National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2026-03-29T07:16:07.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: To tylko niewielka wulkaniczna wyspa na środku oceanu. Uchodzi za jeden z najpiękniejszych rajów świata
items: „Odwiedziłam wyspę widmo” – pół wieku temu tętniło tu życie, dziś przyciąga fanów ekstremalnej wspinaczki
items: Nietypowe zachowanie rekinów. Zbierają się podczas pełni Księżyca
items: Wyspy w Polinezji Francuskiej – TOP10 najpiękniejszych miejsc
items: Testy atomowe Francji zatruły niemal wszystkich mieszkańców Polinezji​. Wyniki śledztwa
items: Samotnie na Wyspach Towarzystwa
items: Polinezja Francuska: W cieple gwiazd

To tylko niewielka wulkaniczna wyspa na środku oceanu. Uchodzi za jeden z najpiękniejszych rajów świata
type: item
date: 2026-03-29T07:15:16.000Z
creator: Łukasz Załuski
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: bora bora
subject: fakty i mity
subject: ocean spokojny
subject: oceania
subject: polinezja francuska
subject: wyspy
description: Bora Bora od lat uznawana jest za jedną z najpiękniejszych wysp świata, ale jej fenomen to nie tylko turkusowa laguna i luksusowe bungalowy. Za tym obrazem kryją się procesy geologiczne, wyzwania codziennego życia mieszkańców wyspy oraz fakty, które często bywają upraszczane.
encoded: Spis treści: Bora Bora – jak powstał jeden z najbardziej znanych rajów świata? Teoria Darwina w praktyce: jak Bora Bora przekształca się w atol Życie na Bora Bora – między rajem a codziennością Czy Bora Bora to najpiękniejsza wyspa świata? Bora Bora to jedna z najbardziej rozpoznawalnych wysp świata, kojarzona z turkusową laguną, rafą koralową i luksusowymi bungalowami na wodzie. Choć często przedstawiana jest jako odizolowany raj, w rzeczywistości to miejsce o bogatej historii geologicznej i złożonej codzienności mieszkańców, gdzie natura i nowoczesność funkcjonują obok siebie. Bora Bora – jak powstał jeden z najbardziej znanych rajów świata? Bora Bora należy do archipelagu Wysp Towarzystwa w Polinezji Francuskiej i jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych miejsc na świecie. Jej charakterystyczny wygląd to efekt wulkanicznego pochodzenia, które wciąż definiuje krajobraz wyspy i wpływa na jej wyjątkową formę. Centralną część Bora Bora tworzą pozostałości dawnego wulkanu, a najwyższe szczyty – Mount Otemanu i Mount Pahia – są jego reliktem. To właśnie one nadają wyspie dramatyczny, niemal filmowy charakter. W rzeczywistości są to fragmenty dawnego krateru, który przez tysiące lat ulegał erozji pod wpływem wiatru, deszczu i procesów chemicznych zachodzących w tropikalnym klimacie. Całość otacza rozległa laguna i rafa koralowa, które odpowiadają za słynny, intensywnie turkusowy kolor wody. Barwa ta nie jest przypadkowa – wynika z połączenia kilku czynników: płytkiej laguny, przez którą światło łatwo dociera do dna, białego, koralowego piasku, odbijającego promienie słoneczne, czystej wody oceanicznej, pozbawionej osadów rzecznych. To właśnie połączenie tych elementów sprawia, że wyspa wygląda jak naturalnie zamknięty ekosystem, w którym życie morskie rozwija się w wyjątkowo stabilnych warunkach. Laguna pełni funkcję naturalnej bariery – chroni wnętrze wyspy przed silnymi falami oceanu, tworząc spokojne środowisko dla raf, ryb i innych organizmów. Teoria Darwina w prak…

Bora-Bora-161430b.jpg
width: 2813
height: 1875

„Odwiedziłam wyspę widmo” – pół wieku temu tętniło tu życie, dziś przyciąga fanów ekstremalnej wspinaczki
type: item
date: 2025-12-27T11:13:12.000Z
creator: Magdalena Nowak
subject: Adventure
subject: Traveler
subject: polinezja
subject: polinezja francuska
subject: wspinaczka
subject: wyspy
description: Polinezja Francuska kryje zapomnianą perłę – wyspę Makatea. Dziś to tropikalny raj dla wspinaczy i tych, którzy szukają przygody z dala od cywilizacji.
encoded: Spis treści: Rejs przez burzę: tak zaczyna się droga na Makateę Makatea: wyspa, która straciła wszystko, by odzyskać naturę Tapu, skały i cisza – jak Makatea stała się rajem dla wspinaczy Ostatnia noc na Makatei. Gdy raj żegna cię falą Makatea – jak zaplanować podróż Choć otaczają ją głębokie wody Pacyfiku, a do najbliższego lądu dzieli ją ponad 100 km oceanu, Makatea przyciąga jak magnes. To nie tylko geologiczna osobliwość i dawna kolonia przemysłowa, ale również jedno z najbardziej malowniczych i ekstremalnych miejsc wspinaczkowych na świecie. Rejs przez burzę: tak zaczyna się droga na Makateę Powietrze przeszył huk tak potężny, że wprawił w wibracje kadłub naszej małej łodzi, w której właśnie siedzieliśmy. Płynęliśmy prosto w serce czarnej burzowej chmury zasłaniającej horyzont, gdzieś pośrodku bezkresnego Pacyfiku, zaledwie kilkanaście stopni na południe od równika. Ponad godzinę temu zostawiliśmy za sobą Rangiroa, największy atol Polinezji Francuskiej i trzeci co do wielkości na świecie. Teraz w zasięgu wzroku nie było już ani skrawka lądu, tylko my i coraz groźniejszy ocean. To nie jest fragment dzienników Roberta FitzRoya – brytyjskiego żeglarza, meteorologa, kapitana HMS Beagle ze słynnej podróży Darwina, podczas której dotarli do Galapagos – lecz kolejny etap naszej wyprawy do jednego z najbardziej odległych zakątków wspinaczkowych na Ziemi – Makatei. Nasz kapitan, czterdziestoparoletni Polinezyjczyk w sztormiaku i bermudach w złote makrele – mahi-mahi – wydawał się niewzruszony złowieszczą aurą. Nagle, wpatrując się w horyzont, wskazał palcem na ledwie widoczny błysk w oddali. Chwilę później złowił nam rybę na kolację. W tym momencie burza przestała mieć znaczenie. Zapomniałam o niej tak bardzo, że nie zauważyłam pierwszych kropel deszczu. Na szczęście wkrótce na horyzoncie pojawił się ciemny zarys lądu. Makatea: wyspa, która straciła wszystko, by odzyskać naturę Kiedyś Makatea tętniła życiem. Do lat 60. ubiegłego wieku ta licząca zaledwie 24 km² wyspa by…

makatea-a319d6f.jpg
width: 2813
height: 1875

Nietypowe zachowanie rekinów. Zbierają się podczas pełni Księżyca
type: item
date: 2023-08-31T16:00:25.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: Edukacja
subject: Onet
subject: polinezja francuska
subject: rekiny
subject: ryby
subject: zwierzęta
description: Naukowcy odkryli, że co roku podczas pełni Księżyca samice rekina młota gromadzą się w wodach Polinezji Francuskiej. Dlaczego zwierzę, które prowadzi samotny tryb życia, w tym okresie przypływa w jedno i to samo miejsce?
encoded: W tym artykule: Rekiny przyciągane przez pełnie księżyca Dlaczego gatunek młotowatych przypływa w jeden konkretny region? Potencjalne dwie hipotezy Wielki rekin młot (Sphyrna mokarran) to największy gatunek rekina z rodziny młotowatych. Osiąga nawet ponad 6 metrów długości. Występuje w wodach tropikalnych i ciepłych wodach umiarkowanych na całej planecie. Zamieszkuje głównie obszary przybrzeżne i szelf kontynentalny. To potężny drapieżnik, który żyje życiem samotnika. W związku z intensywnymi połowami stworzenia, od 2019 roku Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody uznała go za krytycznie zagrożonego. Rekiny przyciągane przez pełnie księżyca Jednak to nie jego status ostatnio zaintrygował naukowców, a przedziwne i nietypowe zachowanie, które powtarza się co miesiąc. Badacze odkryli bowiem, że kilkadziesiąt samic Sphyrna mokarran podczas każdej pełni księżyca przypływa do archipelagu Tuamotu w Polinezji Francuskiej. Uczeni zauważyli te skupiska w okolicy atolu (płaska wyspa koralowa, zwykle składająca się z rafy koralowej w kształcie pierścienia) Rangiroa i Tikehau, oddalonych od siebie o ok. 15 km. – Korzystając z fotoidentyfikacji i fotogrametrii laserowej opisujemy sezonową populację rekinów młotów w przesmyku Tiputa (atol Rangiroa) i przesmyku Tuheiava (atol Tikehau) w archipelagu Tuamotu w Polinezji Francuskiej. Podczas australijskiego lata 2020 i 2021 r. odnotowaliśmy skupisko samic liczące co najmniej 55 osobników, co stanowi bezprecedensową liczbę S. mokarran w jednym badaniu – czytamy w artykule opublikowanym na łamach czasopisma „Frontiers in Marine Science”. Dlaczego gatunek młotowatych przypływa w jeden konkretny region? Uczeni odkryli, że wszystkie rekiny, które udało im się zbadać, były prawdopodobnie dojrzałe. Co ciekawe, naukowcy przeanalizowali dodatkowe filmy wideo od lokalnych naukowców, które zostały nagrane w ciągu ostatnich 15 lat. Autorzy byli w stanie dzięki nim zidentyfikować 30 dodatkowych osobników w latach 2006–2019. Zespół twierdzi, że wyraź…

rekin-pelnia-ksiezyca-8402a14.png
width: 1200
height: 630

Wyspy w Polinezji Francuskiej – TOP10 najpiękniejszych miejsc
type: item
date: 2022-10-16T07:01:06.000Z
creator: Artur Białek
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: archipelagi
subject: francja
subject: polinezja
subject: polinezja francuska
subject: polinezyjczycy
subject: Travel
subject: wyspy
description: Mówiąc o prawdziwym ziemskim raju, wiele osób ma na myśli wyspy w Polinezji Francuskiej. Którą z nich warto wybrać jako destynację idealnej wakacyjnej podróży? Poniżej wymieniamy 10 najpiękniejszych.
encoded: W tym artykule: Gdzie znajduje się Polinezja Francuska? Bora Bora Maupiti Moorea Fakarava Raiatea Rangiroa Nuku Hiva Hiva Oa Taha'a Huahine Niewielkie fragmenty lądu, chaotycznie rozrzucone na wodach Oceanu Spokojnego, to słabo zaludnione miejsca, w których można poczuć prawdziwie bliski kontakt z naturą. Krystalicznie czysta woda, białe plaże, zapierające dech w piersiach krajobrazy – trzeba przyznać, że trudno wyobrazić sobie piękniejsze miejsca. Nic dziwnego, że wakacje na jednej z polinezyjskich wysp pozostają marzeniem wielu osób. Jakie wyspy wchodzą w skład Polinezji Francuskiej? Trudno wymienić je wszystkie, bo wspólnota zamorska Francji składa się z 5 archipelagów i aż 150 wysp! Tahiti, o powierzchni 1042 km kw., to największa wyspa w Polinezji Francuskiej. Jest też najbardziej zaludniona. Dla wielu osób może wydać się to zaskakujące, ale nie ujęliśmy jej w naszym zestawieniu. Nie dla tego, że brakuje jej uroku. Przeciwnie, to piękne miejsce, które jednak jest też gospodarczym, ekonomicznym, kulturowy i społecznym centrum całego terytorium. Co za tym idzie, panuje tam zupełnie inna atmosfera niż na innych wyspach – mniej spokojna, na każdym kroku tętniąca życiem. Tahiti to punkt wyjścia do dalszej wyprawy, ale prawdziwie rajska przygoda czeka na turystów na mniejszych wysepkach. Gdzie znajduje się Polinezja Francuska? Niezwykle piękna Polinezja Francuska jest zlokalizowana w południowej części Oceanu Spokojnego. Tworzące ją wyspy są rozrzucone na obszarze o powierzchni ok. 3,5 mln. km kw., rozciągającym się między Los Angeles a Sydney. Podobnie jak wyspy Mikronezji, to przede wszystkim wyspy koralowe i koralowe atole. Ale należy podkreślić, że wśród nich jest także wiele wysp pochodzenia wulkanicznego. Cała Polinezja Francuska dzieli się na pięć archipelagów: Wyspy Towarzystwa, Markizy, Tuamotu, Tubuai, wyspy Gambiera. Stolicą terytorium jest miasto Papeete, położone na Tahiti (Wyspy Towarzystwa). Bora Bora Zaczynamy od wyspy, której nazwa stała się synonime…

wyspy-w-polinezji-francuskiej-top10-najpiekniejszych-miejsc-fot-getty-images-d4cf7e9.jpg
width: 2121
height: 1414

Testy atomowe Francji zatruły niemal wszystkich mieszkańców Polinezji​. Wyniki śledztwa
type: item
date: 2021-05-05T10:57:34.000Z
creator: Jan Sochaczewski
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: bomba atomowa
subject: Edukacja
subject: francja
subject: polinezja francuska
subject: Technologia
description: Opad radioaktywny z francuskich ładunków atomowych zatruł praktycznie całą populację Polinezji. Zakończone po dwóch latach śledztwo ujawniło, że bomby atomowe detonowane na Południowym Pacyfiku w latach 60. i 70. miały bardziej opłakane skutki, a Francja te informacje ukrywała.
encoded: Ujawnione w 2013 roku ponad 2 tys. stron dokumentów z wojskowych archiwów doczekały się eksperckiego opracowania, a nawet książki. Mururoa Files, jak nazwano projekt dotyczący niesławnych testów jądrowych, to efekt blisko dwuletniego dochodzenia zespołu ekspertów należących do Program on Science & Global Security uczelni Princeton, zajmującego się badaniami nad ochroną środowiska kolektywu Interprt oraz dziennikarzy śledczych z francuskiej kooperatywy Disclose. View oEmbed on the source website Po przeanalizowaniu znajdujących się już w domenie publicznej dokumentów rządu Francji i tych z archiwów wojskowych, autorzy raportu uzupełnili wiedzę i obraz tamtych wydarzeń rozmowami z mieszkańcami Francuskiej Polinezji, członkami personelu wojskowego i naukowcami odpowiedzialnymi za testy. Choć o skali zachorowań na raka i inne choroby wywołane skażeniem radioaktywnym wiedziano od ponad 7 lat, po raz pierwszy dysponujemy pełnym i klarownym obrazem tego, jak Francja przeprowadzała 193 próby atomowe w rejonie Moruroa i Fangataufa. Posługując się modelowaniem 3D i danymi o sile eksplozji i typie użytych ładunków zdołano ocenić faktyczny zasięg opadu radioaktywnego po testach. Konkluzja szokuje: 110 tys. osób zostało zatrutych, czyli niemal cała ówczesna ludność Polinezji (wynosiła 125 tys.). View oEmbed on the source website Część miejscowych zatrudniona była przez rząd Francji do pracy przy samych testach. Tragizm tamtych wydarzeń ilustruje relacja jednego z weteranów testów na atolu Mururoa. Kazano mu i jego kolegom czekać w żaglówce 24 km od miejsca eksplozji a potem pożeglować do epicentrum w krótkich spodenkach i podkoszulce by oceniać skutki wybuchu. Mururoa Files skupiają się szczególnie na trzech testach kolejno z lat 1966 (Aldébaran), 1971 (Encelade) i 1974 (Centaure). – Władze Francji próbowały ukryć toksyczne dziedzictwo tych testów. Po raz pierwszy w sposób niezależny zmierzono skalę krzywd wobec tysięcy ofiar francuskich eksperymentów atomowych na Pacyfiku – tłu…

testy-broni-atomowej-na-atolu-mururoa-bde9ac3.jpeg
width: 1200
height: 856

Samotnie na Wyspach Towarzystwa
type: item
date: 2019-06-11T07:00:00.000Z
creator: Maciej Wasielewski
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: domy
subject: francja
subject: kolonie
subject: Lifestyle
subject: oceania
subject: podróże
subject: polinezja francuska
subject: polinezyjczycy
subject: Sport
subject: tahiti
subject: Travel
subject: Wolny czas
subject: wyprawy
subject: wyspy
description: Przed najazdem Europejczyków Tahitańczycy nie znali tytoniu i narkotyków. Jedyny alkohol wytwarzali z korzeni. Dożywali starości, żyli i rozmnażali się pod gołym niebem
encoded: Poznałem studentkę; w dwa lata zjechała piec kontynentów. Nie wydała dolara. Dolary wydawał sponsor, deweloper po pięćdziesiątce. – Perły kupił mi na Tahiti. Są warte tyle co samochód – powiedziała. Anthony rzucił socjologię na Sorbonie, wyjechał do Nowej Zelandii. W porcie w Auckland poznał małżeństwo bogatych finansistów, pływali jachtem z dwójką dzieci. – Teraz bierzemy kurs na Tahiti, potrzebujemy niańki, kucharza i sprzątacza w jednym. Anthony przyjął angaż i opłynął Polinezję Francuską. Powiedział: „Człowiek instynktownie próbuje znaleźć się w dobrym towarzystwie”. Też chciałem zobaczyć Tahiti, też tanio (czy to możliwe na jednej z najdroższych wysp na świecie?). Instynkt podpowiadał mi jednak, by uciekać od ludzi. „Mam jacht, możesz u mnie spać. Nie chce pieniędzy, ale nic nie jest za darmo” – przeczytałem na backpackerskim portalu. Emerytowany francuski żołnierz szukał „przyjaźni i przygód”. Znalazłem nocleg u Véronique. Zaprosiła mnie już w drugim mailu: „Jestem lekarką, pochodzę z Francji, od piętnastu lat żyję na Tahiti, opowiesz mi o Polsce?”. Véronique ma dom z basenem, na wzgórzu, w prestiżowej dzielnicy stolicy Tahiti – Papeete. Leczy ludzi w prywatnej przychodni. Na Tahiti żyje sporo Francuzów. Do 2004 r. wyspa była terytorium zamorskim Francji. Przed przylotem sporo czytałem o Polinezji Francuskiej i wyprawach po Pacyfiku – dzienniki Gauguina, zapiski Jacka Londona z rejsu „Snarkiem”, to budziło wyobraźnię. Sto osiemnaście wysp i atoli porozrzucanych po Oceanie Spokojnym, i te niezwykłe nazwy: Wyspy Towarzystwa, Wyspy pod Wiatrem, Wyspy na Wietrze. Tahiti jest największą spośród Wysp Towarzystwa, Wyspą na Wietrze. – Teraz ścierają się tu dwa światy – tłumaczy Véronique. Z jednej strony majętni Francuzi, z drugiej rdzenni Polinezyjczycy, nierzadko żyjący w nędzy. – Nie zawsze tak było – opowiada Hiro, 20-letni Polinezyjczyk, który czyści podłogi w gabinecie Véronique. Mówi, że Tahitańczycy byli szczęśliwym narodem, dopóki nie przypłynęli tu Europejcz…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/3b794e2895028dca67be0f3d544960f07fcc522d-998448a.jpeg
width: 933
height: 622

Polinezja Francuska: W cieple gwiazd
type: item
date: 2018-04-09T08:00:00.000Z
creator: Anna Kwiatkowska
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: bora bora
subject: harrison ford
subject: ludzie
subject: polinezja francuska
description: Na polinezyjskich wyspach przekonałam się, że luksus to nie tylko pieniądze czy sława. Ale też doświadczenie tęsknoty, piękna i najprostszych ludzkich uczuć
encoded: Jeśli luksus mierzyć nazwiskami sław i cenami hoteli, to Polinezję Francuską trudno przebić. Świadczy o tym choćby lista 230 nazwisk gości na drewnianych tablicach przed knajpką na Bora-Bora. Aktorzy, producenci, milionerzy, a wśród nich: koronowana głowa, czyli książę Rainier, sąsiaduje z Marlonem Brando, Rockefellerami, Romanem Polańskim, Ringo Starrem, Julio Iglesiasem, Jane Fondą, Harrisonem Fordem, Dianą Ross, Quincym Jonesem, Kurtem Russellem, Denzelem Washingtonem, Pamelą Anderson, Janet Jackson czy Gérardem Depardieu. Wszystkich i tak wymienić się nie da, a kogoś w doborowym towarzystwie zawsze obrazić można. Kiedy stałam pod tymi tablicami, nie mogłam wyjść z podziwu. To nie była zwyczajna knajpa kryta strzechą. W środku elegancka. W menu jak to w eleganckiej knajpie – owoce morza, steki, kurczaki i dla wegetarian też coś się znajdzie. Porcje spore, ceny gigantyczne, ale to w końcu koniec świata – niemal wszystko się tutaj importuje. Także kulinarne mody, bo owe produkty podawane są na sposób amerykański, portugalski, włoski – do wyboru, do koloru. Obsługa jak w eleganckiej knajpie – wytworna. Mnie zauroczyło to, że założycielem Bloody Mary’s był… Polak – baron Jerzy Hubert Edward von Dangel o dźwięcznym przydomku „Call me George”. Polski ziemianin kurlandzkiego pochodzenia, który służył w jednej z eskadr Air America – nieoficjalnych sił lotniczych USA – a po wojnie został biznesmenem. I otworzył knajpę na Bora-Bora właśnie. Myślałam, że wyczuł rynek i wiedział, że będzie miał klientelę. Podczas podróżowania po Polinezji przekonałam się, że chodziło o coś więcej. Czas wolny Matahi Tefana wkurzył mnie nieprawdopodobnie, zanim się jeszcze spotkaliśmy. Miał być naszym przewodnikiem i kierowcą. Miał być o 9.30. Miał odbierać telefon. Miotanie się w lobby hotelu recepcjonistka przyjmowała ze stoickim spokojem. – Przyjedzie. Minuty zamieniły się w godziny. I nic. W końcu koło 13 stwierdziliśmy, że… idziemy popływać, a po południu znajdziemy jakiegoś innego przewo…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/d9d041d04dd8c01a4305375ad57fc0ec269d7968-7ed005a.jpeg
width: 1000
height: 669