Dlaczego Zimowe Igrzyska Olimpijskie mają dwie maskotki? Bo ten zwierzak prowadzi „podwójne życie”
Gdy w lutym 2024 roku na scenie festiwalu w Sanremo pojawiły się Tina i Milo, świat poznał maskotki Zimowych Igrzysk Olimpijskich i Paraolimpijskich Mediolan-Cortina 2026. Wybór dwóch postaci nie jest przypadkowy – to rodzeństwo gronostajów, które symbolizują dwa olimpijskie miasta, ale także pewien przyrodniczy fenomen. Gronostaj, jako jeden z niewielu gatunków, potrafi się całkowicie przeobrazić na zimę.
Imiona maskotek nawiązują do miast-gospodarzy: Milo pochodzi od Mediolanu (Milano), a Tina od Cortiny d’Ampezzo. Wyłoniono je w drodze ogólnokrajowego konkursu „Szkoły dla Maskotek”, w którym wzięło udział ponad 1600 projektów nadesłanych przez uczniów z całych Włoch. Tina, o jasnym futerku, reprezentuje Igrzyska i uosabia ciekawość oraz miłość do gór. Milo, o ciemniejszym ubarwieniu, to maskotka Paraolimpiady, która niesie przekaz inkluzywności. Razem z grupą sześciu przebiśniegów o nazwie „The Flo”, maskotki promują Włochy i Zimowe Igrzyska Olimpijskie 2026. Dlaczego Włochy wybrały dwie maskotki? Wybór dwóch gronostajów jako symbolu Zimowych Igrzysk Olimpijskich idealnie oddaje „podwójne życie” tego gatunku, wynikające z niesamowitych zdolności adaptacyjnych. Gronostaj (Mustela erminea) to niewielki, ale niezwykle dynamiczny drapieżnik z rodziny łasicowatych, który słynie ze zmiany ubarwienia w zależności od pory roku. Latem jego grzbiet jest brązowy, a brzuch biały, natomiast zimą zwierzak przybiera całkowicie białą szatę, która czyni go niemal niewidocznym na śniegu. Jedynym elementem, który pozostaje czarny przez cały rok, jest koniuszek ogona. Te dwa oblicza gronostaja czynią go niezwykle skutecznym drapieżnikiem, doskonale dostosowanym do środowiska. W języku angielskim gronostaj ma nawet dwie nazwy: „stoat” gdy jest w szacie letniej, a „ermine” - w zimowej. Zmiana ubarwienia na zimę: „podwójne życie” zwierząt Zjawisko sezonowej zmiany ubarwienia to jedna z najbardziej fascynujących i zarazem najrzadszych adaptacji w świecie przyrody. Na całym świecie zidentyfikowano zaledwie 21 gatunków ptaków i ssaków, które wykształciły tę zdolność. Proces ten nie jest wywoływany bezpośrednio przez temperaturę czy pojawienie się pierwszego śniegu. Kluczowe są zmiany w długości dnia. Gdy dni stają się krótsze, organizm zwierzęcia otrzymuje sygnał hormonalny do rozpoczęcia linienia, a nowe futro lub pióra są już białe. Gronostaj w historii Włoch Gatunek ten od wieków zajmuje ważne miejsce w kulturze i sztuce, a jego najsłynniejszym wyobrażeniem jest „Dama z gronostajem” Leonarda da Vinci. Obraz ten, namalowany około 1489–1490 roku w Mediolanie, przedstawia Cecylię Gallerani, kochankę księcia Ludwika Sforzy. Postać zwierzęcia jest nasycona symboliką: oznacza ono czystość i niewinność, stanowi też aluzję do samego księcia Ludwika, który nosił przydomek „L’Ermellino” (Gronostaj). Futra z gronostajów przez wiele stuleci stanowiły symbol najwyższej władzy i luksusu. Ich historia nierozerwalnie wiąże się z europejską hierarchią stanową – w średniowieczu i renesansie prawo do ich noszenia mieli niemal wyłącznie monarchowie oraz wysocy dostojnicy kościelni. Gronostaj – symbol Dolomitów Naturalnym środowiskiem tych zwierząt we Włoszech są rejony alpejskie, w tym m.in. Park Narodowy Stelvio. Gronostaje doskonale radzą sobie w górach, budując nory w dziuplach drzew, szczelinach skalnych lub starych murach. Ich zimowe futro jest niezwykle gęste – może zawierać nawet dwadzieścia tysięcy włosków na centymetr kwadratowy, co zapewnia im doskonałą izolację termiczną podczas mroźnych zim w Dolomitach. To właśnie ich odporność na surowe warunki i zdolność do przetrwania sprawiły, że są idealnymi ambasadorami regionów, w których rozegrają się Igrzyska Olimpijskie. Po oficjalnej prezentacji w Sanremo, Tina i Milo wyruszyły w podróż po Włoszech, odwiedzając m.in. Bolzano, Val di Fiemme oraz Cortinę, by promować nadchodzące Igrzyska. Źródła: Olympics.com, parcostelviotrentino.it Nasza autorka Magdalena Rudzka Redaktorka i wydawczyni National-Geographic.pl. Wcześniej związana m.in. z National Geographic Traveler i magazynem pokładowym PLL LOT Kaleidoscope. Z wykształcenia humanistka (ukończyła MISH i SNS PAN), ale to przyroda stanowi jej największą pasję. Szczególnie bliskie są jej ekosystemy słodkowodne, a prawdziwym „konikiem” są ryby. W National-Geographic.pl pisze o swoich przyrodniczych pasjach, nauce i medycynie. Prywatnie ceni sobie podróże po nieoczywistych kierunkach, ze szczególnym sentymentem do Europy Środkowej i Wschodniej.
Tokio się zmienia! Do 2020 stanie się miastem przyszłości
Większość Europejczyków odwiedzających to miasto nie może wyjść z zachwytu. „Miasto przyszłości”, „nie z tej Ziemi” - to najczęstsze zdania, które padają na początku takich relacji. Teraz jednak i one mogą nie wystarczyć – stolica Japonii przechodzi metamorfozę by przygotować się na dwie wielkie międzynarodowe imprezy sportowe w 2020 roku.
Tokio można porównać do symbolu yin-yang, wciąż miesza się w nim nowoczesność z tradycją. Jeśli planujecie podróż do tego miejsca powinniście zarezerwować więcej czasu by zobaczyć obie strony. Tradycja Przygodę rozpoczynamy od dzielnicy Shinjuku, która jeszcze w XIX była podmiejską wsią, a dziś przez jej ogromny dworzec kolejowy codziennie przechodzą trzy miliony ludzi. Ruszając szlakiem japońskiej tradycji nie można ominąć znajdującej się w parkowej części dzielnicy Sanktuarium Meiji. To największe sanktuarium shinto w mieście i zarazem jego duchowe serce. Odbywa się tu wiele ceremonii ślubnych, a w pięknej zieleni otaczającego parku można poszukać wewnętrznego spokoju. Po takiej uczcie dla ducha warto wybrać się na nocny spacer Shinjuku, które tętni życiem po zmroku. W ciekawych knajpkach znajdziemy wiele ciekawych smaków, których w Europie nie da się znaleźć. Fot. Getty Images Kolejnym przystankiem jest dzielnica Chiyoda, w której znajdziecie Pałac Cesarski. Wzniesiony na miejscu dawnego Zamku Edo gmach z otaczającym go zespołem parkowym jest siedzibą cesarza Japonii i swoim rozmiarem dorównuje Central Parkowi w Nowym Jorku. Sam pałac dostępny jest dla zwiedzających dwa razy w roku, jednak część terenu jest dostępna dla zwiedzających, którzy mogą oglądać między innymi Most Podwójny czy Basztę Fushimi. Trzecią atrakcją tokijskiej tradycyjnej ścieżki może być świątynia Sensō-ji. To buddyjskie miejsce kultu poświęcone bogini miłosierdzia, Kannon. To najstarsza świątynia w Tokio, której historia sięga siódmego wieku naszej ery. Rocznie odwiedza ją około 30 milionów turystów i wiernych z całego świata. Obok niej wznosi się imponująca pięciopiętrowa pagoda, która jest świątynią shinto. Nowoczesność Japonię należy poznawać „z dwóch stron”, a skoro mamy za sobą tę dostojną i tradycyjną, czas przejść do dynamicznej i zaskakującej nowoczesności. Między kolejnymi przystankami warto poruszać się koleją, która sama w sobie jest w Japonii atrakcją: różne modele superszybkich pociągów przypominają statki kosmiczne. Wśród nowych skarbów Tokio nie można przegapić Tęczowego Mostu, który swoją malowniczością i światłami urzeka turystów oraz twórców. To właśnie na nim rozgrywały się sceny z popularnych filmów, takich jak choćby „Między Słowami”. W dzień most jest biały, w nocy rozświetlony na wszystkie kolory tęczy dzięki napędzanym energią słoneczną reflektorom. W pogodny dzień można z niego zobaczyć piękny widok na górę Fuji. Fot. Getty Images Jeśli oglądaliście kiedykolwiek filmy rozgrywające się Tokio z pewnością zwróciliście uwagę na jeden szczegół krajobrazu, który zawsze jest obecny. Tak jak Wieża Eiffla w Paryżu, czy Big Ben w Londynie, tak i Tokio ma swój symbol, a jest nim wieża radiowo-telewizyjna Tōkyō-tō. Pod względem konstrukcji wzorowana jest na paryskiej i posiada punkt widokowy na szczycie. Znajdziecie ją w parku Shiba, w dzielnicy Minato. W dzielnicy Shibuya nie znajdziecie zabytków, za to doskonale poczujecie atmosferę tego miasta. Wybierzcie się na spacer w okolice domu towarowego 109 i po prostu dajcie się porwać barwnemu tłumowi. Następne przystanki to dzielnice Harajuku i Aoyama, które uznaje się za stolicę stylu Japonii. Jeśli chcecie dowiedzieć się, co będzie modne w Europie za pięć lat, na miejscu to podejrzycie. Trendy w modzie i technologii zaczynają się tutaj. Akihabara to następne miejsce, którego nie można przegapić. Tutaj znajdziecie wszystko co fan japońskiej popkultury powinien znać, zobaczyć lub mieć. To prawdziwy raj dla miłośników japońskiej animacji, sztuki komiksu, gier video i zabawek. Fot. Getty Images Tu można zakończyć etap teraźniejszości, choć bądźmy szczerzy – to ułamek tego, co warto obejrzeć. Czas jednak ruszać dalej – w przyszłość. Przyszłość Przyszłość Tokio zaczyna się już teraz, jednak jej kluczową datą jest rok 2020. Miasto będzie gospodarzem dwóch imprez sportowych o międzynarodowym zasięgu: Igrzysk Olimpijskich oraz Igrzysk Paraolimpijskich. To też okazja aby połączyć zwiedzanie z kibicowaniem Reprezentacji Polski, która ma wyjątkowo dużo szans medalowych. Jednak 2020 rok to nie pierwszy raz, gdy stolica Japonii gości u siebie tego typu imprezy. W 1964 miała tu miejsce igrzyska, powstała wioska olimpijska. Już wtedy Japonia zaskoczyła świat rozmachem przygotowań. Z okazji zawodów ruszyła pierwsza na świecie superszybka kolej Shinkansen, transmisje poszczególnych dyscyplin były realizowane w kolorze, a sędziowie używali najnowocześniejszych urządzeń pomiarowych, znacznie przewyższających dokładnością poprzednie. Pięćdziesiąt pięć lat później Tokio znów zamierza zadziwić świat i zapowiada technologiczne sensacje. Znicz olimpijski ma zostać zapalony z pokładu latającego samochodu. Unosząca się 10 metrów nad ziemią maszyna ma mieć możliwość rozpędzenia się do 100 kilometrów na godzinę i trzeba przyznać, że trudno o lepszą reklamę dla jej konstruktora, którym jest Toyota, niż uczestnictwo w takiej ceremonii. Fot. Getty Images Spodziewając się prawdziwych tłumów kibiców, którzy zasilą i tak ogromną populację tłoczącą się w Tokio organizatorzy chcą usprawnić ruch i wstęp na obiekty, dlatego zamiast biletów zapowiadają wprowadzenie systemu identyfikującego twarze oraz specjalne elektroniczne opaski. Jednym ze sposobów usprawnienia transportu w mieście ma być wprowadzenie autonomicznych taksówek. Pojawiły się także zapowiedzi otwarcia kolei maglev czyli opartej na lewitacji magnetycznej. Jej maksymalna prędkość może dochodzić nawet do 600 km/h. Jakby to było mało, wśród zapowiedzi można znaleźć także informacje o planowanym wprowadzeniu transmisji w rozdzielczości 8k, robotów do obsługi kibiców i turystów oraz dostępnej dla wszystkich aplikacji potrafiącej w czasie rzeczywistym tłumaczyć język japoński na angielski i odwrotnie. Maskotki olimpijskie na 2020 rok / Getty Images Na koniec chyba najbardziej spektakularna zapowiedź. Start-up ALE zapowiedział, że z okazji igrzysk zamierza umieścić na orbicie swojego sztucznego satelitę. Koszt takiego przedsięwzięcia to około 9 milionów dolarów. Nie jest to jednak kolejny satelita komunikacyjny. Celem firmy jest przygotowanie niesamowitego spektaklu dla widzów igrzysk – sztucznego deszczu meteorytów. Satelita ma wypuszczać kulki zawierające imitację kosmicznego pyłu. Gdy kapsułki będą opadać, ściągane grawitacją Ziemi, zapalą się w atmosferze tworząc dla obserwujących piękny widok deszczu „spadających gwiazd”. Twórcy projektu zapowiadają, że będzie go widać nawet przy zachmurzonym niebie, w promieniu 200 kilometrów. Nawet jeżeli nie jesteście fanami sportu, warto śledzić to co dzieje się i powstaje w Tokio. Po pierwsze dlatego, że wiele z tych technologii w kolejnych dekadach może stać się codziennością (także u nas), a po drugie ze względu na imponujący rozmach estetyczny. Spektakl na nocnym niebie, gdzie sceną jest kosmos? To będzie naprawdę ciężko przebić każdemu następnemu gospodarzowi jakichkolwiek igrzysk.
"Ping-pong to oprócz wysiłku pojedynek intelektów". Wywiad z paraolimpijką, mistrzynią tenisa stołowego
Natalia Partyka ma chińską cierpliwość. Bo taka jest potrzebna, żeby wygrywać w tenisie stołowym, dyscyplinie od lat zdominowanej przez Chińczyków. Natalia wierzy, że kiedyś ich ogra. Bo ma tę umiejętność czekania na efekty, precyzję i zacięcie do ciężkiej pracy. Nie ma co prawda dwóch rąk, ale to wydaje się nie mieć znaczenia.
Tuż przed wyjazdem na Igrzyska Paraolimpijskie Natalia Partyka rozmawiała z Julią Lachowicz. NG: Coś mi tu nie gra. Natalia Partyka: Ale co? Bo mnie zazwyczaj gra. Dziś kończysz 27 lat i jutro wyjeżdżasz na swoje siódme igrzyska olimpijskie. Faktycznie, zaczynałam młodo. Pierwszy raz pojechałam w 2000 r. do Sydney. Byłam wtedy najmłodszą zawodniczką całej paraolimpiady. Zupełne dziecko – 11 lat. Jutro lecę do Rio na igrzyska olimpijskie, a pod koniec sierpnia jeszcze raz na paraolimpiadę. Więc w sumie za chwilę będę miała na koncie osiem startów olimpijskich. W Sydney traktowałaś to chyba bardziej jak zabawę. Podobno byłaś maskotką reprezentacji? Na pewno nie traktowali mnie do końca poważnie. Ale to uczestnictwo było dla mnie ważne, bo tam zobaczyłam, że muszę jeszcze sporo trenować, by zacząć się liczyć. Zmobilizowało mnie to. Zacięłam się. Od tamtego czasu prawie nie wychodzę z sali treningowej. Efekt – medal w Atenach, a cztery lata później kwalifikacja do Pekinu zarówno na igrzyska, jak i na paraigrzyska. Właściwie od czasów Sydney zaczęłam myśleć o sporcie bardzo poważnie. I w 90 proc. być pełnosprawną sportsmenką. Nawet w 99 proc. W końcu nie mam tylko jednego przedramienia. Tylko? Są znacznie większe niepełnosprawności. Moja to nic w porównaniu z problemami, z jakimi muszą zmagać się inni paraolimpijczycy. Ale jednak w tenisie stołowym ręce są kluczowe. Tak, dlatego musiałam opracować z trenerem specjalny rodzaj serwisu. Poza tym pracuję bardzo dużo nad równowagą ciała. To kluczowe w ping-pongu – szybkie zwroty, energiczne ruchy. Przez nie łatwo stracić równowagę, którą ja mam zaburzoną. Do tego muszę uważać na całe swoje ciało – przez brak ręki bardziej obciążam resztę organizmu. Cud, że przy takim treningu nie miałam jeszcze jakichś bardzo poważnych kontuzji. A może brak ręki jakoś Ci pomaga, tak jak niektórzy mówią np. o protezach nóg? Niestety nie. Protezy to inna sprawa. Na początku bardzo kibicowałam Pistoriusowi, ale potem, gdy zrozumiałam, że on ma nogę, która się nie męczy, i technologie za tysiące dolarów, to zaczęłam się zastanawiać, czy to jest fair. U mnie brak przedramienia podczas gry działa tylko na minus. Nikt mi nie zarzuci, że w czymś jestem silniejsza. Ten brak może zniwelować tylko ciężka praca. Ciężka, czyli? Czyli minimum dwa treningi dziennie. Rano po śniadaniu trzy godziny. Potem szybki obiad, drzemka i znowu na trzy, cztery godziny na salę. Czasem po kolacji trenujemy jeszcze coś mniej wymagającego. Najważniejsze, żeby od myślenia bolała mnie głowa, a obolałe mięśnie niekoniecznie. Bo ping-pong to oprócz wysiłku pojedynek intelektów. Strategia. Sztuka precyzji. Potem idę spać, a następnego dnia – to samo. Dzień w dzień. Kiedy będąc dziewczynką jeszcze mi się nie chciało, zanim wypowiedziałam zdanie o tym, że nie chcę iść na trening, mój tata już działał i nawet nie wiem jak, już byłam w drodze na salę z plecakiem na plecach. Teraz wiem, że tylko tak można coś osiągnąć. Z ręką czy bez. Niektórzy mówią, że gdzie ja z taką formą się pcham na paraigrzyska. Że to nie fair, bo już tak dobrze gram. Ale ja się pytam dlaczego? Przecież każdy może poświęcić tyle co ja. I trenować kilkadziesiąt godzin w tygodniu. Każdy może próbować też konkurować z zawodnikami w pełni sprawnymi. Zresztą, o dziwo, zawsze bardziej się stresuję podczas paraolimpiady. Większość osób już przed zawodami wiesza mi na szyi złoto. To usztywnia, te wielkie oczekiwania. Mam ręce jak z drewna, często sama się nie poznaję. W Rio też wszyscy liczą na złoto. Od 10 lat nie przegrałam żadnych zawodów w parasporcie. Żadnych. A co, jak tym razem wpadnę w Rio? Powtarzam sobie, że to nie będzie koniec świata. Ale nie ukrywam, że celuję w złoto. Masz porównanie między igrzyskami a paraigrzyskami. Jak wypada? Te drugie są jakby bardziej przyjazne, rodzinnie. Ze wszystkimi się znam właściwie od dziecka, więc czuję się jak u siebie. Na normalnych toczy się gra o najwyższe stawki. O tych olimpijczykach się mówi – w prasie, w telewizji. W Londynie na przykład podczas igrzysk było kilkudziesięciu polskich dziennikarzy, medalistów – 10. Dla porównania zmagania paraolimpiady miał relacjonować jeden dziennikarz. Ale że medalistów było 36 (!), on nawet wszystkich dekoracji nie mógł sam obskoczyć. Bo my, Polacy, w parasporcie jesteśmy świetni. W Londynie byliśmy dziewiątym państwem pod względem medali. Dla porównania, w normalnych igrzyskach uplasowaliśmy się na dalekim 30. miejscu. Ale jakoś to Polaków nie emocjonuje, z paraolimpiady nie było nawet relacji telewizyjnych. Uderzyło mnie w Londynie, że paraigrzyska Brytyjczycy traktowali na równi z olimpiadą. Pełne stadiony, ludzie znali swoich sportowców, niesamowite emocje etc. W Polsce o parasporcie się właściwie nie słyszy. Oglądają go głównie rodziny sportowców. No, może ktoś słyszał o Partyce, ale to głównie dlatego, że gram też w normalnej lidze. A mamy kim się chwalić! Nie wiem, skąd ten problem. Ale widzę, że niepełnosprawnych nie ma też na ulicach, w porównaniu z innymi krajami Europy Zachodniej. Że są wyautowani ze społeczeństwa. Wiem, że jak się idzie do sponsorów i mówi się, że się jest paraolimpijczykiem, to oni nagle nie mają pieniędzy, nie mogą nic zrobić, zamykają rozmowy. Słowo „niepełnosprawność” zamyka im wszystko, łącznie z sercami. Jakby to była jakaś plama na honorze. Dziwi mnie to, bo przecież parasport to taki sam sport jak każdy inny plus coś więcej. Walka z własnymi ograniczeniami. Trenowanie mimo wszystko. Często pokonywanie fizycznych barier, jak dojazd na trening na wózku inwalidzkim. Ale to nikogo nie przekonuje. Nikt nie chce być kojarzony z niepełnosprawnością i już. Dlatego tak trudno niepełnosprawnym wybić się i wejść na wyższy poziom. Jak Tobie się to udało? Miałam szczęście. Po pierwsze, jak mówiłam – bo nie mam tylko prawego przedramienia. Od urodzenia, więc nauczyłam się z tym żyć normalnie. Po drugie, bo urodziłam się w Gdańsku, gdzie od zawsze były mocne tradycje pingpongowe. Po trzecie, bo mieszkałam blisko klubu i tata chciał, żebyśmy coś trenowały z siostrą, i nas tam zaprowadził. Mój trener od razu zobaczył, że mam do tego smykałkę, i zadzwonił do klubu dla osób niepełnosprawnych. Sześć miesięcy później grałam na mistrzostwach Polski. Na szczęście tenis stołowy to nie jest bardzo drogi sport. Dostałam jakieś stypendia, potem zaczęłam grać w pełnosprawnej lidze i jakoś to się ułożyło. Ale nie każdy ma takie szczęście. I nie każdy robi taką furorę. Teraz już mnie znają, ale na początku każdy mój występ w „normalnych” zawodach to była ciekawostka, zdziwienie i szok. Chińczycy tenis stołowy uwielbiają, to niemal ich sport narodowy, i faktycznie są nie do pobicia przez innych. Podczas rozgrywek trybuny były pełne. Po każdym moim meczu godzinami musiałam przebijać się przez tłum fanów i dziennikarzy. Nie wierzyli własnym oczom. Byłaś jedną z dwóch sportsmenek, które uczestniczyły zarówno w normalnych, jak i paraigrzyskach. Drugą była afrykańska pływaczka Natalie du Toit. W tym roku do tego grona dojedzie jeszcze australijska pingpongistka Melissa Tapper. Cieszę się, że tak się dzieje, bo przy tej okazji więcej się mówi o parasporcie. Ja traktuję to jak wielkie wyróżnienie. Ale wiem, że dla wielu sportowców to nieosiągalne, bo walka z niepełnosprawnością jest tak duża, że nie starcza sił na jeszcze cięższe treningi. Chciałabym pomóc tym, którzy chcą, a nie mogą. Dlatego mam fundusz, z którego daję stypendia młodym sportowcom z niezamożnych środowisk. Wiem, ile pieniędzy potrzeba, by móc trenować. Chciałabym, żeby dzięki funduszowi poczuli siłę. I żebym stała się ich prawą ręką. Tekst pochodzi z wrześniowego numeru National Geographic Polska. Jak ogląda góry niewidomy alpinista? Jurek Płonka przemierza najwyższe pasma Europy i zdobywa kolejne szczyty. Posłuchaj jego opowieści! View oEmbed on the source website