National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2026-03-23T14:02:25.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: Molinezja meksykańska od 100 tys. lat tworzy własne kopie. Naukowcy właśnie poznali jej sekret
items: Samice żółwi greckich wolą rzucić się z klifu, niż kopulować z samcami. Dlaczego wybierają ucieczkę?
items: Karaluchy zjadają sobie nawzajem skrzydła. Wszystko po to, by mieć związki „na wyłączność”
items: Neandertalscy mężczyźni podbijali serca kobiet Homo sapiens. Geny ujawniają prehistoryczne romanse
items: Pandy są płodne tylko jeden dzień w roku. To cud, że jeszcze nie wyginęły
items: Wieloryby z Alaski „swingują”. I dlatego udało im się przetrwać w tak trudnych warunkach
items: W „rankingu monogamii” plasujemy się gdzieś między bobrami a surykatkami. Kto nas prześcignął i co to mówi o ludzkości?
items: Te imponujące ptasie pióra mogą zabić. Bażanty ryzykują życiem, by zdobyć samicę
items: Samiec w ciąży? Naukowcy odkryli sekret koników morskich
items: Mrówki, które klonują inny gatunek – natura łamie swoje własne zasady
items: Nie tylko geny? Kto naprawdę decyduje o płci dziecka
items: „Rozwody” pingwinów mają poważne konsekwencje. Na szali – przetrwanie kolonii
items: Ciąża w kosmosie? To może się udać. Na ISS po raz pierwszy wyhodowano mysie embriony
items: To pierwszy taki przypadek w historii. Krokodylica złożyła jaja bez wcześniejszego kontaktu z samcem
items: Na świat przyszła mysz, która ma dwóch ojców. Technologia może w przyszłości pomóc parom jednopłciowym
items: To dziwaczne stworzenie sprzed 400 mln lat miało na głowie trójząb. Naukowcy właśnie odkryli, do czego służył
items: Pierwsze żywe roboty potrafią się rozmnażać
items: Zagrożone wyginięciem kondory potrafią rozmnażać się bezpłciowo
items: Te zwierzęta nie uprawiają seksu od milionów lat. Mimo to nie grozi im wyginięcie
items: „Dziewiczy poród” rekina. W akwarium żyją tylko samice
items: Różnorodność gatunków a „paradoks seksu”. To dlatego zwierząt jest więcej niż bakterii
items: Tylko kilka ssaków przechodzi menopauzę. Orki, jak się okazuje, są wyjątkiem
items: Po raz pierwszy nagrano kopulację dzikich pand. Nie jest to uroczy widok [WIDEO]
items: Samica warana z Komodo nie potrzebuje partnera, żeby się rozmnażać. Oto dowód
items: Miłość wisi w powietrzu

Molinezja meksykańska od 100 tys. lat tworzy własne kopie. Naukowcy właśnie poznali jej sekret
type: item
date: 2026-03-23T08:25:56.000Z
creator: Annie Roth
subject: Przyroda
subject: biologia
subject: mutacja
subject: przyroda
subject: rozmnażanie
subject: ryby
subject: zwierzęta
description: Molinezje meksykańskie nie potrzebują samców – i najprawdopodobniej nigdy nie będą. Nowe badanie wykazuje, że potrafią one usuwać i naprawiać mutacje genetyczne, które w innym przypadku stałyby się plagą dla gatunku rozmnażającego się przez autoklonowanie.
encoded: Kiedy molinezja meksykańska mówi, że nie potrzebuje samca, należy jej wierzyć. Każdy osobnik tego niewielkiego gatunku ryby, zamieszkującego słodkowodne strumienie Meksyku i południowego Teksasu, jest samicą. Rozmnażają się one wyłącznie bezpłciowo, wydając na świat własne klony. Ewolucyjna zagadka molinezji amazońskich: jak unikają genetycznej pułapki? Choć taka niezależność budzi podziw, dla biologów stanowi ewolucyjny paradoks. Zgodnie z teorią ewolucji przynajmniej część rozmnażania płciowego jest potrzebna, by utrzymać różnorodność genetyczną, która zmniejsza ryzyko wyginięcia gatunku. Jak więc te ryby zdołały przetrwać i rozwijać się przez tysiące lat? Według nowego badania opublikowanego w czasopiśmie „Nature”, molinezje amazońskie nie ucierpiały z powodu przewidywanych negatywnych skutków rozmnażania bezpłciowego. Co więcej, naukowcy odkryli, że gatunek ten posiada „tajną broń”, która pomaga mu niwelować wady takiej strategii rozrodu. Odkrycie rzuca nowe światło na to, w jaki sposób molinezje amazońskie – i inne gatunki rozmnażające się bezpłciowo – unikają ewolucyjnej pułapki wyginięcia. Rybia siła samic Molinezje meksykańskie (Poecilia formosa) to małe rybki o zaokrąglonych płetwach, nie większe od kciuka, nalezące do piękniczkowatych, podobnie jak popularne wśród akwarystów gupiki czy mieczyki. Gatunek ten pojawił się około 100 tys. lat temu, gdy samica molinezji atlantyckiej skrzyżowała się z samcem molinezji żaglopłetwej. Zwykle takie międzygatunkowe połączenia prowadzą do bezpłodnego potomstwa, jednak w tym przypadku powstał wyjątkowy gatunek zdolny do rodzenia żywych klonów samego siebie. Co ciekawe, ryby te wciąż muszą współżyć z samcami innych gatunków, aby uruchomić proces autoklonowania (zwany gynogenezą), ale ich potomstwo nigdy nie przenosi DNA tych samców. Gdy molinezje amazońskie zostały odkryte w 1932 roku, były pierwszymi znanymi kręgowcami zdolnymi do rozmnażania bezpłciowego. Choć od tego czasu odkryto dziesiątki innych kręgowców o podobny…

molinezja-amazonska-7b2299e.jpg
width: 3072
height: 2040

Samice żółwi greckich wolą rzucić się z klifu, niż kopulować z samcami. Dlaczego wybierają ucieczkę?
type: item
date: 2026-03-10T13:00:28.000Z
creator: Jonasz Przybył
subject: Przyroda
subject: gady
subject: gatunki
subject: macedonia
subject: rozmnażanie
subject: żółwie
description: Na skalistej wyspie w Macedonii Północnej życie żółwi greckich toczy się pod nieustającą presją. Tutaj, wśród piekącego słońca i kamieni, samice muszą każdego dnia walczyć o przetrwanie – nie tyle z drapieżnikami, co z… własnym gatunkiem. Od lat badacze zauważali, że żółwic jest tutaj wyjątkowo mało, a samce toczą o nie brutalne walki. Samice więc sięgają po radykalne środki.
encoded: Samice żółwi greckich żyjące na wyspie Golem Grad w Macedonii Północnej doświadczają przytłaczającej agresji seksualnej ze strony samców i rzucają się z klifów, by jej uniknąć. Chociaż do tej pory populacja wydawała się prosperująca, to naukowcy szacują, że ostatnia żółwica na wyspie umrze w 2083 roku. Czemu samce są tak zawzięte? W świecie zwierząt walka o przetrwanie i możliwość przekazania genów jest jednym z najsilniejszych instynktów. Dlatego samce żółwi, gdy tylko wyczują gotową do rozrodu samicę, od razu rozpoczynają natarczywe zaloty. Nie pomaga jednak fakt, że – według nowych ustaleń naukowców, jak podaje New York Times – na 1 samicę na wyspie przypada aż 19 samców. Jeśli więc chcą się rozmnażać, muszą być szybkie, silne i zawzięte. Boją się, że konkurent ich uprzedzi i szansa na przekazanie genów przepadnie. Etolodzy z Macedońskiego Towarzystwa Ekologicznego, pod przewodnictwem dr Dragana Arsovskiego, opisują, że samce gryzą ( czasem do krwi), wspinają się na uciekające samice, a na koniec energicznie je szturchają ostrym końcem swojego ogona, żeby je osłabić. Samice chwytają się radykalnych rozwiązań W obliczu takiej agresji samice wykształciły zachowanie, które brzmi jak scenariusz filmu katastroficznego. Najbardziej zdesperowane z nich rzucają się z klifów, byle uciec przed napastnikami. Choć nie zawsze kończy się to śmiercią, to bardzo często odnoszą ogromne obrażenia. Naukowcy podkreślają, że śmiertelność samic w wyniku upadków jest znacznie wyższa niż u samców. To ostateczny akt desperacji, kiedy nie pozostaje już żadna inna droga. Etolodzy podkreślają jednak, że to próba ratunku, a nie samobójstwa. Efekt domina: wymieranie krok po kroku To ironiczne: samcom wydaje się, że próbują zatroszczyć się o przedłużenie gatunku, a osiągają zupełnie odwrotny efekt. Konsekwencje są bowiem dramatyczne nie tylko dla pojedynczych samic, ale dla całej populacji. Ranne i przerażone żółwice mają mniejszą szansę na przeżycie, a ich rozrodczość spada. Obserwacje prowad…

GettyImages-1371831821-8c73e1d.jpg
width: 4372
height: 2906

Karaluchy zjadają sobie nawzajem skrzydła. Wszystko po to, by mieć związki „na wyłączność”
type: item
date: 2026-03-06T09:23:02.000Z
creator: Jonasz Przybył
subject: Przyroda
subject: owady
subject: rozmnażanie
subject: zwierzęta
subject: zwyczaje
description: Karaluchy to nie tylko upór, to także... mroczny romantyzm. Wewnątrz gnijących pieńków pary tych owadów celebrują drastyczny rytuał: wzajemne odgryzanie skrzydeł. Ten akt „miłości przez poświęcenie” pozbawia ich możliwości ucieczki i zmuszając do dożywotniej współpracy. To jeden z najbardziej surowych, a zarazem fascynujących dowodów na to, jak natura potrafi cementować relacje
encoded: Naukowcy odkryli, że niektóre karaluchy – z niektórych zaniedbanych mieszkań wiemy, że owady stroniące od samotności – wydają się tworzyć związki „na wyłączność” ze swoimi partnerami. Ale jak to robią? Zjadając sobie nawzajem skrzydła. Jak zjadanie skrzydeł wzmacnia więź? To symbol poświęcenia Zjadanie skrzydeł u karaluchów Salganea taiwanensis to nie przypadek. To złożony akt, po którym następuje radykalna zmiana zachowania. Dwie niezależne istoty stają się odtąd niemal całkowicie nierozłączne. Powodem jest… poświęcenie. Gdy jeden z partnerów traci skrzydła, traci możliwość szybkiego opuszczenia gniazda – a więc zostaje przy rodzinie. To powiązanie przypominające strategię spotykaną raczej wśród ptaków niż wśród owadów. Rytuał, który tworzy wspólnotę Kiedy badacze testowali zachowanie par po rytuale zjadania skrzydeł, rezultat był jasny: pojawienie się obcego wywoływało natychmiastową, wspólną agresję. Karaluchy po rytuale nie pozwalały nikomu zbliżyć się do ani do partnera, ani do gniazda. Ataki i groźby kierowane były zawsze w stronę obcego – partner pozostawał praktycznie nienaruszony. Tam, gdzie rytuału nie było, nie obserwowano terytorialnych wojen. Dzięki zjadaniu skrzydeł para zyskuje coś, co w świecie owadów rzadko spotykane: wyłączność. Agresja, która wcześniej nie była skierowana przeciwko nikomu, teraz jest nakierowana na każdego obcego. To współpraca – i determinacja, by chronić rodzinę. Taka strategia sprzyja nie tylko obronie potomstwa, ale i stabilności społecznej wśród owadów. Monogamia w świecie owadów – czy to się zdarza? Chociaż u mrówek i termitów budowa kolonii i relacje w kastach bywają równie złożone, to rytuał fizycznego okaleczania partnera dla wyłączności jest ewenement. Najczęściej spotykane strategie to blokady chemiczne lub feromonowe, a nie trwałe pozbawianie możliwości lotu. Monogamia u zwierząt, a w szczególności u owadów, jest dosyć rzadka. Korzyści z długotrwałej współpracy i trwałych związków Partnerstwo, które gwarantuje spokój g…

GettyImages-2192362201-8f41db4.jpg
width: 5775
height: 3850

Neandertalscy mężczyźni podbijali serca kobiet Homo sapiens. Geny ujawniają prehistoryczne romanse
type: item
date: 2026-03-01T12:43:59.000Z
creator: Annie Roth
subject: Historia
subject: człowiek
subject: dna
subject: homo sapiens
subject: neandertalczycy
subject: rozmnażanie
description: Nowe badanie opublikowane w „Science” rzuca światło na relacje między neandertalczykami a Homo sapiens. Analiza genetyczna sugeruje, że w międzygatunkowych związkach dominowali neandertalscy mężczyźni i kobiety współczesnego gatunku ludzkiego.
encoded: Być może neandertalczycy mieli słabość do kobiet współczesnego gatunku ludzkiego – albo po prostu mieli w sobie coś, czemu kobiety te nie potrafiły się oprzeć. To jedna z możliwych interpretacji nowego badania, opublikowanego w prestiżowym czasopiśmie „Science”. Wykazano w nim, że gdy neandertalczycy i przedstawiciele gatunku Homo sapiens krzyżowali się, związki te najczęściej tworzyli neandertalscy mężczyźni i kobiety Homo sapiens. Międzygatunkowe związki Od dawna wiadomo, że część naszych przodków krzyżowała się z neandertalczykami, zanim gatunek ten wyginął około 40 000 lat temu. Do dziś ślady neandertalskiego DNA przetrwały w genomach wielu osób, zwłaszcza tych o nieafrykańskim pochodzeniu. Średnio stanowią one od jednego do dwóch procent genomu człowieka. Pozostałości tego DNA nie są jednak rozmieszczone równomiernie w całym genomie. Nawet u osób, u których odsetek neandertalskiego DNA jest stosunkowo wysoki – sięgający na przykład czterech procent – istnieją określone obszary genomu, zwłaszcza na chromosomie X, całkowicie go pozbawione. Te obszary pozbawione neandertalskiego DNA, określane mianem „neandertalskich pustyń”, od dawna intrygują badaczy. Wielu sądziło, że są one efektem doboru naturalnego, który z czasem eliminował niepożądane fragmenty neandertalskiego DNA. Nowe badanie sugeruje jednak, że luki te odzwierciedlają dawne wzorce kojarzenia się przedstawicieli obu grup, a nie stopniowe usuwanie szkodliwych genów. – Od dawna funkcjonuje hipoteza, według której my, ludzie współcześni, przez ostatnie 45 000 lat stopniowo pozbywaliśmy się naszego neandertalskiego dziedzictwa – mówi Alexander Platt, genetyk ewolucyjny z Uniwersytetu Pensylwanii i współautor badania. – Nie jestem zwolennikiem tej teorii – dodaje. Prof. Alexander Platt uznał, że istnieje lepsze wyjaśnienie. Aby ustalić, w jaki sposób mieszały się geny obu gatunków, on i jego współpracownicy przeanalizowali trzy genomy neandertalczyków. Porównali je także z genomami populacji afrykańskich, po…

neandertalczyk-93ccf90.jpg
width: 5123
height: 3415

Pandy są płodne tylko jeden dzień w roku. To cud, że jeszcze nie wyginęły
type: item
date: 2026-01-31T09:43:08.000Z
creator: Jonasz Przybył
subject: Przyroda
subject: gatunki
subject: pandy
subject: rozmnażanie
subject: zagrożone gatunki
description: Pandy wielkie – sympatyczne niedźwiedzie i symbol Chin – uprawiają seks tylko raz w roku. Dochodzi wtedy do dziwnych rytuałów i brutalnych walk: wszystko po to, by wykorzystać w pełni jeden dzień ich płodności. Jak to się stało, że wciąż udaje im się przetrwać?
encoded: Jednym z najbardziej fascynujących aspektów biologii pand wielkich jest ich ekstremalnie krótki okres płodności. Jest ograniczony do jednego lub dwóch dni w roku, a specyfikacja cyklu rozrodczego wymusza na naukowcach i opiekunach w zoo precyzyjne monitorowanie ich stanu. Są niezwykle wymagające. Kiedy i jak rozmnażają się pandy wielkie? Pandy wielkie (Ailuropoda melanoleuca) są samotnikami, które w pojedynkę przemierzają jasno określone, rozległe terytoria. Spotykają się tylko raz w roku – w okresie godowym, który trwa na wiosnę. Większość samic wchodzi w ruję pomiędzy połową marca a połową kwietnia. Okres ten jest niezwykle krótki – samica jest gotowa do zapłodnienia tylko przez kilka dni, przy czym szczyt rui przypada na 24 godziny. Na około dwa tygodnie przed owulacją zachowania komunikacyjne pand ulegają intensyfikacji. Samice znaczą teren, pocierając okolicę odbytu o drzewa i skały i zostawiając tam wydzieliny z gruczołów. Sygnały te przyciągają samce, które w bambusowym lesie poszukują i gromadzą się wokół samicy. Brutalne walki samców i dziwne rytuały samic Samce konkurują ze sobą o względy samicy. Dochodzi do wokalizacji przypominających szczekanie i warczenie, a także do fizycznych starć. Zwierzęta rzucają się na siebie, zadają ciosy łapami, a nawet próbują chwycić za kark przeciwnika pazurami i powalić go na ziemię. Po ustaleniu dominacji zwycięski samiec odpędza konkurentów i pozostaje w pobliżu samicy, czekając, aż ta zejdzie z drzewa, by umożliwić kopulację. Zbliżenie możliwe jest tylko, gdy samica przyjmie pozycję lordozy – opuszcza przednią część ciała, wygina grzbiet i unosi tylną część, umożliwiając penetrację. Po odbyciu stosunku zarówno samiec, jak i samica wydają dźwięk przypominający beczenie kozy. Samiec następnie wykonuje tzw. „roll back” – siada na zadzie, przyciąga do siebie samicę i trzyma ją możliwie jak najdłużej. Seks pand pod lupą: dlaczego to takie trudne? Rozmnażanie pand wielkich jest wyjątkowo trudne z kilku powodów. Po pierwsze, c…

GettyImages-160298593-fa3d91f.jpg
width: 3750
height: 2500

Wieloryby z Alaski „swingują”. I dlatego udało im się przetrwać w tak trudnych warunkach
type: item
date: 2026-01-23T10:03:09.000Z
creator: Jonasz Przybył
subject: Przyroda
subject: alaska
subject: rozmnażanie
subject: wieloryby
subject: związki
description: Białuchy arktyczne zmieniają partnerów jak rękawiczki. Te tajemnicze wieloryby robią wszystko, by uniknąć kazirodztwa i zachować genetyczne zdrowie swojej odizolowanej społeczności. Otwarte związki są niezwykłym sposobem na przetrwanie.
encoded: Zespół naukowców z Florydy odkrył zaskakujący sposób białuch arktycznych na przetrwanie. Metodą okazało się „swingowanie”, którego dopuszczają się zarówno samce, jak i samice. To rzadki przykład tzw. poligynandrii. Sekrety randkowania białuch w Zatoce Bristolskiej Naukowcy przeprowadzili 13-letnie badania nad zachowaniami białuch arktycznych w Zatoce Bristolskiej u wybrzeży Alaski. Populacja tych morskich ssaków, licząca około 2000 osobników, jest całkowicie odizolowana, co czynią ją wyjątkowym obiektem badań. To gatunek rzadko spotykany w innych miejscach globu, chociaż czasem podejrzewany o... szpiegostwo na rzecz Rosji. Badacze zebrali próbki genetyczne od 623 ssaków, analizując ich powiązania rodzinne, wiek oraz grupy społeczne, w których „pływają”. „Swingowanie” kluczem do przetrwania Zespół badawczy potwierdził, że te wieloryby stosują strategię rozrodczą określaną jako poligynandria. Jak to działa? Zarówno samce, jak i samice łączą się w pary z wieloma różnymi partnerami na przestrzeni lat. Ta strategia ogranicza ryzyko kazirodztwa i utraty różnorodności genetycznej, które często zagrażają małym i izolowanym populacjom. Zmienność w sukcesie rozrodczym między osobnikami jest umiarkowana – wcale nie dominuje jedna, niewielka grupa najsilniejszych samców, jak wcześniej przypuszczano i jak to często bywa w przyrodzie. W efekcie dochodzi do narodzin wielu półrodzeństw i ograniczonej liczby pełnych rodzeństw, co sprzyja zdrowiu genetycznemu populacji. Samcom białuch nie spieszy się do ojcostwa i nie poświęcają na nie wiele uwagi Samce białuch są większe, nie spędzają czasu z matkami i cielętami i nie przejawiają intensywnej rywalizacji o partnerki. W ich społeczności związki traktowane są na większym „luzie”. Badania wykazały, że sukces rozrodczy samców jest równomiernie rozłożony na przestrzeni całego ich życia – większość z nich płodzi niewielką liczbę cieląt w ciągu roku. Naukowcy sugerują, że strategia ta jest związana z długowiecznością białuch, które mogą żyć…

GettyImages-547332154-2f1e01e.jpg
width: 3858
height: 2512

W „rankingu monogamii” plasujemy się gdzieś między bobrami a surykatkami. Kto nas prześcignął i co to mówi o ludzkości?
type: item
date: 2025-12-10T12:52:07.000Z
creator: Jonasz Przybył
subject: Nauka
subject: Przyroda
subject: ludzie
subject: rozmnażanie
subject: związki
subject: zwierzęta
description: Jak powszechna w świecie zwierząt jest monogamia? Chociaż w większości ludzkich społeczeństw normą jest posiadanie wyłącznie jednego partnera, to w przyrodzie działa to trochę inaczej. Badacze udowodnili, że ludzkie zachowania monogamiczne są dalekie od innych naczelnych, a bliżej nam do… bobrów i surykatek.
encoded: Kwestia ludzkiej monogamii jest przedmiotem zażartej debaty. Już od dawna wysuwano hipotezę, że jest ona fundamentem współpracy społecznej, która pozwoliła ludziom dominować na planecie. Antropolodzy zauważają jednak szeroki zakres norm u ludzi, a najnowsze badania przeprowadzone na Uniwersytecie w Cambridge pokazują, że inne naczelne zdecydowanie nie są tak „pruderyjne” jak my. Jak „zmierzyć” monogamię? Badania nad monogamią w świecie przyrody przez lata opierały się na obserwacjach i analizie systemów społecznych zwierząt. Przełom przyniosła jednak genetyka – szczególnie testy na pokrewieństwo potomstwa. Dr Mark Dyble z Uniwersytetu w Cambridge opracował model, który polega na analizie proporcji pełnego i przyrodniego rodzeństwa w populacjach różnych gatunków oraz w społeczeństwach ludzkich na przestrzeni wieków. Wysoki odsetek pełnego rodzeństwa (czyli dzieci tych samych rodziców) świadczy o dużym stopniu monogamii, podczas gdy przewaga rodzeństwa przyrodniego (czyli dzieci jednego rodzica, ale różnych partnerów) wskazuje na poligamiczne lub promiskuitywne systemy rozrodcze. Ludzie na tle innych zwierząt Według badania człowiek plasuje się w „pierwszej lidze” monogamii, wyprzedzając większość innych ssaków, ale ustępując niektórym rekordzistom. W rankingu biorącym pod uwagę odsetek pełnych rodzeństw zajmujemy 7. miejsce z wynikiem 66%. Zwyciężczynią okazała się kalifornijska mysz polna, u której odsetek ten wynosi… 100%. To wyjątkowy gatunek charakteryzujący się absolutną monogamią. Bobry mogą pochwalić się wynikiem 73%, surykatki 60%, likaony 85%, wilki szare 46%, a szympansy… 4%. Które gatunki ssaków są najbardziej monogamiczne? Warto zauważyć, że monogamia u ssaków jest zjawiskiem niezwykle rzadkim – dotyczy ok. 5% wszystkich gatunków. Często jako jej przykład – udowodniony z resztą przez nowe badanie – podaje się bobry, które trwale łączą się w pary i wspólnie wychowują potomstwo. W opiece nad młodymi współdziałają także rodzice z gatunków norników preriowych…

GettyImages-144859680-abf619c.jpg
width: 5419
height: 3477

Te imponujące ptasie pióra mogą zabić. Bażanty ryzykują życiem, by zdobyć samicę
type: item
date: 2025-11-28T06:50:30.000Z
creator: Jonasz Przybył
subject: Przyroda
subject: ewolucja
subject: pióra
subject: ptaki
subject: rozmnażanie
description: Samce bażanta diamentowego i złocistego to gwiazdy ptasiej estrady, które znane są z robienia prawdziwego show: wszystko po to, by zwabić do siebie partnerki. Ich misterny taniec byłby jednak niczym, gdyby nie tworzące pelerynę wokół szyi kolorowe pióra, którym samice nie mogą się oprzeć. Często ta ozdoba okazuje się jednak gwoździem do ich trumny.
encoded: Wzrok jest kluczowym zmysłem dla ptaków: pomaga znaleźć pożywienie i dostrzegać czyhające drapieżniki. Tym ciekawsze jest to, że niektóre gatunki świadomie decydują się na jego ograniczanie by stawać się… bardziej atrakcyjnymi dla partnerek. Naukowcy przeanalizowali koszt, który ponoszą bażanty za „strojenie się”. Piękne pióra bażanta Bażanty należą do rodziny kurowatych i występują przede wszystkim w Azji, chociaż zawędrowały także na Stary Kontynent – w Polsce najczęściej spotykanym gatunkiem jest bażant zwyczajny (Phasianus colchicus) znany z jaskrawego, metalicznego upierzenia samców. Chociaż występujący u większości ptaków, to dymorfizm płciowy jest szczególnie widoczny właśnie u bażantów: samce są znacznie bardziej barwne i większe od samic, które z kolei przyjmują maskujące barwy zapewniające ochronę podczas wysiadywania jaj. Polski bażant zwyczajny nie popadł jednak w aż tak duży egocentryzm jak bażant złocisty czy diamentowy. Te gatunki posiadają intensywnie czerwone, złote, białe i wzorzyste upierzenie, które w trakcie zalotów formują w wyjątkowe „płaszcze” wokół głowy. Wszystkie bażanty są ptakami średniej wielkości, o długości ciała sięgającej nawet 90 cm, z czego znaczną część stanowi wydłużony ogon. Ich ciało jest dobrze przystosowane do życia na ziemi – mają silne nogi i krótki, zaokrąglony dziób. Widowiskowe zaloty kluczem do sukcesu... i przyczyną zguby Samce wykonują wokół samic widowiskowe pokazy – rozpościerają swoje barwne pióra, wydają charakterystyczne dźwięki i wykonują skomplikowane „tańce”. Samice wybierają partnera na podstawie jakości prezentacji i wyglądu. Tym właśnie zainteresowali się badacze: czy skupienie na urodzie samców ma wpływ na ich przeżywalność? Samce pozostają ślepe na zagrożenia Naukowcy z University of Saint Andrews postanowili zmapować pole widzenia samców i samic bażantów złocistych oraz diamentowych za pomocą badania dna oka. Co się okazało? Barwne pióra układające się w płaszcz, tak charakterystyczne dla tego gatunku, …

GettyImages-2243034994-16bd845.jpg
width: 7166
height: 5374

Samiec w ciąży? Naukowcy odkryli sekret koników morskich
type: item
date: 2025-11-13T09:01:11.000Z
creator: Jan Stradowski
subject: Przyroda
subject: biologia
subject: ciąża
subject: NatGeoBN
subject: rozmnażanie
subject: ryby
subject: zwierzęta
description: Samce koników morskich zachodzą w ciążę i rodzą młode. Najnowsze badania pokazują, że wszystko odbywa się bez udziału typowych żeńskich hormonów.
encoded: Naukowcy z Uniwersytetu w Konstancji we współpracy z ekspertami z South China Sea Institute for Oceanography w Guangzhou, Uniwersytetu w Kilonii oraz Uniwersytetu Harvarda, dokonali przełomowego odkrycia w świecie biologii. Pod kierownictwem prof. Axela Meyera zbadali koreańskie koniki morskie (Hippocampus haema), u których – wbrew znanym schematom biologicznym – to samce zachodzą w ciążę i rodzą potomstwo. Męska ciąża została dokładnie przeanalizowana na poziomie molekularnym i komórkowym. Wnioski są niezwykłe – samce pełnią funkcję biologiczną typową dla samic, a proces odbywa się bez udziału żeńskich hormonów. Jak działa kieszeń lęgowa u koników morskich? Hippocampus haema to wyjątkowy gatunek ryby z rodziny Syngnathidae, u którego samce posiadają wyspecjalizowaną strukturę zwaną kieszenią lęgową. To właśnie do niej samice składają jaja, które są następnie zapładniane przez samca. Kieszeń ta pełni funkcję podobną do macicy i łożyska ssaków. W jej wnętrzu rozwijają się zarodki, zaopatrywane w tlen i składniki odżywcze bezpośrednio z ciała ojca. Kieszeń lęgowa ulega w czasie ciąży znaczącym zmianom. Tkanka tej części ciała grubieje i rozwija sieć naczyń krwionośnych, tworząc środowisko optymalne dla wzrostu zarodków. Męskie hormony przejmują kontrolę nad ciążą Największym zaskoczeniem dla naukowców było odkrycie, że cały proces ciąży u samców koników morskich zachodzi bez udziału estrogenów – typowych hormonów żeńskich, znanych z roli w ciążach ssaków. Zamiast tego, kluczową rolę pełnią androgeny, czyli hormony męskie. Jak tłumaczy prof. Axel Meyer, to właśnie androgeny odpowiadają za rozwój i funkcjonowanie kieszeni lęgowej. Powodują one pogrubienie skóry brzucha oraz rozwój naczyń krwionośnych, umożliwiających transport substancji odżywczych i gazów. To przełomowe odkrycie pokazuje, że ewolucja ciąży u koników morskich obrała zupełnie inną ścieżkę niż u ssaków. Mimo że efekt końcowy – rozwinięcie zarodków wewnątrz ciała rodzica – jest podobny, mechanizmy hormonal…

konik-morski-ciaza-7a56247.jpg
width: 1575
height: 1050

Mrówki, które klonują inny gatunek – natura łamie swoje własne zasady
type: item
date: 2025-09-04T11:20:29.000Z
creator: Jonasz Przybył
subject: Przyroda
subject: klonowanie
subject: mrówki
subject: przyroda
subject: rozmnażanie
description: Biologia ma swoje żelazne zasady, ale niektóre stworzenia zdają się je łamać. Naukowcy odkryli, że królowe mrówek żniwiarek potrafią klonować samce innego gatunku, aby tworzyć hybrydowe armie robotnic. To jeden z najbardziej niezwykłych systemów rozrodczych w przyrodzie.
encoded: Królowe mrówek żniwiarek iberyjskich (Messor ibericus) łamią fundamentalną zasadę biologii: wydają na świat potomstwo dwóch odrębnych gatunków. W dodatku jeden z nich klonują dla własnych potrzeb. Naukowcy odkryli system rozrodczy, który nie występuje nigdzie indziej w przyrodzie. Swoje wyniki opublikowali w „Nature”. Gatunki współistniejące Mrówki z gatunku Messor ibericus w niektórych miejscach Europy koegzystują ze swoimi dalekimi krewniakami Messor structor, od których oddzieliły się ewolucyjnie już niemal 5 milionów lat temu. Sąsiedztwo sprawia, że królowe iberyjskich żniwiarek mają zapewnioną dużą liczbę samców M. structor, z którymi mogą się rozmnażać. W koloniach M. ibericus często znajduje się samców M. structor, na których te pasożytują i które dostarczają ich królowej niezbędnych plemników. To samo w sobie jest ciekawe, ale uwagę naukowców przyciągnęła populacja mrówek z południa Włoch. Wydarzyło się w niej bowiem coś zaskakującego. Klonujące królowe Chodzi o to, że na Sycylii M. structor... w ogóle nie występują. Mimo to w koloniach M. ibericus naukowcy znaleźli ich przedstawicieli, co udowodniła analiza genetyczna. Pojawiło się pytanie – jak się tam znaleźli? Badacze w końcu rozpracowali ten fenomen, ale długo nie mogli uwierzyć w swoje odkrycie. Okazało się, że królowe M. ibericus klonują mrówki M. structor, jeśli te ostatnie w okolicy nie występują. Niejako „tworzą” je sobie na własne potrzeby. Następnie krzyżują się z tymi mrówkami, co daje silne hybrydowe robotnice, które opiekują się kolonią i zajmują się budową. – M. ibericus „udomowił” mrówkę M. structor i jej genom – mówi Jonathan Romiguier z Instytutu Nauk Ewolucyjnych w Montpellier we Francji, który wraz ze swoimi współpracownikami zaobserwował ów niezwykły proces. Jak wspomnieliśmy, linie obydwu gatunków mrówek rozdzieliły się niezwykle dawno temu – w skali ewolucyjnej można porównać to do sytuacji, w której ludzka kobieta urodziłaby... szympansa. Mrówka "zrób to sam" Co ciekawe, gdy naukowcy…

shutterstock49179775-af17400.jpg
width: 3888
height: 2592

Nie tylko geny? Kto naprawdę decyduje o płci dziecka
type: item
date: 2025-09-01T09:01:48.000Z
creator: Rachel Fairbank
subject: Nauka
subject: dzieci
subject: matka
subject: płeć
subject: rozmnażanie
subject: syn
description: Płeć dzieci wpływa na decyzje rodzicielskie bardziej, niż przypuszczano. Badania pokazują, że rodzice częściej decydują się na powiększenie rodziny, jeśli pierwsze dzieci są tej samej płci.
encoded: Spis treści: Rodziny z dziećmi tej samej płci. Dlaczego niektóre rodziny decydują się na kolejne dzieci? Czy preferencje rodziców wpływają na decyzje prokreacyjne? Historyczne wzorce rodzinne i preferencje dotyczące płci Biologiczne predyspozycje — czy mają znaczenie? Jak organizm wpływa na płeć dziecka? Choć z biologicznego punktu widzenia płeć dziecka to kwestia przypadku, nowe dane sugerują, że rodzicielskie preferencje mogą istotnie wpływać na liczbę urodzeń w rodzinie. Zależności te są widoczne w badaniach prowadzonych od XIX wieku aż do dziś. Czy chodzi o biologię, czy raczej o społeczne oczekiwania? Rodziny z dziećmi tej samej płci W teorii poczęcie dziecka to rzut monetą: 50 procent szans na chłopca i 50 procent na dziewczynkę. W praktyce rodziny z samymi synami albo samymi córkami pojawiają się znacznie częściej, niż wynikałoby z przypadku. Nowe badania opublikowane w czasopiśmie „Science Advances” wskazują, że te „przechylone” układy niekoniecznie są statystycznym wybrykiem. — Dorastając, zauważyłam taki wzorzec [rodzin z samymi chłopcami albo samymi dziewczynkami] i zawsze się zastanawiałam, czy to czysty przypadek, czy stoi za tym jakiś biologiczny mechanizm — mówi Siwen Wang, badaczka z Harvard T.H. Chan School of Public Health i współautorka pracy. W badaniu analizowano dane z Nurses’ Health Study II i III — długoterminowych projektów, które od dekad zbierają informacje od pielęgniarek, w tym o liczbie dzieci i czasie ciąż. W ramach analiz 58 007 kobiet urodziło 146 064 dzieci, co daje średnio 2,5 urodzenia na kobietę. Naukowcy znaleźli więcej rodzin z samymi chłopcami lub samymi dziewczynkami, niż można by oczekiwać. Tego efektu nie dało się wyjaśnić samym przypadkiem. — Dane ostatecznie pokazały, że to może nie być tak losowe jak rzut monetą — mówi Wang. Dlaczego niektóre rodziny decydują się na kolejne dzieci? Uczeni próbują teraz wyjaśnić, dlaczego tak się dzieje. Jedna możliwość to czynniki biologiczne — niektórzy rodzice mogą mieć predyspozycję d…

2025-08-29-151757-Are-you-destined-to-be-a-boy-mom-Heres-what-the-science-says.--National-Geogr-8582579.png
width: 779
height: 516

„Rozwody” pingwinów mają poważne konsekwencje. Na szali – przetrwanie kolonii
type: item
date: 2025-02-24T13:28:24.000Z
subject: Przyroda
subject: dzikie zwierzęta
subject: małżeństwo
subject: pingwiny
subject: rozmnażanie
subject: zmiany klimatyczne
subject: związki
description: Pingwiny małe „rozwodzą się” nawet czasem częściej niż ludzie. A wskaźniki rozpadu ich związków są nowym narzędziem, które pozwala przewidzieć przyszłość ich kolonii w obliczu zmian klimatycznych.
encoded: Spis treści: Rozwody w koloniach pingwinów Co czipy mówią o pingwinach małych? Tak wygląda „rozwód” pingwinów Wewnętrzne mechanizmy ochronne pingwinów. Niektóre – bezduszne Wieść gminna głosi, że pingwiny łączą się w pary na całe życie. Ale pingwiny małe nie potwierdzają tego przekonania. Te małe ptaki, występujące w Australii i Nowej Zelandii, rozwodzą się ze swoimi partnerami, jeśli nie są zadowolone z liczby piskląt, które „produkują”. Rozwody w koloniach pingwinów Teraz naukowcy odkryli zaskakujący wpływ rozstań pingwinów. Liczba rozwodów wpływa na sukces reprodukcyjny kolonii bardziej niż czynniki takie jak temperatura morza i wysiłki związane z żerowaniem. Ten związek daje naukowcom przydatną wskazówkę do przewidywania przyszłej kondycji kolonii i jej ochrony przed szkodami, ponieważ siedliska pingwinów są w coraz cieplejszej strefie wraz ze zmianami klimatu. Co czipy mówią o pingwinach małych? Pingwiny małe (Eudyptula minor) są najmniejszym gatunkiem pingwinów na świecie, osiągającym średnio zaledwie 30 cm wysokości. Phillip Island, na południowy zachód od Melbourne, jest domem dla około 30 tys. tych małych ptaków. – To największa na świecie kolonia pingwinów małych – mówi Richard Reina, biolog z Monash University i współautor nowego badania opublikowanego w czasopiśmie „Ecology and Evolution”, które rzuca światło na konsekwencje rozwodu pingwinów. Po całym dniu żerowania na morzu, pingwiny wracają do swoich nor w zboczu wzgórza. Niektóre z kolonii żyją w specjalnych budkach lęgowych i są wyposażone w mikroczipy, podobnie jak kot czy pies. Dzięki temu naukowcy mogą je łatwo zeskanować i zebrać dane na temat każdego z ptaków w budce. – Możesz po prostu przyłożyć czytnik i „blip”, a on powie ci, kto jest w domu – Rory Wilson, ekspert od pingwinów z Uniwersytetu Swansea, który nie był zaangażowany w badanie. Podczas sezonu lęgowego – od września do lutego – badacze rejestrują, które ptaki są sparowane w budkach lęgowych lub „małżeństwach”, kiedy składają jaja i …

pingwin-po-rozwodzie-9bbe9ee.jpg
width: 1000
height: 667

Ciąża w kosmosie? To może się udać. Na ISS po raz pierwszy wyhodowano mysie embriony
type: item
date: 2023-10-30T11:37:48.000Z
creator: Magdalena Salik
subject: Kosmos
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: badania naukowe
subject: biologia
subject: ciąża
subject: Edukacja
subject: kosmos
subject: loty w kosmos
subject: myszy
subject: przyroda
subject: rozmnażanie
description: Ani mikrograwitacja, ani promieniowanie kosmiczne nie zakłócają wczesnego etapu rozwoju mysich embrionów. Na to wskazują wyniki eksperymentu przeprowadzonego przez japońskich naukowców na Międzynarodowej Stacji Kosmicznej (ISS).
encoded: W tym artykule: Dziewięć dni zarodków w kosmosie Kosmos bezpieczny dla embrionów? Wcześniejsze obiecujące badania Trudny poród na orbicie Czy ssaki mogą rozmnażać się w kosmosie? Stawianie takich pytań to nie tylko czysto teoretyczne spekulacje. – W czasie lotu na Marsa możliwa jest ciąża, ponieważ podróż będzie trwała dłużej niż sześć miesięcy – zauważa Teruhiko Wakayama z japońskiego Uniwersytetu Yamanashi na łamach „New Scientist”. Zespół Wakayamy uczynił właśnie kolejny krok, by ustalić, czy warunki panujące w przestrzeni kosmicznej nie zakłócą rozwoju embrionalnego ziemskiego ssaka. Do badań zostały wybrane zarodki myszy. Znajdowały się na samym początku rozwoju. Gdy składały się zaledwie z dwóch komórek, naukowcy je zamrozili. A następnie wysłali w kosmos. Co się działo dalej? O tym opowiada artykułu japońskich badaczy opublikowany właśnie w czasopiśmie „iScience”. Dziewięć dni zarodków w kosmosie Zamrożone embriony poleciały na Międzynarodową Stację Kosmiczną w sierpniu 2021 roku na pokładzie rakiety SpaceX. Znajdowały się wewnątrz specjalnego urządzenia zaprojektowanego tak, by na stacji można było je łatwo rozmrozić. To właśnie zrobili astronauci. Po rozmrożeniu embriony rozwijały się przez cztery dni. Dlaczego tak krótko? Ponieważ dłużej nie przetrwałyby poza macicą matki. Pierwsze żywe roboty potrafią się rozmnażać Z najnowszych badań wynika, że żywe roboty potrafią rozmnażać się w sposób zupełnie inny niż jakakolwiek roślina lub zwierzę znane nauce. Po tym okresie embriony zostały zakonserwowane chemicznie i wysłane z powrotem na Ziemię. Tam naukowcy sprawdzili, jak wpłynął na nie pobyt w warunkach obniżonej grawitacji i promieniowania kosmicznego. Kosmos bezpieczny dla embrionów? Wyniki okazały się zachęcające. Po pierwsze, nie wykryto uszkodzeń DNA wywołanych krótką ekspozycją na promieniowanie kosmiczne. Po drugie, embriony w czasie pobytu na ISS rozwijały się normalnie. W czasie czterech dni komórki, z których się składały, zróżnicowały się na dwie g…

ciaza-w-kosmosie-to-moze-sie-udac-na-iss-po-raz-pierwszy-wyhodowano-mysie-embriony-fot-teruhiko-wakayama-university-of-yamanashi-43e92bb.jpg
width: 1024
height: 415

To pierwszy taki przypadek w historii. Krokodylica złożyła jaja bez wcześniejszego kontaktu z samcem
type: item
date: 2023-06-07T13:31:10.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: biologia
subject: dinozaury
subject: Edukacja
subject: gady
subject: krokodyle
subject: płeć
subject: potomstwo
subject: rozmnażanie
description: Naukowcy po raz pierwszy zaobserwowali przypadek partenogenezy u krokodyli. Oznacza to, że samica wydała na świat potomstwo bez obecności samca w jej życiu. Badacze sugerują, że być może w ten sam sposób rozmnażały się dinozaury.
encoded: W tym artykule: Pierwszy w historii przypadek partenogenezy u krokodyla Płód na 99,9% powstał bez udziału samca Odkrycie sugeruje, że partenogeneza mogła dotyczyć również dinozaurów Partenogeneza to forma rozmnażania, która nazywana jest również dzieworództwem. Proces rozwoju zarodkowego zapoczątkowany jest poprzez aktywację komórki jajowej bez udziału plemnika. Zapłodnienie „dziewicze” następuje zatem bez udziału samca. Może być traktowane jako cecha przystosowawcza, która umożliwia szybkie zwiększenie liczebności populacji. Naturalnie występuje u wielu bezkręgowców, a także u nielicznych ryb, płazów i gadów. Pierwszy w historii przypadek partenogenezy u krokodyla Przypadki partenogenezy wśród gadów zaobserwowano m.in. u jaszczurek z rodzaju Lacerta, które żyją w górach Kaukazu, jaszczurek Cnemidophorus z Ameryki Północnej, gekonów z wysp Pacyfiku, a także waranów z Komodo. Co więcej, w 2007 roku taką możliwość rozmnażania zaobserwowano również u rekina młota, a w 2004 roku na łamach prestiżowego czasopisma „Nature” naukowcy opisali przypadek wyhodowania myszy Kaguya. Był to pierwszy ssak zdolny do życia partenogenetycznego. Najnowsze badania wykazały z kolei, że partenogeneza może dotyczyć również krokodyli. Po raz pierwszy w historii uczeni znaleźli dowód na to, że samica krokodyla amerykańskiego (Crocodylus acutus) może składać jaja bez wcześniejszego kontaktu z samcem. Badacze sugerują, że ta forma reprodukcji ma swoje ewolucyjne korzenie w erze dinozaurów. Płód na 99,9% powstał bez udziału samca Zespół naukowców, którymi kierował biolog ewolucyjny Warren Booth z Virginia Tech, przekazał, że chodzi o samicę krokodyla amerykańskiego, która od 16 lat była odizolowana od samców w kostarykańskim parku. Krokodylica została przetransportowana do rezerwatu w wieku dwóch lat. W tym roku badacze odkryli, że w jednym ze złożonych jaj znajdował się w pełni ukształtowany płód. Naukowcy przeprowadzili sekwencjonowanie genomu tkanek z serca płodu i ze skóry matki. Badanie wy…

krokodyl-amerykanski-c0a378a.jpg
width: 2121
height: 1414

Na świat przyszła mysz, która ma dwóch ojców. Technologia może w przyszłości pomóc parom jednopłciowym
type: item
date: 2023-03-09T13:12:44.000Z
creator: Magdalena Salik
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: biologia
subject: Edukacja
subject: eksperyment
subject: genetyka
subject: myszy
subject: płodność
subject: rozmnażanie
subject: zwierzęta
description: Naukowcy wyhodowali mysz, który ma dwóch biologicznych ojców. Badania mogą pomóc opracować nowe terapie dla osób zmagających się z niepłodnością. A także dla związków jednopłciowych, które chciałyby mieć własne potomstwo.
encoded: W tym artykule: Samce myszy miały własne, zdrowe potomstwo Najtrudniejsza część eksperymentu Czy taką procedurę można zastosować u ludzi? Przyszłe badania nad niepłodnością Czy pary jednopłciowe będą mogły mieć kiedyś biologiczne dzieci? Nie jest to wykluczone. Taką szansę dają im badania prowadzone przez naukowców z japońskiego Uniwersytetu Kiusiu. Tamtejszym genetykom i embriologom pracującym pod kierunkiem prof. Katsuhiko Hayashi udało się wyhodować z komórek mysich samców komórki jajowe. Następnie zostały one zapłodnione. Po udanej ciąży na świat przyszły myszy, mające, z genetycznego punktu widzenia, dwóch ojców. O rezultatach badań poinformowano wczoraj na Trzecim Międzynarodowym Szczycie Edycji Ludzkiego Genomu (Third International Summit on Human Genome Editing) odbywającym się w Instytucie Francisa Cricka w Londynie. Samce myszy miały własne, zdrowe potomstwo Nie jest to pierwszy przypadek, gdy na świat przyszły myszy mające dwóch biologicznych ojców. W październiku 2018 r. naukowcy z Chińskiej Akademii Nauk ogłosili w czasopiśmie „Cell Stem Cell” artykuł, w którym opisali wieloetapowy proces, w rezultacie którego udało im się wyhodować myszy posiadające DNA dwóch samców. Jednak tamte zwierzęta żyły zaledwie kilka dni. Urodziło się dziecko trojga rodziców. "Ryzyka tej metody nie zostały jeszcze w całości poznane" Osiągnięciem pochwalił się zespół z Grecji pracujący w Hiszpanii. Chłopiec w chwili urodzenia ważył 2,9 kg, a matka po porodzie jest w dobrym stanie. Tym razem japońscy naukowcy osiągnęli znacznie lepszy rezultat. Na świat przyszło siedem mysich niemowląt. Były zdrowe, ich długość życia była typowa dla gatunku, a gdy dorosły, miały własne potomstwo. – Wyglądały normalnie, rozwijały się normalnie, zostały ojcami – mówi Hayashi dla „The Guardian”. Najtrudniejsza część eksperymentu W jaki sposób wyhodowano myszy? Pierwszym krokiem było pobranie komórek skóry od mysich samców. Każda miała dwa chromosomy płciowe: X i Y. Wyzwaniem było takie ich przekszt…

na-swiat-przyszla-mysz-ktora-ma-dwoch-ojcow-technologia-moze-w-przyszlosci-pomoc-parom-jednoplciowym-fot-whitney-hayward-portland-portland-press-herald-via-getty-images-b196c62.jpg
width: 1024
height: 686

To dziwaczne stworzenie sprzed 400 mln lat miało na głowie trójząb. Naukowcy właśnie odkryli, do czego służył
type: item
date: 2023-01-19T13:45:50.000Z
creator: Magdalena Salik
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: Edukacja
subject: ewolucja
subject: paleontologia
subject: przyroda
subject: rozmnażanie
subject: skamieniałości
subject: trylobity
description: Gigantyczną broń z trzema kolcami nosiły na głowie trylobity należące do rodzaju Walliserops. Naukowcy uważają, że służyła im ona do walk o partnerów seksualnych, które zwierzęta te toczyły już w dewonie.
encoded: W tym artykule: Gody w świecie trylobitów Jeden nietypowy osobnik Czego można dowiedzieć się od chrząszcza Jak wyglądał seks trylobitów? Trylobity Walliserops, których skamieniałości odkryto w Maroku, mają wyjątkową budowę ciała. Na głowie – a dokładnie na środowym fragmencie części głowowej, zwanym glabellą – mają wystającą wypustkę. Dzieli się ona na trzy części, przypominając trójząb. Trójząb trylobitów jest – w stosunku do całego zwierzęcia – ogromny. Ma nawet 25 mm, czyli tyle, ile wynosi długość całego ciała Walliserops. Po co tym stworzeniom była taka groźnie wyglądająca ozdoba? Na to pytanie paleontolodzy nie znali dotychczas odpowiedzi. Podejrzewano, że trójząb służył trylobitom do ochrony przed polującymi na nie wodnymi drapieżnikami. Jednak najnowszy artykuł opublikowany w czasopiśmie naukowym „PNAS” zawiera inne wyjaśnienie. Gody w świecie trylobitów Zdaniem dwóch badaczy związanych z Muzeum Historii Naturalnej w Londynie, Walliserops używały trójzębów do walk z innymi osobnikami o dostęp do partnerów seksualnych. Naukowcy uważają, że istnienie tej struktury anatomicznej u Walliserops to najstarszy znany kopalny dowód takiego zachowania. W morzach sprzed 470 mln lat królowały gigantyczne stawonogi. Niektóre miały 2 metry długości Naukowcy odkryli nowe stanowisko geologiczne w Maroku. Znalezione na nim skamieniałości sugerują, że niecałe 500 mln lat temu najważniejszymi stworzeniami żyjącymi w morzach byli gigantyczn... <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/w-morzach-sprzed-470-mln-lat-krolowaly-gigantyczne-stawonogi-niektore-mialy-2-metry-dlugosci-fot-emmanuel-martin-65a9a03.jpg" width="938" height="433" alt="W morzach sprzed 470 mln lat królowały gigantyczne stawonogi. Niektóre miały 2 metry długości (fot. Emmanuel Martin)" title="W morzach sprzed 470 mln lat królowały gigantyczne stawonogi. Niektóre miały 2 metry długości (fot. Emmanuel Martin)" /> – Wyjątkowy trylobit z dewonu, należący do Walliserops, ma na gło…

to-dziwaczne-stworzenie-sprzed-400-mln-lat-mialo-na-glowie-trojzab-naukowcy-wlasnie-odkryli-do-czego-sluzyl-fot-daderot-wikimedia-commons-cc0-1-01-50b1242.jpg
width: 2990
height: 1494

Pierwsze żywe roboty potrafią się rozmnażać
type: item
date: 2021-12-03T13:01:48.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: roboty
subject: rozmnażanie
subject: Travel
subject: Wolny czas
subject: żaby
description: Z najnowszych badań wynika, że żywe roboty potrafią rozmnażać się w sposób zupełnie inny niż jakakolwiek roślina lub zwierzę znane nauce.
encoded: W tym artykule: Żywe roboty bliżej niezależności Ksenoboty przyszłością medycyny? W 2020 r. naukowcy ogłosili, że udało im się stworzyć pierwsze na świecie żywe roboty z komórek macierzystych żab szponiastych, które można zaprogramować do wykonywania określonych zadań. Biomaszyny potrafią między innymi przenosić mikroskopijne obiekty, wirować wokół szalek Petriego, a nawet same się leczyć. Jak się okazało, ksenoboty mogą również się rozmnażać. Arabia Saudyjska buduje własną Dolinę Krzemową. W niej: latające taksówki i sztuczny księżyc Pływający port Oxagon to tylko część futurystycznej wizji księcia Mohammeda Bin Salmana. Żywe roboty bliżej niezależności Ta informacja wywołała skrajne emocje w Internecie. Część komentujących jest zachwycona postępem nauki, inni boją się, że to zapowiedź przejęcia kontroli nad światem przez maszyny. Czy rzeczywiście tak jest? – Większość ludzi myśli, że roboty to wyłącznie maszyny wykonane z metali czy ceramiki, ale tak naprawdę nie chodzi o tworzywo, a o działanie na własną rękę w imieniu ludzi. W tym przypadku mamy do czynienia z robotem, ale też organizmem stworzonym z genetycznie niezmodyfikowanej komórki żaby – tłumaczy Josh Bongard, informatyk z University of Vermont i współautor badań. View oEmbed on the source website Żywe roboty nazwano ksenobotami od łacińskiej nazwy żab szponiastych – Xenopus laevis. Z najnowszych badań wynika, że potrafią rozmnażać się w sposób zupełnie inny niż jakakolwiek roślina lub zwierzę znane nauce. Jak to robią? Zbierają swobodnie unoszące się komórki i łączą je w nowe skupiska. Tylko tyle i aż tyle. – Normalnie żaby rozmnażają się w typowy dla siebie sposób, ale po wyizolowaniu komórek te wymyślają nie tylko nowy sposób poruszania się, ale najwyraźniej również reprodukcji – mówi Michael Levin, biolog z Tufts University w wywiadzie dla CNN. – W ciągu około pięciu dni ksenoboty mogą tworzyć kule składające się z około 3000 komórek – dodaje Carissa Wong. Jak przebiegał kosmiczny wyścig? Najpierw rob…

pierwsze-zywe-roboty-potrafia-sie-rozmnazac-412e778.jpeg
width: 796
height: 453

Zagrożone wyginięciem kondory potrafią rozmnażać się bezpłciowo
type: item
date: 2021-11-03T15:06:54.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: genetyka
subject: ptaki
subject: rozmnażanie
subject: Travel
subject: Wolny czas
subject: zwierzęta
description: Partenogeneza u zagrożonych wyginięciem ptaków powinna cieszyć. Rozmnażanie bezpłciowe wiąże się jednak z ryzykiem, że pisklęta będą obciążone wadami genetycznymi.
encoded: Kondory kalifornijskie to kolejny gatunek zwierząt, u którego zaobserwowano partenogenezę – rodzaj rozmnażania bezpłciowego, w którym komórka jajowa kobiety zapładnia się samodzielnie bez udziału plemników. Podobne zachowania zaobserwowano w tym roku u rekinów. W akwarium, w którym żyły dwie samice, doszło do „dziewiczego porodu”. Już najmłodsze foki wiedzą, jak nie dać się zagłuszyć Żeby być zrozumianym, czasem trzeba podnieść głos. Małe foki mają to we krwi. Nadzieja dla kondorów kalifornijskich? Wiadomość o tym, że kondory kalifornijskie również potrafią rozmnażać się bezpłciowo, ucieszyła przyrodników. Populacja tych padlinożernych ptaków spadła w latach 80. ubiegłego wieku do zaledwie 22 osobników. Aby zapobiec ich całkowitemu wyginięciu, ptaki schwytano i zaczęto hodować w niewoli. Przy tak ograniczonej puli genetycznej ich rozmnażanie jest szczegółowo planowane i dokumentowane. Naukowcy z San Diego Zoo Wildlife Alliance zupełnie przypadkowo odkryli, że kondory są zdolne do partenogenezy. Nieprawidłowość wyszła na jaw, kiedy okazało się, że u dwóch konkretnych osobników nie wykryto wkładu genetycznego innych samców biorących udział w programie hodowlanym. Dalsze badania potwierdziły, że SB260 i SB517 byli owocami rozmnażania bezpłciowego. Samce nie były okazami zdrowia. Oba osobniki zmarły przed osiągnięciem dojrzałości płciowej. SB260 przeżył zaledwie dwa lata. Powodem jego śmierci było najprawdopodobniej niedożywienie. SB517 zmarł w 2017 r. przez infekcję, mając niespełna osiem lat. Zdrowe kondory kalifornijskie żyją od 50 do 60 lat. Wampiry żywią się wyłącznie krwią. W przeżyciu pomaga im brak pewnych genów Naukowcy porównali genom wampira zwyczajnego, czyli Desmodus rotundus z genomami 25 innych gatunków nietoperzy. Jak ustalili, u D. rotunudusa brakuje 13 kopii genów. Genetyczne zagadki i brutalna natura Czy zdolność do partenogenezy uratuje populację kondorów kalifornijskich? Pierwsze przykłady rozmnażania bezpłciowego wśród padlinożerców nie napawają op…

zagrozone-wyginieciem-kondory-potrafia-rozmnazac-sie-bezplciowo-ee14343.jpeg
width: 4000
height: 2135

Te zwierzęta nie uprawiają seksu od milionów lat. Mimo to nie grozi im wyginięcie
type: item
date: 2021-09-27T17:07:31.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: biologia
subject: nauka
subject: rozmnażanie
subject: Wolny czas
subject: zwierzęta
description: Mikroskopijne żyjątka dowodzą, że rozmnażanie jakie znamy, wcale nie jest jedyną drogą przedłużenia gatunku. Jak to robią?
encoded: W tym artykule: Jak przedłużyć gatunek bez rozmnażania? Można (prze)żyć bez seksu Czy zwierzęta odczuwają przyjemność z seksu? To pytanie długo nurtowało zoologów. Dziś już wiadomo, że w przypadku licznych gatunków stosunek płciowy ma służyć nie tylko prokreacji, ale również zaspokojeniu popędów. Prym wiodą szympansy bonobo i delfiny – zwierzęta te chętnie kopulują nie tylko ze swoimi partnerami, ale również w większych grupach i z osobnikami tej samej płci. Wampiry nie potrafią ze sobą konkurować. Badania to potwierdzają Nietoperze pamiętają o solidarności nawet podczas skoków na krwawego drinka. Zamiast polować z przypadkowymi osobnikami, zdecydowanie bardziej wolą współpracować w zaufanym gronie. Jak przedłużyć gatunek bez rozmnażania? Nie wszystkie zwierzęta mają jednak tak bujne życie erotyczne. Istnieją gatunki, dla których cała otoczka związana z godami jest tak męcząca, że zrezygnowały z seksu i na drodze ewolucji zaczęły rozmnażać się bezpłciowo. W przeciwnym razie groziłoby im wyginięcie. W przypadku Opiella nova – jednego z najliczniejszych lądowych stawonogów na świecie – sytuacja wygląda jeszcze inaczej. Naukowcy porównali jego genom z genomem aktywnych seksualnie kuzynów O. subpectinata. Jak się okazało, te mikroskopijne żyjątka (mierzą około 220 mikrometrów) od milionów lat nie odbywają stosunków płciowych. Korzystają z innych sposobów na utrzymanie zróżnicowania genetycznego. Mowa o efekcie Messelsona. To założenie, według którego „pary chromosomów u organizmów rozmnażających się bezpłciowo ewoluują niezależnie od siebie, stając się z czasem mocno różne od siebie”. Można więc powiedzieć, że tak naprawdę Opiella nova nie rozmnażają się, a klonują. Dodajmy, że to pierwszy raz, kiedy naukowcy zaobserwowali zwierzęta przedłużające swój gatunek wyłącznie na zasadach efektu Messelsona. Natura zna podobne przypadki, jednak zazwyczaj były to pojedyncze odstępstwa od normy. Kilka miesięcy temu naukowców na całym świecie zelektryzowała wiadomość o narodzinach …

laboratorium-2a8ff93.jpeg
width: 5349
height: 3566

„Dziewiczy poród” rekina. W akwarium żyją tylko samice
type: item
date: 2021-08-31T10:20:13.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: rekiny
subject: rozmnażanie
subject: Travel
subject: Wolny czas
subject: zwierzęta
description: W akwarium, gdzie od dekady żyją dwie samice mustela siwego, niedawno przyszła na świat Ispera, czyli Nadzieja. Jej matka zapłodniła się samodzielnie.
encoded: W tym artykule: „Dziewiczy poród” mustela siwego Jak to robią samice rekinów? Ryzyko dla zdrowia Biologia dowodzi, że do rozmnażania nie zawsze potrzebny jest samiec i samica. Mało które gatunki mogą jednak pochwalić się taką zdolnością. Jak się okazuje, należą do nich niektóre żarłaczokształtne. „Dziewiczy poród” mustela siwego W akwarium we Włoszech na świat przyszła samica mustela siwego. Nie bez powodu nazwano ją Ispera, co w języku maltańskim oznacza nadzieję. Jej matka ostatnią dekadę spędziła w zbiorniku z inną samicą bez żadnych samców. W tej sytuacji doszło do partenogenezy, rzadkiego zjawiska, które polega na zdolności samic do samozapłodnienia własnych komórek jajowych w ekstremalnych sytuacjach. Podobne zachowania zaobserwowano u ponad 80 gatunków kręgowców, w tym u ryb i gadów. Badacze twierdzą, że to mógł być pierwszy udokumentowany „dziewiczy poród” u mustela siwego. – Partenogeneza została zaobserwowana u wielu gatunków rekinów i płaszczek. To jednak trudne do udokumentowania na wolności, dlatego nasza wiedza opiera się na badaniach zwierząt w niewoli – tłumaczy Demian Chapman, dyrektor programu ochrony rekinów i płaszczek w Mote Marine Laboratory & Aquarium na Florydzie. Naukowcy wskazują, że zjawisko to najczęściej występuje u pospolitych gatunków akwariowych, takich jak rekin bambusowy (Chiloscyllium plagiosum) czy rekin brodaty (Stegostoma tigrinum). W naturalnych środowiskach partenogeneza może być ostatnią nadzieją dla samic, które nie są w stanie znaleźć partnera z powodu oddzielenia od grupy lub działalności człowieka, w tym zmian klimatu i przełowienia. – W akwariach długie okresy izolacji od samców mogą wywołać tę naturalną reakcję – dodaje Chapman. „Dziewicze porody” nie przekreślają szansy na rozmnażanie płciowe. Naukowcy zaobserwowali, że samice, które początkowo zapładniały się samodzielnie, są w stanie zmienić swoje zachowania po poznaniu partnera. Jedne świecą w ciemności, inne dożywają blisko 400 lat. Tego nie wiedzieliście o rekinac…

rekin-bambusowy-8264d97.jpeg
width: 5101
height: 3400

Różnorodność gatunków a „paradoks seksu”. To dlatego zwierząt jest więcej niż bakterii
type: item
date: 2021-08-02T14:58:28.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: Przyroda
subject: bakterie
subject: grzyby
subject: rośliny
subject: rozmnażanie
subject: Travel
subject: zwierzęta
description: Niektóre grupy organizmów, przykładowo zwierzęta, grzyby czy rośliny, dzielą się na ponad 100 tys. odkrytych gatunków. W przypadku glonów i bakterii jest ich 10 razy mniej. Skąd biorą się te różnice?
encoded: Naukowcy z University of Arizona postanowili sprawdzić wpływ rozmnażania płciowego na liczebność gatunków u poszczególnych organizmów. – Chcieliśmy zrozumieć bioróżnorodność i odpowiedzieć na pytanie: dlaczego większość żywych organizmów to zwierzęta, rośliny i grzyby? – tłumaczy John Wiens, współautor badań. Tajemnica różnorodności gatunków żywych organizmów Autorzy badań oszacowali tempo proliferacji gatunków w 17 głównych grupach żywych organizmów, w tym bakterii, protistów, grzybów, roślin i zwierząt. Największym wyzwaniem był podział gatunków na jednokomórkowe i wielokomórkowe oraz ustalenie, czy rozmnażają się płciowo, czy bezpłciowo. Przez pięć lat Lian Chen z Nanjing Forestry University w Chinach przeanalizował ponad 1100 artykułów naukowych, dzięki którym scharakteryzował sposoby rozmnażania i komórkowość ponad 1,5 miliona gatunków. Jak się okazało, zarówno wielokomórkowość, jak i rozmnażanie płciowe mogą mieć wpływ na przeważającą liczbę gatunków zwierząt, roślin i grzybów. – W przypadku gatunków rozdzielnopłciowych tylko połowa osobników rodzi potomstwo. Z kolei wszystkie osobniki gatunków bezpłciowych mogą być rodzicielami. Rozmnażanie płciowe nie jest tak wydajne. Główną wadą jest to, że do rozmnażania potrzebne są dwa osobniki odpowiedniej płci. Gatunki bezpłciowe potrzebują tylko jednego osobnika do rozmnażania – wyjaśnia Wiens. To tzw. paradoks seksu, który polega na tym, że gatunki rozdzielnopłciowe, mimo mniej korzystnych warunków, rozmnażają się szybciej niż obojnaki. Wielokomórkowość również odgrywa bardzo ważną rolę w tym procesie. – Wielokomórkowość może być ważniejsza niż prokreacja. Przeprowadziliśmy analizę statystyczną, która wykazała, że jest ona prawdopodobnie co najmniej dwa razy ważniejsza dla wyjaśnienia tych wzorców różnorodności niż rozmnażanie płciowe – dodaje autor badań. Co prawda wyniki badań nie tłumaczą dokładnie roli wielokomórkowości w proliferacji gatunków, ale naukowcy przekonują, że ma to związek z różnorodnością. Chodzi o…

dzikie-zwierzeta1-3ae3963.jpeg
width: 2122
height: 1005

Tylko kilka ssaków przechodzi menopauzę. Orki, jak się okazuje, są wyjątkiem
type: item
date: 2021-07-30T09:10:00.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: biologia
subject: orki
subject: rozmnażanie
subject: ssaki
subject: Travel
subject: zwierzęta
description: Rozmnażanie, obok m.in. oddychania i wydalania, to jedna z czynności życiowych łączących wszystkie istoty żywe. Co ciekawe, tylko ludzie i cztery z wielu gatunków waleni przechodzą menopauzę – proces, po którym dalsza prokreacja nie jest możliwa, ale pozostałe czynności życiowe pozostają nienaruszone.
encoded: W tym artykule: Nowa populacja genetyczna orek Menopauza u ssaków Menopauza, nazywana też przez naukowców fazą poreprodukcyjną, to ewolucyjna zagadka. Do tej pory badaczom nie udało się jednogłośnie ustalić, skąd się wzięła i dlaczego. Według przewodnich teorii cecha ta miała wyewoluować po to, żeby starsze samice mogły pomóc w wychowywaniu potomstwa młodszych osobników. To rekiny dbają o zdrowie oceanów. Ich brak może doprowadzić do katastrofy Podwodne drapieżniki odgrywają kluczową rolę w stabilizowaniu swoich ekosystemów — to szczególnie ważne w obliczu postępujących zmian klimatycznych. Nowa populacja genetyczna orek Według badań opublikowanych na łamach czasopisma naukowego „Ecology and Evolution”, istnieją genetyczne dowody na to, że menopauzę przechodzi również unikalna populacja orek (Bigg's) zamieszkująca wybrzeża stanu Waszyngton i Kolumbii Brytyjskiej. Wcześniej naukowcy uważali, że w przypadku tych mierzących nawet 8 m długości zwierząt wystąpienie fazy poreprodukcyjnej jest mało prawdopodobne. Dodajmy, że orki są jednym z najbardziej zróżnicowanych gatunków zwierząt – żyją we wszystkich siedmiu oceanach. Dzielą się na wiele populacji genetycznych, które różnią się, chociażby dietą czy miejscem występowania. Mia Nelson, główna autorka badania, mówi, że znane jej orki żyją w stałych strukturach społecznych składających się z matek, potomstwa i dalekich krewnych. Osobniki bardzo rzadko opuszczają swoją grupę i nawet kiedy nie mają już zdolności rozrodczych, mogą dalej brać czynny udział w rodzicielstwie swoich wnuków. Badane orki Bigg's żyją jednak w znacznie mniejszych stadach (matka i potomstwo), dlatego w ich przypadku trudno zastosować teorię o babciach. Bukowe lasy Bieszczad wpisane na listę Światowego Dziedzictwa Przyrodniczego UNESCO Na myśl o Bieszczadach nie wszyscy myślą o bukach. To właśnie te drzewa trafiły na listę UNESCO. Menopauza u ssaków Aby potwierdzić, że orki Bigg's rzeczywiście przechodzą menopauzę, Nielsen i jej współpracownicy, przea…

orka-963766e.jpeg
width: 3120
height: 1820

Po raz pierwszy nagrano kopulację dzikich pand. Nie jest to uroczy widok [WIDEO]
type: item
date: 2020-10-23T11:24:55.000Z
creator: Katarzyna Grzelak
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: Edukacja
subject: filmy dokumentalne
subject: Lifestyle
subject: panda wielka
subject: pandy
subject: rozmnażanie
subject: Travel
description: Potrzeba było trzech lat wędrówki przez chińskie góry Qinling i współpracy między filmowcami, strażnikami parku i naukowcami, aby po raz pierwszy w historii nagrać materiał przedstawiający zaloty i kopulację pandy wielkiej żyjącej na wolności.
encoded: Pandy kojarzą nam się ze słodkim uśmiechem i jeszcze słodszym spojrzeniem. Tym większym zaskoczeniem może być dla nas nagranie, na którym udało się uchwycić, jak gody pand wyglądają w naturze. „Pandas: Born to be Wild” to tytuł filmu dokumentalnego, który powstał przy udziale telewizji PBS Nature. To właśnie w ramach prac nad tym filmem powstało przełomowe nagranie, które może dostarczyć wskazówek wyjaśniających, dlaczego tak trudno było nakłonić pandy do rozmnażania się w niewoli. W całym procesie, zarejestrowanym przez kamery, udział bierze dwóch samców i samica. Wideo pokazuje intensywną rywalizację między dwoma samcami ścigającymi samicę – w tym głośne, wściekłe ryki, znakowanie terenu zapachami, czy gonitwę. Samica chroni się przed nimi na drzewie. View oEmbed on the source website W napiętym starciu między dominującym, starszym samcem a gorliwym rywalem, młodszy samiec ostatecznie wycofuje się. Jednak kiedy samica schodzi z gałęzi, zaczyna walczyć ze „zwycięzcą”, a potem ucieka i ponownie chroni się na wysokości. Tego typu „zaloty” trwają około tygodnia, zanim samica jest gotowa do kopulacji. Kiedy ostatecznie schodzi do samca, na dole pozostaje już tylko jeden z kandydatów – młodszy samiec. Jak objaśnia narrator filmu, może to oznaczać, że takie zachowania samców mogą wywołać u samicy owulację. Podobnie jak u niektórych innych gatunków niedźwiedzi. Autorzy filmu podkreślają, że to okoliczności niełatwe do odtworzenia w niewoli. Fakt, że rywalizacja samców jest kluczowa w czasie godów pand, może potwierdzać badanie, z którego wynika, że rozmnażanie tego gatunku w niewoli okazało się o dwukrotnie skuteczniejsze, gdy samica mogła wybierać między partnerami. Dzikie pandy to nie maskotki Nie jest to pierwszy przypadek, kiedy zaobserwowano na wolności troje przedstawicieli tego zazwyczaj samotniczego i silnie terytorialnego gatunku. Pierwsza taka obserwacja, szczegółowo opisana, miała miejsce w 1981 roku. Wówczas także dwa samce ścigały samicę. Film PBS Nature jest…

film-moze-byc-wskazowka-dlaczego-tak-trudno-naklonic-zyjace-w-niewoli-pandy-do-rozmnazania-fot-getty-images-51f815b.jpeg
width: 1400
height: 788

Samica warana z Komodo nie potrzebuje partnera, żeby się rozmnażać. Oto dowód
type: item
date: 2020-07-20T12:33:35.000Z
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: biologia
subject: Edukacja
subject: jaszczurka
subject: rozmnażanie
subject: zoo
description: Charlie to samica warana z Komodo, mieszkająca w Chattanooga ZOO w Tennessee w Stanach Zjednoczonych. Charlie niedawno po raz pierwszy została matką. Badania DNA wykazały, że młode przyszły na świat w wyniku partenogenezy.
encoded: Charlie nie mieszkała sama. Chattanooga ZOO zapewniło jej „męskie towarzystwo” – samca o imieniu Kadal. Zwierzęta połączono w parę mając nadzieję na rozwój hodowli i przyjście na świat potomstwa. Nic dziwnego, że opiekunowie jaszczurek w ogrodzie zoologicznym nie posiadali się z radości, gdy pojawiły się młode. Trzech braci – Onyx, Jasper i Flint – wykluło się z jaj w sierpniu ubiegłego roku. Opiekunowie nie mieli pewności, czy młode są potomstwem Charlie i Kadala, postanowili więc przeprowadzić testy genetyczne. Ich wyniki pokazały, że genotyp trzech młodych waranów jest identyczny z genotypem ich matki. To oznacza, że przyszły na świat w wyniku partenogenezy. Partenogeneza – zwana też dzieworództwem – to zjawisko niezwykle rzadkie wśród kręgowców. Jedynie u 70 gatunków kręgowców – co stanowi zaledwie 0,1 proc. wszystkich gatunków należących do tego podtypu – udało się zaobserwować występowanie tego procesu. W procesie partenogenezy dochodzi do zapłodnienia komórki jajowej bez udziału plemnika. Warany z Komodo ewoluowały tak, aby rozmnażać się zarówno płciowo, jak i partenogenetycznie, ponieważ na wolności żyją głównie w izolacji. Jak podaje Scientific American partenogeneza ma miejsce, gdy komórka jajowa zostaje zapłodniona przez inną komórkę jajową, a nie przez nasienie. W czasie procesu tworzenia komórki jajowej – zwanego oogenezą – zazwyczaj wytwarza się także mała komórka oddzielająca się od komórki jajowej – tzw. ciałko polarne (inaczej polocyt), zawierające połowę chromosomów (po jednym z każdej pary) komórki wyjściowej. Zazwyczaj ciałko polarne wysycha i znika. Jednak w przypadku waranów z Komodo polocyty mogą zadziałać jak plemniki i zamienić komórkę jajową w zarodek. Samice waranów z Komodo noszą chromosomy płci WZ, a samce – ZZ. Kiedy dojdzie do partenogenezy samica może stworzyć jedynie jaja o parach chromosomów WW lub ZZ. Jaja z chromosomami WW nie są zdolne do życia, a więc na świat mogą przyjść tylko te o chromosomach – ZZ, czyli męskich. Pierwszy pr…

na-swiat-przyszly-trzy-mlode-fot-getty-images-e9264fb.jpeg
width: 1970
height: 1314

Miłość wisi w powietrzu
type: item
date: 2010-01-25T14:55:54.000Z
creator: Rob Dunn
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: kwiaty
subject: rozmnażanie
description: Robią to ptaki, pszczoły, a nawet uwalniające pyłek rośliny.
encoded: Dla nas, ludzi, wiele rzeczy jest oczywistością. Choćby to, że zawsze znajdzie się jakiś sposób na dotarcie w pobliże interesującej i czarującej przedstawicielki przeciwnej płci. Tymczasem rośliny nie mają tak dobrze. Przez większość długich dziejów zieleni na lądzie dwie rośliny musiały rosnąć blisko siebie, niemal się stykać, by mogło dojść do płciowego zespolenia. Mech uwalnia swe blade plemniki do kropli deszczu, by te poniosły je do najbliższego partnera. Podobnie czyniły inne prymitywne rośliny lądowe. Minus takiej strategii polega na tym, że jak jest sucho, nici z zalotów. Roślinność była w stanie przetrwać tylko w tych wilgotnych zakątkach świata, gdzie osobniki męskie i żeńskie łańcuch kropelek wody łączył w sposób w miarę niezawodny. Większość lądów w tych czasach pozostawała naga. Aż któregoś dnia, jakieś 375 mln lat temu, stało się. Ewolucja jednej z linii rodowych roślin doprowadziła do wytworzenia ziaren pyłku i nasion. Odtąd nic już nie było takie jak przedtem. Powiedzmy bez ogródek: pyłek to roślinna sperma. Każda jego drobina zawiera dwie męskie komórki rozrodcze we wspólnej otoczce, która pełni zarazem funkcje ochronną i transportową. Pojawienie się pyłku wprowadziło radykalny zwrot akcji: teraz odległość przestała mieć znaczenie. Możliwa stała się rozpusta, akt płciowy zielonych nieznajomych. Mimo to do powstania nowego życia droga nadal była daleka i niepewna. Spośród wielu powierzonych kapryśnym wiatrom ziarenek tylko nieliczne docierały do celu. Z czasem pojawiły się usprawnienia. Woreczki pyłkowe wystrzeliwały swój złoty ładunek na pewną odległość. Ziarna pyłku wytwarzały baloniaste skrzydełka ułatwiające powietrzną żeglugę przy najmniejszym powiewie. Rośliny zaczęły wytwarzać miliony, miliardy ziaren pyłku. Spośród tej masy któremuś musiało się udać. Celem każdego z tych miliardów ziarenek jest nagi zalążek (przyszłe nasiono) innego osobnika tego samego gatunku. Gdy już na nim wyląduje, ziarnko pyłku próbuje wypuścić rurkę – tzw. łagiewkę – k…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/888faa8b57b08a252780a169d724a4fce6ed2106-98a9279.jpeg
width: 714
height: 530