Kanczendzonga. Krwawa góra, która zabiera życie co piątego śmiałka
Trzecia pod względem wysokości góra Ziemi Kanczendzonga każdego roku zbiera krwawe żniwo wśród wspinaczy. Co piąty – umiera. Wśród nich była najsłynniejsza polska himalaistka, Wanda Rutkiewicz. Dlaczego Kanczendzonga jest tak niebezpieczna?
Spis treści: Z czego słynie Kanczendzonga? Ilu Polaków zdobyło Kanczendzongę? Co oznacza Kanczendzonga? Ciekawostki na temat góry Kanczendzonga Himalaje od dekad przyciągają śmiałków z całego świata. Są to najwyższe góry świata. Pewnie każdy słyszał o Mount Evereście czy K2. Zdecydowanie mniej znana jest Kanczendzonga (8586 m n.p.m). Ostatnia z gór na podium. Ze względu na swoją budowę i usytuowanie wspinaczka na nią jest bardzo trudna. „Ta góra kipi nienawiścią do każdego, kto ma czelność się na nią wspinać” – napisał Frank Smythe, członek ekspedycji z 1930 roku, której nie udało się wspiąć na ten szczyt. Z czego słynie Kanczendzonga? Kanczendzonga położona jest na pograniczu indyjsko-nepalskim. Słynie z kilku powodów: to trzecia pod względem wysokości góra świata (8586 m n.p.m.), jest wśród 10 najbardziej niebezpiecznych gór świata – pochłonęła życie ponad 60 wspinaczy (zdobyło ją więcej niż 300 osób), znajduje się w masywie przypominającym krzyż, którego ramiona rozciągają się na północ, południe, wschód i zachód, masyw góry jest bardzo odizolowany od cywilizacji, dlatego niewiele osób tutaj przybywa, chociaż trasa trekkingowa uznawana jest za jedną z najbardziej spektakularnych na świecie. Ilu Polaków zdobyło Kanczendzongę? Szczyt ten zdobyło zaledwie kilkoro Polaków. Wśród nich byli to: Krzysztof Wielicki (1986 r.), Jerzy Kukuczka (1986 r.), Piotr Pustelnik (2001 r.), Bożena Będzińska (19 maja 2003 r.), Kinga Baranowska (2009 r.), Dorota Rasińska-Samoćko (2022 r.), Bartek Ziemski (27 maja 2024 r.). Niestety, dwóch polskich himalaistów zmarło w czasie próby zdobycia Kanczendzongi. Wśród nich była Wanda Rutkiewicz w maju 1991 roku i Andrzej Czok w 1986 roku. W 2024 r. Bartek Ziemski nie tylko wszedł na szczyt, ale też z niego zjechał na nartach. Jak wspominał, warunki do szusowania były wyborne, co oznaczało jednocześnie trudne wspinanie. Szczyt ten uznawany jest za ekstremalnie trudny do zdobycia ze względu na jego dużą wysokość, wysokie przewyższenia, nieprzewidywalną pogodę, odległe położenie, a co za tym idzie wydłużony czas trwania ekspedycji. Na masyw Kanczendzongi składa się kilka szczytów. Istotną rolę w zdobywaniu niższych partii góry odegrali Polacy. W 1978 roku Wojciech Wróż i Eugeniusz Chrobak jako pierwsi stanęli na szczycie Południowej Kanczendzongi (8494 m n.p.m.). Z kolei Kazimierz Olech, Wojciech Brański oraz Zygmunt Andrzej Heinrich jako pierwsi weszli na Kanczendzongę Środkową (8482 m n.p.m.). Co oznacza Kanczendzonga? Nazwa Kanczendzonga to zlepek czterech tybetańskich słów (Kang-chen-dzo-nga), które można przetłumaczyć jako „Pięć Skarbów Wielkiego Śniegu”. Takie nazewnictwo związane jest z lokalnymi wierzeniami i mitologią. Tymi skarbami było według nich: złoto, srebro, klejnoty, zboże i teksty religijne. Każdy z pięciu skarbów odpowiada pięciu górom tworzącym masyw Kanczendzonga. Mimo że Europejczycy odnotowali obecność góry już w połowie XIX wieku, to do dzisiaj zachowała swoją rdzenną nazwę. W latach 1848 i 1849 botanik sir Joseph Hooker, jako pierwszy Europejczyk, odwiedził i opisał region góry. Ciekawostki na temat góry Kanczendzonga Kanczendzonga to nie tylko trzecia najwyższa góra świata. Związanych z nią jest wiele ciekawych wydarzeń i opowieści. Oto niektóre ciekawostki na temat góry Kanczendzonga: Do 1852 roku była uznawana za najwyższą górę świata. W 1856 r. ogłoszono, że jest nią jednak Mount Everest; Kanczendzonga uznawana była i jest za świętą górę przez niektóre społeczności z Nepalu i z Indii. Dlatego negatywnie spoglądały one na próby wspinaczki na nią podejmowane przez Europejczyków; Pierwszymi osobami, które weszły na Kanczendzongę są Joe Brown i George Band. Tego wyczynu dokonali w maju 1955 roku. Brown był kaskaderem i dublerem Roberta de Niro w głośnym filmie „Misja”; 12 maja 1992 roku podczas ataku szczytowego zaginęła Wanda Rutkiewcz. Jej ciała nigdy nie odnaleziono. To ostatnie dało podstawę do zaskakujących domysłów. Zasugerowano nawet, że Rutkiewicz wcale nie zginęła na Kanczendzondze, tylko udało jej się samotnie zejść na dół i znaleźć drogę do któregoś z tybetańskich klasztorów. Podobno przed wyprawą powiedziała matce, że jeśli nie wróci, to oznacza, że zdecydowała się zostać buddyjską mniszką.
Reinhold Messner stracił dwa rekordy Guinnessa. Miał nie wejść na wszystkie ośmiotysięczniki
Reinhold Messner mierzy się z poważnymi oskarżeniami. Słynny himalaista został pozbawiony dwóch rekordów. Miał nie wejść na szczyt jednego z ośmiotysięczników. Włoch odniósł się już do sytuacji.
W tym artykule: Reinhold Messner traci tytuły Reinhold Messner przez lata był uważany za pierwszą osobę na świecie, której udało się zdobyć wszystkie ośmiotysięczniki. Jest ich w sumie 14. Dokonał tego bez dodatkowego tlenu, a to przyniosło mu kolejny rekordowy wpis. Co więcej, na niektóre ze szczytów wspiął się dwukrotnie. W młodości Włoch konkurował o kolejne rekordy między innymi z Jerzym Kukuczką. Reinhold Messner traci tytuły Jego żywa legenda została jednak podważona. Odebrano mu dwa wpisy w Księdze Rekordów Guinnessa po przeklasyfikowaniu, twierdząc, że tak naprawdę nie wspiął się na każdy z ośmiotysięczników. Inicjatorem akcji jest Eberhard Jurgalski, który twierdzi, że Messner nigdy nie dotarł na „prawdziwy szczyt” Annapurny. W ten sposób historyczne zdobycie wszystkich 14 ośmiotysięczników przypisano Amerykaninowi Edowi Viestursowi. Himalaista wspinał się na nie w latach 1989–2005. Monika Witkowska zdobyła K2. Jako druga Polka w historii po Wandzie Rutkiewicz! Monika Witkowska raz jeszcze zapisała się na kartach historii. Dziś zdobyła szczyt K2! Messner odniósł się już do podważenia swoich dokonań. W wywiadzie dla Niemieckiej Agencji Prasowej powiedział, że Jurgalski „nie ma pojęcia” i „nie jest ekspertem”. – Po prostu pomylił górę. Oczywiście, że dotarliśmy na szczyt – przekonywał. Dodał też, że nie przywiązuje wagi do tego, czy jego nazwisko figuruje w Księdze Rekordów Guinnessa, czy też nie. Pod tym względem trudno mu się dziwić. Podważane wejście na wszystkie ośmiotysięczniki to tylko jeden z wielu jego wyczynów. I tak zapisał się na kartach historii dzięki pierwszemu wejściu na Mount Everest bez tlenu czy wytyczeniu nowej drogi na Kilimandżaro. Nasz ekspert Mateusz Łysiak Dziennikarz zakręcony na punkcie podróżowania. Pierwsze kroki w mediach stawiał w redakcjach internetowej i papierowej magazynu „Podróże”. Redagował i wydawał m.in. w gazeta.pl i dziendobrytvn.pl. O odległych miejscach (czasem i tych bliższych) lubi pisać nie tylko w kontekście turystycznym, ale też przyrodniczym i społecznym. Marzy o tym, żeby zobaczyć zorzę polarną oraz Machu Picchu. Co poza szlakiem? Kuchnia włoska, reportaże i pływanie.
10-letni zakaz wspinaczki za sfałszowanie zdjęcia ze szczytu Mount Everestu. Nepal zapowiada zmiany
Wydaje się, że w himalaizmie chodzi o przekraczanie własnych granic i dokonanie czegoś doniosłego. Jednak rzeczywistość pokazuje, że równie często chodzi tylko o uzyskanie oficjalnego certyfikatu potwierdzającego zdobycie szczytu i pochwalenie się nim przed znajomymi. Władze Nepalu mówią, że skala „udawanych wejść” na Mount Everest rośnie i zapowiadają walkę z tym procederem.
Dwóch wspinaczy z Indii na dowód zdobycia Góry Gór przedstawiło zdjęcie, ukazujące ich na szczycie. Na podstawie fotografii przedstawiciele ministerstwa turystyki w Nepalu wręczyli mężczyznom upragnione certyfikaty potwierdzające, że zdobyli Mount Everest. Ale kłamstwo okazało się mieć krótkie nogi - doświadczeni wspinacze szybko zdemaskowali oszustwo. Wątpliwości budził m.in. brak podłączenia maski tlenowej do butli, brak odbicia śnieżnego krajobrazu w okularach wspinaczy, czy flagi, które na zdjęciu pozostawały nieruchome, choć na szczycie zawsze mocno wieje. Zdobycie szczytu mające wieńczyć wyprawę z 2016 roku okazało się fałszywe. Teraz Narender Singh Yadav i Seem Rani Goswami zostali objęci 10-letnim zakazem wspinaczki nie tylko na Mount Everest, ale na wszystkie nepalskie szczyty - informuje Sameer Yasir, reporter „New York Timesa” z Katmandu. Sprawa stała się głośna po tym, jak w sierpniu 2020 roku Yadav został ogłoszony laureatem prestiżowej indyjskiej nagrody alpinistycznej. Po tej decyzji indyjscy alpiniści i Szerpowie, którzy twierdzili, że widzieli Yadava schodzącego do Everest Base Camp bez dotarcia na szczyt, zaczęli publikować w internecie komentarze kwestionujące jego osiągnięcia. Rząd Indii zdecydował o wstrzymaniu nagrody, a indyjskie ministerstwo sportu i rząd Nepalu wszczęły śledztwo ws. fałszerstwa. Komisja śledcza przesłuchała m.in. lidera zespołu, w skład którego wchodził Yadava - Naba Kumara Phukona. Phukon w rozmowie ze śledczymi miał powiedzieć, że Yadav i Goswami nigdy nie zdobyli Everestu i „nie ma pojęcia, jak zdobyli certyfikat”. Ostatecznie dochodzenie ujawniło, że mężczyźni dotarli na wysokość 2000 metrów poniżej szczytu, skąd zostali sprowadzeni do bazy z pomocą ekipy ratunkowej. Nagroda za wejście na szczyt Yadav i Goswami pochodzą z północnoindyjskiego stanu Haryana, który w przeszłości nagradzał wspinaczy odnoszących sukcesy. Być może to było motywacją do sfałszowania dokonań. Zresztą wspinacze z Indii są głównym problemem dla nepalskiego rządu. Za zdobycie najwyższej góry świata mieszkańcy Indii często otrzymują nagrody, a jeśli pracują dla rządu mogą otrzymać awans lub dożywotnie dodatkowe świadczenia. Choć ta sprawa stała się jedną z głośniejszych ze względu na ryzyko wysokiej kary, to liczba osób fałszujących wejścia na Everest w ostatnich latach gwałtownie wzrosła. Szacuje się, że do nepalskiego ministerstwa turystyki wpływa rocznie już kilkadziesiąt fałszywych roszczeń o uznanie zdobycia Everestu. Nepal, jeden z najbiedniejszych krajów Azji, ma poważny problem z wykorzenieniem fałszerzy. W poszukiwaniu wpływów do budżetu, liczba wydawanych pozwoleń na wspinaczkę wzrosła do tego stopnia, że w drodze na Everest tworzyły się korki. Nie wszyscy, którzy w tych korkach wędrowali, ostatecznie rzeczywiście dotarli na szczyt. Tylko w 2019 roku ministerstwo turystyki w Nepalu usunęło co najmniej pięć nazwisk z listy zdobywców Mount Everestu po tym, jak pojawiły się wątpliwości dotyczące ich wspinaczki. Śledztwo w sprawie trwa. Nadajniki i koniec z łapówkami Rzeczywista skala problemu może być jeszcze większa, a himalaiści apelują do władz Nepalu o publikację wszystkich zdjęć mających potwierdzać zdobycie najwyższego szczytu świata. To mogłoby pozwolić zdemaskować jeszcze więcej oszustów. W walce z fałszywymi wejściami na szczyt władze Nepalu chcą wyposażyć oficerów łącznikowych w urządzenia GPS. Ministerstwo turystyki zamierza wyposażyć 20 oficerów łącznikowych w urządzenia służące do geolokacji. Dzięki temu departament będzie wiedział, gdzie znajdują się oficerowie i czy rzeczywiście towarzyszą wyznaczonym wyprawom wspinaczkowym. Zadaniem oficerów będzie towarzyszenie wspinaczom i nadzorowanie wyprawy, co pozwoli zweryfikować rzeczywistą osiągnięta przez nich wysokość. Teraz większość oficerów przebywa w bazie pod Mount Everest, co pozwala himalaistom na nadużycia, bowiem wówczas potwierdzeniem zdobycia szczytu może być samodzielnie wykonane zdjęcie. Podpis oficera dostają po zejściu do bazy, a wśród oficerów powszechna jest korupcja. Departament turystyki na program pilotażowy, w tym na zakup 20 urządzeń GPS, przeznaczył 5 mln rupii (ok. 158 tys. zł). Dyrektor Rudra Singh Tamang zapowiedział, że jeżeli wprowadzenie systemu przebiegnie pomyślnie, GPS będzie obowiązkowy dla wszystkich.
Wyścig na K2: Nepalczycy w obozie 4. Pobili zimowy rekord wysokości na K2
W piątek połączona ekipa nepalskich himalaistów dotarła do obozu 4 na K2. Zakładając obóz C4 na wysokości 7800 metrów pobili dotychczasowy zimowy rekord wysokości we wspinaczce na ten szczyt. Wcześniejszy należał do polskiej ekipy: Denisa Urubki i Marcina Kaczkana, którzy w sezonie 2002/03 weszli na wysokość 7750 metrów.
O pomyślnym dotarciu do C4 poinformował Chhang Dawa Sherpa, lider wyprawy Seven Summit Treks. W skład rekordowej ekipy weszło dziesięciu wspinaczy pod kierunkiem m.in Nirmala Purji, Mingmy Gayle Sherpy, Sona Sherpy z SST, Mingmy Davida z ekipy Nirmala i Mingmy Tenzi. "Mamy nadzieję razem stanąć na szycie" - napisał na Facebooku Nirmal 'Nims' Purja. Nepalczycy zapowiadają próbę ataku szczytowego na 16 stycznia. Polka na 6400 m W ostatnich dniach na ewakuację i opuszczenie bazy zdecydował się hiszpański himalaista Luis Carlos Garranzo.O swojej decyzji poinformował 12 stycznia. Powodem rezygnacji jest pogarszający się stan zdrowia. Garranzo należący do ekipy Sergio Mingote to drugi członek wyprawy, który opuszcza obóz. Jako pierwszy – także ze względów zdrowotnych – ewakuowany został Waldemar Kowalewski. Nirmal ‘Nims’ Purja, który w niedzielę informował o zniszczeniach w obozie 2, musiał uzupełnić zasoby w dwójce. Ekipa Nimsa straciła praktycznie cały ekwipunek – namioty, butle z tlenem, sprzęt do wspinaczki. Tak dotkliwych szkód nie poniosły zespoły Mingma Gyalje Sherpy i Seven Summit Treks, których sprzęt był dodatkowo zabezpieczony przed zniszczeniem. SST straciło jednak kilka namiotów bez ekwipunku. „Ostatnie 48 godziny były wyczerpujące, gdyż musieliśmy powtórzyć ciężki ładunek w ramach przygotowań do dalszych postępów. Bagaż każdego członka zespołu ważył ponad 35 kg. Naprawdę jestem zadowolony z dotychczasowego postępu zespołu i jestem bardzo dumny. Dzisiaj nasza strona obozowa jest na 7350 m. Udało się naprawić linie do 7600 m” - pisał wcześniej Nims w mediach społecznościowych. Nirmal połączył siły z zespołem Mingmy Gayle Sherpy oraz Sherpami z Seven Summit Treks, aby założyć poręczówki do obozu 4, na wysokość ok. 7900 metrów. „Dzisiejszego popołudnia Szerpowie w końcu zaporęczowali drogę do C3 na K2, działali razem z zespołem Nimsa. Ekipa będzie teraz odpoczywać, a jutro pójdzie do C4. Pozostali członkowie wyprawy wspięli się do C2! Zespół Mingmy G. dotrze do C3 później” - informował w czwartek Chhang Dawa Sherpa z SST. Wśród wspinaczy SST, którzy dotarli do obozu 2 jest też Magdalena Gorzkowska i towarzyszący jej Oswald Rodrigo Pereira. Po nocy spędzonej w C2 planowane jest wejście do C3. „Jutro w nocy całą moją ekipą ruszamy w górę! Cele ambitne, dojść z bazy do obozu drugiego w jeden dzień, czyli przejść trasę, którą ostatnio szliśmy z 3 noclegami po drodze. (…) Wiem, że to będzie najcięższy dzień w moim życiu” - pisała Gorzkowska przed wyruszeniem w górę. Nims zapowiedział, że będzie „ściśle współpracował” z pozostałymi Sherpami przy wspinaczce do C4 oraz ataku szczytowym. Także Mingma G podkreśla znaczenie wspólnej wyprawy. „Tym razem Nepalska Ekspedycja Zimowa K2 jest dla narodu. Sprawimy, że nasz narodowy będzie dumny. Zgodnie z planem, jesteśmy tutaj w Camp 3 z inną drużyną z Nepalu. Jutro odpoczniemy przez wysoki wiatr. My, 10 nepalskich braci, zaktualizujemy nasz plan jutro po południu. Dobranoc z K2 C3” - pisze Mingma G. Jak podaje portal wspinanie.pl na górze pozostają jeszcze dwie inne istotne ekipy. Alex Gavan, Tamara Lunger i Sergio Mingote (także należący do wyprawy SST) planują dotrzeć do C3 i spędzić noc na wysokości 7300 m. Do trójki chcą też dotrzeć John Snorii i Muhammad Ali Sadpara. „Dzisiaj zabierzemy namiot i tlen do C3. Wszystkie decyzje podejmujemy na podstawie naszych wcześniejszych doświadczeń, raportów i spostrzeżeń. Ważne, aby zachować koncentrację w tych trudnych okolicznościach, nieprzewidywalnej górze K2 i otoczeniu ducha rywalizacji” - pisze Snorii.
Opowieść Bargiela o zdobyciu ośmiotysięcznika
Dlaczego Grzegorz Bargiel wycofał się z ataku na szczyt? Co skłoniło Andrzeja do do samotnej walki? Co czuje człowiek walczący o marzenia? Oto relacja z najważniejszego dnia wyprawy Shishapangma Ski Challenge
Wypadek Grzegorza Pierwszego września o 5 rano wystartowaliśmy z bratem, w pełni zmotywowani do ataku szczytowego. Po godzinie dotarliśmy do Icefallu, gdzie mieliśmy zdeponowane narty i buty narciarskie. Od samego początku wszystko nie układało się po naszej myśli. Tuż po wejściu na Icefall pod Grześkiem zapadł się lód. Po chwili zobaczyłem go zanurzonego do połowy uda w zimnej lodowcowej wodzie. Na szczęście w depozycie były buty Marcina po które wróciliśmy i Grzesiek mógł iść dalej. Rezygnacja kompanów Wyruszyliśmy z myślą, że limit złych zbiegów okoliczności już się wyczerpał. Po 5 godzinach dotarliśmy do naszego namiotu w obozie pierwszym. Po krótkim odpoczynku wyruszyliśmy do dwójki, gdzie czekał na nas Darek. O godzinie 13.00 przywitał nas gorącą herbatą. Cały czas w obozie drugim poświęciliśmy głównie na gotowanie i przygotowania do naszego nocnego wyjścia. Bardzo mnie zmartwiło samopoczucie Grześka - nie był w formie, jaką prezentował podczas całej wyprawy. O godzinie 3.00 w nocy, wyruszyliśmy we trójkę w kierunku szczytu. Byliśmy trochę zdziwieni, bo pogoda - wbrew prognozom - była bardzo nieprzyjemna: wiał silny wiatr i zalegała mgła. To właśnie ona miała największy wpływ na to, co się później działo… A działo się nie najlepiej. Po dwóch godzinach od startu, Darek oznajmił przez radio, że nie czuję się najlepiej i nie ma siły na kontynuowanie ataku - to był dopiero początek. Po kolejnej godzinie, następny cios. Grzesiek, który był podporą wyprawy, nagle zwolnił tempo. Gdy to zobaczyłem, podszedłem bliżej i zobaczyłem jego twarz. Od razu wyczułem, że nie jest dobrze. Grzesiek był blady, ledwo stał na nogach. Przyczyna jego niedyspozycji? Prawdopodobnie wypadek z poprzedniego dnia. Był po prostu potwornie przeziębiony. To dla mnie bardzo ciężki moment: patrzyłem na niego i widziałem ten wyraz twarzy oraz to, z jakim smutkiem mówi, że nie ma siły, że to koniec, że nie pójdzie dalej… Było mi bardzo przykro. Grzesiek włożył w tę wyprawę tyle energii i pracował jak wół w trakcie całej aklimatyzacji, a w najważniejszym momencie miał tak wielkiego pecha. Przecież mieliśmy zjechać z tej góry razem… To była nasza wyprawa, nasza przygoda, chcieliśmy tego dokonać wspólnie, a wszystko się posypało… Po długiej rozmowie stwierdziłem, że spróbuję sam. Czułem się świetnie. Aura była nieprzewidywalna, ale wiedziałem, że to ostatnia szansa, gdyż kolejne siedem dni zapowiadały totalne załamanie pogody, jedyna chwila na jakiekolwiek marzenie o szczycie. Grzegorz zawrócił z wysokości 7250m.n.p.m. i pojechał w kierunku obozu drugiego. Patrzyłem na to z potwornym smutkiem… Nierealny atak na szczyt Po chwili zadumy ruszyłem żwawym tempem w kierunku szczytu. O siódmej rano dotarłem do obozu trzeciego na wysokość 7500m.n.p.m. Ku mojemu zaskoczeniu spotkałem tam hiszpańską wyprawę Carlosa Sorio, która miała w nocy wyruszyć na szczyt. Po krótkiej rozmowie okazało się, że schodzą do bazy i kończą wyprawę. Ich Szerpowie stwierdzili, że warunki nie pozwalają na dalsza wspinaczkę. W tym momencie naprawdę już sam nie wiedziałem co mam robić. Zapytałem Szerpów, co myślą o moim samotnym ataku. A oni ze zdziwieniem powiedzieli, że to nie jest wykonalne i żebym lepiej zjechał do bazy. Po krótkiej walce z własnymi myślami, stwierdziłem że spróbuję. Wyruszyłem o godzinie ósmej. Było naprawdę bardzo ciężko. Większość drogi brnąłem po pas w śniegu. Pocieszającą sprawą było to, że pozostawałem w nieustannym kontakcie radiowym z Grześkiem, Darkiem i Marcinem. Grzesiek chyba najbardziej się obawiał mojego wyjścia, szczególnie, gdy nagle przyszło załamanie pogody (zaczął bardzo intensywnie padać śnieg i przyszedł mocny wiatr z chmurami). W pewnym momencie nie było nic widać. Usiadłem na bezpiecznej skale i z nadzieją czekałem na poprawę pogody. Po upływie 30 minut przejaśniło się na tyle, by można było kontynuować atak. Ostatnie dwieście metrów dało mi najwięcej adrenaliny. Zaczęło się robić stromo, śniegu było naprawdę za dużo, wręcz musiałem iść na czworakach po to, by unosić się na powierzchni. W pewnym momencie, tuż obok mnie zeszła samoistnie lawina, co bardzo mnie zaniepokoiło. Samą drogę dojścia do szczytu wybierałem czterokrotnie. Przede wszystkim dlatego, że w każdej próbie było bardzo stromo, a ja zapadałem się w śniegu po pas i jeszcze głębiej. W końcu obrałem drogę dookoła: po stromych skałach, które były najbezpieczniejszą opcją. O 13.00 miejscowego czasu, po 28 godzinach od wyjścia z bazy, osiągnąłem szczyt! Na samym wierzchołku nie spędziłem zbyt dużo czasu. Było to niespełna 30 min. Chwilę odpocząłem, napiłem się i przygotowywałem się do tak długo wyczekiwanego przeze mnie momentu - zjazdu ze szczytu Sziszapangmy. Jeśli chodzi o wrażenia ze szczytu, to było bardzo specyficznie. Sam wierzchołek był na tyle zaśnieżony, że stałem na nim po pas. Wiało niemiłosiernie, ale bardzo się cieszyłem. Reszta ekipy także była szczęśliwa z tego udanego wyjścia. Ciężki zjazd z Sziszapangmy W końcu zapiąłem narty i ruszyłem. Byłem bardzo zmęczony, więc w trakcie zjazdu co kilka minut musiałem robić przerwy, szczególnie w górnych partiach. Podczas zjazdu musiałem być bardzo ostrożny, bo śniegu było naprawdę sporo, a do tego był on przewiany. Często podcinałem lawiny, które płynęły wokół mnie jak potoki. Po dojechaniu do wysokości obozu trzeciego, czułem się już bezpieczny. Bardzo szybko pojechałem do dwójki, gdzie czekali na mnie chłopaki. Zjazd trwał 40 min. Nie odpinając nart, padłem ze zmęczenia przy obozie drugim, wypiłem herbatę, pogadałem chwilę z nimi. Grzegorz w między czasie przygotował mi ładunek. Zwinęli namiot i jego zawartość. Wstałem na nogi, wrzuciłem ciężki plecak na plecy i pojechałem w kierunku bazy. Zjazd z wierzchołka do Icefallu zajął mi półtorej godziny. Gdy usiadłem pod górą i pomyślałem sobie, że chwilę temu byłem na ośmiotysięczniku, poczułem się niesamowicie. Jazda na nartach jest czymś naprawdę niezwykłym - po raz kolejny uświadomiłem to sobie. Przypomniałem sobie moje początki na wsi, kiedy jeździłem z okolicznej górki na drewnianych nartach. Poczułem bardzo dużą satysfakcję z tego, co zrobiłem. To było moje marzenie i spełniło się; inaczej - sam je spełniłem. Przykro mi tylko, że nie udało się tego dokonać z Grzegorzem, było to dla mnie bardzo ważne. Wielka szkoda… Ale jesteśmy tacy młodzi - wszystko przed nami. Sunt Leones zakłada takie wyprawy cyklicznie i może następnym razem wybierzemy się na wyprawę z Grześkiem i najmłodszym bratem Bartkiem, który rośnie w siłę ;) ? Bezcenna kolacja Renzziego Następnie Darek z Grześkiem zwinęli obóz pierwszy. Marcin przyszedł z naszym kuchcikiem do Icefallu, po to by pomóc znieść cały sprzęt do bazy. O 20.00 udało się do niej dotrzeć. Czekał tam już na nas Renzzi, który przygotował pyszną kolację. Byliśmy bardzo głodni. Marcin opowiadał, że Renzzi bardzo przeżywał mój atak. Po sukcesie tańczył i śpiewał z radości. Podczas ataku rozwieszał flagi modlitewne na górze… Jeśli chodzi o wszystkich wspinaczy w bazie, to z szacunkiem przychodzili gratulować sukcesu. Do końca nie mogli uwierzyć, że dokonałem tego samotnie. Przecież mam dopiero 25 lat. W bazie nareszcie mogłem się wykąpać. Gdy zobaczyłem mój duży palec u nogi, okazało się, że jest na nim duży bąbel od spodu i jest to o dziwo oparzenie od wkładek podgrzewających stopy. Przeliczyłem przy okazji wszystkie palce u rąk i u nóg. Gdy naliczyłem dwadzieścia, spokojnie położyłem się spać. Dalsze plany Dwa dni czekamy na jaki, które karawaną przetransportują nasz sprzęt w kierunki bazy dolnej, z której samochodem przemieścimy się z Tybetu do Nepalu. 10 października wylatujemy z Nepalu do Polski, w której będziemy 11 października. Dziękuję wszystkim sponsorom i osobom, które pomagały przy organizacji naszej wyprawy. Do samego końca była ryzykowna dlatego tym większe należą się brawa firmom, które w nią uwierzyły. Pierwszą z nich jest CTL Logistics kompleksowy operator logistyczny, który jest sponsorem strategicznym przedsięwzięcia. Kolejnymi jest LOTTO, Sony, TTcomm. Sprzętowo wspierali nas Salomon, Sunnto, Atomic, Pajak, a skrzydeł dodawał Red Bull. Dziękuje również partnerom medialnym czyli National Geographic, Maleman, Art. & Business, Teleexpress, RMF FM, Spotkania z Filmem Górskim oraz agencji Joy Ride.
Wyprawa na ośmiotysięcznik Makalu - Kinga Baranowska
W pierwszej połowie kwietnia Kinga Baranowska startuje w Himalaje. Jej celem jest wspinaczka na Makalu (8463 m) – piąty szczyt świata.
Makalu (8463 m n.p.m.) to piąty co do wysokości szczyt świata, położony w Himalajach Wysokich. Wznosi się w odległym, trudno dostępnym rejonie Nepalu, na granicy Chin i Nepalu, 20 km od Everestu. Makalu zaliczane jest do tzw. wysokich ośmiotysięczników i jest silnie zlodowacone - granica wiecznego śniegu znajduje się na ok. 5700 m Fot.: Fabrizio Zangrilli Makalu w języku tybetańskim oznacza „big black” (Wielką Czerń), co oddaje wygląd tej potężnej skalnej piramidy, kiedy wiatr oczyści ją ze śniegu. W sanskrycie oznacza „Wielką Pogodę” (Maha Kala), nawiązując do położenia góry – trudno dostępnej, wyrastającej ponad okoliczne szczyty w rejonie słynącym z silnych wiatrów. Ze skrajnościami pogody kojarzy się hinduski bóg Śiwa i może przez wzgląd na niego tak nazwano górę. Góra podobno ma stanowić tron bóstwa. Szczyt po raz pierwszy został zdobyty w 1955 roku przez ekspedycję francuską. Pierwszego wejścia zimowego dokonali Simone Moro i Denis Urubko w 2009 roku. Pierwsze polskie wejście miało miejsce w 1981 roku, dokonane przez Jerzego Kukuczkę. Do końca XX w. na wierzchołku Makalu stanęło 180 wspinaczy. Do tej pory górę zdobyło siedmioro Polaków, w tym tylko jedna kobieta. Plany wyprawy Kinga wyrusza na Makalu w zespole międzynarodowym. Wyprawa planuje wspinaczkę na Makalu północno-zachodnią ścianą. Makalu to dla Kingi ósmy ośmiotysięcznik w drodze do Korony Himalajów. Zamierza się na niego wspinać bez używania dodatkowego tlenu z butli. Nie bez znaczenia na plany wyprawy ma fakt, że Makalu wznosi się 20 km od Everestu. Kinga Baranowska: „Makalu oprócz tego, że jest wysokim szczytem, jest górą gdzie wieją silne wiatry. Znajduje się w zasięgu prądów strumieniowych (tzw. „jet stream”- wiatr wiejący z zachodu z prędkością ok. 100 km/h), które omijają od północy Everst i „dopadają” Makalu ze zdwojoną siłą. Dlatego też pogoda będzie miała wielki wpływ na przebieg wyprawy”. Kinga Baranowska Należy do czołowych himalaistek świata, zdobywczyni siedmiu ośmiotysięczników. Na trzech z nich stanęła jako pierwsza Polka – Dhaulagiri, Manaslu i Kanczendzondze. Członkini kadry narodowej Polskiego Związku Alpinizmu we wspinaczce wysokogórskiej, a także członkini zarządu Klubu Wysokogórskiego Warszawa. Jest Ambasadorem akcji „Bezpieczniej w górach z Plusem”, promując numer ratunkowy: 601 100 300. Otrzymała liczne nagrody i wyróżnienia środowiskowe m.in. nagrodę Ministra Sportu za wspinaczkę na trzeci szczyt świata. Należy do Alpinus Expedition Team, jest Ambasadorem Olimpiad Specjalnych Polska, a także jest twarzą Fundacji Wspierania Alpinizmu Polskiego im. Jurka Kukuczki. Z wykształcenia geograf i ekonomistka, na co dzień prowadzi prezentacje oraz spotkania motywacyjne dla firm. Od kilku lat sukcesywnie realizuje swoje plany związane z Koroną Himalajów, której do tej pory nie osiągnęła żadna Polka. Bieżące relacje: www.kingabaranowska.com oraz www.facebook.com/KingaBaranowskaClimber
Góry odkrył nagle, jako nastolatek. Jego pasją szybko stała się wspinaczka. Zdobył sześć ośmiotysięczników, w tym Sziszapangme zimą. Był utalentowanym, bardzo sprawnym fizycznie himalaistą i pewnie dlatego nikt nie przypuszczał, ze w górach może mu się przytrafić coś złego.
Od dzieciństwa pasjonowały go opowieści o próbach zdobycia biegunów, pierwszych wyprawach w Himalaje czy brawurowych ekspedycjach w głąb Czarnego Lądu. Fascynowało go, jak wiele człowiek jest w stanie znieść w dążeniu do celu. Zapewne w czasie lektury niepostrzeżenie połknął bakcyla walki z sobą, który ujawnił się w sprzyjającym momencie. Piotr trenował kolarstwo, biegał, podróżował po świecie autostopem. Pewnego dnia kolega z liceum zabrał go w Tatry, gdzie przeszli Orlą Perć. Na osiemnastoletnim chłopaku, który wcześniej znał właściwie tylko morze, bo tam jeździł z rodzicami na wakacje, widok ośnieżonych szczytów wywarł wielkie wrażenie. Góry pochłonęły mnie całkowicie, zwłaszcza zima – napisał w swoim pierwszym felietonie dla magazynu „Góry”. – Przez pierwszy sezon biegałem po szlakach, zaraz potem zacząłem się wspinać. Każdą wolną chwilę przeznaczał na wyprawy, choć jako student nie cierpiał na nadmiar pieniędzy. Jeździł stopem, jadł byle co, nocował byle gdzie. Nie stać go było na specjalistyczny sprzęt wspinaczkowy. Kiedyś z tym samym kolegą co wcześniej znów wybrał się na Orlą Perć – w dżinsach, które zamarzały na mrozie, miejskich butach i pożyczonych rakach. Czekan mieli jeden, podawali go sobie na lince w trudniejszych miejscach. Po latach wspominał: Pamiętam niesamowitą chwilę, kiedy staliśmy na jakiejś śnieżnej grani, a pod nami były tylko chmury. Patrzyłem ze łzami szczęścia w oczach i pomyślałem wtedy: „Tak musi być w Himalajach, o których czytałem w książkach i w które pewnie nigdy nie dotrę, ale Tatry tez są piękne”. PIERWSZY SIEDMIOTYSIĘCZNIK W 2001 r., trzy tygodnie po swoim ślubie, pojechał w Tien-szan zdobywać Chan Tengri (7010 m). Przed wyjazdem uczestnicy wyprawy spotkali się na dworcu w Warszawie. Piotr, ze starym plecakiem zniszczonym przez raki, namiotem z supermarketu i marnym śpiworem, w grupie doskonale wyposażonych starych wyjadaczy wyglądał jak ich ubogi krewny. Wcale się tym nie przejmował. Poza tym jedna rzecz miał nową – aparat fotograficzny, prezent ślubny od przyjaciół. Od tej pory się z nim nie rozstawał. Zabrał go i na stypendium naukowe w RPA, i na Szczyt Zwycięstwa (7439 m) rok później, i na kolejne wyprawy. Pasje do fotografii odziedziczył po matce fotolaborantce. Robił tysiące zdjęć, ale akurat na samym szczycie Chan Tengri, na który wszedł z Marcinem Kaczkanem, aparatu nie miał. UPRAGNIONE GÓRY NAJWYŻSZE W 2003 r. marzenia stały się rzeczywistością – Morawski znalazł się pod północną ścianą K2. Narodowa wyprawa kierowana przez Krzysztofa Wielickiego miała podjąć próbę pierwszego zimowego wejścia Północnym Filarem. Piotr do ostatniej chwili nie wiedział, czy pojedzie na swój pierwszy ośmiotysięcznik. Kiedy juz pogodził się z myślą, że odrzucono jego kandydaturę zgłoszoną przez Klub Wysokogórski w Warszawie, zadzwonił Wielicki ze słowami: – No dobra, zaryzykujemy, jedziesz. Kierownik wyprawy szybko się przekonał, ze wybór tego młodego alpinisty był strzałem w dziesiątkę. Wesoły, niesamowicie sprawny fizycznie i gotowy do ciężkiej pracy. Był w naturalny sposób odporny na niskie temperatury. Jednak warunki panujące podczas zdobywania K2 (8611 m) okazały się wyjątkowo trudne – po założeniu czwartego obozu musiał zostać w bazie, jeżeli nie chciał stracić odmrożonych palców stóp. Juz wtedy stało się jasne, kim jest Piotr Morawski – wschodzącą gwiazdą światowego himalaizmu.Szczyt wprawdzie nie został zdobyty, ale trzech wspinaczy: Marcin Kaczkan, Kazach Denis Urubko i właśnie Morawski ustanowili zimowy rekord na K2: dotarli na wysokość 7630 m.W przeddzień opuszczenia bazy Piotr zapisał w swoim niebieskim zeszycie w kratkę: Na tych lodowo-skalistych stokach zostawiam część siebie, swojej duszy i swojego serca. Wracam uboższy właśnie o taka cząstkę siebie. Wiem, że po powrocie będę jej szukał nadaremnie. Będę się budził w nocy, patrzył w spokojny nieruchomy sufi t i podświadomie nasłuchiwał wycia wiatru, jeku szarpanej nim góry. Snuł plany powrotu do lodowej krainy, marzenia o walce, nadziei, porażce i smaku zwycięstwa. Smaku, którego nie dane mi było teraz zaznać.Dwa lata później, w 2005 r., środowisko himalaistów obiegła elektryzująca wiadomość: Morawski i Włoch Simone Moro stanęli na Sziszapangmie (8013 m)! Było to pierwsze zimowe wejście na ten szczyt – wyczyn nie byle jaki, zważywszy że z czternastu ośmiotysięczników tylko połowa została zdobyta o tej porze roku; wszystkie przez Polaków. Na dodatek był to pierwszy ośmiotysięcznik Morawskiego. O polskim wspinaczu zrobiło się głośno. JEJ WYSOKOŚĆ ANNAPURNA Dwa miesiące po powrocie z Sziszapangmy Piotr znów siedział w samolocie lecącym do Katmandu. Tym razem celem była południowa ściana Annapurny (8091 m). Ledwie pamiętał, co robił na nizinach przez te dwa miesiące: nagrania i wywiady dla radia i telewizji, przeprowadzka, żona w ciąży, nauka do egzaminów, choroba matki, obrona doktoratu. Na co dzień pracował jako adiunkt na Wydziale Chemicznym Politechniki Warszawskiej, w Zakładzie Chemii Fizycznej. Interesował się termodynamiką, matematyką, informatyką; robił błyskotliwą karierę naukową. Góry były jednak ważniejsze. Dlaczego się wspinał? Odpowiedział sobie na to pytanie w dzienniku, ktory prowadził od 25 lutego 2001 r.: Wspinam się nie tylko dla samej skały czy lodu i dla samego wspinania. Dla mnie to także podróże, poznawanie ludzi, życie w namiocie, walka ze śniegiem i wiatrem. Przepiękne widoki, kiedy człowiek wisi w środku ściany, a pod nim znajduje się kilkaset metrów czy kilka kilometrów powietrza. Kiedy jestem w górach, nie istnieje świat zewnętrzny, zgiełk i pośpiech. Jest tylko natura i życie razem z jej rytmem. Ktoś może powiedzieć, że to tylko mój wymysł, bo przed życiem się nie ucieknie. Zależy kto co nazywa życiem. Ledwie wrócę do domu, już tęsknię do kolejnych przygód. Jak to kiedyś powiedział mój znajomy: na początku twoje życie toczy się normalnie, czasem przerywasz je wyprawami; potem twoje wyprawy toczą się normalnie i czasem przerywasz je życiem. To ostatnie zdanie usłyszał od jednego z kolegów w bazie pod K2, kiedy odmrożenia wyeliminowały go z dalszego wspinania. Nie wierzył wtedy w jego prawdziwość. Później przypominał je sobie podczas każdej wyprawy. Pod Annapurną poznał Piotra Pustelnika. Obaj bardzo się zżyli. „Pusty” traktował Piotra jak syna, bo w istocie Morawski spełniał jego pragnienie wspinania się z potomkiem w Himalajach. Piotr nie chciał być uczestnikiem zbiorowej konsumpcji gór wysokich w dużych, niemal anonimowych wyprawach. Jego projekty były naznaczone specyfiką praktyki, jaką zdobył w Tatrach: wejść w wielką himalajską ścianę z partnerem, minimalnym zestawem sprzętu oraz głową pełną wiary i determinacji. Wiedział, że zwiększał ryzyko, ale wrodzone możliwości i talent czyniły go przygotowanym do podjęcia takiej decyzji. Zdawał sobie sprawę, że taki wybór nie zaprowadzi go w prosty sposób do zdobycia Korony Himalajów, ale miał to w nosie – na takim kolekcjonerstwie mu nie zależało – wspomina Pustelnik. TRES PEDROS Rok później obaj himalaiści znów rzucili wyzwanie niezdobytej przez nich Annapurnie. Była ona głównym celem w projekcie Pustelnika Tryptyk Himalajski. Brał w nim udział także Peter Hamor, himalaista ze Słowacji. Tak oto spotkało się trzech Piotrów – „Tres Pedros del Himalaya” – jak siebie nazwali. Z Annapurny Polacy ledwie uszli z życiem. Utknęli wysoko na grani z oślepionym przez śnieg Tybetańczykiem, bez jedzenia i wystarczającej ilości sprzętu. Przez trzy dni nie mogli nawiązać łączności, bo wyładowały się im baterie do radia. W świat poszła wiadomość, że zaginęli. Najbliżsi uznali, że nie żyją. Później w jednym z felietonów Morawski napisał: Nawet siedząc w namiocie, nie mam świadomości, że życie może się skończyć. Po prostu wiem, że się uda, że jeszcze zobaczę bazę i pojadę na kolejną wyprawę. Pytanie tylko, na ile ta świadomość jest złudna? Czy w tym momencie wiemy, że to jest koniec? Co nas wtedy ogarnia? Rezygnacja? Smutek? A może śmiech? Po Tryptyku Himalajskim Hamor został stałym partnerem wspinaczkowym Morawskiego. We dwóch stanowili zgrany zespół, gotowy zmierzyć się z najtrudniejszymi wyzwaniami. W 2007 r. zdobyli Nanga Parbat (8126 m) i zmierzyli się z południową ścianą K2, w następnym roku weszli na Ama Dablam (6812 m), walczyli z Annapurną i zdobyli Gaszerbrumy: I (8068 m) i II (8035 m). Sześć lat po pierwszym spotkaniu z wysokimi górami Morawski miał na koncie sześć ośmiotysięczników. I szukał sponsorów na kolejne wyprawy. Rok 2009 także zapowiadał się mocno wyjazdowy. W czerwcu „Tres Pedros” planowali wypad na siedmiotysięcznik Rakapośi – jedną z piękniejszych gór Pakistanu. Wcześniej, w marcu, Morawski i Hamor ruszyli w Himalaje, by po zaaklimatyzowaniu się na Dhaulagiri (8167 m) wytyczyć nową drogę na zachodniej ścianie Manaslu (8156 m). Piotr miał trochę kłopotów finansowych przed tym wyjazdem – stracił sponsora i musiał się zapożyczyć, ale nie zamierzał się wycofać z wyprawy. Wiedział, że sukces w gorach rozwiąże wszystkie problemy. Nie przewidział jednego – że z Himalajów nie wróci. 24 MARCA 2009 Morawski, Hamor i pozostali członkowie wyprawy zmierzają do bazy pod Dhaulagiri. Piotr niewiele spał w nocy – jak zwykle obrabiał zdjęcia na komputerze. Nawet kiedy spotykał się ze swoimi kolegami-wspinaczami na nizinach, chętnie wybierał miejsca z bezprzewodowym Internetem. Siedział wtedy z laptopem, pisał maile i artykuły o wyprawach, przeglądał fotografie. Obok zawsze stał przypięty rower, bo nawet zimą jeździł nim po Warszawie. Kilka dni wcześniej, jeszcze zanim wyruszyli z Katmandu, Morawski wysłał do magazynu „Gory” swój kolejny felieton, tym razem o etyce. Pisał w nim: Dbajmy o to, by cały czas było miejsce na tak staromodne wartości jak partnerstwo. By pogoń za sławą i pieniędzmi nie przysłoniła nam gór, skał, wspinania. Czy może jednak dobry PR jest lepszy od romantyzmu? Chyba wszystko zależy od tego, czego w górach szukamy. Chciałbym znaleźć odpowiedź. Jestem już w Katmandu, w drodze na kolejną wyprawę. Może tym razem coś znajdę. Czy zawróciłby, gdyby wiedział, co znajdzie? 25 MARCA Przed południem Morawski z dwójką innych wspinaczy dociera do Pokhary, gdzie daremnie czekają na tragarzy. Po czterech godzinach staje się jasne, że wynajęci ludzie tego dnia nie dojdą. Wieczorem dopadają go rożne myśli, które przelewa na kartki dziennika. Zawsze go pisze, gdy jest w górach. A wyjeżdża w nie coraz częściej, co stanowi ciężką próbę dla jego małżeństwa. Po powrotach długo nie może się przełączyć z trybu wyprawowego na zwyczajny. Od dawna czuje się rozdarty pomiędzy dwiema rzeczywistościami. Jak sobie z tym wszystkim poradzić? Człowiek wpadł w ten surowy, biały świat i będzie go pragnął do końca życia. Ale w tym surowym białym świecie będzie pragnął rodziny i bliskich. Kompromis nie istnieje… – napisał pod datą 26 maja 2006 r., zaraz po tym, gdy z „Pustym” zmartwychwstali na Annapurnie. 28 MARCA Droga do bazy upływa pod hasłem kłopotów z tragarzami. Część uciekła dwa dni wcześniej, co jakiś czas odłączają się kolejni. Piotrowi po raz pierwszy zdarza się coś takiego. Traktuje to jako nową przygodę, ale jednocześnie się martwi – przecież czeka ich jeszcze Manaslu. Wyprawa nie doszła nawet do podnóża Dhaulagiri, gdzie wspinacze mają się aklimatyzować. 1 KWIETNIA Wreszcie osiągają cel. Wyrąbują platformy, rozstawiają namioty, rozkładają mesę. Są pierwszą wyprawą w bazie. Dhaulagiri wygląda stamtąd niepozornie, przysłania ją ściana Eigeru. 3 KWIETNIA Niebo jest bezchmurne, świeci słońce, ale bardzo silny wiatr zmusza ekipę do pozostania w bazie. Morawski nie może się już doczekać wyjścia do obozu pierwszego, ale gdy myśli o zarzuceniu ciężkiego plecaka, cieszy się z dodatkowego dnia odpoczynku. Do bazy dociera wyprawa TOPR-u złożona z polskich ratowników. Wśród nich jest Roman Mazik, lekarz, którego Piotr poznał kilka lat wcześniej podczas wyprawy na K2. To on po obejrzeniu odmrożeń zakazał Morawskiemu dalszej wspinaczki, a później, już w Polsce, amputował jeden z palców. Teraz wszyscy siedzą w mesie i zajadają się polską kiełbasą. 5 KWIETNIA Ranek jak zwykle jest wietrzny i mroźny, ale piątka wspinaczy, w tym Hamor i Morawski, rusza do gory, żeby założyć pierwszy obóz. Słońce grzeje coraz mocniej, nogi zapadają się w mokrym śniegu, co bardzo utrudnia torowanie. Wieczorem wszyscy są tak zmęczeni, że rozbijają obóz na wysokości 5700 m – 100 m niżej, niż planowali. Cały następny dzień spędzają w jedynce, oszczędzając siły i czekając na zmianę pogody. Pada coraz gęstszy śnieg. Jeśli do rana przestanie, pójdą w gorę. Morawski wtula się w śpiwór, mniej lub bardziej drażniące myśli snują mu się po głowie. W swoim dzienniku pisze: Czuję się, jakby życie powoli zataczało krąg. Przez dwa, właściwie niedługo będzie trzy, lata niespokojnie szukałem swojej ścieżki w życiu. Teraz ta ścieżka stoi coraz bardziej otworem. Była tak blisko! Ale to raczej chodziło o czas, a nie o bliskość. Dobrze mi i spokojnie. Wiem, że w domu czeka na mnie Olga i dwójka fantastycznych dzieci! Byle znów czegoś nie zepsuć. Poniżej dopisuje: Nagle pojawia się pytanie, po co ja to wszystko robię? […] Przez tyle lat udowadniałem sobie, że mimo braku pieniędzy można realizować marzenia. Że tak zwany system w niczym mnie nie zatrzyma. I nie zatrzymał. Mam 33 lata, na uczelnię pewnie już nie wrócę. Nie wiem, z czego będę utrzymywał rodzinę i siebie. Mam problemy z koncentracją. Czekam na to, by wyjechać w góry, bo tutaj mogę leżeć i nic nie robić. Zebrać się, wejść na wierzchołek, wrócić do domu i znów cieszyć się, że jestem wyjątkowy, snuć plany na przyszłą wyprawę. Czy to naprawdę ja jestem? A jeśli nie, to gdzie się podziałem? 7 KWIETNIA Po nocnych opadach śniegu nastaje pogodny dzień. Większość osób wraca do bazy, do dwójki idzie tylko Morawski z Hámorem i Justyną Szepieniec. Przed południem widzą dobre miejsce do rozstawienia obozu. Chwilę później nadciągają chmury i zaczyna wiać śniegiem. Drżąc z zimna, wpełzają do namiotów, by jakoś przetrwać do rana. 8 KWIETNIA, RANEK Po ciężkiej nocy dwóch Piotrów i Justyna zostawiają sprzęt potrzebny do wspinania się w lodowych zboczach prowadzących do obozu trzeciego i rozpoczynają zejście do bazy. Chcą tam odpocząć i spędzić Wielkanoc. O godz. 8.30 piją już herbatę przy namiotach jedynki. Po nocnej śnieżycy wszystko wokół jest spowite świeżym białym całunem, na szczęście droga do bazy jest widoczna. Mimo mrozu słońce grzeje coraz mocniej. Muszą iść. Morawski rusza pierwszy. Na wielkim śnieżnym plateau za Eigerem pojawiają się postaci kilku TOPR-owców podchodzących do jedynki. Hámor, który z Justyną wyszedł kilka minut po Morawskim, szuka wzrokiem swego przyjaciela. Nigdzie go nie widać. Zaniepokojony, zaczyna z Justyną biec. Kilkadziesiąt metrów za obozem widzą załamany most śnieżny. Wołają. Ze szczeliny dobiega głos Piotra – przeżył upadek, ale utknął w zwężeniu 20 m niżej, bez uprzęży i liny. Peter i Justyna nie są w stanie go wydostać. Hámor zjeżdża w lodową czeluść. Czekają go dwie godziny wspólnej walki o życie Piotra, pełne strachu, bezradności, nadziei i absolutnego wyczerpania. OKOŁO GODZ. 9.00 Roman Mazik odpoczywa przed lodospadem, przez który wiedzie droga z bazy do jedynki. To jego pierwsze wyjście do góry podczas tej wyprawy, więc odczuwa wysokość – jest zmęczony, boli go głowa i dokucza mu zadyszka. Włącza radio i w tym momencie słyszy z obozu pierwszego rozpaczliwy głos – Justyna krzyczy, że Piotrek wpadł do szczeliny. TOPR-owcy natychmiast ruszają, walcząc ze stromym podejściem. OKOŁO GODZ. 12.00 Hámor nie przestaje wierzyć, że wszystko się dobrze skończy – pomimo upadku, chłodu i wyczerpania bezskutecznymi próbami uwolnienia się z lodowej pułapki Morawski wciąż żyje. Ratownicy zrzucają do szczeliny drugą linę i wyciągają go ostatkiem sił. Roman Mazik natychmiast rozpoczyna reanimację. Po chwili ze szczeliny wydostaje się Peter Hámor. Szukam Piotra, ale spojrzenie na Romka Mazika rzuca mnie na kolana. Klęczę przy Piotrku, a głos lekarza brzmi bardzo obco. Wiem, o czym Romek mówi, lecz jego słowa dochodzą do mnie niby przez grubą ścianę i prawie ich nie słyszę. Właściwie to ich nie chcę słyszeć. I bez słów lekarza wszystko zrozumiałem. Ale czy to jest rzeczywistość? Czy to, co tutaj się w tej chwili dzieje, jest naprawdę? Nie można już nic zrobić? Nie mogę uwierzyć, że to jest nieodwracalny KONIEC. Zgodnie z wolą żony Piotr Morawski został pochowany w szczelinie lodowca u podnóża Dhaulagiri NA PODSTAWIE: PIOTR MORAWSKI ZOSTAJĄ GÓRY (GÓRY BOOKS 2010); PIOTR I OLGA MORAWSCY OD POCZĄTKU DO KOŃCA (WYD. G+J 2010)
Himalaje, relacja z Nanga Parbat - z 30.06.2010 r.
Dnia 20 czerwca br. zespół: Aleksandra Dzik i Marcin Kaczkan byli zmuszeni do wycofania się z 7900 m i powrotu do obozu IV. Mają jednak plan kolejnego ataku na szczyt.
W nocy z 29 czerwca na 30 czerwca zespół unifikacyjnej wyprawy PZA na Nanga Parbat i Gasherbrumy Aleksandra Dzik i Marcin Kaczkan atakowali szczyt Nanga Parbat. Z obozu IV na plateau Bazin (na drodze Kinshofera), na wysokości 7150 m, wspinacze wyszli 29 czerwca o godzinie 20.00. Stosunkowo wczesne wyjście wymuszone zostało ciszą wiatrową - silny wiatr wiejący w tych dniach z prędkością 65 km/h miał być bowiem spodziewanym głównym wrogiem tego ataku. Zespół poruszał się bardzo sprawnie, szybko nabierając wysokości. W wyjściu uczestniczyli też członkowie innej, małej wyprawy włosko-polskiej: Simone La Terra i Paweł Michalski. Brak wiatru powodował niestety zamglenia. Słaba widoczność spowodowała zgubienie orientacji w terenie. Po 8 godzinach marszu ekipa osiągnęła wysokość 7900 - nie udało się jednak zlokalizować dalszej drogi do szczytu, który wydawał się być niemal w zasięgu ręki. 0koło godziny 5.00 rano 30 czerwca pogoda zdecydowanie się pogorszyła: zaczął padać śnieg, widoczność spadła do zera i wzmógł się wiatr. Cała czwórka podjęła decyzję o natychmiastowym powrocie do obozu IV po własnych śladach, póki były one jeszcze widoczne. Ola i Marcin przebywają teraz w obozie IV. Planują tam przeczekać kolejne 24 godziny i szukać będą w prognozach pogody szansy na jeszcze jedno uderzenie.
Po zdobyciu szczytu Nanga Parbat – relacja Jurka Natkańskiego
Podaję aktualną sytuację po ataku szczytowym na Nanga Parbat (8126 m), na teraz tj. 23 czerwca godz. 19 czasu pakistańskiego (godz. 16 czasu w Polsce).
Dziś na szczycie Nangi Parbat o godz. 13.20 stanęli Artur Hajzer i Robert Szymczak. Nastąpiło to po 15 godzinach wspinania, od godz. 10 wieczór poprzedniego dnia z obozu 4 (7200 m). W zespole atakującym był też Jarosław Gawrysiak, który zawrócił z wysokości 7800 m i niedawno dotarł do obozu 4, gdzie czeka na kolegów i przygotowuje picie. Jest w dobrej kondycji. Mamy z nim kontakt radiowy. Nie mamy kontaktu radiowego z Arturem i Robertem, prawdopodobnie mają uszkodzony radiotelefon. Na szczęście pogoda się poprawiła i przed chwilą kamień spadł nam z serca, bo wypatrzyliśmy ich przez lornetkę - są na wysokości ok. 7300 m. Do obozu 4 mają jescze ok. 2 godzin wspinania, a za sobą 22 godziny akcji. W obozie 3 na wys. 6900 m pozostaje Robert Kaźmierski i Arek Grządziel jako zespól zabezpieczający. Wejście kolegów na Nanga Parbat (8126 m), ze względu na wyjątkowe trudne warunki - bardzo duże ilości śniegu w ścianie, jest dużym sukcesem zarówno zdobywców jak i całego zespołu wyprawy unifikacyjnej Polskiego Związku Alpinizmu realizowanej w ramach programu Polski Himalaizm Zimowy.pl tekst: Jerzy Natkański
Od wyprawy na trzy ośmiotysięczniki, rozpoczyna się zaplanowany z rozmachem projekt, którego celem jest powrót polskich wspinaczy na pozycję liderów w zimowym himalaizmie.
Pierwsza w XXI wieku ekspedycja Polskiego Związku Alpinizmu na ośmiotysięcznik ma w planie zdobycie Nanga Parbat (8126 m) oraz Gasherbrumów I (8068 m) i II (8035 m). Tak rozpoczyna się, zaplanowany na 5 lat, program: „Polski Himalaizm Zimowy 2010-2015”. Ekspedycja o sportowym charakterze ma zadanie wyselekcjonowanie i przygotowanie młodych utalentowanych wspinaczy, którzy w kolejnych lata zaatakują niezdobyte dotąd zimą ośmiotysięczniki w Karakorum, ze słynnym i niezwykle trudnym K2 (drugi szczyt świata - 8611 m). Twórcą i motorem projektu jest wybitny polski himalaista Artur Hajzer, zdobywca pięciu ośmiotysięczników. Wspiera go - jako kierownik honorowy - Krzysztof Wielicki. To najbardziej utytułowany polski himalaista, zdobywca - jako piąty na świecie - korony Himalajów (wszystkie 14 ośmiotysięczników), pierwszy człowiek, który stanął zimą na ośmiotysięczniku i to od razu tym najwyższym - Mount Evereście (8848 m). W majowej wyprawie, którą pokieruje Hajzer uczestniczyć będzie 12 osób. Wejście na Nanga Parbat ma być poprowadzone drogą Kinshoffera od strony doliny Diamir w stylu klasycznym. W języku wspinaczkowym oznacza to, że zaplanowano kilkutygodniową akcję, z czasem przeznaczonym na aklimatyzację, zakładaniem obozów pośrednich, poręczowaniem przynajmniej części drogi. Natomiast atak na Gashebrumy ma być w stylu alpejskim, czyli bez poręczowania ściany, w małym zespole, w kilka dni. Tego lata w ramach programu „Polski Himalaizm Zimowy 2010-2015” odbędą się jeszcze: wyprawa treningowa na 2 siedmiotysięczniki w górach Tien Szan (4 osoby), na K-2 (1 osoba) i udział reprezentacji PZA w międzynarodowych zawodach biegowych-alpinistycznych na najwyższy szczyt Europy „The Elbrus Race”. Program spotkał się z życzliwością i wsparciem Ministerstwa Sportu, które patronuje przedsięwzięciu. Projekt ma też finansowe wsparcie Fundacji Jerzego Kukuczki. Patronat medialny objęły sportowe media Agory skupione w platformie Sport.pl. Informacje dodatkowe Polacy są absolutnymi hegemonami w zimowy himalaiźmie. Wystarczy powiedzieć, że na 9 ośmiotysięczników zdobytych dotąd zimą, na ośmiu stanęli Polacy. Dopiero w 2009 r. zespół włosko-kazachski (Simone Moro, Denis Urubko) przełamał polski monopol na zimowe triumfy, zdobywając Makalu (8463 m). Lecz to nie koniec wyścigu, do zdobycia zostało 5 ośmiotysięczników z trudnym technicznie K2 na czele. Wszystkie one leżą na terenie Pakistanu i wszystkie są w strefie klimatycznej charakteryzującej się bardzo srogimi - mroźnymi i wietrznymi zimami. Jednak wejście do historii światowego himalaizmu jest na tyle pociągającym celem, że mimo spodziewanych trudności wyprawy planują Rosjanie, Kazachowie, Austriacy, Włosi, Kanadyjczycy, Koreańczycy. Trzeba się więc spieszyć. Oto pełny skład majowej wyprawy: Artur Hajzer - twórca projektu, kierownik wyprawy Jacek Czech - KW Katowice Aleksandra Dzik - KS Kandahar Rafał Fronia – Sudecki KW Jarosław Gawrysiak – UKA Warszawa Aleksander Grządziel – KW Jastrzębie Marcin Kaczkan – KW Warszawa Robert Kaźmierski – KW Wrocław Jerzy Natkański – KW Warszawa Piotr Snopczyński – KW Wrocław Robert Szymczak – KW Trójmiasto Ireneusz Waluga – KW Jastrzębie Więcej o wyprawie i zdjęcia znaleźć można na: www.polskihimalaizmzimowy.pl Informacje o szczytach: Nanga Parbat (8126 m) Położony na zachodnim krańcu Himalajów. Cechą charakterystyczną jest to, że Nanga Parbat jest najwyższym względnym wzniesieniem na świecie. Od oddalonej zaledwie 20 km doliny Indusu, wypiętrza się na wysokość prawie 7 km. Szczyt obrywa się trzema imponującymi ścianami Rupal, Rakhiot i Diamir. Pierwszym zdobywcą był Austriak Herman Buhl (3 lipca 1953) Pierwsze polskie wejście: Zygmunt Heinrich, Sławomir Łobodziński, Jerzy Kukuczka (13 lipca 1985) Zimą nie zdobyty. Gasherbrum I (8068 m) Drugi co do wysokości szczyt Karakorum Zdobyty przez wyprawę amerykańską - na szczycie stanęli Peter Schoening, Andrew Kauffman (5 lipca 1958) Pierwsze polskie wejście Jerzy Kukuczka, Wojciech Kurtyka - droga południowo-zachodnią ścianą (23 lipca 1983) Zima nie zdobyty Gasherbrum II (8035 m) Uznawany za najłatwiejszy z pakistańskich ośmiotysięczników. Zdobyty przez Austriaków. Josef Larch, Fritz Moravec, Johann Willenpart staneli na szczycie 7 lipca 1956 r. Pierwsze polskie wejście Leszek Cichy, Janusz Onyszkiewicz, Krzysztof Zdzitowiecki 1 sierpnia 1975. Zimą nie zdobyty Zobacz także: Himalaje w obiektywie naszej społeczności: Himalaje Kocham Himalaje Himalaje tybetańskie Annapurna Circuit... Kolory Himalajów Himalaje 2009