że mogą dokładnie określić, jak duży wpływ na ogólne stężenie CO2 w atmosferze będzie miał ten spadek. Przed rozpoczęciem się pandemii zespół Bettsa przewidywał, jakie będzie stężenie CO2 w atmosferze w 2020 roku. Zakładali oni, że w maju, w szczytowym momencie rocznego cyklu sezonowego, jego stężenie będzie prawdopodobnie wynosić około 417 ppm (i faktycznie na początku maja na stacji odnotowano stężenie wynoszące nieco ponad 418 cząstek na milion). Zespół przewiduje również, że we wrześniu, kiedy sezonowość będzie niska, stężenie wynosie około 410 cząstek na milion. Tak więc ostateczna prognoza dla średniej w ciągu roku to 414 części na milion. Nie jest to prawie żadna różnica w stosunku do przewidywań zespołu bez wpływu koronawirusa. "Przekaz jest taki, że istnieją ograniczenia co do tego, co można zrobić z pojedynczymi działaniami", mówi Betts. Chodzi tu o takie działania, jak jazda samochodem lub ograniczenie lotów. Dodaje też: "Prawdopodobnie zrobiliśmy wszystko, co w naszej mocy, aby zredukować własne emisje w tym niszczycielskim czasie". A więc Betts twierdzi, że nie chodzi o powrót do normy sprzed kryzysu, ale o wypracowanie lepszej normy. Nadal emitujemy o wiele za dużo CO2 To, co pokazał Betts to ciemna strona problemu emisji. Nawet przy całym tym wstrząsie gospodarczym i emocjonalnym ciężarze izolacji, nasze emisje spadły tylko o 17 procent w krótkim okresie czasu i prawdopodobnie spadną o mniej niż 10 procent w ciągu roku. Wpływ tych spadków na ogólny problem emisji gazów cieplarnianych jest nieskończenie mały. Innymi słowy, wciąż wypluwamy ponad 80 procent typowego stężenia CO2, nawet kiedy życie wydaje się być zupełnie inne. Jest to teraz bardzo jasne, że pozostawanie w domu to zdecydowanie za mało, aby rozwiązać kryzys klimatyczny. "Z perspektywy ludzkości pandemia COVID-19 jest największym wydarzeniem, jakiego wielu z nas kiedykolwiek doświadczyło. Dotyczy ona dosłownie wszystkich ludzi na planecie" - mówi Anna Michalak, naukowiec z Carnegie Institution for Science w Stanford. "W pewnym sensie trudno jest to pogodzić z niewielką różnicą w emisji. Wydaje się to niemal lekceważące. Ale ważne jest, aby pamiętać, że pokazuje nam to, jak głęboko wykorzystanie węgla jako źródła paliwa jest zakorzenione w każdym aspekcie funkcjonowania ludzkości, przez co emisje wciąż mają miejsce", dodaje. IPCC (Międzyrządowy Zespół ds. Zmian Klimatu) ostrzegał, że globalny wzrost temperatury powinien być ograniczony do 1,5 stopnia C powyżej poziomu sprzed epoki przemysłowej, aby zapobiec najgorszym, najbardziej niszczycielskim skutkom zmian klimatycznych dla ludzkich społeczeństw. Aby osiągnąć ten cel, całkowite emisje gazów cieplarnianych powodowane przez człowieka muszą zacząć spadać o około 7,6% każdego roku, od chwili obecnej do 2030 r. (i dłużej). Ostatecznie, oczywiście muszą one spaść do zera. Tegoroczny spadek emisji wynosi około 8 procent. Samaras mówi, że w żaden sposób nie odzwierciedla to tego, co może przynieść wspólny, globalny wysiłek, aby rzeczywiście osiągnąć ten cel. Ale nie powinno to również oznaczać, że wysiłki te będą daremne. "Przekaz nie powinien brzmieć: To zbyt trudne. Przekaz powinien brzmieć: Musimy ciężko pracować, aby znaleźć sposób, by zrobić to dobrze", dodaje Samaras. Skąd wciąż się bierze cały ten CO2? Zespół Nature Climate Change podzielił źródła CO2 na sześć kategorii i przyjrzał się, jak bardzo każda z nich zmieniła się między styczniem a kwietniem, podczas gdy kraje weszły i wyszły z zamknięcia. Największa zmiana w aktywności dotyczyła lotnictwa. Na początku kwietnia spadła ona średnio o 75%. Ale samoloty stanowią tylko około 3% problemu emisji CO2, więc nawet ten olbrzymi spadek miał tylko niewielki wpływ na "tryskanie CO2 z kranu". Inna ogromna zmiana dotyczyła transportu naziemnego, takiego jak samochody osobowe i ciężarowe, gdzie dzienna aktywność spadła średnio o 50%. Zmiana ta miała duży wpływ na poziom emisji, ponieważ jazda samochodem stanowi większą część standardowego zanieczyszczania powietrza CO2. W ciągu czterech miesięcy, podczas których ludzie jeździli mniej, każdego dnia do atmosfery nie przedostawało się około 6 megaton CO2, co odpowiada rocznemu zużyciu paliwa przez około 1,2 miliona amerykańskich samochodów. Około 45 procent odpadów CO2 na świecie pochodzi z produkcji ciepła i energii elektrycznej. W czasie kryzysu ludzie potrzebowali ich praktycznie tak samo jak zawsze. Emisje spowodowane zużyciem energii elektrycznej spadły o około 15 procent, co przekłada się na około 3,3 megatony CO2 dziennie,który nie trafia do atmosfery. Ogólnie rzecz biorąc, redukcja dziennych emisji doprowadziła nas, jako planetę, z powrotem do poziomu z 2006 roku. Cele IPCC na poziomie 1,5 stopnia C sugerują, że w ciągu około dziesięciu lat musimy wrócić do poziomu emisji z lat dziewięćdziesiątych. "Ta pandemia jest okropna. To nie jest preferowany przez nikogo sposób na redukcję emisji CO2. Ale to doświadczenie pokazuje, że kiedy ludzkość jest zjednoczona wokół jednego celu, wielkie zmiany mogą nastąpić w krótkim czasie", podsumowuje Michalak. Źródło: NationalGeographic.com: Plunge in carbon emissions from lockdowns will not slow climate change, Alejandra Borunda
Ponad połowa ludzkości oddycha coraz gorszym powietrzem. To śmiertelne niebezpieczeństwo
Najgorzej jest w Azji, gdzie stężenie niebezpiecznych cząsteczek w powietrzu rośnie w najszybszym tempie – ustalili naukowcy, którzy sprawdzili, jak zanieczyszczenie powietrza zmieniało się na przestrzeni ostatnich lat. Teraz ostrzegają – jeśli nie zaczniemy szybko działać, zanieczyszczenie stanie się śmiertelnym niebezpieczeństwem.
Z szacunków Światowej Organizacji Zdrowia wynika, że przez zanieczyszczenie powietrza rocznie na całym świecie umiera 4,2 miliona osób. Dane pochodzą z raportu z 2016 roku. Od tamtego czasu statystyki mogły jeszcze wzrosnąć. Tym bardziej, że – jak pokazały inne badania – oddychanie zanieczyszczonym powietrzem sprawia, że część populacji jest bardziej narażona na ciężki przebieg koronawirusa, z którego pandemią obecnie się zmagamy. Badacze z Wielkiej Brytanii i Szwajcarii przeanalizowali dane z lat 2010-2016, dotyczące stężenia cząsteczek PM2,5. Cząsteczki te są tak niewielkie, że wraz z wdychanym powietrzem mogą dostawać się do płuc, a nawet do krwiobiegu, i powodować szereg problemów zdrowotnych i rozwojowych. Cząsteczki PM2,5 pochodzą z wielu różnych źródeł, w tym z produkcji energii, gospodarstw domowych, przemysłu, transportu, odpadów, rolnictwa, pustynnego pyłu i pożarów lasów, i mogą przemieszczać się w atmosferze na odległość setek kilometrów. WHO opracowało wytyczne dotyczące jakości powietrza (AQG), pozwalające kontrolować zmniejszania wpływu zanieczyszczenia powietrza na zdrowie. Pierwsze wydanie WHO AQG dla Europy zostało opublikowane w 1987 r. Obecna norma AQG stanowi, że średnie roczne stężenie niebezpiecznych cząsteczek w powietrzu nie powinno przekraczać 10 μg/m3. W Afryce burze piaskowe Analiza globalnej jakości powietrza w latach 2010-2016 wykazała, że ​​aż 55,3 proc. światowej populacji było narażonych w tym okresie na rosnące zanieczyszczenie powietrza cząsteczkami PM2,5. W całym badanym okresie w Ameryce Północnej i Europie średnie roczne ważone populacyjnie stężenie zmniejszyło się z 12,4 do 9,8 μg/m3, podczas gdy w Azji Środkowej i Południowej wzrosło z 54,8 do 61,5 μg/m3. W przypadku Azji Wschodniej i Azji Południowo-Wschodniej stężenie zwiększa się w latach 2010-2013, a następnie zmniejsza w latach 2013-2016, w wyniku wdrożenia chińskiego „Planu działań w zakresie zapobiegania zanieczyszczeniom i ich kontroli”. Chiny, które stanowią 62,6 proc. populacji regionu, silnie wpływają na koncentracje ważone liczbą ludności dla obszarów miejskich w tym regionie. Grafika A: średnie roczne stężenia PM2,5 dla 2016 r. Grafika B: różnice w stężeniach między 2010 a 2016 r. Źródło: natureresearch) „Pomimo wysiłków na rzecz ograniczenia zanieczyszczenia powietrza w wielu krajach, istnieją regiony, zwłaszcza Azja Środkowa i Południowa oraz Afryka Subsaharyjska, w których populacje są nadal narażone na wzrost poziomu zanieczyszczenia powietrza. Większość ludności na świecie jest nadal narażona na poziomy zanieczyszczenia powietrza znacznie przekraczające wytyczne WHO dotyczące jakości powietrza i jako takie zanieczyszczenie powietrza stanowi poważne i, w wielu obszarach, rosnące zagrożenie dla zdrowia publicznego” – piszą autorzy w artykule podsumowującym wyniki badań, opublikowanym na łamach „Climate and Atmospheric Science”. Naukowcy wyszczególnili trzy przykłady na to, jak wdrożenie długofalowej polityki pozwoliło zmniejszyć poziom zanieczyszczenia. Mowa o Ustawie o czystym powietrzu z 1963 roku i jej późniejszych nowelizacjach; Konwencji ds. transgranicznego zanieczyszczenia powietrza (USA) oraz europejskich normach emisji przyjętych w UE na początku lat 90. „Jednak między 1960 a 2009 rokiem stężenie PM2,5 na świecie wzrosło o 38 proc., w dużej mierze ze względu na wzrost w Chinach i Indiach, a liczba zgonów spowodowanych zanieczyszczeniem powietrza wzrosła o 124 proc. między 1960 a 2009 rokiem” – napisano w badaniu. Skażone wiejskie powietrze W nowej analizie wykorzystano nie tylko dane z naziemnych stacji smogowych, ale też dane satelitarne. To pozwoliło odkryć, że zanieczyszczenie powietrza nie jest problemem dotykającym jedynie dużych ośrodków miejskich czy produkcyjnych. Na obszarach wiejskich w Azji Środkowej i Południowej stwierdzono, że ważone stężenia drobnych cząstek stałych wzrosły w badanym okresie o około 11 procent. W Indiach, gdzie prawie 70 procent ludności mieszka na obszarach wiejskich, szybko staje się to przyczyną poważnego kryzysu zdrowotnego. „Problem i potrzeba szukania rozwiązań nie ograniczają się do miast. Na całym świecie ogromna większość ludzi mieszkających na obszarach wiejskich jest również narażona na poziomy zanieczyszczeń powyżej wytycznych” – piszą autorzy. Dziwić może wysoki wzrost niebezpiecznych cząsteczek w powietrzu nad Afryką Północną i Subsaharyjską. Tutaj w dużej mierze za pogorszenie jakości powietrza odpowiadają burze piaskowe i pył pustynny. W ostatnim czasie Afryka musi borykać się z nasileniem tych zjawisk, a to za sprawą postępujących zmian klimatycznych i globalnego ocieplenia. „Pył pustynny zyskuje coraz większą uwagę ze względu na wielkość jego koncentracji i zdolność do transportu na bardzo duże odległości w poszczególnych obszarach świata” – zwracają uwagę badacze. Jak wynika z badań, starania na rzecz ograniczenia zanieczyszczenia powietrza powinny koncentrować się nie tylko na miastach, ale na całej planecie. W końcu zanieczyszczenie powietrza nie pokrywa się z granicami miasta czy kraju, a nawet w krajach o wysokich dochodach może być powszechne i niebezpieczne, szczególnie dla mieszkańców o niskich dochodach, osób starszych i dzieci. Gavin Shaddick, jeden z współautorów badań, przyznaje, że ustalenie, w jaki sposób polityka bezpośrednio wpłynie na zanieczyszczenie powietrza, jest trudnym przedsięwzięciem, ale wartym wysiłku. – Próby łagodzenia skutków zanieczyszczenia powietrza różniły się w zależności od źródła i warunków lokalnych, ale we wszystkich przypadkach współpraca między sektorami i na różnych poziomach, miejskim, regionalnym, krajowym i międzynarodowym, ma kluczowe znaczenie – mówi. Katarzyna Grzelak
Jakość powietrza wpływa na liczbę ofiar śmiertelnych koronawirusa. Nowe dane
Według nowych badań opublikowanych w tym tygodniu przez naukowców z Harvard T.H. Chan School of Public Health u osób, które żyją w najbardziej zanieczyszczonych regionach, wzrasta ryzyko śmierci spowodowanej koronawirusem. By dojść do takich wniosków badacze przeanalizowali dane dotyczące zanieczyszczenia powietrza we wszystkich hrabstwach Stanów Zjednoczonych, zestawiając je ze statystykami umieralności na Covid-19.
"Stwierdziliśmy, że wzrost poziomu drobnego pyłu zawieszonego w powietrzu o zaledwie 1 gram na metr sześcienny wiązał się z 15-procentowym wzrostem wskaźnika śmiertelności na Covid-19” – mówi główna autorka badania Francesca Dominici, współdyrektor Harvard Data Science Initiative. W badaniu zdefiniowano wysokie poziomy zanieczyszczeń jako drobne cząstki pyłu zawieszonego (PM 2.5) przekraczające 13 mikrogramów na metr sześcienny powietrza – znacznie wyższe niż amerykańska średnia wynosząca 8,4. "Wyniki sugerują, że długoterminowe narażenie na zanieczyszczenie powietrza zwiększa podatność na doświadczenie ciężkiego przebiegu choroby Covid-19" – mówi Dominici. Naukowcy analizowali poziomy drobnego pyłu zawieszonego w każdym hrabstwie w USA w latach 2000-2016. Cząstki stałe to mieszanina substancji stałych i płynnych, które występują w powietrzu, są bardzo małe, wdychalne i niewidoczne gołym okiem. Nazywa się je PM 2,5, ponieważ ich wielkość wynosi zazwyczaj 2,5 mikrometra lub mniej. Ponieważ są one tak małe, mogą dostać się głęboko do płuc i siać spustoszenie w układzie oddechowym i nie tylko. By dość do swoich finalnych wniosków, naukowcy porównali mapy zanieczyszczenia powietrza z aktualną liczbą zgonów spowodowanych koronawirusem Covid-19. Wcześniejsze badania prowadzone przez tych samych naukowców, w których wzięło udział 60 milionów Amerykanów powyżej 65 roku życia, wykazały, że każdy dodatkowy gram wzrostu PM 2.5 na metr sześcienny wiąże się z przyspieszeniem śmierci z dowolnej przyczyny o 0,73 %. Badanie dotyczące zależności między zanieczyszczeniem powietrza i ciężkim przebiegiem koronawirusa miało jednak pewne ograniczenia – w tym fakt, że dane zostały uśrednione na poziomie hrabstwa, a także fakt, iż nie wiadomo, ilu zmarłych miało jakieś choroby współistniejące. Mapy analizowane przez naukowców pokazują również więcej niebezpieczeństwa związanego z wirusem w kolorowych społecznościach. "Te same hrabstwa, które mają większe zanieczyszczenie powietrza, mają też więcej biednych ludzi, biednych ludzi koloru. I to tam jest największe ryzyko" – mówi John Balmes, pulmunolog i profesor nauk o zdrowiu środowiskowym na Uniwersytecie w Berkeley. "Można wykorzystać te mapy do lepszego ukierunkowania ograniczonych zasobów, a w szczególności zasobów dla szpitali, do których ci najbiedniejsi ludzie zazwyczaj muszą się udać" – dodał. Naukowcy twierdzą, że nowe informacje powinny zostać wykorzystane przez urzędników federalnych, stanowych i lokalnych do podejmowania świadomych decyzji dotyczących egzekwowania dystansu społecznego i przygotowania szpitali oraz lokalnych systemów opieki zdrowotnej na potencjalny napływ poważniejszych przypadków, które będą wymagały ekstremalnych środków, takich jak respiratory. "Oznacza to, że w tych najbardziej zanieczyszczonych hrabstwach musimy jeszcze dokładniej przyjrzeć się działaniom na rzecz dystansu społecznego i upewnić się, że są one przygotowane do reagowania na osoby hospitalizowane z Covid-19" – mówi Dominici – "Dla mnie tak właśnie wygląda zdrowy rozsądek." Katarzyna Mazur
Powietrze w Chinach dawno nie było tak czyste. Efekt koronawirusa
W związku z koronawirusem zycie w Chinach, a szczególnie w prowincji Hubei, zdecydowanie zwolniło. Wielu mieszkańców wciąż pozostaje w domowej kwarantannie. Epidemia dotknęła też gospodarkę – wiele firm ograniczyło lub całkowicie wstrzymało pracę. A to wszystko odbiło się na jakości powietrza.
Trwająca od początku stycznia przymusowa przerwa w pracy wielu przedsiębiorstw, sprawiła, że znacząco spadł poziom zanieczyszczenia powietrza. Zmiany w jakości powietrza są tak duże, że NASA postanowiła opublikować zdjęcia satelitarne, które pozwalają porównać sytuację z początku stycznia ze stanem obecnym. Zanieczyszczenie powietrza NO2 nad Chinami / Źródło: NASA Earth Observatory images by Joshua Stevens – Po raz pierwszy widzę tak drastyczny spadek na tak dużym obszarze wywołany konkretnym wydarzeniem – komentuje obserwacje NASA Fei Liu, ekspertka ds. badania nad jakością powietrza z Goddard Space Flight Center. Mapy przedstawione przez NASA pokazują zanieczyszczenie powietrza dwutlenkiem azotu – NO2. To właśnie tlenki azotu są jednymi z głównych składowych smogu. Na zdjęciach widać wyraźnie, że ich poziom – po dwóch miesiącach epidemii – wyraźnie zmalał, a jakość powietrza się poprawiła. Jakość powietrza nad Wuhan / Źródło: NASA Earth Observatory images by Joshua Stevens Wuhan, zamieszkiwane przez blisko 11 milionów ludzi, objęto ścisła kwarantanną pod koniec stycznia. Jednak już wcześniej zawieszono transport publiczny, zamknięto część placówek publicznych, szkół oraz firm. Obecnie kwarantanna nadal trwa. Większość mieszkańców nadal pozostaje w domach, opuszczając mieszkania tylko po to, by raz na kilka dni uzupełnić zapasy wody, żywności i środków higienicznych. Tamtejsze sklepy w większości przestały nawet prowadzić sprzedaż detaliczną i przyjmują jedynie grupowe zamówienia. Nadal nie wiadomo, kiedy sytuacja w Wuhan wróci do normy, a zakłady produkcyjne wznowią pracę. W ubiegłym tygodniu jeden z wiodących chińskich epidemiologów Zhong Nanshan stwierdził, że Chiny opanują epidemię do końca kwietnia. Interaktywna mapa zakażeń koronawirusem 2019-nCoV Od początku wybuchu epidemii koronawirusa odnotowano już ponad 89 tys. potwierdzonych zakażeń, a 3 048 osób zmarło. Poza Azją, największym ogniskiem koronawirusa są Włochy, gdzie zachorowały już 1 694 osoby, a 34 zmarły. W Polsce nie ma potwierdzonego przypadku koronawirusem, jednak pod obserwacją pozostaje kilkaset osób. Katarzyna Grzelak
Czeka nas ”niewyobrażalne cierpienie”. 11 tys. naukowców ogłasza: stan zagrożenia dla ludzkości
Jeżeli tysiące ekspertów z różnych dziedzin nauki ze 153 krajów potrafi wspólnie dojść do jakiegoś wniosku, to wiedz że coś się dzieje.
Alians 11 tys. badaczy motywowanych ”moralnym obowiązkiem” ostrzega świat przed zagładą: jeżeli nie dokonamy szybkich, głębokich i trwałych zmian w naszym życiu – przekonują – już wkrótce będziemy świadkami ”cierpienia ludzi na nieznaną dotąd skalę”. - Deklaracja o rychłej katastrofie poparta jest publicznie dostępnymi danymi na temat zużycia energii, wzrostu temperatur i populacji, masowej wycinki lasów, topnienia pokrywy lodowej na biegunach, wskaźnikach dzietności, wzroście PKB i emisjach gazów cieplarnianych – wylicza sciencealert.com. Naukowcy utyskują, że choć ich wołanie na alarm słychać od dawna, ich głos jest ignorowany. – Pomimo 40 lat globalnej dyskusji na ten temat, ludzie zachowują się jak dawniej. Nie stajemy na wysokości zadania wobec tego kryzysu. Zmiany klimatyczne to nasza rzeczywistość, która niestety pogarsza się szybciej niż przewidywano – tłumaczy William Ripple, jeden z sygnatariuszy i profesor ekologii z wydziału leśnictwa uniwersytetu stanowego w Oregonie. Wraz z kolegami i koleżankami proponuje rozwiązanie globalnego problemu w 6 punktach. Energetyka. Konieczne jest wprowadzenie na masową skalę zasad oszczędzania energii; zamienić paliwa kopalne źródłami odnawialnymi; pozostawić w ziemi niewykorzystane paliwa kopalne i zaprzestać dopłat dla firm które je wydobywają; wprowadzić ”podatki węglowe” na tyle wysokie, by używanie paliw kopalnych stało się nieopłacalne. Krótkotrwałe zanieczyszczenie powietrza (SLCP). Należy szybko ograniczyć emisję metanu, fluorowęglowodorów, sadzy i innych zanieczyszczeń typu SLCP. Samo to niesie potencjalną możliwość szybkiej i widocznej (do 50 proc.) poprawy niekorzystnego trendu podnoszenia się globalnych temperatur. Przyroda. Trzeba powstrzymać się przed masową wycinką lasów. Przywrócić i chronić ekosystemy leśne jak i bagienne, bo są w stanie trzymać w ryzach nadmiar emitowanego do atmosfery dwutlenku węgla. Jedzenie. Ludzie masowo powinni przechodzić na dietę opartą o składniki roślinne, ograniczając maksymalnie produkty pochodzenia zwierzęcego. Ta zmiana znacznie ograniczyłaby emisję metanu i innych gazów cieplarnianych, a do tego uwolniłaby dla celów upraw olbrzymie obszary ziemi wykorzystywane na pastwiska. Niezwykle ważne jest też ograniczanie marnowania jedzenia – dziś szacunkowo 1/3 niezjedzonych produktów trafia do kosza. Ekonomia. Globalna gospodarka nie powinna być zależna od paliw kopalnych. Należy zmienić sposób myślenia o gospodarczych celach rozwoju – zamiast na budowie PKB kraje powinny się skupić na projektach wzmacniających biosferę, od której tak mocno zależy życie ludzi. Zakłada to też ograniczenia wydobywania surowców i eksploatacji ekosystemów dokonywanej dziś w celach zwiększania produkcji dóbr. Populacja. Każdego dnia przybywa na Ziemi 200 tys. ludzi. Ta liczba powinna być niższa, ale wszelkie procesy służące stabilizacji wzrostu populacji powinny uwzględniać sprawiedliwość ekonomiczną i społeczną. - Dostosowywanie się do procesu ograniczania zmian klimatycznych wymaga od nas wszystkich zmiany sposobu rządzenia, zarządzania i konsumpcji przy jednoczesnym zapewnieniu odpowiednich środków materialnych i źródeł energii do funkcjonowania. Ostatnie inicjatywy osób indywidualnych, ruchów społecznych, ale i rządów dostosowujących się do nowych wymagań napełniają nas wiarą, że możliwe jest uratowanie świata przed – co potwierdzają posiadane przez nas dane – pewną katastrofą – pisze w czasopiśmie ”BioScience” dr Thomas Newsome, biolog z uniwersytetu w Sydney odpowiedzialny za tę międzynarodową inicjatywę i deklarację przedstawicieli świata nauki. Jan Sochaczewski
Wielka chmura dymu i pyłu nad Sydney. Australia dusi się po pożarach
„Airpocalypse” – to słowo ma szansę na stałe wejść do australijskich słowników. Na razie rozgościło się w mediach po tym, jak nad okolice Sydney dotarła wielka chmura popiołu, dymu i pyłu z okolicznych pożarów. W ostatnich dniach stężenie pyłów w powietrzu osiągnęło 12-krotność krytycznego poziomu.
Na skali AQI (Air Quality Index) mierzącej zawartość pyłów i zanieczyszczeń w powietrzu, wskaźnik od 100 do 149 jednostek oznacza złą jakość powietrza, od 150-199 bardzo złą, a powyżej 200 – niebezpieczną. W miniony wtorek w wielu regionach Sydney poziom niebezpiecznych cząsteczek w powietrzu osiągnął wartość 400 jednostek. W niektórych przekroczył tysiąc a nawet dwa tysiące jednostek. View oEmbed on the source website Z kolei w okolicy dzielnicy Rozelle, przedmieść Sydney, odnotowano rekordowo wysoki poziom zanieczyszczeń, a skala AQI pokazała 2552. Czyli 12-krotnie więcej niż przewiduje skala. – Tak zła jakość powietrza była odnotowywana jedynie w takich krajach, jak Indie i Chiny – komentuje Mark Taylor z Macquarie University. – To nie jest tylko lokalne wydarzenie. Dotyczy 4 do 5 milionów ludzi. To nieuniknione, żyjemy w morzu dymu i pyłu, który jak wiadomo jest rakotwórczy – podkreślił. Ostrzeżenia dla mieszkańców Lokalne władze wydały ostrzeżenia dla mieszkańców – szczególnie małych dzieci, osób starszych i chorych z grup ryzyka. Osoby, które nie muszą, w trosce o swoje zdrowie nie powinny opuszczać mieszkań. View oEmbed on the source website – Departament zdrowia Nowej Południowej Walii przypomina, szczególnie osobom starszym oraz rodzicom i opiekunom małych dzieci, aby w miarę możliwości pozostali w domu, z zamkniętymi drzwiami i oknami, a także zrezygnowali z zajęć na świeżym powietrzu – zaapelował d Kerry Chant z ministerstwa zdrowia. Gęsty smog nie tylko utrudnia oddychanie, sparaliżował też ruch drogowy i lotniczy. Zawiesisty pył znacznie utrudnia widoczność. Na wysokich obrotach pracują też szpitale, do których coraz częściej zgłaszają się pacjenci z problemami oddechowymi. Mieszkańcy szturmują też sklepy w poszukiwaniu antysmogowych masek, które pozwoliłyby im jak najlepiej chronić się przed wdychaniem pyłu. Wisząca nad miastem chmura dymu i pyłu to skutek trwających od października pożarów. Przez dwa miesiące spłonęło blisko trzy miliony hektarów lasów oraz duża część terenów mieszkalnych. Szacuje się, że ogień strawił 11 proc. powierzchni parków narodowych Nowej Południowej Walii. Z płomieniami walczą tysiące strażaków, nie tylko z Australii, lecz także z Nowej Zelandii, Kanady i Stanów Zjednoczonych. Cały czas trwają próby opanowania pożarów w okolicach Sydney, gdzie kilka skupisk ognia połączyło się w jeden ogromny pożar. Strażacy przyznali, że mimo wysiłków nie są w stanie ugasić ognia, a jedynie próbują go kontrolować. View oEmbed on the source website Mieszkańcy modlą się o przychylne prognozy, ale synoptycy nie mają dla nich dobrych wiadomości. Temperatura powietrza ma utrzymywać się powyżej 30 stopni Celsjusza, a miejscami może osiągać nawet 40 stopni. Pożary mają opłakane skutki nie tylko dla Australii. Niedawno pisaliśmy o lodowcach w Nowej Zelandii, które pył z pożarów zabarwił na czerwono. Niestety, wszystko wskazuje na to, że walka z ogniem jeszcze potrwa. Katarzyna Grzelak