Przez miesiąc przejechała 4000 kilometrów przez Australię. Jak wygląda życie w vanie?
Podróżowanie solo wciąż budzi wiele emocji, szczególnie gdy w drogę rusza kobieta. Anna Małysa od lat pokazuje jednak, że świat nie jest tak niebezpieczny, jak często próbują przekonać nas nagłówki i internetowe komentarze. W rozmowie z Sabiną Ziębą opowiada o samotności, która przestała ją przerażać, o stereotypach, z którymi mierzy się jako podróżniczka oraz o wyprawach, które nauczyły ją większej niezależności niż jakiekolwiek kursy czy szkolenia.
Od studenckiego wyjazdu do Danii po wielotygodniowe podróże przez Australię i Nową Zelandię – Anna Małysa wybiera drogę, która dla wielu osób wydaje się zbyt ryzykowna lub po prostu zbyt trudna. W podcaście „Solo przez świat” podróżniczka opowiedziała Sabinie Ziębie o doświadczeniach, które najbardziej ją ukształtowały. Nie zabrakło tematów związanych z samotnością, internetowymi ocenami oraz życiem w trasie, gdzie nie wszystko da się zaplanować. To rozmowa o podróżowaniu, ale również o budowaniu pewności siebie i zaufania do własnych decyzji. „A nie boisz się sama?”. Samotność, stereotypy i życie poza cudzymi oczekiwaniami Jednym z pytań, które Anna Małysa słyszy najczęściej, jest dobrze znane wielu podróżniczkom: „A nie boisz się sama?”. Jak przyznaje, podobne wątpliwości pojawiają się nie tylko wśród bliskich, lecz także w sieci, gdzie samotnie podróżujące kobiety często stają się obiektem komentarzy i nieuzasadnionych ocen. – Jeżeli chodzi o tego typu insynuacje, to myślę, że tego jest najwięcej w internecie – mówiła w podcaście. Z czasem nauczyła się jednak nie brać odpowiedzialności za wyobrażenia innych ludzi. – To nie jest mój problem, że ktoś robi jakieś insynuacje na mój temat. Ja nie mam poczucia, że muszę obcym osobom coś udowadniać – podkreślała. W rozmowie z Sabiną Ziębą zwróciła również uwagę, że samotność nie zawsze oznacza to samo. Kiedy wyjechała na studia do Danii, po raz pierwszy doświadczyła jej w trudnym, przytłaczającym wymiarze. Z perspektywy czasu uważa jednak, że właśnie tamten okres nauczył ją samodzielności i sprawił, że dziś potrafi czerpać przyjemność z własnego towarzystwa. – Ja teraz myślę o samotności w taki sposób uwalniający, że jestem sama i w sumie super – przyznała. Jej zdaniem podróżowanie solo ma jeszcze jedną zaletę – otwiera na ludzi. Osoby podróżujące samotnie częściej nawiązują rozmowy, szybciej wychodzą poza swoją bańkę i częściej trafiają na historie, które nigdy nie wydarzyłyby się podczas wyjazdu w większej grupie. Van, tysiące kilometrów i lekcja niezależności. Jak wygląda życie w drodze? Jednym z najważniejszych rozdziałów w podróżniczej historii Anny Małysy były wyprawy po Nowej Zelandii i Australii. To właśnie tam mogła sprawdzić, jak naprawdę wygląda wielotygodniowe życie w trasie, z dala od hotelowych wygód i gotowych planów podróży. W Nowej Zelandii podróżowała vanem wspólnie z Justyną Świetlicką (znaną w sieci jako @owsianapl), poznaną wcześniej przez internet. Kilka tygodni spędzonych na niewielkiej przestrzeni okazało się nie tylko przygodą, ale również testem charakterów. – Jeżeli chcecie sprawdzić, czy jesteście dobrymi partnerami do życia, jedźcie vanem gdzieś na miesiąc. Wszystko będzie wiadomo – żartowała. Jeszcze większym wyzwaniem okazała się Australia, gdzie ogromne odległości oznaczają wielogodzinne przejazdy przez niemal bezludne tereny. Podczas tej z wyprawy to właśnie ona była jedyną osobą posiadającą prawo jazdy, dlatego cała odpowiedzialność za pokonywanie kolejnych kilometrów spoczywała na jej barkach. – W miesiąc zrobiłam około 4 tys. kilometrów i faktycznie było to wyzwanie – wspominała. Mimo zmęczenia właśnie tam zachwycił ją sposób życia mieszkańców, którzy znaczną część wolnego czasu spędzają aktywnie i blisko natury. Kajaki, trekkingi czy rowerowe wycieczki są dla wielu codziennością, a nie wakacyjną atrakcją. To doświadczenie utwierdziło ją w przekonaniu, że najcenniejsze elementy podróży często nie mają nic wspólnego z drogimi atrakcjami. Znacznie bardziej liczą się kontakt z naturą, spotkania z ludźmi i poczucie wolności, którego trudno doświadczyć w zorganizowanym wyjeździe. Posłuchaj całej rozmowy o podróżach Anny Małysy Chcesz poznać więcej inspirujących szczegółów tej rozmowy? Dowiedzieć się, jak wygląda codzienne życie w vanie podczas przemierzania Australii, co czuje człowiek odcięty od świata podczas 10-dniowej medytacji w azjatyckim klasztorze i dlaczego to właśnie Kopenhaga okazała się miastem idealnym? Posłuchaj całej rozmowy, którą z Anną Małysą poprowadziła Sabina Zięba z National Geographic Polska. Wideo z rozmową można obejrzeć poniżej, a także na naszym kanale YouTube i w serwisie Spotify. View Ediplayer on the source website Źródło: National Geographic Polska Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Zamknęła się w buddyjskim ośrodku na 10 dni. To doświadczenie zmieniło jej życie
Samotne podróże kojarzą się z wolnością, przygodą i odkrywaniem świata, ale rzadko mówi się o ich mniej oczywistych stronach. Anna Małysa, znana w sieci jako „Anka Śmietanka”, w rozmowie z Sabiną Ziębą opowiedziała o dziesięciu dniach spędzonych w całkowitym milczeniu w buddyjskim ośrodku, znaczeniu intuicji podczas samotnych wypraw oraz sytuacjach, w których bezpieczeństwo okazywało się ważniejsze niż realizacja podróżniczych planów.
Podróżowanie solo budzi skrajne emocje. Dla jednych jest symbolem niezależności i wolności, dla innych źródłem niepokoju oraz niekończących się pytań o bezpieczeństwo. Anna Małysa należy do osób, które od dawna wybierają własną drogę. W podcaście National Geographic Polska podróżniczka opowiedziała Sabinie Ziębie nie tylko o odwiedzonych miejscach, lecz także o doświadczeniach, które najmocniej wpłynęły na jej sposób patrzenia na świat. Wśród nich znalazły się zarówno wymagające wyprawy po Azji, jak i dziesięciodniowe odosobnienie medytacyjne w Birmie, które okazało się jedną z najważniejszych lekcji w jej życiu. Dziesięć dni w ciszy. Czego Anna Małysa nauczyła się podczas medytacji w Birmie? Jednym z najbardziej niezwykłych doświadczeń, o których Anna Małysa opowiedziała w podcaście „Solo przez świat”, był dziesięciodniowy pobyt w buddyjskim ośrodku medytacyjnym w Birmie. To właśnie tam zdecydowała się wziąć udział w praktyce Vipassana – formie medytacji zakładającej całkowite wyciszenie i odcięcie od bodźców zewnętrznych. Przez dziesięć dni uczestnicy nie mogą korzystać z telefonów, książek, notatników ani prowadzić rozmów z innymi osobami. Dla kogoś, kto przez lata pozostawał w ciągłym ruchu i regularnie zmieniał miejsca pobytu, było to doświadczenie wyjątkowo wymagające. – Zamknęłam się na 10 dni w ośrodku buddyjskim, gdzie milczałam i medytowałam. To było hardcorowe doświadczenie. (…) Ja się ciągle kręciłam. Czułam się, jakbym brała udział w jakimś eksperymencie społecznym, na który sama się zapisałam – wspominała. Jak przyznała, największym wyzwaniem nie okazał się brak kontaktu ze światem, lecz konieczność pozostania sam na sam z własnymi myślami. Gdy z dnia na dzień znikają wszystkie rozpraszacze, człowiek zaczyna inaczej postrzegać siebie, swoje emocje i problemy. Anna zwróciła uwagę, że wielu uczestników podobnych odosobnień doświadcza również specyficznego lęku przed tym, co dzieje się poza murami ośrodka. – Każdy po pierwszej Vipassanie ma takie poczucie, że świat się na pewno kończy, jest wojna albo apokalipsa, a ja o tym nie wiem – mówiła. Powrót do codzienności przynosi jednak zwykle zaskakującą refleksję: świat funkcjonuje dokładnie tak samo jak wcześniej. Dla podróżniczki był to moment, który pozwolił jej spojrzeć z dystansem na wiele spraw i nauczył większej uważności, cierpliwości oraz świadomego przeżywania codziennych doświadczeń. „Po prostu jestem niemiła”. Jak solo podróżniczka dba o swoje bezpieczeństwo? Rozmowa dotyczyła również tematu, który regularnie pojawia się przy okazji samotnych podróży kobiet – bezpieczeństwa. Anna Małysa nie ukrywała, że podczas wieloletnich wypraw wypracowała własne zasady, które pomagają jej odnajdywać się w nieznanych miejscach i sytuacjach. Jedną z najważniejszych jest zaufanie do intuicji. Jak przyznała, zdarzało się, że rezygnowała z pozornie dobrych okazji transportu lub zmieniała plany tylko dlatego, że coś wzbudzało jej niepokój. – Zdarzyło mi się wysiąść kilka razy z auta albo nie wsiąść do niego, bo miałam po prostu złe przeczucie. Nie wiem, czy wydarzyłoby się coś złego, ale wolę dmuchać na zimne – opowiadała. Podróżniczka podkreślała również znaczenie asertywności, która w wielu sytuacjach okazuje się skuteczniejsza niż próba bycia uprzejmym za wszelką cenę. Jej zdaniem kobiety zbyt często obawiają się stanowczo postawić granice, nawet wtedy, gdy czują dyskomfort. – Jeśli ktoś do mnie zagaduje raz, dwa, trzy razy, a ja mówię, że nie chcę rozmawiać, to po prostu jestem niemiła. I to skutkuje – tłumaczyła. W rozmowie pojawił się także wątek różnic kulturowych oraz doświadczeń z krajów takich jak Indie, gdzie normy dotyczące przestrzeni osobistej bywają inne niż w Europie. Zdaniem Anny kluczowe jest zachowanie czujności, ale równie ważne pozostaje budowanie pewności siebie i świadomości własnych granic. To właśnie połączenie doświadczenia, intuicji i umiejętności reagowania na niepokojące sygnały sprawia, że samotne podróże mogą być nie tylko bezpieczne, ale również niezwykle rozwijające. Posłuchaj całej rozmowy o podróżach Anny Małysy Chcesz poznać więcej inspirujących szczegółów tej rozmowy? Dowiedzieć się, jak wygląda codzienne życie w vanie podczas przemierzania Australii, co czuje człowiek odcięty od świata podczas 10-dniowej medytacji w azjatyckim klasztorze i dlaczego to właśnie Kopenhaga okazała się miastem idealnym? Posłuchaj całej rozmowy, którą z Anną Małysą poprowadziła Sabina Zięba z National Geographic Polska. Wideo z rozmową można obejrzeć poniżej, a także na naszym kanale YouTube i w serwisie Spotify. View Ediplayer on the source website Źródło: National Geographic Polska Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Bliski Wschód bez filtra. Jak wygląda kobieca podróż przez kraje arabskie z dala od luksusowych kurortów?
Samotna podróż kobiety na drugi koniec świata to przejaw odwagi czy szaleństwa? Anna Małysa, znana w sieci jako „Anka Śmietanka”, w najnowszym odcinku podcastu National Geographic Polska „Solo przez świat” szczerze opowiada o przełamywaniu barier, lękach solo podróżniczki oraz o tym, dlaczego najtrudniejsza wyprawa to zawsze ta w głąb własnego umysłu. Ta rozmowa to inspiracja dla każdego, kto boi się zrobić pierwszy krok.
Podróżowanie w pojedynkę zyskuje na popularności, jednak wciąż budzi mnóstwo kontrowersji – zwłaszcza, gdy w drogę rusza kobieta. Sabina Zięba gościła w studiu Annę Małysę, która od lat udowadnia, że świat jest znacznie bezpieczniejszy i bardziej otwarty, niż przedstawiają to media. Od studenckich czasów w Danii, przez niskobudżetowe Tokio, aż po spanie w aucie na Półwyspie Arabskim – „Anka Śmietanka” dzieli się swoimi autentycznymi doświadczeniami bez instagramowego filtra, pokazując prawdziwe blaski i cienie życia w nieustannym ruchu. Strach przed samotnością i podróż w głąb siebie. Dlaczego największą barierą są nasze własne myśli? Większość z nas na hasło „samotna wyprawa” reaguje fascynacją wymieszaną z paraliżującym lękiem. Bo choć świat wydaje się dziś na wyciągnięcie ręki, to bariery psychologiczne i strach przed samotnością wciąż skutecznie zatrzymują ludzi na kanapie. Anna Małysa bez owijania w bawełnę przyznaje, że ten paraliż nie jest jej obcy, a za kulisami jej wypraw często kryły się wątpliwości. – Ja miałam ogromne obawy przed Egiptem i jeżeli mam wymienić jedną podróż, przed którą naprawdę czułam ścisk w żołądku lecąc, to właśnie była to solo podróż do Egiptu – przyznała w rozmowie. Przełamywanie takiego wewnętrznego impasu nie wymaga jednak natychmiastowego rzucania się na głęboką wodę i kupowania biletu na drugi koniec globu. Odwagę i sprawczość można dawkować metodą małych kroków, zaczynając od lokalnych mikro-podróży. – Ostatnio wybrałam się na dwa dni w góry, w Karkonosze. I totalnie zachęcam każdego do robienia solo rzeczy – przekonuje „Anka Śmietanka”. Weekend spędzony sam na sam ze sobą potrafi bowiem zadziałać jak najlepsza terapia. – Uważam, że każda kobieta powinna chociaż raz w życiu wyjechać gdzieś sama... Chociażby do Kazimierza Dolnego na weekend, bo wtedy można zauważyć taką sprawczość w sobie – dodała Sabina Zięba. Bo w samotnym podróżowaniu to wcale nie skomplikowana logistyka czy odległość geograficzna stanowią największe wyzwanie. Prawdziwym testem jest moment, w którym cichną zewnętrzne bodźce. – Jak rozmawiam z ludźmi, to największym strachem nie jest paradoksalnie podróż, tylko „solo” – stwierdziła Ania, dodając, że polubienie własnego towarzystwa to najbardziej uwalniający krok, jaki można zrobić dla swojej niezależności. Odczarować Bliski Wschód. Jak wygląda podróżowanie kobiet po krajach arabskich bez filtra? Jednym z bardziej interesujących wątków rozmowy było zderzenie zachodnich wyobrażeń z rzeczywistością, jakiej doświadczają kobiety podróżujące po krajach Półwyspu Arabskiego. Oman czy Arabia Saudyjska wciąż budzą w Europie wiele obaw, często wzmacnianych przez medialne przekazy i utrwalone stereotypy. Tymczasem doświadczenia Anny Małysy pokazują znacznie bardziej złożony obraz tych miejsc. Podróżniczka odwiedzała kraje arabskie wspólnie z koleżanką, świadomie rezygnując z luksusowych kurortów na rzecz bliższego kontaktu z lokalną kulturą. Korzystały z niewielkich guesthouse’ów, poznawały mieszkańców i podróżowały w sposób daleki od standardowej turystyki. – Podróżując w tego typu regiony, staram się korzystać z lokalnych hosteli, nie jechać na all inclusive do Dubaju. Spotykamy się z lokalnymi ludźmi i korzystamy z guesthousów – mówiła. Takie podejście pozwala jej zobaczyć codzienne życie mieszkańców z bliska, a nie jedynie przez pryzmat atrakcji przygotowanych dla zagranicznych turystów. Jak podkreśliła, właśnie podczas takich podróży najłatwiej dostrzec różnicę pomiędzy medialnym obrazem regionu a rzeczywistością. Zamiast nieufności czy wrogości podróżniczki spotykały się z autentyczną życzliwością oraz gotowością do pomocy ze strony zupełnie obcych osób. – Gościnność arabska to jest inny level. Tam jest po prostu top of the top – przyznała, dodając, że ludzie bezinteresownie proponowali im wsparcie, pytali, czy wszystko jest w porządku, a czasem nawet interesowali się dalszym przebiegiem podróży. – Mężczyzna ma tam poczucie, że powinien się zaopiekować. Fajnie poznać kogoś, kto się po prostu zapyta: „Czy wszystko okej, czy potrzebujesz pomocy?” – mówiła, zaznaczając, że takie sytuacje zdarzały się wielokrotnie i często pozostawiały większe wrażenie niż najbardziej spektakularne atrakcje turystyczne. Jednocześnie Anna Małysa zwróciła uwagę, że kluczowe znaczenie ma szacunek wobec lokalnych norm kulturowych. Dotyczy to również ubioru, który w wielu krajach regionu pozostaje ważnym elementem komunikacji społecznej. – Jeżeli ja mogę się tym zabezpieczyć, to robię to dla własnego komfortu. Zakładam m.in. hidżab, czyli zakrywam włosy. Mam wrażenie, że to robi taką barierę psychiczną: „Okej, ta dziewczyna rozumie trochę miejsce, w którym się znalazła” – tłumaczyła. Jak podkreślała, nie chodzi o rezygnację z własnej tożsamości, lecz o okazanie szacunku wobec zasad obowiązujących w odwiedzanym miejscu. Posłuchaj całej rozmowy o podróżach Anny Małysy Chcesz poznać więcej inspirujących szczegółów tej rozmowy? Dowiedzieć się, jak wygląda codzienne życie w vanie podczas przemierzania Australii, co czuje człowiek odcięty od świata podczas 10-dniowej medytacji w azjatyckim klasztorze i dlaczego to właśnie Kopenhaga okazała się miastem idealnym? Posłuchaj całej rozmowy, którą z Anną Małysą poprowadziła Sabina Zięba z National Geographic Polska. Wideo z rozmową można obejrzeć poniżej, a także na naszym kanale YouTube i w serwisie Spotify. View Ediplayer on the source website Źródło: National Geographic Polska Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Jak podróżować z psem i kotem pociągiem? Praktyczny poradnik dla opiekunów zwierząt
Jak podróżować z psem i kotem pociągiem, aby cała trasa przebiegała spokojnie i bezpiecznie? Coraz więcej osób zabiera swoje zwierzęta na wakacje, weekendowe wyjazdy czy odwiedziny u bliskich. Dla wielu osób pies lub kot jest dziś pełnoprawnym członkiem rodziny, dlatego wspólne podróżowanie staje się czymś naturalnym. Przejazd koleją wymaga jednak odpowiedniego przygotowania, znajomości zasad przewozu oraz zadbania o komfort zarówno pupila, jak i innych pasażerów.
Spis treści: Jak podróżować z psem pociągiem bez stresu dla zwierzęcia? Jak podróżować z kotem pociągiem? Transporter ma kluczowe znaczenie Czy zwierzę może podróżować w przedziale? Jak przygotować psa lub kota do dłuższej podróży? Coraz więcej zwierząt podróżuje koleją Podróż koleją może być wygodną alternatywą dla samochodu, szczególnie na dłuższych dystansach. Wymaga jednak odpowiedniego przygotowania. Zasady przewozu zwierząt różnią się w zależności od przewoźnika, dlatego przed zakupem biletu zawsze warto sprawdzić aktualny regulamin konkretnej firmy kolejowej. Dotyczy to zwłaszcza opłat, wymagań dotyczących transporterów oraz zasad przewozu większych psów. Jak podróżować z psem pociągiem bez stresu dla zwierzęcia? Psy częściej niż koty towarzyszą ludziom w podróżach. Dla części czworonogów przejazd pociągiem jest ekscytującą przygodą, jednak wiele zwierząt reaguje na hałas, tłum i nowe otoczenie silnym stresem. Kluczowe znaczenie ma więc odpowiednie przygotowanie psa jeszcze przed wyjazdem. W przypadku większych psów, które podróżują poza transporterem, przewoźnicy zwykle wymagają podróżowania na smyczy i w kagańcu. Najczęściej konieczne jest także wykupienie osobnego biletu dla psa, choć szczegółowe zasady oraz wysokość opłat zależą od konkretnego przewoźnika. Opiekun powinien również posiadać aktualne potwierdzenie szczepienia przeciwko wściekliźnie. Przed pierwszą podróżą warto oswoić psa z krótszymi przejazdami i ruchem dworcowym. Dobrze sprawdza się także wcześniejsze przyzwyczajenie zwierzęcia do kagańca. Pies, który wcześniej miał kontakt z zatłoczonymi miejscami i hałasem, zazwyczaj znacznie lepiej znosi podróż koleją. Warto pamiętać, że nawet spokojny pies może poczuć się niepewnie w ciasnym wagonie pełnym obcych ludzi. Opiekun powinien zachowywać spokój i unikać nerwowych reakcji, ponieważ zwierzęta bardzo dobrze odczytują emocje człowieka. Jak podróżować z kotem pociągiem? Transporter ma kluczowe znaczenie Koty zazwyczaj gorzej znoszą podróże niż psy. Są silnie przywiązane do swojego terytorium i rutyny, dlatego każda zmiana otoczenia może być dla nich źródłem stresu. To właśnie dlatego pytanie, jak podróżować z kotem pociągiem, pojawia się coraz częściej wśród opiekunów planujących wyjazdy. Najważniejszym elementem przygotowań jest odpowiedni transporter. Powinien być stabilny, dobrze wentylowany i umożliwiać zwierzęciu wygodne ułożenie się podczas jazdy. Transporter nie powinien kojarzyć się kotu wyłącznie z wizytą u weterynarza, dlatego dobrym rozwiązaniem jest pozostawienie go w ogólnodostępnym miejscu w domu na kilka dni przed wyjazdem, aby zwierzę mogło oswoić się z jego obecnością. Wiele kotów chętniej wchodzi do transportera, jeśli w środku znajdują się znajome koce, zabawki lub przysmaki. Przed podróżą warto również ograniczyć karmienie zwierzęcia na kilka godzin przed wyjazdem, szczególnie jeśli kot źle znosi transport. Nie należy jednak zapominać o dostępie do wody. W dłuższych podróżach przydatne bywają specjalne miski montowane do transportera. Transporter w pociągu – nie tylko wygoda, ale także bezpieczeństwo W przypadku małych zwierząt transporter jest podstawowym warunkiem bezpiecznej podróży. Dotyczy to nie tylko kotów, ale również małych psów, królików czy fretek. Większość przewoźników umożliwia bezpłatny przewóz niewielkich zwierząt właśnie pod warunkiem umieszczenia ich w odpowiednim pojemniku transportowym. Najlepiej sprawdzają się modele lekkie, stabilne i łatwe do przenoszenia. W przypadku kotów szczególnie ważne jest szczelne dno, które pozwala uniknąć problemów podczas dłuższej podróży. Transporter powinien skutecznie zabezpieczać otoczenie przed kontaktem ze zwierzęciem. Zwierzę nie może swobodnie wychodzić ani wystawiać głowy podczas jazdy. Zwykle aby móc skorzystać z opcji bezpłatnego przewozu zwierzęcia, wymagane jest umieszczanie transportera w miejscu przeznaczonym na bagaż podręczny lub trzymanie go na kolanach. Czy zwierzę może podróżować w przedziale? W wielu składach nadal znajdują się wagony przedziałowe, w których obecność psa może wymagać akceptacji innych pasażerów. Jeśli ktoś zgłosi sprzeciw wobec podróży ze zwierzęciem w tym samym przedziale, konduktor może poprosić opiekuna o zmianę miejsca. Z tego powodu wielu właścicieli psów wybiera wagony bezprzedziałowe, które zwykle zapewniają większą swobodę i łatwiejsze zachowanie dystansu między pasażerami. Dla zwierzęcia oznacza to także mniej stresujących sytuacji związanych z ograniczoną przestrzenią. Warto pamiętać, że zwierzęta nie mogą zajmować miejsc siedzących przeznaczonych dla pasażerów. Ograniczenia dotyczą także wagonów gastronomicznych oraz części wagonów sypialnych i kuszetek. Zasady mogą się jednak różnić w zależności od przewoźnika i rodzaju pociągu, dlatego przed zakupem biletu koniecznie sprawdź regulamin przewoźnika. Jak przygotować psa lub kota do dłuższej podróży? Sama znajomość regulaminu przewozu zwierząt nie wystarczy. Równie istotne jest przygotowanie pupila do wielogodzinnego przejazdu. Przed wyjazdem warto zadbać o kilka podstawowych kwestii: zabranie wody i składanej miski, przygotowanie ulubionego koca lub zabawki, wcześniejsze wyprowadzenie psa na spacer, ograniczenie obfitego karmienia bezpośrednio przed podróżą, sprawdzenie, czy zwierzę dobrze reaguje na transporter lub kaganiec. W przypadku zwierząt wyjątkowo źle znoszących podróże warto wcześniej skonsultować się z weterynarzem. Specjalista może zaproponować środki łagodzące stres lub preparaty pomagające przy chorobie lokomocyjnej. Nie należy jednak podawać żadnych leków po raz pierwszy tuż przed wyjazdem. Coraz więcej zwierząt podróżuje koleją Popularność podróżowania ze zwierzętami stale rośnie. Dotyczy to nie tylko krótkich tras regionalnych, ale także dalekobieżnych połączeń wakacyjnych. Dla wielu osób pociąg okazuje się wygodniejszy niż wielogodzinna jazda samochodem, szczególnie jeśli podróż odbywa się do dużego miasta lub popularnego kurortu. W niektórych połączeniach dalekobieżnych obecność zwierząt jest już codziennością. Dowiedz się, gdzie spotkasz najwięcej psów w pociągach. Zmienia się również podejście samych przewoźników, którzy coraz częściej dostosowują swoje usługi do potrzeb właścicieli zwierząt. Warto jednak pamiętać, że komfort podróży zależy przede wszystkim od odpowiedzialnego przygotowania opiekuna. Nasza autorka Marzena Wardyn-Kobus Autorka tekstów z pogranicza przyrody, kultury i podróży. W serwisie tworzy artykuły popularnonaukowe o otaczającym nas świecie, łącząc rzetelną wiedzę z przystępnym językiem i dbałością o szczegóły. Pisze, by zachęcać innych do uważnego kontaktu z przyrodą – nawet tą najbliższą, tuż za domem. Kaszubka mieszkająca na Kujawach, zakochana w górskich szlakach i leśnych bezdrożach. Jej przydomowy ogródek to strefa zrównoważonego eksperymentowania – dąży do tego, by uprawiać rośliny ekologicznie, z szacunkiem dla natury. Wolne chwile spędza z książką, wędrując po lesie lub tworząc makramy.
Przypomina Santorini sprzed lat. Tę wyspę uznano za najlepszą na świecie
Jedni porównują ją do Santorini sprzed czasów Instagrama, inni widzą w niej idealne miejsce dla tych, którzy zamiast pocztówkowych kadrów szukają prawdziwej Grecji. Ta wyspa właśnie zyskała miano najlepszej na świecie.
Spis treści: Oto najlepsza wyspa w Europie Te plaże w Europie warto odwiedzić Wakacje na wyspach zazwyczaj kojarzą nam się z plażowaniem i błogim nicnierobieniem. Coraz więcej turystów wybiera jednak wyspy z innych powodów. Na wielu z nich, zwłaszcza tych mniej popularnych, można zaznać szerokiego wachlarza doświadczeń, w tym lokalnego klimatu, autentycznej kuchni czy bliskości natury. To podejście widać po wynikach rankingu World’s Best Awards 2025, opublikowanego na łamach serwisu Travel + Leisure. Oto najlepsza wyspa w Europie Na szczycie zestawienia znalazła się grecka wyspa Páros. To miejsce przez wiele lat pozostawało w cieniu bardziej rozreklamowanych greckich wysp. Dziś, jak widać, przyciąga zwłaszcza tych, którzy w podróży szukają autentyczności, a niekoniecznie turystycznych klisz. Wyspa leży w samym sercu Cyklad i oferuje wszystko, co najlepsze w Grecji. Znajdziemy tam zarówno tradycyjną architekturę, piękne plaże, lokalną kuchnię i nieco artystyczny klimat. W miasteczku Naousa życie toczy się leniwie. Wąskie uliczki są pełne butików z rękodziełem i uroczych kawiarni. Znajdziemy tu zarówno malownicze zatoczki idealne na rodzinny wypoczynek, jak i klasyczne piaszczyste plaże dla fanów kitesurfingu czy samotnych spacerów. Páros zachwyci także miłośników historii. Zachowały się tu fragmenty antycznych świątyń i bizantyńskie kościoły. Grecja zdominowała ranking wyspiarski ranking. W wyróżnionej piętnastce znalazły się też: Kreta, Milos, Santorini i Mykonos. Każda z nich oferuje nieco inne atrakcje i krajobrazy. Te plaże w Europie warto odwiedzić W pierwszej dziesiątce znalazły się także trzy włoskie wyspy: Ischia, Sardynia i Sycylia. Pierwsza z nich, nieco mniej znana, zaskakuje bogactwem gorących źródeł. Sardynia kusi z kolei turkusowymi wodami i dzikimi zatoczkami, a Sycylia to mekka dla miłośników historii, wulkanów i lokalnej kuchni. Spośród zwycięzców warto także wyróżnić Maderę i Azory. Oferują zupełnie inny krajobraz niż wyspy śródziemnomorskie – górzyste tereny, bujną roślinność, wulkaniczne jeziora i klimatyczne miasteczka z kolonialną architekturą. To raj dla osób ceniących piesze wędrówki, obserwację przyrody i lokalne wina. W rankingu nie zabrakło także Chorwacji, z malowniczym Hvarem i wyspami dalmatyńskimi, Majorki, która łączy popularność z autentycznością, oraz Malty, gdzie wpływy arabskie łączą się z włoskimi i brytyjskimi. Jest i niespodzianka, czyli Szkocja ze swoją wyspą Skye i Hebrydami – chłodniejsza, bardziej surowa, ale niezwykle malownicza alternatywa dla południowych klimatów. To miejsce, gdzie wiatr, mgła i góry tworzą niemal mistyczny krajobraz. Cały ranking poniżej: Páros, Grecja Ischia, Włochy Hvar i Wyspy Dalmatyńskie, Chorwacja Madera, Portugalia Majorka, Hiszpania Kreta, Grecja Milos, Grecja Azory, Portugalia Sardynia, Włochy Sycylia, Włochy Malta Skye i Hebrydy, Szkocja Santorini, Grecja Korsyka, Francja Mykonos, Grecja Źródło: Travel + Leisure Nasz autor Mateusz Łysiak Dziennikarz podróżniczy, rowerzysta, górołaz. Poza szlakiem amator kuchni włoskiej, popkultury i języka hiszpańskiego.
Odwiedzili 197 krajów w 8 lat. Stworzyli listę najlepszych destynacji na świecie
Spontaniczny wyjazd dał początek niezwykłej, trwającej aż osiem lat podróży dookoła świata. Amerykańscy podróżnicy dotarli do niemal wszystkich zakątków ziemi i zdradzili, które kraje skradły im serca.
Spis treści: Pierwsze kroki w podróży – od USA do reszty świata Najlepsze miejsca, które warto odwiedzić: nieoczywiste destynacje Wiele osób podróżuje w parze, ale tylko nieliczni mogą pochwalić się osiągnięciem tak spektakularnym, jak Hudson i Emily Crider. Pochodząca z Pensylwanii para w ciągu zaledwie ośmiu lat odwiedziła aż 197 krajów, omijając jedynie Sudan, który z powodu trwającego kryzysu humanitarnego stał się dla nich niedostępny. Ich podróże, pełne niezapomnianych chwil i wyjątkowych spotkań, dały im nie tylko wiedzę o kulturach i ludziach, ale również pozwoliły stworzyć listę najlepszych destynacji na świecie. Pierwsze kroki w podróży – od USA do reszty świata Hudson i Emily swoją wyprawę zaczęli od odwiedzenia wszystkich 50 stanów USA. Nie nastawiali się wtedy na dalekie podróże. – Kiedy zaczęliśmy podróżować, nigdy nie planowaliśmy odwiedzić każdego kraju. Chcieliśmy po prostu zobaczyć więcej świata, doświadczyć różnych kultur – wyznał Hudson w rozmowie z FoxNews. Takie pełne spontaniczności podejście szybko przekształciło się w wyprawę wokół globu, której celem stało się odkrywanie i poznawanie każdej części świata. Para podróżników ujawniła, że w trakcie podróży spotykali się z ogromną sympatią i gościnnością. – Nawet jeśli kultury się znacznie różnią, uśmiech pokonuje wszelkie bariery językowe. W prawie każdym kraju ludzie robili wszystko, by nas powitać lub pomóc – zdradził Hudson. Emily z kolei podkreśliła, jak bardzo te spotkania wpłynęły na ich postrzeganie świata i samych siebie. – Zmieniło to nasze serca, sprawiając, że zaczęliśmy bardziej doceniać to, co mamy – oceniła. Ich podróże okazały się nie tylko spełnieniem marzeń o odkrywaniu nowych miejsc, ale także doświadczeniem prawdziwej międzyludzkiej więzi, która przerosła wszelkie oczekiwania. Najlepsze miejsca, które warto odwiedzić: nieoczywiste destynacje Para blogerów wyznała, że niejednokrotnie była zaskoczona tym, jak wyjątkowe okazywały się miejsca mało znane. Przykładem jest m.in. Uzbekistan. – Przekraczając granicę, nie mieliśmy pojęcia, co nas czeka. Potem po drodze ktoś zaprosił nas do swojego domu. I to nie był wyjątek – wspominał Hudson. Uzbecka kultura, jedzenie i gościnność zaskoczyły ich pozytywnie. – Samarkanda, z błękitnymi meczetami i budynkami, jest jednym z najpiękniejszych miast, jakie widzieliśmy – dodał. Emily z kolei zakochała się w Namibii, która – według niej – jest jeszcze mocno niedoceniana. Wymieniała: „Piękne krajobrazy, safari, pustynne wydmy – wszystko to jest w tym jednym kraju. Namibia jest łatwa do zwiedzania i nie tak turystycznie oblegana jak inne afrykańskie destynacje”. Ich wspólnym faworytem stała się natomiast Tajlandia, w której spędzili aż siedem miesięcy. – Budżetowa, piękna, z niesamowitym jedzeniem i wspaniałymi ludźmi. To miejsce, w którym czuliśmy się jak w domu – podkreślała Emily. Dzięki górom, lodowcom, równinom i plażom zachwyciła ich także Patagonia w Argentynie. Stwierdzili, że to „wymarzony krajobraz do wykonania najlepszych fotografii”. Jako idealne miejsce na odpoczynek wskazali z kolei Malediwy, mówiąc, że to jedno z najbardziej relaksujących miejsc na Ziemi. Hudson i Emily Crider w rozmowie z FoxNews ocenili także kuchnie poszczególnych państw. – W Wietnamie i Tajlandii naprawdę ciężko znaleźć złe jedzenie. Tam każdy posiłek to prawdziwa przyjemność – stwierdził podróżnik. Jego partnerkę zachwyciła również Szwajcaria, gdzie pokochała serowe fondue oraz raclette, czyli tradycyjne danie przygotowywane z topionego sera. Często jednak to spotkania z ludźmi okazywały się dla nich najważniejszymi doświadczeniami. – W Pakistanie zostaliśmy zaproszeni na świąteczny posiłek. To było niesamowite, jak gościnni byli ci obcy ludzie – dodała Emily. Źródło: FoxNews
Europa robi się za gorąca na wakacje? Fale upałów zmieniają plany turystów
Eksperci ostrzegają, że częstsze i silniejsze fale upałów będą stałym elementem kolejnych wakacji. Zmieniają się więc nie tylko kierunki podróży, ale też same nawyki turystów: terminy wyjazdów, godziny zwiedzania i sposób planowania urlopu.
Spis treści: Upał zmienia wakacyjne nawyki Europa na pierwszej linii zmian Miasta uczą się żyć z upałem Ku bardziej świadomej erze podróżowania Dla doświadczonych podróżników, Heike i Roberta Taylorów, Umbria latem 2022 roku okazała się punktem zwrotnym. Wspomnienia stresującej podróży do Doliny Loary w lipcu 2019 roku – gdy region dusił się w 40-stopniowym upale – wciąż były świeże. Mimo to para nie zrezygnowała z rezerwacji włoskiej willi na duży rodzinne zjazd. Z natury klan Taylorów na wakacjach lubi odkrywać nowe miejsca. Jednak fala upałów, która tamtego lata dotknęła ten region środkowych Włoch, sprawiła, że ostatecznie rzadko opuszczali wynajętą posiadłość. – Najbardziej niepokojące było leżenie przy basenie i obserwowanie widocznego w oddali dymu z pożarów lasów oraz śmigłowców nadlatujących, by gasić ogień. Myślę, że nigdy tego nie zapomnę – mówi Heike. Po powrocie do domu małżeństwo przysięgło sobie: nigdy więcej. Obecnie szczyt lata spędzają w swojej posiadłości w Surrey i jej okolicach, natomiast europejskie miesiące przejściowe – maj i wrzesień – rezerwują na aktywny wypoczynek w takich miejscach jak Sycylia czy Korsyka. Upał zmienia wakacyjne nawyki To coraz powszechniejszy schemat zachowań wśród podróżnych, ponieważ fale upałów przestały być niewygodnymi anomaliami, a stały się wysoce uciążliwymi, niemal corocznymi zjawiskami. Lato 2022 roku było pod tym względem szczególnie ekstremalne: w Europie odnotowano szacunkowo 60 000 zgonów powiązanych z wysokimi temperaturami, Chiny zmagały się z bezprecedensową, trwającą aż 70 dni falą upałów, a w lipcu w niektórych częściach Wielkiej Brytanii słupki rtęci po raz pierwszy w historii przekroczyły próg 40°C. W tym samym miesiącu kolejnego roku blisko 20 000 osób – w większości turystów – musiało zostać ewakuowanych z greckiej wyspy Rodos z powodu pożarów lasów potęgowanych przez ekstremalny żar. Fale upałów obejmują też coraz większą część roku. W maju 2022 roku hiszpańska państwowa agencja meteorologiczna Aemet odnotowała falę upałów o „nadzwyczajnej intensywności”, z temperaturami sięgającymi 15°C powyżej średniej sezonowej. W 2023 roku silne upały we Francji przeciągnęły się aż do września, wpływając na przebieg Pucharu Świata w Rugby. Na początku tego roku znaczna część południowo-zachodnich Stanów Zjednoczonych została dotknięta marcową falą upałów, a w niektórych rejonach Arizony temperatury dochodziły do 43°C. Jak ujął to António Guterres, sekretarz generalny ONZ: „Ekstremalne upały nie są już rzadkim zjawiskiem – stały się nową normalnością”. W ujęciu statystycznym nie istnieje jedna uniwersalna definicja fali upałów; globalne temperatury są po prostu zbyt zróżnicowane. We wszystkich przypadkach termin ten odnosi się jednak do okresu nienaturalnie wysokich temperatur utrzymujących się przez kolejne dni. Brytyjskie Met Office definiuje falę upałów jako co najmniej trzy dni, w których dobowe temperatury maksymalne przekraczają regionalny próg. W Londynie wynosi on 28°C, w Szkocji 25°C. Obie te wartości zostałyby uznane za łagodne w takim miejscu jak Ateny. Ponieważ działalność człowieka – według Międzyrządowego Zespołu ds. Zmian Klimatu ONZ – „jednoznacznie” napędza globalne ocieplenie i wzrost liczby takich ekstremalnych zjawisk pogodowych, sytuacja będzie się tylko pogarszać. – Jesteśmy dość pewni, że w kolejnych dekadach, co najmniej, jeśli nie stuleciach, będzie coraz goręcej – mówi Alejandro Saez Reale, specjalista ds. fal upałów i ich skutków w Światowej Organizacji Meteorologicznej w Genewie. – Wpływ na kraje zależne od turystyki może być ogromny. Europa na pierwszej linii zmian Europa znajduje się w samym centrum turystycznych wyzwań związanych z falami upałów. Według Światowej Organizacji Meteorologicznej jest najszybciej ocieplającym się kontynentem na Ziemi, a zarazem najczęściej odwiedzanym – Francja, Hiszpania, Włochy i Grecja niezmiennie należą do pierwszej dziesiątki najpopularniejszych kierunków podróży na świecie. Coraz popularniejsze określenie „coolcation” trafnie podsumowuje wyłaniający się trend wśród podróżnych na całym kontynencie, którzy poszukują miejsc o bardziej umiarkowanym klimacie. Destynacje w Europie Północnej i Wschodniej należą do najszybciej rozwijających się pod względem turystycznym – wynika z raportu European Travel Commission (ETC). Finlandia, Norwegia, Polska i Islandia odnotowały dwucyfrowy wzrost liczby odwiedzających z zagranicy. Badanie ETC z 2025 roku wykazało, że 81 proc. Europejczyków dostosowuje swoje nawyki podróżnicze do zmieniającego się klimatu, przy czym 15 proc. aktywnie poszukuje chłodniejszych klimatów, a 14 proc. unika kierunków narażonych na ekstremalne upały. Operatorzy turystyczni, tacy jak TUI i Thomas Cook, również raportują rosnący popyt na kraje nordyckie. Jednak w 2025 roku Francja (102 mln) i Hiszpania (96,8 mln) nadal były najczęściej odwiedzanymi krajami świata – wynika z danych UN Tourism. Włochy zajęły piąte miejsce (64,5 mln). Tempo wzrostu mogło spowolnić, ale liczba turystów odwiedzających te kraje nie spada. Association of British Travel Agents (ABTA) sceptycznie podchodzi do tezy, że fale upałów mogą zmienić mapę turystyczną – przynajmniej w krótkiej perspektywie. – Informacje zwrotne od naszych członków sugerują, że zasadniczo ludzie nadal podróżują podobnie jak zawsze, korzystając z wypoczynku w krajach śródziemnomorskich w miesiącach letnich – powiedział rzecznik organizacji. – Rosnące zainteresowanie nieco chłodniejszymi kierunkami pozostaje raczej wyjątkiem niż normą. Miasta uczą się żyć z upałem Kierunki zależne od turystyki mają silną motywację, by zapobiec sytuacji, w której fale upałów doprowadziłyby do masowego odpływu podróżnych. To napędza innowacje, które z czasem mogą stać się powszechne. Sewilla, położona w części Hiszpanii znanej jako „iberyjski piec” z powodu wiatrów wiejących znad Afryki Północnej, znajduje się w epicentrum jednego z krajów świata najbardziej dotkniętych falami upałów. Mieszkańcy Sewilli są przyzwyczajeni do rozbudowanych działań łagodzących skutki upałów. Obejmują one systemy zraszania wodą deszczową w miejscach o dużym natężeniu ruchu pieszego; sieć podziemnych komór przypominających akwedukty, które mogą obniżać temperaturę otoczenia na poziomie ulicy nawet o 9°C; markizy rozpinane nad ulicami; oraz „miejskie wyspy chłodu” – enklawy gęstej roślinności stosowane zarówno tutaj, jak i w Los Angeles, Singapurze, Paryżu oraz dziesiątkach innych miast. Zmiana godzin otwarcia atrakcji, takich jak Królewski Alkazar w Sewilli, na wieczorne to kolejne zdroworozsądkowe rozwiązanie. Koncepcja „noctourism”, czyli zwiedzania po zmroku – częściowo po to, by ograniczyć ekspozycję na wysokie temperatury w ciągu dnia – jest przyjmowana w coraz większej liczbie miejsc, od rzymskiego Koloseum po Akropol w Atenach, który z powodu ostatnich fal upałów bywa regularnie zamykany w pełni lata. Arcas Travel Services, firma organizująca wycieczki w Grecji, informuje, że zaczęła przesuwać swoje wyjazdy o tematyce archeologicznej na miesiące poza szczytem sezonu ze względu na związane z upałami zamknięcia kluczowych obiektów. Z kolei firmowe wycieczki rowerowe są dostosowywane tak, by rozpoczynały się wcześnie rano i kończyły wcześniej. Często to operator, a nie sami podróżni, przejmuje inicjatywę, co uwypukla jeden z kluczowych problemów: brak świadomości zagrożeń związanych z ekstremalnymi upałami. Dr Mehri Khosravi jest ekspertką ds. badania wpływu fal upałów na Uniwersytecie Wschodniego Londynu. Dorastała w Teheranie, gdzie temperatury przekraczające 40°C nie należą do rzadkości. Jak zauważa, część problemu stanowi brak „kultury radzenia sobie z upałami” wśród osób odwiedzających regiony dotknięte ekstremalnymi temperaturami – chodzi o te wszystkie adaptacje społeczne i behawioralne, które obejmują zarówno ubiór, jak i odpowiednie planowanie rytmu dnia. – Wciąż pokutuje przekonanie, że upał jest czymś pożądanym – mówi. – Zachowania [w turystyce] będą musiały się dostosować, a kluczem do tego jest komunikacja ryzyka. Rosnąca dokładność prognoz długoterminowych stanowi istotny atut, jeśli chodzi o ostrzeżenia przed zjawiskami klimatycznymi. Saez Reale uważa, że coraz powszechniejsza stanie się współpraca służb meteorologicznych z organizacjami turystycznymi w zakresie ekstremalnych zjawisk pogodowych – podobnie jak obecnie współpracują one z organami ochrony zdrowia. Innym spodziewanym trendem jest późniejsze rezerwowanie podróży przez turystów oraz większa elastyczność co do tego, gdzie i kiedy spędzają wakacje. – Dobra wiadomość jest taka, że można zrobić naprawdę wiele – mówi. Ku bardziej świadomej erze podróżowania Można oczywiście dostrzec pozytywne strony zmian we wzorcach turystyki wywoływanych przez fale upałów. Jedną z nich jest możliwość bardziej równomiernego rozłożenia ruchu turystycznego – zarówno geograficznie, jak i sezonowo; turystyka wywiera bowiem ogromną presję na lokalne zasoby, takie jak woda i opieka zdrowotna, szczególnie w okresach utrzymujących się upałów. Inwestycje w infrastrukturę odporną na zmiany klimatu, mające rozwiać obawy podróżnych, przynoszą też wyraźne korzyści lokalnym społecznościom. Jednak największym pozytywem – jak mówi Jenny Southan, dyrektorka generalna agencji prognozowania trendów turystycznych Globetrender – może być zmiana sposobu myślenia. – Podróżni stają się bardziej świadomi klimatycznie, choć istnieje nieodłączne napięcie między pragnieniem odkrywania świata a środowiskowym kosztem takich podróży. Presja klimatyczna może stać się katalizatorem bardziej przemyślanej, świadomej ery podróżowania. Dla Heike i Roberta Taylorów, którzy przekonali się do podróżowania poza szczytem sezonu, fale upałów mogły zmienić strukturę i rytm roku, ale niekoniecznie na gorsze. – Wyjeżdżając wcześniej lub później w ciągu roku, zamiast w samym środku letniego szczytu, można zyskać bardziej autentyczne poczucie tego, jakie dane miejsce jest naprawdę – mówi Heike. Źródło: National Geographic
Niemieckie media zachwycają się polskim miastem. Piszą o nim jak o ukrytym skarbie
Położona zaledwie dwie godziny drogi od Berlina stolica Pomorza Zachodniego stała się nowym hitem w niemieckich mediach podróżniczych. Zagraniczni goście doceniają wyjątkowy klimat miasta, niskie ceny w restauracjach oraz urok tętniących życiem bulwarów nad Odrą.
Spis treści: Szczecin zachwycił Niemców Różnice między Berlinem i Szczecinem Polska nie jest najpopularniejszym kierunkiem turystycznym w Europie, mimo to coraz więcej turystów zza granicy zdaje się doceniać potencjał polskich miast. Gdańsk czy Kraków często są wymieniane wśród mniej oczywistych miejsc, które warto odwiedzić. W ostatnim czasie zagraniczne media chętnie opisują też inne miasta z Polski. Niedawno bohaterem artykułu opublikowanego na łamach brytyjskiego metro.co.uk był Wrocław. Autorki tekstu doceniły historię oraz architekturę stolicy Dolnego Śląska, a także bogatą ofertę kulinarną. Tym razem uwagę skupił na sobie Szczecin. O największym mieście Pomorza Zachodniego można przeczytać w niemieckim serwisie t-online.de. Szczecin zachwycił Niemców Szczecin został przedstawiony jako propozycja wydłużenia wycieczki do niemieckiej stolicy. – Tylko dwie godziny od Berlina leży polskie miasto Szczecin. Warto wybrać się na wycieczkę do sąsiedniego kraju, zwłaszcza ze względów kulinarnych – zachęca już na wstępie redakcja. Na miejscu szczególne uznanie Niemców zyskało harmonijne połączenie przeszłości z nowoczesnością. Z jednej strony monumentalne bramy miejskie z XVIII wieku (Berlińska i Królewska), a z drugiej futurystyczna bryła Filharmonii Szczecińskiej, która nocą zamienia się w świetlną rzeźbę. Wśród polecanych miejsc do odwiedzenia znalazło się też Muzeum Narodowe. Nieoficjalnym symbolem kulinarnym Szczecina jest oczywiście pasztecik szczeciński. Redakcja t-online.de doceniła jednak inne przysmaki – pierogi. Nie zabrakło też nawiązania do trunków wysokoprocentowych. – W tradycyjnych karczmach dominuje piwo, mięso i kiszona kapusta. Na kaca dobrze sprawdzają się polskie ogórki kiszone, idealne do piwa i wódki – piszą dziennikarze. Różnice między Berlinem i Szczecinem Wielu niemieckich turystów jest przyzwyczajonych do liberalnego podejścia Berlina do picia alkoholu w miejscach publicznych. W Szczecinie czeka ich jednak małe zaskoczenie. Stolica Pomorza Zachodniego co prawda kusi barami i lokalnym piwem, ale „Wegbier”, czyli popularne „piwo na drogę”, może skończyć się tu mandatem. Poza tym Szczecin jawi się Niemcom jako miasto przyjazne turystom. Jak można przeczytać w artykule, restauracje i bary są zauważalnie tańsze niż w stolicy Niemiec, choć – jak wszędzie – i tu inflacja daje się we znaki. Mimo to obiad czy wizyta w pubie kosztują mniej niż w Berlinie. Plusem jest też powszechna płatność bezgotówkowa. U naszych zachodnich sąsiadów nie jest to tak oczywiste i w wielu miejscach nadal nie zapłacimy kartą. Mimo drobnych różnic kulturowych niemieccy turyści czują się w Szczecinie swobodnie. Miasto powoli zdobywa miano „nieodkrytej perły” i wiele wskazuje na to, że jego popularność będzie rosła. Źródło: t-online.de Nasz autor Mateusz Łysiak Dziennikarz podróżniczy, rowerzysta, górołaz. Poza szlakiem amator kuchni włoskiej, popkultury i języka hiszpańskiego.
InPost uruchamia usługę, która ułatwi podróże po Europie. „Walizka do paczkomatu” wyprzedała się w dobę
Wysyłka bagażu za granicę i z powrotem właśnie stała się możliwa w polskiej aplikacji InPost Mobile. Firma oferuje także specjalne walizki idealnie mieszczące się w paczkomatowych skrytkach. Przesyłki do Polski można nadać m.in. z Włoch, Francji, Belgii, Holandii, Luksemburga, Hiszpanii i Portugalii. To doskonała alternatywa dla nadawania bagażu poprzez linie lotnicze, które naliczają wysokie opłaty.
W InPost pojawiła się nowa opcja dla osób wracających z europejskich wyjazdów: nadanie paczek i bagażu z zagranicy do Polski, bezpośrednio do paczkomatu. Do tej pory możliwe były wysyłki paczek z Polski do Europy, w drugą stronę było to znacznie trudniejsze (np. wymagało skorzystania z obcojęzycznego serwisu). Teraz działa to bez problemu w polskiej wersji. Do siatki dodano także Włochy. Usługa działa zarówno w aplikacji InPost Mobile, jak i przez serwis SzybkieNadania.pl. Firma przygotowała walizkę przygotowaną pod skrytkę C, wycenioną na 320 zł, która według doniesień wyprzedała się w ciągu doby. Jedziesz na wakacje? Pakuj bagaż do skrytki Nowa usługa rozwiązuje jeden z najczęstszych problemów podróżowania: co zrobić z rzeczami, które nie mieszczą się w narzuconych przez linie lotnicze limitach bagażu? InPost oferuje proste rozwiązanie: nadanie walizki do paczkomatu. Usługa, działająca w obie strony, obejmuje siedem państw: Włochy, Francję, Belgię, Holandię, Luksemburg, Hiszpanię i Portugalię, z zapowiedzią, że wkrótce dołączy Wielka Brytania. Zasady wysyłki różnią się między krajami Ścieżka nadania wygląda następująco: w aplikacji InPost Mobile trzeba wejść w „Nadaj lub zwróć”, wybrać „Nadaj” i przejść do zakładki „Międzynarodowa”. Tam wskazuje się kraj nadania, Polskę jako kraj odbioru, rozmiar przesyłki, dane nadawcy i odbiorcy oraz docelowy paczkomat, a na końcu opłaca nadanie. Alternatywą jest serwis SzybkieNadania.pl: w zakładce „Przesyłka międzynarodowa” wybiera się analogiczne dane, akceptuje regulamin i dokonuje płatności. Trzeba pamiętać o istotnym szczególe: logowanie do polskiej aplikacji InPost Mobile wymaga polskiego numeru telefonu. Jeśli ktoś go nie ma, trzeba skorzystać z SzybkieNadania.pl. Różnice pojawiają się także przy etykiecie. Sposób nadania zależy od kraju, z którego wysyłamy paczkę: Francja i Półwysep Iberyjski (Hiszpania, Portugalia) – z wydrukowaną etykietą lub za pomocą kodu QR. Belgia, Holandia i Luksemburg – z wydrukowaną etykietą. Pro tip: niektóre PaczkoPunkty (Points Relais / Afhaalpunten) są wyposażone w drukarkę. Pokaż kod QR, aby wydrukować etykietę na miejscu. Włochy – z wydrukowaną etykietą. Czas, gabaryty i cena InPost podaje szacowany czas doręczenia do Polski, liczony od następnego dnia roboczego po nadaniu. Najkrócej mają iść przesyłki z Francji, Belgii, Holandii i Luksemburga: 3 dni robocze. Z Hiszpanii i Portugalii: 4 dni robocze. Z Włoch: 5 dni roboczych. Dostępne są cztery rozmiary bagażu: Mini (4 × 23 × 40 cm, do 3 kg, tylko w aplikacji), Mała (8 × 38 × 64 cm, do 25 kg), Średnia (19 × 38 × 64 cm, do 25 kg) oraz Duża (41 × 38 × 64 cm, do 25 kg). To właśnie gabaryt „Duża” odpowiada skrytce C i stał się punktem odniesienia dla promowanej walizki. Czy to się opłaca? Odpowiedź brzmi: to zależy od linii lotniczych i kraju, do którego lecimy i z którego wracamy. Ceny nadania bagażu w liniach lotniczych mogą być wyższe niż usługi InPost, ale nie muszą. Część cen (np. w Ryanair) zmienia się sezonowo. Według wyliczeń portalu Money.pl dostarczenie naszej walizki do Włoch kosztuje 49,99 zł i jest najtańsze. Z Belgii, Francji, Hiszpanii i Holandii to koszt 104,99 zł, a z Luksemburga – 107,99. Najdroższa jak na razie jest Portugalia, gdyż należy zapłacić 125,99 zł. Specjalna walizka do Paczkomatu Firma promuje InPost Parcel Suitcase, czyli walizkę z polikarbonu, z odpinanymi kółkami i czterocyfrowym zamkiem szyfrowym, zaprojektowaną specjalnie pod wymiar skrytki C (41 × 38 × 64 cm). Jej cena to 320 zł, a pierwsza partia produktu wyprzedała się w ciągu doby. Co stanie się, jeśli wyślesz bagaż, a na przykład twój lot zostanie odwołany? To proste: jeśli przesyłka nie zostanie odebrana, ma wrócić do miejsca nadania. Źródła: InPost, Onet, Money.pl
Siklawa to duma polskich Tatr. Najpotężniejszy wodospad w kraju imponuje nie tylko rozmiarami
Huk spadającej wody, surowe tatrzańskie krajobrazy i imponująca wysokość – Siklawa to jedno z najbardziej spektakularnych miejsc w polskich górach. Największy wodospad w Tatrach przyciąga turystów niezależnie od sezonu.
W tym artykule: Największy wodospad w Tatrach Polskich zachwyca nie tylko rozmiarami Wodospad Siklawa w Tatrach – okolica Jak dotrzeć pod największy wodospad w Tatrach Polskich? Wodospad Siklawa – praktyczne informacje przed wędrówką Czy Siklawa to największy wodospad w Tatrach? Największy wodospad w Tatrach Polskich znajduje się w Tatrach Wysokich i jest częścią potoku Roztoka. Spada z progu Ściany Stawiarskiej, która rozdziela dwie doliny: Roztoki oraz Pięciu Stawów Polskich. Woda spływa tu dwoma, trzema, a zdarza się, że również czterema strugami. To zależy od poziomu wody w Wielkim Stawie. Wysokość Siklawy to 65-70 metrów, a nachylenie ściany: 35 stopni. Huk wody jest tu tak wielki, że trudno cokolwiek usłyszeć. Dlatego turyści oddają się tu po prostu kontemplacji. Milkną rozmowy, pokrzykiwania. Największy wodospad w Tatrach Polskich zachwyca nie tylko rozmiarami Przy dobrej pogodzie obserwować tu można urokliwą mgiełkę przybierającą różne kolory. Ten efekt przyciąga artystów, zwłaszcza malarzy i poetów, już od XIX wieku. Powstało wiele obrazów, na których zobaczymy charakterystyczną siklawską tęczę. Już w 1832 roku największy wodospad w Tatrach Polskich opisywał Seweryn Goszczyński: „O sto kroków od nas przewalał się spadek Siklawej Wody, i rosił nas mgłami swoimi. Przekrojony od sterczącej na wierzchu opoki, rzuca się po skale prostopadłej”. Wodospad Siklawa w Tatrach – okolica Sama okolica Siklawy jest wręcz bajkowa. Wysokie szczyty Tatr Wysokich, zielone wzgórza, mieniące się w słońcu górskie jeziora. Nieopodal położone jest schronisko PTTK w Dolinie Pięciu Stawów (1670 m n.p.m., najwyżej w polskich górach). A sama Dolina Pięciu Stawów uważana jest za najpiękniejszą w Tatrach. Można stąd wyruszyć np. na Kozi Wierch (2291 m n.p.m.). To najwyższy wierzchołek w Polsce, niebędący szczytem granicznym (jak np. Rysy). Ewentualnie na Szpiglasowy Wierch, z którego roztacza się fantastyczna panorama na polskie i słowackie góry. Niezwykły klimat ma też samo Schronisko PTTK w Dolinie Pięciu Stawów Polskich. Spotkamy tu wielbicieli gór z całej Polski i nie tylko. Wielu bywalców poleca też tutejszą kuchnię, a zwłaszcza legendarną szarlotkę. Jak dotrzeć pod największy wodospad w Tatrach Polskich? Szlak prowadzący do wodospadu Siklawa jest łatwy, dlatego warto polecić go nawet osobom, które dopiero rozpoczynają swoją przygodę z górskimi wędrówkami. Można tam dojść na przykład z parkingu w Palenicy Białczańskiej. Idąc czerwonym, a następnie zielonym szlakiem Doliną Roztoki dotrzemy do Siklawy w trzy godziny. Po drodze mamy szansę zobaczyć także inny wodospad – Wodogrzmoty Mickiewicza. Nieco okrężną – ale równie piękną trasą – można tam dojść również przez Morskie Oko. Obie te trasy uważane są za jedne z najpiękniejszych w całych Tatrach. W sezonie musimy więc liczyć się z dużą liczbą napotkanych turystów. Warto rozważyć rozpoczęcie wyprawy o bardzo wczesnej porze – np. 5 czy 6 rano, kiedy na szlakach jest jeszcze dość pusto. Wcześniej dobrze pomyśleć też o rezerwacji miejsca parkingu w Palenicy. Jest to możliwe online i warto to zrobić ze sporym wyprzedzeniem. Koszt to 36 zł za dzień. Gdy ten parking jest pełny, można spróbować dostać się na te na Łysej Polanie, Polanie Zgorzelisko, w Bukowinie Tatrzańskiej lub Białce Tatrzańskiej. Inną opcją jest dojazd busem z Zakopanego. W sezonie, w popularnych godzinach jeżdżą one nawet co kilkanaście minut. Wodospad Siklawa – praktyczne informacje przed wędrówką Na cały trekking pod Siklawę i z powrotem warto zarezerwować sobie od 6 do 7 godzin. Tak by mieć czas na niespieszny marsz, ale też podziwianie widoków czy posiłek. Warto pamiętać, że wchodząc do Tatrzańskiego Parku Narodowego w Palenicy Białczańskiej, musimy uiścić opłatę: 10 zł osoba dorosła, 5 zł – dziecko. Są też bilety tygodniowe: odpowiednio: 50 i 25 zł. A także grupowe: 90 zł dla grupy 10 osób (45 zł – ulgowy). Pieniądze z biletów przeznacza się na tworzenie i utrzymanie infrastruktury turystycznej (wynajem przenośnych toalet, sprzątanie i remonty szlaków, wymianę oznaczeń itp.) i edukacyjnej parku narodowego oraz na ochronę przyrody. 15 procent wpływów z opłat za wstęp wspiera działalność ratowniczą Tatrzańskiego Ochotniczego Pogotowia Ratunkowego. Wprawdzie szlak jest prosty i nie wymaga żadnego specjalistycznego sprzętu, ale warto pamiętać, że po deszczu bywa tu bardzo ślisko. Część trasy może też być oblodzona, wiedzie przez pas wygładzeń polodowcowych – ten fragment nazywany jest czasem danielkami. Nazwa wzięła się od przewodnika tatrzańskiego Jana Gąsienicy Daniela, który w 1924 roku poślizgnął się tu i spadł w przepaść. Gerlach: najwyższy szczyt Tatr. Znane i mniej znane fakty o największej z tatrzańskich gór Z wysokością 2655 m n.p.m. Gerlach nie tylko góruje nad innymi szczytami Tatr Wysokich, ale także stanowi symbol i wyzwanie dla miłośników górskich wędrówek i alpinistów. Najwyższy szcz... Siklawa – jak się przygotować? To, że szlak jest dość łatwy, nie oznacza, że na Siklawę można wybrać się w klapkach japonkach, podkoszulku i z reklamówką popularnego dyskontu w dłoni. Konieczne są dobre buty trekkingowe i odpowiednia odzież: kurtka przeciwdeszczowa, spodnie trekkingowe, softshell, polar. Musimy pamiętać, że pogoda w górach potrafi zmienić się błyskawicznie. Musimy być przygotowani na deszcz, burzę, grad, znaczny spadek temperatury. Do niedużego plecaka warto wrzucić wodę i batony energetyczne na zapas. Poza tym latarkę czołówkę, bidon filtrujący wodę czy apteczkę, koniecznie z plastrami na otarcia. Czy Siklawa to największy wodospad w Tatrach? Warto pamiętać, że Siklawa dość często mylona jest z Siklawicą, a więc wodospadem, który leży w całkiem innym miejscu: na końcu Doliny Strążyskiej, pod Giewontem, w Tatrach Zachodnich. Co ciekawe, Siklawa nie jest największym wodospadem całych Tatr. Ten znajduje się już na Słowacji, dokładnie w Dolinie Białej Wody. Nazywa się Ciężka Siklawa i jest wysoki nawet na 100 metrów. Nasz ekspert Maciej Wesołowski Redaktor prowadzący „National Geographic Traveler". Reporter. Autor książek, m.in.: „Szpagat w pionie. W drodze przez Indie" i „Cafe Macondo. Reportaże z Kolumbii"
Ostatnia podróż dziedzica fortuny. Michael Rockefeller zaginął na terenach łowców głów i kanibali
W 1961 roku młody Michael Rockefeller wyruszył w głąb dzikiej Papui, by gromadzić bezcenną sztukę plemienną dla nowojorskiego muzeum. Jego wyprawa zakończyła się tragicznie u Wybrzeża Kazuarin, gdzie po katastrofie łodzi ślad po nim na zawsze zaginął. Przez dekady spekulowano o utonięciu lub ataku rekina, jednak relacje świadków z wiosek Asmatów rzucają na tę sprawę znacznie mroczniejsze światło.
W tym artykule: Zaginiony milioner Kim są Asmatowie? Najniebezpieczniejszy region świata Kim są kanibale Kto zjadł Rockefellera? Michael Rockefeller, świeżo upieczony absolwent wydziału antropologii Uniwersytetu Harvarda, wyruszył w 1961 roku do Papui na zlecenie ojca. Nelson Rockefeller, burmistrz Nowego Jorku, polecił mu zgromadzić kolekcję sztuki plemiennej dla ufundowanego przez rodzinę nowojorskiego Metropolitan Museum of Art. Po kilku miesiącach spędzonych w Dolinie Baliem Michael pojechał na południe wyspy ku wybrzeżu Morza Arafura. To tereny plemienia Asmatów, które cieszyło się opinią najbardziej wyrafinowanych rzeźbiarzy Oceanii, ale także łowców głów i kanibali. Wcześniej do kolekcji Rockefellerów trafiały przypadkowe dzieła sztuki z Papui, zbierane przez oficerów wojska, urzędników kolonialnych i nielicznych misjonarzy. Ustalenie pochodzenia tych eksponatów było często niemożliwe. Dlatego Michael postanowił zrobić coś, czego nikt przed nim nie dokonał – dotrzeć do samego źródła. Ruszył do „jądra ciemności”. Przez kilka miesięcy podróżował po asmackich wsiach, zbierając i dokumentując sztukę oraz wowipitsj (rzeźbiących w drewnie). Potem wypłynął w stronę Wybrzeża Kazuarin. 17 listopada 1961 roku, kilka kilometrów od brzegu, wzburzone fale przewróciły kilkunastometrowy katamaran. Na pokładzie był Michael Rockefeller i holenderski antropolog Rene Wassing oraz lokalni przewodnicy, którzy od razu popłynęli wpław po pomoc. Ta jednak nie nadchodziła. Po dwóch dniach dryfowania łódź oddaliła się 20 km do brzegu. Zniecierpliwiony Michael postanowił popłynąć do brzegu wpław. Był młody, silny i wierzył, że w kilkanaście godzin dotrze do celu. Na wszelki wypadek obwiązał się liną, do której przytroczone były dwa kanistry po paliwie. Wczesnym rankiem ruszył w stronę majaczącego na horyzoncie lądu. Po kilkudziesięciu minutach zniknął towarzyszom z oczu i ślad po nim zaginął. Zaginiony milioner Dzisiaj, w dobie telefonów komórkowych, GPS i łączności satelitarnej, trudno wyobrazić sobie taką sytuację. Jednak ponad pół wieku temu mimo wyznaczenia nagrody i zorganizowania trwającej wiele miesięcy akcji poszukiwawczej, w którą zaangażowały się setki osób, nie udało się trafić na ślad zaginionego antropologa. Mnożyły się spekulacje – nikt nie chciał uwierzyć, że Michael Rockefeller po prostu utonął w płytkich przybrzeżnych wodach. Badania DNA dawnych Polinezyjczyków rzucają światło na zasięg ich podróży Niezwykle szeroki zasięg podróży jakie odbywali wcześni polinezyjscy podróżnicy morscy został odwzorowany w nowym badaniu genetycznym Bardziej prawdopodobne wydawało się, że padł ofiarą rekina lub jednego z potężnych słonowodnych krokodyli różańcowych, wówczas często spotykanych w tych wodach. Sugerowano też, że antropolog w otoczeniu tubylców zaszył się w głębi dżungli, niczym Kurtz, bohater „Jądra ciemności” Josepha Conrada, albo zginął z rąk kanibali. Żaden z wariantów nie znalazł jednak potwierdzenia w faktach i w 1964 roku Michael Rockefeller został uznany za zmarłego. Przez dekady jego legenda przyciągała do Papui awanturników i łowców przygód. Ponoć pod koniec lat 70. rodzina Rockefellerów wynajęła prywatnego detektywa, któremu w jednej z wiosek Asmatów udało się wymienić silnik do łodzi za trzy czaszki białych. Miejscowi utrzymywali, że to szczątki jedynych trzech białych, jakich zabito i zjedzono w tym rejonie. Czy jedna z nich należała do zaginionego antropologa i czy znalazca otrzymał ćwierć miliona dolarów nagrody za jej przywiezienie do Stanów Zjednoczonych – nie wiadomo. Rockefellerowie nigdy nie potwierdzili ani nie zdementowali tych pogłosek. Wzmianki o śmierci Rockefellera pojawiają się we wspomnieniach Tobiasa Schneebauma, kolekcjonera sztuki, który spędził pod koniec lat 70. wiele miesięcy na terenach Asmatów, żyjąc wśród miejscowych i kontynuując pracę Michaela. Ponoć w jednej ze wsi Schneebaum spotkał wojowników, którzy przyznali się do udziału w zabiciu i zjedzeniu białego antropologa. Biorąc pod uwagę kultywowane przez Asmatów tradycje, wersja ta wydawała się wielce prawdopodobna. Kim są Asmatowie? Jako pierwszy Asmatów opisał James Cook w dzienniku z wyprawy w 1770 roku. Jego okręt zakotwiczył u ujścia rzeki Kuti. Dwie łodzie pełne ludzi wyruszyły na poszukiwanie źródła słodkiej wody. Marynarze natknęli się na flotyllę dłubanek wypełnionych uzbrojonymi wojownikami – doszło do potyczki, w której od strzał zginęło 20 ludzi Cooka. Przez następne stulecia nieprzyjazny teren, uciążliwy klimat i ponura sława bezlitosnych łowców głów skutecznie zniechęcały kogokolwiek do prób nawiązania kontaktu i wypraw w ten rejon. Pierwsi misjonarze dotarli tu dopiero na przełomie lat 40. i 50. XX wieku. Zastali wsie pogrążone w permanentnej wojnie. Administracja holenderska podjęła próby pacyfikacji łowców głów z południa wyspy, na terenach plemion Marind-Anim i Asmat powstały posterunki wojskowe. Uczestnicy wypraw po głowy byli sądzeni i karani, jednakże jurysdykcja władz kolonialnych sięgała zaledwie kilka mil od posterunku. Chcesz zobaczyć prawdziwy koniec świata? Jedź na Papuę! Oto 6 sposobów, jak zrobić to tanio - Traveler Jest jednym z ostatnich dzikich miejsc. Zaskakuje egzotyczną przyrodą i niezwykłymi tradycjami. Znamy sposoby, jak zwiedzić to miejsce (i przy okazji nie zbankrutować). Do początku lat 60. XX wieku tereny te znajdowały się pod kontrolą holenderską jako część Holenderskich Indii Wschodnich. Dzisiaj wsie położone na wybrzeżu Morza Arafura należą do Indonezji. Mają stały kontakt ze światem – w większości umieszczono posterunki wojska i policji indonezyjskiej, a obok wsi Asmatów wyrastają osady Indonezyjczyków przesiedlonych z Jawy i Sulawesi. Najniebezpieczniejszy region świata Południe Nowej Gwinei to jeden z najmniej przyjaznych ludziom rejonów świata. Od stóp Gór Śnieżnych po brzeg Morza Arafura ciągnie się kilkusetkilometrowej szerokości pas bagnistej nizinnej dżungli, poprzecinanej gęstą siecią rzek o mętnej wodzie, i błotnistych kanałów zamieszkanych przez krokodyle różańcowe. Codziennie słone wody przypływu wdzierają się dziesiątki kilometrów w głąb lądu. Nie ma tu żadnych dróg, nie da się uprawiać ziemi. Do osad położonych w zasięgu pływów Morza Arafura, przylepionych do błotnistych brzegów rzek i strumieni, można dotrzeć przez kilka godzin w ciągu doby, kiedy poziom wody jest na tyle wysoki, że wydrążone w pniach drzew łodzie nie utykają w błocie. Przez resztę czasu wsie są odcięte od świata. Ludzie skazani są na to, co uda im się złowić w morzu i rzekach oraz to, co zrodzi nieprzyjazna dżungla. A ta wbrew pozorom rodzi niewiele – półdzikie banany, sago i dziki tytoń – często w miejscach oddalonych o wie-le godzin drogi łodzią od wsi. Zdobywanie jedzenia zajmuje dużo czasu, wsie sprawiają przez większą część dnia wrażenie całkowicie wyludnionych. Ich mieszkańcy koczują w dżungli w pobliżu gajów palm sagowych lub na terenach łowieckich. Osady liczą na ogół kilkanaście lub kilkadziesiąt domów, skupionych wokół jeu – stojącego frontem do brzegu długiego domu mężczyzn. Jeu jest sercem wspólnoty – odbywają się tam wszystkie przygotowania do ceremonii i obrzędów. Do domu wstęp mają tylko mężczyźni – śpią tam, rzeźbią lub po prostu chronią się przed upałem i kobietami, palą tytoń. Każdy z klanów zamieszkujących wioskę ma w długim domu (lub w jednym z kilku długich domów, jeśli wieś jest większa) swoje palenisko, strzeżone przez rzeźby wyobrażające przodków. Nad paleniskiem przechowywane są należące do klanu przedmioty ceremonialne: bębny, maski i zdobyte w czasie wypraw wojennych głowy. Asmaci wyprawiali się po nie od zawsze, a w bardziej oddalonych od cywilizacji wspólnotach obyczaj ten był w skrytości kultywowany do niedawna. Jeszcze kilka czy kilkanaście lat temu zdarzało się, że ludzie znikali bez wieści, a po pewnym czasie w jednej z sąsiednich wsi pojawiały się nowe trofea. Świeżo zdobyta głowa była niezbędnym rekwizytem rytuałów inicjacyjnych, a liczba zdobytych głów stanowiła o statusie społecznym mężczyzny. Kim są kanibale Wyprawom wojennym i zdobywaniu głów towarzyszył kanibalizm. Aczkolwiek mocno osadzony w obrzędach i ceremoniach, miał on w tym rejonie bardzo prozaiczne podłoże. Ludzkie mięso stanowiło istotne uzupełnienie diety ubogiej w białko zwierzęce – człowiek, obok przypominających strusie nielotnych kazuarów, krokodyli i dzikich świń, był w dżungli Nowej Gwinei podstawową zwierzyną łowną. Ciała zabitych wrogów były ćwiartowane i sprawiane wedle reguł przekazywanych z pokolenia na pokolenie. Mięso z odciętych kończyn i trzewi po upieczeniu w ogniu mieszano z mąką z sago. Tak powstawał święty chleb, którym częstowano wszystkich uczestników uczty. Wszyscy też nacierali się krwią zabitego zmieszaną z popiołem z opalonych z głowy włosów. Dzięki temu mogli się z nim zjednoczyć. Z upieczonej głowy zdejmowano skórę. Ciosem kamiennej siekiery wybijano w czaszce otwór, od tego momentu siekiera nosiła imię zabitego. Przez otwór liściem palmy można było wygrzebać mózg – zmieszany z mąką sagową i upieczony w liściu był zarezerwowany dla starszyzny. Czaszka pozbawiona żuchwy (na wszelki wypadek, gdyby zmarły postanowił chcieć się zemścić) ozdabiana była plecionką z paciorków i nasion, piórami, i wieszana nad paleniskiem jako trofeum potwierdzające status społeczny zabójcy. Kanibalizm praktykowała większość mieszkańców Nowej Gwinei. Choć zakazany i surowo tępiony przez władze indonezyjskie, okazał się tak głęboko zakorzeniony w kulturze i wierzeniach, że niektóre plemiona żyjące w głębi interioru – jak chociażby Korowajowie – kultywują go do dziś. To właśnie opowieści o kanibalach przyciągają w ten nieprzyjazny rejon turystów. W dzisiejszych czasach biali mogą czuć się względnie bezpiecznie – wszystko wskazuje, że w całym XX w. w regionie zaginęło zaledwie kilku przybyszów z zewnątrz. Kto zjadł Rockefellera? Kilka lat temu zafascynowany legendą Rockefellera amerykański reporter Carl Hoffman zaczął zgłębiać archiwalne materiały dotyczące okoliczności śmierci i poszukiwań zaginionego antropologa. Badania skłoniły go do wyprawy w poszukiwaniu ostatnich żyjących świadków tamtych wydarzeń. W 2012 r. wyruszył do Papui Zachodniej, by odsłonić skrywaną przez dwa pokolenia ponurą tajemnicę. Podróżując śladami antropologa dotarł do ostatnich żyjących w zagubionej wśród bagien wiosce świadków zdarzeń. Miejscowi potwierdzili najbardziej przerażającą wersję ostatnich chwil Rockefellera – przedstawiając dziennikarzowi osobliwą inscenizację śmierci. Fascynująca relacja z podróży i poszukiwań ukazała się kilka miesięcy temu w książce pod tytułem „Savage Harvest”. Okazało się, że po kilkunastu godzinach w wodzie, wyczerpany do granic sił Michael Rockefeller dopłynął do brzegu. Tam czekało na niego osiem długich łodzi z kilkudziesięcioma wojownikami ze wsi Otsjanep. Pech chciał, że kilka lat wcześniej holenderski patrol w ramach pacyfikacji zabił kilku mieszkańców tej osady. Teraz nadarzyła się okazja, by zabić kogoś z plemienia białych, podnosząc swój status społeczny i wykazując się wobec kuzynów i krewnych odwagą. Jak relacjonuje Hoffman, wojownik o imieniu Pep, nie zastanawiając się długo, wbił ostrze włóczni w brzuch białego. Towarzysze pomogli mu wciągnąć Rockefellera do łodzi. Powiosłowali w stronę małej zatoczki, gdzie zgodnie z odwiecznymi prawidłami dopełnili obrzędu, ćwiartując i zjadając ciało. W ten sposób na pewien czas przywrócili zachwianą, ulotną równowagę. Czy opisana w książce historia zamyka sprawę? Wersja Hoffmana wydaje się wiarygodna i osadzona w realiach rejonu. Niestety nie ma twardych dowodów – można domniemywać, że jedna z trzech czaszek białych przywiezionych przez detektywa była w istocie czaszką Rockefellera. Mogłyby potwierdzić to badania DNA, ale tu ruch należy do rodziny Rockefellerów. Śmierć Michaela była dla nich, zwłaszcza dla siostry antropologa, olbrzymią traumą, trudno się więc dziwić, że nie chcą już drążyć sprawy i pozostawili książkę bez komentarza.
Majówka 2026: dokąd się wybrać na wyjazd last minute?
Skyscanner wskazuje top destynacje, podróżnicze preferencje Polaków i sposoby na oszczędności.
Przed nami długo wyczekiwana majówka – dla wielu Polaków to pierwszy w tym roku moment, by na chwilę oderwać się od codzienności i zaplanować krótki wyjazd. Według danych Skyscanner aż 70% polskich podróżników deklaruje*, że chętnie wykorzystuje długie weekendy i święta, by zyskać więcej czasu na podróże. Wśród najpopularniejszych kierunków na długi weekend majowy niezmiennie królują Mediolan, Rzym, Paryż czy Valletta. Jednocześnie podróżnicy chętnie szukają alternatywnych miejsc i budżetowych rozwiązań. Najchętniej wyszukiwane kierunki na majówkę Choć w 2026 roku układ majowego kalendarza nie oferuje wielu dni wolnych od pracy, majówka pozostaje jednym z najważniejszych terminów podróżniczych tej wiosny. Wykorzystanie 3 dni urlopu wokół weekendu majowego pozwala zaplanować wyjazd w terminie od 29 kwietnia do 4 maja. Najczęściej wyszukiwane destynacje na przedłużony weekend majowy** to: Mediolan, Włochy (ceny biletów od: 311 zł), Rzym, Włochy (ceny biletów od: 456 zł), Valletta, Malta (ceny biletów od: 541 zł), Paryż, Francja (ceny biletów od: 464 zł), Londyn, Wielka Brytania (ceny biletów od: 250).*** Oprócz kultowych destynacji, w wybranym terminie turyści szukają także lotów m.in. do: Tirany, Zadaru, Madrytu czy Aten. Do tych destynacji wciąż można znaleźć połączenia lotnicze poniżej 600 zł.*** Kierunki, które zyskują na popularności w maju Obok sprawdzonych faworytów coraz większym zainteresowaniem cieszą się miasta, które w ostatnich tygodniach odnotowały wyraźny wzrost wyszukiwań. Najbardziej zyskujące na popularności kierunki*** na maj 2026 to: Bruksela, Praga, Wiedeń, Budapeszt i Gdańsk. Na dalszych miejscach listy znalazły się m.in. Trapani, Bazylea, Amsterdam i Manchester. Majowe wyjazdy stają się zatem zróżnicowane. Podróżni wybierają zarówno słoneczne kierunki śródziemnomorskie, jak i dynamiczne europejskie miasta idealne na city break. W zestawieniu nie brakuje także miejsc, do których łatwo dotrzeć samochodem. Warto skorzystać z oferty wynajmu aut dostępnej w Skyscanner, aby znaleźć najtańsze rozwiązanie i uprościć planowanie wyjazdu. Majówka 2026 vs. majówka 2025 Dane Skyscanner pokazują, że najpopularniejsze kierunki wciąż pozostają pierwszym wyborem podczas planowania urlopów majowych. W zeszłym roku, na przełomie kwietnia i maja lista top kierunków wyglądała podobnie: Mediolan, Rzym, Londyn, Paryż i Barcelona. Różnica widoczna jest natomiast w samym planowaniu podróży. W ubiegłym roku polscy podróżnicy zaczynali organizować wyjazdy trwające tydzień lub krócej średnio 24 dni przed planowanym wylotem. W tym roku turyści planują urlop z większym wyprzedzeniem – średnio 33 dni przed terminem wylotu, a 82% użytkowników Skyscanner szuka lotów na tydzień lub krócej. Elastyczność kluczem do prawdziwych oszczędności Coraz więcej osób szuka nie tylko wymarzonego kierunku, ale także sposobu na podróż dopasowaną do budżetu. Polscy podróżnicy są otwarci na modyfikowanie planów, jeśli pozwala to obniżyć koszty. Wyniki ankiety OnePoll* przeprowadzonej dla Skyscanner pokazują, że: 36% ankietowanych jest gotowych zmienić termin lotu, jeśli pozwoli im to zaoszczędzić, 33% rozważyłoby wylot z innego lotniska, 29% byłoby skłonnych zmienić miejsce zakwaterowania, by budżet wystarczył na więcej atrakcji. Elastyczność staje się jednym z najważniejszych elementów planowania podróży. Korzystanie ze sprytnych narzędzi pozwala znaleźć najlepszą opcję bez konieczności rezygnowania z wyjazdu. W aplikacji Skyscanner szczególnie przydają się funkcje „Podróże w dowolnym kierunku” oraz „Dodaj lotniska w pobliżu”, które pozwalają szybko porównać alternatywne kierunki i terminy. Czasem wystarczy zmiana daty wylotu lub powrotu, wybór pobliskiego lotniska albo alternatywny dojazd samochodem, by znaleźć korzystniejszą ofertę. Skyscanner pomaga w planowaniu podróży, oszczędzając czas i budżet użytkowników. Odwiedź www.skyscanner.pl lub pobierz aplikację i zaplanuj majówkę na własnych zasadach. Materiał promocyjny Skyscanner
Schabowy, oranżada i otwarte okna – testujemy retro pociąg Nieśpieszny
Bez klimatyzacji, z szeroko otwartymi oknami, w ośmioosobowym przedziale i w bardzo wolnym tempie – przejechałem się pociągiem Nieśpieszny PKP IC. Ta nowa oferta narodowego przewoźnika cieszy się olbrzymim zainteresowaniem, a bilety na każdą trasę sprzedają się błyskawicznie. Czy to podróż dla każdego?
W pierwszą oficjalną trasę Nieśpieszny wyruszy w piątek 17 kwietnia 2026 r. Pociąg „Góral” przejedzie z Warszawy do Zakopanego w… blisko dziesięć i pół godziny! Najszybsze pociągi pokonują ten dystans dwa razy szybciej. Czy warto zatem wsiąść do Nieśpiesznego? Czym jest Nieśpieszny? To tak naprawdę nowa kategoria pociągów obok TLK, IC, EIC czy EIP. Nieśpieszny to pociąg sentymentalny, bo tworzą go wagony sprzed kilkudziesięciu lat, które wyremontowano, ale ich nie zmodernizowano. Wyglądają niemal tak, jakby wyjechały z fabryki jakieś 40 lat temu. Co to oznacza dla podróżnego? Oto najważniejsze cechy składu: większość wagonów ma 8 osobowe przedziały (teraz standardem stają się 6-osobowe); 1 klasa – 6 osobowe; skład ciągnie znana wszystkim miłośnikom kolei lokomotywa EP05-23, zwana potocznie „Czesio”; w Nieśpiesznym nie uświadczysz klimatyzacji; nie ma Wi-Fi (ale internet w telefonie działał mi znośnie); cały wystrój i układ jest taki jak w wagonach w latach osiemdziesiątych – tapicerka czy zasłonki; w WARS-ie można zjeść tradycyjne polskie dania, głównie mięsne. Polowanie na Nieśpiesznego Trochę trudno w to uwierzyć, ale w taką sentymentalną i dość niewygodną podróż, chce udać się naprawdę wiele osób. Bilety na pierwsze trasy nowego-starego pociągu wyprzedają się na pniu. Do września PKP IC zapowiedziało do września 40 połączeń, więc można próbować zdobyć bilety w kolejnych miesiącach. Te trasy są szyte na miarę i w zasadzie nie powtarzają się. Są takie, które łączą odległe od siebie miasta np. Poznań z Kołobrzegiem czy Warszawę ze Szczecinem, ale też pętle – niektóre trwające nie więcej niż godzinę, inne – wielogodzinne. Warto sprawdzać ofertę co jakiś czas, bo będą pojawiać się kolejne połączenia. Nie zawsze Nieśpieszny jest bardzo wolny (ale nie jest to najszybszy pociąg świata), bo pod koniec maja w niecałe sześć godzin przejedzie ze Szczecina do Warszawy. Dlatego czasem może być to dobra alternatywa dla podróżnych, którzy po prostu chcą gdzieś dotrzeć, a przy okazji można zrobić to na pokładzie nietypowego pociągu. Ile kosztuje Nieśpieszny? Zobaczmy na konkretnym przykładzie. 19 kwietnia Nieśpieszny jedzie z Zakopanego do Warszawy. To koszt 159 zł w drugiej klasie lub 189 zł w pierwszej klasie. To zdecydowanie drożej niż przejazd na tej samej trasie pociągiem TLK, ale taniej niż słynnym Pendolino. Główna różnica polega jednak na o wiele dłuższym czasie trwania przejazdu. Ale o to chodzi w tym sentymentalny projekcie PKP IC – jak podaje przewoźnik – „w którym sama droga była równie ważna jak cel”. Ceny uzależnione są – jak można się domyślić – od długości przejazdu i klasy. Z informacji przewoźnika wynika, że najtańsze są dostępne w cenie 49 zł (do 50 km w drugiej klasie), a najdroższe – 229 zł (na dystansie 601–1000 km w pierwszej klasie). Co zjemy w Nieśpiesznym? WARS w Nieśpiesznym również przeniósł się w czasie. Na dobry początek skosztowałem czerwonej oranżady Bolek i Lolek. Z napitków jest też oczywiście kawa z fusami (ale też rozpuszczalna) i wybór herbat oraz piwo. Jarosze będą rozczarowani. Menu składa się głównie z dań mięsnych – są to m.in. chleb ze smalcem, pasztet, kiełbasa czy flaki. Jest też szarlotka (przetestowałem – bardzo dobra). Ceny w przeciwieństwie do pociągu nie są retro – na przykład bigos kosztuje 32 zł, a schabowy z dodatkami – 44 zł (to najdroższa potrawa w menu). Szkoda, że nie ma pierogów. Komfort w Nieśpiesznym? Nieśpieszny będzie przemierzał Polskę latem. Już w czasie kwietniowego przejazdu dla zaproszonych gości było w nim momentami duszno, bo nie ma klimatyzacji. Dlatego jeśli ktoś nie przepada za szeroko otwartymi oknami w mknącym pociągu – warto zastanowić się, czy to właściwy wybór. Zaskoczeniem było dla mnie to, że niektóre przedziały pachniały nowością – tapicerka, mimo że stylizowana na komunistyczną, jest nowa. Jak podała „Wyborcza” zasłonki ponoć wykonano z cudem odnalezionych dwóch bel starego materiału. Przy odrobinie dobrej woli można ulec złudzeniu, że czas się cofnął. W przeciwieństwie do składów sprzed paru dekad w Nieśpiesznym jest jednak dość cicho. To spory plus (do momentu, gdy nie otworzymy okien). Jeden z wagonów posiada przedziały sypialne. Fotele są złożone i się w nich po prostu siedzi, ale widziałem śmiałków, którzy dostosowali je do pozycji horyzontalnej. Wygląda na to, że przypadku dłuższych podróży Nieśpiesznym będzie opcja drzemki. Dostępność w Nieśpiesznym Skład nie jest dostosowany dla osób poruszających się na wózkach, nie mogą z niego skorzystać. Jednak przewoźnik zadbał o rowerzystów. W dwóch wagonach znajduje się w sumie kilkanaście stojaków na jednoślady. Oznacza to, że podróż w tym niezwykłym pociągu można kreatywnie połączyć z rowerową eskapadą. Przechodzenie między wagonami może sprawiać trudność, bo drzwi są naprawdę retro i ich otwarcie wymaga siły. To samo tyczy się drzwi wejściowych do składu. Retro WC Zaskoczeniem dla młodszych podróżnych mogą być toalety, które nie posiadają zamkniętego obiegu. Oznacza to, że nieczystości trafiają – jak przed laty – na tory. Obowiązuje w nich bezwzględny zakaz używania ich podczas postoju na stacjach. Należy z nich korzystać wyłącznie w czasie jazdy, poza obszarami zabudowanymi i peronami. Nieśpieszny. Czy warto? Gdy zależy nam na podziwianiu ładnych widoków z okna i mamy sentyment do kolei sprzed kilku dekad – będzie to strzał w dziesiątkę. Czy spokojne tempo jazdy przełoży się na kontemplacyjną atmosferę w środku wagonów? Wśród haseł reklamujących Nieśpiesznego pojawiają się takie sformułowania jak „cisza i spokój”, ale przewoźnik nie stworzył cichego wagonu dla osób oddających się lekturze. Przewiduję, że skład będzie świadkiem wielu imprez i ożywionych dyskusji miłośników kolei. Źródło: National Geographic Polska Nasz autor Szymon Zdziebłowski Dziennikarz naukowy i podróżniczy, z wykształcenia archeolog śródziemnomorski. Przez wiele lat był związany z Serwisem Nauka w Polsce PAP. Opublikował m.in. dwa przewodniki turystyczne po Egipcie, a ostatnio – popularnonaukową książkę „Wielka Piramida. Tajemnice cudu starożytności” o największej egipskiej piramidzie. Miłośnik niewielkich, lokalnych muzeów. Uwielbia długie trasy rowerowe, szczególnie te prowadzące wzdłuż rzek. Lubi poznawać nieznane zakamarki Niemiec, zarówno na dwóch kółkach, jak i w czasie górskiego trekkingu.
Wakacyjny hit od PKP powraca. Bezpośrednie połączenie z Polski do Chorwacji
Polacy kochają Chorwację, ale dojazd nad Adriatyk bywa męczący. W 2026 roku znów będziemy mieć alternatywę. Do Chorwacji pojedziemy pociągiem.
Branża turystyczna dobrze wie, że podróże kolejowe cieszą się coraz większą popularnością w Europie. Trend widać również w Polsce. Od kilku lat mówiło się o uruchomieniu bezpośredniej trasy z Polski do Chorwacji. W zeszłym roku doczekaliśmy się, a teraz wyczekiwane połączenie zostanie uruchomione ponownie. Kiedy pociąg z Polski do Chorwacji? Bezpośrednie połączenie z Warszawy do Rijeki to owoc współpracy PKP Intercity i Ministerstwa Infrastruktury. Bilety w najtańszej opcji kosztowały rok temu około 200 złotych. Ceny na 2026 r. zaczynają się od 190 zł (45 euro). Minister infrastruktury Dariusz Klimczak poinformował, że pociąg Adriatic Express będzie jeździł sześć razy w tygodniu, od końca czerwca do końca sierpnia. Sama podróż ma trwać o godzinę krócej niż przed rokiem, czyli 18 godzin zamiast 19. Koleją za granicę Szczegółowe informacje PKP Intercity podało w maju. Trasa pociągu będzie obejmowała stacje w Polsce: Warszawa, Opoczno, Włoszczowa, Zawiercie, Dąbrowa Górnicza, Sosnowiec, Katowice, Zabrze, Gliwice, Tychy, Rybnik, Wodzisław Śląski, Oświęcim, Racibórz, Czechowice-Dziedzice, Chałupki, Zebrzydowice. Stacje zagraniczne to z kolei: Wiener Neustadt, Graz (Austria) Maribor, Celje, Lasko, Zidani Most, Ljubljana, Borovnica, Postojna, Pivka, Ilriska Bistrica (Słowenia) Sapjane, Opatija Matulji, Rijeka (Chorwacja) W 2026 r. część składu pojedzie do słoweńskiego miasta Koper, podobnie jak Rijeka leżącego nad Adriatykiem. PKP Intercity oferuje już kilka międzynarodowych połączeń. Z Polski dojedziemy bezpośrednio m.in. do Pragi, Budapesztu, Wiednia i Berlina. Skąd pomysł, aby siatkę połączeń poszerzyć właśnie o Chorwację? Perła Adriatyku od dekad już cieszy się dużą popularnością wśród polskich turystów.
Coraz więcej turystów szuka przygód zamiast odpoczynku. Trend „darecation” rośnie w siłę
Tradycyjne wakacje spędzane na plaży coraz częściej ustępują miejsca podróżom, które oferują coś więcej niż relaks. W 2026 roku rośnie popularność tzw. „darecation” – wyjazdów nastawionych na wyzwania, adrenalinę i przekraczanie własnych granic. Coraz więcej turystów zamiast biernego odpoczynku wybiera aktywności na świeżym powietrzu i doświadczenia, które pozwalają sprawdzić siebie w nowych warunkach.
Podróże przygodowe przestały być niszową formą eksplorowania świata i stały się jednym z najszybciej rosnących segmentów turystyki. Jak wynika z raportu Adventure Travel Trade Association (ATTA), globalna wartość tego rynku sięga już 1,16 miliarda dolarów. Co istotne, zmienia się nie tylko skala zjawiska, ale także jego charakter. Współczesne podróże przygodowe nie ograniczają się już do ekstremalnych aktywności, takich jak wspinaczka wysokogórska czy heli-skiing. Coraz częściej obejmują również doświadczenia kulturowe, kontakt z naturą i elementy rozwoju osobistego. W efekcie redefinicji ulega sama idea podróżowania – turyści nie pytają już: „Gdzie mogę odpocząć?”, ale: „Do czego jestem zdolny?” Darecation i turystyka przygodowa. Dlaczego ten trend rośnie? Rosnąca popularność tzw. „darecation” (połączenie słów dare – odwaga/wyzwanie oraz vacation – wakacje) wpisuje się w szerszy trend dynamicznego rozwoju turystyki przygodowej, która przestaje być domeną wąskiej grupy pasjonatów, a staje się jednym z głównych kierunków współczesnych podróży. Jak wskazują dane platformy Pinterest, liczba wyszukiwań hasła „turystyka przygodowa” wzrosła aż o 75%, co potwierdza rosnące zainteresowanie wyjazdami opartymi na wyzwaniach i intensywnych doświadczeniach. Za tym zjawiskiem stoi przede wszystkim zmiana podejścia do podróżowania po pandemii – coraz więcej osób rezygnuje z biernego wypoczynku na rzecz wyjazdów, które pozwalają zdobywać nowe umiejętności, budować odporność psychiczną i tworzyć trwałe wspomnienia. Psychologowie podkreślają, że jest to także reakcja na coraz bardziej „bezwysiłkowy” styl życia zdominowany przez technologie. W świecie, w którym wiele czynności odbywa się automatycznie, rośnie potrzeba sprawczości i realnego działania. Trend ten szczególnie wyraźnie widoczny jest w trzech grupach podróżnych. Pokolenie Z poszukuje doświadczeń budujących tożsamość – aż 74% młodych osób wybiera tzw. „runcations”, czyli wyjazdy łączące podróże z wymagającą aktywnością fizyczną. Z kolei milenialsi i przedstawiciele pokolenia X coraz częściej decydują się na tzw. „mikroemerytury”, traktując intensywne wyprawy jako sposób na przerwę od presji zawodowej i nadmiaru decyzji. Istotną rolę odgrywają również podróże solo – w 2026 roku ponad 70% rezerwacji w segmencie wypraw przygodowych przypada na osoby podróżujące samotnie, w tym w dużej mierze kobiety, dla których tego typu wyjazdy stają się formą rozwoju i budowania niezależności. Skala zjawiska jest znacząca – według ATTA europejski rynek turystyki przygodowej osiągnął wartość około 464 miliardów dolarów. Największymi rynkami są Niemcy, Francja, Włochy, Hiszpania, Holandia i Wielka Brytania, gdzie 73% podróżnych deklaruje, że jest „otwartych na przygody”. Ten trend wyraźnie widać także w Polsce – jak wynika z danych z naszego „Trendbooka podróżniczego 2026”, aż 70% Polaków deklaruje gotowość do dalekich podróży, jeśli oferują one unikatowe i intensywne doświadczenia. Turystyka przygodowa w Europie. Jak zmienia się sposób podróżowania? W Europie turystyka przygodowa coraz wyraźniej odchodzi od skojarzeń wyłącznie z ekstremalnymi aktywnościami, a zaczyna oznaczać przede wszystkim pogłębione i świadome formy podróżowania. Jak podkreśla Russell Walters, dyrektor regionalny Adventure Travel Trade Association na Europę: „Europejscy podróżnicy są bardzo doświadczeni i coraz bardziej motywowani wartościowymi podróżami. Chcą nawiązać kontakt z lokalną kulturą, spędzać czas na łonie natury i czuć, że ich wybory przynoszą korzyści odwiedzanym miejscom”. Raport ATTA wskazuje, że sama definicja podróży przygodowej uległa znacznemu poszerzeniu – „nie definiuje się jej już wyłącznie jako ekstremalnych lub pełnych adrenaliny przeżyć, ale jako szerokie spektrum doświadczeń”, które pozostają jednocześnie dostępne dla coraz szerszego grona odbiorców. W praktyce oznacza to, że obok aktywności fizycznych, takich jak trekking, wspinaczka czy kajakarstwo, równie istotne stają się elementy kulturowe – lokalna kuchnia, tradycje i historie mieszkańców. Dane rynkowe potwierdzają skalę tego zjawiska. Według SportsCover Direct trekking i wspinaczka górska odnotowały wzrost popularności o 69% rok do roku, a tzw. „runcations”, czyli wyjazdy łączące podróże z bieganiem, wzrosły o 56%. Dynamicznie rośnie także zainteresowanie żeglarstwem (+54%) oraz raftingiem (+38%), a liczba osób wybierających piesze wędrówki zwiększyła się o 44%. W Europie sprzyja temu rozbudowana infrastruktura szlaków prowadzących przez zróżnicowane krajobrazy – od alpejskich tras po nadmorskie ścieżki i historyczne regiony. Jednocześnie, jak podkreśla ATTA, „przygoda” nie ma dziś jednego znaczenia – dla jednych oznacza fizyczne wyzwanie, dla innych zanurzenie w kulturze, a dla wielu połączenie obu tych elementów w ramach jednego wyjazdu. Źródła: ATTA, Independent Online, Euronews, Travel Pulse, National Geographic Polska Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Podróżowanie bez limitów. Czy w 2026 roku Polacy przestali liczyć godziny w samolocie?
Czy w obecnym świecie, w którym z biletem lotniczym we własnym telefonie, możemy pokonywać tysiące kilometrów w zaledwie kilka godzin, podróżowanie ma jeszcze jakiekolwiek granice? Trendbook Podróżniczy opowiada o tym, czy niezapomniany wyjazd wart jest każdej godziny w trasie.
Spis treści: Jak podróżują Polacy? – Wyniki Trendbooka Podróżniczego 2026 Podróż, dla której warto zatrzymać zegar? Ile trwa prawdziwa podróż? Z poświęceniem, ale z głową Amerykański powieściopisarz i podróżnik, Paul Theroux, który kilka swoich książek poświęcił kilkumiesięcznym wyprawom po różnych zakątkach globu, nazywał element podróży doświadczeniem, na które trzeba się otworzyć i które trzeba opisać. Według pisarza przemieszczanie się wymaga całkowitego oddania, a sama trasa powinna być długa, tak by uczestnik mógł się w niej odpowiednio zanurzyć. Słowa te jednakże nie mają pokrycia w dzisiejszym – zdominowanym przez ruch lotniczy – świecie. Proste i tanie podróżowanie za pomocą samolotów zastąpiło wielodniowe wędrówki, jakie uprawiał Theroux. Czy jednak podróżnik 2026 roku jest ciągle w stanie poświęcić kilka godzin swojego cennego urlopu na przemieszczanie się do albo po nieznanym kraju? Odpowiedź czyha w „Trendbooku Podróżniczym” National Geographic. Jak podróżują Polacy? – Wyniki Trendbooka Podróżniczego 2026 Trendbook Podróżniczy jest raportem opracowanym na podstawie szerokiego badania zrealizowanego wśród użytkowników national-geographic.pl oraz czytelników newslettera „NG Świat do kawy”. Na podstawie 1000 głosów, które udało się zebrać wśród respondentów, powstał dokument opisujący sposoby na podróżowanie naszych czytelników w 2026 roku. Opracowanie skupia się m.in. na podróżniczych motywacjach, kierunkach obieranych w 2026 roku oraz czynnikach, które najmocniej wpływają na wyjazdy. Jednym z wniosków wynikających z Trendbooka jest zmiana podejścia naszych czytelników do podróżowania. Jak wyczytamy to we wstępie dokumentu: „podróż nie jest już tylko nagrodą po ciężkiej pracy. Jest inwestycją w siebie: w emocje, wspomnienia i osobisty rozwój”. Pytanie: jak wiele możemy dla tej inwestycji poświęcić? Podróż, dla której warto zatrzymać zegar? Wyniki badania w dużej mierze zaprzeczają obowiązywaniu jakichkolwiek limitów w długości podróży. Paul Theroux, patrząc na odpowiedzi respondentów, miałby na pewno powody do dumy, gdyż te w zdecydowanej większości oznaczają, że dla podróżnika 2026 roku czas przemieszczania się nie ma limitu. Na pytanie: „Jak daleko poza Europę jesteś gotowy/gotowa polecieć?”, aż 70% odpowiadających udzieliło właśnie takiej odpowiedzi. Pozostałe 15%, które mogłoby w samolocie spędzić ponad 10 godzin, również świadczy o sporym koszcie, jaki możemy poświęcić, zmierzając na naszą wymarzoną podróż. Na trzecim miejscu plasuje się 11-to % grupa, która preferuje transport od 6 do 8 godzinny. Świadczyć to może o dużym zainteresowaniu perłami Jedwabnego Szlaku – Samarkandą, Chiwą i Bucharą, które są łatwo dostępne za sprawą Polskich Linii Lotniczych LOT. Czas podróży dla wielu przestał być już wyzwaniem. Przyzwyczajeni do tej formy transportu, jesteśmy w stanie wytrzymać długie godziny w samolotach czy na lotniskach. Podejście to zdecydowanie poszerza horyzonty podróżnika 2026 roku, dla którego odległe zakątki globu przestają stanowić terra incognita. Ile trwa prawdziwa podróż? Wiemy już, że podróżnik 2026 roku jest w stanie poświęcić swój czas na podróż do wymarzonego celu. Jak długo trwa natomiast sam pobyt w innym miejscu? Wśród respondentów dominuje wymiar tygodniowy – podróże 36% osób trwają zwykle od 5 do 7 dni. Podobny wynik osiągnęła grupa wyjeżdżająca na ok. dwa tygodnie (34%). Dziwić może stosunkowo niski wynik tzw. city-breaków – weekendowych wyjazdów w celu szybkiego zobaczenia innego miasta, kraju. Ten, mogłoby się wydawać, popularny rodzaj podróżowania zdobył zaledwie 22%, zajmując trzecie miejsce w tej kategorii. Można się jedynie zastanawiać, jakie są powody niskiego wyniku weekendowych podróży. Może to być efekt niechęci do zatłoczonych europejskich stolic – popularnych destynacji city-breaków – lub zmian motywacji tegorocznych podróżników, którzy za najważniejszą motywację swoich wypraw traktują kontakt z naturą. Z poświęceniem, ale z głową Nieodłącznym elementem planowania wymarzonej podróży jest również ustalanie budżetu na zbliżający się wyjazd. Ustaliliśmy już, że dla podróżnika 2026 roku odległość i czas, jaki musimy pokonać, aby znaleźć się u upragnionego celu, nie stanowią dużych barier. Jak sytuacja ma się z pieniędzmi, które musimy przeznaczyć na nasz wyjazd? W odpowiedziach dominuje podejście pragmatyczne, które szuka jakości w rozsądnej cenie. 40% respondentów planuje przeznaczyć na jedną podróż od 2000 do 5000 PLN, podczas gdy 20% zwiększa ten budżet nawet do 10 000 PLN. Pierwsze widełki pozwalają na zakup biletu lotniczego w egzotyczne kierunki, jednak to dopiero na miejscu czeka na nas pozytywne zaskoczenie budżetowe. Michał Cessanis trafnie opisuje taki sposób podróżowania „tańszym”, a nie tanim. Globalna turystyka pozwala na zaoszczędzenie licznych kosztów wyprawy na niektórych elementach naszego pobytu – popularność (nie tylko wśród młodych ludzi!) zyskują tańsze hostele, a wiele miast świata oferują bezpłatne spacery z lokalnymi przewodnikami, dzięki którym jesteśmy w stanie poznać życie w innym kraju od wewnątrz. Dalekie i egzotyczne podróżowanie nie musi więc jednoznacznie kojarzyć się z drożyzną. To od nas zależy zaplanowanie budżetu, który wcale nie musi opiewać na grube tysiące, by eksplorować odległe zakątko ziemi. Źródło: National Geographic Polska Nasz autor Olaf Kardaszewski Absolwent Instytutu Stosowanych Nauk Społecznych na Uniwersytecie Warszawskim. Obecnie student magisterskiego kierunku Studiów Miejskich na tej samej uczelni. Interesuje się społecznymi i kulturowymi aspektami zmieniającego się świata, o czym chętnie pisze w swoich pracach. Współprowadzący projekt „Podziemna Warszawa” w National Geographic Polska. Uwielbia podróże, w trakcie których zawsze stara się obejrzeć mecz lokalnej drużyny piłkarskiej.
W 2026 roku w podróżach szukamy tylko jednej rzeczy. Oto jak będziemy podróżować w tym sezonie
Czytelnicy National Geographic Polska w 2026 roku – w trakcie swoich podróży – będą poszukiwać autentyczności. Niezapomniane doznania nie kryją się jedynie za egzotycznymi destynacjami, a prawdziwe piękno można dostrzec w granicach naszego kraju. Dzikość i natura wypiera utarte szlaki sprawiając, że najpopularniejsze atrakcje turystyczne zaczynają tracić na znaczeniu. O pogoni za autentycznością w podróżowaniu opowiada Trendbook Podróżniczy.
Spis treści: Czy podróżowanie to styl życia? Prawdziwe oblicze podróżowania – co doceniamy? Co kryje się za rogiem? – lokalne czy dalekie podróżowanie Triumf natury W podróżach 2026 roku dominować będzie jedno słowo: autentyczność. To właśnie tej cechy poszukiwać będą czytelnicy National Geographic PL, którzy wypełnili ankietę dotyczącą preferencji wyjazdowych. Swoich odpowiedzi udzieliło 1000 osób, z czego 64,8% to użytkownicy serwisu national-geographic.pl, a 35,2% czytelnicy newslettera „NG Świat do kawy”. W głosowaniu nieznacznie przeważały kobiety, stanowiąc 54% wszystkich respondentów, przy 45% mężczyzn (1% wybrało odpowiedź „Inna/Wolę nie odpowiadać”). Dzięki tym głosom uzyskaliśmy obraz preferencji osób, które w 2026 roku coraz częściej rezygnują z wycieczek „utartym szlakiem”. Co jeszcze stoi za naszymi wyborami? Odpowiedzi dostarcza najnowszy Trendbook Podróżniczy. Czy podróżowanie to styl życia? Większość respondentów nie traktuje podróży jako sporadycznego luksusu, planując kilka wyjazdów każdego roku. Połowa badanych (50%) podróżuje nawet ponad 3 razy rocznie, podczas gdy 36% odpowiadających wyjeżdża przynajmniej raz lub dwa. Daje to obraz grupy osób żyjących podróżami, które niemal od razu po powrocie zaczynają pakować plecak na kolejną wyprawę. Potwierdzają to twarde dane: na samym początku 2026 roku aż 52% badanych posiada już konkretne plany wyjazdowe. Znaczna część reszty respondentów (33%) także planuje swoje wyprawy, szukając konkretnej destynacji wypadu. Widzimy więc, jak ważne stało się podróżowanie w życiu Polaków – regularne wyjazdy na stałe wpisały się w nasze kalendarze. Prawdziwe oblicze podróżowania – co doceniamy? Przez długie lata podróżowanie utożsamiane było z „zaliczaniem” kolejnych atrakcji w danym miejscu. Turystyka skupiała się na zwiedzaniu umieszczonych w każdym przewodniku lokalizacji, które co roku szturmowane są przez miliony turystów. Wielu podróżników obserwując ten proces zaczęło się zastanawiać: czy to jest droga do poznania autentyczności odwiedzanego regionu? Odpowiedzi respondentów wskazują, że zdecydowanie nie! Obserwując to, w jaki sposób głosowali czytelnicy NG, można dojść do wniosku, że czasy, kiedy to najpopularniejsze atrakcje turystyczne przyciągały tłumy, minęły. Nasi respondenci jako główny cel swoich podróży wskazują chęć kontaktu z naturą i przyrodą – zaznaczyło tak ponad 600 osób. Drugie miejsce zajęły poszukiwania autentycznych doświadczeń i lokalnej kultury. Oba te czynniki znacząco wygrywają z pragmatycznym podejściem do podróżowania, w którym turyści kierują się głównie cenowymi okazjami oraz bezpieczeństwem. Podróżnik 2026 roku poszukuje autentyczności objawiającej się zarówno w przyrodzie, jak i lokalności. Aby doznać niezapomnianych przeżyć, jest w stanie poświęcić swój portfel, komfort oraz poczucie bezpieczeństwa. Zastępczyni redaktora naczelnego magazynów National Geographic, Agnieszka Franus, tłumaczy to zamiłowanie naturą i autentycznością chęcią znalezienia lekarstwa na przebodźcowanie. Współczesny świat dostarcza nam tak dużej liczby informacji i rozpraszaczy, że ucieczka w naturę – zamiast do kolejnego wypchanego turystami miejsca – jawi się jako idealna droga relaksu. Co kryje się za rogiem? – lokalne czy dalekie podróżowanie Łukasz Ostoja-Kasprzycki, varsavianista i autor projektu „Po Warszawsku”, podkreśla znaczenie lokalnego podróżowania, które dla miłośnika stolicy Polski nie musi opierać się na dalekich, międzykontynentalnych wyprawach. Wyjątkowe doznania mogą kryć się w innym mieście, województwie czy nawet na innej ulicy. Lokalny wymiar podróżowania widać również w odpowiedziach naszych respondentów – aż 580 odpowiedzi dotyczących kierunku wypraw dotyczyło Polski. Odpowiedź ta zajęła drugie miejsce, zaraz po destynacjach w Europie, gdzie planuje wybrać się 756 badanych. Zwrot w kierunku bliższej turystyki jest więc zauważalny – to, co bliższe nam, nie oznacza przecież lepiej poznanego, a w wielu zakątkach Polski ciągle znajdziemy miejsca urzekające autentycznością. Europejskie podróżowanie ułatwia również rozwinięta siatka połączeń zarówno tych lotniczych, jak i kolejowych. Zainteresowanie tym drugim środkiem transportu było zauważalne szczególnie w trakcie zeszłych wakacji, kiedy tysiące podróżników zdecydowało się dojechać do Chorwacji pociągiem. Z pozostałych kontynentów warto zwrócić uwagę na Azję, która z roku na rok przyciąga coraz więcej turystów. Kraje Dalekiego Wschodu, takie jak Tajlandia czy Indonezja, nadal jawią się jako egzotyczny raj na ziemi. W podróżniczym kręgu zainteresowania respondentów znajdują się również Afryka, obie Ameryki oraz Australia – choć ze względów ekonomicznych oraz bezpieczeństwa kierunki te bywają rzadziej wybierane. Triumf natury Z poprzednich pytań wiemy już, że natura rządzi w turystycznych planach badanych. Również w przypadku konkretnych destynacji, takich jak Polska i Europa, to właśnie czynniki przyrodnicze jawią się jako najważniejszy element wyjazdu. Badani podróżują po Polsce przede wszystkim w poszukiwaniu dzikiej przyrody znajdującej się z dala od turystycznego zgiełku. Chętnie również korzystają z uprawianego w naturze aktywnego wypoczynku – kajaków, trekkingu i roweru. Zamiast wczasów nad basenem respondenci szukają doświadczeń zanurzając się w lokalności – zarówno polskiej, jak i europejskiej. W podróżach na Starym Kontynencie również dominuje przyroda, która ponownie zwycięża nad pragmatycznymi czynnikami związanymi z ceną czy dostępnością. Ważnym elementem eksploracji staje się natomiast miejscowa kuchnia i próbowanie nowych smaków. Turystyka kulinarna wydaje się być podróżniczym trendem, który w 2026 roku będzie pełnić kluczową rolę przy planowaniu kolejnych wycieczek. Nic w tym dziwnego – lokalne potrawy są ważnym elementem miejscowej kultury, która staje się tak atrakcyjna dla podróżników 2026 roku. Źródło: National Geographic Polska Nasz autor Olaf Kardaszewski Absolwent Instytutu Stosowanych Nauk Społecznych na Uniwersytecie Warszawskim. Obecnie student magisterskiego kierunku Studiów Miejskich na tej samej uczelni. Interesuje się społecznymi i kulturowymi aspektami zmieniającego się świata, o czym chętnie pisze w swoich pracach. Współprowadzący projekt „Podziemna Warszawa” w National Geographic Polska. Uwielbia podróże, w trakcie których zawsze stara się obejrzeć mecz lokalnej drużyny piłkarskiej.
Island hopping przyciąga coraz więcej podróżnych. W tych miejscach w Europie sprawdza się najlepiej
W 2026 roku island hopping – czyli podróżowanie między wyspami drogą morską lub powietrzną – umacnia swoją pozycję jako jeden z wyraźniejszych trendów w segmencie premium. Coraz więcej podróżnych rezygnuje z jednego kierunku na rzecz wieloetapowych tras, które pozwalają odkrywać różnorodne krajobrazy i kultury w ramach jednej wyprawy. Gdzie w Europie ten sposób podróżowania sprawdza się najlepiej?
Zamiast pozostawać w jednym miejscu, współczesne podróże coraz częściej przybierają formę przemieszczania się między różnymi punktami, które razem tworzą spójną, a zarazem zróżnicowaną opowieść o regionie. Island hopping wpisuje się w ten model, oferując elastyczność i możliwość dopasowania trasy do indywidualnych oczekiwań – od spokojnych, niemal odludnych wysp po tętniące życiem kurorty. Według danych touroperatora Atlantida Travel zainteresowanie takimi podróżami systematycznie rośnie, a wyraźne przyspieszenie tego trendu nastąpiło po pandemii. Podróżni coraz częściej poszukują doświadczeń opartych na bliskości natury, większej swobodzie przemieszczania się i poczuciu prywatności, nie rezygnując przy tym z wysokiego standardu usług. W tym kontekście podróż między wyspami staje się nie tylko formą zwiedzania, lecz także sposobem na redefinicję samego rytmu podróżowania. Na czym polega island hopping i dla kogo jest ta forma podróżowania? Island hopping coraz wyraźniej wpisuje się w sposób podróżowania osób, które oczekują od wyjazdu czegoś więcej niż biernego wypoczynku. Jak wskazuje Atlantida Travel, na tego typu trasy decydują się zarówno pary w wieku 30–45 lat, jak i bardziej doświadczeni podróżnicy o wysokiej sile nabywczej, a także rodziny podróżujące w kilku pokoleniach. Wspólnym mianownikiem pozostaje potrzeba łączenia relaksu z aktywnym odkrywaniem – od żeglowania i nurkowania, po poznawanie lokalnej kultury i kuchni. Jak podkreśla dyrektor firmy Francesc Escánez: „Jest to atrakcyjna formuła dla podróżników, którzy mają mentalność odkrywcy i cenią sobie swobodę przemieszczania się”. W najbardziej rozbudowanej, luksusowej odsłonie island hopping obejmuje podróże prywatnymi jachtami lub katamaranami, pobyty w willach nad wodą, eksplorację chronionych rezerwatów morskich czy organizowane na zamówienie kolacje na odludnych plażach. Coraz częściej pojawiają się także elementy takie jak przeloty hydroplanem, które pozwalają spojrzeć na archipelagi z zupełnie innej perspektywy i lepiej zrozumieć ich układ przestrzenny. Kluczowym elementem tej formy podróżowania pozostaje jednak czas – optymalna trasa zakłada co najmniej 10–15 dni, co umożliwia odwiedzenie trzech lub czterech wysp bez presji i pozwala w pełni doświadczyć różnic między nimi. W przeciwieństwie do krótkich wyjazdów typu city break, island hopping opiera się na płynności i stopniowym odkrywaniu kolejnych miejsc, gdzie sama droga między wyspami staje się integralną częścią doświadczenia. Jak zauważa Francesc Escánez, model ten sprawdza się niezależnie od sezonu, szczególnie w przypadku kierunków tropikalnych. – Island hopping można uprawiać przez cały rok dzięki destynacjom takim jak Malediwy, Seszele, Karaiby czy Tajlandia, zwłaszcza w okresie europejskiej jesieni, zimy i wiosny – mówi. Coraz częściej jednak ten sposób podróżowania przenosi się także na grunt europejski, gdzie różnorodność archipelagów pozwala tworzyć równie złożone i atrakcyjne trasy. Gdzie zatem w Europie najlepiej praktykować island hopping? Island hopping w Europie. Gdzie najlepiej podróżować między wyspami? W Europie niekwestionowanym liderem island hoppingu pozostaje Grecja, a szczególnie archipelag Cyklady, który od lat przyciąga podróżnych szukających zróżnicowanych doświadczeń w obrębie jednego regionu. Połączenie takich wysp jak Santorini, Mykonos czy Paros pozwala zestawić spektakularne krajobrazy i intensywne życie towarzyskie z bardziej kameralnymi przestrzeniami, gdzie tempo wyraźnie zwalnia. Równie silną pozycję zajmuje Chorwacja, której wybrzeże i wyspy – takie jak Hvar, Brač, Zlarin czy Korčula – tworzą jeden z najbardziej rozwiniętych szlaków żeglarskich w Europie. Rejsy między średniowiecznymi miastami, ukrytymi zatokami i portami o bogatej historii nadają tej formie podróżowania wyjątkowo narracyjny charakter. Na zachodzie kontynentu Hiszpania oferuje dwa odmienne, ale równie atrakcyjne kierunki. Na Morzu Śródziemnym Baleary, z popularną trasą między Ibizą a Formenterą, zapewniają łatwe logistycznie przemieszczanie się dzięki częstym połączeniom promowym, które można rozszerzyć o Majorkę i Minorkę. Z kolei na Atlantyku Wyspy Kanaryjskie oferują zupełnie inny krajobraz – surowy, wulkaniczny i znacznie bardziej zróżnicowany, gdzie trasy między La Palmą, La Gomerą i Teneryfą pozwalają połączyć trekking, obserwację gwiazd i kontakt z dziką przyrodą. W południowej Europie wyróżniają się także Włochy, gdzie podróż między Sycylią a Wyspami Liparyjskimi (w tym Stromboli czy Vulcano) pozwala obserwować aktywność wulkaniczną i kontrastowe krajobrazy. We Francji natomiast popularne jest łączenie Korsyki z włoską Sardynią, a także eksplorowanie mniejszych wysp Atlantyku, takich jak Belle-Île czy Île de Ré, które oferują spokojniejsze tempo i bardziej lokalny charakter. Na północnym Atlantyku uwagę przyciąga Portugalia z archipelagiem Azorów – obejmującym m.in. São Miguel, Pico czy Faial – gdzie island hopping przybiera formę podróży przez wulkaniczne krajobrazy, zielone laguny i miejsca obserwacji wielorybów. Alternatywą pozostaje Madera, łącząca górzyste tereny z dostępem do oceanu. Z kolei dla osób poszukujących bardziej surowych doświadczeń północ Europy oferuje szkockie archipelagi – Skye, Lewis and Harris czy Mull – gdzie spektakularne klify, zmienna pogoda i rozległe, niemal puste przestrzenie nadają podróży niemal ekspedycyjny charakter. Źródła: Euronews, Atlantida Travel Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Trwa boom na „mikrowakacje”. Coraz więcej osób rezygnuje z długich urlopów
Krótkie wyjazdy od kilku lat cieszą się ogromną popularnością wśród podróżnych. Coraz częściej nie chodzi już jednak o klasyczne city breaki, lecz o dwu- lub czterodniowe „mikrowakacje”. Ten trend pokazuje, że współcześni turyści coraz inaczej podchodzą do wypoczynku – zamiast jednego długiego urlopu wolą kilka krótszych, ale intensywnych wyjazdów w ciągu roku.
Choć krótkie podróże nie są niczym nowym, w ostatnich latach ich popularność wyraźnie wzrosła. Coraz więcej osób decyduje się na tzw. mikrowakacje – kilkudniowe wyjazdy, które mają zapewnić pełnoprawne doświadczenie podróży w znacznie krótszym czasie. Nie są to jednak zwykłe weekendowe wypady. Według definicji przyjmowanej m.in. przez Allianz mikrowakacje to podróż rekreacyjna trwająca maksymalnie cztery noce i odbywająca się w odległości ponad 160 kilometrów od miejsca zamieszkania. W praktyce wielu podróżnych traktuje je jako starannie zaplanowane mini-przygody – często obejmujące odwiedzenie nowego kraju lub wyjazd skoncentrowany wokół konkretnego tematu, takiego jak kuchnia, kultura, jazda na rowerze czy wellness. Jak zauważa Clarissa Cappelletti z europejskiej firmy podróżniczej WeRoad, mikrowakacje mają przypominać „wakacje w skondensowanej formie” – to świadomie zaplanowany czas odpoczynku, który odpowiada stylowi życia współczesnych podróżników. Dlaczego rośnie popularność mikrowakacji? Rosnąca popularność mikrowakacji w dużej mierze wynika ze zmian w stylu życia współczesnych podróżników. Coraz więcej osób dysponuje ograniczonym czasem wolnym i musi uważniej planować wydatki na podróże, dlatego zamiast jednego długiego urlopu coraz częściej wybiera kilka krótszych wyjazdów w ciągu roku. Z raportu firmy Deloitte wynika bowiem, że turyści nadal chcą podróżować, ale robią to bardziej oszczędnie i elastycznie. Takie kilkudniowe wypady łatwiej dopasować do napiętego grafiku pracy, a po powrocie rzadziej wiążą się z poczuciem przytłoczenia zaległymi obowiązkami czy przepełnioną skrzynką mailową. Dla wielu osób – zwłaszcza rodziców lub tych, którzy łączą pracę z opieką nad bliskimi – krótkie podróże okazują się po prostu bardziej realistycznym rozwiązaniem niż kilkutygodniowy urlop. Psychologowie zwracają również uwagę na ich znaczenie dla dobrostanu psychicznego. Możliwość zaplanowania nawet niewielkiej podróży daje poczucie ulgi i pozwala oderwać się od codziennych obowiązków. Jak zauważa brytyjska psycholog kliniczna Ellie Hambly, takie wyjazdy mogą działać jak szybka regeneracja. – Krótkie, częste podróże mogą wydawać się szczególnie kuszące, ponieważ oferują łatwą ucieczkę od codziennej rutyny – podkreśla. Nic dziwnego, że na rosnące zainteresowanie mikrowakacjami szybko zareagowała branża turystyczna. Coraz więcej firm wprowadza do oferty kilkudniowe wyjazdy skoncentrowane na intensywnym doświadczeniu miejsca. Dane z sieci hosteli Zostel pokazują skalę tej zmiany: liczba rezerwacji pobytów trwających od dwóch do czterech nocy wzrosła z około 41 tysięcy w 2019 roku do ponad 158 tysięcy w 2024 roku. Wraz z tym trendem rośnie też liczba spontanicznych rezerwacji, szczególnie wśród osób podróżujących solo oraz pracowników wykorzystujących krótkie przerwy między obowiązkami zawodowymi. Jak planować mikrowakacje, żeby naprawdę odpocząć? Choć mikrowakacje mają pozwalać na szybkie oderwanie się od codzienności, w praktyce wymagają świadomego podejścia. Współczesna kultura pracy premiuje bowiem nieustanną aktywność, dlatego nawet podczas krótkiego wyjazdu wielu osobom trudno całkowicie się „wyłączyć”. Jak zauważa psycholog kliniczna Ellie Hambly, właśnie w tej sprzeczności (między chęcią maksymalnego wykorzystania każdej chwili a potrzebą prawdziwego odpoczynku) kryje się istota mikrowakacji. – Żyjemy w kulturze, która wysoko ceni produktywność, dlatego oderwanie się od ciągłego dążenia do sukcesu często wymaga świadomego wysiłku – podkreśla specjalistka. Zatem choć dłuższe urlopy pozwalają organizmowi głębiej się zregenerować, nawet kilkudniowa przerwa może przynieść realne odprężenie, jeśli zostanie zaplanowana w sposób przemyślany. Z tego powodu coraz więcej ekspertów radzi, aby krótkie wyjazdy przygotowywać z wyprzedzeniem. Przy ograniczonym czasie każda decyzja logistyczna ma bowiem większe znaczenie niż w przypadku dłuższych wakacji. Źle dobrane loty czy długie przesiadki mogą pochłonąć sporą część energii i czasu przeznaczonego na odpoczynek, a koszty podróży potrafią szybko wzrosnąć. Dlatego warto wcześniej określić budżet i zaplanować podstawowe wydatki, nawet w walucie kraju docelowego. Jednocześnie warto zwrócić uwagę na środowiskowy wymiar mikrowyjazdów. Choć krótkie podróże wydają się nieznaczące, ich częstotliwość może zwiększać emisję związane z transportem lotniczym oraz pogłębiać problem nadmiernej turystyki w popularnych miejscach. Z tego powodu część firm turystycznych zachęca do odkrywania mniej oczywistych destynacji oraz podróżowania poza głównym sezonem. Analizy firmy WeRoad pokazują, że coraz większym zainteresowaniem zaczynają cieszyć się miasta rzadziej kojarzone z masową turystyką, takie jak Warszawa. Wybór pociągów czy transportu publicznego zamiast lotów, a także podróżowanie w okresach przejściowych może natomiast zmniejszyć presję na popularne kierunki. Dla samych turystów oznacza to dodatkową korzyść – niższe ceny, mniejsze tłumy i bardziej autentyczne doświadczenie odwiedzanego miejsca. Źródło: BBC Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Polacy zmieniają wakacyjne plany przez konflikt na Bliskim Wschodzie. Gdzie wyjeżdżają w zamian?
Napięcia geopolityczne na Bliskim Wschodzie zaczynają wpływać nie tylko na funkcjonowanie lotnisk i połączeń lotniczych, lecz także na wakacyjne decyzje Polaków. Coraz więcej osób przyznaje, że w związku z obecną sytuacją w regionie rozważa zmianę kierunku podróży. Z badań wynika, że część turystów wybiera bezpieczniejsze destynacje w Europie, a niektórzy całkowicie rezygnują z zagranicznych wyjazdów.
Niepewna sytuacja międzynarodowa coraz częściej odbija się na planach urlopowych turystów. W ostatnim czasie w mediach społecznościowych pojawiło się wiele ofert odsprzedaży zagranicznych wycieczek. Najwięcej wątpliwości dotyczy kierunków położonych w regionie Bliskiego Wschodu lub w jego bezpośrednim sąsiedztwie, w tym popularnych wakacyjnych destynacji takich jak Egipt czy Turcja. Obawy pojawiają się również przy podróżach do Azji, które często wiążą się z przesiadkami w krajach Zatoki Perskiej. Jak pokazują najnowsze badania, nie jest to jednak reakcja pojedynczych turystów. Skala zjawiska jest znacznie większa – już blisko 40% respondentów przyznaje, że w związku z obecną sytuacją geopolityczną zmodyfikowało swoje plany urlopowe. Polacy zmieniają kierunki wakacyjne. Europa najbardziej na tym skorzysta W praktyce zmiana planów urlopowych najczęściej oznacza przeniesienie wakacji bliżej domu, przede wszystkim do Europy. Z najnowszego badania wynika, że znacząca część turystów, którzy wcześniej rozważali wyjazd do krajów Bliskiego Wschodu lub jego najbliższego sąsiedztwa, decyduje się obecnie na inne kierunki. Około 17,4% respondentów rezygnuje z podróży do m.in. Egiptu, Turcji czy na Cypr i zamiast tego wybiera destynacje europejskie. Podobny mechanizm widać w przypadku osób planujących wcześniej wyjazd do Azji lub innych krajów regionu Bliskiego Wschodu – 14,7% badanych deklaruje, że zamiast tego zdecyduje się na wakacje w Europie. Jedynie niewielka grupa turystów (3,7%) zmienia kierunek podróży, ale nadal planuje wyjazd poza kontynent europejski. Zdecydowana większość nie rezygnuje więc z samej idei wakacji, lecz wybiera miejsca postrzegane jako bezpieczniejsze i łatwiejsze logistycznie. Eksperci branży turystycznej podkreślają, że jest to dobrze znany mechanizm pojawiający się w okresach geopolitycznej niepewności. – W turystyce w momentach napięć międzynarodowych rzadko obserwujemy całkowitą rezygnację z podróży. Znacznie częściej dochodzi do zmiany kierunku na taki, który wydaje się bezpieczniejszy i prostszy organizacyjnie. W tym roku duża część ruchu turystycznego z kierunków pozaeuropejskich może przenieść się do nadmorskich regionów Półwyspu Iberyjskiego, Apenińskiego czy Bałkańskiego – wskazuje Ankica Ćaleta, CEO agencji My Luxoria. Zmiana wakacyjnych planów szczególnie wyraźnie widoczna jest wśród młodszych turystów. W grupie 25-34 lata aż 45,7% badanych deklaruje modyfikację planów urlopowych, a wśród osób w wieku 18-24 lata odsetek ten sięga 44,1%. Niewiele niższy wynik odnotowano w grupie 35-44 lata, gdzie zmianę planów wskazało 43,3% respondentów. Wśród najmłodszych badanych częściej oznacza to całkowitą rezygnację z podróży do krajów położonych w regionie objętym napięciem – aż 17,4% osób poniżej 25. roku życia zrezygnowało z wakacji w Egipcie, Turcji lub na Cyprze. Jednocześnie w grupie 25-34 lata aż 13,8% respondentów deklaruje, że w tym roku całkowicie zrezygnuje z zagranicznego wyjazdu. Większy odsetek takich decyzji odnotowano jedynie wśród osób w wieku 55-65 lat, gdzie wynosi on około 14%. Dokąd zamiast Bliskiego Wschodu? Polacy wybierają południe Europy Wśród kierunków, które obecnie zyskują największe zainteresowanie turystów z Polski, zdecydowanie dominują państwa europejskie. Z badania wynika, że ponad 65% respondentów wskazuje właśnie Europę jako region, który łączy atrakcyjność turystyczną z poczuciem bezpieczeństwa. Największą popularnością cieszą się kraje położone nad Morzem Śródziemnym. Destynacje takie jak Włochy, Chorwacja czy Grecja za najlepsze miejsce na wakacyjny wypoczynek uznaje 26,2% badanych. Nieco mniej wskazań zdobywa północ kontynentu (obejmująca m.in. Szwecję, Norwegię i Danię), którą wybiera 23,2% respondentów. Kolejne 15,7% osób wskazuje Europę Zachodnią i Środkową, w tym takie kraje jak Niemcy, Austria czy Francja. Wyraźne różnice widać również między grupami wiekowymi. Południowa część Europy przyciąga przede wszystkim młodszych turystów – wśród osób w wieku poniżej 35 lat wskazuje ją około 30–32% badanych. Starsi podróżni z kolei częściej kierują uwagę w stronę chłodniejszych regionów północnej Europy. Zdecydowanie mniejsze zainteresowanie wzbudzają natomiast dalsze destynacje. Azję Południowo-Wschodnią, w tym popularne wcześniej kraje takie jak Indonezja, Tajlandia czy Malediwy, wybiera obecnie mniej niż 5% respondentów. Jeszcze słabiej wypadają kierunki z regionu Bliskiego Wschodu, które wskazuje niespełna 3% badanych, a Afryka Północna (obejmująca m.in. Maroko, Egipt i Tunezję) zdobywa zaledwie 2,4% wskazań. Eksperci rynku turystycznego podkreślają, że popularność południowej Europy wynika z połączenia kilku kluczowych czynników. – Kierunki takie jak Chorwacja są dla turystów bardzo przewidywalne. Można tam dotrzeć bezpośrednim lotem, a w wielu przypadkach także samochodem. Jednocześnie oferują to, czego podróżni szukają latem: morze, dobrą pogodę i rozwiniętą infrastrukturę turystyczną. Coraz częściej obserwujemy też zwrot w stronę bardziej kameralnych form wypoczynku. Zamiast dużych resortów turyści wybierają miejsca, które zapewniają większą prywatność i spokój – dodaje Ankica Ćaleta, CEO agencji wynajmu willi w Chorwacji. Źródło: My Luxoria Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Zapomnij o Barcelonie. Oto 7 hiszpańskich miasteczek, które zachwycają bardziej niż oblegane metropolie
Hiszpania bije rekordy popularności, ale jej prawdziwe oblicze kryje się w miejscach zapomnianych nawet przez lokalsów. Te miasteczka – w tym jedno z najlepszą oliwą świata – oferują tyle samo historii i przygód, co gwarne metropolie. Oto absolutne „ukryte perły”, które zachwycają autentyczną architekturą oraz lokalną kuchnią.
Spis treści: Beget Aínsa Combarro Priego de Córdoba San Martín del Castañar Zumaia Trujillo Hiszpania, jako drugi najczęściej odwiedzany kraj na świecie, dobrze rozumie problem nadmiernej turystyki. W 2025 roku kraj ten ustanowił rekord, przyjmując 96,8 mln gości. Niestety, większość podróżnych nie zapuszcza się poza największe miasta ani popularne wyspy, co stanowi obciążenie dla mieszkańców i godzi w autentyczność kultury, która tak przyciąga turystów. Tymczasem podróżni mogą ominąć wielkie metropolie i odwiedzić mniej znane zakątki tego pięknego kraju. W małych miasteczkach i wioskach przyjezdni odnajdą zupełnie inne oblicze Hiszpanii – takie, w którym życie płynie innym rytmem, a ludzie są silniej związani z ziemią oraz ze sobą nawzajem, pozostając otwartymi i gościnnymi. Na szczęście nawet w najbardziej odległych osadach bogata sztuka, kultura, pradawna historia i dobry posiłek są zawsze na wyciągnięcie ręki. Oto kilka hiszpańskich miejscowości, o których ty (a być może nawet przeciętny Hiszpan) prawdopodobnie nigdy nie słyszałeś, a które warto rozważyć przy planowaniu podróży. 1. Beget Warto tu przyjechać dla: wysokogórskiej kuchni i historycznych szlaków. Stwierdzenie, że to miejsce znajduje się z na uboczu, byłoby niedopowiedzeniem. Do lat 60. XX wieku nie prowadziła tu żadna droga dostępna dla samochodów, a zasięg telefonii komórkowej pojawił się dopiero w 2023 roku. Ta skąpana w miodowych barwach wioska, ukryta w sercu katalońskich Pirenejów, „jest dla kultury Katalonii tym, czym Passeig de Gràcia dla Barcelony: skarbem z brukowanymi uliczkami, kamiennymi mostami i zachwycającą przyrodą” – mówi Xavier Pladeveya, właściciel Can Jeroni, jednej z dwóch restauracji w Beget. Rekomenduje on odwiedzenie XII-wiecznego kościoła Sant Cristòfol (Iglesia de Sant Cristòfol de Beget) przed udaniem się na posiłek inspirowany darami natury danej pory roku. Wędrowcy mogą również potraktować Beget jako punkt startowy na szlaku Camí de Nord (Droga Północna). Ścieżka ta wiedzie przez prastare dębowe lasy chronionego obszaru Alta Garrotxa, pokrywając się fragmentami z trasą, którą pokonywali hiszpańscy wygnańcy uciekający do Francji podczas wojny domowej (1936–1939). 2. Aínsa Warto tu przyjechać dla: spektakularnych szlaków i obserwacji ptaków. W aragońskiej części Pirenejów, na zachód od ich katalońskiego odcinka, leży miasteczko Aínsa, oddalone o zaledwie 15 kilometrów od Parku Narodowego Ordesa y Monte Perdido. – Aínsa, poza tym że jest zachwycającym średniowiecznym miastem, ma przywilej strategicznego położenia, które pozwala odkrywać Pireneje – mówi Marta Romero, właścicielka pięcioosobowego butikowego hotelu Tierra Buxo w sąsiedniej wiosce Arcusa. Marta wraz z zespołem organizuje kameralne wyprawy trekkingowe po parku narodowym oraz do opuszczonych wiosek, gdzie odwiedzający mogą zanurzyć się w historii i kulturze regionu. Zespół współpracuje także z lokalnymi inicjatywami ochrony ptaków. Dzięki temu turyści mogą odwiedzić rezerwat ptaków drapieżnych w Eco Museo de la Fauna Pirenaica (Centrum Ptaków Pirenejskich), znajdujący się przy murach twierdzy w Aínsie, albo obserwować ptaki w ich naturalnym środowisku przez teleskop ustawiony na przeszklonym tarasie hotelu. – Każdego roku gościmy coraz więcej osób zainteresowanych ornitologią – dodaje Romero. 3. Combarro Warto tu przyjechać dla: kwintesencji nadmorskiej architektury. Choć ta malownicza galisyjska wioska rybacka leży na trasie popularnej pielgrzymki Camino de Santiago, Combarro stanowi część rzadziej uczęszczanego odcinka duchowego (Variante Espiritual). Oznacza to, że prawdopodobieństwo dzielenia uliczek z tłumami plecakowiczów jest tu znacznie mniejsze. Ta spokojna zatoka nieopodal miasta Pontevedra słynie z kamiennych hórreos rozsianych wzdłuż linii brzegowej. Te unikatowe, wyniesione konstrukcje (jest ich około 60), tradycyjnie służące do przechowywania ziarna i żywności, stały się symbolem architektury Galicji. Najlepiej prezentują się oglądane z brzegu podczas odpływu. Aby uniknąć tłumów, María Traveso z inicjatywy Galicia Slow Tourism zaleca odwiedziny poza miesiącami letnimi – nawet jeśli wiąże się to z częstszymi opadami deszczu. 4. Priego de Córdoba Warto tu przyjechać dla: najlepszej oliwy z oliwek na świecie. Priego de Córdoba posiada wszystkie cechy typowej wioski z południa Hiszpanii: białe fasady domów, kaskady purpurowych kwiatów i rozległe widoki ze wzgórz. Jednak prawdziwym skarbem tego miejsca jest oliwa z oliwek extra virgin. Francisca García, menedżerka regionalnej certyfikacji oliwy, podkreśla, że organizacja World’s Best Olive Oils przez 14 lat z rzędu uznawała ten andaluzyjski region za producenta „najlepszej oliwy na świecie”. Tłocznie takie jak Aceites Vizcántar organizują wycieczki po tysiącletnich gajach, obejmujące wizyty w zakładach ekstrakcji, degustacje oraz posiłki na łonie natury, których motywem przewodnim jest oliwa. García zaleca odwiedziny w miesiącach zbiorów – od listopada do stycznia – aby zobaczyć tłocznie w pełnym toku pracy. Poleca również wędrówki szlakami górzystego Parku Naturalnego Sierras Subéticas, a szczególnie trekking na najwyższy szczyt okolicy, La Tiñosa. – Będziecie mogli zobaczyć tam rolników, którzy własnoręcznie zbierają swoje oliwki – dodaje García. 5. San Martín del Castañar Warto tu przyjechać dla: historycznych miejsc i zabytków. San Martín del Castañar leży około 70 kilometrów na południe od Salamanki, w samym sercu pasma Sierra de Francia. Starannie zachowana architektura pozwala gościom przenieść się o całe wieki wstecz – można tu podziwiać średniowieczne kamienne domy z rustykalnymi drewnianymi balkonami, rzymskie ścieżki i mosty, drugą najstarszą arenę walk byków w Hiszpanii oraz XV-wieczną zamkową wieżę strażniczą, która dziś służy jako centrum obsługi turystów. Szlaki turystyczne wychodzące z wioski otaczają kasztanowce, nawiązujące do jej nazwy (castaña oznacza po hiszpańsku kasztan). Jeden z nich to Camino de los Espejos (Droga Luster) – licząca ponad 9 kilometrów trasa łącząca sztukę z naturą. 6. Zumaia Warto tu przyjechać dla: cudów geologii i wina txakoli. Wystarczy godzina drogi na wschód od Bilbao, by dotrzeć do Zumaii i podziwiać jeden z najbardziej niedocenianych cudów geologicznych Kraju Basków – Flysch. To przybrzeżne formacje skalne, powstałe z naprzemiennych warstw miękkich i twardych osadów, które wyrastają z dna oceanu niczym ciasto francuskie (mille-feuille) lub – jak podaje oficjalna strona Geoparku – „stara księga odkrywająca ponad 15 milionów lat historii”. – Z miejscowości Deba można przejść do Zumaii nadmorskim szlakiem Ruta del Flysch – mówi Isabel Etxaniz, właścicielka rodzinnej winiarni o znaczącej nazwie Flysch. Podczas odpływu warto pospacerować po skałach i zanurzyć stopy w naturalnych basenach. Aby spróbować lokalnego txakoli – lekko musującego białego wina – wystarczy udać się do dowolnej restauracji w mieście. Miłośnicy sztuki powinni wybrać się na 30-minutową przejażdżkę do pobliskiego Chillida Leku, spokojnego sanktuarium rzeźby na świeżym powietrzu autorstwa słynnego Eduardo Chillidy. Z kolei na tych, którzy marzą o kolacji w nagrodzonej gwiazdką Michelin restauracji Elkano (znajdującej się w Getarii, 6 km od Zumaii) czeka potężny, maślany grillowany turbot, smakujący jak słodkie wody Morza Kantabryjskiego. 7. Trujillo Warto tu przyjechać dla: starożytnej historii i sztuki regionalnej. Jeśli przymknie się oko na wszechobecny kult Francisco Pizarro – konkwistadora i lokalnego bohatera – Trujillo w regionie Estremadura ukaże nam bogactwo historyczne dorównujące Lizbonie czy Madrytowi (miasto leży w równej odległości od obu tych stolic). Najlepszym sposobem na poznanie Trujillo jest spacer z przewodnikiem, takim jak Guadalupe Parrón z biura Guía Turismo Trujillo. Wycieczka rozpoczyna się na Plaza Mayor (gdzie stoi posąg Pizarro), z przystankami przy perłach architektury mauretańskiej, takich jak Aljibe (podziemna cysterna) oraz X-wieczny zamek Alcazaba, znany fanom serialu „Gra o Tron” jako lokalizacja filmowa. W poszukiwaniu sztuki regionalnej warto wybrać się do oddalonego o 30 minut Romangordo. Lokalni muraliści tworzą tam na fasadach budynków i drzwiach barwne sceny upamiętniające dawne zawody i życie codzienne. Wykorzystują do tego technikę trampantojo (trompe l’oeil), która sprawia, że dwuwymiarowe powierzchnie zyskują trójwymiarową głębię. Źródło: National Geographic
„Lwia Skała" Sigirija to największy skarb Sri Lanki. Wielu uważa ją za nieoficjalny 8 cud świata
Twierdza Sigiriya to jeden z najbardziej niezwykłych zabytków Sri Lanki. Wzniesiona na szczycie monumentalnej, 180-metrowej Lwiej Skały, powstała w V wieku n.e. jako spektakularna forteca i królewska rezydencja.
W tym artykule: Jak powstała twierdza Sigirija? Co wyróżnia twierdzę Sigirija? Jak zaplanować podróż na Sri Lankę? Co warto zobaczyć w twierdzy Sigirija? Kiedy warto odwiedzić twierdzę Sigirija? Twierdza Sigirija (Sigiriya) leży w Prowincji Środkowej Sri Lanki. Starożytna forteca została wzniesiona na szczycie 180-metrowej skały przez króla Kassapę w V wieku n.e. Konstrukcja jest od 1982 roku wpisana na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. Jest również jedną z najpopularniejszych atrakcji turystycznych na Sri Lance. Jak powstała twierdza Sigirija? Twierdza Sigirija została zbudowana przez króla Kassapę I jako stolica jego państwa. Pałac wzniesiono w V wieku naszej ery na szczycie 200-metrowej Lwiej Skały. Ośrodek pełnił funkcję siedziby władcy Sri Lanki zaledwie przez kilka lat. Od początku twierdza miała służyć obronie państwa przed oczekiwanym atakiem ze strony królewskiego brata Mogallany. Kilka lat wcześniej Kassapa pozbawił praw do tronu Mogallanę, który był prawowitym następcą tronu. Mężczyzna został zmuszony do ucieczki do Indii. Jego ostateczny powrót na Sri Lankę był jednak tylko kwestią czasu. Doszło do tego w 497 roku, kiedy w wyniku wojny domowej Kassapa stracił tron i królem został Mogallana. Aż do XIV wieku twierdza Sigirija pełniła funkcję klasztoru buddyjskiego. Później została opuszczona. Dziś jest to jedno z najczęściej odwiedzanych miejsc na Sri Lance. Ciekawostki o Brazylii, które wielu zaskoczą. Nawet jej największych miłośników Ciekawostki o Brazylii, czyli kraju o powierzchni 27 razy większej od Polski. W tym artykule zebraliśmy wiele zaskakujących i mało znanych faktów na temat tego najludniejszego państwa Ameryki... Co wyróżnia twierdzę Sigirija? Sigirija zachwyca położeniem na potężnej skale. Wejście do twierdzy prowadzi przez charakterystyczną, monumentalną rzeźbę przedstawiającą lwie łapy z pazurami. Twierdza jest otoczona pięknymi ogrodami, stawami i freskami. Pałac Królewski, który znajdował się na szczycie Lwiej Skały, był dostępny dzięki rozbudowanemu systemowi schodów, korytarzy i chodników. Ściana Lustrzana, która znajduje się u podstawy góry, jest znana z połyskującej wypolerowanej powierzchni. To na tej ścianie odwiedzający wypisywali wiersze i malowali rysunki. Freski Sigirija są jednymi z najpiękniejszych i najlepiej zachowanych przykładów starożytnej sztuki na Sri Lance. Obrazy przedstawiają młode dziewczęta. Uważa się, że powstały na osobiste zlecenie króla Kassapy I. Twierdza jest również znana z zaawansowanego – jak na swoją epokę – systemu hydraulicznego, doprowadzającego i odprowadzającego wodę z Lwiej Skały. Jak zaplanować podróż na Sri Lankę? W tej chwili nie ma bezpośrednich stałych połączeń lotniczych z Polski na Sri Lankę. Do Kolombo najłatwiej dolecieć z jedną przesiadką w Londynie (British Airways) lub w Dubaju (Emirates). Podróż będzie trwała około 11 godzin. Za bilety będzie trzeba zapłacić przynajmniej 3,5 tys. zł w dwie strony. Odwiedzając Sri Lankę, warto rozważyć zatrzymanie się w jednym z hoteli ekologicznych, których kilkanaście jest na wyspie. O kameralnym hotelu The Kip pisaliśmy w National-Geographic.pl. Najlepszym sposobem dotarcia do twierdzy Sigirija z Kolombo jest pociąg do Habrany. Za bilety będzie trzeba zapłacić od 800 do 1200 rupii lankijskich (ok. 13 zł). Podróż trwa około 5 godzin. Co warto zobaczyć w twierdzy Sigirija? Sigiriya to jedno z najpopularniejszych miejsc turystycznych na Sri Lance. Stanowisko archeologiczne jest otwarte dla zwiedzających od poniedziałku do piątku od 7.00 do 17.30. Opłata za wstęp dla obcokrajowców wynosi 30-35 USD za osobę. Odwiedzający mogą wspinać się na skalną fortecę i zwiedzać ruiny Pałacu Królewskiego, Lustrzaną Ścianę i lokalne freski. Wspinaczka na szczyt skały bez wcześniejszego przygotowania może być wymagająca. Jednak zapierające dech w piersiach widoki ze szczytu są warte wysiłku. Wejście po schodach może być równie emocjonujące. Trzeba być jednak gotowym na pokonanie 1200 stopni. Oprócz twierdzy turyści mogą również zwiedzać zachwycające ogrody otaczające Sigiriję. W ogrodach można podziwiać endemiczne gatunki roślin, w tym wiele roślin leczniczych. Ogrody są siedliskiem różnych roślin, w tym roślin leczniczych. Są też świadectwem wyrafinowanej urbanistyki starożytnej Sri Lanki. Plan ogrodów jest jednym z lepszych przykładów znakomitej urbanistyki starożytnej Sri Lanki. Kiedy warto odwiedzić twierdzę Sigirija? Szczyt sezonu na Sri Lance przypada na okres od stycznia do kwietnia. Wówczas na wyspie panuje klimat umiarkowany, co sprzyja jednodniowym wycieczkom. Pora sucha panuje od maja do sierpnia. Przez większą część roku na Sri Lance temperatura dochodzi do około 30 stopni Celsjusza, a wilgotność osiąga nawet 80%. Październik, listopad i grudzień to najbardziej wilgotne miesiące na Sri Lance. W tym czasie nie warto planować dłuższego pobytu na wyspie. Źródło: SigiriyaFortress.com Nasz ekspert Łukasz Załuski Redaktor naczelny „National Geographic Polska". Uważny obserwator zmieniającego się świata i nowych trendów w technologiach. Miłośnik tenisa i europejskich stolic.
Dokąd najchętniej wyjeżdżają Polki? Te kierunki wybierają najczęściej
Kobiety coraz częściej same decydują o tym, jak i dokąd chcą podróżować. Dla wielu z nich wyjazd przestaje być dodatkiem do codzienności, a staje się ważnym elementem stylu życia. Dane branży turystycznej pokazują, że Polki coraz śmielej planują podróże na własnych zasadach – od wyboru kierunku po sposób spędzania czasu na miejscu.
Podróżowanie staje się dla wielu kobiet ważną formą realizacji własnych potrzeb i stylu życia. Z analiz rynku turystycznego wynika, że Polki coraz częściej samodzielnie planują wyjazdy i świadomie wybierają kierunki dopasowane do swoich oczekiwań. Wśród najważniejszych kryteriów pojawiają się nie tylko cena, lecz także jakość hoteli, elastyczność oferty oraz możliwość zdobywania nowych doświadczeń. Choć nadal dużą popularnością cieszą się sprawdzone kierunki w Europie, podróżniczki coraz chętniej sięgają również po mniej oczywiste destynacje, które pozwalają odkrywać nowe kultury i krajobrazy poza najbardziej zatłoczonymi szlakami turystycznymi. Jak podróżują Polki? Coraz częściej same planują wyjazdy Z okazji zbliżającego się Dnia Kobiet internetowe biuro podróży eSky przeanalizowało dane dotyczące rezerwacji dokonywanych przez swoje klientki. Z zestawienia wynika, że kobiety coraz częściej przejmują rolę głównych organizatorek wyjazdów – zarówno rodzinnych wakacji, jak i krótszych wypadów typu city break. W wielu przypadkach to właśnie one odpowiadają za wybór kierunku, standardu noclegu czy sposobu spędzania czasu podczas podróży. Dane wskazują też na rosnącą świadomość wyborów oraz bardziej przemyślane planowanie wyjazdów – od przelotów i hoteli po lokalne atrakcje. Okazuje się również, że podróże kobiet coraz rzadziej koncentrują się wyłącznie na intensywnym zwiedzaniu i odwiedzaniu jak największej liczby miejsc. Coraz bardziej istotne są natomiast jakość doświadczeń, komfort oraz możliwość spędzenia czasu z bliskimi. – Nie chodzi już o to, by zobaczyć jak najwięcej, ale by poczuć jak najgłębiej. Relaks, jakość, estetyka i autentyczne przeżycia są dziś ważniejsze niż tempo. Kobiety podróżują po to, by doświadczać nowych kultur i niesamowitych przygód oraz budować relacje z bliskimi. Klientki eSky coraz częściej wyjeżdżają nie tylko na jedne wakacje, ale robią sobie kilka krótkich przerw w roku na przerwanie rutyny, oderwanie się od codzienności i spędzenie czasu w zupełnie innym otoczeniu – mówi Katarzyna Hauton, Group Brand Manager w internetowym biurze podróży eSky.pl. Tym samym podróże coraz częściej traktowane są przez kobiety jako sposób na regenerację oraz świadome budowanie równowagi między codziennymi obowiązkami a czasem przeznaczonym na odpoczynek. Gdzie podróżują Polki? Najpopularniejsze kierunki i styl wyjazdów Najchętniej wybierane przez Polki pozostają kierunki europejskie, które oferują dobrą infrastrukturę turystyczną, stosunkowo krótki czas podróży oraz szeroką bazę hotelową. Wśród najczęściej rezerwowanych destynacji znajdują się m.in. Włochy, Hiszpania czy Malta – kraje łączące stabilną pogodę z bogatą ofertą atrakcji, zabytków i lokalnej kuchni. To przewidywalność organizacyjna oraz łatwość zaplanowania wyjazdu sprawiają, iż Europa wciąż pozostaje dla wielu kobiet naturalnym pierwszym wyborem. Jednocześnie dane wskazują, że coraz większa grupa podróżniczek zaczyna interesować się również mniej oczywistymi kierunkami, które pozwalają doświadczyć odmiennych kultur i krajobrazów – przykładem jest rosnące zainteresowanie wyjazdami do Maroka. Analiza rezerwacji pokazuje także, że kobiety najczęściej decydują się na krótsze, kilkudniowe wyjazdy – szczególnie popularne są 3- i 4-dniowe city breaki organizowane w niewielkich grupach liczących od dwóch do czterech osób. Są to zarówno wyjazdy z przyjaciółkami, jak i rodzinne wypady, które pozwalają połączyć zwiedzanie z odpoczynkiem. Coraz większą rolę odgrywa też standard zakwaterowania. Ponad 55% rezerwacji dokonywanych przez kobiety dotyczy hoteli cztero- i pięciogwiazdkowych, często o charakterze butikowym lub oferujących strefy wellness i spa. Jednocześnie wiele podróżniczek wybiera opcję noclegu ze śniadaniem, która zapewnia spokojny początek dnia i daje możliwość odkrywania lokalnej kuchni podczas dalszego zwiedzania miasta lub regionu. Źródło: eSky.pl Nasza ekspertka Sabina Zięba Podróżniczka i dziennikarka, wcześniej związana z takimi redakcjami, jak m.in. „Wprost”, „Dzień Dobry TVN” i „Viva”. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o ciekawych kierunkach i turystyce. Miłośniczka dobrej lektury i wypraw na koniec świata. Uważa, że Mark Twain miał słuszność, mówiąc: „Za 20 lat bardziej będziesz żałował tego, czego nie zrobiłeś, niż tego, co zrobiłeś. Więc odwiąż liny, opuść bezpieczną przystań. Złap w żagle pomyślne wiatry. Podróżuj, śnij, odkrywaj”.
Turystyka w 2026 roku będzie rozwijać się najszybciej w historii. Ale nie tam, gdzie się spodziewamy
W 2025 roku ponad 1,5 mld turystów wyjechało za granicę, a rok 2026 zapowiada się na historyczny rekord: dynamiczny wzrost podróżnych przewiduje się w krajach, które do tej pory nie były turystycznymi potentatami. Które państwa zaskoczą świat w najbliższych miesiącach?
Liczba podróży międzynarodowych wzrosła globalnie w zeszłym roku o 4% i zbliżyła się do średniej sprzed pandemii. Chociaż według danych UN Tourism Europa nadal pozostaje niekwestionowanym liderem jeśli chodzi o turystykę – Stary Kontynent jak magnes przyciąga ludzi z całego świata – najszybszy wzrost odwiedzających obserwujemy w krajach takich jak Brazylia, Etiopia, Bhutan czy Seszele. Ich sukces nie jest przypadkiem. Chociaż Europę odwiedza 800 mln turystów rocznie, to notuje ona wzrost „zaledwie” o 6%. Inni depczą nam po piętach, rosnąc nawet 37% rokrocznie. Gdzie pojedziemy na wakacje w 2026 roku? Brazylia – 37% więcej turystów. To wszystko dzięki sprytnej strategii i nowym połączeniom Mieszkańcy Brazylii zdają się rozumieć, że turystyka jest ogromną siłą kraju. To dlatego w ostatnich latach prowadzone są przemyślane, zunifikowane działania rządu i sektora prywatnego. Publiczno-prywatne partnerstwa pozwoliły na stworzenie dogodnych połączeń lotniczych z wieloma miejscami w Europie, Ameryce czy Azji. Lot do Rio de Janeiro jest teraz prostszy niż kiedykolwiek i nie wymaga wielomiesięcznego planowania. W Brazylii szczególnie uwidacznia się także trend świadomego podróżowania. Przyciąga ona turystów, którzy oczekują nie tylko komfortu, ale także angażują się w kontakt z lokalną kulturą, szukają autentycznych przeżyć i rozwiązań przyjaznym środowisku. Widać to po wzroście liczby podróżujących rodzin oraz wydłużeniu pobytów. Powstają luksusowe apartamenty, ale z możliwością spaceru po fawelach. Gdzie na wakacje 2026? Nie tylko do Rio Branża stara się także promować różnorodność kraju i przyciągać turystów do miejsc położonych dalej od znanych metropolii. Przykładem jest Belém i jej rynek Ver-o-Peso oraz rozwijająca się scena gastronomiczna wykorzystująca składniki z Amazonii. Eksperci wskazują, że prawdziwe bogactwem Brazylii są dziesiątki „wersji” tego kraju, a coraz bardziej popularne staje się odkrywanie mniej znanych miast i regionów Egipt – nowy rozdział turystycznego potentata i 20% wzrost Egipt wraca na turystyczną mapę z przytupem, od razu notując wzrost o 20%. Główną atrakcją okazało się otwarcie długo wyczekiwanego Wielkiego Muzeum Egipskiego niedaleko Gizy – inwestycji zapowiadanej przez dekady, która przyciągnęła zarówno tych, którzy czekali na jej inaugurację, jak i turystów powracających po wcześniejszych rozczarowaniach. Zmienia się nie tylko liczba, ale i profil odwiedzających. Coraz więcej rodzin i kobiet decyduje się na podróż do Egiptu – co odnotowują touroperatorzy, tacy jak Johnny Prince z Timbuktu Travel, podkreślając blisko 50% wzrost zapytań o wyjazdy rodzinne i solo w 2025 roku. Coraz popularniejsze staje się powolne zwiedzanie kraju, a nie tylko siedzenie w hotelu: rejsy tradycyjnymi, drewnianymi i kameralnymi dahabijami po Nilu, wizyty w lokalnych wioskach czy wycieczki rowerowe. Etiopia, Bhutan i Seszele – zaskakujące gwiazdy turystyki 2026 Etiopia – 15% wzrost, powrót do bezpieczeństwa i zrównoważonego rozwoju Wschodnioafrykański kraj przez lata omijany był z powodu konfliktu w Tigraju, ale to zdaje się zmieniać – wzrost o 15% był najwyższym wskaźnikiem w całej Afryce. Jako przyczyny podaje się rosnącą liczbę połączeń, zwiększenie bezpieczeństwa oraz powstanie wygodnej platformy Visit Ethiopia. W 2025 kraj przyciągnął zarówno turystycznych wyjadaczy, jak i młodych, aktywnych podróżników. Nie ma się co dziwić, bo Etiopia słynie z niepowtarzalnych atrakcji – od gór Simien, przez świątynie Lalibeli, po wyjątkowe społeczności Doliny Omo, które od lat kultywują niesamowite tradycje. Bhutan – aż 30% turystów więcej chce przeżyć głębokie doświadczenie. Pomimo dodatkowych opłat Bhutan od lat broni się przed napływem nadmiernej ilości turystów. To wyjątkowa polityka „niskiej liczby odwiedzających wysokiej wartości” (ang. high value, low volume) realizowana poprzez obowiązkową opłatę Sustainable Develompent Fee (czyli „podatku zrównoważonego rozwoju”), która wynosi obecnie 100 dolarów za noc, jednak cena potrafi się zmieniać w zależności od sezonu. Opłata finansuje infrastrukturę i pomaga dbać o środowisko. Mimo to kraj w 2025 roku zanotował aż 30% wzrost liczby turystów. Według Yeishana Goela z Himalayan Echoes Bhutan przyciąga poszukiwaczy głębokich doświadczeń duchowych, spotkań z mnichami, tkaczami i mieszkańcami odległych dolin. Goście wybierają piesze wędrówki czy wyprawy motocyklowe. Seszele – 13% więcej turystów wybrało zadbane plaże Wyspiarski kraj chce zerwać ze swoim wizerunkiem plażowego, turystycznego raju – a przynajmniej go rozszerzyć. Zdecydowanie się to udaje! Seszele chcą dbać o swoje środowisko naturalne i to podoba się turystom – kraj ściśle chroni aż 30% swoich wód oceanicznych i inwestuje duże środki w ekoturystykę. Dzięki temu udało mu się nie stracić swojej wyjątkowej tożsamości. Dzięki integracyjnemu podejściu (np. na Seszelach nie ma prywatnych plaż) rośnie liczba podróżujących rodzin czy podróżników nastawionych na wellness i kontakt z naturą. Turyści zachwycają się spacerami, nurkowaniem czy poznawaniem kuchni kreolskiej. Czemu turyści przyjeżdżają akurat w te miejsca? To nie przypadek, że na turystycznych mapach pojawiają się nowi gracze, którzy zawzięcie gonią Europę. To kraje, które inwestują nie tylko w nowe połączenia lotnicze, ale także w bezpieczeństwo i promocję. Wpisują się też w trendy – promują ekoturystykę, slow travel czy – niekiedy – luksusowe podróżowanie. Łączy je także autentyczność doświadczeń, którą lokalne władze zdają się rozumieć. Wzrost popularności nowych kierunków to także efekt rosnącego przeciążenia tradycyjnych destynacji – takich jak Paryż, Wenecja czy Barcelona. Nowe miejsca oferują alternatywę dla zatłoczonych miast, umożliwiając głębszy kontakt z przyrodą i kulturą lokalną oraz korzystanie z atrakcji w mniej skomercjalizowanych warunkach. Turystyka w 2026 roku to przede wszystkim jakość – najbardziej zyskają kraje, które potrafią połączyć innowacyjność, dbałość o środowisko i dobro mieszkańców, co skutkuje autentycznością turystycznego doświadczenia... i niezapomnianymi wakacjami. Źródła: BBC, UN Tourism, bhutan.travel, Seychelles Tourism Board Nasz autor Jonasz Przybył Redaktor i dziennikarz związany wcześniej m.in. z przyrodniczą gałęzią Wydawnictwa Naukowego PWN, autor wielu tekstów publicystycznych i specjalistycznych. W National Geographic skupia się głównie na tematach dotyczących środowiska naturalnego, historycznych i kulturowych. Prywatnie muzyk: gra na perkusji i na handpanie. Interesuje go historia średniowiecza oraz socjologia, szczególnie zagadnienia dotyczące funkcjonowania społeczeństw i wyzwań, jakie stawia przed nimi XXI wiek.
Masz więcej niż 40 lat? Do tych barów nie wejdziesz – w Korei i Japonii coraz częściej ustalają górną granicę wieku
Tokijska izakaya Tori Yaro Dogenzaka – znany pub w popularnej dzielnicy Shibuya – wprowadziła „miękki zakaz wstępu” dla osób powyżej 39 roku życia. To nie odosobniony przypadek: podobne restrykcje pojawiają się w wielu klubach w Korei Południowej i wywołują falę emocji. Czemu azjatyckie lokale zamykają się na starszych klientów? Wygląda na to, że trzeba się spieszyć z odwiedzinami.
W Tokio i w Seulu pojawiają się kluby i bary z wyraźnie określoną górną granicą wieku – bywa, że wynosi ona 39, 30 czy nawet… 25 lat. Nie są to tylko sugestie: gdy wyglądamy starzej, to nie przekroczymy nawet ich progu. Tłumaczenia właścicieli są proste: chodzi o zachowanie imprezowej atmosfery i spełnienie oczekiwań młodszej klienteli. Czy to nowy rozdział w życiu nocnym Azji czy chwilowa moda? Limit w wieku w barach w Tokio – jak to działa w praktyce? Dyskusja o limitach wiekowych w klubach rozgorzała głównie przez Tori Yaro Dogenzaka – legendarny lokal typu izakaya (czyli niedrogi, japoński pub). Właściciele tego baru wprowadzili zasadę, według której wstęp mają wyłącznie osoby w wieku od 29 do 39 lat. Nie jest to jednak ścisła zasada – jeśli w grupie znajduje się ktoś poniżej 40. roku życia, to osoby starsze mogą wejść razem z nim. Pracownicy sprawdzają gości na wejściu, chociaż, jak zauważają dziennikarze, kryteria są nieostre i trudne je egzekwować. Jak reagują Japończycy? Według rzecznika prasowego sieci decyzja ustanowieniu limitów podyktowana była oczekiwaniami samych klientów i chęci zachowania określonej atmosfery. Starsi klienci mieli bowiem częściej składać skargi na hałas czy sposób zabawy młodszych. Jak podkreśla Toshihiro Nagano z Japan Today, chodziło przede wszystkim o minimalizację konfliktów międzypokoleniowych i zwiększenie satysfakcji wszystkich odwiedzających. Trwają liczne dyskusje o granicach równości i o dyskryminacji. W Japonii problem starzenia się społeczeństwa jest wyjątkowo poważny, więc praktyki tego typu wywołują duże emocje. Część osób postrzega takie rozwiązania jako nieetyczne. Korea Południowa wyjątkowo pielęgnuje kult młodości – tam do klubów nie wejdziesz Ograniczenia wiekowe są znacznie bardziej rozpowszechnione w Korei Południowej, szczególnie w dzielnicy Hongdae w Seulu. Wiele klubów i pubów ustala górną granicę wieku na poziomie 30, a nawet 25 lat. Praktyka ta ma długą tradycję i wynika z silnego pragnienia tworzenia przestrzeni wyłącznie dla młodych, zgodnie z wartościami dominującymi w południowokoreańskiej kulturze młodzieżowej. Podstawowym powodem jest chęć zachowania swobody, braku oceny oraz stylu zabawy charakterystycznego dla młodszego pokolenia. Wielu Koreańczyków uważa, że towarzystwo starszych osób mogłoby ograniczać „spontaniczność” i swobodę imprezowania „No senior zones” – gdzie jeszcze nie wpuszczają starszych? Ograniczenia w Korei Południowej nie ograniczają się wyłącznie do barów i klubów. W ostatnich latach powstało wiele tzw. no senior zones – stref, gdzie osoby starsze nie mają wstępu, np. w kawiarniach czy klubach fitness. Zjawisko to wynika z chęci tworzenia miejsc, w których młodzi czują się w pełni swobodnie i nie muszą obawiać się obecności starszego pokolenia. Kontrowersje społeczne i konsekwencje młodzieńczego trendu Koreańskie strefy bez seniorów są krytykowane zarówno przez środowiska akademickie, jak i część opinii publicznej. Zarzuca się im dyskryminację i przyczynianie się do izolacji osób starszych, a także naruszanie zasad równości. Z badań Uniwersytetu Tokijskiego wynika, że praktyki wykluczania starszych z przestrzeni publicznych mogą prowadzić do wzrostu poczucia osamotnienia oraz negatywnych skutków psychicznych. Zwolennicy limitów wieku podkreślają, że pozwalają one na lepsze zarządzanie atmosferą lokali i minimalizację konfliktów międzypokoleniowych. Warto zauważyć, że zarówno Japonia, jak i Korea Południowa należą do najszybciej starzejących się społeczeństw na świecie. Szacuje się, że do 2050 roku osoby powyżej 65. roku życia będą stanowiły nawet 40% populacji Japonii. Tak gwałtowne zmiany demograficzne wymuszają redefinicję przestrzeni publicznej oraz podejście do wykluczania określonych grup wiekowych. Pozostaje tylko pytanie, czy ograniczenia wiekowe to krótkotrwały trend, czy początek głębszych zmian społecznych. Źródło: The Korea Times, TimeOut, Japan Today, Tokyo University Nasz autor Jonasz Przybył Redaktor i dziennikarz związany wcześniej m.in. z przyrodniczą gałęzią Wydawnictwa Naukowego PWN, autor wielu tekstów publicystycznych i specjalistycznych. W National Geographic skupia się głównie na tematach dotyczących środowiska naturalnego, historycznych i kulturowych. Prywatnie muzyk: gra na perkusji i na handpanie. Interesuje go historia średniowiecza oraz socjologia, szczególnie zagadnienia dotyczące funkcjonowania społeczeństw i wyzwań, jakie stawia przed nimi XXI wiek.