National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2026-07-28T13:21:08.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: Polscy archeolodzy zbadają początki człowieka. Ruszyła wyprawa do kolebki ludzkości i serca Afryki
items: Pierwsze polskie badania archeologiczne w Tanzanii. Jest sukces
items: Serengeti co roku przyciąga miliony turystów. Wszyscy chcą zobaczyć wielką migrację zwierząt
items: Wielka Piątka Afryki – jakie zwierzęta należą do Big Five i gdzie można je spotkać?
items: Tanie podróżowanie: Tanzania i Zanzibar
items: Gepardy na krawędzi

Polscy archeolodzy zbadają początki człowieka. Ruszyła wyprawa do kolebki ludzkości i serca Afryki
type: item
date: 2026-07-28T13:20:22.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: afryka
subject: archeologia
subject: homo sapiens
subject: odkrycia archeologiczne
subject: serengeti
subject: tanzania
description: W sercu Tanzanii, niedaleko słynnego Wąwozu Olduvai, polska ekspedycja archeologiczna rozpoczyna badania. Cel? Odkrycie, jak sawanna ukształtowała człowieka na przestrzeni setek tysięcy lat. To pierwsza tak szeroko zakrojona misja w historii polskiej archeologii, realizowana w samym sercu „kolebki ludzkości”.
encoded: Tanzański Park Narodowy Serengeti to największy chroniony obszar na świecie, sąsiadujący z Wąwozem Olduvai, gdzie odkryto kluczowe szczątki hominidów sprzed kilku milionów lat. Mimo ogromnego znaczenia, samo Serengeti pozostawało archeologiczną białą plamą, gdyż od lat 70. XX wieku nie prowadzono tam systematycznych badań. Polacy pojawili się tam na zaproszenia ze strony tanzańskich władz. Wcześniej działali w Sudanie, ale niestabilna sytuacja polityczna w tamtym rejonie zmusiła ich do zmiany kierunku badań. – To zarówno splot przypadkowych wydarzeń, jak i spełnienie zawodowych i osobistych marzeń – mówi szefowa ekspedycji prof. Marta Osypińska z Instytutu Archeologii Uniwersytetu Wrocławskiego. Pierwsza taka ekspedycja Latem 2026 roku rusza pierwszy pełnowymiarowy sezon polskiej misji w Serengeti, będący efektem współpracy Uniwersytetu Wrocławskiego, PAN oraz partnerów z Tanzanii. Ekspedycja, licząca 17 osób, musi zmierzyć się z gigantycznym wyzwaniem logistycznym. Pierwszym zadaniem jest transport do bazy w głębi parku całego wyposażenie, od sprzętu badawczego po zaplecze socjalne. – To pierwsze polskie badania na tak dużą skalę. Celem ekspedycji jest odkrywanie śladów osadnictwa oraz odtworzenie historii wzajemnych relacji ludzi, zwierząt i środowiska w jednym z najcenniejszych krajobrazów Afryki – opowiada prof. Marta Osypińska. W Tanzanii dekadę temu działał też Maciej Grzelczyk, który badał w rejonie Kondoa jej sztukę naskalną. Śladami współczesnego człowieka i jego ewolucji Głównym celem badawczym jest okres środkowej i późnej epoki kamienia, kiedy kształtował się anatomicznie współczesny człowiek. Naukowców szczególnie interesuje ewolucja kognitywna: opanowanie ognia, organizacja obozowisk oraz początki sztuki i zdobnictwa. To właśnie tutaj nasi przodkowie wykształcili cechy, które pozwoliły im zdominować świat. – To na terenie wschodnioafrykańskich sawann, w relacjach z tą przyrodą i zwierzętami, nabywaliśmy cech, które zadecydowały o ostatecznym sukcesie n…

serengeti-ff938b8.jpg
width: 1575
height: 1050

Pierwsze polskie badania archeologiczne w Tanzanii. Jest sukces
type: item
date: 2024-09-26T14:30:42.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: afryka
subject: archeologia
subject: odkrycia archeologiczne
subject: serengeti
subject: tanzania
description: Zajrzeliśmy dziesiątki tysięcy lat w historię Serengeti – mówi National Geographic Polska prof. Marta Osypińska. Polscy archeolodzy odkryli w Tanzanii malowidła naskalne, narzędzia kamienne i fragmenty naczyń ceramicznych sprzed tysiącleci.
encoded: Spis treści: Biała plama archeologii Afryki pełna skarbów Co udało się odkryć polskim archeologom w Tanzanii? Największe sukcesy Polaków w Serengeti? To nie byle jakie miejsce do prowadzenia badań archeologicznych. Tanzański Park Narodowy Serengeti jest największym na świecie obszarem chronionym. Leży na wyżynie między jeziorem Wiktorii a zachodnią krawędzią Wielkich Rowów Afrykańskich, gdzie odnaleziono jedne z najstarszych szczątków praludzi. W sierpniu polscy archeolodzy zakończyli badania w Serengeti, ale było to zaledwie rozpoznanie. Pierwszy na ten temat napisał Serwis PAP Nauka w Polsce. W kolejnych latach nasi naukowcy zamierzają skoncentrować swoje wysiłki na kilku wytypowanych miejscach. Biała plama archeologii Afryki pełna skarbów – Największym zaskoczeniem było to, jak bogate w fantastyczne stanowiska archeologiczne jest Serengeti – mówi National Geographic Polska prof. Marta Osypińska z Uniwersytetu Wrocławskiego. Badania prowadziła tam wspólnie z dr. Piotr Osypińskim z Instytutu Archeologii i Etnologii PAN. – Od 20 lat nie prowadzono tam właściwie żadnych badań. Zetknięcie się z ogromem i bogactwem Serengeti uświadomiło nam skalę wyzwań, a także to, że sam pomysł badań w tym miejscu był nieco arogancki. Jednak survey (badania powierzchniowe – przyp. red.) pokazał, że mamy szansę odkryć tu prawdziwe skarby dla nauki – wspaniałe stanowiska dokumentujące życie ludzi w „kolebce ludzkości” od najstarszych epok po niemal współczesne ścieżki napływania i migracji pasterzy, w tym Masajów – dodaje prof. Osypińska. W ostatnim czasie archeolodzy skupiają się na badaniu innych rejonów. Teraz w Tanzanii pracuje niewielu baczy najstarszej historii człowieka. Prace naukowców z zagranicy są prowadzone głównie w Wąwozie Olduvai. Co udało się odkryć polskim archeologom w Tanzanii? Naukowcy namierzyli około 30 stanowisk archeologicznych, jak mówią „o dużym potencjale badawczym”. – Są to stanowiska paleolityczne z doskonale zachowanymi skamieniałymi kośćmi, jaskinie z nie…

NG-wystawki-Facebook-6fb21b3.png
width: 1200
height: 630

Serengeti co roku przyciąga miliony turystów. Wszyscy chcą zobaczyć wielką migrację zwierząt
type: item
date: 2024-08-04T11:06:28.000Z
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: afryka
subject: przyroda
subject: serengeti
subject: tanzania
subject: Travel
description: Spektakl trwa od ponad miliona lat. Stada antylop i zebr przemierzają równiny Serengeti w poszukiwaniu żywności. Za nimi podążają drapieżniki.
encoded: W tym artykule: Krokodyle w Serengeti Wielka migracja antylop gnu Ngorongoro – rajska dziura Trudna młodość gnu Lwy w Serengeti Cykl życiowy antylop Serengeti – informacje praktyczne Pojawiły się nagle. Ciche i płaskie. Tylko wystające nad powierzchnię oczy sygnalizowały ich obecność. W ogólnym harmidrze panującym w rzece niezauważalne. Ich szlak znaczyła krew. Płynące zwierzęta rozpierzchały się na wszystkie strony, walczyły z prądem i strachem. Krokodyle w Serengeti Gigantyczna fontanna wody i wokół… pustka. Krokodyl wynurzył się po chwili. W paszczy trzymał swoją ofiarę. Tak dużą, że zdawało się, że jej nie udźwignie. A jednak jak piórko doholował ją do brzegu. Równie szybko rzeka znów wypełniła się płynącymi antylopami. I znów atak. Antylopy z niewiarygodnym wysiłkiem wspinały się na stromy brzeg po naszej stronie rzeki. Minuty, godziny mijały niepostrzeżenie. Przekraczały rzekę, każde z tysięcy gnu na swój sposób. Matki wracały po dzieci, by je przyholować do brzegu. Te, które nie zdążyły, na twardym już gruncie stały w bolesnym oczekiwaniu. Żadna z nich nie adoptuje cudzego cielaka, jeśli własny nie dopłynie do celu. Gnu mają swoje odwieczne żelazne prawa, dzięki którym trwają. Wielka Piątka Afryki – jakie zwierzęta należą do Big Five i gdzie można je spotkać? Wielka Piątka Afryki, w skład której wchodzą: lew, lampart, słoń, bawół i nosorożec, to niekwestionowany symbol Czarnego Lądu. Aby afrykańskie safari uznać za w pełni udane, powinno si... Płynące z nurtem rzeki ciała, krwawiące dzieci, wrzaski i jęki, nic nie jest w stanie powstrzymać antylop w odwiecznej w wędrówce. Ona oznacza życie, wytycza jego ścieżki i granice. Wielka migracja antylop gnu Mieszkańcy Afryki twierdzą, że Bóg był bardzo zmęczony, kiedy je tworzył. Połączył nogi konia z ogonem krowy, ciałem osła i brodą kozy. Anglicy nazwali je „dzikimi bestiami”, bo zarażały stada bydła nieznaną w Europie chorobą. Mówią o nich też „głupole”, bo skaczą nie wiadomo czemu. Gnu – za ich sprawą do Afryki ś…

serengeti-co-roku-przyciaga-miliony-turystow-wszyscy-chca-zobaczyc-wielka-migracje-zwierzat-fot-shutterstock-541673e.jpg
width: 1000
height: 561

Wielka Piątka Afryki – jakie zwierzęta należą do Big Five i gdzie można je spotkać?
type: item
date: 2022-03-21T14:56:00.000Z
creator: Monika Witkowska
subject: Adventure
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: afryka
subject: Edukacja
subject: kenia
subject: lamparty
subject: lew
subject: nosorożce
subject: parki narodowe
subject: republika południowej afryki
subject: safari
subject: serengeti
subject: słonie
subject: tanzania
subject: zimbabwe
description: Wielka Piątka Afryki, w skład której wchodzą: lew, lampart, słoń, bawół i nosorożec, to niekwestionowany symbol Czarnego Lądu. Aby afrykańskie safari uznać za w pełni udane, powinno się zobaczyć Big Five.
encoded: W tym artykule: Afrykańska piątka, czyli zwierzęta tworzące Big Five W poszukiwaniu Wielkiej Piątki Spotkanie z Wielką Piątką Afrykańska piątka, czyli zwierzęta tworzące Big Five Wielka Piątka Afryki znana jest ze swojej waleczności, szczególnie, kiedy w grę wchodzi ochrona potomstwa lub gdy zwierzęta same znajdują się w centrum zagrożenia. Dlatego decydującym czynnikiem w ukształtowaniu Big Five nie były osiągane przez zwierzęta kształty czy rozmiary, a trudność w ich upolowaniu. W skład afrykańskiej piątki wchodzi pięć gatunków ssaków, uznanych przez tamtejszych myśliwych za najbardziej niebezpieczne na kontynencie. Są to: Zwierzęta na safari – które gatunki można na nim zaobserwować? Zwierzęta safari należą do najbardziej fascynujących gatunków. Udział w wyprawie to w zasadzie obowiązkowy punkt programu w trakcie urlopu spędzanego w Afryce i jednocześnie - jedna z najw... słoń afrykański – największe współcześnie żyjące zwierzę lądowe; nosorożec czarny – niestety, za sprawą kłusownictwa jego populacja ciągle maleje; bawół afrykański – gatunek, który nigdy nie został nigdy udomowiony; lampart – czwarty pod względem wielkości kot świata; lew – jedyny kot żyjący w stadzie. Pytanie, dlaczego do tego grona nie należy na przykład żyrafa? Odpowiedź brzmi: bo jest za łagodna! Wielka Piątka Afryki została stworzona jeszcze w czasach kolonialnych, kiedy Afrykę masowo odwiedzali biali myśliwi. To oni zrobili ranking zwierząt najbardziej cenionych jako trofea. Jak już wspomnieliśmy, nie chodziło nawet o wielkość. Premiowano zwierzaki najbardziej niebezpieczne dla myśliwego (zwłaszcza ranne), a zarazem trudne do wytropienia i ustrzelenia (chociaż to, jak się zdobycz prezentowała na ścianie rezydencji, też pewnie miało znaczenie). Oczywiście można by się spierać, dlaczego uwzględniono lamparta, a nie geparda, który jest najszybszym ssakiem świata, i dlaczego poszedł w odstawkę hipopotam, który ma na koncie więcej istnień ludzkich niż chociażby lew. W każdym razie tak, jak kied…

wielka-piatka-afryki-07d959f.jpeg
width: 1920
height: 1216

Tanie podróżowanie: Tanzania i Zanzibar
type: item
date: 2020-04-14T10:42:00.000Z
subject: Porady
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: afryka
subject: kilimandżaro
subject: lew
subject: podróże
subject: serengeti
subject: słonie
subject: tanie podróżowanie
subject: tanzania
subject: Travel
subject: zanzibar
description: Miesiąc w Tanzanii kosztował mnie tyle co wakacje nad Bałtykiem.
encoded: Tanzania to jeden z najbardziej fascynujących krajów Czarnej Afryki. Wiem, brzmi jak tanie hasło reklamowe, ale tak faktycznie jest! Poza legendarnym szczytem Kilimandżaro, oferuje znakomite parki narodowe, na czele z ogromnym Serengeti, w których podziwiać można Wielką Piątkę, czyli: lwa, słonia, czarnego nosorożca, lamparta i bawołu. Przez kraj przebiegają Wielkie Rowy Afrykańskie, a w jego granicach można znaleźć ślady pierwszych człowiekowatych. Tuż obok zaś kusi wyspa Zanzibar, znana z przypraw, bajkowych plaż i lazurowego morza, w którym całe tygodnie czy miesiące spędzają nurkowie. Do tego kraj nie jest drogi, ale przy odrobinie zaangażowania i po poznaniu lokalnych trików można jeszcze zaoszczędzić. Sposoby na tanią Tanzanię i Zanzibar Poleć do Kenii Aby znaleźć najtańszy bilet, przed wylotem warto sprawdzić oferty do sąsiedniej i popularniejszej wśród turystów Kenii. Np. do Mombasy lata sporo niedrogich czarterów i zdarzają się propozycje samych przelotów (za blisko 2 tys. zł). Poza tym lot do stolicy Kenii, Nairobi, w niektórych przypadkach ma większy sens niż do Dar es Salaam – największego miasta w Tanzanii; np. wtedy, gdy naszym głównym celem jest Kilimandżaro. Nie daj się zmowom Zdarza się, że okoliczni przedsiębiorcy stosują coś w rodzaju zmów cenowych. Np. w Aruszy hotelowa pralnia zażyczyła sobie 150 zł za wypranie kilku ubrań (nocleg był dużo tańszy!). Okazało się, że wszyscy w okolicy życzą sobie podobnych pieniędzy. Przejechałem więc do innej dzielnicy. I, tak jak sądziłem, wyprałem wszystko za 40 zł. Podobnie jest w wielu innych punktach usługowych. Warto więc odwiedzić kilka, zanim podejmiemy decyzję. Uważaj na wodzów Fajny targ z rękodziełem znajduje się w Dar es Salaam, w dzielnicy Mwenge. Przez to, że jest w miejscu nieturystycznym, można tam kupić oryginalne pamiątki w dobrych cenach. Np. dużą drewnianą figurę Masajki za 70 zł. Odradzałbym kupowanie w wioskach masajskich. W jednej z nich asystent wodza proponował mi kupno za 60 zł noża, któ…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/d1566dbc94dbec67672cc0a7827bc2a75e0cb4c6-65fd4df.jpeg
width: 1000
height: 667

Gepardy na krawędzi
type: item
date: 2013-01-04T14:18:25.000Z
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: Współpraca reklamowa
subject: afryka
subject: dzikie zwierzęta
subject: gepardy
subject: koty
subject: natura
subject: serengeti
subject: Travel
subject: zagrożone gatunki
subject: zwierzęta
description: Najdelikatniejsze z wielkich kotów są równocześnie – paradoksalnie – najsprytniejsze i najtwardsze ze wszystkich
encoded: Przez tłum przebiega fala oczekiwania. Dłonie zaciskają się na lornetkach. Kamery w pełnej gotowości. Tuzin turystycznych busów pełnych ludzi, najeżonych teleobiektywami, tłoczy się pod samotną akacją na równinie tanzańskiego Parku Narodowego Serengeti. Przez ostatnie pół godziny samica geparda o imieniu Etta siedziała w cieniu z czworgiem potomstwa, zerkając na grupę gazel Thomsona, które pokazały się na niedalekim zboczu. Teraz wstała i podkrada się w stronę stadka z wystudiowaną nonszalancją, na którą nikt się nie nabierze, a już na pewno nie spoglądające na nią nerwowo gazele. Nagle Etta zerwała się do sprintu, a gazele – do ucieczki. Kot jest tak szybki, że wzrok za nim nie nadąża, śmiga wśród traw rozmazaną smugą niczym pocisk. Sekundy – i już po wszystkim. Wzbija się chmurka kurzu i pechowa młoda gazela kończy w morderczym uścisku. Etta taszczy zdobycz do młodych, które wyskakują z krzaków, nie mogąc doczekać się uczty. Busy podążają w ślad za kocicą, kierowcy starają się tak ustawić wozy, by turyści z kamerami mieli jak najlepsze ujęcia. Gepardy zajmują ciekawe miejsce w zbiorowej wyobraźni. Są piękne, egzotyczne, szybkie jak wyścigowy wóz. Mają opinię łagodnych. Są w równej mierze mieszkańcami dzikiej przyrody i gwiazdami mediów, ulubieńcami filmowców i autorów reklam. Gdy wstukać w wyszukiwarkę „gepard” i „zdjęcia” (po angielsku), wyskoczy ponad 20 mln trafień, od fotografii mody po reklamy luksusowych aut i fotki gepardzich kociąt na tylnym siedzeniu kabrioletu Mercedes. Żywa obecność tych kotów w kulturze popularnej może wywoływać wrażenie, że równie dobrze jak w masowej wyobraźni mają się w przyrodzie. Tymczasem wcale tak nie jest. W rzeczywistości gepardy są najbardziej ze wszystkich wielkich kotów wrażliwe na niekorzystne czynniki. Są nieoczekiwanie rzadkie, a robią się coraz mniej liczne. Kilkaset lat temu występowały w Azji od Półwyspu Indyjskiego po wybrzeże Morza Czerwonego oraz w niemal całej Afryce. Choć szybkie, przed człowiekiem nie zdołały uc…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/1ddaf6178e4da2fdb1cef7bee92d43f32e4148f9-128980e.jpeg
width: 670
height: 487