National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2026-06-24T10:25:08.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: Kiedy Haaland strzela gola, całe miasto dosłownie się trzęsie. Sejsmografy odnotowały anomalię
items: Historia mistrzostw świata w piłce nożnej sięga niemal 100 lat. Oto najważniejsze fakty i ciekawostki o mundialu
items: Superkomputer rozegrał Mistrzostwa Świata 2026 tysiąc razy. Znamy nowego mistrza i króla strzelców
items: W tej świątyni futbolu bije serce Katalonii. Architektoniczny i kulturowy fenomen Camp Nou
items: Ten przeciwnik nie ma barw narodowych. Eksperci podkreślają, że może zdecydować o wynikach na mundialu
items: Mistrzostwa Świata 2026 ruszyły. Mamy dowody, że oglądanie meczów może być dobre dla Twojej psychiki
items: Wembley Stadium to nie tylko katedra futbolu. Słynna arena gości też największe gwiazdy rozrywki
items: Rodzisz w styczniu? Twoje dziecko ma dwukrotnie większą szansę, by zostać drugim Robertem Lewandowskim
items: Ernest Wilimowski był jednym z najlepszych polskich piłkarzy. Po wojnie okrzyknięto go zdrajcą
items: Polscy piłkarze mogli zdobyć złoto olimpijskie. Dlaczego im się nie udało?
items: HUBLOT – prawie dwie dekady jako Mistrz Światowej Piłki Nożnej
items: W tym mieście Polacy zagrają pierwszy mecz na Euro 2024. Kibice mogą liczyć na wiele udogodnień
items: Miasteczko Imsouane to perła Maroka. Teraz umiera przez piłkę nożną
items: Jak kupić bilety na mecz FC Barcelona i obejrzeć Lewandowskiego na słynnym Camp Nou? Podpowiadamy
items: „Mundial wstydu” i „krwawe Mistrzostwa Świata”. Wszystko, co musisz wiedzieć o Katarze
items: Największe stadiony na świecie. Wśród nich słynne Wembley oraz Camp Nou
items: Jedno miasto w Pakistanie wytwarza prawie połowę wszystkich piłek do piłki nożnej na świecie
items: "Najbardziej demokratyczny sport świata". W Afryce radość jest okrągła
items: Brazylia: karnawał, samba i piłka
items: Nieustraszeni z Narodowego w reklamie
items: Dlaczego lubię jeździć na Ukrainę
items: Tanzania - Nungwi
items: Boliwia - informacje praktyczne
items: Boliwia

Kiedy Haaland strzela gola, całe miasto dosłownie się trzęsie. Sejsmografy odnotowały anomalię
type: item
date: 2026-06-24T10:24:26.000Z
creator: Jonasz Przybył
subject: Nauka
subject: bergen
subject: norwegia
subject: piłka nożna
subject: trzęsienie ziemi
description: Emocje podczas piłkarskich Mistrzostw Świata potrafią sięgnąć zenitu. Zazwyczaj mierzymy je w decybelach lub tętnie kibiców, ale w przypadku reprezentacji Norwegii konieczne okazało się użycie... aparatury geologicznej. Naukowcy udowodnili właśnie, że radość ze zdobytej bramki ma potężną siłę fizyczną.
encoded: Reprezentacja Norwegii podeszła do tegorocznego Mundialu z niesłychaną dbałością o każdy szczegół. Skandynawowie postanowili niczego nie zostawiać przypadkowi – do tego stopnia, że przywieźli na turniej do Ameryki Północnej własne zapasy jedzenia (np. 300 kg świeżego łososia). Wszystko po to, by zminimalizować ryzyko problemów żołądkowych u swoich gwiazd w obcym klimacie. I choć piłkarze na zgrupowaniu mają zapewniony absolutny spokój, ich rodacy przed telewizorami generują w ojczyźnie prawdziwe trzęsienia ziemi. I to dosłownie. Wykresy, które skaczą z radości Mecze turniejowe, ze względu na strefę czasową, odbywają się dla Europejczyków późnym wieczorem lub w nocy. Znakomicie pokazały to starcia Norwegów. Już podczas ich pierwszego spotkania z Irakiem (17 czerwca) badacze zaobserwowali intrygujące anomalie geologiczne. Wyraźny wstrząs w norweskim Bergen zarejestrowano w momencie, gdy Erling Haaland umieścił piłkę w siatce. Jeszcze potężniejsze sygnały aparatura odebrała kilka dni później, w nocy z 22 na 23 czerwca, kiedy to Skandynawowie stoczyli zacięty, ostatecznie wygrany 3:2 bój z reprezentacją Senegalu. Każda ze zdobytych bramek idealnie pokrywała się z ostrymi skokami na monitorach badaczy. Jak kibice wprawiają ziemię w drżenie? Urządzenie, które nagrało piłkarskie emocje piłkarskie emocje, to ultraczuły sejsmograf umieszczony w podziemiach budynku Wydziału Nauk Ścisłych w samym centrum Bergen. Ten precyzyjny instrument potrafi odnotować drgania gruntu z dokładnością do jednej milionowej milimetra. Choć na co dzień nasłuchuje on naturalnych ruchów płyt tektonicznych, okazał się doskonałym detektorem ludzkiej euforii. Zjawisko, z którym mamy tu do czynienia, to tzw. antropogeniczny szum sejsmiczny. Jak powstaje? Kiedy tysiące kibiców zgromadzonych w pubach, strefach kibica i prywatnych mieszkaniach w Bergen podskakuje z radości w tym samym ułamku sekundy, wytwarzają ogromną energię mechaniczną. Ta fala uderzeniowa przenosi się przez fundamenty budynków prosto …

FABRIC-KOLAZ-32-2026-06-24T092029.922-d11d1fc.jpg
width: 2700
height: 1800

Historia mistrzostw świata w piłce nożnej sięga niemal 100 lat. Oto najważniejsze fakty i ciekawostki o mundialu
type: item
date: 2026-06-19T09:23:24.000Z
creator: Igor Szulim
subject: Historia
subject: historia
subject: Lifestyle
subject: piłka nożna
description: Historia mistrzostw świata w piłce nożnej liczy już niemal sto lat. Pierwszy gwizdek mundialu rozbrzmiał w 1930 roku w Urugwaju – kraju, który był zarówno gospodarzem, jak i pierwszym triumfatorem turnieju.
encoded: W tym artykule: Kiedy odbyły się pierwsze mistrzostwa świata w piłce nożnej? Gospodarze mistrzostw świata w piłce nożnej Kto zdobył najwięcej tytułów mistrza świata w piłce nożnej? Mistrzowie świata w piłce nożnej – lista Polacy na mistrzostwach świata w piłce nożnej Występy Polaków na mistrzostwach świata w piłce nożnej Ciekawostki o mundialu Piłka nożna to bezapelacyjnie najpopularniejszy sport na Ziemi. Trudno o drugą tak chętnie uprawianą i oglądaną dyscyplinę w skali światowej. Wielkim świętem futbolu jest oczywiście mundial, czyli organizowany co cztery lata turniej wyłaniający piłkarskiego mistrza globu. Więcej o mistrzostwach w dalszej części artykułu. Kiedy odbyły się pierwsze mistrzostwa świata w piłce nożnej? Historia mistrzostw świata w piłce nożnej sięga roku 1930. Organizatorem i zwycięzcą pierwszego mundialu był Urugwaj, który w tamtych czasach nie miał sobie równych. Zanim urugwajscy piłkarze sięgnęli po tytuł mistrzów świata przed własną publicznością, w 1924 w Paryżu i 1928 w Amsterdamie triumfowali na igrzyskach olimpijskich. Co ciekawe, były to dwa pierwsze i jak do tej pory jedyne złote medale olimpijskie dla Urugwaju w historii. W rozgrywanych w Montevideo (stolica i największe miasto Urugwaju) mistrzostwach świata udział wzięło zaledwie 13 ekip – siedem z Ameryki Południowej, cztery z Europy i dwie z Ameryki Północnej – podzielonych na cztery grupy. Zwycięzcy każdej z nich przechodzili do fazy pucharowej. W finale turnieju, po półfinałowych zwycięstwach, gospodarze zmierzyli się z Argentyńczykami, których pokonali 4:2. Urugwajski czempionat był jedynym w niemal stuletniej historii mundialu, którego nie poprzedziły eliminacje. Gospodarze mistrzostw świata w piłce nożnej 1930 – Urugwaj 1934 – Włochy 1938 – Francja 1950 – Brazylia 1954 – Szwajcaria 1958 – Szwecja 1962 – Chile 1966 – Anglia 1970 – Meksyk 1974 – RFN 1978 – Argentyna 1982 – Hiszpania 1986 – Meksyk 1990 – Włochy 1994 – USA 1998 – Francja 2002 – Japonia/Korea Południowa 2006 – Niemcy …

ciekawostki-i-fakty-o-mundialu-28bcb06.jpg
width: 2416
height: 1579

Superkomputer rozegrał Mistrzostwa Świata 2026 tysiąc razy. Znamy nowego mistrza i króla strzelców
type: item
date: 2026-06-16T13:43:25.000Z
creator: Jonasz Przybył
subject: Nauka
subject: piłka nożna
subject: Sport
subject: superkomputer
description: Mistrzostwa Świata w 2026 roku są turniejem bez precedensu. Aż 48 drużyn mierzy się ze sobą na stadionach w USA, Kanadzie i Meksyku. Zanim rozbrzmiał pierwszy gwizdek – a ten już za nami – brytyjscy naukowcy postanowili zapytać swojego superkomputera o to, kto wygra. Zaawansowana, specjalnie zaprojektowana sztuczna inteligencja rozegrała cały turniej tysiąc razy, wyłaniając faworytów.
encoded: Badacze z brytyjskiego Uniwersytetu w Liverpoolu stworzyli nowoczesny model predykcyjny oparty na uczeniu maszynowym. To nie jest zwykły kalkulator statystyczny. System, który w przeszłości bezbłędnie przewidział drugie miejsce Anglii na Euro 2024, otrzymał potężną aktualizację. Jak tłumaczy dr Benjamin Holmes, maszyna szacuje nie tylko indywidualne umiejętności poszczególnych piłkarzy, ale przede wszystkim to, jak będą oni ze sobą współpracować na boisku. Co więcej, algorytmy wzięły pod uwagę symulacje prawdopodobnych kontuzji, zawieszeń za kartki, a nawet fizyczne warunki panujące na stadionach – w tym wysokość nad poziomem morza i lokalną pogodę. W turnieju rozgrywanym na tak rozległym i zróżnicowanym klimatycznie obszarze Ameryki Północnej takie detale mogą ostatecznie decydować o zwycięstwie. Dwa ośrodki, jeden faworyt. Kto zdobędzie puchar Mistrzostw Świata 2026? Kto zatem ma największe szanse na zwycięstwo? Wnioski płynące z brytyjskich symulacji warto zestawić z niezależnymi wyliczeniami, których dokonali eksperci z Uniwersytetu w Innsbrucku. Analiza porównawcza obu źródeł zdradza fascynującą spójność – oba naukowe modele wskazują na tego samego faworyta: Hiszpanię. Nawet pomimo niedawnego, bardzo przeciętnego meczu z Wyspami Zielonego Przylądka. Według superkomputera z Liverpoolu, Hiszpania ma aż 26,1% szans na zdobycie tytułu mistrza świata. Drugie miejsce przypadło Anglii (17%), trzecie Francji (13,5%), a tuż za podium uplasowała się reprezentacja Argentyny (12,4%). Z kolei model z Innsbrucka jest nieco ostrożniejszy w pompowaniu balonika, ale zachowuje identyczny układ sił na szczycie: daje Hiszpanom 14,5% szans, a na kolejnych miejscach umieszcza niezwykle wyrównane ekipy Anglii i Francji (po 12,4%) oraz Niemiec (11,2%). Jeśli wizja sztucznej inteligencji się spełni, 19 lipca 2026 roku zobaczymy dokładną powtórkę z finału Euro 2024: starcie Anglii z Hiszpanią. Zanim to jednak nastąpi, Anglicy będą musieli przejść morderczą ścieżkę w fazie pucharowej, el…

FABRIC-KOLAZ-32-2026-06-16T143008.336-afa18c2.jpg
width: 2700
height: 1800

W tej świątyni futbolu bije serce Katalonii. Architektoniczny i kulturowy fenomen Camp Nou
type: item
date: 2026-06-14T06:28:17.000Z
creator: Jonasz Przybył
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: barcelona
subject: hiszpania
subject: katalonia
subject: piłka nożna
subject: stadiony
description: Ryk stu tysięcy gardeł wibruje w gęstym od emocji powietrzu. Zapach świeżo skoszonej trawy miesza się z gwarem trybun, które z minuty na minutę zamieniają się w gigantyczną, pulsującą mozaikę w barwach blaugrany. Kiedy rozpoczyna się legendarne El Clásico, czas na chwilę staje w miejscu. Jednak Camp Nou to coś znacznie więcej niż tylko arena sportowych zmagań. To monumentalny pomnik architektury połowy XX wieku, niemy świadek burzliwej historii Hiszpanii oraz absolutne serce katalońskiej tożsamości. Aby zrozumieć duszę tego regionu, trzeba najpierw poznać sekrety jego największej świątyni.
encoded: Spis treści: Ciasne Les Corts i efekt Kubali. Dlaczego Barcelona potrzebowała giganta? Beton i kataloński sen. Architektura i inżynieria obiektu Més que un club. Stadion jako twierdza tożsamości Pielgrzymka kibiców. Co kryją wnętrza Camp Nou? Jak zaplanować podróż na Camp Nou? Espai Barça. Przebudowa Stadionu w Barcelonie Katalończycy zwykli mawiać, że ten obiekt to ich największy, wspólny dom. Rozwój architektury w Europie wielokrotnie podążał za zmianami społecznymi, jednak rzadko zdarza się, by jeden budynek tak trwale zdefiniował kulturę całego regionu. Zanim jednak gigantyczna konstrukcja stała się ikoną współczesnego sportu i magnesem na miliony turystów, powstanie stadionu FC Barcelony wiązało się z bezprecedensowym ryzykiem, inżynieryjną brawurą i koniecznością znalezienia odpowiedzi na rosnący fenomen masowej rozrywki. Ciasne Les Corts i efekt Kubali. Dlaczego Barcelona potrzebowała giganta? W powojennej rzeczywistości lat 40. i 50. duma Katalonii rozgrywała swoje mecze na Camp de Les Corts. Obiekt ten, choć urokliwy i przesiąknięty historią, z każdym rokiem stawał się coraz ciaśniejszy. Kiedy w 1950 roku do drużyny dołączył Ladislao Kubala – fenomenalny węgierski wirtuoz futbolu – miasto ogarnęło prawdziwe sportowe szaleństwo. Magia Kubali przyciągała na trybuny tłumy, dla których z każdym tygodniem brakowało biletów. Zarząd klubu szybko zrozumiał, że aby pomieścić wszystkich chętnych i dorównać ambicjom rosnącej potęgi, stary obiekt musi odejść do lamusa. Rozpoczęto gorączkowe poszukiwania odpowiednich gruntów pod nowy stadion w Barcelonie, który mógłby sprostać architektonicznym i logistycznym wyzwaniom nowej epoki. Wybór padł na tereny położone zaledwie kilkaset metrów od starego boiska. Beton i kataloński sen. Architektura i inżynieria obiektu Zaprojektowanie giganta powierzono trzem wybitnym wizjonerom: Francescowi Mitjansowi, Josepowi Soterasowi oraz Lorenzo Garcíi-Barbónowi. Inżynieryjne wyzwanie lat 50. polegało na wykorzystaniu żelbetu na niespoty…

FABRIC-KOLAZ-32-2026-05-29T153433.502-bfe3c44.jpg
width: 2700
height: 1800

Ten przeciwnik nie ma barw narodowych. Eksperci podkreślają, że może zdecydować o wynikach na mundialu
type: item
date: 2026-06-12T12:13:53.000Z
creator: Olaf Kardaszewski
subject: Nauka
subject: piłka nożna
subject: smog
subject: Sport
subject: zanieczyszczenia powietrza
description: Na piłkarskich Mistrzostwach Świata 2026, rozgrywanych w USA, Kanadzie i Meksyku, piłkarze będą musieli się zmierzyć z nieoczywistym przeciwnikiem. Wróg ten nie przywdziewa żadnych narodowych barw, a eksperci oceniają, że może wyraźnie osłabić swoich przeciwników. Trzymajmy kciuki, aby dokuczliwy smog nie stał się największym wygranym turnieju.
encoded: W meczu otwarcia piłkarskich mistrzostw świata 2026 reprezentacja Republiki Południowej Afryki nie sprawiła niespodzianki. Przegrała 2:0 z gospodarzami – drużyną Meksyku. Południowoafrykańczycy za niekorzystny wynik mogą przede wszystkim winić swoją grę w obronie, która znacząco przyczyniła się do stracenia obu bramek. Naukowcy zaznaczają, że czynników wpływających na wyniki jest jednak więcej, a nie wszystkie z nich związane są z koncepcjami taktycznymi reprezentacyjnych selekcjonerów. W trakcie mundialu rozgrywanego w trzech największych krajach Ameryki Północnej piłkarze będą musieli zmierzyć się z cichym przeciwnikiem. Piłka w oparach smogu – czy zanieczyszczone powietrze spowalnia sport? Eksperci wychowania fizycznego od dłuższego czasu zwracają uwagę na utrudnienia w uprawianiu sportu spowodowane niską jakością powietrza. Zależność pomiędzy składem atmosfery a wynikami zawodników rozgrywających mecz została udowodniona m.in. w chińskich badaniach. Tamtejsi naukowcy zauważyli spadek liczby podań o 2,5% i wzrost liczby fauli o 5,1% w trakcie meczu przy wyraźnym wzroście smogu. Co ważne, udowodniono również, że to nieprzyzwyczajona do niekorzystnego klimatu drużyna gości zanotowała zdecydowanie gorsze wyniki. Podobną pracę naukową wykonał dr Michał Zacharko z wrocławskiego AWF-u. Jego zespół w sezonie 2019/20 PKO BP Ekstraklasy (najwyższy poziom rozgrywek piłkarskich w naszym kraju) zmierzył wpływ zanieczyszczenia powietrza na rodzimą ligę. Po podzieleniu Polski na trzy strefy – północną, centralną i południową – okazało się, że zawodnicy na południu kraju, gdzie występowanie smogu jest najintensywniejsze, biegali mniej i wolniej niż ich koledzy z północnych okolic. Amerykański smog W kraju organizatora Piłkarskich Mistrzostw Świata 2026 występuje zjawisko nazywane smogiem fotochemicznym lub smogiem z Los Angeles. Różni się ono od zanieczyszczenia spotykanego w Polsce przede wszystkim okresem występowania. Podczas gdy polski smog generowany jest głównie przez prz…

shutterstock2122180142-26fa189.jpg
width: 5464
height: 3415

Mistrzostwa Świata 2026 ruszyły. Mamy dowody, że oglądanie meczów może być dobre dla Twojej psychiki
type: item
date: 2026-06-11T12:31:17.000Z
creator: Jonasz Przybył
subject: Nauka
subject: depresja
subject: mózg
subject: piłka nożna
subject: Sport
subject: telewizja
description: 11 czerwca 2026 roku uwaga miliardów ludzi przenosi się na stadiony Ameryki Północnej. Ruszają Mistrzostwa Świata 2026 – turniej rekordów, który zafunduje nam gigantyczny rollercoaster skrajnych emocji – mimo, że zabraknie na nim naszej reprezentacji. Okazuje się jednak, że ten wielki festiwal futbolu to nie tylko czysta rozrywka, ale też... narzędzie wsparcia dla naszej psychiki. Czy wiesz, że oglądanie tych meczów przyniesie wymierne korzyści dla twojego zdrowia?
encoded: Zamiast wyrzutów sumienia z powodu godzin spędzonych przed ekranem, warto spojrzeć na nadchodzący miesiąc z perspektywy neurobiologicznej i psychologicznej. Śledzenie zmagań najlepszych piłkarzy globu uruchamia w naszych organizmach mechanizmy, które skutecznie chronią nas przed plagami współczesności: samotnością oraz stanami depresyjnymi. Mistrzostwa Świata 2026 – początek globalnej fiesty Mecz otwarcia pomiędzy reprezentacją Meksyku a RPA – odbywający się 11 czerwca 2026 roku o g. 21:00 polskiego czasu na legendarnym stadionie Azteca w Meksyku – oficjalnie inauguruje 23. edycję mundialu. Turniej organizowany wspólnie przez Stany Zjednoczone, Kanadę i Meksyk jest pod wieloma względami historyczny. Po raz pierwszy na murawę wybiegną reprezentacje aż 48 krajów, a kibice z całego świata zjednoczą się w przeżywaniu sportowych dramatów. Zbiorowe emocje wpłyną na nasz dobrostan. Okazuje się, że one są nam po prostu potrzebne. Nie mistrzostwa. Emocje. Twarde dane z brytyjskich laboratoriów Analizy przeprowadzone przez psychologów z Anglia Ruskin University w Wielkiej Brytanii pokazują kibicowanie w nowym świetle. Wykorzystując dane od 7209 dorosłych osób (w wieku 16–85 lat), badacze udowodnili, że ludzie regularnie uczestniczący w wydarzeniach sportowych wykazują wyraźnie wyższą satysfakcję z życia oraz silniejsze poczucie, że ich codzienność ma głębszy sens. Co kluczowe dla milionów fanów zasiadających przed telewizorami – oglądanie meczów na ekranie daje zbliżony, silny efekt ochronny. Częstotliwość śledzenia transmisji w sieci lub telewizji bezpośrednio koreluje z obniżeniem wskaźników depresji oraz rzadszym zgłaszaniem stanów lękowych. Im częściej oglądamy sport, tym mniejsze jest prawdopodobieństwo wystąpienia symptomów obniżonego nastroju. Czy „pławienie się w cudzej chwale” działa? Dlaczego kibicowanie tak silnie na nas działa? Odpowiedzią jest teoria tożsamości społecznej. Jako gatunek instynktownie poszukujemy przynależności do grup, z którymi dzielimy wspólny m…

GettyImages-985969516-c83f6b0.jpg
width: 5000
height: 3334

Wembley Stadium to nie tylko katedra futbolu. Słynna arena gości też największe gwiazdy rozrywki
type: item
date: 2026-04-06T07:15:37.000Z
creator: Artur Białek
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: koncerty
subject: londyn
subject: muzyka
subject: piłka nożna
subject: Sport
subject: stadiony
subject: wielka brytania
description: Wembley Stadium to nie tylko obiekt sportowy. Mówimy tu o instytucji, która od ponad stulecia stanowi centralny punkt na mapie światowego sportu i rozrywki. O budowli, która jest sercem brytyjskiej tożsamości. Pelé, powszechnie uznawany za jednego z najwybitniejszych piłkarzy w historii, nazwał Wembley „katedrą futbolu”, co najlepiej oddaje niemal sakralny status tego miejsca w świecie sportu.
encoded: Spis treści: Stadion, który stanął na gruzach niespełnionych ambicji Narodziny Empire Stadium Finał białego konia Złota era stadionu Muzyka i popkultura Pożegnanie bliźniaczych wież Cud architektury i inżynierii Nowe wydarzenia sportowe Kultowe koncerty Od momentu otwarcia pierwotnej konstrukcji w 1923 roku, Wembley przeszło niezwykłą ewolucję – od symbolu imperialnej potęgi, przez arenę powojennej odbudowy ducha, aż po dzisiejszy cud nowoczesnej inżynierii. W tym kontekście nie można powiedzieć, że obiekt ten to tylko stal, beton i trawa. Słynny stadion to de facto miejsce, gdzie emocje znajdują swoje ujście i symbol ciągłości brytyjskiej kultury. Stadion, który stanął na gruzach niespełnionych ambicji Zanim na murawie Wembley wybrzmiał pierwszy gwizdek, teren ten miał stać się domem dla struktury, która rzuciłaby wyzwanie paryskiej wieży Eiffla. Historia Wembley Park zaczyna się bowiem od śmiałego sir Edwarda Watkina, przedsiębiorcy kolejowego, który w latach 90. XIX wieku zapragnął zbudować „wielką wieżę Londynu”. Niedokończony gigant Konstrukcja Gustawa Eiffla wywarła na Watkinie tak duże wrażenie, że postanowił wybudować kolosa, który przyćmiłby „żelazną damę”. W 1890 roku ogłosił konkurs architektoniczny na centralny punkt rekreacyjnego parku – mającą mierzyć 358 metrów wieżę. Zwycięski projekt zakładał ośmionogą konstrukcję, którą później, ze względów ekonomicznych, zredukowano do czterech nóg. Prace rozpoczęto w 1892 roku, jednak ze względu na problemy z fundamentami i brak funduszy przerwano je, gdy wieża mierzyła zaledwie 47 metrów. Ostatecznie rozebrano ją w 1907 roku. Jednak niespełnione ambicje Watkina stały się fundamentem dla obiektu, który stał się jednym z najważniejszych punktów na sportowej i rozrywkowej mapie świata. Narodziny Empire Stadium Decyzję o budowie stadionu podjęto w ramach Wystawy Imperium Brytyjskiego. Rząd potrzebował reprezentacyjnego obiektu, który pomieściłby pawilony prezentujące poszczególne kolonie i poświęcone różnym dziedzin…

wembley-b2ddaf5.jpg
width: 2133
height: 1200

Rodzisz w styczniu? Twoje dziecko ma dwukrotnie większą szansę, by zostać drugim Robertem Lewandowskim
type: item
date: 2026-01-02T08:57:47.000Z
creator: Jonasz Przybył
subject: Nauka
subject: dzieci
subject: piłka nożna
subject: Sport
subject: urodziny
description: Urodziliście się w grudniu lub pod koniec roku i zastanawiacie się, czemu nie zostaliście profesjonalnymi piłkarzami? Okazuje się, że to nie przypadek – wśród zawodników krajowych reprezentacji jest wielokrotnie więcej osób urodzonych w pierwszym kwartale roku. Czy styczeń daje supermoce?
encoded: Według badań Uniwersytetu Strathclyde w rozgrywkach UEFA bierze udział prawie dwa razy więcej zawodników urodzonych w styczniu niż w grudniu – mimo tego, że oba miesiące charakteryzuje podobny wskaźnik urodzeń. Nie chodzi jednak o znaki zodiaku czy temperament. Dlaczego dzieci urodzone w styczniu mają przewagę w sporcie? Badania prowadzone niezależnie w wielu krajach potwierdzają, że dzieci urodzone na początku roku mają istotną sportową przewagę nad rówieśnikami z jego końca. Przewaga ta wynika z tzw. efektu względnego wieku, czyli różnicy rozwojowej pomiędzy najstarszymi a najmłodszymi zawodnikami w danej kategorii wiekowej. W praktyce oznacza to, że dzieci urodzone w styczniu są niemal o rok starsze niż ich „rówieśnicy” urodzeni w grudniu. W młodym wieku to ogromna różnica rozwojowa, która ma wyraźny wpływ na późniejsze sukcesy sportowe. Są wyżsi, silniejsi, mają więcej doświadczenia. Euro 2024 pełne koziorożców, wodników i ryb Co łączy Cristiano Ronaldo, Ardę Gülera i Jamala Musialę? Wszyscy byli gwiazdami rozgrywanych w Niemczech mistrzostw Europy 2024 i wszyscy… urodzili się w lutym. Szkockie badanie przyjrzało się temu, ile z uczestników turnieju piłkarskiego faktycznie ma urodziny na początku roku. W samym turnieju dysproporcja była widoczna, ale efekt był szczególnie zauważalny w składach reprezentacji U-17. Analiza składów z mistrzostw Europy wykazała, że w okresie od stycznia do marca urodziło się ponad cztery razy więcej zawodników niż w okresie od października do grudnia. Szczególnie dobrym przykładem są sami mistrzowie, czyli Włochy, których 20-osobowa kadra składała się z 11 zawodników urodzonych w pierwszym kwartale roku i tylko jednego urodzonego w grudniu. – Rok może wydawać się niewielką różnicą, ale w przypadku młodzieży oznacza, że zawodnicy urodzeni w styczniu spędzili na boisku prawie o 10% więcej czasu niż zawodnicy urodzeni w grudniu – przypomina Aidan Rooney, jeden z twórców badania. Miesiąc urodzenia to nie wyrok: z wiekiem przewaga zanika…

FABRIC-KOLAZ-32-46-c95e430.jpg
width: 2700
height: 1800

Ernest Wilimowski był jednym z najlepszych polskich piłkarzy. Po wojnie okrzyknięto go zdrajcą
type: item
date: 2025-03-16T08:54:29.000Z
creator: Artur Białek
subject: Historia
subject: historia polski
subject: piłka nożna
subject: Sport
description: Ernest Wilimowski miał szansę zapisać się w historii piłki nożnej jako jeden z najwybitniejszych sportowców tej dyscypliny. Jego nazwisko zostało jednak wymazane ze wszystkich oficjalnych statystyk, a sam utalentowany piłkarz przez długi czas pozostawał w niełasce zapomnienia. Miał wszelkie atuty, by zostać herosem, a stał się antybohaterem.
encoded: Spis treści: Życiorys Ernesta Wilimowskiego Ernest Wilimowski, seryjny aferzysta Ernest Wilimowski był zdrajcą czy wybitnym sportowcem? Dokonania Ernesta Wilimowskiego Andrzej Gowarzewski stwierdził, że gdyby odbyły się mistrzostwa w 1942 roku, świat nie mówiłby o Pelém, tylko o Wilimowskim. Nie ulega wątpliwości, że niepozorny Ślązak, którego łatwo można było rozpoznać po mikrym wzroście, rudych włosach, odstających uszach i nieschodzącym z twarzy szelmowskim uśmiechu, był jednym z najlepszych polskich piłkarzy, a zdaniem wielu ekspertów – nawet najlepszym. W historii zapisał się jednak nie jako wybitny talent sportowy. „Eziego” zapamiętano jako zdrajcę narodu, a to za sprawą jednej decyzji, którą podjął po wybuchu II wojny światowej. Życiorys Ernesta Wilimowskiego Ernest Wilimowski urodził się w czasach, w których Polski nie było jeszcze na mapie Europy. I wojna światowa odebrała mu ojca. Dorastał wychowywany przez matkę i ojczyma, który widział dla niego przyszłość inną niż sportową. On jednak uparcie ciągnął na boisko, gdzie wydeptał sobie ścieżkę do imponującej kariery. Dzieciństwo i młodość Ernest Wilimowski, a właściwie Ernst Otto Pradella, urodził się 23 czerwca 1916 roku, w Katowicach, w Prowincji Śląsk Cesarstwa Niemieckiego. Nazwisko miał po matce, która urodziła go jako panna. Ojciec chłopca zginął na froncie wschodnim. Pauline Florentine Pradella ponownie wyszła za mąż, gdy jej syn miał 13 lat. Roman Wilimowski, polski urzędnik i powstaniec śląski, usynowił nastolatka i jednocześnie nadał mu swoje nazwisko. Ernest uczył się w prestiżowym gimnazjum im. Adama Mickiewicza w Katowicach. Jego ojczym liczył, że w przyszłości chłopak zdobędzie prestiżowy zawód. Młody „Ezi” od książek wolał jednak piłkę. Początek kariery sportowej Jako młody próbował sił w kilku dyscyplinach sportu. Grał między innymi w piłkę ręczną i hokej na lodzie. Prawdziwą miłością zapałał jednak do innej dyscypliny. Mimo że ojczym nie aprobował jego zainteresowania sportem, zapisał się do…

ErnestWilimowski-46de300.png
width: 1200
height: 630

Polscy piłkarze mogli zdobyć złoto olimpijskie. Dlaczego im się nie udało?
type: item
date: 2024-12-01T11:49:14.000Z
subject: Historia
subject: igrzyska olimpijskie
subject: piłka nożna
subject: polska
subject: Sport
description: 88 lat temu polscy piłkarze byli o krok od historycznego triumfu. I to na oczach Hitlera! Niestety, zgubiły ich… nasze narodowe wady.
encoded: Spis treści: Zagraniczny trener na ratunek Amatorzy, wódka i pieniądze Bliski bojkot igrzysk Regulamin idealny dla naszych piłkarzy? Medal na wyciągnięcie ręki Widoczny brak Eziego Piłka toczy się dalej Wielu kibicom pierwsze sukcesy polskiej reprezentacji kojarzą się z latami 70. Zanim jednak Orły Górskiego zdobyły złoty medal Igrzysk Olimpijskich w Monachium, a potem wyszarpały remis na Wembley, nasi piłkarze mieli już wcześniej okazję zamieszać na światowej arenie. Choć więc początki futbolu w wyniszczonym kraju były trudne, Polacy mieli swoje ambicje. Tak powstał plan podbicia Berlina, gdzie w 1936 r. odbywały się igrzyska olimpijskie. Zagraniczny trener na ratunek Aby zwiększyć szanse narodowej jedenastki, PZPN zaufał zagranicznemu trenerowi – w 1935 r. podpisał kontrakt z Kurtem Otto. Niemiec miał unowocześnić metody treningowe reprezentacji. Za selekcję i prowadzenie drużyny odpowiadał jednak Józef Kałuża pełniący najważniejszą funkcję w ekipie – tzw. kapitana związkowego. Atutem drużyny mieli być przede wszystkim napastnicy. Wśród nich wyróżniało się trio z Ruchu Hajduki Wielkie (miasto przyłączone potem do Chorzowa, dziś dzielnica Chorzów Batory): Gerard Wodarz, Teodor Peterek i Ernest Wilimowski. Owi „trzej królowie” dominowali w 1936 r. na polskich boiskach. Na tyle, że Wilimowski i Peterek toczyli pojedynki właściwie już nie z rywalami, lecz między sobą – o miano ligowego króla strzelców. Nic dziwnego, że kibice zacierali ręce na myśl o golach strzelanych przez graczy Ruchu olimpijskim przeciwnikom. Na szczególną uwagę zasługiwał „Ezi” Wilimowski. Tuż przed turniejem olimpijskim skończył zaledwie 20 lat, ale kibice nie mieli wątpliwości, że zajdzie daleko. Znany językoznawca Jan Miodek, zagorzały fan Ruchu Chorzów i jego powojennej gwiazdy Gerarda Cieślika, wspominał: „Mój ojciec – stary piłkarz i wielki kibic – powtarzał mi do śmierci: »Nie odbieram ci miłości do Cieślika, bo sam go bardzo lubię, ale pamiętaj, że piłkarskim geniuszem był Wilimowski«”. P…

Igrzyska-Olimpijskie-w-1936-a0385c8.jpg
width: 567
height: 567

HUBLOT – prawie dwie dekady jako Mistrz Światowej Piłki Nożnej
type: item
date: 2024-06-24T21:44:42.000Z
subject: Artykuły sponsorowane
subject: Lifestyle
subject: National Geographic Site
subject: europa
subject: mistrzostwa europy w piłce nożnej (euro)
subject: piłka nożna
description: W 2006 roku HUBLOT - luksusowa marka czasomierzy dostępna na wyłączność w ofercie W.KRUK - rozpoczęła swoją współpracę z piłką nożną, promując sport i jednocząc fanów pod hasłem „HUBLOT Loves Football”.
encoded: W tym artykule: Czy Kylian Mbappé będzie Bohaterem UEFA EURO 2024™? Zegarek HUBLOT Big Bang e Gen3 UEFA EURO 2024™ Szwajcarska marka jest częścią UEFA Euro od 2008 roku, a tegoroczna edycja piłkarskiego wydarzenia jest dla niej piątą z rzędu współpracą z tą legendarną imprezą. Ikoniczna tablica sędziowska w kształcie flagowego zegarka HUBLOT z kolekcji Big Bang, sygnalizuje zmiany zawodników i odlicza czas gry, a specjalnie zaprojektowane na te wydarzenie zegarki są widoczne w trakcie meczy na nadgarstkach sędziów. Z ambasadorem Kylianem Mbappé i przyjaciółmi marki, takimi jak Marcel Desailly, Didier Deschamps czy Luis Figo HUBLOT jest w samym sercu piłki nożnej, dumnie prezentując się w trakcie legendarnych rozgrywek podziwianych przez miliony ludzi na całym świecie. Czy Kylian Mbappé będzie Bohaterem UEFA EURO 2024™? W ostatnich sekundach, gdy zegarek HUBLOT Big Bang e Gen3 odmierza czas, Kylian Mbappé zachwyca na boisku, unikając obrońców, aby strzelić zwycięskiego gola w ostatniej chwili! Ten film zrealizowany w ramach najnowszej kampanii szwajcarskiej marki, zanurza się w skupiony umysł francuskiego kapitana, oddając pasję, jaką HUBLOT dzieli z piłką nożną. Na nadgarstku Kyliana Mbappé znajduje się Big Bang e Gen3 UEFA EURO 2024TM, prawdziwy game-changer na boisku i poza nim, który z niezwykle imponującą technologią po raz kolejny zrewolucjonizował rynek luksusowych czasomierzy. Tudor Ranger w nowej odsłonie. Zegarek upamiętnia 70. rocznicę brytyjskiej ekspedycji na Grenlandię W tym roku, pragnąc upamiętnić jubileusz brytyjskiej ekspedycji w północnej Grenlandii, TUDOR przedstawia model Ranger – wszechstronny zegarek celebrujący ducha tej śmiałej wyprawy. Zegarek HUBLOT Big Bang e Gen3 UEFA EURO 2024™ Zegarek HUBLOT Big Bang e Gen3 UEFA EURO 2024™ doskonale wpisuje się w kod zegarmistrzowski kolekcji Big Bang. Koperta o średnicy 44 mm wykonana z tytanu posiada konstrukcję warstwową, wymyśloną przez HUBLOT w 2005 roku. Szkiełko z szafiru jest wysoce odporne na z…

hublot-prawie-dwie-dekady-jako-mistrz-swiatowej-pilki-noznej-48b2903.jpg
width: 1400
height: 1050

W tym mieście Polacy zagrają pierwszy mecz na Euro 2024. Kibice mogą liczyć na wiele udogodnień
type: item
date: 2024-06-14T14:26:14.000Z
creator: redakcja
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: europa
subject: niemcy
subject: piłka nożna
subject: Sport
subject: Travel
description: Godziny dzielą nas od pierwszego meczu Polaków na Euro 2024, który rozegrany zostanie w Hamburgu. Podopieczni Michała Probierza zmierzą się w nim z reprezentacją Holandii.
encoded: W tym artykule: Jak dojechać na stadion w Hamburgu? Strefa kibica w Hamburgu Poradnik MSZ na Euro 2024 Kiedy mecze Polaków na Euro 2024? Na tę chwilę czekali wszyscy fani piłki nożnej w Europie. W Niemczech startują mistrzostwa Starego Kontynentu, na których zaprezentują się aż 24 drużyny, w tym reprezentacja Polski. Biało-Czerwoni swoje zmagania rozpoczną w niedzielę (16 czerwca) od spotkania z ekipą Holandii. Podopieczni Michała Probierza pierwszy mecz fazy grupowej rozegrają w Hamburgu – czyli w drugim, zaraz po Berlinie, największym mieście Niemiec. Choć nasi piłkarze nie są stawiani w roli faworyta w starcu z Holendrami – zwłaszcza wobec kontuzji Roberta Lewandowskiego – na trybunach z pewnością nie zabraknie kibiców z Polski, wierzących w sukces. Z myślą o osobach wybierających się na inauguracyjny mecz polskiej reprezentacji zebraliśmy garść najważniejszych informacji. Jak dojechać na stadion w Hamburgu? Hamburg jest jednym z dziesięciu miast-gospodarzy tegorocznych mistrzostw Europy w piłce nożnej. Łącznie rozegranych zostanie tutaj pięć meczów – cztery grupowe oraz jeden na etapie ćwierćfinałów. Spotkania odbywać się będą na Volksparkstadion, gdzie na co dzień rywalizują zawodnicy miejscowego klubu Hamburger SV. Obiekt może pomieścić nawet 57 tysięcy osób i pod tym względem należy do największych w kraju. Arena położona jest w dzielnicy Bahrenfeld. Organizatorzy Euro 2024, jak i lokalne władze, zalecają, by w dniu meczu nie poruszać po mieście samochodem ze względu na liczne utrudnienia i brak miejsc parkingowych w okolicach stadionu. Najszybciej i najwygodniej na Sylvesterallee 7 można dojechać komunikacją miejską. Kibice posiadający bilet na spotkania w Hamburgu mogą liczyć na darmowe przejazdy środkami transportu publicznego od godz. 6:00 w dniu meczowym do 18:00 następnego dnia. Osoby posiadające wejściówki na sektory A, B, E i F powinny skorzystać z kolejki miejskiej (S-Bahn) linii S3 (kierunek Pinneberg) lub S5 (kierunek Elbgaustraße) i wysiąść na sta…

tutaj-polacy-zagraja-pierwszy-mecz-na-euro-2024-kibice-moga-liczyc-na-wiele-udogodnien-049716a.jpg
width: 2121
height: 1414

Miasteczko Imsouane to perła Maroka. Teraz umiera przez piłkę nożną
type: item
date: 2024-05-11T06:42:26.000Z
subject: Fotografia
subject: National Geographic Site
subject: afryka
subject: historia
subject: Kultura
subject: maroko
subject: piłka nożna
subject: Sport
description: W spokojnej harmonii miasteczka Imsouane niespodziewane ogłoszenie na przestrzeni 24 godzin zakłóca jej odwieczny rytm. Podczas gdy Maroko przygotowuje się do Mistrzostw Świata FIFA 2030, lokalni mieszkańcy stają przed zagrożeniem eksmisji, co stanowi poważne ryzyko dla istoty tego ukochanego nadmorskiego klejnotu.
encoded: W tym artykule: Imsouane – historyczny klejnot Świat to wioska Dziedzictwo kulturowe i turystyka 17 stycznia rząd marokański niespodziewanie wydal komunikat o natychmiastowej ewakuacji. Mieszkańcy dotychczas bezpiecznego i żyjącego własnym rytmem Imsouane, mieli 24 godziny na spakowanie całego swojego życiowego dorobku i opuszczenie miasteczka. Powodem nagłej mobilizacji rządu są zbliżające się mistrzostwa Świata FIFA 2030. Niestety, Imsouane nie jest jedynym przypadkiem. Podobne wyzwania spotykają mieszkańców innych nadmorskich miejscowości, takich jak na przykład Tifnit. Imsouane – historyczny klejnot Maroko zachwyca nie tylko swoją piękną przyrodą, ale również bogactwem kultury i historii, których ślady widać na każdym kroku. Imsouane, będące sercem harmonijnego połączenia kultur Amazigów i Arabów, jest mikrokosmosem, który łączy wszystkich: surferów, rybaków, turystów i mieszkańców. Gościnność ludzi oraz hojność fal są głównymi powodami, dla których to miasteczko zdobyło światowe uznanie. Jego ewolucja przeniosła je z małej wioski rybackiej w jeden z najbardziej znanych surferskich punktów. To tutaj można znaleźć falę o największej długości w Afryce. Wraz z przybyciem hipisów lat 70. z całego świata, Imsouane stało się ulubionym miejscem surferów. Zwłaszcza od pandemii COVID-19, kiedy życie w vanie stało się niezwykle popularne, przyciąga swoją otwartą atmosferą i świeżymi owocami morza. Natomiast wraz ze wzrostem zainteresowania, jak widać w mediach społecznościowych, jego popularność gwałtownie wzrosła. Rząd marokański planuje zastąpić tradycyjne domy nowoczesnymi, dwupoziomowymi apartamentami. To potencjalnie zmieni nie tylko krajobraz wybrzeża, ale też jego energię i ruch, który może nie odpowiadać na oczekiwania wielu turystów. Świat to wioska Demontaż konstrukcji jest czasami nieodzowny w procesie tworzenia zmiany. „Świat to wioska" – rozbrzmiewa na całym świecie, a jednak ta wioska, jak wiele innych, stanowi świat sam w sobie. Jest tam harmonia, która jes…

maroko3-0661f33.jpg
width: 6240
height: 4160

Jak kupić bilety na mecz FC Barcelona i obejrzeć Lewandowskiego na słynnym Camp Nou? Podpowiadamy
type: item
date: 2023-02-23T15:30:30.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: barcelona
subject: hiszpania
subject: katalonia
subject: Kultura
subject: piłka nożna
subject: polska
subject: Społeczeństwo
subject: Sport
subject: Travel
description: Robert Lewandowski już od wielu miesięcy gra w słynnym katalońskim klubie FC Barcelona. Wielu kibiców na całym świecie marzy o tym, aby zobaczyć na żywo słynną Blaugranę, co wcale nie jest takie trudne do zrobienia. Jak kupić bilety na mecz Dumy Katalonii i kiedy polecieć do Barcelony, aby obejrzeć polskiego napastnika na żywo na Camp Nou? Podpowiadamy.
encoded: W tym artykule: Magiczna Barcelona oczarowuje turystów na każdym kroku Jak kupić bilet na mecz FC Barcelony? Kiedy FC Barcelona rozgrywa spotkania na Camp Nou? Dla wielu fanów piłki nożnej to był historyczny moment. Wraz z końcem lata, Robert Lewandowski stał się pierwszym polskim piłkarzem, który reprezentuje bordowo-granatowe barwy FC Barcelony. O spektakularnym transferze pisały media na całym świecie, a kolejne miesiące pokazują, że nowy klub polskiego napastnika ma z niego pożytek. Lewy strzela bowiem jak na zawołanie i jest najskuteczniejszym strzelcem ligi hiszpańskiej. Dla wielu osób obecność naszego rodaka jest doskonałą okazją, żeby po raz pierwszy lub kolejny odwiedzić stolicę Katalonii. Magiczna Barcelona oczarowuje turystów na każdym kroku Barcelona to bowiem miasto, które ma niezwykle dużo do zaoferowania. Urzeka przede wszystkim przepiękną i charakterystyczną architekturą Gaudiego, urokliwym klimatem oraz niepowtarzalnymi ludźmi, których tam spotkamy. Od wieków istniało mnóstwo powodów, dla których warto było odwiedzić drugie co do wielkości miasto Hiszpanii i nikogo nie trzeba było do tego specjalnie przekonywać. Dziś do tej listy należy jednak dopisać „zobaczenie Roberta Lewandowskiego na Camp Nou”. Pamiętajmy, że 2023 to prawdopodobnie ostatni rok, gdy Barca gra na tym stadionie, ponieważ później będzie on remontowany. Barcelona nie dla wszystkich? Idealny turysta ma wydawać 600 euro dziennie Nie tylko Barcelona boryka się z tłumami turystów. Podobne pomysły mają władze Wenecji i Amsterdamu. Trzeba pamiętać, że kupowanie biletów na mecz, który odbędzie się za kilka tygodni lub miesięcy to zawsze pewnego rodzaju ryzyko. Po pierwsze: zawodnik może odnieść kontuzję. Po drugie: piłkarz może pauzować przez czerwoną kartkę lub za dużą liczbę uzyskanych żółtych kartoników. Jak kupić bilet na mecz FC Barcelony? Kupowanie biletów na mecze domowe FC Barcelony jest bardzo proste. Co ciekawe, bardzo rzadko cały stadion jest wypełniony po brzegi (tzn. nie ma an…

robert-lewandowski-acacea2.jpeg
width: 5058
height: 3372

„Mundial wstydu” i „krwawe Mistrzostwa Świata”. Wszystko, co musisz wiedzieć o Katarze
type: item
date: 2022-11-21T12:09:40.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: bliski wschód
subject: Edukacja
subject: katar
subject: piłka nożna
subject: Sport
description: Mistrzostwa Świata w Katarze z wielu powodów czynią ten turniej wyjątkowym. To pierwszy mundial, który odbywa się na Bliskim Wschodzie i pierwszy w kraju islamskim. Po raz pierwszy w historii te zawody odbywają się na przełomie listopada i grudnia. Jednak nie to jest najważniejsze. Wszystko wskazuje na to, że Katar kupił sobie te mistrzostwa, a co gorsza – organizuje je, mając na rękach krew robotników i łamiąc podstawowe prawa człowieka. Co jeszcze wiemy o Katarze?
encoded: W tym artykule: Dlaczego Mistrzostwa Świata zorganizowane zostały w Katarze? Dlaczego Katarowi zależało na mundialu? Cel uświęca środki Podczas budowy nowoczesnych stadionów zginęło ponad 6,5 tysiąca robotników Robotnicy-imigranci byli przez Katarczyków wyzyskiwani W Katarze łamane są podstawowe prawa człowieka Ponad 4 tysiące lat temu egipskie piramidy, jak i inne budynki wznosili robotnicy i niewolnicy, którzy ginęli w trakcie budowy. Ludzie wykonywali tę pracę za darmo albo półdarmo, a bogacili się na tym władcy i najwyżsi urzędnicy. W ciągu ostatnich kilku tysięcy lat ludzkość przeszła bardzo długą drogę, aby odpowiedzieć sobie na pytanie, ile warte jest ludzkie życie. W 2022 roku wciąż są kraje, które bez skrupułów pokazują, że tania rozrywka jest droższa niż człowiek, a najbogatsi stają się jeszcze zamożniejsi kosztem niewinnych osób. Dlaczego Mistrzostwa Świata zorganizowane zostały w Katarze? 23 listopada 2010 roku, dziesięć dni przed głosowaniem FIFA, które kraje będą organizatorami najbliższych mistrzostw świata, odbyło się „tajne” spotkanie w Pałacu Elizejskim w Paryżu. Prezydenta Nicolasa Sarkozy’ego odwiedził wówczas książę Kataru Tamin bin Hamad al-Thani oraz ówczesny szefa UEFA Michel Platini (skazany w tym roku za korupcję). Media spekulowały wówczas, że to właśnie tam miała zapaść nieoficjalna decyzja, a Platini zadeklarował, że swój głos przeniesie ze Stanów Zjednoczonych na Katar. 2 grudnia FIFA ogłosiła przyznanie organizacji Mistrzostw Świata w 2022 roku Katarczykom. – Wiele osób nie miało pojęcia, gdzie leży ten energetyczny potentat. Teraz, po ponad dekadzie szeroko zakrojonych działań marketingowych i pijarowych, oczy całego świata zwracają się na Bliski Wschód. Coraz więcej osób zaczyna uzmysławiać sobie, jak silną międzynarodową pozycję wypracował Katar oraz jak wiele łączy politykę i sport – czytamy w raporcie "Katar, geopolityka i mistrzostwa świata”, który został wydany przez Instytut Nowej Europy. Ciekawostki o Katarze. Sprawdź, czego m…

katar-2022-67c7108.jpg
width: 4000
height: 2666

Największe stadiony na świecie. Wśród nich słynne Wembley oraz Camp Nou
type: item
date: 2022-09-14T13:58:35.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: piłka nożna
subject: Społeczeństwo
subject: Sport
subject: stadiony
subject: Travel
description: Największe stadiony na świecie, wbrew pozorom, nie znajdują się w Europie. Co więcej, większość z nich nie jest przeznaczona do rozgrywania meczów piłki nożnej. Niektóre zachwycają wielkością, a inne technologicznymi rozwiązaniami, ale łączy je jedno – dziś są to niezwykłe świątynie zarówno sportu, jak i popkultury.
encoded: W tym artykule: Salt Lake Stadium Stadion im. 1 maja w Pjongjangu Stadion Narendra Modi Melbourne Cricket Ground Spotify Camp Nou Stadion Wembley Estadio Santiago Bernabéu Stadiony, na których uprawiano różne dyscypliny sportowe, budowane były już w starożytności. W Grecji na stadionach odbywały się zawody lekkoatletyczne, a Olmekowie grali na podobnych obiektach w ullamaliztli. Rzymskim odpowiednikiem stadionów były amfiteatry. Słynne Koloseum, które powstało w latach 70–80 n.e. było jednym z największych obiektów sportowych w tamtych czasach. Widownia mogła pomieścić nawet 50 tysięcy widzów. Kibice siadali na trybunach, żeby oglądać walki gladiatorów, igrzyska, a nawet egzekucje. Od tamtego czasu stadiony niezmiennie pełniły tę samą funkcję. Miały zapewniać widzom rozrywkę – zarówno sportową, jak i kulturalną. Na przestrzeni ostatnich kilkudziesięciu lat bowiem stadiony stały się świątynią nie tylko futbolu, ale również muzyki. Artyści z całego świata grają tam swoje koncerty, ponieważ infrastruktura sprzyja organizacji dużych imprez masowych. Wystarczy wspomnieć słynny koncert zespołu Queen na Wembley z 12 lipca 1986 roku, żeby uświadomić sobie, jak monumentalną rolę zaczęły odgrywać stadiony na świecie. Salt Lake Stadium Niewiele osób pamięta, że to indyjski stadion piłkarski Salt Lake Stadium, albo inaczej Vivekananda Yuba Bharati Krirangan, był niegdyś największym stadionem na świecie. Zlokalizowany w Kolkacie obiekt został otwarty w 1984 roku. Zaprojektowano tak, aby mógł pomieścić nawet 120 000 widzów. Na tym boisku rozgrywa niezmiennie mecze reprezentacja Indii w piłce nożnej. Odbywają się tam również zawody lekkoatletyczne oraz inne wydarzenia sportowe i kulturalne. W 2011 roku stadion został poddany renowacji i zmniejszono liczbę miejsc do 80 tysięcy. Stadion im. 1 maja w Pjongjangu Obecnie to stadion, który znajduje się w stolicy Korei Północnej jest największym na świecie. Został otwarty 1 maja 1989 roku, a w ramach inauguracji odbył się tam 13. Światow…

camp-nou-02ea867.jpg
width: 4500
height: 3000

Jedno miasto w Pakistanie wytwarza prawie połowę wszystkich piłek do piłki nożnej na świecie
type: item
date: 2021-08-30T23:10:12.000Z
creator: Rafał Dadura
subject: Historia
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: Edukacja
subject: pakistan
subject: piłka nożna
description: Pakistańskie miasto Sialkot jest miejscem w którym znajdują się setki zakładów produkujących piłki nożne, które zatrudniają prawie 60 000 osób.
encoded: W tym artykule: Pierwsza piłka powstała w Pakistanie w 1889 roku! 160 000 piłek miesięcznie Pomimo pandemii, perspektywy są dobre Pierwsza piłka powstała w Pakistanie w 1889 roku! Pierwszy zarejestrowany przypadek produkcji piłek nożnych w prowincji Pendżab w Pakistanie nastąpił już 1889 roku, kiedy grupa Brytyjczyków (którzy wtedy władali terenami dzisiejszego Pakistanu) poprosiła, żeby Pakistańczycy wyprodukowali dla nich piłki. Ich prośba wynikała z niecierpliwości, byli coraz bardziej zirytowani czekaniem na piłki, które miały do nich dotrzeć pocztą z Europy. Po tym, produkcja piłek była kontynuowana, aż w końcu rozwinęła się do tego stopnia, że Pakistan i jego miasto Sialkot stały się światowymi liderami w tej dziedzinie. Dlaczego akurat pakistańskie miasto Sialkot jest dzisiaj centrum produkcji piłek? Historia sukcesu i znaczenia małego miasta w przemyśle piłki nożnej wiąże się z początkiem lat osiemdziesiątych. Pierwszą okazją do pokazania się światu miasta Sialkot były Mistrzostwa Świata w 1982, kiedy piłka o nazwie „Tango" została wykorzystana do rozegrania turnieju. Użycie tej piłki wyniosło Sialkot na czołową pozycję w produkcji piłek, i od tego czasu, to miasto ani na chwilę jej nie straciło. Biorąc pod uwagę znaczenie produkcji oficjalnej piłki nożnej dla Mistrzostw Świata FIFA, w połączeniu z zaciętą konkurencją, która walczyła o ten zaszczyt, zdolność miasta Sialkot do tworzenia najlepszej piłki jest jeszcze bardziej imponująca. 160 000 piłek miesięcznie „Popyt na piłki nożne drastycznie spadł z powodu koronawirusa, ponieważ place zabaw są zamknięte, nie ma meczów, ludzie nie mają miejsca, aby w nie grać. Więc kupujący doprowadzili do zmniejszenia popytu o 70%" - powiedział Waseem Shahbaz Lodhi, partner zarządzający Bola Gema Pakistan, fabryki, która produkuje 160 000 piłek miesięcznie. W fabryce „Bola Gema Pakistan”, pracownicy są odpowiedzialni za wszystkie aspekty tworzenia piłki nożnej, od cięcia i formowania arkuszy gorącej gumy do zszywania raze…

pakistan-pilki2-c72cc00.jpeg
width: 1024
height: 683

"Najbardziej demokratyczny sport świata". W Afryce radość jest okrągła
type: item
date: 2018-03-09T07:00:00.000Z
creator: Jeremy Berlin
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: afryka
subject: bieda
subject: fotografia
subject: piłka nożna
subject: reportaże
subject: Społeczeństwo
subject: Sport
description: W wielu zakątkach Afryki reklamówki, stare ubrania i zużyte opony wiodą drugie życie jako futbolowe piłki.
encoded: W afrykańskich wsiach leżących z dala od głównych dróg piłki odbijają się nierówno. Za boiska służą płaskie skrawki ziemi: porośnięte trawą albo zachwaszczone, piaszczyste lub ubite klepiska. Bramki czasem bywają z mahoniu, czasem zaś z kawałków drewna wyrzuconego przez morze lub rzekę. Stopy niektórych zawodników są bose, innych odziane w postrzępione tenisówki, kalosze lub sandały. Nie przeszkadza to dzieciom z upodobaniem kopać własnoręcznie robioną, nierówną piłkę i ganiać za nią z wielką radością, dla czystej przyjemności. To prawdziwa joga bonito, piękna gra. W roku 2010, kiedy to po raz pierwszy mistrzostwa świata odbyły się w Afryce, belgijska fotografka Jessica Hilltout postanowiła sprawdzić, jak wygląda piłka nożna z dala od blasku fleszy i ogromnych stadionów. Siedmiomiesięczna podróż po dziesięciu krajach i przejechanie ponad 20 tys. km pozwoliło jej odkryć miejsca, w których pasja zwykłych ludzi triumfuje nad biedą, gdzie obowiązuje zasada „zrób to sam”, a jedna piłka przynosi radość całej wiosce. W blisko 30 odwiedzonych przez nią miejscowościach, od Republiki Południowej Afryki po Wybrzeże Kości Słoniowej, piłki tworzy się z każdego będącego akurat pod ręką materiału: dywanów i skarpet, opon i kory, reklamówek i nadmuchanych prezerwatyw. Każda z takich piłek może być kopana dniami lub miesiącami na boiskach ze żwiru lub utwardzonej ziemi. Gdziekolwiek fotografka się zatrzymywała, wymieniała prawdziwe piłki, które zawsze woziła w samochodzie, na te pomysłowe arcydzieła, zwykle zrobione przez dzieci. Jak mówi pisarz i profesor historii na Uniwersytecie Stanowym Michigan Peter Alegi, w piłkę gra się w Afryce od dawna. Już w roku 1862, czyli rok przed ustanowieniem międzynarodowych zasad gry przez Angielski Związek Piłki Nożnej, mecze rozgrywane były w Kapsztadzie i Port Elizabeth. Gra rozpowszechniała się wszędzie tam, gdzie trafili europejscy kolonialiści: żołnierze, handlowcy, misjonarze, budowniczowie kolei. Afrykanie szybko ją przejęli, a następnie s…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/0b7bb38863b58cd8b02975979253981daf1f0b48-9257f89.jpeg
width: 560
height: 580

Brazylia: karnawał, samba i piłka
type: item
date: 2014-06-12T12:20:00.000Z
creator: redakcjang
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: ameryka południowa
subject: brazylia
subject: piłka nożna
subject: podróże
subject: Sport
description: Była kolonią i cesarstwem. Dziś Brazylia jest 5. krajem świata pod względem wielkości i liczby mieszkańców. Żyje ich tam 200 mln
encoded: Kiedyś brazylijscy niewolnicy śnili o wolności. Ich potomkowie marzą o wyrwaniu się z faweli, o piłkarskiej karierze i wielkich pieniądzach. My w Polsce najbliżej byliśmy Brazylii, lejąc łzy nad ckliwą historią o niewolnicy Isaurze... Wiele miast ma swoje dzielnice nędzy, ale tylko te w Rio zyskały własną, powszechnie znaną nazwę. Bo były największe i wyrastały tuż nad ociekającymi luksusem enklawami bogactwa. Nikt nie mógł ich nie zauważyć. I nikt nie odważał się przekraczać ich granic. Wisiały nad jednym z najpiękniej położonych miast świata, strasząc i fascynując jednocześnie. Wraz z karnawałem, sambą i piłką, fawele stały się wizytówką Brazylii. Najbardziej wstydliwą, którą przed zbliżającym się mundialem i igrzyskami olimpijskimi w 2016 r. władze próbują upiększyć, zlikwidować, a w ostateczności zasłonić. Czy to jednak możliwe? Pesymiści, wśród nich wybitny piłkarz Romário, który po zakończeniu kariery został posłem, odpowiadają, że nie. Porównują fawele do rakowatej narośli, która wycięta odrasta w tym samym albo innym miejscu. Dziś w 12-milionowym Rio jest ich co najmniej sześćset. A zaczęło się nieco ponad sto lat temu od niewielkiego osiedla dla weteranów wojennych. Więcej przeczytacie w aktualnym wydaniu Focus Historia:

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/ff29449393d9c2e78f4c376c7b42411a125c8fef-3a9a4bb.jpeg
width: 6200
height: 4118

Nieustraszeni z Narodowego w reklamie
type: item
date: 2012-11-06T09:15:00.000Z
creator: Igor Nowiński
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: piłka nożna
subject: Sport
description: Nieustraszeni Bohaterowie ze Stadionu Narodowego, którzy podczas meczu Polska – Anglia dostarczyli całej Polsce niecodziennych emocji, wzięli udział w kampanii reklamowej
encoded: Niekwestionowane gwiazdy akcji z płyty stadionu promują linię kosmetyków dla mężczyzn Soraya Men Adventure – dla pasjonatów, dla nieustraszonych, dla szukających przygód, dla odważnych! Kampania rusza 9 listopada i ma zasięg ogólnopolski. Zobacz już teraz clip: www.menadventure.pl NIEUSTRASZENI Z MEN ADVENTURE Men Adventure – dla pasjonatów, dla nieustraszonych, dla szukających przygód, dla odważnych! Każdy mężczyzna ma potrzebę wyzwań, przekraczania granic, sprawdzania się w niecodziennych sytuacjach. Jednak niezależnie od chwili, nawet w ekstremalnych warunkach – chce wyglądać atrakcyjnie! Wychodząc naprzeciw męskim potrzebom Soraya stworzyła Men Adventure, wyjątkową linię kosmetyków do pielęgnacji twarzy, uwzględniającą potrzeby skóry mężczyzn w każdych warunkach. Men Adventure to wyjątkowa linia kosmetyków, dzięki której niezależnie od wieku i okoliczności skóra mężczyzny jest zadbana i wygląda świeżo, nawet w totalnie ekstremalnych warunkach!

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/4daeb46f1921e0c27c18ccc04f56ace77eae8020-8e60f2e.jpeg
width: 2671
height: 1512

Dlaczego lubię jeździć na Ukrainę
type: item
date: 2012-07-14T05:00:00.000Z
creator: Andrzej Łomanowski
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: dniepr
subject: kijów
subject: komunizm
subject: krym
subject: Kultura
subject: odessa
subject: piłka nożna
subject: podróże
subject: tradycje
subject: ukraina
subject: wschód
subject: zsrr
description: Euro 2012 rozbudziło w Polakach ciekawość i zachęciło do odwiedzenia naszego wschodniego sąsiada. Zanim wybierzesz się na wycieczkę, przeczytaj nasz cykl na Zielonej Ukrainie!
encoded: Tu jest wszystko i wszyscy. Góry są takie jak u nas – tylko większe, rzeki takie jak u nas – tylko szersze i dłuższe, na południu jeszcze można znaleźć prawdziwie ukrainny step. Kawał historii i kultury Polski, a także Rosji, najsłynniejsze miejsca judaizmu, najpiękniejsze świątynie „greckie” (czyli unickie i prawosławne), Niemcy, Czesi, Grecy, Tatarzy, Bułgarzy, Węgrzy i współcześni Asyryjczycy (pierwotni mieszkańcy Bliskiego Wschodu) oraz ich mafia w Kijowie... Legendarne skalne miasta na Krymie i scytyjskie kurhany w stepie, wokół których bez przerwy kraza poszukiwacze skarbów. Chasydzi w Berdyczowie i wspaniałe świątynie prawosławia: Ławra Peczerska w Kijowie i Ławra Poczajowska na Wołyniu. Ciepłe Morze Czarne z legendarnymi plażami na Krymie, „Odessa-Mama” i śnieżne Karpaty. Wszyscy czuja się tu u siebie i wszyscy odcisnęli jakiś ślad w ukraińskiej ziemi. Czasami żeby ten ślad na ziemi zobaczyć, trzeba się dobrze nachodzić i przypatrzeć. Niestety przez środkową i wschodnią Ukrainę przetoczył się walec sowietyzacji, miażdżąc ludzi i zabytki. Większość tamtejszych miast wygląda jak odbita z jednej sztancy. Ale nawet okres „niekultury” zostawił ślady, jakich nie spotkamy w Polsce – na przykład gigantyczny pomnik Matki Ojczyzny, jakby zawisły nad Kijowem, czy samo centrum ukraińskiej stolicy w stylu „stalinowskiego empire’u”. Za to na zachodniej Ukrainie nie trzeba się specjalnie wysilać: gdzie spojrzeć, tam zabytki i dzika przyroda – choćby w Karpatach, na Zakarpaciu czy nad Dniestrem. Wszędzie pełno polskich śladów, których nikt na Ukrainie nie ścierał. Pomnik Mickiewicza w centrum Lwowa ma i zawsze miał na cokole polski napis: Wieszczowi – naród. Można jeździć na Ukrainę w podróż sentymentalną – po dawnych Kresach. Nie zabraknie polskich zamków, pałaców, dworków do oglądania. Ale wtedy można przegapić inne atrakcje, choćby tak egzotyczne jak... zamek templariuszy (tak, tak, tych samych), a właściwie jego ruiny w zakarpackim Serednie (między Mukaczewem a Uzhorode…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/323934943e1c28976ebc97fc9a32ea70680827fa-c268474.jpeg
width: 1000
height: 1000

Tanzania - Nungwi
type: item
date: 2010-07-14T07:52:00.000Z
creator: M. Liczbarski
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: kajaki
subject: kitesurfing
subject: nurkowanie
subject: ocean indyjski
subject: piłka nożna
subject: snorkeling
subject: tanzania
subject: windsurfing
subject: zanzibar
subject: żeglarstwo
description: Nungwi leży na północnym krańcu wyspy. Jest to wioska rybacka, która dzięki turystom przeistoczyła się w przytulny kurort. Mimo tego, nie zatraciła swojego pierwotnego charakteru.
encoded: Nazwa: Nungwi Państwo: Tanzania Długość: 2,5 km Lokalizacja: Nungwi Region: Zanzibar Akwen: Ocean Indyjski Podłoże: biały, drobny piasek Sezon: od lipca do marca Opalanie topless: nie Rafy koralowe: nie Sporty: snorkeling, nurkowanie, kajaki, żaglówki, kitesurfing, windsurfing, siatkówka, piłka nożna Ratownicy: nie Jak dotrzeć: Ze stolicy wyspy - miasta Zanzibar można dojechać samochodem, motocyklem albo autobusem (ok. 60 km). Droga bywa wyboista. Nungwi leży na północnym krańcu wyspy. Jest to wioska rybacka, która dzięki turystom przeistoczyła się w przytulny kurort. Mimo tego, nie zatraciła swojego pierwotnego charakteru. W miejscowości panuje kameralna atmosfera, która pozwala na doświadczenie lokalnego trybu życia i zachęca do wypoczynku na hamaku z dobrą książką i drinkiem w dłoni. Łatwo tu zapomnieć o miejskiej rzeczywistości do czego przyczyniają się również bardzo przyjaźnie nastawieni do turystów mieszkańcy. Ponieważ jest to jedna z kilku plaż na wyspie, gdzie w bezpośrednim sąsiedztwie nie występuje rafa koralowa, można tu pływać na pełnych falach. Nie trzeba przemierzać mil, żeby dotrzeć do głębszej wody, jak to ma miejsce na wschodnim wybrzeżu. Plaża jest dosyć wąska, ale odznacza się brakiem wodorostów, które spotyka się w wodach w innych miejscach na Zanzibarze. Kurort obfituje w plażowe domki (bungalowy) do wynajęcia, budowane w tradycyjnym afrykańskim stylu z dachem z makuti, a także kilka zlokalizowanych na świeżym powietrzu restauracji i barów, w których kwitnie życie nocne. Miejsce porastają bananowce, namorzyńce oraz palmy kokosowe. W wiosce znajduje się klinika oraz kilka sklepów i kawiarenek internetowych. Nungwi jest znane jako centrum wyrobu łodzi dhow (dau). Lokalni rzemieślnicy wciąż zajmują się ich budową. Domeną miejscowej ludności jest także łowienie ryb. Dzięki temu o zachodzie słońca można obserwować tradycyjne drewniane dhow, powracające z morza, a restauracje serwują świeże morskie przysmaki. Jedną z atrakcji wioski stanowi rezerwat …

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/e59fa00392895b9c06e7f07b93110dd78a12caab-d9b7c95.jpeg
width: 500
height: 328

Boliwia - informacje praktyczne
type: item
date: 2010-03-20T14:39:06.000Z
creator: M. Liczbarski
subject: Porady
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: ameryka południowa
subject: boliwia
subject: copacabana
subject: kokaina
subject: la paz
subject: narkotyki
subject: piłka nożna
description: Garść informacji dla planujących podróż do Boliwii.
encoded: Powierzchnia: 1099 tys. km2. Jedyny kraj Ameryki Południowej pozbawiony dostępu do morza. Stolica: siedziba rządu mieści się w La Paz, ma 225 km2. Mieszka w niej 1,2 mln ludzi. To najwyżej położona administracyjna stolica (3636 m n.p.m). Stolicą konstytucyjną Boliwii jest Sucre. Ludność: 9,2 mln ludzi. 80 proc. z nich mieszka na płaskowyżu Altiplano. Pozostali – na tropikalnych nizinach, które zajmują aż 70 proc. powierzchni kraju. Narodowości: Indianie Keczua (30 proc.) i Ajmara (33 proc.), Metysi 25 proc., biali 12 proc. Język: Językiem urzędowym jest hiszpański, ale wielu Indian żyjących poza dużymi miastami go nie zna. Boliwijczycy posłu-gują się 36 językami lokalnymi. Najpopularniejszym, keczua, mówi 3 mln mieszkańców. Religie: Katolicy stanowią ok. 80 proc. populacji, protestanci – 12 proc. (najwięcej jest zielonoświątkowców i bahai). Waluta: boliviano, 1 BOB. Najwyższy nominał to 200 Bs; 1 zł = 2,5 BOB; 1 BOB = 40 gr Najpopularniejszy wśród turystów jest okres od czerwca do sierpnia, czyli boliwijska zima, ale najlepsze festiwale organizuje się w sezonie deszczowym od grudnia do marca. W Boliwii są cztery strefy klimatyczne. Średnia temperatura na Altiplano wynosi 10°C, ale zimą, od czerwca do sierpnia może spaść nawet do –25°C. Na tropikalnych nizinach średnia temperatura wynosi 25–30°C i jest bardzo wilgotno. Turyści z Polski zwolnieni są z obowiązku wizowego, gdy przyjeżdżają na maksimum 90 dni. Paszport powinien być ważny co najmniej sześć miesięcy od daty wjazdu. Osoby udające się na dłużej niż trzy miesiące mogą ubiegać się o wizę w Ambasadzie Boliwii w Berlinie (brak boliwijskiej placówki w Polsce). Wszystkich przy wyjeździe obowiązuje opłata lotniskowa: 25 USD za osobę. Samolotem: nie ma bezpośredniego połączenia z Polski. Najtaniej jest dolecieć tanimi liniami do Madrytu i stamtąd ruszyć w dalszą podróż do La Paz, Santa Cruz czy Cochabamba. Z Madrytu z Lan Airlines, KLM, Aerolineas Argentinas za lot w obie strony zapłacimy ok. 1000 euro. Często lot j…

ng2-5b1a9be.jpg
width: 600
height: 400

Boliwia
type: item
date: 2010-03-16T19:43:26.000Z
creator: Joanna Skrzyniarz
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: ameryka południowa
subject: boliwia
subject: copacabana
subject: kokaina
subject: la paz
subject: narkotyki
subject: piłka nożna
description: Zapragnęłam poznać kraj, który uchodzi za osobliwy nawet wśród mieszkańców Ameryki Południowej. Nie dość, że opisuje się go jako najbiedniejszy i najniebezpieczniejszy, to jeszcze jego produktem flagowym jest... kokaina.
encoded: Boliwia uwiodła mnie podczas typowej kuchennej rozmowy obieżyświatów, która wypełnia wieczory w hostelach całego kontynentu (ta ma miejsce w San Pedro na pustyni Atakama, na północy Chile). Opowieść snuje Niemiec, parząc herbatę dla chorej na salmonellę narzeczonej. Przywiozła ją właśnie z Boliwii (niestety chorobę, nie herbatę). – Trzeba mieć sporo cierpliwości i poczucie humoru, żeby się zmierzyć z tym krajem – mówi. – Ale jest on rdzenny i nieokiełznany. Razem z koleżanką decydujemy: skoro jesteśmy tak blisko, musimy tam pojechać. Wyjazd o 7.00 rano z miniagencją turystyczną. Miły pan rozklekotanym busem dostarcza nas na granicę chilijską, gdzie długa kolejka to chleb powszedni, a surowe oko celnika przegląda każdy centymetr plecaka w poszukiwaniu argentyńskiej wołowiny, za którą najchętniej skułby w kajdanki. Boliwia coraz bliżej. Opuszczamy asfaltówkę i tarabanimy się przez porowate drogi pustyni. Teraz wiem, co czuje tarta marchewka. Na horyzoncie, u stóp wulkanu Licancabur dostrzegam jedną budkę, szkielet spalonego autobusu i chmarę wciąż żywych dżipów. To tu. Znika porządek, surowość urzędników i atrybuty cywilizacji. W budce nie ma nic poza wielkim zdjęciem prezydenta Evo Moralesa i dwoma zielonymi ludkami w czołgówkach. Ludzie wręczają im dolary. „O! Kantor!” – myślimy naiwnie, podając panom 10 dolarów. Czekamy na 70 bolivianos, ale nie dostajemy nic. Kiedy okazujemy zniecierpliwienie, otrzymujemy 2 dolary reszty z łapówki, którą właśnie nieświadomie wręczyłyśmy. – Przepraszam, gdzie jest toaleta? – pytam na odchodne. – Ha, ha, ha! – odpowiada rozbawiony celnik. – Toaleta jest wszędzie, proszę pani – łaskawie dodaje. „Wszędzie” na płaskowyżu to jak nigdzie, bo w najlepszym przypadku ukryć się można za kępką trawy, do której i tak nie dojdziesz, bo zabije cię zadyszka. Spacer na 4,5 tys. m jest jak maraton w kisielu czy trucht w butach na magnes po metalowej posadzce. Tymczasem wypatrzona kępka, choć wydaje się 20 m stąd, pewnie jest odległa o 5 km, bo krys…