Szokujący posąg stanął w centrum Londynu. Za instalację odpowiada słynny Banksy
W Londynie pojawiła się nowa praca słynnego Banksy’ego. Artysta tym razem zdecydował się zaprezentować przechodniom wzbudzający emocje posąg. Dla wielu rzeźba jest unaocznieniem chorego pożądania władzy.
Sztuka Banksy’ego od lat wzbudza emocje wśród ludzi na całym świecie. Artysta poprzez tzw. street art opisuje aktualne nastroje społeczne, często szydząc i drwiąc z establishmentu. Najnowsza praca enigmatycznego twórcy również może odnosić się do grup panujących we współczesnym świecie. Dodatkowe emocje budzi lokalizacja, w której Banksy zdecydował się umieścić najnowsze dzieło. Oślepiająca flaga Artysta tym razem zdecydował się skorzystać z nietypowej dla siebie formy sztuki ulicznej. Banksy to bowiem przede wszystkim słynne murale – tak jak „Dziewczynka z balonikiem” z 2002 roku, która stała się światowym fenomenem – a nie rzeźby i posągi. Mimo to nowo powstała praca jakością nie odbiega od swoich ściennych poprzedników. Pomnik przedstawia człowieka w garniturze, dumnie kroczącego i trzymającego maszt z flagą w dłoni. Nie byłoby w tym marszu nic nadzwyczajnego, gdyby nie fakt, że łopocząca na wietrze flaga zupełnie przesłania widok jegomościowi z posągu. Brak kontroli nad tym, co znajduje się przed idącym, doprowadza do sytuacji, w której postać ta została uchwycona na chwilę przed spadnięciem z wysokiego cokołu. Jak to zwykle bywa w przypadku instalacji Banksy’ego, interpretacji dzieła jest wiele. Większość z nich odnosi się do oślepiającego głodu władzy, który często przesłania rządzącym racjonalne spojrzenie na sytuację. Pragnienie rządzenia staje się tu siłą destrukcyjną, prowadzącą władców na skraj przepaści, z której nie ma już bezpiecznego powrotu. Motywy te są nam dobrze znane nie tylko ze współczesnej polityki – słynna powieść George’a Orwella „Folwark zwierzęcy” opisuje te same mechanizmy, które w najnowszej pracy uwypukla Banksy. Dostojne towarzystwo Dodatkowego znaczenia pracy dodaje również jej umiejscowienie. Najnowszy posąg pojawił się bowiem na Waterloo Place w samym sercu Londynu, w towarzystwie naprawdę dostojnego grona. W sąsiedztwie nowego dzieła znajdują się m.in. pomniki króla Edwarda VII, który panował w latach 1901–1910; Florence Nightingale, powszechnie uważanej za założycielkę nowoczesnego pielęgniarstwa; Pomnik Wojny Krymskiej oraz kilka innych monumentów poświęconych postaciom wojskowym, książętom i lordom. Trwałość prac Banksy’ego Nowa rzeźba wpisuje się w intensywny okres aktywności Banksy’ego, który w ostatnim czasie regularnie zaskakuje opinię publiczną. Tuż przed świętami w 2025 roku artysta zaprezentował dwa czarno-białe murale – wizerunki dzieci spoglądających w niebo, które powszechnie uznano za głos w sprawie problemu bezdomności wśród najmłodszych. Miłośnicy sztuki ulicznej wiedzą jednak, że te dzieła – przynajmniej fizycznie – są ulotne. Losy prac takich jak mural przedstawiający sędziego brutalnie wymierzającego karę protestującemu mężczyźnie, który we wrześniu 2025 roku niemal natychmiast zniknął z fasady Królewskich Sądów Sprawiedliwości, momentalnie przyciągają fanów artysty pod jego nowe dzieła. Jak podaje jednak „New York Times”, najnowszej pracy Banksy’ego może nie spotkać tak rychły koniec. Jak wynika z e-maila przesłanego do redakcji, władze Londynu mają nadzieję, że najnowszy posąg nie podzieli losu usuniętych prac i stanie się trwałą atrakcją, cieszącą oczy londyńczyków i turystów. Nasz autor Olaf Kardaszewski Absolwent Instytutu Stosowanych Nauk Społecznych na Uniwersytecie Warszawskim. Obecnie student magisterskiego kierunku Studiów Miejskich na tej samej uczelni. Interesuje się społecznymi i kulturowymi aspektami zmieniającego się świata, o czym chętnie pisze w swoich pracach. Współprowadzący projekt „Podziemna Warszawa” w National Geographic Polska. Uwielbia podróże, w trakcie których zawsze stara się obejrzeć mecz lokalnej drużyny piłkarskiej.
Posągi z Wyspy Wielkanocnej… chodziły? Badacze odkryli ich tajemnicę
Moai – tajemnicze posągi z Wyspy Wielkanocnej dzielnie strzegące jej brzegów – od lat budzą fascynację i są nieodłącznym symbolem Pacyfiku. Naukowcy od lat zastanawiali się, jakim cudem jej mieszkańcom udało się przetransportować giganty z odległych kamieniołomów na wybrzeże. Okazuje się, że posągi rzeczywiście „chodziły” – wszystko dzięki pomysłowości wyspiarzy.
Badacze zbadali niemal setki charakterystycznych posągów moai i odkryli, że mieszkańcy Rapa Nui – Wyspy Wielkanocnej – wykorzystywali pomysłową technikę na transportowanie gigantycznych kamieni. Wykorzystywali kołysanie i starannie zaprojektowane drogi. Okazuje się, że wiele trudności można pokonać dzięki kreatywności, nawet bez skomplikowanych narzędzi. Tajemnica posągów z Wyspy Wielkanocnej Cel wyrzeźbienia wielkich, strzegących brzegów Rapa Nui poważnych twarzy nie jest do końca znany. Wiemy tylko, że stanowią uosobienie bogów ożywianych przez duchową siłę. Są symbolami władzy i autorytetu. Na Wyspie Wielkanocnej jest ich niemal 900, a antropolodzy z Uniwersytetu Arizony, Uniwersytetu Stanowego w Nowym Jorku i Uniwersytetu Binghamton być może odkryli, jak udało się przetransportować je z dalekich kamieniołomów. Według ich obliczeń mogło się to powieść dzięki wykorzystaniu jedynie liny, odrobiny inwencji twórczej i zaskakująco niewielkiej liczby ludzi. Swoje badania opublikowali w czasopiśmie „Journal of Archaeological Science”. Eksperymenty na wielkich kamieniach Zespół pod kierownictwem Carla Lipo, profesora Uniwersytetu Binghampton, stworzył trójwymiarowe modele posągów i zidentyfikował charakterystyczne cechy konstrukcyjne – szerokie podstawy w kształcie litery „D” i pochylenie do przodu. Uznano, że mogły one zwiększać prawdopodobieństwo przesuwania się posągów w ruchu zygzakowatym. To podważało wcześniejsze teorie o przesuwaniu urządzeniach wykonanych z drewna. – Kiedy już się to ruszy, wcale nie jest trudne: ludzie mogą ciągnąć wielkie posągi jedną ręką. To oszczędza energię i umożliwia poruszanie się naprawdę szybko – wyjaśnia Lipo. Naukowcy nie ograniczyli się tylko do pracy przed komputerem: stworzyli replikę moai ważącą 4350 kilogramów i przetestowali swoje teorie. Lina, kilka osób i głowa pełna pomysłów 18 badaczy zdołało, dzięki linom i kołysaniu posągiem, przetransportować olbrzymi kamień na odległość 100 metrów w zaledwie 40 minut. To znaczący postęp w stosunku do poprzednich teorii i pozwala uważać, że wyszkoleni mieszkańcy Rapa Nui mogli robić to jeszcze szybciej. Innym argumentem za zygzakowatym ruchem wykorzystywanym podczas transportu moai są drogi na Wyspie Wielkanocnej. Mają one 4,5 metra szerokości i wklęsłe przekroje, które idealnie nadawałyby się do stabilizacji posągów podczas ich ruchu. – Wydaje się, że każde przesunięcie statui poprzedzane było wybudowaniem drogi. Są one integralną częścią powstawania moai. Widzimy, jak szlaki nakładają się na siebie i tworzą wiele równoległych wersji. Mieszkańcy musieli torować ścieżkę, przygotowując ją specjalnie pod transport posągu. Spędzili nad tym wiele czasu – tłumaczy archeolog. Lipo jest pewny swoich wyników. Nie tylko udało mu się przeprowadzić badania, ale także wykonać rzeczywiste eksperymenty. Wyzywa innych naukowców, by spróbowali obalić jego teorię. – To pokazuje, że mieszkańcy Rapa Nui byli niesamowicie inteligentni. Na swój sposób rozwiązali pozornie nierozwiązywalny problem transportu wykorzystując zasoby, którymi dysponowali na miejscu. Wiele możemy się od nich nauczyć – podsumowuje naukowiec. Źródło: Journal of Archaelogical Science, National Geographic Polska Nasz autor Jonasz Przybył Redaktor i dziennikarz związany wcześniej m.in. z przyrodniczą gałęzią Wydawnictwa Naukowego PWN, autor wielu tekstów publicystycznych i specjalistycznych. W National Geographic skupia się głównie na tematach dotyczących środowiska naturalnego, historycznych i kulturowych. Prywatnie muzyk: gra na perkusji i na handpanie. Interesuje go historia średniowiecza oraz socjologia, szczególnie zagadnienia dotyczące funkcjonowania społeczeństw i wyzwań, jakie stawia przed nimi XXI wiek.
Pierwszy z bezgłowych posągów przedstawia siedzącą na bogato zdobionym krześle właścicielkę grobowca, a drugi inną kobietę – najprawdopodobniej jej służącą – w pozycji stojącej.
W minioną niedzielę greckie Ministerstwo Kultury i Sportu ogłosiło, że oba posągi, które najprawdopodobniej pochodzą z IV wieku p.n.e., były częścią pomnika z białego marmuru, który odkryto w czasie prac budowlanych przy stawianiu gmachu nowego ratusza w mieście Paiania, na wschód od Aten. Według specjalistów pomnik był częścią nagrobka. Biały marmur charakterystyczny dla nagrobków z IV wieku p.n.e. Pierwszy z bezgłowych posągów przedstawia siedzącą na bogato zdobionym krześle właścicielkę grobowca, a drugi inną kobietę – najprawdopodobniej jej służącą – w pozycji stojącej. Marmurowe pomniki nagrobne przypisuje się IV wiekowi przed naszą erą – podobne do tego znalezionego w mieście Paiania znajdują się między innymi w Świętej Świątyni Agia Paraskevi w miejscowości Markopoulo Mesogaias i na słynnym cmentarzu Kerameikos w Atenach. Typowe pomniki nagrobne dorosłych tamtych czasów zazwyczaj przedstawiały spotkania rodzinne lub zmarłych z ich niewolnikami lub służbą, podczas gdy nagrobki dzieci ukazywały je w towarzystwie ich ulubionych zwierząt domowych. Oświadczenie Ministerstwo Kultury i Sportu nie wyjaśnia, dlaczego znalezione ostatnio posągi przedstawiają kobiety bez głów, ale starożytny zabytek został odkryty we fragmentach, więc niewykluczone, że zaginione części jeszcze się odnajdą. Luksusowe pomniki nagrobne, do których należy nowe znalezisko, zostały oficjalnie zdelegalizowane w 317 r. p.n.e. przez ówczesnego gubernatora Aten, Demetriosa z Phaleron, co pomaga datować pomnik na okres przed tym wydarzeniem. Grecja pełna starożytnych skarbów Nie od dzisiaj wiadomo, że Grecja to prawdziwy raj dla archeologów i wielbicieli starożytnej historii. Prawie rok temu w liczącej 2500 lat studni na terenie wspomnianego wcześniej cmentarza Kerameikos w Atenach przypadkiem odkryto trzydzieści ołowianych tabliczek, na których wyryte były starożytne klątwy. Nie było to pierwsze tego typu znalezisko – podobne tabliczki znajdowano już wcześniej w grobowcach osób, które zmarły zbyt młodo. Archeolodzy sądzą, że tego rodzaju klątwy miały za zadanie pomóc zmarłym w przedostaniu się do krainy zmarłych lub pomszczenie nagłej śmierci, której nikt się nie spodziewał, chociaż nie wykluczają też, że starożytni Grecy mogli korzystać z nich także do rzucania klątw na żyjących wrogów. Co ciekawe, cmentarz Kerameikos jest obiektem wykopalisk archeologicznych od ponad stu lat, lecz studnię odnaleziono dopiero niedawno. Poza ołowianymi tabliczkami archeolodzy znaleźli w niej również wiele innych cennych przedmiotów ze starożytnych czasów – między innymi naczynia do robienia i spożywania wina, gliniane lampy, garnki i gliniane naczynia do czerpania wody, a także wiele monet z różnych okresów historii Grecji i organiczne pozostałości, m.in. kości zwierząt oraz pestki po owocach i warzywach.
Spodziewali się co najwyżej starej ceramiki, ale to ich zaskoczyło! W Angkor Wat odnaleziono tajemniczą statuę
Archeolodzy podczas badania Angkor Thom w Kambodży natrafili na prawie dwumetrowy posąg w doskonałym stanie. Ma przynajmniej 800 lat!
Znaleziska dokonano już drugiego dnia z 12 zaplanowanych. Posąg wykopano niedaleko budynku XII-wiecznego szpitala. W wywiadzie dla lokalnej gazety Cambodian Daily archeolodzy z organizacji zarządzającej kompleksem Angkor określili to jako "coś co zdarza się jedynie na filmach." Apsara Authority (wspomniana wyżej organizacja) opisuje, że posąg znajdował się zaledwie około 30 centymetrów. Większość zdobień zachowała się w świetnym stanie, można nawet rozpoznać z jakiego okresu pochodzi suknia wyrzeźbiona na postaci. Niestety brakuje fragmentów obu nóg posągu. Statua przedstawia strażnika, badacze są przekonani, że najprawdopodobniej strzegła ona bramy Angkor Thom. W XII wieku król Jayavarman VII wybudował 102 szpitali. Składały się one z drewnianych budynków i kamiennych kaplic. Te pierwsze przez wieki uległy rozkładowi. Na terenie kompleksu udało się rozpoznać 4 miejsca, w których miały stać szpitale przy bramach świątyni. Tan Boun Suy, szef Apsara Authority przekonuje, że król jak na ówczesne czasy miał wyjątkowe podejście do programów socjalnych. O tym, że w tamtym miejscu znajdują się szpitalne budynki przekonują także pozostałości ceramiki i dachówek. Król Jayavarman rządził Khmerami od 1181 do 1220. U szczytu swojej świetności Imperium Khmerów rozciągało się na sporych obszarach Tajlandii, Laosu i Wietnamu. Angkor Wat, co oznacza "stołeczna świątynia", zostało wzniesione ku czci boga Wisznu, a z czasem przerobione na świątynię buddyjską. Gdy w XV wieku imperium upadło miasto zostało opuszczone. Archeolodzy zgadzają się co do tego, ze odkrycie statui jest jednym z najważniejszych w ostatnich latach. Angkor Wat corocznie odwiedza około dwóch milionów turystów z całego świata. Od 1992 roku znajduje się na liście światowego dziedzictwa UNESCO. Posąg zostanie przekazany do muzeum Norodom Sihanouk, gdzie zostanie wyczyszczony i udostępniony do oglądania zwiedzającym. Tekst: Sarah Gibbens Opracowanie: Błażej Grygiel Źródło: National Geographic News Jeśli też lubisz takie wrażenia, chcesz się z nami podzielić swoimi aktywnościami, zgłoś się i stwórz z nami przewodnik po Polsce Pełnej Przeżyć!
Badacze przecierają oczy ze zdumienia! Starożytna rzeźba wykopana z błota w Kairze
Zespół niemieckich i egipskich archeologów odkryło szczątki starożytnego posągu przedstawiającego prawdopodobnie jednego z najsłynniejszych władców w historii ludzkości.
Posąg przedstawiający najpewniej faraona Ramzesa II przez wieki leżał zatopiony w wodach gruntowych w biednej dzielnicy Kairu. - Znaleźliśmy popiersie, dolne fragmenty głowy, koronę, fragmenty jednego z uszu i oczu - opowiada Khaled al-Anani, egipski minister do spraw starożytności. Kwarcytowy posąg liczy sobie prawie 8 metrów, a jego wiek w przybliżeniu to około trzy tysiące lat. Według egipskiego Ministerstwa Starożytności to bardzo poważne odkrycie. Choć nie posiada ono żadnej inskrypcji wskazującej na to, że jest wizerunkiem władcy, znajduje się blisko odkrytej świątyni ku czci właśnie Ramzesa II. Na tym samym stanowisku odnaleziono także wapienny posąg faraona Setiego II, wnuka Ramzesa II. Pracują tam archeolodzy z Uniwersytetu w Lipsku. Mają utrudnione zadanie, ponieważ w miejscu odkrycia znajduje się duża ilość przemysłowych odpadów, a do tego podnosi się poziom wód gruntowych. Ramzes II to jeden z najsłynniejszych władców świata, panował w Egipcie w XIII wieku przed naszą erą, a 60 lat jego rządów to najdłuższy okres jednego władcy w tym państwie. Swoje militarne podboje rozciągnął od dzisiejszych terenów Syrii aż po obecne granice Sudanu. W uznaniu swoich zasług nazywany był Ramzesem Wielkim. Prace na stanowisku w Kairze trwają, a pozostałe części posągu (jeśli zostaną odnalezione), będą pokazywane w Wielkim Egipskim Muzeum, którego otwarcie zapowiedziano na przyszły rok. Źródło: National Geogrpahic News