National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2025-11-28T11:10:08.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: Naukowcy odkryli, kim byli zmarli z wiszących trumien. Geny potwierdzają legendę
items: Archeolodzy odkryli ozdoby z chrząszczy w pradziejowym grobie w Polsce. Błyszczały jak szkło
items: Rzymscy żołnierze i dziecko pod podłogą koszar – tajemniczy rytuał sprzed wieków
items: Czaszki ludzi i kości psów w dołach. Zagadkowe odkrycie sprzed 5 tys. lat
items: Pogrzeb papieża Franciszka. Cały świat żegna Ojca Świętego
items: Archeolodzy odkryli w Anglii wielki artefakt. Waży tyle, co dorosły niedźwiedź polarny
items: Archeolodzy odkryli elitarny pochówek w Mongolii. Pochodzi ze słabo poznanej epoki
items: Vulcan wystartował. Rakieta wyniosła prywatny lądownik księżycowy, który jednak nie dotrze na Księżyc
items: Tafefobia to lęk przed pogrzebaniem żywcem. Czy takie przypadki naprawdę się zdarzały?
items: Dlaczego w Peru malowano szczątki zmarłych na czerwono? Naukowcy mają kilka teorii
items: Wiszące trumny na Filipinach to nie atrakcja turystyczna. Tak chowa się tam bliskich od tysięcy lat
items: Naukowcy trafili na pierwsze dowody użycia opium w starożytności. Okoliczności? Nietypowe
items: Pogrzeby łóżkowe praktykowano w całej Europie. Dlaczego w Anglii chowano tak tylko kobiety?
items: Na czym polega powietrzny pogrzeb? Wyjątkowa forma pochówku jest praktykowana od tysięcy lat
items: Rakieta Vulcan wyniesie w kosmos DNA twórców i fanów "Star Treka". Czas na kosmiczne pochówki?
items: Ekolodzy zachęcają do wodnej kremacji. "Płyn wraca do środowiska – wylewa się go w parku pamięci"
items: Kompost z ludzkich zwłok będzie legalny? Coraz więcej Amerykanów chce "wrócić" pod postacią drzewa
items: Chiny: Na łasce przodków. "W tradycji chińskiej umierasz, ale pozostajesz tym, kim byłeś" [REPORTAŻ]
items: Święta woda - w każdej kulturze czci się też żywioł
items: Para prezydencka pochowana na Wawelu

Naukowcy odkryli, kim byli zmarli z wiszących trumien. Geny potwierdzają legendę
type: item
date: 2025-11-28T11:09:16.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: azja
subject: chiny
subject: pogrzeb
description: Tajemnicze trumny wiszą wysoko na ścianach skalnych w Chinach i w Azji Południowo-Wschodniej. Ten niezwykły zwyczaj pogrzebowy trwał kilka tysięcy lat. Teraz, dzięki genetyce, naukowcy odkryli, kim byli ich twórcy. Wyniki są zbieżne ze starożytnymi legendami.
encoded: Tradycja tzw. wiszących trumien to jeden z najbardziej niezwykłych zwyczajów pogrzebowych w Azji Południowej. Polegała ona na umieszczaniu trumien w trudno dostępnych miejscach, jak jaskinie lub półki skalne. Jeden ze średniowiecznych skrybów pisał, że im wyżej umieszczono trumnę na półce skalnej, tym było to bardziej korzystne dla zmarłego lub zmarłej. Historyczne zapisy sugerują, że za tym zwyczajem stoi lud Bo. Jednak ta grupa etniczna niemal zniknęła z kart historii do końca istnienia chińskiej dynastii Ming (1368–1644 lat n.e.). Ale czy tak było naprawdę? Genetyczni detektywi tropią zaginiony lud Naukowcy podjęli się zadania rozwikłania tej zagadki, używając nowoczesnej technologii analizy DNA. Przeprowadzili kompleksowe badanie, sekwencjonując jedenaście starożytnych genomów z czterech stanowisk tzw. wiszących trumien. Porównali je z trzydziestoma genomami współczesnych ludzi ze społeczności Bo. To porównanie miało kluczowe znaczenie: pozwoliło sprawdzić, czy lud Bo był zbliżony genetycznie do starożytnych społeczności praktykujących niezwykły rytuał pogrzebowy. Wnioski opublikowano na łamach „Nature Communications”, a autorami jest kilkudziesięciu chińskich badaczy między innymi z Chińskiej Akademii Nauk. Początki nad morzem i zaskakujący goście Badania genetyczne wskazują na to, że kolebka tradycji wiszących trumien znajdowała się we wschodnich Chinach w czasach starożytnych. Najstarsze ślady tego zwyczaju pochodzą sprzed ponad 3 tys. lat z gór Wuyi w prowincji Fujian, niedaleko południowo-wschodniego wybrzeża. Ludzie ci byli genetycznie podobni do neolitycznych populacji, które żyły na wybrzeżu. Są to przodkowie współczesnych grup, które dziś posługują się językami Tai-Kadai i austronezyjskimi. Tradycja ta rozprzestrzeniła się następnie na zachód i południe. Co zaskakujące, analiza DNA ujawniła, że społeczność ta była otwarta kulturowo. Około 1200 lat temu, w czasie panowania dynastii Tang (618–907 lat n.e.), dołączali do niej ludzie z bardzo odległych regi…

trumna-1252448.jpg
width: 4288
height: 2848

Archeolodzy odkryli ozdoby z chrząszczy w pradziejowym grobie w Polsce. Błyszczały jak szkło
type: item
date: 2025-09-12T12:57:28.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: owady
subject: ozdoby
subject: pogrzeb
subject: pradzieje
description: Ozdoby wykonane z części pancerzy chrząszczy złożyli żałobnicy do grobu dziecka ponad 2500 lat temu. To pierwsze potwierdzone wykorzystanie tych drobnych zwierząt jako elementów dekoracyjnych wśród pradziejowych społeczności. Znalezisko pochodzi z woj. dolnośląskiego.
encoded: Spis treści: Olbrzymia nekropola – wiele zagadek Nie wszystko, co się świeci to… chrząszcz Naliściaki w urnie Pierwsze takie odkrycie z pradziejów Magia w polskich pradziejach? W przeważającej większości grobów odkrywanych przez archeologów w Europie znajdowane są naczynia ceramiczne, narzędzia kamienne lub niewielkie przedmioty z metalu. Tym razem archeologów czekało zaskoczenie. Badając nekropolę z wczesnej epoki żelaza, natknęli się w jednym z grobów na coś, co ich zdziwiło. Olbrzymia nekropola – wiele zagadek Nekropolę w Domasławiu naukowcy badali w latach 2006–2008 w związku z planowaną budową obwodnicy Wrocławia. Archeolodzy wkroczyli na ten teren przed budowlańcami. Wiele cennych odkryć dokonywanych jest w naszym kraju w czasie tzw. badań ratowniczych, które poprzedzają wielkie inwestycje. W Domasławiu dokonano wielu cennych odkryć z różnych epok. Była też nekropola funkcjonująca około 850–400 p.n.e. z ponad 800 grobami ciałopalnymi. W grobach znaleziono liczne importowane przedmioty, do których należały miecze, naczynia z brązu i ozdoby. Zaświadczają o intensywnych kontaktach społeczności pochowanej w Domasławiu z ludami z regionów podalpejskich, a nawet śródziemnomorskich. Nie wszystko, co się świeci to… chrząszcz Grób, któremu nadano numer 543 był pod wieloma względami wyjątkowy. Był bardzo głęboki i obudowany drewnianymi balami. Wewnątrz znajdowały się trzy ceramiczne urny, w których znaleziono spopielone ludzkie kości. W przypadku jednego z naczyń szczątki należały do osoby w wieku 20–25 lat, w drugiej było ich za mało, by powiedzieć coś więcej o zmarłym. A w trzeciej były to kostki należące do dziecka w wieku 9–10 przemieszane ze szczątkami owcy lub kozy. To w urnie dziecięcej było też coś, co przykuło uwagę badaczy. – W momencie odkrycia pewne elementy wyposażenia wyglądały jak wykonane ze szkła. Tymczasem okazało się, że były to przedplecza owadów, czyli części ich pancerza – relacjonuje dr Agata Hałuszko z Fundacji Archeolodzy.org i Instytutu Archeol…

nalisciak-96dcc22.png
width: 900
height: 600

Rzymscy żołnierze i dziecko pod podłogą koszar – tajemniczy rytuał sprzed wieków
type: item
date: 2025-08-27T12:37:26.000Z
creator: Jonasz Przybył
subject: Historia
subject: archeologia
subject: cesarstwo rzymskie
subject: hiszpania
subject: kości
subject: odkrycia archeologiczne
subject: pogrzeb
description: Hiszpańscy badacze dokonali interesującego odkrycia. Okazało się, że szczątki znalezione w trakcie wykopalisk należały do starożytnego niemowlęcia. Nie spodziewali się ich głównie dlatego, że prace prowadzone były… w rzymskim obozie wojskowym. Jak kości dziecka znalazły się między żołnierzami?
encoded: Naukowcy z Uniwersytetu w Burgos i Leon przeprowadzili badania dotyczące szczątków, które odnaleziono w castrum legionu VI Victrix – obozie wojskowym w najstarszej rzymskiej osadzie w północnej Hiszpanii. Okazało się, że to kości dziecka, które – ku zaskoczeniu badaczy – złożone były w kwaterach żołnierzy niższej rangi. To pierwsze tego rodzaju odkrycie. Naukowcy opublikowali wyniki w czasopiśmie „Childhood in the Past”. Rzymianie w Hiszpanii Rzymski legion VI Victrix został założony przez cesarza Oktawiana Augusta i wysłany do Hiszpanii w I wieku p.n.e. Castrum zlokalizowane było w malowniczej przełęczy prowadzącej przez góry Asturii. Obecność szczątków dziecka w forcie była tym bardziej zaskakująca, że ten sam Oktawian August odpowiedzialny był za wiele reform w rzymskiej armii: między innymi te regulujące obecność kobiet i dzieci w obozach. Za czasów Augusta żołnierzom zakazano między innymi zawierania małżeństw w trakcie służby, co uniemożliwiało zakładanie legalnych rodzin w armii. To wszystko określało tzw. Lex Iulia et Papia. Nietypowe szczątki Kości, które badał zespół pod kierownictwem Marty Fernández-Viejo, należały do 38–42-tygodniowego niemowlęcia. Badacze chcieli szczegółowo przeanalizować szczątki w kontekście przyczyny śmierci i miejsca pochówku. Ich analiza wskazała, że dziecko nie było w pełni rozwinięte w porównaniu z szacowanym wiekiem. Wnioskowano, że mogło być niedożywione, chore lub przechodzić dużo stresu w okresie prenatalnym. Nie zaobserwowano jednakże zewnętrznych śladów urazów fizycznych, więc być może nie padło ono ofiarą dzieciobójstwa. Badacze wskazują jednak, że uduszenie czy utonięcie nie zostawiłoby śladów na kościach. Dziecko w kwaterach żołnierzy Szczątki niemowlęcia złożone były w rzymskiej dachówce umieszczonej pod podłogą. Nie byłoby w tym nic dziwnego – to ugruntowany w tradycji sposób chowania małych dzieci w Imperium Rzymskim. Specyficzna była jednak lokalizacja: do tej pory nigdy nie znaleziono kości w samych kwaterach żołni…

GettyImages-1405988321-5e43df9.jpg
width: 6059
height: 4039

Czaszki ludzi i kości psów w dołach. Zagadkowe odkrycie sprzed 5 tys. lat
type: item
date: 2025-08-01T09:20:51.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: niemcy
subject: pogrzeb
subject: pradzieje
description: Kilkanaście jam, w których spoczywały czaszki ludzi i kości psów w towarzystwie naczyń ceramicznych – odkryli archeolodzy w pobliżu Gerstewitz niedaleko niemieckiego Lipska. Niektóre ze szczątków były przepalone. Czy to ślady po rytuałach?
encoded: Spis treści: Elektryczność ujawnia pradziejowe rytuały Jamy pełne czaszek i kości Wysublimowane rytuały pogrzebowe Gdy nad Nilem i w Mezopotamii kwitły wielkie cywilizacje znające pismo, Europa pozostawała niepiśmienna. Z tego powodu ciągle mało wiemy o wierzeniach i światopoglądzie ludzi żyjących kilka tysięcy lat temu. Tak też jest w przypadku społeczności określanej przez archeologów jako kultura pucharów lejkowatych. Jej przedstawiciele zamieszkiwali w IV–III tysiącleciu p.n.e. duże obszary Europy, w tym dzisiejszą Polskę i Niemcy. To właśnie zagadkowe instalacje związane z tą społecznością odkryli właśnie badacze niedaleko Lipska w kraju związkowym Saksonia-Anhalt. Elektryczność ujawnia pradziejowe rytuały Wiele z ostatnich odkryć archeologicznych jest dokonywanych z uwagi na prowadzone wielkoskalowe inwestycje, np. autostrady czy budynki. Budowlańcom towarzyszą archeolodzy, którzy prowadzą nadzór – spoglądają, czy pod ziemią nie ujawniają się zabytki, np. naczynia ceramiczne. W tym przypadku szczęście uśmiechnęło się do badaczy patrzących na ręce budowlańcom wykonującym SuedOstLink – to linia przesyłowa, która będzie transportować energię elektryczną z turbin wiatrowych, w tym z farm wiatrowych zlokalizowanych na morzu w północnych Niemczech, do południowych regionów kraju. Jest to kluczowy projekt dla niemieckiej transformacji energetycznej, mający na celu przesyłanie dużych ilości energii odnawialnej na duże odległości. W czasie nadzoru eksperci z Urzędu ds. Zarządzania Dziedzictwem i Archeologii Saksonii-Anhlat dostrzegli szereg zagadkowych jam. Znalezisko określono nawet jako „sensacyjne”. Jamy pełne czaszek i kości W sumie archeolodzy naliczyli 12 jam. Z analizy fragmentów naczyń ceramicznych wynika, że korzystali z nich przedstawiciele kultury pucharów lejkowatych około 3400–3050 lat p.n.e. Zawierały one pozostałości spalonych domów i ofiary. Wśród znalezisk wyróżniają się kości psów i ludzkie czaszki. Jamy mają średnicę 2-3 metrów i głębokość od 2 do 2,…

newsimage410284-84ee332.jpg
width: 4032
height: 3024

Pogrzeb papieża Franciszka. Cały świat żegna Ojca Świętego
type: item
date: 2025-04-26T08:50:48.000Z
creator: Igor Szulim
subject: Ludzie
subject: papież
subject: pogrzeb
subject: watykan
description: Na sobotę, 26 kwietnia zaplanowano pogrzeb papieża Franciszka, który zmarł w drugi dzień Świąt Wielkanocnych. Sprawdź, jak wygląda ostatnie pożegnanie Ojca Świętego.
encoded: W tym artykule: Ostatnie pożegnanie papieża Franciszka Gdzie spocznie papież Franciszek? Pogrzeb papieża Franciszka. Infolinia dla polskich pielgrzymów Żałoba narodowa w Polsce po śmierci papieża Franciszka Kto zastąpi papieża Franciszka? 21 kwietnia 2025 r., w Poniedziałek Wielkanocny świat obiegła smutna wiadomość o śmierci papieża Franciszka. Następca św. Piotra zmarł o godz. 7:35 w Domu Świętej Marty w Watykanie. Jak poinformowało tamtejsze biuro prasowe, bezpośrednią przyczyną zgonu był udar mózgu, który doprowadził do śpiączki i nieodwracalnej niewydolności krążeniowej. Wraz z odejściem Ojca Świętego w Stolicy Apostolskiej rozpoczął się czas tzw. sede vacante („stan nieobsadzenia stolicy”) i przygotowań do uroczystości pogrzebowych. Zgodnie z watykańską tradycją, ceremonia ma odbyć się w przedziale od czwartego do szóstego dnia po śmierci papieża. Pożegnanie Franciszka zaplanowano na sobotę, 26 kwietnia. Poniżej prezentujemy najważniejsze informacje dotyczące przebiegu pogrzebu. Ostatnie pożegnanie papieża Franciszka Papież Franciszek wyruszył w swoją ostatnią drogę. Do Watykanu przybyły tysiące wiernych, duchownych oraz głowy państw z całego świata. W pożegnaniu Ojca Świętego udział biorą m.in. Donald Trump, Wołodymyr Zełenski, Emmanuel Macron, Frank-Walter Steinmeier i Giorgia Meloni. Nie brakuje również przywódców krajów Ameryki Południowej oraz delegacji z Azji i Afryki. Polskę reprezentują prezydent Andrzej Duda wraz z małżonką Agatą Kornhauser-Dudą, marszałek Sejmu Szymona Hołownia, a także wicepremier i szef MON Władysław Kosiniak-Kamysz. Uroczystości pogrzebowe zmarłego w poniedziałek papieża Franciszka rozpoczęły się punktualnie o godzinie 10:00 mszą świętą na placu św. Piotra. Liturgii przewodniczył dziekan Kolegium Kardynalskiego, 91-letni kard. Giovanni Battista Re. Po nabożeństwie trumna z ciałem 266. zwierzchnika Kościoła katolickiego została przetransportowana do bazyliki Matki Bożej Większej. Ze względu na rangę wydarzenia, okolice Watykanu zos…

FABRIC-KOLAZ-32-27-4f1f1f3.png
width: 900
height: 600

Archeolodzy odkryli w Anglii wielki artefakt. Waży tyle, co dorosły niedźwiedź polarny
type: item
date: 2025-01-08T15:02:16.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: anglia
subject: archeologia
subject: cmentarze
subject: odkrycia archeologiczne
subject: pogrzeb
subject: starożytność
subject: wielka brytania
description: Wielką kamienną trumnę sprzed ponad 1500 lat odkryli archeolodzy w Anglii. Waży 750 kg, czyli tyle, ile osiągają niedźwiedzie polarne. Zagadkę stanowi, kogo pochowano w środku. Ciało zatopiono w płynnym gipsie.
encoded: Spis treści: Niewielki, ale intrygujący. Rzymski cmentarz z kamienną trumną Zagadkowa kamienna trumna. Ciało zatopione w gipsie Wyposażenie trumny i pozostałe pochówki. Co udało się znaleźć? Archeolodzy bardzo często uczestniczą w badaniach poprzedzających wielkie inwestycje drogowe. Tak też było w tym przypadku. W czasie poszerzenia autostrady A47 w okolicy Peterborough w Anglii badacze przeszłości natknęli się na niezwykły starożytny cmentarz. Niewielki, ale intrygujący. Rzymski cmentarz z kamienną trumną Trumnę znaleziono na cmentarzysku położonym tuż przy starożytnej rzymskiej drodze. To, co niegdyś było rzymskim traktem, obecnie stanowi część autostrady łączącej Wansford i Sutton. Antyczna nekropola była niewielka, ale odgrodzona rowem granicznym. Za nim było kilka kolejnych pochówków. Wewnątrz badacze z Headland Archeology odkryli czternaście pochówków skupionych właśnie wokół wielkiej kamiennej trumny. Historię tej nekropolii przedstawia jeden z najnowszych odcinków serialu „Digging for Britain” w BBC2, którego narratorką jest prof. Alice Roberts. Zagadkowa kamienna trumna i ciało zatopione w gipsie Trumnę wykonano z jednego kawałka wapienia. Jak podano w komunikacie prasowym, waży około 750 kg, czyli tyle, ile dorosły niedźwiedź polarny. Okazało się, że trumna nie była pusta, mimo że od pogrzebu minęło ponad 1500 lat. Archeolodzy dostrzegli w jej wnętrzu zaschniętą masę gipsową, w której zatopiono zmarłego lub zmarłą. Taka praktyka znana jest z innych cmentarzysk bogatych Rzymian. W ten sposób powstawał odlew umarłego zachowujący nawet zarys jego sylwetki i odzieży oraz przedmiotów złożonych wraz z nim na ostatnią drogę. Badacze liczyli na odkrycie w gipsie przedmiotów wykonanych z materiałów organicznych, które rzadko zachowują się z czasów starożytnych. Pochówki zatopione w gipsie są rzadko spotykane na obszarach wiejskich rzymskiej Brytanii. Z reguły są znajdowane w ważnych ośrodkach miejskich. Na przykład z Yorku znanych jest blisko 50 takich trumien. Zm…

trumna-443cfb4.png
width: 1248
height: 780

Archeolodzy odkryli elitarny pochówek w Mongolii. Pochodzi ze słabo poznanej epoki
type: item
date: 2024-08-21T12:31:36.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: archeologia
subject: azja
subject: mongolia
subject: pogrzeb
subject: Wolny czas
description: Zagadkowy grób kobiety, umiejscowiony w murze obronnym fortecy z epoki Kitan, odkryli archeolodzy w Mongolii. Pochówek pochodzi z XII wieku, czyli z okresu bardzo słabo poznanego przez badaczy przeszłości.
encoded: W tym artykule: Pochówek w murze twierdzy Pochówek z okresu przedmongolskiego – enigmatyczna epoka w dziejach Mongolii Kobieta w murze. Jak do tego doszło? Do znaleziska doszło na terenie badanej od kilku fortecy Khar Nuur w prowincji Dornod w północno-wschodniej Mongolii. Badania prowadzi zespół archeologów z Izraela, Mongolii i USA. Naukowcy ogłosili na łamach czasopisma naukowego „Archaeological Research in Asia” niezwykłe znalezisko z tego stanowiska archeologicznego. Pochówek w murze twierdzy To było dla archeologów spore zaskoczenie. W czasie badania jednego z murów natknęli się na pochówek. Składała się na niego wąska trumna drewniana wykonana z modrzewia (Larix sibirica) lub sosny (Pinus sibirica) o wymiarach 182 × 53 cm, zorientowana na północny wschód. Wewnątrz niej znaleziono dobrze zachowany ludzki szkielet dorosłej (40–60 lat) kobiety w pozycji leżącej, częściowo przykryty cienką warstwą kory. Zmarła miała bogate wyposażenie w postaci m.in.: złotych kolczyków, paciorków ze szkła, złotej bransoletki, złotych tabliczek, srebrnego kubka. Zdaniem badaczy pogrzeb nastąpił w czasach, gdy twierdza nie była już użytkowana. Kim była zmarła? Należała do elitarnego rodu o znaczącej pozycji politycznej. – Pochówek Khar Nuur stanowi wyjątkowe okno na złożony krajobraz społeczny i polityczny XII-wiecznej Mongolii. Pokazuje, w jaki sposób lokalne elity mogły wykorzystywać symboliczne powiązania z dawnymi imperiami, aby legitymizować własną władzę i status – mówi jeden z kierowników wykopalisk, prof. Gideon Shelach-Lavi. Warto przypomnieć, że były to czasy tuż przed przejęciem władzy przez Temudżyna (od około 1200 r. zwanego Czyngis-chan). Był on jednym z najsłynniejszych dowódców w historii. Zjednoczył koczownicze mongolskie plemiona. Następnie rozszerzył swoje imperium na całą Azję aż do Morza Adriatyckiego. Pochówek z okresu przedmongolskiego – enigmatyczna epoka w dziejach Mongolii Grób ten pochodzi z czasów przedmongolskich. Był to okres od upadku Imperium Kitan o…

archeolodzy-odkryli-elitarny-pochowek-w-mongolii-pochodzi-ze-slabo-poznanej-epoki-f744726.jpg
width: 700
height: 604

Vulcan wystartował. Rakieta wyniosła prywatny lądownik księżycowy, który jednak nie dotrze na Księżyc
type: item
date: 2024-01-10T07:54:56.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Kosmos
subject: National Geographic Site
subject: Gwiazdy
subject: indianie
subject: kosmos
subject: księżyc
subject: łaziki
subject: loty w kosmos
subject: pogrzeb
subject: roboty
description: 8 stycznia rano, dokładnie o godz. 8.18 czasu środkowoeuropejskiego, miał miejsce pierwszy w historii start potężnej nowej rakiety Vulcan Centaur firmy United Launch Alliance (ULA). Rakieta wyniosła prywatny lądownik księżycowy Peregrine, na pokładzie którego znajdują się m.in. łaziki księżycowe, roboty, szereg instrumentów naukowych, a także ludzkie prochy.
encoded: W tym artykule: Nowa rakieta Vulcan Prywatna misja księżycowa Meksykańskie roboty na Księżycu Kosmiczne pochówki na Księżycu Kontrowersje wokół pomysłu Awaria lądownika Rakieta wystartowała z Cape Canaveral, ze stanowiska należącego do Space Force. Odliczanie przebiegało bez zakłóceń, a silniki rakiety odpaliły się na kilka sekund przed startem. Niecałe dwie minuty po rozpoczęciu lotu dwa mniejsze boczne boostery rakiety odłączyły się. Rakieta napędzana ciekłym metanem i ciekłym tlenem rozbłysła na niebiesko. Opracowywany od dekady Vulcan Centaur zastąpi wysłużone i zasłużone rakiety ULA Atlas V i Delta IV, które wysłały w kosmos wiele cennych ładunków. Wśród nich m.in. łaziki marsjańskie NASA Curiosity i Perseverance, sondę New Horizons i misję OSIRIS-REx oraz Parker Solar Probe NASA. Nowa rakieta Vulcan Vulcan Centaur ma 62 metry wysokości i składa się z dwóch stopni. Ciąg rakiety może być zwiększany przez maksymalnie sześć silników rakietowych na paliwo stałe. Pierwszy stopień rakiety Vulcan jest napędzany dwoma silnikami BE-4 firmy Blue Origin. Dodajmy, że BE-4 jest również wykorzystywany w pierwszym stopniu silnika New Glenn – dużej rakiety wielokrotnego użytku Blue Origin, która pozostaje w fazie rozwoju. Górny stopień Vulcana jest znacznie mniej nowatorski, za to sięgający do sprawdzonych mechanizmów. Jest po prostu częścią sprawdzonej już rodziny Centaurów. Prywatna misja księżycowa Ale dzisiejszy start jest nie tylko debiutem Vulcana, lecz również lądownika Peregrine (Wędrowiec). Jest to automatyczny lądownik zbudowany przez firmę Astrobotic z siedzibą w Pittsburghu. Ma być pierwszym prywatnym statkiem kosmicznym, który miękko wyląduje na Księżycu. Przypomnijmy, że ta sztuka nie udała się niedawno Japończykom i Rosjanom, a wcześniej Izraelowi i Indiom. Dopiero lądownik Chandrayaan-3 dokonał tej sztuki w sierpniu 2023 roku. Jednak ta misja nie zakończyła się pełnym sukcesem. Peregrine, który leci na Księżyc w ramach programu NASA Commercial Lunar Payload Ser…

ladownik-peregrine-49f1f75.jpg
width: 759
height: 505

Tafefobia to lęk przed pogrzebaniem żywcem. Czy takie przypadki naprawdę się zdarzały?
type: item
date: 2023-12-23T13:26:02.000Z
creator: Artur Białek
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: medycyna
subject: pogrzeb
subject: psychologia
subject: śmierć
subject: Zdrowie
description: Osoby, które nigdy nie cierpiały na żadną formę tego schorzenia, rozpatrują fobię jako irracjonalny, niezrozumiały lęk. Dla dotkniętych tym zaburzeniem, ich choroba jest walką z własnym umysłem, czyli z przeciwnikiem, z którym najczęściej nie da się wygrać. Nie bez specjalistycznej pomocy. Ludzie od zarania boją się różnych rzeczy i zjawisk. Jedną z najcięższych form niekontrolowanego, paraliżującego lęku jest tafefobia.
encoded: W tym artykule: Geneza i objawy tafefobii Skąd wzięła się tafefobia? Historyczne przypadki pogrzebania żywcem Tafefobia – rytuały i praktyki stosowane w leczeniu lęku Znane osoby cierpiące na tafefobię Tafefobia we współczesnym społeczeństwie Fobie przybierają różne oblicza. Niektórzy panicznie boją się owadów (entomofobia), inni odczuwają lęk przed brudem i zarazkami (mizofobia), jeszcze inni nie mogą zapanować nad strachem na samą myśl o ciemności (nyktofobia). Czego boją się osoby cierpiące na tafefobię? Pogrzebania żywcem. Geneza i objawy tafefobii Trudno jednoznacznie wskazać, kiedy na świecie pojawiły się pierwsze przypadki tego schorzenia. O lęku przed pogrzebaniem za życia pisano już w XVI stuleciu. Tafefobia przybrała na sile w epoce oświecenia, trwającej od końca XVII do początku XIX wieku. Wówczas chrześcijańskie dogmaty zaczęły być poddawane w wątpliwość, a o śmierci coraz częściej mówiono jako ostatecznym końcu życia. To dodatkowo podsyciło strach. XIX wiek to z kolei czas, w którym panika osiągnęła apogeum i przybrała formę masowego zjawiska. Dlaczego? Właśnie wtedy Europę nawiedzały kolejne epidemie cholery. Ciała zmarłych grzebano w pośpiechu. Należy podkreślić, że wówczas zgon stwierdzano na podstawie braku wyczuwalnego tętna i oddechu. Pośpiech połączony z raczkującą (w porównaniu z dzisiejszą) wiedzą medyczną prowadził do sytuacji, w których w grobach składano wciąż żyjące osoby. Zdarzało się, że medycy stwierdzali zgon na podstawie mylących dowodów, podczas gdy diagnozowany człowiek znajdował się w stanie śpiączki, letargu, katatonii lub nawet omdlenia. Można więc powiedzieć, że u podstaw tafefobii leży brak zaufania do lekarzy i innych przedstawicieli służb medycznych. Nie całkiem umrzemy. Życie po śmierci istnieje – choć nie takie, jak sądzisz Nasze ciała zamieszkują miliardy mikroorganizmów żyjących z nami w symbiozie. Pomagają nam trawić pokarm i wytwarzać niezbędne witaminy. Chronią nas przed infekcjami i pełnią wiele inny... <img src="https…

tafefobia-korzenie-leku-przed-pogrzebaniem-zywcem-ryc-shutterstock-a867672.jpg
width: 1000
height: 750

Dlaczego w Peru malowano szczątki zmarłych na czerwono? Naukowcy mają kilka teorii
type: item
date: 2022-12-29T12:21:40.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: odkrycia archeologiczne
subject: peru
subject: pogrzeb
subject: Travel
subject: Wolny czas
description: Peru słynie z odkryć archeologicznych. Wiele z nich dotyczy nietypowych pochówków. Co naukowcy zbadali tym razem?
encoded: W tym artykule: Jak wyglądały relacje mieszkańców Peru ze zmarłymi? Pomalowane szczątki tylko dla wybranych Co oznaczały zafarbowane kości i czaszki? Odkrycia archeologiczne w Peru Miejsca starożytnych pochówków wiele mówią o lokalnych zwyczajach i wierzeniach. Szczególnie w Peru archeolodzy dość często odkrywają intrygujące grobowce i szczątki ludzi. Tylko w 2022 r. naukowcy opisali szkielety 76 dzieci, które zostały złożone w ofierze. Wszystkie miały wyrwane serca. Wcześniejsze odkrycia to między innymi ludzkie kręgosłupy nabite na trzcinę czy mumia pochowana w pozycji embrionalnej. Najnowsze badanie peruwiańskich tradycji pochówkowych dotyczy malowania szczątek zmarłych na czerwono. Co miał symbolizować ten zwyczaj? Jak wyglądały relacje mieszkańców Peru ze zmarłymi? Praktyka nie była stosowana w całym Peru. Wiadomo, że kości i czaszki zmarłych malowali na czerwono starożytni ludzie żyjący w dolinie Chincha. Wyniki badań zostały opublikowane na łamach czasopisma naukowego „Journal of Anthropological Archaeology”. Archeolodzy odkryli szczątki w chullpas, czyli naziemnych konstrukcjach grobowych. Wewnątrz chowano większe grupy zmarłych. Tego typu grobowce zaczęto budować około 1000 r. Projekt powielano przez ponad 800 lat. Pomalowane szczątki tylko dla wybranych W ramach badań naukowcy przyjrzeli się 38 próbkom pigmentu. 25 z nich wykorzystano do malowania ludzkich czaszek, pozostałe użyto na kościach. Badacze przeanalizowali je dzięki technikom ablacji laserowej czy rentgenowskiej dyfrakcji proszkowej. Jak ustalili, szczątki zostały zabarwione pigmentami wykonanymi z cynobru i hematytu. Po zmieleniu substancji powstaje ciemnoczerwony proszek. Co ciekawe, cynober nie pochodził z doliny Chincha. Musiał być więc importowany, a to według naukowców podkreśla jego wartość. Możliwe, że był zarezerwowany wyłącznie dla zmarłych z elit. Sproszkowane pigmenty prawdopodobnie przechowywano w muszlach. Przed malowaniem szczątek mieszano je z wodą, a do samego rozprowadzania po …

dlaczego-w-peru-malowano-szczatki-zmarlych-na-czerwono-naukowcy-maja-kilka-teorii-03e65ca.jpg
width: 960
height: 540

Wiszące trumny na Filipinach to nie atrakcja turystyczna. Tak chowa się tam bliskich od tysięcy lat
type: item
date: 2022-11-17T07:52:09.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: azja
subject: filipiny
subject: podróże
subject: pogrzeb
subject: Travel
description: Turyści odwiedzający filipińską wyspę Luzon chętnie podróżują do prowincji Sagada. Na klifach i w jaskiniach znajdują się tam wiszące trumny. Co wiadomo o tej tradycji pochówku?
encoded: W tym artykule: Skąd na wyspie Luzon wzięły się wiszące trumny? Można zwiedzać, ale z szacunkiem Pogrzeby na świecie kiedyś i dziś Na całym świecie różnie podchodzi się do śmierci. Sam rytuał pogrzebowy również wymyka się europejskim normom. Jedna z najbardziej brutalnych tradycji to tzw. powietrzne pogrzeby. Praktykuje się je w Tybecie. Podczas chowania zmarłych wysoko w górach kluczową rolę odgrywają sępy. Ptaki zabierają ciała zmarłego do nieba. Skąd na wyspie Luzon wzięły się wiszące trumny? Zamieszkujący Filipiny lud Igorot także pielęgnuje starożytne pogrzebowe zwyczaje. Chodzi o społeczność z położonej wysoko w górach prowincji Sagada. Znajduje się na północy Luzon, największej i najbardziej zaludnionej wyspy Filipin. Od stolicy kraju – Manili – dzieli ją ponad 8 godzin jazdy samochodem. Mimo to wielu turystów podejmuje wysiłek. Na końcu drogi czeka ich fascynujący i przerażający widok. Zgodnie z tradycją starsze osoby same rzeźbią własne trumny. Jeśli nie pozwala im na to zdrowie, przygotowaniem trumien zajmują się bliscy. Zmarłych nie grzebie się w ziemi, a wiesza na zboczu klifu. Wcześniej jednak zwłoki składa się na tzw. krześle śmierci, wykonanym z drewna. Następnie obwiązuje liśćmi winorośli i przykrywa kocem. Aby opóźnić gnicie ciała w trakcie wizyt bliskich, okadza się je dymem. Społeczność wioski Sagada chowa zmarłych w ten sposób od ponad 2 tys. lat. Najstarsze trumny zostały powieszone na początku XX w. Co ze starszymi? Cóż, po pewnym czasie drewno niszczeje, a „nagrobki” po prostu spadają z klifu. Można zwiedzać, ale z szacunkiem Wieszanie trumien na wysokościach miało swoje, można powiedzieć, dość racjonalne wyjaśnienie. Duchy zmarłych miały dzięki temu osiągać wyższą naturę w zaświatach. Wiele trumien zawieszono w miejscach trudno dostępnych. Można je zobaczyć tylko z daleka. Turystów uprasza się o to, aby nie przechodzili pod trumnami i ich nie dotykali. Aby okazać szacunek zmarłym, najlepiej podziwiać miejsca ich pochówku z dystansu przez lorn…

wiszace-trumny-na-filipinach-to-nie-atrakcja-turystyczna-tak-chowa-sie-bliskich-od-tysiecy-lat-172b2b2.jpg
width: 2048
height: 1152

Naukowcy trafili na pierwsze dowody użycia opium w starożytności. Okoliczności? Nietypowe
type: item
date: 2022-09-23T09:52:55.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: izrael
subject: narkotyki
subject: odkrycia archeologiczne
subject: pogrzeb
subject: Travel
subject: Wolny czas
description: Zastosowanie opium w starożytności może zaskoczyć. Co sugerują autorzy badań przeprowadzonych w Izraelu?
encoded: W tym artykule: Pogrzebowe opium znalezione w Izraelu Narkotyki w starożytności i czasach biblijnych Odkrycia archeologiczne w Izraelu Naukowcy prowadzący badania terenowe w Izraelu odkryli ślady opium w ceramicznych naczyniach z XIV wieku p.n.e. Ich znalezisko to jak dotąd najstarsze dowody wykorzystania narkotyku w starożytności. Artefakty wykopano w Tel Yehud, mieście położonym około 18 km od Tel Awiwu. Naukowców skłonił do badań ich kształt – odwróconych kwiatów maku. To właśnie z tych roślin produkuje się opium. Właściwie mak lekarski jest jedną z pierwszych roślin na świecie, które zaczęto używać w celach medycznych. Opisane odkrycie jest najwcześniejszym dowodem na istnienie samej substancji. Badacze twierdzą jednak, że jej historia może sięgać jeszcze dalej w przeszłość i w głąb Azji. Eksperci stawiają hipotezę, że opium powstało na terenie dzisiejszej Turcji. Stamtąd przez Cypr narkotyk miał trafić do Izraela. Pogrzebowe opium znalezione w Izraelu Jak można przeczytać na łamach czasopisma „Archaeometry”, naukowcy z Izraelskiego Urzędu Zabytków, Instytutu Nauki Weizmanna i Uniwersytetu w Tel Awiwie zidentyfikowali ślady narkotyku w ośmiu naczyniach. Nie wszystkie powstały na miejscu w Izraelu. Część z nich została sprowadzona z Cypru. Miejsce odkrycia może wskazywać na zastosowanie opium. W okolicy chowano Kananejczyków. Archeolodzy przypuszczają więc, że środek halucynogenny mógł być używany do rytuałów pogrzebowych. – Być może podczas tych ceremonii, prowadzonych przez członków rodziny lub przez duchownego w ich imieniu, uczestnicy próbowali podnieść na duchu swoich zmarłych krewnych w celu wyrażenia prośby. Wpadali w stan ekstazy za pomocą opium – mówi Ron Be'eriof z Izraelskiego Urzędu Starożytności w oświadczeniu prasowym. Nie wyklucza również, że narkotyk mógł „pomóc duchowi wstać z grobu, przygotowując się do spotkania z krewnymi w następnym życiu”. Narkotyki w starożytności i czasach biblijnych W rozmowie z „The Times of Israel” Amanda Borschel-Dan V…

naukowcy-trafili-na-pierwsze-dowody-uzycia-opium-w-starozytnosci-okolicznosci-nietypowe-730b9cc.jpg
width: 960
height: 540

Pogrzeby łóżkowe praktykowano w całej Europie. Dlaczego w Anglii chowano tak tylko kobiety?
type: item
date: 2022-08-04T07:00:00.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: anglia
subject: historia
subject: ludzie
subject: pogrzeb
subject: Wolny czas
description: Pogrzeby łóżkowe nie przetrwały do czasów współczesnych. Co wiemy o tej praktyce?
encoded: W tym artykule: Pogrzeby łóżkowe w Europie. Kto mógł liczyć na taki pochówek? Jak Anglia grzebała chrześcijanki? Nawracanie Europejczyków Znaleziska archeologów odkrywają przed nami tajemnice naszych przodków. W zrozumieniu ich historii cenne są nie tylko ruiny zabudowań czy przedmioty codziennego użytku, ale też miejsca pochówku. Sposób, w jaki grzebano ludzi, może zdradzić między innymi, jakie podejście do duszy, ciała i ogólnie do życia po śmierci miały badane społeczności. W Peru na przykład znaleziono mumię liczącą 1200 lat. Zmarły został pochowany w pozycji embrionalnej, a dodatkowo był związany sznurem. W Anglii z kolei wykopano niedawno 40 szkieletów z odciętymi głowami. Pogrzeby łóżkowe w Europie. Kto mógł liczyć na taki pochówek? Opisane sytuacje to pojedyncze przypadki. Nie odpowiadają powszechnym praktykom w Europie czy Ameryce Południowej. Co innego tzw. pogrzeby łóżkowe. Na Starym Kontynencie zachowało się przynajmniej kilkaset dowodów na to, że w średniowieczu ludzi chowano nie tylko w trumnach. Oczywiście nie wszystkich. Łóżko było luksusem zarezerwowanym dla najbogatszych. Dr Emma Brownlee w artykule dla „Medieval Archaeology” tłumaczy, że obrzęd grzebania w łóżkach miał stwarzać wrażenie, jakoby zmarli tak naprawdę spali. Ciała często układano w pozycji leżącej na boku, z jedną lub dwoma rękami przy twarzy. – To wynikało też z troski o wygodę nieżyjących – dodaje. Nie była to częsta praktyka, ale dotychczasowe odkrycia wskazują, że powtarzała się na przestrzeni wieków. Jeden z najstarszych dowodów tzw. pogrzebu łóżkowego pochodzi ze Wschodniej Europy z przełomu IV i V w. Najstarszy – ze Skandynawii – jest około 500 lat młodszy. Najwięcej dowodów datuje się na VI i VII. Pod względem zasięgu geograficznego, można mówić o całej Europie, ale najwięcej tego typu pogrzebów odprawiano w Niemczech. Jak Anglia grzebała chrześcijanki? Co ciekawe, w kontynentalnej części Europy w łóżkach chowano zarówno kobiety, jak i mężczyzn, dzieci i dorosłych, za to w Ang…

pogrzeby-lozkowe-praktywowano-w-calej-europie-dlaczego-w-anglii-chowano-tak-tylko-kobiety-b277364.jpeg
width: 1728
height: 1152

Na czym polega powietrzny pogrzeb? Wyjątkowa forma pochówku jest praktykowana od tysięcy lat
type: item
date: 2022-02-08T14:24:31.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: azja
subject: pogrzeb
subject: śmierć
subject: Travel
subject: tybet
subject: Wolny czas
description: Podczas chowania zmarłych wysoko w górach kluczową rolę odgrywają sępy. Ptaki zabierają ciała zmarłego do nieba.
encoded: W tym artykule: Powietrzny pogrzeb, czyli pochówek, który wcale nie jest końcem życia Gdzie odbywają się powietrzne pogrzeby? Nie tylko powietrzny pogrzeb. Tak w Tybecie żegna się zmarłych Na przestrzeni wieków podejście do grzebania zmarłych ujednoliciło się w większości kultur. Są jednak miejsca na świecie, gdzie ostatnie pożegnanie nadal ma spektakularny i brutalny – zwłaszcza dla Europejczyków – charakter. Tam, gdzie śmierć nie oznacza pożegnania [REPORTAŻ] W odległym zakątku Indonezji zmarli – i ich zwłoki – pozostają częścią rodziny. Powietrzny pogrzeb, czyli pochówek, który wcale nie jest końcem życia Część Tybetańczyków wierzy, że powietrzny pogrzeb był praktykowany przez ich przodków już 11 tys. lat temu. Nie ma na to jednak żadnych dowodów. Archeolodzy również mają niewielkie szanse na odkrycie rozkładających się szczątek, ponieważ te już dawno temu zostały… zjedzone. Dla porządku, cały rytuał pogrzebowy zaczyna się od poćwiartowania zwłok. Następnie są one zabierane w wybrane miejsce – zazwyczaj wysoko w górach. Im wyżej, tym większa szansa, że sępy zjawią się jak najszybciej, a to one odgrywają tu kluczową rolę – zjadają ciało zmarłego i odlatują z większymi kawałkami. Tybetańczycy wierzą, że ptaki zabierają wtedy ciało do nieba. Tam dusza nieboszczyka czeka na reinkarnację w nowej postaci. View oEmbed on the source website Taka forma pochówku ma wymiar nie tylko duchowy, ale również praktyczny. Ziemia często jest zmarznięta, przez co kopanie grobu bywa bardzo pracochłonne. Powietrzny pogrzeb może za to odbywać się bez względu na warunki pogodowe. To też nawiązanie do tybetańskich wartości, które dotyczą pokory i szacunku do natury. Karmiąc sępy ciałami zmarłych, Tybetańczycy wywierają znikomy wpływ na Ziemię. I wreszcie, według wierzeń społeczności, śmierć nie jest końcem życia, a jedynie elementem przejścia między wcieleniami. Aby reinkarnacja się udała, po ciele fizycznym zmarłego nie powinien zostać żaden ślad. Gdzie odbywają się powietrzne pogrzeby?…

na-czym-polega-powietrzny-pogrzeb-wyjatkowa-forma-pochowku-jest-praktykowana-od-tysiecy-lat-6db1ffc.jpeg
width: 1024
height: 642

Rakieta Vulcan wyniesie w kosmos DNA twórców i fanów "Star Treka". Czas na kosmiczne pochówki?
type: item
date: 2022-02-03T09:14:59.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Kosmos
subject: National Geographic Site
subject: Technologia
subject: filmy
subject: Gwiazdy
subject: kosmos
subject: Kultura
subject: loty w kosmos
subject: pogrzeb
subject: serial
description: Po kosmicznej turystyce przyszedł czas na kosmiczne pochówki. Jeszcze w tym roku w kierunku Słońca powędruje 150 kapsuł z prochami, próbkami DNA oraz wiadomościami od fanów i twórców kultowego „Star Treka”.
encoded: W tym artykule: Firma Celestis oferuje kosmiczne pochówki Rakieta wyniesie w kosmos prochy aktorki znanej ze „Star Treka” Na pokładzie rakiety znajdą się prochy twórcy „Star Treka” Za 12,5 tys. dolarów można wysłać swoją próbkę DNA w kosmos – Jeśli kiedykolwiek pragnąłeś podróżować w kosmosie lub wyszedłeś na zewnątrz w gwiaździstą noc i poczułeś się jak w domu, zapraszamy do rozważenia jednej z następujących usług lotów kosmicznych dla siebie lub ukochanej osoby – zachwala swoje usługi Celestis. Firma Celestis oferuje kosmiczne pochówki To firma, która nie grzebie prochów zmarłych pod ziemią, lecz wysyła je w kosmos na wieczną tułaczkę. Firma przekonuje, że chce pomagać ludziom z całego świata świętować, honorować i upamiętniać życie poświęconym eksploracji, przygodzie, pasji i obecności ludzkości wśród gwiazd. Gdzie zaczyna się przestrzeń kosmiczna? Niedawno Richard Branson, a krótko po nim Jeff Bezos razem ze swoimi załogami polecieli w kosmos. Co to jednak tak naprawdę oznacza? Co znaczy to, że odbyli loty suborbitalne a nie orbitalne? J... Najbliższe kosmiczne pochówki będą odbywały się za pośrednictwem ciężkiej rakiety Vulcan Centaur. To konstrukcja amerykańskiej spółki United Launch Alliance. Pierwszy człon rakiety wykorzystuje silniki BE-4 produkowane przez należącą do Jeffa Bezosa firmę Blue Origin. Natomiast drugi stopień bazuje na sprawdzonej konstrukcji rakiety Atlas V. Vulcan pomyślnie przeszedł testy. Pierwszy komercyjny lot rakiety ma odbyć się w połowie roku. Zważywszy na nazwę – nawiązującą do planety, z której pochodził serialowy komandor Spock z USS Enterprise – nie powinno dziwić, iż pierwszy historyczny ładunek rakiety będzie miał całkiem sporo wspólnego ze „Star Trekiem”. Rakieta wyniesie w kosmos prochy aktorki znanej ze „Star Treka” Na pokładzie Vulcana w kosmos polecą m.in. prochy Majel Barrett Roddenberry, aktorki nazywanej Pierwszą Damą „Star Treka”. Roddenberry, prywatnie druga żona twórcy serii Gene’a Roddenberry’ego, zagrała w kilku tel…

rakieta-vulcan-wyniesie-w-kosmos-dna-tworcow-i-fanow-star-treka-czas-na-kosmiczne-pochowki-fot-united-launch-alliance-0be2a9d.jpeg
width: 800
height: 561

Ekolodzy zachęcają do wodnej kremacji. "Płyn wraca do środowiska – wylewa się go w parku pamięci"
type: item
date: 2020-01-06T09:02:43.000Z
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: Edukacja
subject: kremacja zwłok
subject: Lifestyle
subject: pogrzeb
subject: śmierć
description: Całopalenie spopularyzowano na Zachodzie do tego stopnia, że coraz częściej dyskutuje się o jego węglowym odcisku na środowisku naturalnym. Czy to w wersji ”zachodniej” w piecach krematoryjnych, czy ”wschodniej” na stosach, proces palenia zwłok prowadzi do emisji szkodliwych gazów, zatruwania wody a do tego jest energochłonny. Dlatego zarówno w Indiach jak w Stanach Zjednoczonych poważnie myśli się o ekologicznych alternatywach dla kremacji ciał.
encoded: O powszechności tej metody pochówku w Indiach świadczą choćby dymy unoszące się nad miastem czy liczba nadpalonych ludzkich szczątków płynących Gangesem. W USA o popularności kremacji zaświadcza Krajowe Stowarzyszenie Dyrektorów Domów Pogrzebowych (NFDA). W ostatnich 4 latach Amerykanie częściej palą swoich zmarłych niż chowają ich w ziemi. Do zmiany obyczajów zachęcają, poza kwestią finansową (coraz trudniej o miejsce pochówku w miastach) oferty wykorzystania prochów do stworzenia pamiątki po zmarłym, np. w formie płyty z muzyką, fragment rafy koralowej czy w diament . - Niektórych motywuje też dbałość o środowisko naturalne – przekonuje w ”National Geographic” Nora Menkin, doradca pogrzebowy z Seattle. Napełnianie ciał formaldehydem i wsadzanie do betonowych sarkofagów nie brzmi jak ekologiczna opcja. Sęk w tym, że kremacja też szkodzi środowisku. Jak bardzo? Według Menkin do spalenia zwłok potrzeba tyle energii, ile wyprodukuje silnik samochodu osobowego wypijając dwa baki paliwa. W Indiach pali się drewnem i często 400 kg nie starczy do pełnego spopielenia zwłok. Poza koniecznością wycinania lasów, ustawione na otwartym powietrzu stosy pogrzebowe wypuszczają do atmosfery potężne ilości dwutlenku węgla. Do tego zwyczaj nakazuje by to, co pozostanie z ciała wrzucić do rzeki. Nowoczesne piece krematoryjne nie są specjalnie lepsze. W USA obowiązują przepisy nakazujące montować systemy filtracji, ale maja one neutralizować toksyczne emisje np. z popielonych wraz ze zwłokami plomb dentystycznych. - Systemy oczyszczające gazy emitowane w czasie palenia zwłok skupiają się na metalach i tlenku diazotu – wyjaśnia Payl Seyler z Matthews Environmental Solutions, firmy produkującej sprzęt krematoryjny. Nie neutralizują jednak dwutlenku węgla, a tego gazu cieplarnianego w czasie spopielania ciała ludzkiego wydziela się bardzo dużo. Seyler szacuje, że w konsekwencji kremacji przeprowadzanych w USA każdego roku do atmosfery trafiła 360 tys. metrów sześciennych CO2. Świadomym ko…

wodna-kremacja-i-rozbijanie-zamrozonych-zwlok-eko-alternatywa-dla-palenia-cial-6432efe.jpeg
width: 1900
height: 1266

Kompost z ludzkich zwłok będzie legalny? Coraz więcej Amerykanów chce "wrócić" pod postacią drzewa
type: item
date: 2019-08-06T13:46:22.000Z
creator: redakcja
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: Edukacja
subject: ekologia
subject: kremacja zwłok
subject: Kultura
subject: pogrzeb
subject: Zdrowie
description: W amerykańskim stanie Waszyngton trwa debata na temat wprowadzenia możliwości legalnego kompostowania ludzkich zwłok.
encoded: Aktualnie w świetle tamtejszego prawa po śmierci ciało powinno być skremowane lub pochowane. Senator Jamie Pedersen przekonuje, że w USA jest sporo ludzi, którzy bardzo chętnie wybiorą ostateczny powrót do natury. - Ludzie z całego stanu, którzy do mnie pisali, są bardzo są bardzo podekscytowani perspektywą zostania drzewem lub inną możliwością – mówi senator. Nowy sposób pochówku nazywałby się po angielsku „recomposition”. Ten termin znany jest z muzyki i dotyczy utworów muzycznych skomponowanych na nowo. Wyraz bezpośrednio związany jest z „decomposition”, oznaczającym rozkład. W języku polskim znacznie trudniej znaleźć podobny przypadek dobrze i blisko brzmiących wyrazów. Na potrzeby tego tekstu użyjemy sformułowania „użyźnianie”. Nie można tego procesu mylić z promesją i resomacją, które wymagają dość skomplikowanej infrastruktury oraz są bardzo drogie. Coraz więcej Amerykanów korzysta z platform do internetowych zbiórek pieniędzy by opłacać koszty pogrzebowe bliskich osób. Według National Funeral Directors Association średni koszt pochówku w 2017 wynosił ok. 7 tysięcy dolarów. Użyźnianie zwłokami wyliczono na około 5500$. Kremacja to koszt około tysiąca dolarów, pod warunkiem, że liczony jest sam proces, bez obsługi ceremonialnej i zakupu urny. Proces polega na wstawieniu ich do specjalnego kompostownika w zakładzie pogrzebowym, gdzie będą swobodnie podlegać naturalnym procesom wraz z towarzyszącą im materią organiczną: na przykład trawą lub słomą. By przyspieszyć proces co jakiś czas instalacja będzie wymieniać powietrze w komorze i wspomagać pracę mikrobów. W około miesiąca zwłoki mają stać się mniej więcej 2/3 metra sześciennego kompostu. Pomysł nie pojawia się pierwszy raz, w 2017 został odrzucony w głosowaniu. Obawiano się, że kompostowanie może być niebezpieczne dla społeczności. Sprzeciwiła się także Stanowa Konferencja Kościoła Katolickiego, argumentując to obawą przed dostaniem się rozpuszczonych zwłok do miejskich kanałów. Teraz wątpliwości ma rozwiać …

ludzki-kompost-jest-taki-pomysl-w-usa-a3306bc.jpeg
width: 2121
height: 1414

Chiny: Na łasce przodków. "W tradycji chińskiej umierasz, ale pozostajesz tym, kim byłeś" [REPORTAŻ]
type: item
date: 2018-12-20T09:16:52.000Z
creator: Peter Hessler
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: chiny
subject: duchy
subject: Edukacja
subject: Kultura
subject: obrzędy
subject: pogrzeb
subject: religie
subject: śmierć
subject: Travel
subject: wierzenia
description: Praktykowane przed tysiącleciami składanie ofiar z ludzi Chińczycy zastąpili wyjątkową troską o groby. Ich zmarli mają swoje wymagania.
encoded: We wsi Wiosenna Dolina ludzie rzadko mówili o zmarłych. Nie lubili wracać do przeszłości. – Tu zawsze była wielka bieda – odpowiadali na moje pytanie o minione czasy, po czym milkli. Mieli tylko kilka starych fotografii i jakieś zapiski. W pobliżu wznosił się Wielki Mur, ale nawet jego imponujące ruiny nie wzbudzały ich większego zainteresowania. W 2001 r. postanowiłem zamieszkać w tej osadzie. Przyciągnęła mnie historia regionu, jednak po niedługim czasie zorientowałem się, że migawki z przeszłości bardzo szybko ulatywały, a ludzie żyli tu teraźniejszością. Tak jak większość Chińczyków obecnego pokolenia wieśniacy skupiali się na tym, co mogą dać im dziś i jutro. Myśleli głównie o rosnących cenach lokalnych plonów czy budowlanym boomie w odległym o niecałe dwie godziny jazdy Pekinie. W jeden tylko dzień w roku wieśniacy patrzyli wstecz – w kwietniowe święto Kwingming, „dzień czystej jasności”. Przez ponad tysiąc lat świętowano go w całych Chinach, w każdej części kraju w trochę inny sposób. Na osi czasu początku kultu przodków trzeba jednak szukać jeszcze dalej. Przeszło 5 tys. lat temu w kulturach północnych Chin zmarłym oddawano cześć za pomocą wyraźnie zdefiniowanych rytuałów. Echa tych tradycji żyją do dziś. Podczas pierwszego roku w wiosce towarzyszyłem moim sąsiadom w ich obrzędowej wędrówce na cmentarz. Iść mogli tylko mężczyźni (wszyscy nazywali się Wei). Kilkunastu członków tego rozrośniętego klanu wyruszyło przed świtem, wspinając się na stromą górę położoną za wioską. Mieli na sobie zwyczajne robocze ubrania, nieśli łopaty i płaskie wiklinowe kosze. Maszerowali w ciszy, bez przerw na odpoczynek. Niczym brygada robocza z zadaniem do wykonania, bezrefleksyjnie mijali drzewa morelowe ze świeżymi pąkami świecącymi jak gwiazdy w brzasku poranka. Po 20 minutach dotarliśmy na wiejski cmentarz. Położony wysoko na górze, składał się ze zwykłych kopczyków ziemi starannie usypanych w rzędy. Każdy szereg reprezentował inne pokolenie. Mężczyźni rozpoczęli pracę od na…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/5dbe24d169d3fe797e64d5bcc0c7fa985a42b1b9-6bf2c34.jpeg
width: 741
height: 479

Święta woda - w każdej kulturze czci się też żywioł
type: item
date: 2018-06-07T01:00:00.000Z
creator: Joanna Pociask-Karteczka
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: chrzest
subject: ganges
subject: obrzędy
subject: pogrzeb
subject: religie
subject: rzeka
subject: Travel
subject: woda
description: Od kropel w chrzcielnicy po świętą rzekę, do której wrzucamy ludzkie prochy – woda błogosławi nasze ciało i nasze życie.
encoded: Człowiek odczuwa potrzebę przeżywania sacrum – to nieodłączny element jego duchowości. Obszary świętości w rozmaitych kulturach były lokowane różnie, ale bardzo często status świętych zyskiwały rzeki. Głównie za sprawą pierwiastka kosmogonicznego, jaki stanowi woda. W kosmogonii, w mitach i rytuałach niezależnie od kultury spełnia ona te same funkcje: jest zaczątkiem stworzenia, udziela „nowego narodzenia”, użyźnia, wzmacnia siły witalne, leczy, zapewnia odrodzenie po śmierci. Płynąca woda rzeki symbolizuje przemijanie, upływający czas, a więc drogę, życiową wędrówkę. Ma swój początek (źródło) i koniec, którym jest powrót do stanu chaosu, śmierci, gdy uchodzi do bezmiaru oceanu. Ponadto koryto rzeki rozcina obszar na dwa odrębne fragmenty, stanowiąc wyraźną naturalną granicę, której przekroczenie związane jest z niebezpieczeństwem. Pokonanie brodu czy mostu stanowi zatem ważne doświadczenie egzystencjalne na granicy świata żywych i krainy śmierci. Rzeka trafia do sfery sacrum zwykle wtedy, gdy wyróżnia się kształtem i wielkością, posiada „moc”, została konsekrowana albo znajduje się na obszarze przepojonym sakralnością. Wiele kultów i obrzędów było skoncentrowanych wokół rzek. Ich przekraczanie wymagało fizycznego trudu i miało sens symboliczny: oznaczało przejście do innego świata. Zgodnie z tą logiką droga w zaświaty musiała wieść przez rzekę. To dlatego Egipcjanie przenosili zmarłych na zachodni brzeg Nilu, tam gdzie zachodzi słońce. Z tego też powodu w mitologii Greków Hermes odprowadzał dusze nad brzeg rzeki Styks (Znienawidzona), a przeprawa łodzią Charona pozbawiała umarłego pamięci o poprzednim życiu. Afrykańczycy wierzyli, że dusza przeprawia się promem, którego przewoźnik pobiera opłatę w muszelkach. Dobrzy ludzie trafiają na drugi brzeg szybko i bez przeszkód, natomiast źli wypadają z promu i muszą płynąć wpław nawet trzy lata. W dawnych wyobrażeniach rosyjskich zmarły przekraczał rzekę Zabyt (Zapomnienie), by po 40 dniach zapomnieć o wszystkim. Skoro po …

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/d8a0392d6ab62d87aa886b6280f4c6b3b128c9af-3481048.jpeg
width: 714
height: 476

Para prezydencka pochowana na Wawelu
type: item
date: 2010-04-18T16:26:13.000Z
creator: Redaktor National Geographic
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: lech kaczyński
subject: pogrzeb
subject: prezydent
subject: wawel
description: Trumny Lecha i Marii Kaczyńskich spoczęły w sarkofagu umieszczonym w pomieszczeniu przed kryptą Józefa Piłsudskiego pod Wieżą Srebrnych Dzwonów.
encoded: W mszy św. W Bazylice Mariackiej udział wzięli najbliżsi Lecha i Marii Kaczyńskich, przedstawiciele polskich władz i kilkanaście delegacji zagranicznych. Z powodu zamknięcia lotnisk na uroczystości pogrzebowe nie dotarli m.in. prezydent USA Barack Obama, prezydent Francji Nicolas Sarkozy, kanclerz Niemiec Angela Merkel, premier Włoch Silvio Berlusconi, książę Karol oraz król Szwecji Karol XVI Gustaw. Wizytę odwołały delegacje ponad 30 krajów. Prezydent Gruzji – Micheil Saakaszwili spóźnił się, gdyż utknął na lotnisku w Rzymie. Włosi nie chcieli wyrazić zgody na dalszy lot Gruzinom z powodu chmury pyłów wulkanicznych przesuwających się na południe Europy. Gruziński prezydent wylądował na lotnisku w Balicach dopiero około godziny 17. Na uroczystości nie dotarł też legat papieski kardynał Angelo Sodano, który miał przewodniczyć nabożeństwom pogrzebowym w Bazylice Mariackiej. W uroczystościach na Wzgórzu Wawelskim nie wziął udziału prezydent Rosji Dmitrij Miedwiediew, który po mszy pogrzebowej odleciał z Krakowa. Prezydent Ukrainy Wiktor Janukowycz również opuścił Polskę po mszy w Bazylice. Po złożeniu trumien w krypcie oddano został salut narodowy. W hołdzie parze prezydenckiej, rozbrzmiało 21 salw artyleryjskich oddanych przez 6 armat salutacyjnych Batalionu Reprezentacyjnego Wojska Polskiego, wzorowanych na haubicach z 1939 roku.

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/2e94aa7e0ebc116ca702a765cb5b7b93aea6f5dd-61abc5a.jpeg
width: 500
height: 334