National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2025-11-28T07:54:13.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: Archeologia kosmiczna. Czy ocalimy skarby ery kosmicznego wyścigu?
items: Ludzkość planuje umieścić na orbicie 560 000 satelitów. To sprawi, że teleskopy staną się bezużyteczne
items: Rakieta Falcon 9 SpaceX wyniesie pięć polskich satelitów. Wśród nich pierwszego satelitę Iceye dla Wojska Polskiego
items: Google chce umieścić sztuczną inteligencję w kosmosie. Bazy danych AI znajdą się na orbicie Ziemi
items: Satelita Biomass dostarcza pierwsze niezwykłe zdjęcia lasów. W misji mają udział Polacy
items: Słońce zabija satelity Starlink. Czy ich szczątki wpłyną na ziemską atmosferę?
items: Pierwszy satelita wykonany z drewna poleciał w kosmos
items: Życiodajne wodociągi sprzed tysiącleci przepadły bez wieści. Naukowcy znaleźli sposób, by je odkryć
items: Pomoc z kosmosu. Naukowcy CBK PAN i firma Iceye wspierają działania ratownicze na południu Polski
items: SpaceX: zbawca z problemami. Firma Elona Muska traci rakietę Falcon 9 i przesuwa zaplanowane misje
items: Europejska rakieta Ariane 6 zadebiutowała w pięknym stylu! Czy będzie konkurencją dla Falcona 9 SpaceX?
items: Satelity NASA pomagają zagrożonym gatunkom. Jak to działa?
items: Czy Rosjanie szykują nam prawdziwe gwiezdne wojny? Rosyjska broń antysatelitarna budzi poważne obawy
items: Spalające się w atmosferze satelity przyczyniają się do zmian klimatu? Tak twierdzą naukowcy z USA
items: Point Nemo, czyli punkt Nemo to najbardziej samotne miejsce na Ziemi. Tutaj spadnie stacja kosmiczna ISS
items: Cyfrowe narzędzia wkraczają do archeologii. Czy wykopaliska to przeżytek?
items: Satelity pozwalają śledzić piratów. Czy obserwacje z orbity pomogą rozwiązać ziemskie problemy?
items: Dwa nowe polskie satelity na orbicie! Jeden testuje ogniwa perowskitowe, drugi sztuczną inteligencję
items: Śmiecisz w kosmosie? Zapłacisz na Ziemi. Wymierzono pierwszą w historii karę finansową za zaśmiecanie nieba
items: Na początku wojny Rosjanie „aresztowali” zachodnie satelity. Teraz chcą je wymienić na swoją rakietę
items: Marzenie o Księżycu. Jak Juliusz Verne zainspirował konstruktorów pierwszych rakiet kosmicznych
items: Gigantyczny żagiel słoneczny napędzi najwolniejszy statek świata. Co ma zbadać misja NEA Scout?
items: Kula dyskotekowa pomoże przetestować teorię Einsteina. Oto niezwykły satelita LARES-2
items: Rakieta SLS wyniesie na orbitę Księżyca satelity badawcze. Będą szukać księżycowej wody
items: Pasy Van Allena. Jak je odkryto, czym są i jak wpływają na elektronikę na pokładzie statków kosmicznych?

Archeologia kosmiczna. Czy ocalimy skarby ery kosmicznego wyścigu?
type: item
date: 2025-12-06T08:14:09.000Z
creator: Brian Kevin
subject: Kosmos
subject: loty w kosmos
subject: satelita
subject: satelity
subject: sonda
description: Ludzkość zostawiła w przestrzeni kosmicznej tysiące obiektów. Naukowcy i historycy zastanawiają się, czy tych najważniejszych z nich nie warto by sprowadzić na Ziemię.
encoded: Z pewnego punktu widzenia Vanguard 1 to kosmiczny śmieć: aluminiowa kula z antenami, którą Nikita Chruszczow drwiąco porównał do grejpfruta. USA wystrzeliły go w marcu 1958 r. Satelita przesyłał sygnały radiowe do maja 1964 r., po czym zamilkł. Do dziś pozostaje najstarszym na orbicie obiektem stworzonym przez człowieka. Śmieć czy skarb? Dla historyka kosmosu Matta Bille’a ten „grejpfrut” to jednak „jeden z najcenniejszych obiektów wczesnej ery kosmicznej”, który zasługiwałby na miejsce w Smithsonian Institution. Jak podkreśla, naukowcy mogliby się zeń wiele dowiedzieć o długotrwałej ekspozycji materiałów na warunki kosmiczne. Bille wraz z grupą inżynierów i historyków na konferencji Amerykańskiego Instytutu Aeronautyki i Astronautyki przedstawił plan hipotetycznej misji mającej sprowadzić Vanguarda na Ziemię. Pomysł wywołał dyskusję, ponieważ podważa zasadę in situ, czyli ochrony zabytków w miejscu ich istnienia, coraz częściej przyjmowaną również w archeologii kosmicznej. – Stare satelity trzeba zostawić tam, gdzie są – mówi Alice Gorman z Międzynarodowej Rady Ochrony Zabytków i Miejsc Historycznych. – W kosmosie są bezpieczniejsze, nie należą do żadnego kraju i można je badać za pomocą zdjęć czy teledetekcji. Bille zwraca jednak uwagę, że przestrzeń wokół Ziemi szybko się zapełnia. Na orbicie krąży już ponad 14 tys. satelitów, nie licząc odłamków. Dlatego jego zespół pyta w swoim artykule, czy powinniśmy kiedyś rozważyć sprowadzenie historycznych obiektów. I które z nich mogłyby na to zasługiwać. Wskazuje też 11 kolejnych kandydatów – każdy z nich to „pierwszy raz” w historii jakiegoś kraju lub przełomowa misja. Zabytkowe obiekty kosmiczne Vanguard 1 USA, wystrzelony 17 marca 1958 r. niska orbita okołoziemska Drugi amerykański satelita na orbicie (pierwszy, Explorer 1, spłonął w atmosferze w 1970 r.). Jego największym osiągnięciem było potwierdzenie na podstawie zmian w orbicie, że Ziemia nie jest idealną kulą, lecz wybrzusza się w okolicach równika. Łuna 1 ZSRR,…

VanguardI-f378ccd.jpg
width: 2240
height: 1260

Ludzkość planuje umieścić na orbicie 560 000 satelitów. To sprawi, że teleskopy staną się bezużyteczne
type: item
date: 2025-12-04T11:51:34.000Z
creator: Jonasz Przybył
subject: Kosmos
subject: astronomia
subject: kosmiczny teleskop hubble'a
subject: satelity
subject: teleskop
subject: wszechświat
description: Dużą część wiedzy na temat tego, co dzieje się w kosmosie, mamy dzięki pracy teleskopów. Nie tylko tych ogromnych, które badają najdalsze zakamarki Wszechświata, ale także tych mniejszych, a nawet… domowych. NASA ostrzega, że plan wypuszczenia na orbitę pół miliona nowych satelitów sprawi, że niemal wszystkie obrazy wykonane przez teleskopy kosmiczne staną się zanieczyszczone.
encoded: Światło emitowane przez satelity coraz częściej umieszczane na ziemskiej orbicie zakłóca pracę teleskopów. W najbliższym czasie może pojawić się ich nawet pół miliona, a naukowcy biją na alarm: to zagraża przyszłości ciemnego, nocnego nieba, które dobrze znamy. Czy czekają nas zmiany? Ile satelitów krąży wokół Ziemi? Według badania opublikowanego w czasopiśmie „Nature”, liczba satelitów na niskiej orbicie okołoziemskiego od 2019 roku gwałtownie wzrosła – z 2000 do 15 000. Wiele z nich stanowi część internetowej konstelacji Starlink należącej do miliardera Elona Muska. Ale to dopiero początek. Jeśli wszystkie plany złożone obecnie zostaną zaakceptowane, a satelity z nimi związane umieszczone w kosmosie, to do końca lat 30. XXI wieku na orbicie Ziemi znajdzie się nawet 560 000 satelitów. To wzrost o ponad 3500%. Jak często satelity zakłócają obraz? Badania zespołu dr Przemysława Mroza z Obserwatorium Astronomicznego UW wykazały, że w 2019 roku smugi satelitów pojawiały się na 0,5% zdjęć wykonanych o zmierzchu i świcie przez Zwicky Transient Facility. Już w 2021 roku było to 20% zdjęć, a prognozy na 2027 rok sugerują, że niemal każde zdjęcie wykonane w tych warunkach będzie zawierało smugi satelitów. Czemu satelity zagrażają teleskopom? Na potrzeby badania naukowcy zasymulowali wpływ pół miliona satelitów na teleskopy kosmiczne. Udowodnili, że satelity odbijające światło mogą wpływać na aż 96% zdjęć wykonanych przez trzy wielkie teleskopy: SPHEREx należący do NASA, ARRAKIHS należący do Europejskiej Agencji Kosmiczne i Xuntian, należący do Chin. Zanieczyszczenia obrazu to nie tylko problem estetyczny, ale także poważna przeszkoda w prowadzeniu badań naukowych. Alejandro Borlaff – główny autor badania – ostrzega, że satelity mogą wyglądać identycznie jak potencjalnie niebezpieczne planetoidy, co znacznie utrudni ich wykrycie i ocenę zagrożenia dla Ziemi. Nawet teleskop Hubble’a, mimo węższego pola widzenia, może mieć zanieczyszczone około jednej trzeciej obrazów. Giganty…

shutterstock2075749987-e558ac1.jpg
width: 3840
height: 2160

Rakieta Falcon 9 SpaceX wyniesie pięć polskich satelitów. Wśród nich pierwszego satelitę Iceye dla Wojska Polskiego
type: item
date: 2025-11-26T15:16:23.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Kosmos
subject: loty w kosmos
subject: satelita
subject: satelity
subject: wojsko
description: Jeszcze nigdy nie zdarzyło się, by jednego dnia trafiło w kosmos aż pięć satelitów z polską flagą. Misja Transporter-15, realizowana przez rakietę Falcon 9 firmy Elona Muska SpaceX, wyniesie w kosmos satelity Iceye, SatRev i trzy satelity konstelacji PIAST.
encoded: Misja Transporter-15 miała polecieć w kosmos 26 listopada. Start zapowiedziany był na godz. 19.18, ale został odwołany. Najbliższy termin to piątek, 28 listopada. Dla pierwszego stopnia rakiety Falcon 9 będzie to już trzydziesty lot. Po separacji stopni pierwszy stopień Falcona 9 powróci na Ziemię i wyląduje na autonomicznej barce „Of Course I Still Love You” stacjonującej na Oceanie Spokojnym. W tym czasie drugi człon będzie kontynuował wznoszenie. Rakieta wyniesie ponad 100 satelitów Falcon 9 wyniesie łącznie 140 satelitów na orbitę heliosynchroniczną. Pośród wielu satelitów komercyjnych i naukowych będzie też pięć polskich urządzeń: trzy nanosatelity z polskiej konstelacji PIAST (Polish ImAging SaTellites) – przeznaczone do obserwacji optycznej Ziemi; satelita typu „mikro SAR” zbudowany przez firmę ICEYE – radarowy instrument obserwacji Ziemi podwójnego zastosowania; nanosatelita (6U) PW6U polskiej firmy SatRev – do obrazowania multispektralnego Ziemi i przetwarzania danych na orbicie. Iceye w służbie Wojska Polskiego Przeznaczony dla Wojska Polskiego satelita radarowy Iceye bazuje na technologii tzw. syntetycznej apertury. Może monitorować powierzchnię Ziemi niezależnie od pokrywy chmur, ponieważ te nie zakłócają obserwacji radarowych. Satelity radarowe Iceye znakomicie sprawdziły się podczas ubiegłorocznej powodzi na południu Polski, dostarczając cennych danych służbom ratowniczym. Ten konkretny satelita, zbudowany w rekordowym czasie sześciu miesięcy, ma pozwolić na ciągłą obserwację interesujących wojsko obszarów, w tym infrastruktury wojskowej, transportowej czy energetycznej. Pozwoli strzec z orbity naszych granic, a w razie wojny posłuży do rozpoznawania nieprzyjacielskich wojsk i śledzenia ich ruchu. Satelita powstał na specjalne zamówienie Ministerstwa Obrony Narodowej. Umowa zawarta pomiędzy polsko-fińską spółką Iceye a MON mówi o trzech satelitach SAR z możliwością rozszerzenia konstelacji do sześciu urządzeń. Liczba ta dawałaby Polsce dużą samodzielno…

piast-1-321209b.jpg
width: 1400
height: 800

Google chce umieścić sztuczną inteligencję w kosmosie. Bazy danych AI znajdą się na orbicie Ziemi
type: item
date: 2025-11-06T12:49:28.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: Kosmos
subject: Technologia
subject: komputery
subject: satelita
subject: satelity
subject: sztuczna inteligencja
description: Google ogłosił swój nowatorski Projekt Suncatcher (ang. łapacz Słońca), który ma na celu umieszczenie centrów baz danych AI na orbicie Ziemi. Pierwsze satelity testowe zostaną wysłane już na początku 2027 roku.
encoded: Co jest potrzebne do rozwoju sztucznej inteligencji, oczywiście oprócz danych, narzędzi i infrastruktury? Energia. To jeden z kluczowych elementów, który prowadzi do doskonalenia AI. Trenowanie dużych modeli prowadzi do ogromnego zużycia energii, ponieważ wymaga tysięcy procesorów pracujących równolegle przez tygodnie, a nawet miesiące. To przekłada się na wykorzystywanie olbrzymich ilości megawatogodzin energii elektrycznej. Zatem jeśli naukowcom zależy na coraz większym postępie technologicznym, będą musieli produkować coraz więcej prądu. Sztuczna inteligencja w kosmosie I tu właśnie z pomocą przychodzi Google. Przedsiębiorstwo planuje umieścić centra danych sztucznej inteligencji w kosmosie w ramach projektu Suncatcher. Na orbicie ma zostać umieszczonych ok. 80 satelitów, które zasilane będą energią słoneczną. W każdej sekundzie do powierzchni naszej planety dociera ok. 173 tys. terawatów energii emitowanej przez centralną gwiazdę Układu Słonecznego. Oznacza to, że w ciągu godziny Słońce dostarcza na Ziemię więcej energii, niż zużywamy przez cały rok. – Dzisiaj ogłaszamy Suncatcher, nasz nowy projekt badawczy, który ma w przyszłości umożliwić skalowanie uczenia maszynowego w kosmosie. Będziemy badać, jak połączona sieć satelitów zasilanych energią słoneczną, wyposażona w nasze układy AI Tensor Processing Unit (TPU), mogłaby wykorzystać pełną moc Słońca – napisało Google w swoim oświadczeniu. Kiedy pierwsze satelity trafią na orbitę? Procesory TPU mają być zoptymalizowane pod kątem trenowania modeli sztucznej inteligencji oraz w łącza optyczne w wolnej przestrzeni. Amerykańskie przedsiębiorstwo chce w ten sposób zbadać, czy w przyszłości będzie możliwe wykonywanie obliczeń uczenia maszynowego w przestrzeni kosmicznej. – Sztuczna inteligencja to fundamentalna technologia, która może pomóc nam stawić czoła największym wyzwaniom ludzkości. Teraz zastanawiamy się, dokąd możemy pójść dalej, aby w pełni wykorzystać jej potencjał – podkreślają specjaliści z Google. – Nas…

ai-kosmos-f2ee343.jpg
width: 2666
height: 1500

Satelita Biomass dostarcza pierwsze niezwykłe zdjęcia lasów. W misji mają udział Polacy
type: item
date: 2025-06-26T10:55:59.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Kosmos
subject: Przyroda
subject: lasy
subject: obserwacje
subject: satelita
subject: satelity
description: Dwa miesiące temu z kosmodromu Europejskiej Agencji Kosmicznej w Gujanie Francuskiej wystartowała misja Biomass. Zadaniem satelity jest precyzyjny pomiar ilości biomasy leśnej i zasobów węgla na Ziemi. Ponoć urządzenia badawcze umieszczone na satelicie dają tak dokładne dane, że tylko ścięcie i zmierzenie wszystkich drzew na Ziemi mogłoby się równać precyzji Biomass. Właśnie otrzymaliśmy przedsmak możliwości satelity.
encoded: Spis treści: Nowatorska technika kosmiczna Boliwia pod czujnym okiem satelity Polski udział w misji Biomass jest misją badawczą serii Earth Explorer, czyli misji o wysokiej wartości naukowej, które przygotowują grunt pod przyszłe systemy operacyjne. Do serii należą m.in. satelity pogodowe, monitorujące grubość lodu morskiego czy badające pole magnetyczne Ziemi. Wszystkie dostarczają unikatowych danych o naszej planecie. A chociaż Biomass jest nadal w fazie uruchamiania, to pierwsze zdjęcia przesłane przez satelitę są oszałamiające i wskazują na większy potencjał badań naukowych, niż pierwotnie zakładano. Nowatorska technika kosmiczna – Nadal jesteśmy w fazie uruchamiania, dostosowując satelitę, aby zapewnić naukowcom najwyższej jakości dane, które pozwolą im dokładnie określić, ile węgla jest magazynowane w lasach na całym świecie – powiedział kierownik projektu Biomass w ESA, Michael Fehringer. Podkreślił, że Biomass jest wyposażony w nowatorską technologię kosmiczną, dlatego konieczne jest uważne monitorowanie jego działania. – Z wielką przyjemnością informujemy, że wszystko działa bez zarzutu, a pierwsze zdjęcia są po prostu spektakularne – a to tylko przedsmak tego, co nas jeszcze czeka – dodaje badacz. Przede wszystkim pierwsze opublikowane zdjęcia stanowią ogromny krok w kierunku zrozumienia zmian zachodzących w lasach na Ziemi, ilości biomasy nadziemnej oraz ilości zgromadzonego węgla. Ma to pomóc zbadać obieg węgla. Jest to proces, w którym węgiel nieustannie krąży między atmosferą, ziemią i organizmami żywymi, takimi jak rośliny i zwierzęta. Zrozumienie i zmierzenie tego procesu pomoże naukowcom zbudować systemy ochrony klimatu i zarządzania zasobami leśnymi. Boliwia pod czujnym okiem satelity Satelita używa radaru P-band SAR (Synthetic Aperture Radar). To fale o niskiej częstotliwości, które przenikają przez korony drzew i pozwalają zmierzyć strukturę lasu od góry aż do pnia. Pierwsze zaprezentowane przez naukowców misji zdjęcia przedstawiają część Boliwii…

Biomass-2fa9217.jpg
width: 3839
height: 2160

Słońce zabija satelity Starlink. Czy ich szczątki wpłyną na ziemską atmosferę?
type: item
date: 2025-05-28T11:55:25.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Kosmos
subject: Technologia
subject: satelita
subject: satelity
subject: spacex
description: Erupcje słoneczne skracają żywotność satelitów na orbicie okołoziemskiej, zwłaszcza dużych konstelacji, takich jak Starlink firmy SpaceX. Zdaniem ekspertów może to być zarówno korzystne, jak i niepokojące.
encoded: Spis treści: Ruch na orbicie Satelitarny boom Przyspieszona deorbitacja Jeszcze nigdy nie było tak wielu satelitów krążących wokół Ziemi, jak obecnie. Według danych z maja 2025 roku, liczba aktywnych satelitów osiągnęła około 11 700. Znaczna część z nich, ponad 60%, to satelity Starlink należące do SpaceX. Ruch na orbicie Jeśli prześledzić wzrost liczby sztucznych satelitów, okaże się, że od roku 1990 liczba ta rosła o około 100 nowych satelitów co pięć lat. Według danych SatCat w 1990 roku wokół Ziemi krążyło 470 sztucznych satelitów, a w 2000 – 650. Przez kolejne pięć lat liczba to wzrosła do 900, aż do skoku w 2015 r., gdy liczba ich miała wynosić 1300. I nagle, za sprawą satelitów Starlink, w 2020 wzrosła do 2800, by w tym roku osiągnąć 11700. Co więcej, liczba ta będzie nadal rosnąć, gdyż własne konstelacje planują kolejne firmy i kraje. Niedawno Chiny ogłosiły projekt narodowej konstelacji satelitarnej, której celem jest – analogicznie do Starlinków – dostarczanie internetu satelitarnego. Jednak te wszystkie urządzenia nie są tak odporne na burze geomagnetyczne, jak byśmy chcieli. A jesteśmy nadal w bardzo żywiołowym okresie 11-letniego cyklu aktywności słonecznej. Erupcje słoneczne mogą powodować burze geomagnetyczne, które ogrzewają atmosferę naszej planety, powodując jej pęcznienie i zwiększając tarcie na satelitach. – Odkryliśmy, że w trakcie burz geomagnetycznych satelity opadają ze swojej orbity szybciej, niż miałoby to miejsce w okresie mniejszej aktywności słonecznej. Uważamy, że podczas maksimum słonecznego żywotność satelity może zostać skrócona nawet o 10 dni – twierdzi Denny Oliveira z Centrum Lotów Kosmicznych NASA Goddard w Maryland. Satelitarny boom Efekt ten staje się widoczny dopiero teraz ze względu na boom w wynoszeniu satelitów na orbitę, szczególnie przez SpaceX. Starty rakiet wynoszących Starlinki odbywają się niemal co tydzień. SpaceX planuje mieć w przyszłości ponad 30 000 satelitów na orbicie. W każdym tygodniu odnotowujemy również prz…

starlink-d38119a.jpg
width: 4096
height: 2160

Pierwszy satelita wykonany z drewna poleciał w kosmos
type: item
date: 2024-11-05T15:00:44.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Kosmos
subject: kosmos
subject: satelita
subject: satelity
subject: Space X
description: Dzisiaj rano rakieta Falcon 9 wyniosła w kosmos pierwszego na świecie drewnianego satelitę. Został on zbudowany przez japońskich naukowców w ramach nowatorskiego testu. Jego celem jest sprawdzenie możliwości wykorzystania drewna w eksploracji Księżyca i Marsa.
encoded: Surowce odnawialne w kosmosie Tradycyjna japońska technologia Satelita bardzo ekologiczny LignoSat – taką nazwę nadano satelicie opracowanemu przez badaczy z Uniwersytetu w Kioto i firmę Sumitomo Forestry. Został on zbudowany z wyjątkowo nietypowego jak na warunki kosmiczne materiału. „Lignum” to po łacinie drewno. Urządzenie jest wielkości dłoni i ma za zadanie zademonstrować kosmiczny potencjał tego odnawialnego surowca. Satelita właśnie leci w kierunku Międzynarodowej Stacji Kosmicznej (ISS). Zostanie wypuszczony na orbitę na wysokości około 400 kilometrów nad Ziemią. Czyli na takiej samej, na jakiej porusza się ISS. Surowce odnawialne w kosmosie Takao Doi, zasłużony astronauta i pracownik Uniwersytetu w Kioto podkreśla, że właśnie drewno może stać się najlepszym materiałem do rozpoczęcia kolonizacji innych planet. – Dzięki drewnu, materiałowi, który możemy sami wyprodukować, będziemy mogli budować domy, mieszkać i pracować w kosmosie już na zawsze – mówił na konferencji prasowej Takao Doi. – Samoloty z początku XX wieku były wykonywane z drewna. Dlaczego nie możemy nie wypróbować tego materiału do budowy satelity – przekonywał profesor nauk leśnych Uniwersytetu Kioto, Koji Murata. Ten innowacyjny projekt prowadzony jest we współpracy z NASA. Drewno, w tym przypadku magnolia, zostało wybrane ze względu na stabilność w kosmosie, biodegradowalność oraz potencjalne korzyści ekologiczne. Tradycyjna japońska technologia Honoki to rodzaj drzewa magnolii pochodzącego z Japonii, tradycyjnie używanego do produkcji osłon mieczy. Naukowcy odkryli, że najlepiej nadaje się ono do wykorzystania na statkach kosmicznych po 10-miesięcznym eksperymencie na pokładzie Międzynarodowej Stacji Kosmicznej. LignoSat został wykonany z honoki przy użyciu tradycyjnej japońskiej techniki rzemieślniczej, bez śrub i kleju. Twórcy drewnianego satelity mają bardzo ambitny plan sadzenia drzew na Księżycu i Marsie. W ramach projektu LignoStar naukowcy rozważają długoterminowe działania ekologiczne…

GOCB0wfaIAAsZE4-a88d918.jpg
width: 4096
height: 2104

Życiodajne wodociągi sprzed tysiącleci przepadły bez wieści. Naukowcy znaleźli sposób, by je odkryć
type: item
date: 2024-10-08T12:40:01.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: Nauka
subject: archeologia
subject: bliski wschód
subject: odkrycia archeologiczne
subject: satelity
subject: starożytność
subject: szpiegostwo
subject: woda
description: Podziemne systemy nawadniające były użytkowane na Bliskim Wschodzie przez tysiąclecia. W większości zostały zniszczone. Jednak dzięki sztucznej inteligencji i zdjęciom szpiegowskim naukowcy potrafią je znaleźć. W ten sposób namierzą nieznane nauce miasta i osady.
encoded: Spis treści: Kanaty – podziemne systemy nawadniające Archeolodzy dziękują agencji wywiadu Sztuczna inteligencja w kanale Reliktom archeologicznym nieustannie grozi zniszczenie. Są rozorywane przez maszyny rolnicze czy niszczone na skutek działań wojennych. Wiele z cennych stanowisk archeologicznych przepada bez wieści. W ten sposób badacze najstarszej historii człowieka tracą bezcenne informacje. Kanaty – podziemne systemy nawadniające Jednym z rodzajów pradawnych reliktów po działalności człowieka są kanaty. Były to podziemne kanały pobierające wodę z podziemnych warstw wodonośnych lub górskich strumieni. Drążono je w taki sposób, by miały regularny spadek. Było to ważne, by ten system mógł zapewniać czystą wodę, niezbędną dla funkcjonowania ludzkich siedzib i służącą też do nawadniania pól. Kanaty znane są w różnych częściach świata: od Ameryki Południowej po Japonię. Najbardziej rozpowszechnioną nazwą jest karez (kārēz) lub kanat (qanat, qanāt), pochodzący od arabskiego słowa oznaczającego kanał. To sugeruje, że szczególnie na Bliskim Wschodzie były ważne. Takie wodonośne żyły umożliwiały ludziom zamieszkiwanie w miejscach ubogich w wodę. Obecność takich kanałów świadczy o aktywności ludzi setki lub tysiące lat temu. Ze względu na rangę tego typu instalacji naukowcy postanowili opracować system umożliwiający ich zdalne wykrywanie. Udało się. Wynikami podzielili się na łamach „Journal of Archaeological Science”. Archeolodzy dziękują agencji wywiadu Archeolodzy z Katalońskiego Instytutu Archeologii Klasycznej wykorzystali odtajnione zdjęcia szpiegowskie HEXAGON z czasów zimnej wojny, które miały służyć namierzaniu obiektów wojskowych, by wyszukać kanaty m.in. na terenie Iranu, Afganistanu, Maroka czy Chin. W jaki sposób widać te wodociągi z lotu ptaka? Na powierzchni system kanatów to linia regularnie rozmieszczonych szybów (studni) używanych do usuwania gruzu podczas wykopów lub czyszczenia tunelu. Ta cecha umożliwia wykrywanie ich z lotu ptaka. – Odkrycie nieznan…

GhasabeQanatsofGonabad-c5ad362.jpg
width: 4610
height: 2593

Pomoc z kosmosu. Naukowcy CBK PAN i firma Iceye wspierają działania ratownicze na południu Polski
type: item
date: 2024-09-17T11:01:22.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Kosmos
subject: Technologia
subject: powódź
subject: satelita
subject: satelity
description: Przez południe Polski przetacza się niszczycielska powódź. Walka z żywiołem nie jest łatwa, a woda zalewa kolejne miejscowości. Służby ratunkowe otrzymały wsparcie z nieoczywistej, bo kosmicznej strony. Mowa o radarowych satelitach ICEYE oraz metodach wypracowanych przez Centrum Informacji Kryzysowej CBK PAN. Wspólnie co kilka godzin dostarczają dane satelitarne do zastosowań operacyjnych.
encoded: Spis treści: Radar widzi więcej Szybka ścieżka dostępu Eksperyment, który działa Teledetekcja w zarządzaniu kryzysowym „W związku z pogarszającą się sytuacją Centrum Informacji Kryzysowej będące częścią Centrum Badań Kosmicznych PAN uruchomiło w piątek 13 września specjalny monitoring satelitarny sytuacji powodziowej. Pozwala on wykryć miejsca, gdzie woda wystąpiła z koryt rzecznych i pojawiają się rozlewiska. Działania prowadzone są we współpracy z polsko-fińską firmą Iceye, twórcą największej cywilnej konstelacji satelitów radarowych obserwujących Ziemię. Co kilka godzin dane i raporty są dostarczane Państwowej Straży Pożarnej, centrom zarządzania kryzysowego oraz IMGW-PIB” – poinformowało w niedzielę 15 września Centrum Badań Kosmicznych PAN. Rafał Modrzewski, współzałożyciel i prezes Iceye dodał: „Wszystkie satelity radarowe ICEYE zostały skierowane do obserwacji sytuacji kryzysowej na południu Polski. Nasi analitycy współpracują z Centrum Informacji Kryzysowej Centrum Badań Kosmicznych PAN, opracowując zbierane dane i dostarczając informacje Instytutowi Meteorologii i Gospodarki Wodnej, Państwowej Straży Pożarnej i innym służbom działającym na zalewanych terenach. Działamy!” Radar widzi więcej – Dzięki konstelacji satelitów radarowych Iceye otrzymujemy szeroki obraz rozkładu powodzi. Satelity radarowe są tu o tyle istotne, że pozwalają obserwować powierzchnię Ziemi poprzez chmury. A te zwykle towarzyszą powodziom i uniemożliwiają pracę satelitom optycznym. Radar nie ma tych ograniczeń – wyjaśnia dr Jakub Ryzenko, kierownik Centrum Informacji Kryzysowej CBK PAN. Nowe dane dostarczane są co godzinę. Następnie trafiają do miejscowych ośrodków walczących z powodzią. Mowa nie tylko o straży pożarnej, ale również o urzędach wojewódzkich i miejskich. Wszędzie tam, gdzie potrzebna jest szeroka informacja o zasięgu i rozwoju rozlewisk. Miejscowi specjaliści konfrontują obraz ze swoim wyobrażeniem o sytuacji oraz uzupełniają go o raporty terenowe pozyskane z góry, np. z …

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/09/Klodzko20240913T0000-20240916T0916Iceyewodatopo90kv1-6647d74.jpg
width: 4960
height: 3507

SpaceX: zbawca z problemami. Firma Elona Muska traci rakietę Falcon 9 i przesuwa zaplanowane misje
type: item
date: 2024-08-29T13:40:01.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Kosmos
subject: National Geographic Site
subject: Elon Musk
subject: loty w kosmos
subject: satelity
subject: spacex
subject: Technologia
description: W środę 28 sierpnia, tuż po wyniesieniu serii satelitów systemu Starlink, doszło do katastrofy członu rakiety Falcon 9 firmy SpaceX. Zamiast poprawnego, 23. lądowania pierwszego stopnia tej odzyskiwalnej rakiety widzowie zobaczyli kłęby ognia i dymu. Tym samym loty Facon 9 zostały wstrzymane, co stawia pod znakiem zapytania mającą wystartować już kilka dni temu prywatną misję Polaris Dawn.
encoded: W tym artykule: Dochodzenie Federalnej Administracji Lotnictwa Uziemiony do odwołania Problemy SpaceX Płomienie buchnęły z podstawy rakiety Falcon 9 firmy SpaceX tuż po wylądowaniu na umieszczonej na morzu platformie – lądowisku. Wkrótce booster, który właśnie odbył swoją rekordową 23. misję, przewrócił się. Był to ten sam booster, który w 2022 roku pomógł wynieść na orbitę komercyjną misję Inspiration4. Pierwszy stopień rakiety nie może być odzyskiwany w nieskończoność. Mimo to wczorajsze wydarzenie stawia pod znakiem zapytania kolejne misje, jakie mają być zrealizowane przez SpaceX. Dochodzenie Federalnej Administracji Lotnictwa Falcon 9 został uziemiony, a katastrofą zajęła się Federalna Administracja Lotnictwa (FAA). Bada ona, dlaczego pierwszy stopień rakiety przechylił się i eksplodował podczas próby lądowania. „Dochodzenie ma na celu dalsze zwiększenie bezpieczeństwa publicznego, ustalenie pierwotnej przyczyny zdarzenia i określenie działań naprawczych, aby zapobiec jego powtórzeniu się” – podała FAA w oświadczeniu. „Powrót do lotu rakiety nośnej Falcon 9 opiera się na ustaleniu przez FAA, że żaden system, proces lub procedura związana z anomalią nie ma wpływu na bezpieczeństwo publiczne” – dodano. Przypomnijmy, że Falcon 9 został też uziemiony na około dwa tygodnie w lipcu. Jego silnik drugiego stopnia doświadczył wówczas anomalii, która uniemożliwiła rozmieszczenie kolejnej partii satelitów Starlink na odpowiedniej wysokości, co doprowadziło do ich spalenia przy ponownym wejściu w atmosferę ziemską. Uziemiony do odwołania W związku z katastrofą firma SpaceX wycofała się również z zaplanowanego na dzisiaj startu. Z bazy Sił Kosmicznych USA w Vandenberg miała wystartować misja, której celem – podobnie jak wczorajszej – było rozmieszczenie na orbicie kolejnych satelitów systemu Starlink. Życie na Marsie. Kiedy mogło powstać i czy mamy szanse na odnalezienie organizmów na Czerwonej Planecie? Organizmy potrzebują stabilnych warunków, źródła energii i ciekłej wod…

rakieta-falcon-9-staje-w-plomieniach-tuz-po-ladowaniu-fot-spacex1-22cbdfe.jpg
width: 970
height: 546

Europejska rakieta Ariane 6 zadebiutowała w pięknym stylu! Czy będzie konkurencją dla Falcona 9 SpaceX?
type: item
date: 2024-07-10T10:02:13.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Kosmos
subject: National Geographic Site
subject: europejska agencja kosmiczna
subject: kosmos
subject: loty samolotem
subject: satelity
subject: Wolny czas
description: Późnym wieczorem 9 lipca, z europejskiego kosmodromu w Gujanie Francuskiej, wystartowała długo oczekiwana ciężka rakieta Ariane 6. Pierwsza faza lotu przebiegała podręcznikowo. Rakietę można było dostrzec nawet na polskim niebie. Czy nowa rakieta ArianeGroup da Europie niezbędną, kosmiczną samodzielność w wynoszeniu dużych sond i mniejszych ładunków? Rozstrzygnie to pewnie kwestia kosztów.
encoded: W tym artykule: Europejskie okno w kosmos Silnik nazwany na cześć Leonarda da Vinci Ile kosztuje jeden lot Ariane 6? Punktualnie o godzinie 21 czasu środkowoeuropejskiego, ze specjalnie przygotowanego stanowiska startowego <a href="http://Punktualnie%20o%20godzinie%2021%20czasu%20%C5%9Brodkowoeuropejskiego,%20ze%20specjalnie%20przygotowanego%20stanowiska%20startowego%20Guja%C5%84skiego%20Centrum%20Kosmicznego,%20wystartowa%C5%82a%20Ariane%206,%20nast%C4%99pczyni%20wys%C5%82u%C5%BConej%20i%20zas%C5%82u%C5%BConej%20ci%C4%99%C5%BCkiej%20rakiety%20Ariane%205.%20Na%20ten%20moment%20czekali%C5%9Bmy%20rok,%20cho%C4%87%20je%C5%9Bli%20licz%C4%85c%20od%20pocz%C4%85tku%20prac%20projektowych,%20to%20nawet%20dekad%C4%99.%20Nowa%20rakieta%20mia%C5%82a%20wej%C5%9B%C4%87%20do%20u%C5%BCytku%20tu%C5%BC%20po%20tym,%20jak%20Ariane%205%20wykona%C5%82a%20sw%C3%B3j%20ostatni%20lot%20w%202023%20roku.%20Ariane%205%20wykona%C5%82a%20w%20sumie%20117%20misji,%20wynosz%C4%85c%20tak%20wa%C5%BCne%20urz%C4%85dzenia,%20jak%20Kosmiczny%20Teleskop%20Jamesa%20Webba%20oraz%20sond%C4%99%20JUICE.%20%20Europejskie%20okno%20w%20kosmos%20Gdy%20zosta%C5%82a%20wycofana,%20a%20kolejna,%20unowocze%C5%9Bniona%20wersja,%20wci%C4%85%C5%BC%20nie%20by%C5%82a%20operacyjna,%20jedyn%C4%85%20dzia%C5%82aj%C4%85c%C4%85%20rakiet%C4%85%20orbitaln%C4%85%20w%20europejskiej%20stajni%20by%C5%82a%20wyrzutnia%20ma%C5%82ych%20satelit%C3%B3w%20Vega.%20W%C5%82a%C5%9Bnie%20dlatego%20Europa%20pok%C5%82ada%20tak%20wielkie%20nadzieje%20w%20Ariane%206.%20%20-%20Ariane%206%20wyniesie%20Europ%C4%99%20w%20kosmos.%20Ariane%206%20przejdzie%20do%20historii%20-%20napisa%C5%82%20o%20wczorajszym%20starcie%20Josef%20Aschbacher,%20dyrektor%20generalny%20Europejskiej%20Agencji%20Kosmicznej%20(ESA).%20W%20takim%20razie%20przyjrzyjmy%20si%C4%99%20samej%20rakiecie.%20Ariane%206%20%20produkowana%20jest%20w%20dw%C3%B3ch%20wersjach:%20Ariane%2062%20ma%20dwa%20boostery,%20podczas%20gdy%20Ariane%2064%20%20a%C5%BC%20cztery.%20Generuj%C4%85%20one%20przy%20sta…

nowa-europejska-rakieta-ariane-6-zadebiutowala-w-pieknym-stylu-czy-moze-byc-konkurencja-dla-falcona-9-spacex-71c5a59.jpg
width: 1920
height: 1280

Satelity NASA pomagają zagrożonym gatunkom. Jak to działa?
type: item
date: 2024-06-11T10:06:37.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Kosmos
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: dzikie zwierzęta
subject: ochrona gatunkowa
subject: ochrona zwierząt
subject: satelity
subject: Wolny czas
subject: zwierzęta
description: Rozrost populacji ludzkiej, zużywanie zasobów naturalnych i zmiany w ekosystemach – zagrażają wielu gatunkom zwierząt. Na szczęście dane satelitarne dostarczane przez NASA pomagają w ich ochronie. W jaki sposób?
encoded: W tym artykule: Nowe siedliska dla tygrysów Ratunek dla zwierząt z orbity Możliwości satelitów obserwacyjnych Słoń indyjski, słoń afrykański sawannowy i słoń afrykański leśny są już oficjalnie gatunkami zagrożonymi wyginięciem, z czego ostatni – krytycznie. Według szacunków, niecałe 100 lat temu, bo w 1930 r., w Afryce żyło około 10 milionów słoni. Dziś jest ich już tylko około 400 tysięcy. Populacja słoni afrykańskich leśnych spadła o 86% w ciągu ostatnich 31 lat. Z kolei populacja afrykańskich słoni sawannowych zmniejszyła się o co najmniej 60% w ciągu ostatnich 50 lat. Oba gatunki odnotowały gwałtowne spadki populacji od 2008 r. Wszystko z powodu znacznego wzrostu kłusownictwa, które nadal stanowi wielkie zagrożenie dla tych zwierząt. Rocznie ginie nawet 20 000 słoni, co daje liczbę 55 dziennie – wynika z danych WWF. Nowe siedliska dla tygrysów Natomiast niegdyś szeroko rozpowszechnione w całej Azji, tygrysy (Panthera tigris) straciły aż 93% swoich siedlisk w ciągu ostatnich 150 lat. Naukowcy szacują, że żyje mniej niż 4000 tych majestatycznych drapieżników. Ale według Erica Sandersona, ekologa pracującego w Ogrodzie Botanicznym w Nowym Jorku, jest szansa na uratowanie tych zwierząt. I to szansa, która przyszła z wyjątkowo niespodziewanego miejsca, bo z kosmosu. – Na świecie jest wciąż o wiele więcej miejsca dla tygrysów, niż przypuszczaliśmy. Byliśmy w stanie to określić i zrozumieć tylko dlatego, że zebraliśmy dane pozyskane przez NASA z obserwacji satelitarnych i zintegrowaliśmy je z informacjami z terenu – powiedział Eric Sanderson. Dane satelitarne pozwalają monitorować stan roślinności z góry w czasie niemal rzeczywistym. Łącząc to z mapowaniem geograficznym i historycznymi pracami terenowymi na ziemi, Sanderson i jego współpracownicy byli w stanie zidentyfikować potencjalne siedlisko. Jest to miejsce do którego tygrysy mogą samodzielnie migrować lub być do niego przenoszone. Ratunek dla zwierząt z orbity Zdaniem Sandersona właśnie badania wielokierunkowe z…

satelity-nasa-pomagaja-zagrozonym-gatunkom-jak-to-dziala-3bd18ec.png
width: 1200
height: 630

Czy Rosjanie szykują nam prawdziwe gwiezdne wojny? Rosyjska broń antysatelitarna budzi poważne obawy
type: item
date: 2024-06-11T08:04:05.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Kosmos
subject: National Geographic Site
subject: broń
subject: kosmos
subject: rosja
subject: satelita
subject: satelity
subject: Społeczeństwo
subject: wojna
description: Rada Bezpieczeństwa Organizacji Narodów Zjednoczonych nie przyjęła historycznej rezolucji dotyczącej wyścigu zbrojeń w przestrzeni kosmicznej z powodu weta Federacji Rosyjskiej. Tymczasem Pentagon ostrzega, że Rosja opracowuje „masową” broń jądrową, która ma zostać wysłana w kosmos. Czy traktat o zakazie prób broni nuklearnej z czasów zimnej wojny przestaje nas chronić?
encoded: W tym artykule: Rosja wetuje rezolucję ONZ Broń antysatelitarna Rosji Prawo obowiązujące w kosmosie Dlaczego Rosja może blokować ONZ? Historyczne testy jądrowe w kosmosie Skutki eksplozji 16 maja 2024 r. Rosja wystrzeliła na niską orbitę okołoziemską satelitę, który może przenosić broń zdolną do niszczenia innych satelitów – poinformował 21 maja rzecznik amerykańskiego Departamentu Obrony. Rosyjski satelita trafił na tę samą orbitę, co amerykański satelita USA-314, wyniesiony 26 kwietnia 2021 roku. USA-314 to elektrooptyczny satelita rozpoznawczy KH-11, działający na rzecz Narodowego Biura Rozpoznania (National Reconnaissance Office). Rosja wetuje rezolucję ONZ Zaledwie kilka tygodni wcześniej, w trakcie kwietniowego spotkania Rady Bezpieczeństwa ONZ, przedstawiciele Federacji Rosyjskiej zawetowali projekt rezolucji. Miała ona potwierdzić postanowienia Traktatu o Przestrzeni Kosmicznej, zakazującego umieszczania broni jądrowej lub innej broni masowego rażenia w kosmosie. – Rosja zachowuje się jak szachista, który, nie mogąc wygrać inaczej, przewraca szachownicę – komentuje dr Bartosz Malinowski, specjalista ds. prawa kosmicznego Centrum Badań Kosmicznych PAN. Jeszcze przed wojną w Ukrainie było wiadomo, że Rosja dysponuje bronią antysatelitarną. Mowa o pociskach ASAT. Kreml skutecznie przetestował je w 2020 roku, niszcząc satelitę Kosmos 2543. Pocisk rozbił urządzenie na tysiące kawałków, które zagroziły Międzynarodowej Stacji Kosmicznej. Będą problemem dla misji kosmicznych jeszcze przez długi czas. Broń antysatelitarna Rosji Natomiast stosunkowo niedawno okazało się, że tuż przed atakiem na Ukrainę Rosja wystrzeliła satelitę Kosmos 2553. Jest przeznaczony do testowania uzbrojenia zdolnego do niszczenia satelitów przy użyciu broni nuklearnej – poinformował „Wall Street Journal”. Powołał się przy tym na amerykańskich urzędników i ekspertów. Czy bomba atomowa może jednak uratować Ziemię przed asteroidą? Wyniki najnowszych badań NASA dają nadzieję na skuteczną obronę …

czy-rosjanie-szykuja-nam-prawdziwe-gwiezdne-wojny-rosyjska-bron-antysatelitarna-budzi-powazne-obawy-ryc-getty-images-2196510.jpg
width: 2123
height: 1413

Spalające się w atmosferze satelity przyczyniają się do zmian klimatu? Tak twierdzą naukowcy z USA
type: item
date: 2024-03-06T09:16:18.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Kosmos
subject: National Geographic Site
subject: dziura ozonowa
subject: Gwiazdy
subject: kosmos
subject: satelity
subject: ziemia
subject: zmiany klimatyczne
description: Dr Dan Cziczo uważa, że te spalanie w atmosferze statków kosmicznych może zaburzyć odradzanie się warstwy ozonowej. Szczątki satelitów mogą też wpływać na globalne ocieplenie.
encoded: W tym artykule: Czym jest dziura ozonowa? Problem kosmicznych śmieci Wpływ resztek satelitów na atmosferę Satelity i globalne ocieplenie Firma Elona Muska SpaceX ogłosiła, że pozbędzie się 100 satelitów Starlink. Niewielkie satelity ogromnej konstelacji mają wadę konstrukcyjną, która może doprowadzić do awarii pozostałych urządzeń. Zostaną więc zdeorbitowane i spłoną w atmosferze ziemskiej. Kłopot w tym, że takich deorbitacji jest coraz więcej, a to nie pozostają bez wpływu na klimat. Czym jest dziura ozonowa? Dziura ozonowa była jednym z najgłośniejszych tematów dotyczących środowiska w latach 80. i 90. ubiegłego wieku. Warstwa ozonowa znajduje się w stratosferze na wysokości od 15 km do 30 km nad ziemią. Chroni nas oraz inne żywe organizmy przed szkodliwym promieniowaniem ultrafioletowym Słońca. Jest naszą tarczą. Kłopot w tym, że sami zrobiliśmy w tej tarczy dziurę. Ilości substancji zubożających warstwę ozonową, jaką jako ludzkość wyemitowaliśmy do atmosfery w latach 70. i 80. doprowadziła do powstania dziur ozonowych na biegunach Ziemi. A te zwiększyły poziom promieniowania ultrafioletowego na powierzchni planety. Co by się stało, gdyby Ziemia nie miała warstwy ozonowej? Wynik symulacji zaskakuje Naukowcy przeprowadzili symulację, by ustalić, co by się wydarzyło, gdybyśmy utracili warstwę ozonową. Efekt byłyby niespodziewany. Temperatura na Ziemi spadłaby aż o 3,5 stopnia Celsjusza. Sytuacja była naprawdę trudna, szczególnie, że groźne gazy były powszechnie używane. Na szczęście w 1987 roku przyjęto międzynarodowe porozumienie, zwane protokołem montrealskim. Dzięki niemu wycofano z użytku wielu substancji zubożających warstwę ozonową. Wśród nich m.in.: chlorofluorowęglowodory (CFC), wodorochlorofluorowęglowodory (HFC) i gazy halonowe stosowane w lodówkach, dezodorantach i innych procesach przemysłowych. Warstwa ozonowa zaczęła się odradzać. Według raportu opublikowanego w 2023 roku, jeśli używanie szkodliwych substancji nadal będzie zakazane, warstwa ozonowa zo…

spalajace-sie-w-atmosferze-satelity-przyczyniaja-sie-do-zmian-klimatu-tak-twierdza-naukowcy-z-usa-ryc-nasa-jenny-mottar-wikimedia-commons-public-domain-5f4a92c.jpg
width: 1266
height: 844

Point Nemo, czyli punkt Nemo to najbardziej samotne miejsce na Ziemi. Tutaj spadnie stacja kosmiczna ISS
type: item
date: 2024-02-23T07:29:16.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Kosmos
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: kosmos
subject: międzynarodowa stacja kosmiczna
subject: ocean spokojny
subject: satelity
subject: Technologia
description: Jest takie miejsce na Ziemi, do którego najbliżej jest z pokładu Międzynarodowej Stacji Kosmicznej przemieszczającej się około 400 km nad powierzchnią planety. To miejsce nosi nazwę Point Nemo – Punkt Nemo.
encoded: W tym artykule: Gdzie jest Point Nemo Jak wyznaczono Punkt Nemo Prądy morskie w Punkcie Nemo Życie w Punkcie Nemo Cmentarzysko statków kosmicznych Jego współrzędne to 48°52.6′S 123°23.6′W. Znajduje się na Oceanie Spokojnym, około 2 688 kilometrów od najbliższego lądu – bezludnej wyspy koralowej Ducie – między Australią a Ameryką Południową. Gdzie jest Point Nemo Point Nemo to tak odległe miejsce, że najbliższy zamieszkany kawałek lądu znajduje się w odległości ponad 3090 kilometrów (1670 mil morskich), na Wyspie Wielkanocnej. Nie ma nikogo w pobliżu na terenie 22 milionów kilometrów kwadratowych. Czyli na obszarze, który jest około 35 razy większy od Francji. Aby odnaleźć Punkt Nemo na kuli ziemskiej, wystarczy poszukać rozległego pasa nieprzerwanego błękitu między Nową Zelandią a południowym Chile. Jest on mniej więcej w połowie drogi. Aby uzyskać dokładniejszą lokalizację, można dokonać triangulacji między niezamieszkanym atolem, wyspą Ducie – częścią Wysp Pitcairn – na północy, wyspą Maher na Antarktydzie na południu, wyspami Chatham na zachodzie i Chile na wschodzie. Jest to tak samotne miejsce, że najczęściej widują je astronauci przebywający na Międzynarodowej Stacji Kosmicznej (ISS), która kilka razy dziennie przemieszcza się nad południowym Pacyfikiem. To również to miejsce, w którym za kilka lat spocznie wysłużona ISS. Dołączy tam do długiego szeregu statków kosmicznych. W tym kilku statków towarowych Europejskiej Agencji Kosmicznej i ponad 140 rosyjskich statków kosmicznych Sojuz. A także stacji orbitalnej MIR. Jak wyznaczono Punkt Nemo To odległe i niedostępne miejsce zostało nazwane na cześć kapitana łodzi podwodnej z powieści Juliusza Verne’a „Dwadzieścia tysięcy mil podmorskiej żeglugi” – kapitana Nemo. „Nemo” po łacinie oznacza „nikt”. Co odzwierciedla fakt, że to miejsce jest tak odległe, że w promieniu tysięcy mil w żadnym kierunku nie ma nikogo. Point Nemo został po raz pierwszy zidentyfikowany w 1992 roku przez Hrvoje Lukatela, chorwacko-kanadyjsk…

punkt-nemo1-28440aa.jpeg
width: 799
height: 467

Cyfrowe narzędzia wkraczają do archeologii. Czy wykopaliska to przeżytek?
type: item
date: 2024-01-26T14:02:16.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: Podcasty
subject: archeologia
subject: fotografia
subject: odkrycia archeologiczne
subject: praca
subject: pradzieje
subject: satelity
subject: Wolny czas
description: Skanowanie laserowe, drony, sztuczna inteligencja i badania geofizyczne – archeolodzy wykorzystują przeróżne nowoczesne, w tym cyfrowe narzędzia. Ile romantyzmu pozostało w archeologii? O tym jest nasz kolejny podcast.
encoded: W tym artykule: Archeologia XXI wieku Archeolog w terenie, ze wsparciem nowinek Dzień pracy w terenie Archeologia często kojarzona jest jako zawód marzeń. Na przykład z podróżami do egzotycznych krajów, które przepełnione są przygodami i arcyciekawymi wykopaliskami. Czy taki romantyczny wizerunek tej nauki jest w dzisiejszych czasach prawdziwy? Ile prawdy jest w filmach z Indianą Jonesem w roli głównej? O tym rozmawiamy z ekspertką z Wydziału Archeologii Uniwersytetu Warszawskiego, archeolożką cyfrową i redaktorką naczelną serwisu Archeowieści.pl, dr Julią Chylą. Archeologia XXI wieku Archeolodzy wykorzystują dzisiaj szerokie spektrum metod zapożyczonych z innych nauk. Wiele z nich pochodzi ze świata zaawansowanych, cyfrowych technologii. Czy współczesna archeologia może zatem obyć się już bez wykopalisk, łopaty, szpachelki i kielni? – Nie, oczywiście nie możemy porzucić łopaty czy kielni. Są to narzędzia, których ciągle używamy w terenie do badań wykopaliskowych. Wówczas chcemy poznać stratygrafię stanowisk archeologicznych i oszacować chronologię. Jednak narzędzia cyfrowe bardzo nam pomagają. Przyspieszają naszą pracę – opowiada dr Julia Chyla. Są zatem pomocne przy dokumentowaniu stanowisk archeologicznych, czyli miejsc po dawnej obecności człowieka – pradziejowych osad czy cmentarzysk. Ale nie tylko. – Pomagają również znaleźć stanowisko archeologiczne – podkreśla ekspertka. Archeolog w terenie, ze wsparciem nowinek Praca archeologa to nadal w dużej mierze praca terenowa. – Nic nie zastąpi człowieka w terenie. Musimy pojechać, zobaczyć na własne oczy – zaznacza dr Chyla. Przed wyjściem w teren warto skorzystać na przykład ze zobrazowań satelitarnych, które stały się ostatnio łatwo osiągalne. To na nich, nawet na ogólnodostępnych mapach Google, można wypatrzyć nieznane nauce ślady po przeszłości. Są tym bardziej cenne dla badaczy przeszłości, że można tam zapoznać się z fotografiami z dalszej przeszłości. – Możemy używać sztucznej inteligencji do ich analizy – ws…

NG-Podcast-Archeo-YouTube-v1c-d9d56ec-e1729673885103.jpg
width: 1100
height: 721

Satelity pozwalają śledzić piratów. Czy obserwacje z orbity pomogą rozwiązać ziemskie problemy?
type: item
date: 2024-01-12T15:31:14.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: ekologia
subject: oceany
subject: przyroda
subject: rybołóstwo
subject: satelity
subject: Społeczeństwo
description: Morza i oceany są przełowione, a kryzys rybołówstwa postępuje. Jednak regulacjom prawnym podlegają tylko jednostki zgłoszone. A jak się właśnie okazało, aż 75 procent działalności przemysłowej na morzach i oceanach nie podlegało kontroli i statystykom. To się właśnie zmienia dzięki połączeniu technologii kosmicznych, danych GPS oraz algorytmów uczenia maszynowego. Czy obserwacje z orbity są sposobem na szarą strefę?
encoded: W tym artykule: Monitoring morza z orbity Zlokalizować i oznaczyć Rewolucja dzięki teledetekcji Coraz dokładniejsze analizy Wsparcie dla rolników i ekologów – Obserwując i charakteryzując aktywność ekspansywnych „ciemnych flot”, możemy lepiej zrozumieć i określać ilościowo nie tylko nielegalne rybołówstwo, ale także dużą część działalności człowieka, która wpływa na nasze środowisko morskie – mówi Paul Woods, dyrektor ds. innowacji w Global Fishing Watch. To właśnie ta organizacja stoi za raportem pokazującym skalę ukrytej działalności na morzach i oceanach. Naukowcy związani z projektem wykorzystali szeroki przegląd zobrazowań satelitarnych z lat 2017–2021. Następnie połączyli je z danymi GPS statków i przepuścili informacje przez oprogramowania do uczenia maszynowego. Dzięki temu zespół kierowany przez Global Fishing Watch stworzył pierwszą światową mapę ruchu dużych statków i infrastruktury morskiej. Efekty tej pracy wydobywają na światło dzienne dużą liczbę nieoznaczonych jednostek. Lub takich, które wcześniej nie pojawiały się w publicznych systemach monitorowania. Raport jest poważnym krokiem w kierunku precyzyjnej oceny globalnego wpływu działalności człowieka na morzu. Monitoring morza z orbity Nowe, upublicznione mapy, oferują pełniejszy obraz uprzemysłowienia oceanów. Może to pomóc naukowcom w rozwiązywaniu globalnych problemów, takich jak zmiany klimatyczne. Bardziej kompleksowy obraz ruchu statków poprawi szacunki emisji gazów cieplarnianych na morzu i pociągnie do odpowiedzialności jednostki degradujące ekosystem. Zmiany klimatu doprowadzają do zmiany koloru Ziemi. Widać to na mapie Zmiany klimatu na całym świecie są odczuwalne inaczej. Wyraźnie pokazują je zdjęcia satelitarne. Przeprowadzona przez zespół analiza wykazała, że aż 75 proc. światowych przemysłowych statków rybackich i ponad 25 proc. statków transportowych i energetycznych nie jest publicznie śledzonych. Stanowi to wyzwanie dla zarządzania zasobami naturalnymi, takimi jak chronione obszary …

satelity-pomagaja-sledzic-piratow-czy-obserwacje-z-orbity-pomoga-rozwiazac-ziemskie-problemy-fot-shutterstock-416d735.jpg
width: 1000
height: 665

Dwa nowe polskie satelity na orbicie! Jeden testuje ogniwa perowskitowe, drugi sztuczną inteligencję
type: item
date: 2023-11-13T10:16:07.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Kosmos
subject: National Geographic Site
subject: energia słoneczna
subject: Gwiazdy
subject: kosmos
subject: polska
subject: satelita
subject: satelity
description: To było kosmicznie wyjątkowe Święto Niepodległości. W sobotę, 11 listopada należąca do firmy SpaceX rakieta Falcon 9 wyniosła na orbitę ładunek, wśród którego znalazły się dwa polskie satelity.
encoded: W tym artykule: Orbitalny test perowskitów z Polski Gliwicki satelita w kosmosie Polska sztuczna inteligencja we włoskim pojeździe Polski sektor kosmiczny W sobotni wieczór z bazy Vandenberg wystartowała rakieta Falcon 9, wynosząca na orbitę szereg małych satelitów, tzw. cubesatów. Wśród nich znalazły się dwie polskie jednostki oraz pojazd transferowy, do którego Polacy przygotowali nowoczesny komputer pokładowy Antelope. W kosmos trafił kolejny satelita obserwacyjny wrocławskiej firmy SatRev. Stork-7 wyposażony jest w 28 ogniw perowskitowych firmy Saule Technologies. Po raz pierwszy w historii przełomowe, opracowane przez dr Olgę Malinkiewicz ogniwa perowskitowe zostaną przetestowane w warunkach kosmicznych. Za skonstruowanie, oprogramowanie, wyniesienie i operację satelity na orbicie odpowiada firma SatRev. Orbitalny test perowskitów z Polski – Wierzę, że ta misja potwierdzi odporność ogniw perowskitowych Saule Technologies na promieniowanie kosmiczne, co wykazały już badania w laboratorium. To idealne źródło zasilania w kosmosie z wielu powodów – komentuje dr Olga Malinkiewicz, CEO Saule Technologies. – Ogniwa perowskitowe są znacznie lżejsze od ogniw tradycyjnych, co jest niezwykle istotne, biorąc pod uwagę koszt transportu każdego kilograma na orbitę. Są elastyczne, więc można je upakować w niewielkiej przestrzeni. Z kolei dzięki temu, że są drukowane cyfrowo, mogą przybierać dowolne kształty. To oznacza, że można w maksymalnym stopniu wykorzystać dostępne powierzchnie do wytwarzania prądu – dodaje dr Malinkiewicz. W trakcie misji ogniwa perowskitowe firmy Saule Technologies będą stale monitorowane. Dane dotyczące prądu, natężenia światła słonecznego i temperatury będą regularnie przesyłane do stacji naziemnych, umożliwiając analizę pracy ogniw w czasie rzeczywistym. Zdaniem Viveka Babu, dyrektora ds. kosmonautyki w Saule Technologies, ta misja otwiera nowe perspektywy dla ultracienkich rozwiązań energetycznych w przemyśle kosmicznym. Gliwicki satelita w kosmos…

dwa-nowe-polskie-satelity-na-orbicie-jeden-testuje-ogniwa-perowskitowe-drugi-sztuczna-inteligencje-ryc-kp-labs-e31d93d.jpg
width: 1920
height: 1080

Śmiecisz w kosmosie? Zapłacisz na Ziemi. Wymierzono pierwszą w historii karę finansową za zaśmiecanie nieba
type: item
date: 2023-10-04T10:49:52.000Z
creator: Magdalena Salik
subject: Kosmos
subject: National Geographic Site
subject: Technologia
subject: Gwiazdy
subject: kosmos
subject: satelita
subject: satelity
subject: śmieci
description: Firma, która nie zadbała o prawidłowe pozbycie się swojego satelity, ma zapłacić 150 tys. dol. Przełomową grzywnę nałożyła w poniedziałek amerykańska Federalna Komisja Łączności.
encoded: W tym artykule: Jak umierają satelity Góry kosmicznych śmieci Satelita jaśniejszy od gwiazd Coraz ciaśniej na orbicie To pierwsza kara dla firmy, która zlekceważyła zalecenia dotyczące prawidłowego pozbycia się niedziałającego już satelity. Otrzymała ją spółka Dish Network, amerykański operator telewizji cyfrowej i satelitarnej. Federalna Komisja Łączności (ang. Federal Communications Commission, FCC) nałożyła grzywnę za niezgodną z zaleceniami deorbitację satelity EchoStar-7. EchoStar-7 to satelita komunikacyjny, wystrzelony w kosmos w lutym 2002 roku. Satelita został umieszczony na orbicie geostacjonarnej, 36 tys. km nad Ziemią. Na orbicie geostacjonarnej pracują m.in. satelity telekomunikacyjne i telefonii satelitarnej. Ten obszar kosmosu jest kluczowy dla systemów łączności wykorzystywanych na Ziemi. Jak umierają satelity W 2012 roku, dziesięć lat po rozpoczęciu pracy przez EchoStar-7, jego operator zgodził się przyjąć plan pozbycia się tego satelity, gdy ten wyjdzie już z użytku. Ustalono, że po skończeniu misji satelita trafi na tzw. orbitę cmentarną. „Punkt Nemo” na Oceanie Spokojnym to wyjątkowe cmentarzysko statków kosmicznych i satelitów Jest takie miejsce na Ziemi, do którego najbliżej jest z pokładu Międzynarodowej Stacji Kosmicznej przemieszczającej się około 400 km nad powierzchnią planety. To miejsce nosi nazwę Point ... To jeden z dwóch sposobów pozbywania się kosmicznych śmieci – niedziałających satelitów albo np. wykorzystanych rakiet nośnych. Mogą być one deorbitowane, czyli sprowadzone z orbity w atmosferę, gdzie spłoną. Albo właśnie wyniesione na orbitę cmentarną, znajdującą się 300 km nad orbitą geostacjonarną. Tam nie stanowią już niebezpieczeństwa dla ciągle pracujących satelitów. W 2022 r. okazało się, że EchoStar-7 ma za mało paliwa, by mógł zostać przesunięty w umówione miejsce. Ostatecznie znalazł się jedynie 122 km powyżej orbity, na której pracował. To było przyczyną nałożenia na Dish Network kary przez FCC. Góry kosmicznych śmieci Jak …

smiecisz-w-kosmosie-zaplacisz-na-ziemi-wymierzono-pierwsza-w-historii-kare-finansowa-za-zasmiecanie-nieba-fot-shutterstock-4b8cb7e.jpg
width: 1000
height: 527

Na początku wojny Rosjanie „aresztowali” zachodnie satelity. Teraz chcą je wymienić na swoją rakietę
type: item
date: 2023-01-19T07:39:01.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Kosmos
subject: National Geographic Site
subject: Gwiazdy
subject: konflikty
subject: kosmos
subject: rosja
subject: satelity
subject: wojna
description: Rosyjska Agencja Kosmiczna Roskosmos i francuski Arianespace prowadzą rozmowy w sprawie wymiany partii satelitów OneWeb na komponenty rakiety Sojuz. Satelity miały zostać wyniesione z kosmodromu Bajkonur 5 marca ubiegłego roku. Czy europejska firma telekomunikacyjna odzyska swoją własność?
encoded: W tym artykule: Jak rosyjskie rakiety znalazły się w Gujanie Francuskiej Wymiana „zakładników” będzie skomplikowana Porażka rosyjskiego programu kosmicznego Odwołanie startu rakiety Sojuz z partią 36 satelitów należących do angielsko-amerykańskiej spółki telekomunikacyjnej OneWeb było reakcją na sankcje nałożone przez Unię Europejską na Rosję w związku z jej agresją na Ukrainę. Był to jeden z najgłośniej dyskutowanych tematów okołokosmicznych w pierwszej fazie wojny. Od tamtej chwili mające dostarczać szerokopasmowy internet satelity są zakładnikami rosyjskiego reżimu. Wygląda na to, że teraz pojawiło się światełko w tunelu. Tak przynajmniej przekonuje rosyjski portal RussianSpaceWeb. Według doniesień z Rosji, nowy szef Roskosmosu, Jurij Borisow, jest otwarty na negocjacje z Arianespace. Zdaniem portalu, Roskosmos mógłby oddać satelity, jeśli Arianespace wymieni je na komponenty rakiet Sojuz. Te znajdują się na terenie kosmodromu w Gujanie Francuskiej, którym w imieniu Europejskiej Agencji Kosmicznej zawiaduje właśnie Arianespace. Jak rosyjskie rakiety znalazły się w Gujanie Francuskiej Rosyjskie rakiety Sojuz-ST pojawiły się w Gujanie Francuskiej w ramach wspólnego programu obu agencji. Możliwość wykorzystania kosmodromu w Ameryce Południowej miała poszerzyć możliwości wynoszenia satelitów. Sojuzy były obsługiwane przy współpracy z inżynierami przedsiębiorstwa NPO Ławoczkin. Czy możemy uniezależnić naszą energetykę od Rosji? Tak i trzeba zrobić to jak najszybciej [WYWIAD] Po inwazji rosyjskich wojsk na Ukrainę, Zachód zareagował błyskawicznie. Zaczął nakładać szereg sankcji, które konsekwentnie izolują Rosję politycznie i gospodarczo. Pieniądze za rosyjs... Ale 25 lutego 2022 roku, dzień po inwazji na Ukrainę, Roskosmos oznajmił zawieszenie współpracy z europejskimi partnerami, jednocześnie wycofując ze stanowiska w Kourou swoich 87 pracowników. Rosyjskie Sojuzy startowały z kosmodromu w Gujanie Francuskiej od 2011 roku. Wykonały łącznie 27 lotów. Równolegle do teg…

na-poczatku-wojny-rosjanie-zaaresztowali-zachodnie-satelity-teraz-chca-je-wymienic-na-swoja-rakiete-fot-paul-hennessy-sopa-images-lightrocket-via-getty-images-e43d4c4.jpg
width: 1024
height: 649

Marzenie o Księżycu. Jak Juliusz Verne zainspirował konstruktorów pierwszych rakiet kosmicznych
type: item
date: 2022-12-24T14:06:55.000Z
subject: Historia
subject: Kosmos
subject: National Geographic Site
subject: astronauci
subject: Gwiazdy
subject: historia
subject: kosmos
subject: księżyc
subject: loty w kosmos
subject: satelity
description: Mało która historia wymyślona przez człowieka wywarła tak ogromny wpływ na rozwój techniki jak powieść „Z Ziemi na Księżyc” Juliusza Verne’a.
encoded: W tym artykule: Fantastyczne wizje Konstantina Ciołkowskiego Pierwsze projekty silników rakietowych Herman Oberth też wpadł na pomysł rakiety na paliwo ciekłe Robert Goddard i rakiety księżycowe Jak Towarzystwo Podróży Kosmicznych stało się organizacją militarną Wernher von Braun i broń rakietowa III Rzeszy Po wojnie Amerykanie i Rosjanie przejęli niemiecką technikę rakietową Wyścig kosmiczny – Związek Radziecki kontra Stany Zjednoczone Wielki krok dla ludzkości, czyli lądowanie na Księżycu Napisana w 1865 roku książka Juliusza Verne’a opowiada o wystrzeleniu z armaty „pojazdu kosmicznego”. Uczniowie, studenci, naukowcy i zwykli ludzie czytali z fascynacją kolejne odcinki tej opowieści. Były przedrukowywane w gazetach codziennych na całym świecie, w tym także w Polsce. Fantastyczne wizje Konstantina Ciołkowskiego Za protoplastę astronautyki uznany został Konstantin Ciołkowski. W 1903 roku opracował artykuł „Badanie kosmosu przyrządami odrzutowymi”. Był to niezwykle inteligentny, pomysłowy wynalazca i naukowiec rosyjski, potomek polskich zesłańców syberyjskich. Od młodych lat fascynował się zrozumieniem fizyki gazów oraz przesunięciem możliwości techniki. Jako jeden z pierwszych konstruktorów zasugerował możliwość budowy metalowego aerostatu. Mimo braku wsparcia ze strony rosyjskich towarzystw naukowych i państwa marzył, podobnie jak wielu uczonych w jego czasach, o podboju kosmosu. Te 10 technologii opisywali kiedyś autorzy science fiction. Dziś z nich korzystamy ​​​​​​​Stanisław Lem, Philip K. Dick, George Orwell, Isaac Asimov, Gene Roddenberry, można by ich jeszcze wymieniać – wielcy wizjonerzy, którzy w swoich dziełach przewidywali p... Pisał fantastycznonaukowe książki o wrażeniach obserwatora znajdującego się na powierzchni Księżyca. O innych światach, o rozumnych istotach pozaziemskich i sposobach komunikacji z nimi. Wiedza i doświadczenia z fizyki gazów oraz techniki statków powietrznych doprowadziły go w końcu do zagadnienia wykorzystania rakiet w kosmosie. …

marzenie-o-ksiezycu-jak-juliusz-verne-zainspirowal-konstruktorow-pierwszych-rakiet-kosmicznych-fot-hulton-archive-getty-images-ada1372.jpg
width: 1024
height: 644

Gigantyczny żagiel słoneczny napędzi najwolniejszy statek świata. Co ma zbadać misja NEA Scout?
type: item
date: 2022-09-12T13:43:02.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Kosmos
subject: National Geographic Site
subject: asteroida
subject: Gwiazdy
subject: kosmos
subject: satelita
subject: satelity
subject: sonda
description: Wraz z Artemis 1 poleci w kosmos CubeSat o nazwie NEA Scout. Satelita, używając ogromnego, pokrytego aluminium żagla słonecznego, uda się w kierunku najmniejszej asteroidy, jaką kiedykolwiek badał statek kosmiczny.
encoded: W tym artykule: Satelita wyposażony w żagiel słoneczny zbada asteroidę Dlaczego warto badać asteroidy? Jak działa żagiel słoneczny? NASA poinformowała o nowej dacie startu misji Artemis 1. Poprzednie dwie próby zostały przerwane ze względu na problemy z czujnikiem temperatury oraz wyciek w trakcie tankowania rakiety ciekłym wodorem. Olbrzymia, mierząca niemal 100 metrów rakieta miała zostać przetransportowana ponownie do Vehicle Assembly Building. Czyli gigantycznej hali montażu pionowego, będącej częścią Kennedy Space Center. Nie jest to prosta procedura, dlatego wcześniej podjęto próbę rozwiązania problemu bezpośrednio na stanowisku startowym. W oficjalnym komunikacie NASA poinformowała, że usterki usunięto i wyznaczono nową datę startu misji. Artemis 1 ma wzbić się w niebo 27 września. Satelita wyposażony w żagiel słoneczny zbada asteroidę Niedawno informowaliśmy, że wraz ze statkiem Orion, rakieta SLS wyniesie w przestrzeń 10 niewielkich satelitów, tzw. CubeSatów. Dwa z nich mają za zadanie zmapować zasoby wody na Księżycu. Większość satelitów będzie bezpośrednio związana z rozwojem programu Artemis. Ale nie NEA Scout. Ten mający wielkość porównywalną z pudełkiem na buty satelita ma za zadanie zbadać odkrytą kilka lat temu asteroidę 2020GE. Program Artemis NASA. Kiedy astronauci wrócą na Księżyc? Jak będzie wyglądała baza księżycowa? Ludzkość ostatni raz gościła na Księżycu w grudniu 1972 r. Teraz NASA szykuje program Artemis. Ma on stworzyć stałą bazę księżycową i otworzyć drogę do dalszej eksploracji kosmosu. <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/program-artemis-nasa-kiedy-astronauci-wroca-na-ksiezyc-jak-bedzie-wygladala-baza-ksiezycowa-fot-nasa-alberto-bertolin-cc-by-nc-nd-2-0-d3bd4ab.jpeg" width="938" height="528" alt="Rakieta SLS w końcu wystartowała i cóż to było za widowisko! Misja Artemis 1 leci na Księżyc (fot. Kevin Dietsch/Getty Images)" title="Rakieta SLS w końcu wystartowała i cóż to było za widowisko! Misja A…

gigantyczny-zagiel-sloneczny-napedzi-najwolniejszy-statek-swiata-co-ma-zbadac-misja-nea-scout-fot-nasa-b47ab64.jpg
width: 1800
height: 1221

Kula dyskotekowa pomoże przetestować teorię Einsteina. Oto niezwykły satelita LARES-2
type: item
date: 2022-08-31T06:56:15.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Kosmos
subject: National Geographic Site
subject: fizyka
subject: Gwiazdy
subject: kosmos
subject: satelita
subject: satelity
subject: ziemia
description: Waży niemal 300 kilogramów i nie jest wyposażona w żadne instrumenty naukowe. A jednak satelita LARES-2 pozwoli wykonać najdokładniejszy pomiar tego, jak obrót Ziemi rozciąga strukturę czasoprzestrzeni.
encoded: W tym artykule: Satelita LARES-2 to kula odbijająca światło W badaniach wykorzystujących LARES-2 wezmą udział Polacy Ziemia ciągnie za sobą czasoprzestrzeń Satelita Laser Relativity Satellite 2 (LARES-2) wystartował z kosmodromu Europejskiej Agencji Kosmicznej (ESA) w Kourou w Gujanie Francuskiej 13 lipca. Został wyniesiony na Średnią Orbitę Ziemską (MEO) zmodernizowaną wersją europejskiej rakiety nośnej Vega, czyli Vega C. Koszt „disco-ball”– jak określany jest potocznie satelita – to około 10 milionów euro. LARES-2 został zbudowany na polecenie Włoskiej Agencji Kosmicznej. Satelita LARES-2 to kula odbijająca światło LARES-2 jest wyjątkowo prostą konstrukcją. Jest to kula z metalu pokryta 303 reflektorami. Satelita nie został wyposażony w jakąkolwiek elektronikę pokładową ani w sterowniki nawigacyjne. To właśnie ze względu na reflektory satelita przypomina kulę dyskotekową. Konstrukcja nawiązuje do jej poprzednika o nazwie LARES. Był to rozpoczęty w 2012 roku eksperyment dotyczący ogólnej teorii względności, prowadzony w ramach misji Gravity Probe B. LARES-2 nawiązuje też do satelity o nazwie LAGEOS-1, wystrzelonego przez NASA w 1976 roku, głównie do badania grawitacji Ziemi. – LARES-2 ma średnicę 42 cm, ale jest wykonany ze stopu niklu. To wyjątkowo gęsty, a tym samym ciężki metal, przez co całość waży niemal 300 kg. Ta gęstość jest bardzo istotna, ponieważ pozwoli zminimalizować skutki sił pochodzenia niegrawitacyjnego, czyli takich, jak np. ciśnienie promieniowania słonecznego – wyjaśnia dr Paweł Lejba, kierownik Obserwatorium Astrogeodynamicznego CBK PAN w Borówcu. Satelita został umieszczony na wysokości około 5900 km nad Ziemią. Po okresie stabilizacji jego orbity rozpoczną się badania. Główną ich częścią będzie strzelanie do LARES-2 laserami. W badaniach wykorzystujących LARES-2 wezmą udział Polacy Korzystając z istniejącej globalnej sieci stacji laserowych, naukowcy będą przez wiele lat śledzić orbitę LARES-2. – Kilkadziesiąt stacji na świecie będzie bombar…

kula-dyskotekowa-pomoze-przetestowac-teorie-einsteina-oto-niezwykly-satelita-lares-2-fot-cnes-esa-arianespace-optique-video-csg-p-baudon-edf12a2.jpg
width: 800
height: 533

Rakieta SLS wyniesie na orbitę Księżyca satelity badawcze. Będą szukać księżycowej wody
type: item
date: 2022-08-17T12:11:41.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Kosmos
subject: National Geographic Site
subject: Gwiazdy
subject: kosmos
subject: księżyc
subject: satelita
subject: satelity
subject: woda
description: Wielkimi krokami zbliża się długo oczekiwany i wielokrotnie przesuwany start nowej, ciężkiej rakiety księżycowej Space Launch System (SLS). Start rakiety wraz ze statkiem kosmicznym Orion zaplanowany jest na 29 sierpnia. Ale nie tylko Orion poleci w swoją pierwszą kosmiczną podróż. Rakieta wyniesie również 10 dodatkowych ładunków, w tym satelity mające m.in. badać zasoby wody na Księżycu.
encoded: W tym artykule: Rakieta SLS wyniesie w kosmos satelity Lunar IceCube poszuka wody W trakcie misji zostanie przetestowany nowy silnik Lunar Polar Hydrogen Mapper stworzy mapy lodu Głównym celem wyznaczonego na 29 sierpnia startu misji Artemis 1 jest przetestowanie samej rakiety SLS oraz statku Orion, a także systemów naziemnych w Kennedy Space Center na Florydzie. Dla NASA, od kilku lat rozwijającej nowy program księżycowy, jest to swego rodzaju „być albo nie być”. Rakieta księżycowa SLS do tej pory zaliczyła sporo wpadek, a kolejne testy były często przesuwane lub w ogóle nieudane. Tym razem rakieta ma wystartować w swój dziewiczy rejs i wynieść poza ziemskie przyciąganie statek kosmiczny, który w przyszłości ma służyć misjom załogowym. Jeśli wszystko przebiegnie pomyślnie, wizja nowego podboju Księżyca stanie się bardziej realna. Rakieta SLS wyniesie w kosmos satelity NASA zdecydowała, że poza samym testem rakiety i statku, wykorzysta Artemis 1 do wyniesienia na orbitę ładunku. Patrząc na to, że koszt pojedynczego startu pierwszych czterech misji Artemis wyceniony jest na 4,1 miliarda dolarów każdy, upakowanie dodatkowego ładunku wydaje się absolutnie zasadne. Dwa z dziesięciu dodatkowych ładunków stanowią tzw. cubesaty. To niewielkie satelity, w tym wypadku przeznaczone do wyszukiwania wody na Księżycu: Lunar IceCube i Lunar Polar Hydrogen Mapper (LunaH-Map). Jak powstał Księżyc. Nowe dowody potwierdzające hipotezę gigantycznej kolizji młodej Ziemi Pochodzący z Księżyca meteoryt, który znaleziono w Antarktyce, zawiera ślady sugerujące, że miliardy lat wcześniej był częścią formującej się Ziemi. Zdaniem badaczy wskazuje to, że n... O tym, że na biegunach Księżyca oraz pod jego powierzchnią znajduje się lód wodny, wiemy od kilku lat. W 2020 roku Stratosferyczne Obserwatorium Astronomii Podczerwonej (SOFIA) zarejestrowało na naszym naturalnym satelicie cząsteczki H2O. Woda jest niezbędna do funkcjonowania orbitalnej stacji księżycowej, bazy na powierzchni, a także do…

rakieta-sls-wyniesie-na-orbite-ksiezyca-satelity-badawcze-beda-szukac-ksiezycowej-wody-fot-morehead-state-university-17ddd4a.jpeg
width: 1485
height: 742

Pasy Van Allena. Jak je odkryto, czym są i jak wpływają na elektronikę na pokładzie statków kosmicznych?
type: item
date: 2022-05-23T07:01:16.000Z
creator: Jan Stradowski
subject: Kosmos
subject: National Geographic Site
subject: kosmos
subject: promieniowanie
subject: satelita
subject: satelity
subject: Technologia
subject: ziemia
description: Naładowane cząstki krążące nad Ziemią potrafią uszkodzić satelity. Tworzą one tzw. pasy Van Allena. Poniżej przybliżamy to ciekawe zjawisko fizyczne.
encoded: W tym artykule: Pasy Van Allena – czym jest promieniowanie? Kto odkrył pasy Van Allena? Pasy Van Allena – czym są? Dodatkowe pasy Van Allena Pasy Van Allena – jak wpływają na statki kosmiczne? Pasy Van Allena to obszar intensywnego promieniowania jonizującego położony nad Ziemią. Zanim przejdziemy do opisu historii ich odkrycia, przypomnijmy sobie podstawowe informacje na temat radiacji. Pasy Van Allena – czym jest promieniowanie? W fizyce promieniowaniem, czyli radiacją nazywamy strumień cząstek lub fal wysyłanych (emitowanych) przez ciało. Z tej definicji wynika podstawowy podział promieniowania na: promieniowanie cząsteczkowe, czyli korpuskularne, składające się z cząstek takich jak elektrony, protony czy jądra atomowe helu, promieniowanie elektromagnetyczne, składające się z fal lub fotonów; jego przykładami są m.in. fale radiowe, światło widzialne, promieniowanie mikrofalowe, rentgenowskie i gamma. W przypadku pasów Van Allena kluczową rolę odgrywa promieniowanie korpuskularne. Ten typ radiacji można zaobserwować m.in. w przestrzeni kosmicznej. Kto odkrył pasy Van Allena? Pasy Van Allena zostały odkryte w 1958 roku przez amerykańskiego astronoma Jamesa Alfreda Van Allena. Już od czasów studenckich interesował się on promieniowaniem kosmicznym. Potem pracował na Uniwersytecie Iowa. Specjalizował się w badaniach magnetosfery Ziemi. Na Międzynarodową Stację Kosmiczną poleciała pierwsza całkowicie prywatna misja. Kto bierze w niej udział? W kosmos poleciało czterech pasażerów, którzy wykupili dziesięciodniowy pobyt na Międzynarodowej Stacji Kosmicznej. Czy doczekaliśmy się długo zapowiadanej komercjalizacji ISS? I co na to ... <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/na-miedzynarodowa-stacje-kosmiczna-poleciala-pierwsza-calkowicie-prywatna-misja-kto-bierze-w-niej-udzial-fot-axiom-space-d4f258a.jpeg" width="938" height="521" alt="Na Międzynarodową Stację Kosmiczną poleciała pierwsza całkowicie prywatna misja. Kto bierze w niej ud…

pasy-van-allena-jak-je-odkryto-czym-sa-i-jak-wplywaja-na-elektronike-na-pokladzie-statkow-kosmicznych-fot-hum-images-universal-images-group-via-getty-images-2bbfd3c.jpeg
width: 1024
height: 576