Trwa walka o ośmiornice. Chile i Hiszpania pracują nad zakazami
Hodowla ośmiornic budzi kontrowersje wśród naukowców i obrońców zwierząt. Kolejne kraje rozważają zakaz prowadzenia ferm przemysłowych, a niektóre stany w USA już wprowadziły stosowne przepisy.
Organizacje broniące dobrostanu zwierząt alarmują o planach komercyjnej hodowli ośmiornic. Coraz więcej firm pracuje nad przemysłowymi fermami, a warunki, w jakich miałyby żyć te zwierzęta, przerażają przyrodników. Na szczęście presja społeczna zaczyna przynosić efekty – coraz więcej krajów analizuje możliwość zakazu takich hodowli. Walka zaczyna przynosić efekty. Chile i Hiszpania: tu waży się los ośmiornic Do tej pory wszystkie dostępne w handlu ośmiornice pochodziły z połowów. Jednak popyt na nie rośnie tak szybko, że pojawiły się plany ich przemysłowej hodowli. Przyrodnicy alarmują, że dla tych inteligentnych zwierząt byłaby to tortura. Najbliżej zakazu hodowli ośmiornic jest w tej chwili Chile. Kraj pracuje nad projektem przełomowej ustawy. Propozycje regulacji trafiły do Komisji ds. Środowiska i Zasobów Naturalnych, gdzie będą omawiane. Jeśli zostaną przyjęte, ochronią ośmiornice przed nieludzkimi praktykami hodowlanymi i uczynią Chile światowym liderem w tej dziedzinie. Prace nad odpowiednimi przepisami trwają też w Hiszpanii. Inicjatywa wyszła od stowarzyszenia prawników INTERCIDS, które skierowało ją do właściwej komisji krajowego parlamentu (APDDA). Aktywiści chcą rozszerzenia istniejącej ustawy nr 23/1984 o akwakulturze morskiej na przyszłe hodowle ośmiornic. Jak dotąd konkretny projekt ustawy jeszcze nie powstał, na razie to tylko propozycja. Plany hodowli ośmiornic ma akwakulturowy gigant, firma Nueva Pescanova, która posiada już hodowle m.in. krewetek vannamei i turbotów w Hiszpanii, Nikaragui, Gwatemali i Ekwadorze. Pierwsza przemysłowa ferma ośmiornic miałaby powstać na Wyspach Kanaryjskich. USA jako pierwsze zakazują hodowli ośmiornic Niestety, nie w całym kraju. Dwa stany USA – Kalifornia i Waszyngton – uchwaliły już przepisy zakazujące hodowli ośmiornic na swoim terytorium. Ustawa obowiązująca w Kalifornii dodatkowo zakazuje sprzedaży hodowlanych ośmiornic lub ich mięsa. Siedem innych stanów – Massachusetts, Nowy Jork, Connecticut, New Jersey, Karolina Północna, Hawaje i Oregon – również przedstawiło projekty ustaw mających wprowadzić taki zakaz. Dla ośmiornic przemysłowa hodowla to tortura Raport organizacji Compassion in World Farming ujawnia, że w przemysłowych hodowlach na ośmiornice czeka niewyobrażalne cierpienie. Są to zwierzęta samotnicze i terytorialne, a w hodowli byłyby stłoczone po kilkanaście osobników na jednym metrze kwadratowym. Ich życie byłoby ciągłym, ekstremalnym stresem. Według badań ośmiornice odczuwają także ból emocjonalny. Czekałby je także długi i bolesny koniec: ośmiornice zabija się bowiem przez zanurzenie w lodowatej wodzie, co powoduje przynajmniej 10 minut bólu i cierpienia, zanim nastąpi śmierć. Organizacja zwraca też uwagę na ogromne koszty ekologiczne takich hodowli. Ośmiornice to drapieżniki – do ich wykarmienia konieczne jest mięso innych zwierząt: ryb, skorupiaków, mięczaków. Szacuje się, że do wyhodowania kilograma mięsa ośmiornicy trzeba by było zużyć 10 kg ryb. Źródło: Compassion in World Farming, Eurogroup for Animals Nasza autorka Magdalena Rudzka Dziennikarka „National Geographic Traveler" i „Kaleidoscope". Przez wiele lat również fotoedytorka w agencjach fotograficznych i magazynach. W National-Geographic.pl pisze przede wszystkim o przyrodzie. Lubi podróże po nieoczywistych miejscach, mięso i wino.
Ta ośmiornica wyhodowała sobie dziewiąte ramię, które ma własny umysł
Ośmiornica pospolita, zraniona u wybrzeży Ibizy, wyhodowała dziewiąte ramię które nie tylko działa – ale podejmuje decyzje jakby miało własny umysł. Badacze uchwycili to na filmach i zdjęciach.
Spis treści Regeneracja u ośmiornic – jak działa? Samiec z Ibizy z dziewięcioma ramionami Zdolności ośmiornic do regeneracji utraconych fragmentów ciała są znane od dawna. Uszkodzone ramiona odrastają, ale naukowcy nie mieli pewności, czy nowe są tak samo sprawne, jak stare. Wygląda na to, że dzięki nowemu badaniu, opublikowanemu w czasopiśmie „Animals”, wreszcie się tego dowiedzieliśmy. Regeneracja u ośmiornic – jak działa? Kiedy ośmiornica uszkodzi jedno z ramion, potrafi je zregenerować. W niektórych przypadkach takie nowe, odrośnięte ramię może się rozdzielić na dwie części, dając głowonogowi dodatkową kończynę. Jednak do tej pory nie było jasne, jak bardzo funkcjonalne jest to dziewiąte ramię ani jak ośmiornice stopniowo przyzwyczajają się do ponownego używania zranionej kończyny. Czy potrafią jej używać z taką samą sprawnością? A dziewiąte ramię – czy w ogóle je czują? Teraz, dzięki pierwszej długoterminowej obserwacji jednej z nich na wolności, potwierdzono, że nowe ramię nie tylko działa. Potrafi się też adaptować, chronić samo siebie i wyspecjalizować się w złożonych zadaniach. Ta zdolność do adaptacji, jak twierdzą naukowcy, potwierdza jak niezwykle plastyczne są ośmiornice. Ich kończyny potrafią reagować na bodźce sensoryczne bez udziału mózgu, jakby podejmowały decyzje samodzielnie. To zdecentralizowane zachowanie najwyraźniej dotyczy także rozdwojonych ramion, które z czasem nabierają nowych funkcji w procesie odrastania i gojenia. Samiec z Ibizy z dziewięcioma ramionami Naukowcy zarejestrowali 24 filmy i prawie 6000 zdjęć młodego samca ośmiornicy pospolitej (Octopus vulgaris) u wybrzeży Ibizy w Hiszpanii. Biedak doznał obrażeń aż pięciu ramion — najprawdopodobniej podczas spotkania z drapieżnikiem. Większość jego kończyn odrosła w normalny sposób, ale jedno z przednich ramion prawej strony rozdzieliło się na dwie mniejsze kończyny. I tak samiec po wypadku ma nie osiem, a dziewięć ramion. Na początku ośmiornica nie używała najbardziej uszkodzonego ramienia do ryzykownych zachowań, np. polowania. Zamiast tego podwijała je pod ciało lub wykonywała nim inne czynności. Aby to zrekompensować, inne pobliskie ramię podejmowało większe ryzyko. Jednak z czasem to się zmieniło. Podczas pracochłonnych obserwacji zauważono nowe „zachowania” kończyny. Podwójne ramię podejmowało coraz bardziej śmiałe zadania, m.in. sondowanie obiektów i potencjalnych ofiar i ich owijanie. Z pewnością odzyskało pełną sprawność, posiadało tez coś w rodzaju pamięci przeszłych wydarzeń, bo do końca obserwacji pozostało bardziej „ostrożne” od reszty kończyn. Najwyraźniej więc inteligencja głowonogów nie dotyczy tylko ich mózgów – także pojedynczych ramion. Źródło: Animals Nasza autorka Magdalena Rudzka Dziennikarka „National Geographic Traveler" i „Kaleidoscope". Przez wiele lat również fotoedytorka w agencjach fotograficznych i magazynach. W National-Geographic.pl pisze przede wszystkim o przyrodzie. Lubi podróże po nieoczywistych miejscach, mięso i wino.
Jak kochają ośmiornice. Podczas zalotów samiec wstrzykuje samicy truciznę, żeby przeżyć
Ośmiornice z rodzaju Hapalochlaena to jedne z najgroźniejszych zwierząt morskich na świecie. Także dla siebie nawzajem. Samce używają bowiem paraliżującego jadu, by unieruchomić samice w czasie kopulacji. W ten sposób unikają zostania zjedzonymi.
W tym artykule: Jak kochają ośmiornice? Bezpieczny seks ośmiornic Czy istnieje antidotum na jad ośmiornic? Rafy koralowe Pacyfiku i Oceanu Indyjskiego budzą same dobre skojarzenia. To magiczne miejsca ukryte pod błękitnymi wodami, pełne kolorowych, bajecznie różnorodnych ryb i koralowców. Baseny pływowe, czyli wypełnione słoną wodą oczka wodne przy brzegach, także przywodzą na myśl odpoczynek i wakacje. A jednak jedne i drugie to siedliska niezwykle groźnych ośmiornic z rodzaju Hapalochlaena. Należą do niego tylko cztery gatunki, z których wszystkie wyposażone są w jad śmiertelnie niebezpieczny dla człowieka. Hapalochlaena są nieduże – mierzą między 12 a 20 cm. Mimo to każde zwierzę ma tyle jadu, że mogłoby uśmiercić 26 dorosłych osób. Ośmiornice te używają swojego jadu również wobec innych przedstawicieli swojego gatunku. A dokładniej przedstawicielek. Naukowcy odkryli, że samce Hapalochlaena fasciata gryzą samice podczas kopulacji. To jest ich sposób na przetrwanie seksu, ponieważ sparaliżowana partnerka nie może ich pożreć. Jak kochają ośmiornice? Hapalochlaena mają żółtawą barwę, a ich ciało pokrywają niebieskawe kółka. Gdy ośmiornica czuje się zagrożona, gwałtownie zmienia kolor. Właśnie wówczas dramatycznie rośnie ryzyko, że wykorzysta przeciwko agresorowi swoją chemiczną broń. Jad ośmiornic Hapalochlaena zawiera tetrodotoksynę. To neurotoksyna: bardzo silna trucizna, znajdująca się również w ciele ryb fugu. Tetrodotoksyna powoduje postępujący paraliż. I właśnie dlatego okazała się tak przydatna dla samców. Samice Hapalochlaena fasciata mają wielkość piłeczki golfowej i są nawet kilkukrotnie większe od samców. By doszło do zapłodnienia, samce muszę się do nich zbliżyć. Podczas kopulacji posługują się narządem kopulacyjnym – hektokotylusem. To wyrostek służący do umieszczenia plemników wewnątrz ciała samicy. Bezpieczny seks ośmiornic Wśród głowonogów często występuje seksualny kanibalizm. Samice często zjadają samce i to z praktycznych przyczyn. – Po złożeniu jaj samice Hapalochlaena fasciata spędzają mniej więcej sześć tygodni, nie jedząc, tylko opiekując się jajami. Potrzebują dużo energii, aby przetrwać ten okres – wyjaśnia „Guardianowi” Wen-Sung Chung z University of Queensland, główny autora pracy opublikowanej w czasopiśmie „Current Biology”. Samce mogą się bronić przez zjedzeniem na różne sposoby. Niektóre gatunki mają długie hektokotylusy, inne odrzucają je po kopulacji. U Hapalochlaena fasciata samce unieruchamiają samice, wstrzykując im jad. Po ośmiu minutach samica przestaje oddychać i robi się blada, samiec zaś zyskuje bezpieczeństwo na kolejne kilkadziesiąt minut. Na koniec samica odzyskuje władzę na swoim ciałem i zrzuca z siebie samca. Co ważne, w pełni wraca do siebie. To wskazuje, że jej organizm zna sposób na szybkie poradzenie sobie z tetrodotoksyną. – Ponieważ samice stały się znacznie większe i silniejsze, samiec potrzebuje specyficznej strategii, aby upewnić się, że jego geny zostaną przekazane następnemu pokoleniu – komentuje Wen-Sung Chung. Czy istnieje antidotum na jad ośmiornic? Ugryzienie ośmiornic Hapalochlaena jest groźne również dlatego, że go nie czuć. Atak zwierząt często jest bezbolesny. Choć sparaliżowana, ofiara pozostaje przytomna. Z powodu niedużej masy ciała w najgorszej sytuacji są pogryzione przez Hapalochlaena dzieci. Na jad tych ośmiornic nie ma antidotum. Tetrodotoksyny nie niszczy też gotowanie. Nie oznacza to jednak, że ugryzionemu nie można pomóc. Kluczowe jest wspomaganie oddychania, tak by się nie udusił. Oraz jak najszybsze przewiezienie pacjenta do szpitala, gdzie zostanie podłączony do respiratora. Wówczas jego organizm ma szansę sam poradzić sobie z trucizną. Źródło: Current Biology, Guardian Nasza autorka Magdalena Salik Dziennikarka i pisarka, przez wiele lat sekretarz redakcji i zastępczyni redaktora naczelnego magazynu „Focus". Wcześniej redaktorka działu naukowego „Dziennika. Polska, Europa, Świat”. Autorka powieści z gatunku fantastyki naukowej, ostatnio wydała „Płomień” i „Wściek”.
Naukowcy poznali sekret ośmiornic. Ich nerwy w ramionach są podobne do posegmentowanych i pofałdowanych rur
Nerwy ośmiornic znajdujące się w ramionach są podzielone na wyraźne segmenty. Dzięki temu zwierzęta te mają elastyczne ciało i mogą wykonywać bardzo złożone ruchy. Taka budowa układu nerwowego zapewnia również większą skuteczność przyssawkom.
Spis treści: Jak zbudowany jest układ nerwowy ośmiornic? Przypadkowe odkrycie podczas pracy z mikroskopem System nerwowy w ramionach ośmiornic Jak mózg ośmiornicy połączony jest z ramionami? Ośmiornice mają osiem ramion, a na każdym z nich setki przyssawek. Zwierzęta te spędzają życie na wędrówkach. Upodobały sobie rafy albo płytkie wody przybrzeżne. Eksplorują je najczęściej w samotności, szukając pożywienia. Do ich ulubionych przysmaków należą kraby, przegrzebki, ryby różnego rodzaju czy też inne ośmiornice. Tego typu zestaw wymaga radzenia sobie z muszlami, a także innymi rodzajami ochrony. Ofiarę trzeba też wpierw wytropić i rozpoznać. Do tego właśnie służą ośmiornicom gibkie ramiona, którymi badają otoczenie, podnoszą obiekty czy łapią inne zwierzęta. Najnowsze badania naukowców z University of Chicago pokazują, że w tym wszystkim bardzo pomaga ośmiornicom specyficzna budowa części układu nerwowego znajdująca się w ramionach. Skupione w nich neurony składają się na segmenty, dzięki którym zwierzęta te mogą bardzo precyzyjnie sterować swoimi kończynami. Jak zbudowany jest układ nerwowy ośmiornic? Naukowcy od dawna interesują się układem nerwowym głowonogów, do których należą ośmiornice. Ma on zupełnie inną budowę niż układ nerwowy strunowców, czyli ryb, gadów, ptaków i ssaków. U tej ostatniej grupy wzdłuż pleców biegnie wiązka nerwów, która łączy się ze znajdującym się na końcu mózgiem. U głowonogów plan budowy ciała oraz układ nerwowy są inne. Odpowiadający za inteligencję tych zwierząt system nerwowy jest bardziej zdecentralizowany. Ośmiornice mają pół miliarda neuronów, ale tylko jedna trzecia z nich przypada na mózg. Dwa razy więcej neuronów niż w mózgu znajduje się w ramionach. Obsługują one między innymi przyssawki. To bardzo szczególne narządy, które można przyrównać do dłoni, języka i nosa równocześnie. W każdej przyssawce może znajdować się nawet 10 tys. neuronów. Przypadkowe odkrycie podczas pracy z mikroskopem W nowych badaniach pod lupę zostały wzięte ramiona ośmiornic z gatunku Octopus bimaculoides. Analizy mikroskopowe prowadziły absolwentki UC Cassady Olson i Grace Schulz. Naukowczynie wpierw przyglądały się pod mikroskopem cienkim poprzecznym przekrojom kończyn ośmiornic. Próbki nie były jednak zbyt poręczne i często spadały ze szkiełek. Olson i Schulz postanowiły więc przygotować je inaczej. Tym razem wycięły z ramion głowonogów podłużne paski. Kiedy spojrzały na nie w powiększeniu, zauważyły coś, co nie było widoczne na poprzecznych przekrojach. Spostrzegły mianowicie segmentową budowę włókien nerwowych znajdujących się w ramionach. System nerwowy w ramionach ośmiornic Okazało się, że neurony upakowane były w kolumny, które tworzyły segmenty podobne do pofałdowanych rur. Między nimi znajdowały się luki, przez które nerwy i naczynia krwionośne wydostawały się do okolicznych mięśni. Nerwy z wielu segmentów łączyły się z różnymi obszarami mięśni, co wskazuje, że segmenty współpracują ze sobą, aby kontrolować ruch. – Patrząc z perspektywy modelowania, najlepszym sposobem na skonfigurowanie systemu sterowania dla bardzo długiego, elastycznego ramienia byłoby właśnie podzielenie go na segmenty – mówi Olson. – Musi też istnieć jakaś forma komunikacji między segmentami, co pomogłoby wygładzić ruchy – dodaje badaczka. Jak mózg ośmiornicy połączony jest z ramionami? Naukowcy od dawna podejrzewają, że ramiona ośmiornic cechują się pewną autonomią. Czyli że „podejmują decyzję” – np. o tym w którą stronę się zwrócić – w jakimś stopniu niezależnie od mózgu. Zdaniem badaczy głowonogi nie mają też zmysłu propriocepcji, czyli tworzenia wewnętrznej mapy, obrazującej w każdej chwili położenie poszczególnych kończyn. Innymi słowy jeśli ośmiornica chce ustalić, gdzie znajdują się jej ramiona, nie może sięgnąć do żadnej „wewnętrznej wiedzy”, bo jej nie posiada. Musi po prostu na siebie popatrzeć. Źródło: EurekAlert, Nature Communications, „Inne umysły”, Peter Godfrey-Smith, Copernicus Center Press Nasza autorka Magdalena Salik Dziennikarka i pisarka, przez wiele lat sekretarz redakcji i zastępczyni redaktora naczelnego magazynu „Focus". Wcześniej redaktorka działu naukowego „Dziennika. Polska, Europa, Świat”. Autorka powieści z gatunku fantastyki naukowej, ostatnio wydała „Płomień” i „Wściek”. Więcej: magdalenasalik.wordpress.com
W drużynie siła. Ośmiornice udają się na polowanie razem z grupą ryb, którą kierują
Sposób zdobywania pożywienia przez ośmiornice jest znacznie bardziej skomplikowany, niż dotychczas przypuszczano. Zwierzęta te mogą udawać się na polowanie z grupą ryb. Ryby aktywnie pomagają ośmiornicom, a jeśli się nie sprawdzają, te ostatnie potrafią je zdyscyplinować.
Jak polują ośmiornice? Polowanie drużynowe Ulubieni pomocnicy ośmiornic Ośmiornice prowadzą samotniczy tryb życia. Jednak nie zawsze. Niekiedy decydują się na współpracę z rybami. Udają się z nimi na polowania, ale na swoich warunkach. Jeśli ryby nie pomagają znaleźć pożywienia, a jedynie liczą na żerowanie na resztkach zdobyczy upolowanej przez ośmiornicę, ta ostatnia umie to rozpoznać. I dać pasażerowi na gapę dosłownego prztyczka w nos. Takie wnioski przyniosły badania Eduarda Sampaio z Max Planck Institute of Animal Behaviour. Sampaio wraz ze współpracownikami nagrał 120 godzin filmów podczas nurkowania w Morzu Czerwonym. Naukowcy śledzili ośmiornice Octopus cyanea. Udało im się udokumentować 13 przypadków, kiedy zwierzęta te polowały w grupie. To samo w sobie nie było zaskoczeniem. Już w latach 90. zeszłego wieku zaobserwowano, że szukającym pokarmu ośmiornicom niekiedy towarzyszy kilka ryb. Wówczas przypuszczano jednak, że ryby po prostu podążają za ośmiornicami, licząc na resztki z ich posiłku. Teraz okazało się, ze sprawa jest znacznie bardziej skomplikowana. Ośmiornice łączą się z rybami w drużynę, w której to one spełniają rolę lidera. Jak polują ośmiornice? Zwierzęta te opracowały różne sprytne sposoby polowań. Ich ulubiony przypomina rozrzucanie sieci. Ośmiornica otacza skałę albo koralowiec, rozpościerając cienkie błony międzyramieniowe znajdujące się między mackami. Wygląda to tak, jakby zarzucała w wybranym miejscu worek. Dzieje się to bardzo szybko i mało która ofiara ma szansę uciec. Niekiedy ta technika jest modyfikowana. Ośmiornica zbliża się do skalnych szczelin, otacza je mackami i wystrzeliwuje strumień wody, wypłukujący ofiary. Zwierzęta te polują w ten sposób na mięczaki, ale też nieduże ryby, ślimaki, krewetki i wiele innych drobnych morskich stworzeń. View oEmbed on the source website Polowanie drużynowe W zdobywaniu pożywienia na wyżej opisane sposoby pomocne okazują się ryby. Jak wykazał zespół Sampaio, ośmiornice mogą udawać się na polowania w grupie. Spełniają w niej wiodącą rolę, rybom zaś przypada funkcja zwiadowców. Jeśli ryba płynie szybko i prosto w stronę pewnego miejsca, to znak dla całej grupy, że jest tam coś interesującego. Jeśli zaś ośmiornica zignoruje te sygnały, ryba pływa tam i z powrotem, aż zdobędzie uwagę głowonoga. Naukowcy zaobserwowali również, że podczas polowań zespołowych ośmiornice „zarzucają sieci” na dłużej. Niekiedy trwa to nawet ponad minutę. Wcześniej wykazano, że tak dzieje się wówczas, kiedy ośmiornicy udaje się schwytać ofiarę. Ulubieni pomocnicy ośmiornic Naukowcy ustalili, że ośmiornice najczęściej polują z rybami należącymi do sześciu gatunków. Spośród nich najlepszymi pomocnikami okazały się ryby Parupeneus cyclostomus, należące do rodziny barwenowatych. Ryby te najaktywniej szukały zdobyczy i prowadziły do nich ośmiornice. Z kolei ryby Epinephelus fasciatus działały oportunistycznie. Przyłączały się do grupy, jednak nie po to, by pomóc znaleźć pokarm, tylko by skorzystać, gdy zrobią to inni. Ośmiornice rozpoznawały to – i to właśnie rybom tego gatunku najczęściej dawały prztyczki w nos. Czyli nagle uderzały je mackami, tak jakby chciały odpędzić je i wyrzucić z grupy. Zdaniem badaczy wskazuje to, że ośmiornice rozpoznają, które gatunki ryb bardziej pomagają im w polowaniu, a które mniej. Czy zaś umieją rozróżnić konkretne ryby? Nie jest to wykluczone, choć trudno to badać, również dlatego, że już na wstępie trudno odróżnić od siebie poszczególne ośmiornice. Jednak Sampaio zwraca uwagę, że ośmiornice są terytorialne i niektóre gatunki ryb również. Możliwe więc, że na tym samym terenie spotykają się – i wchodzą ze sobą w interakcje z obopólną korzyścią – te same osobniki. Źródła: New Scientist, Nature.com, Nature Ecology & Evolution. Nasza autorka Magdalena Salik Dziennikarka naukowa i pisarka, przez wiele lat sekretarz redakcji i zastępczyni redaktora naczelnego magazynu „Focus". Wcześniej redaktorka działu naukowego „Dziennika. Polska, Europa, Świat”. Autorka powieści z gatunku fantastyki naukowej, ostatnio wydała „Płomień” i „Wściek”. Więcej: magdalenasalik.wordpress.com
Głębinowa matka sfilmowana. Powstało ultrarzadkie nagranie kałamarnicy niosącej w ramionach jaja
Na głębokości ponad 2,5 km naukowcy sfilmowali głowonoga trzymającego w ramionach ogromne jaja. Okazało się, że to kałamarnica nieznanego gatunku.
W tym artykule: Nagranie kałamarnicy z potomstwem w ramionach Troskliwa matka kałamarnica Jak często obserwuje się kałamarnice Co się opłaca na głębokościach Na Ziemi nie zostało już nic do odkrycia? Nic podobnego. Jak podaje NOAA (National Oceanic and Atmospheric Administration), aż 91 proc. gatunków zamieszkujących oceany nadal czeka na opisanie. Zaś cztery piąte podwodnych światów nie zostało jeszcze zmapowanych i zbadanych. Nic dziwnego, że biolodzy morscy i oceanografowie regularnie donoszą o nieznanych gatunkach obserwowanych po raz pierwszy w głębinach. Na ich listę trafiła właśnie kałamarnica wyłapana przez kamerę pojazdu podwodnego na głębokości 2566 m. To samica niosąca w ramionach wyjątkowo duże jaja. Autorzy poświęconej jej pracy opublikowanej w czasopiśmie „Ecology” ustalili, że należy do rodziny Gonatidae. Nagranie kałamarnicy z potomstwem w ramionach Nagranie powstało u wybrzeży Meksyku w 2015 r. Jednak naukowcy z ośrodka Monterey Bay Aquarium Research Institute (MBARI) upublicznili je dopiero teraz. Widać na nim zwierzę w pomarańczowym kolorze. W ramionach troskliwie niesie kilkadziesiąt zielonkawych jaj. Każde jest dwa razy większe od znanych wcześniej jaj głębinowych kałamarnic. Sfilmowanie tego głowonoga stanowi wyjątkowe osiągnięcie. Kałamarnice występujące poniżej 200 m obserwuje się bardzo rzadko. Żyją w trudnym środowisku. W ich świecie jest ciemno, chłodno, woda jest słabo natleniona, pokarmu nie ma zbyt wiele, podobnie jak partnerów i partnerek do rozmnażania. Stąd właściwie każde zwierzę spotkane w głębinach niesie cenne naukowe informacje. – Głębiny morskie to największa przestrzeń do życia na Ziemi. Zostało tam jeszcze wiele do odkrycia – potwierdza Steven Haddock, starszy naukowiec i kierownik wyprawy MBARI. – Nasze niespodziewane spotkanie z kałamarnicą niosącą jaja przykuło uwagę wszystkich w sterowni statku – wspomina. View oEmbed on the source website Troskliwa matka kałamarnica Ośmiornice, krewniaczki kałamarnic, opiekują się swoim przyszłym potomstwem. Jednak u kałamarnic troszczenie się o jaja stanowi rzadkość. Większość gatunków pozostawia je przytwierdzone do podłoża. Albo po prostu wypuszcza ich ogromne skupiska, by unosiły się w kolumnie wody. – Wylęganie wymaga od matki kałamarnicy bardzo wiele wysiłku. Podczas noszenia jaj nie będzie jeść i ostatecznie umrze po wykluciu się młodych. Ale jej poświęcenie zwiększa szanse na przeżycie potomstwa. To tylko jedna z wielu niezwykłych adaptacji, które pomagają głowonogom przetrwać w głębinach – opowiada Henk-Jan Hoving, główny autor pracy. Jak często obserwuje się kałamarnice Nagranie kałamarnicy w Zatoce Kalifornijskiej było wyjątkowe, ale nie pierwsze. W ciągu 37 lat badania oceanów przez MBARI naukowcy instytutu 17 razy natykali się na matki kałamarnice. Najczęściej przed kamerami zdalnych pojazdów podwodnych pojawiały się przedstawicielki gatunku Gonatus onyx i innych z rodziny Gonatidae. Jednak najnowszy zauważony głowonóg różni się zasadniczo od poprzednich. Przede wszystkim wielkością jaj. Widoczne na zdjęciu i nagraniu jaja mają średnicę wynoszącą 11,6 mm. Może się wydawać, że to niedużo. Jednak nigdy wcześniej naukowcy nie widzieli kałamarnicy z tej konkretnej rodziny niosącej tak duże jaja. Największe miały tylko 6 mm, więc były prawie o połowę mniejsze. Co się opłaca na głębokościach Druga niespodzianka dotyczyła liczby jaj, którymi troskliwie opiekuje się kałamarnica. Jest ich tylko 30–40. Wcześniejsze obserwacje podobnych kałamarnic pokazywały, że zwierzęta te składają nawet 3 tys. jaj. Jeśli jest ich o rząd wielkości mniej i jeśli są znacznie większe, oznacza to, że sfilmowana kałamarnica żyje w stabilnym i bezpiecznym środowisku. Takim, w którym nie musi inwestować w tysiące jaj, by choćby kilka sztuk z jej potomstwa uniknęło drapieżników i dożyło dorosłości. Być może w przypadku sfilmowanej kałamarnicy kluczem do znalezienia takiego miejsca do życia jest głębokość. Wcześniej obserwowane zwierzęta tego rodzaju – np. kałamarnice zauważone na wybrzeżu w okolicach Monterey – żyły ok. kilometra wyżej. Kto wie, czy ten gatunek nie zdecydował się na wybór jeszcze większych ciemności, by zredukować liczbę potomstwa i móc poświęcić się opiece nad nim. Oczywiście w takiej sytuacji pytanie brzmi: czy głowonogi żyją jeszcze głębiej? A jeśli tak, to jakie? Źródła: MBARI, Ecology, Live Science, NOAA Nasz ekspert Magdalena Salik Dziennikarka naukowa i pisarka, przez wiele lat sekretarz redakcji i zastępczyni redaktora naczelnego magazynu „Focus". Wcześniej redaktorka działu naukowego „Dziennika. Polska, Europa, Świat”. Pasjami czyta i pisze, miłośniczka literatury popularnonaukowej i komputerowych gier RPG. Więcej: magdalenasalik.wordpress.com
Potwór z głębin sfilmowany. Powstało unikatowe nagranie kałamarnicy atakującej kamerę na głębokości kilometra
Przypadkiem naukowcom udało się sfilmować niezwykłe zdarzenie. Kamera badająca największe oceaniczne głębiny nagrała kałamarnicę żyjącą kilometr pod powierzchnią. Na unikatowym wideo widać fotofory zwierzęcia – czyli jego narząd świetlny.
W tym artykule: Co pokazuje nagranie kałamarnicy Jak wyglądał atak kałamarnicy Sekrety głowonogów Filmowanie kałamarnic „Przekonaliśmy się, ile ten stwór ma w sobie złośliwości i sprytu” – pisał w III w. n.e. Klaudiusz Elian w dziele „O właściwościach zwierząt” (przeł. Anna M. Komornicka). Jakie stworzenie miał na myśli? Ośmiornicę, która od starożytności fascynowała marynarzy i innych ludzi, mających szczęście ją spotkać. Ośmiornice, kałamarnice i mątwy należą do gromady głowonogów. Głowonogi zaś to jedne z najniezwyklejszych stworzeń, jakie żyją na Ziemi. I chociaż od czasów Eliana minęło prawie dwa tysiące lat, ciągle kryją bardzo wiele tajemnic. Szczególnie dotyczy to gatunków mieszkających głęboko pod powierzchnią oceanu – takich jak kałamarnica Taningia danae. Co pokazuje nagranie kałamarnicy Naukowcy z The University of Western Australia (UWA) pokazali właśnie niezwykłe nagranie Taningia danae. Powstało na Pacyfiku, na głębokości dokładnie 1026 m. Co robi kałamarnica, kiedy widzi sprzęt badawczy w samym środku nieprzeniknionych ciemności, panujących w głębinach Pacyfiku? Używa fotoforów, czyli narządu świetlnego wykorzystującego bioluminescencję. To właśnie dwie jasne plamy widoczne na nagraniu. Ich zadaniem jest oślepienie potencjalnej ofiary. Tak by nie widziała zbliżających się do niej ramion. Jak wyglądał atak kałamarnicy – Kałamarnica podpłynęła do naszego aparatu, myśląc, że jest ofiarą, i próbowała ją przestraszyć ogromnymi bioluminescencyjnymi reflektorami – opowiada Heather Stewart z UWA. Fotofory Taningia danae są największe w królestwie zwierząt. Następnie zaś kamera zostaje opleciona mackami. U kałamarnic, podobnie jak u innych głowonogów, stanowią one nie tylko narząd chwytny. W ramionach głowonogów znajduje się duża część neuronów zwierzęcia. Dzięki nim już za pomocą dotyku może ono ocenić, czy dana rzecz nadaje się do zjedzenia. View oEmbed on the source website Sekrety głowonogów I to właśnie robi przedstawicielka Taningia danae na powyższym filmie. Oślepia jedno z ramion kamery, obejmuje je, po czym – stwierdziwszy, że to nie jest pokarm – błyskawicznie ucieka. Cała „akcja” trwa tylko kilkadziesiąt sekund. Mimo to zachwyciła naukowców. Nagranie powstało przypadkowo. Celem uczonych był hadal na Południowym Pacyfiku niedaleko miejsca zwanego Samoan Passage. Hadal to najgłębsza część oceanów, zaczynająca się ok. 5–6 km pod powierzchnią. Badacze opuścili tam kamerę, która na głębokości kilometra spotkała kałamarnicę. Na filmie nie ma skali referencyjnej i kałamarnica wydaje się bardzo duża. Jednak sfilmowany osobnik nie był olbrzymem. Naukowcy szacują, że miał około 75 cm. Czyli znacznie mniej niż rekordzista, którzy mierzył dwa metry. Filmowanie kałamarnic Takie podwodne obserwacje są niezwykle rzadkie. T. danae nagrano na żywo po raz pierwszy zaledwie w 2005 r. Później widziano ją żywą w naturze tylko kilka razy. Informacje o tym gatunku zdobywaliśmy, gdy martwe osobniki były wyrzucane na brzeg albo gdy ich niestrawione resztki znajdowano w żołądkach wielorybów. Stąd każde nagranie kałamarnicy jest bardzo cenne – daje informacje o zachowaniach i miejscu życia tych wyjątkowych zwierząt. Jeśli chodzi o rzadkość obserwacji, T. danae nie jest wyjątkiem. Kałamarnice bardzo długo czekały na to, by zostać sfilmowane. Udało się to dopiero w XXI wieku. Pierwszą żywą kałamarnicę nagrano w 2004 r. (a więc tylko rok przed T.danae). Dwóch japońskich naukowców poświęciło dwa lata, by uchwycić na wideo kałamarnicę olbrzymią (Architeuthis dux). Do dzisiaj każde spotkanie z tym głowonogiem jest sensacją. Ostatnio udało się to w styczniu 2023 r. parze japońskich nurków. U zachodnich brzegów Japonii zaobserwowali oni ogromną, poruszającą się bardzo wolno kałamarnicę. Przypuszczalnie zwierzę było chore. To tłumaczyłoby, dlaczego pozwoliło ludziom zbliżyć się do siebie. Źródła: The University of Western Australia, Live Science. Nasz ekspert Magdalena Salik Dziennikarka naukowa i pisarka, przez wiele lat sekretarz redakcji i zastępczyni redaktora naczelnego magazynu „Focus". Wcześniej redaktorka działu naukowego „Dziennika. Polska, Europa, Świat”. Pasjami czyta i pisze, miłośniczka literatury popularnonaukowej i komputerowych gier RPG. Więcej: magdalenasalik.wordpress.com
Hapalochlaena jest niewielka, ale śmiertelnie niebezpieczna. Potrafi przebić kombinezon płetwonurka
Hapalochlaena jest niewielka, ale ta cecha nie czyni jej bezbronną. Ta mała ośmiornica to jeden z najniebezpieczniejszych mieszkańców oceanów. Jest sprawnym łowcą i potrafi skutecznie bronić się przed atakami nawet większych od siebie drapieżników. Dla człowieka stanowi śmiertelne zagrożenie. Gdzie żyją ośmiornice z gatunku Hapalochlaena? Dlaczego zyskały reputację tak bardzo niebezpiecznych? Na te i inne pytania odpowiadamy poniżej.
W tym artykule: Opis gatunku Hapalochlaena Gdzie żyje Hapalochlaena? Czym żywi się Hapalochlaena? Hapalochlaena jest śmiertelnie niebezpieczna, także dla ludzi Jad ośmiornicy może uśmiercić człowieka Hapalochlaena to mistrz kamuflarzu Mówi się, że w Australii wszystko chce zabić człowieka i jest w tym trochę racji. Fauna australijska obfituje w śmiertelnie niebezpieczne gatunki. Krokodyle, w tym ogromny krokodyl różańcowy, jadowite węże z agresywną nibykobrą siatkowaną na czele czy nawet ptaki, jak choćby kazuar – każde z tych zwierząt stanowi ogromne zagrożenie dla ludzi. Niebezpieczne są nie tylko duże zwierzęta. Wystarczy wspomnieć, że atraks, jeden z najbardziej jadowitych pająków świata, doprowadził do zgonu co najmniej 26 osób. Zagrożenie czai się także w przybrzeżnych wodach i nie chodzi tu wyłącznie o rekiny. Jednym z najniebezpieczniejszych zwierząt w oceanicznych wodach Australii jest Hapalochlaena – niewielka i niepozorna ośmiornica. Opis gatunku Hapalochlaena Hapalochlaena to rodzaj ośmiornic, na który składają się cztery gatunki: Hapalochlaena fasciata, Hapalochlaena lunulata, Hapalochlaena nierstraszi, Hapalochlaena maculosa. Jak wygląda Hapalochlaena? Ten niewielki głowonóg osiąga długość od 10 do 20 cm. Jest więc mniejszy niż achatina – największy ślimak świata. Ciało ośmiornicy jest żółte. Wyraźnie zarysowują się na nim ciemnobrązowe pierścienie (na płaszczu i ramionach). Kobieta "pożyczyła" do selfie ośmiornicę. To była bolesna lekcja Każdy chce mieć zdjęcie w sieci, które zdobędzie setki tysięcy odsłon i polubień. Jaką za to zapłacisz cenę? Tutaj była to bolesna rana twarzy, w którą wdało się zakażenie. Skończ... Takie ubarwienie świadczy, że Hapalochlaena jest spokojna i nieskora do agresji. Wystarczy jednak, że w otoczeniu niewielkiego mięczaka pojawi się choćby drobne zagrożenie, a momentalnie przybiera barwy ostrzegawcze. Gdy ośmiornica jest zaniepokojona, ciemnobrązowe wzory stają się jaskrawoniebieskie. Jak ośmiornica zmienia kolor? Za zdolność zmiany zmiany zabarwienia wzorów na ciele zwierzęcia odpowiadają chromatofory – organella komórkowe. Wyposażone w mechanizmy translokacji pigmentu i reorientacji odblaskowych płytek, w mgnieniu oka mogą zmienić zabarwienie ciała na obszarze, na którym występują. Struktury zawierające niebieski pigment znajdują się bezpośrednio pod skórą ośmiornicy. Gdy zwierzę czuje się zagrożone, ulegają rozciągnięciu i zaczynają uwalniać substancję barwiącą. To mechanizm obronny. W naturze jaskrawe kolory stanowią ostrzeżenie dla potencjalnego agresora. Gdy zagrożenie mija, organella kurczą się, a wzory na powrót przybierają pierwotną barwę. Gdzie żyje Hapalochlaena? Hapalochlaena żyje w wodach Oceanu Spokojnego. Zasięg występowania tego głowonoga jest duży, bo zaczyna się w obszarze Morza Japońskiego i rozciąga się daleko na południe. Największe populacje ośmiornic z rodzaju Hapalochlaena występują wzdłuż południowego wybrzeża Australii. W ciągu dnia zwierzę ukrywa się w skalnych szczelinach, muszlach lub pod kamieniami. Wraz z nastaniem nocy, niewielki mięczak wyrusza na łowy. Czym żywi się Hapalochlaena? Jego ofiarą padają skorupiaki (przede wszystkim małe kraby) i niewielkie ryby. Głowonóg przeczesuje dno w poszukiwaniu zdobyczy. Ciało mięczaka nie jest chronione twardym pancerzem, więc żeby uniknąć obrażeń, Hapalochlaena przypuszcza atak z zaskoczenia. W jednej chwili rzuca się na ofiarę i obejmuje jej ciało zręcznymi mackami. Następnie zatapia w niej swój ostry dziób i zadaje toksyczne ukąszenie. Zabójczą bronią tego mięczaka jest paraliżujący jad. Ośmiornica aplikuje truciznę bezpośrednio w ciało swojej zdobyczy. Gdy ofiara staje się całkowicie bezbronna, rozpoczyna ucztę. Hapalochlaena jest śmiertelnie niebezpieczna, także dla ludzi Niewielki głowonóg wygląda na całkowicie bezbronnego. Wydaje się, że barwy ostrzegawcze tylko to potwierdzają. Istnieje wiele gatunków, które straszą wyglądem, ale w konfrontacji z przeciwnikiem okazują się bezradne. Trzeba jednak pamiętać, że w naturze nie wszystko bywa oczywiste i tak jest też w tym przypadku. Niewielka Hapalochlaena jest śmiertelnie niebezpieczna. Śmiercionośną bronią ośmiornicy jest jej jad. Samo ukłucie jest niemal bezbolesne. Trucizna zawierająca między innymi tetrodotoksynę (ten sam związek chemiczny, który znajduje się w ciele ryb fugu) jest dziesięć tysięcy razy bardziej toksyczna od cyjanku. Niewiele gatunków z królestwa zwierząt dysponuje silniejszym jadem. Jad ośmiornicy może uśmiercić człowieka U ukąszonego człowieka może wystąpić paraliż mięśniowy, niewydolność oddechowa i zatrzymanie akcji serca. Zgon następuje w ciągu kilku minut od zaaplikowania toksyny. Należy jednak stanowczo podkreślić, że do większości ataków dochodzi, gdy człowiek próbuje wziąć do ręki tę niewielką ośmiornicę, a takie sytuacje na szczęście nie zdarzają się często. Pierwsze w historii nagranie, na którym widać, że kałamarnice potrafią zmieniać barwę w zależności od koloru podłoża Naukowcy z Japonii odkryli, że kałamarnice z gatunku Sepioteuthis lessoniana potrafią zmieniać swoją barwę. Zaobserwowano to w zbiorniku, w którym stworzenia te pływały. Ostry papuzi dziób bez trudu przebija skafander płetwonurka i skórę. Gdy to nastąpi, szanse na przeżycie są niewielkie, nawet gdy ofiara ukąszenia otrzyma natychmiastową pomoc medyczną. Trzeba bowiem wiedzieć, że na jad tej ośmiornicy nie ma żadnego antidotum. Nie każde ukąszenie prowadzi do śmierci Jak dotąd zarejestrowano trzy zgony spowodowane przez ośmiornice z rodzaju Hapalochlaena. Dwie ukąszone osoby zmarły w Australii, jedna w Singapurze. Trzeba jednak zaznaczyć, że nie każde ukąszenie kończy się zgonem. O sporym szczęściu może mówić 30-letnnia mieszkanka Australii, którą głowonóg ukąsił dwukrotnie. W miejscu ukłucia szybko pojawił się ból. Kobieta natychmiast została przetransportowana do szpitala, gdzie lekarze określili jej stan jako stabilny. Hapalochlaena to mistrz kamuflarzu Śmiercionośna toksyna nie jest jedyną bronią tego gatunku. Wiele ośmiornic potrafi skutecznie kamuflować się w sytuacji zagrożenia. Hapalochlaena nie stanowi tu wyjątku. Niewielka ośmiornica potrafi zmieniać nie tylko kolor, ale także teksturę skóry. W jednej chili może stać się chropowata, dzięki czemu skutecznie wtapia się w piaszczyste dno. W ten sposób ośmiornica może przeczekać, aż zdezorientowany drapieżnik zniechęci się i zacznie szukać innej zdobyczy. Nasz ekspert Artur Białek Dziennikarz i redaktor. Wcześniej związany z redakcjami regionalnymi, technologicznymi i motoryzacyjnymi. W „National Geographic” pisze przede wszystkim o historii, kosmosie i przyrodzie, ale nie boi się żadnego tematu. Uwielbia podróżować, zwłaszcza rowerem na dystansach ultra. Zamiast wygodnego łóżka w hotelu, wybiera tarp i hamak. Prywatnie miłośnik literatury.
Śmieci w oceanie jest coraz więcej. Niektóre ośmiornice zaczynają się w nich chować
Z roku na rok przybywa śmieci w oceanie. Naukowcy odkryli, że dziś ośmiornicom jest dużo łatwiej znaleźć schronienie w śmieciach niż muszlach czy koralowcach.
W tym artykule: Ośmiornice wykorzystują śmieci w oceanie Śmieci szkodzą morskim organizmom Dlaczego w oceanie jest tyle śmieci? Naukowcy w najnowszych badaniach skupili się na życiu ośmiornic. Przeanalizowali setki zdjęć, na których zaobserwowano ponad 200 tych głowonogów z 24 gatunków, które chowają się w śmieciach. Niektóre wchodziły do wnętrza szklanych butelek lub zardzewiałych puszek, a inne zakopywały się pod stertą plastikowych nakrętek. O odkryciu poinformowano na łamach czasopisma naukowego „Marine Pollution Bulletin”. Ośmiornice wykorzystują śmieci w oceanie Będąc na wakacjach, prawdopodobnie większość z nas przynajmniej raz w życiu zebrała z plaży muszle na pamiątkę. Nie zdajemy sobie jednak sprawy, że w ten sposób pozbawiamy naturalnych schronisk morskie stworzenia. Autorzy badania zwracają uwagę na to, że głowonogi muszą przystosowywać się do nowej rzeczywistości, a wiele z tych zwierząt po prostu umiera. Paradoksalnie, śmieci są dla nich często ratunkiem. View oEmbed on the source website Odpady są jednak dla ośmiornic tylko alternatywą. Naukowcy zaznaczają, że w pewien sposób te stworzenia uczą się radzić sobie w nowej rzeczywistości, ale ma to również negatywne konsekwencje. – To, co na pierwszy rzut oka może wyglądać jak coś pozytywnego, w dłuższej perspektywie może mieć szkodliwe skutki – alarmują naukowcy z Federalnego Uniwersytetu Rio Grande w Brazylii. To oni odpowiadają za najnowsze badania. Śmieci szkodzą morskim organizmom Badacze twierdzą, że ośmiornice, które chowają się w odpadach, są narażone na wpływ szkodliwych substancji, w tym metali ciężkich. Autorzy w swojej prezentacji pokazali zdjęcie głowonoga, który zaplątał się w stary, zdezelowany akumulator. Naukowcy ostrzegają, że niektóre śmieci mogą powodować również obrażenia fizyczne. Jak pokonać dryfujące w oceanie śmieci? Jest pomysł na rozwiązanie ​Jeśli chcemy oczyścić oceany z miliardów drobin dryfującego plastiku, na dryfujące śmieci należy polować w pobliżu wybrzeży - sugerują naukowcy na łamach "Environmental Research Let... Autorzy badania zauważają, że coraz więcej ośmiornic ukrywa się w puszkach po piwie, które np. wyrzucają turyści za burtę statków wycieczkowych. Nurkowie, którzy biorą udział w akcji czyszczenia oceanów, często nie zdają sobie sprawy, że w tych właśnie śmieciach osiadły zwierzęta. Wyłowione stworzenia najczęściej umierają... Dlaczego w oceanie jest tyle śmieci? Rocznie do oceanów trafia kilkadziesiąt milionów ton śmieci, z czego ok. 14 milionów ton to plastik. Część syntetycznych odpadów opada na dno morskie. Inne ulegają fragmentacji, tworząc drobiny mikroplastiku. Jest on już nawet w powietrzu. Badacze zauważyli, że ośmiornice preferują przedmioty wykonane ze szkła. To aż 40% spośród wszystkich przedmiotów, z których korzystały zwierzęta. Plastikowe odpady były wykorzystywane w ponad 24% przypadków. View oEmbed on the source website Co więcej, w przypadku tego drugiego rodzaju odpadów, zwierzęta zazwyczaj siadały na wierzchu sterty plastiku lub zakopywały się nim. Uczeni przyznają, że taka tendencja może wynikać z faktu, że szklane śmieci bardziej przypominają muszle. Autorzy podkreślają również, że gatunkiem, który najczęściej wchodził w interakcje ze śmieciami był Amphioctopus marginatus, czyli ośmiornica kokosowa. Co ciekawe, na niektórych zdjęciach widać, że niektóre osobniki walczą ze sobą o miejsce w szklanych słojach lub butelkach. Eksperci podejrzewają, że ma to związek z faktem, że naturalnych „schronów” jest coraz mniej. Naukowcy w badaniu zwrócili również uwagę, że w latach 2018–2021 znacznie wzrosła liczba interakcji ośmiornic ze śmieciami. To oznacza, że stan oceanów z roku na rok pogarsza się. Niestety, nic nie wskazuje na to, żeby to miało się zmienić. Badacze szacują, że ilość odpadów, które trafiają do wody w ciągu kolejnych lat wzrośnie kilkukrotnie. Źródło: Marine Pollution Bulletin.
Niesamowita cecha głowonogów: wiele wskazuje na to, że ośmiornice zmieniają kolory, kiedy coś im się śni
Naukowcy są zdania, że głowonogi mają fazę snu podobną do fazy REM występującej u ludzi. W tym czasie u nas pojawiają się marzenia senne. U ośmiornic mogą się one manifestować zmienianiem koloru skóry.
W tym artykule: Wszystkie kolory ośmiornic Jak śpi ośmiornica? Czy ośmiornicy coś się śni? Czy ośmiornicom – i szerzej głowonogom – może się coś śnić? Naukowcy są coraz bliżej odpowiedzi na to pytanie. Co prawda jeszcze tego nie udowodnili, jednak najnowsze badanie wskazuje, że jedna z faz snu u ośmiornic jest bardzo podobna do ludzkiej fazy REM. Gdy jesteśmy w fazie REM, oddychamy szybciej, nasz mózg się uaktywnia i możemy mieć kolorowe sny. Ośmiornice kolorowych snów raczej nie mają – ponieważ są daltonistami – jednak w czasie snu regularnie zmieniają barwę skóry. Zdaniem badaczy może to być związane ze śnieniem. Praca na ten temat ukazała się w najnowszym numerze prestiżowego czasopisma naukowego „Nature”. Wszystkie kolory ośmiornic Głowonogi oddzieliły się od kręgowców około 550 mln lat temu. Od tej pory te bezkręgowce przeszły całkowicie odmienną ewolucyjną drogę. Rezultatem jest np. zupełnie inna architektura układu nerwowego. Ośmiornice mają ok. 500 mln neuronów (nieco mniej niż psy), jednak tylko 10 proc. z nich przypada na mózg. Większość – niektórzy szacują, że nawet dwie trzecie – znajduje się w ramionach. Jak inteligentne są ośmiornice? Naukowcy zbadali głowonogi za pomocą rezonansu magnetycznego Ośmiornice różnią się od siebie znacznie bardziej niż sądziliśmy. Niezwykły eksperyment przyniósł odpowiedzi na wiele pytań dotyczących tych inteligentnych zwierząt. Jedną z niezwykłych cech głowonogów jest genialna umiejętność kamuflażu. Ośmiornica potrafi udawać dosłownie wszystko – drapieżne ryby, skały, koralowce, kamienie czy piasek. Jej skóra zmienia teksturę. Zwierzę więc pokryć się fałdami, łuskami, kolcami albo wypustkami. Jego ramiona przybierają kształt rogów, włóczni czy maczug. A do tego wszystkiego jeszcze ośmiornica może zmienić barwę swojej skóry oraz jej nasycenie kolorami. Po co to wszystko? – Wzory na skórze ośmiornic, jakie pojawiają się w trakcie czuwania, wiążemy z pewnymi konkretnymi sytuacjami – mówi prof. Sam Reiter, starszy autor badań z japońskiego Instytutu Nauki i Technologii na Okinawie. – Takimi jak polowanie, odstraszanie drapieżników, komunikacja społeczna czy kamuflaż w różnych środowiskach. Teraz wykazaliśmy, że te wzory pojawiają się na skórze ośmiornic także podczas snu. Jak śpi ośmiornica? W badaniach naukowców wzięło udział 29 ośmiornic należących do gatunku Octopus laqueus, prowadzącego nocny tryb życia. W ciągu dnia zwierzęta zamykały oczy i przyjmowały swobodną pozycję ciała, wskazującą na to, że śpią. Robiły się też białe. Jednak co 60 minut coś się z nimi działo. Przez minutę gwałtownie zmieniały kolor skóry, poruszały gałkami ocznymi i ciałem. Tempo ich oddechu zwiększało się. Kiedy naukowcy stukali w akwarium, ośmiornice reagowały bardzo różnie. Jak ustalili badacze, zależało to od tego, czy czuwały czy też spały (w tym drugim przypadku reakcja na bodziec zajmowała więcej czasu). Co więcej, ich reakcja różniła się w zależności od fazy snu, w jakiej się znajdowały. U ośmiornic wyróżnia się „spokojny sen” i „sen aktywny”. W czasie tego drugiego głowonogi właśnie zmieniają kolor skóry i niekiedy zdarzają im się bezwiedne tiki. Czy ośmiornicy coś się śni? Jak się okazało, sen ośmiornic przypominał w sporym stopniu sen ludzi. W fazie spokojnej zdarzały się gwałtowne skoki aktywności mózgu. Pojawiają się one również na elektroencefalogramach kręgowców. Przypuszcza się, że u ludzi są związane z utrwalaniem się zapisów pamięciowych. W czasie drugiej fazy snu aktywność mózgu ośmiornic znacznie wzrastała – tak samo jak w czasie fazy REM u ludzi. Ale nie tylko. Wtedy również skóra ośmiornic gwałtownie zmienia kolor. Dlaczego tak się dzieje? Jedna z hipotez zakłada, że to rodzaj treningu. Dzięki niemu głowonogi utrzymują swoje chromofory – czyli leżące pod skórą komórki z barwnikami – w gotowości do działania. Druga hipoteza jest znacznie bardzie interesująca. Zakłada, że ośmiornice zmieniają barwy w czasie aktywnego snu, ponieważ coś im się śni. I np. przeżywają jeszcze raz coś, co im się przydarzyło na jawie. Czy to prawda? Jeszcze nie wiadomo. – Obecnie nie wiemy, czy któreś z tych dwóch wyjaśnień jest prawdziwe – zauważa Sam Reiter. – Jesteśmy bardzo ciekawi wyników przyszłych badań – dodaje. Źródła: Nature, ScienceAlert, Guardian. Nasz ekspert Magdalena Salik Dziennikarka naukowa i pisarka, przez wiele lat sekretarz redakcji i zastępczyni redaktora naczelnego magazynu „Focus". Wcześniej redaktorka działu naukowego „Dziennika. Polska, Europa, Świat”. Pasjami czyta i pisze, miłośniczka literatury popularnonaukowej i komputerowych gier RPG. Więcej: magdalenasalik.wordpress.com
Jak walczą ze sobą ośmiornice? Nigdy czegoś takiego nie widziano
Naukowcy odkryli, że ośmiornice w trakcie walki, ciskają w swoich przeciwników piaskiem i kawałkami dna morskiego. To normalne zachowanie, czy przebiegłość tego gatunku?
W tym artykule: Po raz pierwszy nagrano ośmiornice, które rzucają piaskiem Ośmiornice wykorzystują syfon, aby wytworzyć gwałtowny odrzut Naukowcy sugerują, że może być to typowe zachowanie obronne Ośmiornice to niezwykle fascynujące stworzenia. Te ośmioramienne głowonogi są bardzo szybkie, sprytne i inteligentne. Dobrze zdają sobie sprawę ze swoich słabości, które umiejętnie wykorzystują w walce o przetrwanie. Charakteryzują je wyjątkowe zdolności motoryczne i bardzo dobry wzrok. Niektóre gatunki potrafią wyrzucać sepię, inne są mistrzami kamuflażu i odstraszania, a są też takie, które dysponują silnym jadem. Po raz pierwszy nagrano ośmiornice, które rzucają piaskiem Okazuje się jednak, że zwierzęta te wciąż potrafią nas zaskakiwać. Po raz pierwszy w historii naukowcom udało się zaobserwować, że ośmiornice są bardzo dobrymi… miotaczami. Na nagraniu wideo widać dwie ośmiornice z gatunku Octopus tetricus. W pewnym momencie jedna ciska w drugą piaskiem wybranym z dna oceanu. Badacze postanowili przeanalizować to zachowanie, a wnioski przedstawiono na łamach czasopisma naukowego „PLOS One”. Jak inteligentne są ośmiornice? Naukowcy zbadali głowonogi za pomocą rezonansu magnetycznego Ośmiornice różnią się od siebie znacznie bardziej niż sądziliśmy. Niezwykły eksperyment przyniósł odpowiedzi na wiele pytań dotyczących tych inteligentnych zwierząt. Głowonogi zostały nagrane w zatoce Jervis na południowym wybrzeżu Nowej Południwej Walii w Australii. Autorom udało się zidentyfikować nawet ponad 100 przykładów zachowań, gdy ośmiornice rzucały fragmentami dna, piaskiem lub glonami w innego osobnika. Najczęściej skutkowało to tym, że atakowana ośmiornica uskakiwała od atakującego. – Wykonanie takiego manewru pod wodą, nawet na niewielką odległość, wydaje się niezwykle trudnym do zrobienia. Jest to naprawdę wyjątkowe zachowanie – twierdzi w rozmowie z Live Science David Scheel, profesor biologii morskiej z Alaska Pacific University w Anchorage. Ośmiornice wykorzystują syfon, aby wytworzyć gwałtowny odrzut Na głowie ośmiornicy oprócz oczu znajduje się również syfon. To właśnie dzięki niemu zwierze potrafi przemieszczać się z odrzutem, wypychając przez niego wodę. Naukowcy zaobserwowali, że ta część ciała tych głowonogów jest odpowiedzialna za rzucanie piaskiem. Badacze zwracają uwagę na to, że wykonanie takiego ruchu wymaga od ośmiornicy ułożenia syfonu w nietypowej pozycji, co oznacza, że robiły to celowo. View oEmbed on the source website Co ciekawe, 66% wszystkich „rzutów” wykonały samice. W 32% przypadków ośmiornice używały syfonu do sprzątania nory, a 53% wykorzystywały go w interakcji z inną ośmiornicą, rybą, a nawet… jedną z kamer. Naukowcy zaobserwowali, że te głowonogi, które zostały „obrzucone błotem”, zmieniały swoje zachowanie. Czasem schylały się w stronę agresora, a czasem podnosiły macki w kierunku rzucającego zwierzęcia. Naukowcy sugerują, że może być to typowe zachowanie obronne Naukowcy twierdzą, że zachowanie to może odkrywać pewną rolę społeczną w życiu ośmiornic. Uczeni zwracają uwagę, że może być to pewna forma komunikacji. Widać było wyraźną różnice pomiędzy rzutami, które były skierowane w inne zwierzęta, a tymi, gdy głowonogi czyściły nory. Dlaczego samica ośmiornicy popełnia samobójstwo przed narodzeniem młodych? Naukowcy wyjaśniają Tuż przed wykluciem jaj, samica ośmiornicy popada w szaleńczą autodestrukcję. Co stoi za tym niezwykle dziwnym zachowaniem? Autorzy badań opisują, że w Zatoce Jervis ośmiornice mają wyjątkowo dobre warunki do życia i żerowania. Właśnie dlatego, żyje tam relatywnie duża populacja m.in. gatunku Octopus tetricus. Oznacza to, że częstotliwość interakcji międzygatunkowej jest dużo większa. Naukowcy sugerują, że wyrzucanie fontanny składającej się z piasku, glonów itp. Może być zarówno próbą ochrony swojego siedliska, jak i odpieraniem zalotów natrętnych samców. Źródło: PLOS One Nasz ekspert Jakub Rybski Dziennikarz, miłośnik kina niezależnego, literatury, ramenu, gier wideo i dobrego rocka. Wcześniej związany z telewizją TVN24 i Canal +. Zawodowo nie boi się podejmować żadnego tematu, prywatnie bardzo zainteresowany polityką. Autor bloga na Instagramie "Mini Podróże".
Ośmiornica ciekawostki: 7 faktów o głowonogach
Ośmiornica ciekawostki. Są szybkie, inteligentne i wyjątkowo sprawne. Ze wszystkich bezkręgowców właśnie ośmiornice najbardziej przypominają nas ludzi.
W tym artykule: Oko w oko z ośmiornicą Podwodni kosmici Jak wygląda ośmiornica? Ośmiornice – mistrzynie kamuflażu Kamuflaż ośmiornic – Jak one to robią? O czym myślą ośmiornice? Jak inteligentna jest ośmiornica? Wyobraź sobie, że siedzisz na morskim dnie, tuż przy plaży na indonezyjskiej wyspie Lembeh. Nie jest głęboko, najwyżej 5 metrów. Jest za to bardzo jasno. Woda – jak można by oczekiwać po tropikach – przyjemnie ciepła. Wokół ciebie pofalowana powierzchnia szaro-czarnego drobnego piasku pokryta gdzieniegdzie warstwą zielonkawych glonów. Oko w oko z ośmiornicą Rozglądasz się i zauważasz muszlę. Dużą, z sześcioma grubymi, wystającymi kolcami. Może właściciel jest w środku? A może dawno już nie żyje i teraz mieszka tam krab pustelnik? Z ciekawością odwracasz znalezisko i widzisz... macki i parę oczu. Ośmiornica. Konkretnie Amphioctopus marginatus, zwana też ośmiornicą kokosową, gdyż zwykle ukrywa się we wnętrzu wyrzuconych skorup kokosa. Nosi te skorupy ze sobą, by użyć jako ochrony w razie niebezpieczeństwa. Nie muszą to jednak być kokosy – wystarczy dowolna duża muszla, taka jak ta. W mackach zwierzę trzyma dwie połówki muszli małża. Pod twoim wzrokiem upuszcza je i poprawia się w swojej kryjówce. Wygląda, jakby oceniało sytuację. Nieruchomiejesz. Po chwili ośmiorniczka wypełza z muszli. Jej płaszcz ma wielkość twojego kciuka, ramiona są pewnie ze trzy razy dłuższe. Upodabnia się kolorem do otaczającego piasku – teraz jest ciemnoszara. Odpływa? Nie. Rozpościera kilka ramion na piasku, a kilka owija wokół muszli. Jeden ruch i muszla znów jest odwrócona otworem do spodu, a głowonóg siedzi w środku. Nie chcesz denerwować zwierzątka i już odpływasz, gdy nagle widzisz niewielki ruch. To ośmiornica wyrzutem strumienia wody zrobiła dziurkę w piasku poniżej brzegu muszli. I teraz spogląda stamtąd na ciebie para oczu. Przybliżasz maskę i przez chwilę patrzycie tak na siebie. Są tajemnicze, piękne i śmiertelnie skuteczne. Zobaczcie świat ośmiornic [GALERIA] Ośmiornice są prawdziwymi mistrzami w kamuflażu. Potrafią w ciągu kilku sekund dopasować swój kolor i kształt do otoczenia tak, by stać się praktycznie niewidzialnymi. Nasze technologia z... Podwodni kosmici Bezkręgowcami określamy zwierzęta, które nie mają wewnętrznego szkieletu. O tym, jak przebiegała ich ewolucja pisaliśmy tutaj. Ze wszystkich bezkręgowców właśnie ośmiornice najbardziej przypominają nas ludzi. Po części pewnie przez to, jak odwzajemniają spojrzenie; jakby uważnie się nam przyglądały. To zresztą różni je i od wielu kręgowców: nie uważamy przecież, żeby przyglądały nam się ryby, a przynajmniej większość. Częściowo ze względu na niezwykłą sprawność manipulacyjną. Osiem ramion wyposażonych w setki przyssawek pozwala wykonywać skomplikowane ruchy. To może być otwieranie muszli małża albo pokrywki słoika, albo... rozmontowanie systemu filtracyjnego w akwarium. To właśnie odróżnia te głowonogi od ssaków, takich jak delfiny, które mimo całej inteligencji nie potrafią np. odkręcić pokrywki ze względu na ograniczenia anatomii. Z drugiej strony ośmiornice są dla nas równie obce jak najbardziej odjechany kosmita. Wystarczy wspomnieć, że mają błękitną krew i trzy serca. Zagrożone wypuszczają z ciała strumień atramentu, a same odskakują w przeciwnym kierunku. Nie mają kości. Jedyna twarda część w ich ciele to dziób podobny do papuziego i grudka chrząstki otaczająca mózg. Taka budowa sprawia, że potrafią przeciskać się przez najwęższe szczeliny. Uciekać niczym magik z każdego miejsca, które nie jest specjalnym, „ośmiornicoodpornym" akwarium. Każda przyssawka na ich mackach ma nie tylko odrębną zdolność ruchu, ale i receptory smakowe. Wyobraź sobie, jakby to było, gdyby powierzchnię twojego ciała pokrywały setki języków. Do tego w ich skórze są komórki, które potrafią wyczuwać światło. A najbardziej niesamowite... Nie, poczekajmy jeszcze chwilę. Najpierw poznajmy kolejną ośmiornicę. Mackami ośmiornice również widzą. Jak wygląda ośmiornica? Znajdujemy się w małym, pozbawionym okien pokoju w londyńskim Muzeum Historii Naturalnej. Przed nami biurko ze stertą papierów i sporym kawałkiem jasnego, drobnoziarnistego kamienia. Przy nas stoi prof. Jakob Vinther, przysadzisty Duńczyk o blond włosach i rudawej brodzie. Wskazuje na znalezisko. – To zbiornik atramentu – wyjaśnia. Wie, co mówi. W końcu to ekspert od skamieniałości bezkręgowców na University of Bristol. – Chemicznie zakonserwowana melanina – dodaje. Pochylamy się, by przypatrzeć się bliżej. W kamiennej płycie wyraźnie odciśnięty jest kształt ośmiornicy. Niezbyt duży: gdy żyło, zwierzę miało może 25 cm długości. Widać płaszcz – workowatą strukturę, która kryła skrzela, serca i inne ważne narządy. O! Ciemna plama pośrodku to woreczek czernidłowy. Ramiona zwisają luźno, na każdym widać rzędy okrągłych struktur. – Przyssawki – wyjaśnia prof. Vinther. Skamieniałości ośmiornic to rzadkość. Zwierzęta pozbawione szkieletu na ogół nie zostawiają po sobie śladów. Ta ma jakieś 90 mln lat, czyli jest jedną z najstarszych nam znanych. Za czasów, gdy żyła, do wymarcia dinozaurów pozostało jeszcze 25 mln lat. – Pochodzi z Libanu. Z miejsca, gdzie można znaleźć rozmaite świetnie zachowane skamieniałości takich zmiennokształtnych organizmów – mówi badacz. Minogi, wieloszczety... wszystkie zatopione wieki temu w miękkim wapiennym mule na dnie dawno wyschniętego morza. Tak jak ludzie należą do ssaków, tak ośmiornice – do głowonogów. Wzięta z greki nazwa Cephalopoda dobrze oddaje ich dziwaczną budowę, gdzie ramiona są jakby przyczepione z jednej strony głowy, a „tułów” – workowaty płaszcz – z drugiej. Gromada głowonogów to część typu mięczaki (Mollusca), który obejmuje także ślimaki, małże i ostrygi. Należące do niej zwierzęta były pierwszymi drapieżnikami polującymi w prehistorycznych morzach. Powstały w toku ewolucji jakieś 500 mln lat temu – długo przed rybami – z niewielkich organizmów o muszlach przypominających kapelusz czarownicy. Gdyby cofnąć się w czasie o 450 mln lat, można by zobaczyć, że jednymi z najgroźniejszych drapieżców tamtych czasów były posiadające muszlę głowonogi. Niektóre zaiste ogromnych rozmiarów. Muszle dawno wymarłych łodzikowców z gatunku Endoceras giganteum miały ponad 5 m długości. Kobieta "pożyczyła" do selfie ośmiornicę. To była bolesna lekcja Każdy chce mieć zdjęcie w sieci, które zdobędzie setki tysięcy odsłon i polubień. Jaką za to zapłacisz cenę? Tutaj była to bolesna rana twarzy, w którą wdało się zakażenie. Skończ... Dziś na świecie spotkać można ponad 750 gatunków głowonogów, z czego około 300 to ośmiornice. Wśród pozostałych są mątwy, kalmary (obie grupy mają po 10 ramion) i kilka gatunków łodzików – dziwacznych stworzeń, które żyją w muszlach i mają 90 macek. Współczesne ośmiornice to różnorodna grupa. Ośmiornica olbrzymia (Enteroctopus dofleini) może mieć ramiona długie nawet na 2 metry i ważyć ponad 100 kg. Inne, jak, to prawdziwe karzełki lżejsze niż śliwka (3 dag). Niektóre mają szczątkowy płaszcz, a długaśne ramiona; inne są bardziej proporcjonalne. Większość wolniutko człapie po rafach, mule czy piasku, pływając tylko, gdy chce zmienić miejsce pobytu albo uciec przed drapieżnikiem. Są i takie, które z prądem przemierzają głębiny oceanów. Ośmiornice można znaleźć we wszystkich wodach: od tropików po bieguny, od raf koralowych po szelfowe piaski, od kałuż wypełniających się tylko podczas przypływu po morskie otchłanie. Oczywiście, jeśli umie się ich szukać. Ośmiornice – mistrzynie kamuflażu Na wyspie Lembeh znów jest słoneczny poranek, a ty pływasz po płytkiej rafie. Twój przewodnik Amba pokazuje ręką, że widzi ośmiornicę. Dużą ośmiornicę. Gdzie? Rozglądasz się wokół, ale nigdzie jej nie ma. Tylko skały pokryte koralowcami i różnobarwnymi gąbkami. Amba tymczasem wciąż pokazuje „duża ośmiornica”. Spoglądasz za jego ręką: nic! Ale chwila... Patrzysz jeszcze raz. Ten aksamitny koral, tam w głębi. To nie koral! To ośmiornica Octopus cyanea. Aż dziw, że mogłeś jej nie zauważyć, przecież jest wielka jak talerz. Mątwy i ośmiornice żyjące w płytkich wodach i polujące w ciągu dnia to prawdziwi mistrzowie kamuflażu. Jasne, sam kamuflaż to nic nadzwyczajnego, wiele zwierząt w toku ewolucji zmieniało się tak, by wyglądać na to, czym nie są. Ot choćby tamta gąbka jest nią tylko z pozoru, bo w istocie to żabnica czatująca na nieświadome ofiary. Ten liść dryfujący nad morskim dnem to nie liść, tylko ryba, która upodobniła się do niego wyglądem. A tamten drepczący po dnie to naprawdę liść, i naprawdę drepcze. Krab pustelnik przyozdobił nim swoją muszlę. Maleńki ukwiał to w rzeczywistości morski ślimak, który w toku ewolucji zyskał wygląd ukwiała. Gdziekolwiek spojrzysz, fragmenty piaszczystego dna wstają i odchodzą (to maleńkie kraby o beżowych muszlach) albo odpływają (to flądry o piaskowej skórze). Ośmiornice i mątwy są inne: one potrafią zamaskować się w okamgnieniu. Raz wyglądają jak korale, innym razem – jak grudka wodorostów, a znowu innym – jak morskie piaszczyste dno. Używają skóry do tworzenia trójwymiarowych obrazów przedmiotów ze swojego otoczenia. Kamuflaż ośmiornic – Jak one to robią? Kamuflaż ośmiornic składa się z trzech elementów. Pierwszy to kolor. Tworzą go dzięki układowi barwników i substancji odbijających światło. Pigmenty – na ogół w tonacji żółci, czerwieni i brązów – są magazynowane w tysiącach maleńkich woreczków znajdujących się w wierzchniej warstwie skóry. Zamknięte wyglądają jak drobniutkie piegi. Gdy głowonóg kurczy otaczające woreczek mięśnie, otwierając go, ujawnia, co kryje się we wnętrzu. W zależności od tego, który zestaw woreczków otworzy lub zamknie, może tworzyć na skórze rozmaite wzory: paski, wstęgi czy plamy, i to niemal natychmiast. Ma też dwa typy komórek odbijających światło. Pierwszy odbija promienie, jakie doń docierają wprost. Skóra wydaje się więc biała w białym, czerwona w czerwonym, a niebieska w niebieskim oświetleniu. Drugi typ to coś w rodzaju żywej bańki mydlanej, która zmienia kolor w zależności od tego, pod jakim kątem się na nią spojrzy. Wspólnie komórki barwnikowe i odbijające światło dają właścicielce możliwość tworzenia na skórze niemal nieograniczonej palety kolorów i wzorów. Drugim elementem kamuflażu jest faktura. Kurcząc specjalne mięśnie, ośmiornice potrafią zmienić skórę z gładkiej na pokrytą kolcami czy brodawkami, a efekty bywają spektakularne. Abdopus aculeatus umie np. tworzyć witkowate struktury, dzięki którym wygląda jak kupka wodorostów. Z kolei ośmiornica włochata, która jeszcze czeka na swój naukowy opis, ma taki wygląd na stałe; trudno ją odróżnić od kłębka czerwonych alg. Trzecią częścią strategii maskującej jest postawa. Sposób, w jaki ośmiornica się zachowuje i porusza. Niektóre zwijają się np. w kształt kłębka lub walca i – korzystając tylko z dwóch ramion – powoli pełzną po morskim dnie, jakby mówiły: „Nie patrz na mnie, nic ciekawego, jestem tylko kawałkiem skały...”. Jak im się udało dojść do takiej perfekcji? Prosta odpowiedź brzmi: w toku ewolucji. Przez dziesiątki milionów lat osobniki, które umiały się lepiej ukrywać, dłużej umykały drapieżnikom i miały większe szanse, by pozostawić po sobie potomstwo. A w wodzie jest mnóstwo amatorów ośmiorniczek – węgorze, delfiny, ustonogi, kormorany, wiele ryb, a nawet inne ośmiornice. Ze względu na brak kości można je zjadać w całości. – Te zwierzaki to czyste mięso; coś w rodzaju żywych, pływających steków – mawia Mark Norman, ekspert od głowonogów w Museum Victoria w australijskim Melbourne. O czym myślą ośmiornice? Szczególnie fascynujący dla badaczy zwierząt jest układ nerwowy ośmiornicy. Zwyczajny ślimak ma ledwie 10 tys. komórek nerwowych, homar ok. 100 tys., skakun (rodzaj pająka) pewnie ze 600 tys. Pszczoły i karaluchy, uznawane za najbardziej unerwione (po głowonogach) bezkręgowce, mogą się poszczycić jakimś milionem na osobnika. Jak pokazują badania, ośmiornice odczuwają nie tylko ból fizyczny, ale również emocjonalny. Nic więc dziwnego, że ok. 500 mln neuronów zwyczajnej ośmiornicy Octopus vulgaris to zupełnie inna liga. Pod względem liczby komórek nerwowych głowonogi znacząco przewyższają myszy (80 mln) czy szczury (200 mln) i niemal dorównują kotom (ok. 700 mln). Tyle że podczas gdy kręgowce większość neuronów przechowują w głowie, u ośmiornic aż dwie trzecie neuronów znajduje się w mackach. Co więcej, układ nerwowy pożera mnóstwo energii, więc duży może być tylko wtedy, gdy korzyści przewyższają koszty. Skąd się zatem wziął? Zdaniem Petera Godfreya-Smitha, filozofa, który stał się specjalistą biologii ośmiornic na City University of New York i University of Sydney, mogło się na to złożyć kilka czynników. Pierwszym jest ciało. Układ nerwowy tworzy całość z ciałem, a organizmy ośmiornic w toku ewolucji stały się bardzo skomplikowane. Nie mając kości, głowonóg może wyciągnąć każde z ramion w dowolnym kierunku i pod dowolnym kątem; nie ograniczają go kości i stawy, może wyginać się nie tylko w ramieniu, łokciu czy nadgarstku. To znacznie poszerza możliwy zakres ruchów, a do tego każda z macek może robić coś zupełnie innego. Polująca ośmiornica bywa naprawdę imponującym widowiskiem. Każde z ramion wyciągnięte w innym kierunku, każde, zaglądające do najmniejszych szczelin. Gdy jedno wypłoszy np. krewetkę, dwa inne już czekają, by ją schwytać. Do tego przyssawki, z których każda może się poruszać niezależnie od pozostałych, i mechanizmy pozwalające na zmianę koloru i faktury skóry. Głowonogi wykształciły również zdolność do odbierania i przetwarzania ogromnych ilości danych zmysłowych: smak i dotyk z przyssawek, orientacja w przestrzeni dzięki statocystom, wrażenia wzrokowe odbierane przez zaawansowane oczy. Jakby tego było mało, wiele ośmiornic żyje w przestrzennie złożonym otoczeniu – muszą umieć poruszać się po, w i wokół rafy. Nie mając ochronnej zbroi, cały czas muszą wypatrywać drapieżników, a gdy zawiedzie kamuflaż – wiedzieć, gdzie szukać schronienia. I wreszcie: to szybcy, zwinni drapieżcy o bardzo różnorodnej diecie. Łapią i zjadają ostrygi, kraby i ryby. Dlaczego samica ośmiornicy popełnia samobójstwo przed narodzeniem młodych? Naukowcy wyjaśniają Tuż przed wykluciem jaj, samica ośmiornicy popada w szaleńczą autodestrukcję. Co stoi za tym niezwykle dziwnym zachowaniem? Jak inteligentna jest ośmiornica? Pozbawione szkieletu ciało, złożone otoczenie, zróżnicowana dieta, unikanie drapieżników – to wszystko czynniki, które zdaniem Petera Godfreya-Smitha mogą napędzać ewolucję rozumu. Lecz choć ośmiornice z pewnością mają złożony układ nerwowy, to czy rzeczywiście są mądre? Ocena inteligencji zwierząt jest w najlepszym razie trudna. Wyznaczniki inteligencji ptaków i ssaków, takie jak umiejętność posługiwania się narzędziami, nie mają zastosowania do ośmiornic, bo u nich całe ciało to jedno wielkie elastyczne narzędzie. Nie potrzebuje ich, by sięgnąć w głąb szczeliny czy rozewrzeć muszlę małża. Badania rozpoczęte jeszcze w latach 50. i 60. XX w. wykazały, że głowonogi dobrze radzą sobie w zadaniach wymagających uczenia się i zapamiętywania – dwóch zdolności, które wiążemy z inteligencją. I rzeczywiście, pewien obszar – tzw. płat pionowy – w mózgu tych mięczaków zajmuje się właśnie takimi zadaniami. Chodzi jednak przede wszystkim o ośmiornice zwyczajne, bo te badano najczęściej. Gatunki w obrębie rodzaju różnią się nieco organizacją mózgu, lecz do tej pory zbadano ich niewiele. Nie wiadomo więc, czy wszystkie są podobnie uzdolnione. Roy Caldwell z University of California w Berkeley twierdzi, że niektóre z osobników, które badał, są głupie jak but. A konkretnie? – Weźmy maleńką Octopus bocki. Jest głupia, bo po prostu niewiele robi. Ale może to, czy są mądre, czy niezbyt lotne, nie ma aż takiego znaczenia w obliczu faktu, że są po prostu zadziwiające same w sobie. Więcej o tym, jak inteligentne są ośmiornice, pisaliśmy wcześniej tu. Zanurkujmy zatem ostatni raz. Na Lembeh zmierzcha. Klęczysz przy skalistym zboczu. Przed tobą parka niewielkich ryb składa ikrę. W jamce zwinął się węgorz. Obok przemyka duży krab pustelnik w pożyczonej muszli, a tu na kamieniu siedzi mała włochata ośmiorniczka wyglądająca jak kupka glonów. Patrzysz, a ona zaczyna się poruszać. W jednej chwili unosi się w wodzie niczym lewitujący ośmionogi jogin, za chwilę szybuje w toni, by zacząć pełzać po rafie. W trakcie podróży jedno z ramion trafia na maleńką dziurkę i zwierzątko powoli, macka po macce, wciska się w nią. Znikło. Nie, nie całkiem. Koniec macki sonduje otoczenie, chwyta kilka drobnych kamyków i zatyka nimi wejście. Zrobione. Nocny postój zabezpieczony. [ośmiornica ciekawostki]
Dlaczego samica ośmiornicy popełnia samobójstwo przed narodzeniem młodych? Naukowcy wyjaśniają
Tuż przed wykluciem jaj, samica ośmiornicy popada w szaleńczą autodestrukcję. Co stoi za tym niezwykle dziwnym zachowaniem?
W tym artykule: Ośmiornice zaczynają się okaleczać tuż po złożeniu jaj Tajemnicze zmiany chemiczne zachodzą w gruczołach, które znajdują się w narządzie wzrokowym ośmiornicy W organizmie ośmiornicy zachodzą trzy zmiany biochemiczne Świat zwierząt wciąż skrywa przed ludźmi wiele tajemnic. Zachowania, które wydają nam się dziwne i całkowicie niezrozumiałe, wśród niektórych gatunków są czymś zupełnie normalnym. Naukowców przez lata intrygowała autodestrukcja, której dopuszczają się samice ośmiornic. Grupa amerykańskich badaczy postanowiła jeszcze raz przyjrzeć się problemowi. Ośmiornice zaczynają się okaleczać tuż po złożeniu jaj Największa zmiana w zachowaniu ośmiornic zachodzi w momencie, gdy jaja samicy wkrótce mają się wykluć. W tym czasie matka przestaje jeść, okalecza swoje ciało, rozdziera swoją skórę o dno morskie. Co więcej – zjada nawet własne ramiona. Kiedy jest już ekstremalnie wyniszczona, umiera. Ośmiornice - sprytne, inteligentne, zaskakujące. Jak blisko im do nas? Ośmiornica ciekawostki. Są szybkie, inteligentne i wyjątkowo sprawne. Ze wszystkich bezkręgowców właśnie ośmiornice najbardziej przypominają nas ludzi. Naukowcy z Uniwersytetu w Waszyngtonie spróbowali dowiedzieć się, co sprawia, że ośmiornice decydują się na te śmiertelne tortury. Postanowili zbadać, jakie zmiany biochemiczne zachodzą w organizmie tych głowonogów. Ich praca została opublikowana w artykule na łamach czasopisma naukowego „Current Biology”. Tajemnicze zmiany chemiczne zachodzą w gruczołach, które znajdują się w narządzie wzrokowym ośmiornicy Odpowiedź na to pytanie kryje się w gruczołach, które znajdują się w narządach wzrokowych ośmiornic. Już w 1977 roku przeprowadzono badania, które wykazały, że to właśnie tam zachodzą zmiany, które zbiegają się z autodestrukcją u tych stworzeń. Ośmiornice odczuwają nie tylko ból fizyczny, ale również emocjonalny. Sensacyjne badania nad głowonogami Badania neurobiologów dają w końcu dowód, że ośmiornice mogą reagować na cierpienie podobnie jak my. Autor tego odkrycia, Jerome Wodinsky, profesor z Uniwersytetu Drandeis stwierdził wówczas, że gdyby przeciąć połączenia nerwowe w gruczołach, matka znów zaczęłaby jeść Wówczas porzuciłaby jaja i żyła jeszcze kilka miesięcy. Z. Yan Wang, główna autorka eksperymentu i asystentka z wydziału psychologii i biologii na Uniwersytecie w Waszyngtonie postanowiła wykorzystać wyniki badań sprzed 45 lat. Chciała sprawdzić, dlaczego akurat to gruczoł wzrokowy odpowiada za zmianę zachowania ośmiornic. – Od zawsze chciałam to wyjaśnić. W naszym eksperymencie analizowaliśmy wydzielinę, która pochodzi z wnętrza tych gruczołów – mówi Wang. W organizmie ośmiornicy zachodzą trzy zmiany biochemiczne W badaniach analizowano osobniki z gatunku Octopus bimaculoides. Uczeni wykryli trzy zaskakujące zmiany biochemiczne, które zachodzą w organizmie tych mięczaków. Okazało się, że tuż po złożeniu jaj w gruczołach ośmiornicy odbywa się produkcja pregnenolonu oraz progesteronu. To substancje, które wspomagają funkcje reprodukcyjne niektórych zwierząt. Poczuć światło. Ośmiornice „widzą” światło mackami, nawet bez udziału wzroku Ośmiornice są jednymi z najbardziej fascynujących zwierząt na świecie. Nowe badania wykazały, że posiadają też skomplikowany mechanizm ochronny, który polega na wyczuwaniu światła. Gdy ... <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/poniewaz-osmiornice-na-ogol-maja-slabe-wyczucie-polozenia-swojego-ciala-musialy-wyksztalcic-szereg-mechanizmow-ochronnych-fot-getty-images-c325d8c.jpeg" width="938" height="528" alt="Ponieważ ośmiornice na ogół mają słabe wyczucie położenia swojego ciała, musiały wykształcić szereg mechanizmów ochronnych (fot. Getty Images)" title="Ponieważ ośmiornice na ogół mają słabe wyczucie położenia swojego ciała, musiały wykształcić szereg mechanizmów ochronnych (fot. Getty Images)" /> Uczeni odkryli również wzrost wytwarzania kwasu żółciowego i 7-dehydrocholesterolu (7-DHC). Autorzy zwracają uwagę, że to właśnie 7-DHC odpowiada za samookaleczanie ośmiornic. Jest to bowiem związek chemiczny, który jest pochodną cholesterolu. Staje się toksyczny, jeśli zbyt długo utrzymuje się w organizmie. Badacze chcą teraz sprawdzić, czy inne gatunki ośmiornicy również wytwarzają te same związki. Źródło: Current Biology.
Ośmiornice odczuwają nie tylko ból fizyczny, ale również emocjonalny. Sensacyjne badania nad głowonogami
Badania neurobiologów dają w końcu dowód, że ośmiornice mogą reagować na cierpienie podobnie jak my.
W tym artykule: Jak ośmiornice odczuwają ból Eksperymenty na ośmiornicach Zrozumieć bezkręgowce Ośmiornice są uznawane za jedne z najbardziej inteligentnych zwierząt. Nowe badania potwierdzają, że odczuwany przez ośmiornice ból może może również powodować silny stres. Doświadczenie bólu to coś więcej niż prosty odruch na wrogie bodźce lub urazy – to złożony stan emocjonalny, który może prowadzić do niepokoju i cierpienia. Podczas gdy powszechnie wiadomo, że kręgowce są zdolne do odczuwania zarówno fizycznych, jak i emocjonalnych aspektów bólu, w przypadku bezkręgowców kwestia ta była nierozstrzygnięta – do teraz. Ośmiornice - sprytne, inteligentne, zaskakujące. Jak blisko im do nas? Ośmiornica ciekawostki. Są szybkie, inteligentne i wyjątkowo sprawne. Ze wszystkich bezkręgowców właśnie ośmiornice najbardziej przypominają nas ludzi. Jak ośmiornice odczuwają ból Ośmiornice są najbardziej złożonymi neurologicznie bezkręgowcami na Ziemi. Mimo to zaskakująco niewiele eksperymentów skupiło się na potencjale odczuwania bólu przez te właśnie zwierzęta. Neurobiolożka dr Robyn Crook z Uniwersytetu Stanowego w San Francisco od lat bada kwestię bólu odczuwanego przez ośmiornice. W najnowszej pracy jej laboratorium zastosowano te same protokoły badania bólu u ośmiornic, które powszechnie stosuje się w przypadku laboratoryjnych badań nad gryzoniami. Wykorzystując szczegółowe pomiary spontanicznych zachowań związanych z bólem oraz aktywności neuronalnej, dr Crook zidentyfikowała trzy argumenty, które wskazują, że ośmiornice są zdolne do odczuwania negatywnych stanów emocjonalnych w konfrontacji z bólem. Są to te same cechy, które wykazują ssaki. I to pomimo faktu, że układ nerwowy ośmiornicy jest zorganizowany w zasadniczo inny sposób niż u kręgowców. Oczywiście, naukowcom niewyobrażalnie trudno jest interpretować subiektywne odczucie lub stan emocjonalny u zwierzęcia. Zwłaszcza tak różnego od nas. Dr Robyn Crook twierdzi jednak, że zachowanie ośmiornic w tych eksperymentach sugeruje, że prawdopodobnie doświadczają one fizycznych i emocjonalnych składników bólu w sposób nie tak różny od gryzoni. W tym odczuwają utrzymujący się stan afektywny (po ludzku: nastrój, uczucia i postawa). – podsumowuje dr Robyn Crook. Eksperymenty na ośmiornicach Poprzednie badania pod wodzą ekspertki wykazały, że ośmiornice mogą odruchowo reagować na szkodliwe bodźce, ucząc się unikać ich w przyszłości. Nowe badania idą o kilka kroków dalej. Po pojedynczej sesji treningowej w trzykomorowym pudełku, ośmiornice, które otrzymały zastrzyk z kwasu octowego w jedno ramię, wykazywały wyraźne unikanie komory, w której otrzymały ten zastrzyk. Z kolei te, którym wstrzyknięto nieszkodliwą sól fizjologiczną, nie wykazywały takiego zachowania. Co więcej, kiedy ośmiornicom, które otrzymały bolesny zastrzyk, podano następnie lidokainę (środek przeciwbólowy), zwierzęta wykazywały tendencję do preferowania komory, w której doświadczyły natychmiastowej ulgi w bólu. Ośmiornice, które otrzymały z kolei tylko sól fizjologiczną, w ogóle nie przejmowały się komorą, w której zastosowano środek przeciwbólowy. Ta preferencja miejsca wolnego od krzywdy jest uważana za mocny dowód na afektywne doświadczenie bólu u kręgowców. Nie jest to też jedyna analogia. dr Robyn Crook znalazła również dowody na to, że ośmiornice mogą rozróżniać różne jakości i intensywności bólu w różnych miejscach na swoim ciele. Wszystkie ośmiornice, którym wstrzyknięto kwas, wykazywały zachowania pielęgnacyjne w miejscu wstrzyknięcia przez cały 20-minutowy trening, usuwając dziobem niewielki obszar skóry w bolesnym miejscu. Poczuć światło. Ośmiornice „widzą” światło mackami, nawet bez udziału wzroku Ośmiornice są jednymi z najbardziej fascynujących zwierząt na świecie. Nowe badania wykazały, że posiadają też skomplikowany mechanizm ochronny, który polega na wyczuwaniu światła. Gdy ... <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/poniewaz-osmiornice-na-ogol-maja-slabe-wyczucie-polozenia-swojego-ciala-musialy-wyksztalcic-szereg-mechanizmow-ochronnych-fot-getty-images-0124bb6.jpeg" width="938" height="528" alt="Ponieważ ośmiornice na ogół mają słabe wyczucie położenia swojego ciała, musiały wykształcić szereg mechanizmów ochronnych (fot. Getty Images)" title="Ponieważ ośmiornice na ogół mają słabe wyczucie położenia swojego ciała, musiały wykształcić szereg mechanizmów ochronnych (fot. Getty Images)" /> Nowe badanie różni się od poprzednich badań nad obwodowymi reakcjami bólowymi, w których ośmiornicom miażdżono lub odcinano macki. Wtedy celem było wywołanie u ośmiornicy sugestii, że wstrzyknięcie kwasu wywołuje jakiś rodzaj scentralizowanej odpowiedzi organizmu. W przypadku ssaków ból powodowany jest aktywnością na peryferiach, która następnie napędza zmiany w mózgu lub rdzeniu kręgowym. Głowonogi zaś polegają w dużym stopniu na obwodowym układzie nerwowym i nie jest jasne, jak wiele z tych informacji trafia do ich centralnych obwodów. Używając nagrań elektrofizjologicznych, dr Robyn Crook pośrednio wykazała przedłużoną reakcję obwodową w ścieżce do mózgu ośmiornicy, która wydaje się reprezentować intensywność bólu odczuwanego przez zastrzyki kwasu. Co więcej, komunikaty te są szybko wyciszane i odwracane za pomocą środka przeciwbólowego, co jest silną oznaką doświadczenia bólu. „Razem, dane te dostarczają silnego wsparcia dla istnienia trwałego, negatywnego stanu afektywnego u ośmiornic” – podsumowuje zespół w artykule, który opublikowano w czasopiśmie iScience. Zrozumieć bezkręgowce Do tej pory przedłużające się odczucia bólowe (w przeciwieństwie do krótkotrwałych) były przypisywane tylko ssakom. Fakt więc, że naukowcy znaleźli dowody na na podobne procesy u bezkręgowców, jest dość niezwykłym odkryciem. Kilka dni temu badacze ośmiornic wykazali również, że mątwy mają zdolność do samokotroli, przeprowadzając na zwierzętach test słodkiej pianki. Ta wiedza rodzi nowe pytania, jak opiekować się głowonogami i badać ich specyfikę, jednocześnie dostarczając nowych ewolucyjnych źródeł doświadczenia bólu w królestwie zwierząt. „Naszym celem było przeniesienie kwestii bólu bezkręgowców ponad uzasadnione wątpliwości" – mówi komunikat prasowy laboratorium dr Robyn Crook – „Chcemy, aby wysiłki w celu lepszego uregulowania ich humanitarnego wykorzystania mogły postępować z silną podstawą dowodową, której do tej pory brakowało". Czytaj więcej o fascynujących ośmiornicach: Zdjęcia z opuszczonego akwarium przerażają. Martwy rekin, ośmiornica i kalmar pobiją każdy horror Miejscy eksplorerzy odkryli w Hiszpanii budynek porzuconego akwarium. A w nim prawdziwą galerię zmumifikowanych morskich potworów, przy których bledną nawet najstraszniejsze monstra z filmów ... <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/zdjecia-z-opuszczonego-akwarium-przerazaja-martwy-rekin-osmiornica-i-kalmar-pobija-kazdy-horror-fot-youtube-juj-urbex-18c2f93.jpeg" width="938" height="380" alt="Zdjęcia z opuszczonego akwarium przerażają. Martwy rekin, ośmiornica i kalmar pobiją każdy horror (fot. YouTube, Juj' Urbex)" title="Zdjęcia z opuszczonego akwarium przerażają. Martwy rekin, ośmiornica i kalmar pobiją każdy horror (fot. YouTube, Juj' Urbex)" /> Pierwsze w historii nagranie, na którym widać, że kałamarnice potrafią zmieniać barwę w zależności od koloru podłoża Naukowcy z Japonii odkryli, że kałamarnice z gatunku Sepioteuthis lessoniana potrafią zmieniać swoją barwę. Zaobserwowano to w zbiorniku, w którym stworzenia te pływały. Pierwsza komercyjna hodowla ośmiornic ma wystartować już za rok na Wyspach Kanaryjskich. Czy to etyczne, skoro ośmiornice to stworzenia rozumne? Takie pytanie zadała Kristin Andrews, filozofka i badaczka zwierząt z kanadyjskiego Uniwersytetu York, na łamach portalu „The Conversation”. Jej zdaniem hodowla ośmiornic w akwakulturach mo...
Jak inteligentne są ośmiornice? Naukowcy zbadali głowonogi za pomocą rezonansu magnetycznego
Ośmiornice różnią się od siebie znacznie bardziej niż sądziliśmy. Niezwykły eksperyment przyniósł odpowiedzi na wiele pytań dotyczących tych inteligentnych zwierząt.
W tym artykule: Ośmiornice mają rozbudowany mózg i wiele zdolności Jak zbudowany jest mózg ośmiornic Jak polują ośmiornice Ośmiornice to stworzenia rozumne Głowonogi to bardzo stara ewolucyjnie gromada mięczaków, która pojawiła się na Ziemi aż 570 mln lat temu. Należą do niej mątwy, kałamarnice i ośmiornice – zwierzęta słynne ze swoich nadzwyczajnych zdolności umysłowych. 10 najdłużej żyjących zwierząt Rekordziści dożywają kilkunastu tysięcy lat. Sprawdź, które gatunki to rekordziści wśród najdłużej żyjących zwierząt. Wśród zajmujących się nimi biologów krążą liczne anegdoty opisujące ich niezwykłe wyczyny. Peter Godfrey-Smith wspomina w książce „Inne umysły” ośmiornicę, która – gdy dostała od opiekunki mniej atrakcyjny pokarm – ostentacyjnie, na oczach człowieka, zaniosła go do otworu na śmieci w akwarium i demonstracyjnie wyrzuciła. Ośmiornice mają rozbudowany mózg i wiele zdolności Ośmiornice są najlepiej przebadane ze wszystkich głowonogów i najwięcej o nich wiadomo. Uznaje się je za ciekawskie i pomysłowe. Interesują się przedmiotami, nawet jeśli te nie nadają się do jedzenia, i potrafią zamieniać je w narzędzia. Umieją rozróżniać ludzi (nawet wówczas, gdy są przebrani w takie same kombinezony), a być może również siebie nawzajem. Odpowiada za to ich układ nerwowy składający się z ok. 500 mln neuronów. Dla porównania – my, ludzie, mamy 86 mld neuronów, psy zaś – ok. 600 mln. Jak się właśnie okazuje, 500 mln neuronów ośmiornic może być ułożone w bardzo różny sposób. Wykazali to naukowcy z Uniwersytetu Queensland, przeprowadzając nietypowe badania – czyli wkładając głowonogi do aparatury do funkcjonalnego rezonansu magnetycznego (fMRI) i robiąc im skany mózgu. Jak zbudowany jest mózg ośmiornic Do badań wybrano cztery gatunki ośmiornic, różniące się trybem życia. – Była wśród nich ośmiornica z morza głębokiego, jeden gatunek nocny, który prowadzi samotniczy tryb życia, oraz dwa dzienne, żerujące w płytkich wodach na rafie koralowej – mówi dr Wen-Sung Chung, jeden z autorów pracy opublikowanej w czasopiśmie naukowym „Current Biology”. – Ośmiornice są mistrzyniami kamuflażu – dodaje. Potrafią rozwiązywać skomplikowane zadania, a ich zdolności umysłowe są porównywalne do tych, jakie wykazują niedużych rozmiarów ssaki. Naukowcy przypadkiem odkryli zaginiony skarb Montezumy W 1981 r. w stolicy Meksyku odnaleziono wyjątkową złotą sztabkę. Czy tam właśnie może być ukryty skarb Montezumy i Azteków? Kim był Montezuma II i w jaki sposób przepadł jego legendarn... Jak się okazało po przeprowadzeniu badań MRI, mózgi ośmiornic znacząco się różnią w zależności od tego, gdzie gatunek żyje, kiedy jest aktywny i w jaki sposób zdobywa pożywanie. Jak polują ośmiornice Zarówno w przypadku kręgowców (do których należmy my oraz wszystkie inne ssaki), jak i bezkręgowców (do których zaliczane są głowonogi, a więc ośmiornice), o tym, jak bardzo rozwinięty jest mózg, świadczy m.in. stopień jego pofałdowania. U ludzi i innych dużych ssaków mózg jest silnie pofałdowany. To sprawia, że mimo, iż znajduje się w niewielkiej przestrzeni czaszki, ma ogromną powierzchnię – aż 2500 cm kw. Co ciekawe, podobną prawidłowość zaobserwowano u ośmiornic. Gatunek, który żyje w głębinach i rzadko styka się z innymi zwierzętami, miał gładki mózg, jak u kręgowców takich jak torbacze i gryzonie. Z kolei ośmiornice żerujące na rafie koralowej miały nieco większe mózgi o większej powierzchni – rozwinięte tak, by zwierzę mogło przetwarzać złożone bodźce wizualne. Rezultat? – Ośmiornice te, w przeciwieństwie do innych głowonogów, polowały w stadzie i to z pomocą ryb. Zarejestrowano, jak ośmiornice i ryby razem przeczesywały dno morskie – opowiada dr Chung. – Wykazywana przy tym przez ośmiornice zdolność dostrzeżenia i zinterpretowania gestów wykonywanych przez inny gatunek świadczy o wysoko rozwiniętych zdolnościach poznawczych – podkreśla. Zaobserwowane różnice dotyczyły wielkości samego mózgu, wielkości jego powierzchni oraz budowy płatów odpowiedzialnych za widzenie (u gatunków dziennych ich kształt był bardziej skomplikowany). Ośmiornice to stworzenia rozumne Badacze podkreślają, że ich praca to dopiero wstęp do poznania szczegółowej budowy mózgu głowonogów. Co ciekawe, jej publikacja zbiega się z decyzją rządu brytyjskiego, który oficjalnie postanowił uznać głowonogi (a także niektóre skorupiaki) za stworzenia rozumne. Ustawa nazwana Animal Welfare (Sentience) Bill znajduje się pod obradami brytyjskiego parlamentu. Jej celem jest uznanie wszystkich zwierząt za istoty rozumne – i uwzględnienie tego podczas stanowienia jakichkolwiek praw w przyszłości. W pierwszej, krytykowanej wersji projektu, znalazły się w nim jednak jedynie kręgowce. Dopiero po zasięgnięciu formalnej opinii naukowców z London School of Econimics and Political Sciences (LSE) rząd zdecydował się na włączenie do ustawy również niektórych bezkręgowców, m.in. ośmiornic i homarów. Ustawodawcy podkreślają, że Animal Welfare (Sentience) Bill nie będzie miał wpływu na już istniejące przepisy, obowiązujące np. w rybołówstwie czy przemyśle spożywczym. Jednak stanowi formalne uznanie potwierdzonych przez naukę faktów, że głowonogi mogą odczuwać fizyczny i psychiczny ból. Autor przygotowanej opinii, dr Jonathan Birch z LSE, zwraca uwagę, że na razie zwierzęta te traktowane są zupełnie inaczej w nauce i poza nią. Dokument przestrzega więc przed stosowaniem takich praktyk jak wrzucanie homarów do wrzątku bez uprzedniego ich ogłuszenia. Takie działanie jest nielegalne już w czterech krajach: Norwegii, Szwajcarii, Austrii i Nowej Zelandii. Źródła: Current Biology, IFL Science, Phys.org Tajemnicza rakieta uderzyła w Księżyc. Astronomowie już wiedzą, do kogo należała Tajemnicza rakieta uderzyła w Księżyc z prędkością ok. 9650 km/godz. Do niedawna wszyscy sądziliśmy, że może to fragment rakiety nośnej Falcon 9 miliardera i założyciela SpaceX Elona ... Sensacyjna sekcja zwłok wieloryba. Pod płetwą znaleziono "ludzką" dłoń Sekcja zwłok wieloryba, w której uczestniczył dr Mark Scherz. Zdjęcie, na którym trzyma ogromną pięciopalczastą dłoń, podbiło naukowego Twittera. Albert Einstein: 15 rzeczy, których nie wiedzieliście o tym wybitnym fizyku Znamy go jako twórcę ogólnej teorii względności. Tymczasem Albert Einstein prowadził fascynujące życie. Oto 15 mniej znanych faktów z życia genialnego naukowca.
Pierwsze w historii nagranie, na którym widać, że kałamarnice potrafią zmieniać barwę w zależności od koloru podłoża
Naukowcy z Japonii odkryli, że kałamarnice z gatunku Sepioteuthis lessoniana potrafią zmieniać swoją barwę. Zaobserwowano to w zbiorniku, w którym stworzenia te pływały.
W tym artykule: Pierwsze takie nagranie w historii Do tej pory naukowcy dużo mniej uwagi poświęcali kałamarnicom Odkrycie jest ważne w kontekście dalszych badań nad stanem raf koralowych Kamuflaż to bardzo ważna i niezwykle przydatna umiejętność w świecie zwierząt. Umożliwia niektórym stworzeniom ukrywanie się przed silniejszymi drapieżnikami. Kamuflaż wygląda inaczej u poszczególnych gatunków. Jedne potrafią zmieniać kolor, jak na przykład kameleon lub żaba. Inne upodabniają kształt ciała do otoczenia (straszyki). Niezależnie od rodzaju, cel jest identyczny - obrona przed niebezpieczeństwem i przetrwanie. Pierwsze takie nagranie w historii Badacze od dawna wiedzieli, że niektóre mątwy potrafią uwalniać substancje, dzięki którym mogą się ukryć przed zagrażającymi im drapieżnikami. Z kolei ośmiornica Thaumoctopus mimicus potrafi przyjmować kształty i sposób poruszania się innych drapieżników. Ta niezwykle rzadka kałamarnica została odkryta na ekstremalnie dużej głębokości Grupa naukowców, która badała dno Morza Filipińskiego natrafiła na to odkrycie. Kałamarnica znajdowała się ponad 6 kilometrów pod wodą. Najnowsze obserwacje wykazały natomiast, że kałamarnice z gatunku Sepioteuthis lessoniana potrafią zmieniać ubarwienie w zależności od koloru podłoża. Opisano to w artykule opublikowanym na łamach czasopisma naukowego „Scientific Reports”. Na nagraniu widać dokładnie, jak S. lessoniana przepływają z czystej powierzchni zbiornika w stronę zabrudzoną. W momencie, w którym znalazły się na brunatno-czarnej powierzchni, ich kolor ciała przybiera barwę podłoża. Odkrycie to zadziwiło naukowców, którzy przyznają, że ta obserwacja była czystym przypadkiem. – Ten efekt jest naprawdę zadziwiający. Wciąż jestem zaskoczony tym, że nikt wcześniej nie zauważył tej zdolności – mówi Zdenek Lajbner, biolog z Instytutu Nauki i Technologii na japońskiej Okinawie. – To kolejny dowód na to, jak wciąż mało wiemy o tych cudownych stworzeniach – dodaje uczony. Do tej pory naukowcy dużo mniej uwagi poświęcali kałamarnicom Naukowcy przyznają, że nasza wiedza o kałamarnicach w kontekście maskowania i kamuflowania się jest znacznie mniejsza niż o innych głowonogach. Wszystko dlatego, że te bezkręgowce dużo rzadziej poruszają się po dnie oceanów. Badania nad S. lessoniana zostały przeprowadzone w laboratorium, a stworzenia te znajdowały się w niewoli. Wampirzyca piekielna odkryta w „zagubionej” skamielinie. Niezwykłe odkrycie sprzed 30 mln lat Wampirnica, wampirzyca piekielna albo wampirza kałamarnica – to wszystko nazwy gatunku głowonoga, który wciąż można spotkać w największych głębinach oceanów. Nowe badania pokazują, ż... Autorzy odkrycia w swoim artykule opisali również kilka przykładów znanych już przykładów kałamarnic, które potrafią w podobny sposób się kamuflować. Gatunek Sepioteuthis sepioidea, który żyje głównie na Karaibach, potrafi zmieniać kolor i dopasowywać się do konkretnych koralowców. Z kolei kałamarnica Doryteuthis pealeii ma zdolność przekształcania skóry w sposób, który czyni ją całkowicie niedostrzegalną dla innych drapieżników. Istnieją również gatunki kałamarnic, zamieszkujących głębiny, jak np. Onychoteuthis banksii, które potrafią zmieniać stopień przezroczystości swojego ciała, aby skuteczniej ukrywać się w morskich czeluściach. Odkrycie jest ważne w kontekście dalszych badań nad stanem raf koralowych Uczeni zwracają uwagę na fakt, że ich odkrycie jest bardzo ważne w kontekście stanu ekosystemów morskich. – Jeżeli dla tych kałamarnic ma tak duże znaczenie rodzaj podłoża, aby dokonać zmiany ubarwienia, może to oznaczać, że wzrost lub spadek ich populacji ma dużo większy związek ze stanem raf koralowych – przekazał Ryuta Nakajima, naukowiec z Okinawy, który zajmuje się życiem głowonogów. Nagrano legendarną kałamarnicę. To jedyny żyjący przedstawiciel swojego rodzaju [WIDEO] Muszle w kształcie baranich rogów to delikatne spiralne konstrukcje, które plażowicze spotykają na całym świecie. Jednak pomimo ich wszechobecności, pierwotni właściciele tych muszli poz... <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/spirula-po-raz-pierwszy-zarejestrowana-w-naturalnym-srodowisku-fot-za-schmidt-ocean-institute-6bb9a07.jpeg" width="938" height="528" alt="Spirula po raz pierwszy zarejestrowana w naturalnym środowisku (fot. za Schmidt Ocean Institute)" title="Spirula po raz pierwszy zarejestrowana w naturalnym środowisku (fot. za Schmidt Ocean Institute)" /> Naukowcy przyznają, że Sepioteuthis lessoniana potrzebowała zaledwie dwóch sekund, aby zmienić swoje ubarwienie. Co więcej, kałamarnica zmieniała barwę za każdym razem, gdy zmieniał się kolor podłoża, na które wpływała. Badacze twierdzą, że za ten rodzaj maskowania odpowiadają chromatofory. To struktury zawierające komórki pigmentowe, które umożliwiają zmianę koloru ciała. Badacze zwracają jednak uwagę na fakt, że nadal nie wiedzą, jak te kałamarnice zachowują się w środowisku naturalnym. – Dzięki obecności chromatoforów i zdolności do zmiany koloru ciała, te kałamarnice mogą bezpiecznie zamieszkiwać zarówno rafy koralowe, jak i obszar otwartych wód – konkludują uczeni. Według nich, badania nad Sepioteuthis lessoniana mogą rzucić nowe światło na naszą wiedzę o neurobiologii i ewolucji kamuflażu. Źródło: Scientific Reports
Poczuć światło. Ośmiornice „widzą” światło mackami, nawet bez udziału wzroku
Ośmiornice są jednymi z najbardziej fascynujących zwierząt na świecie. Nowe badania wykazały, że posiadają też skomplikowany mechanizm ochronny, który polega na wyczuwaniu światła. Gdy tylko naukowcy oświetlali latarką fragment ramienia ośmiornicy, zwierzę natychmiast je kuliło. Nawet, gdy nie widziało światło.
W tym artykule: Przypadkowe i przełomowe odkrycie To nie jest zwykły odruch Ponieważ ośmiornice na ogół mają słabe wyczucie położenia swojego ciała, musiały wykształcić szereg mechanizmów i instynktów, które pomagają ich chronić się przed drapieżnikami czającymi się w głębinach. Nowe badanie, którego wyniki ukazały się w czasopiśmie Journal of Experimental Biology, ujawnia istnienie kolejnego interesującego zachowania. Autorzy badania - Tal Shomrat i Nir Nesher z Centrum Akademickiego Ruppin w Izraelu – zaobserwowali je badając inną specyficzną cechę ośmiornic, tzw. chromatofory. Są to wypełnione pigmentem struktury, ukryte w skórze ośmiornic, które pod wpływem światła praktycznie automatycznie zmieniają kolor. To właśnie chromatofory są odpowiedzialne za zdolność tych zwierząt do zmieniania koloru i doskonałego maskowania się w otoczeniu. Aby pobudzić chromatofory do badań, studenci postanowili oświetlać ramiona ośmiornicy jasnym światłem latarki. Niestety dla pierwotnych badań – zwierzę nie współpracowało. – Używaliśmy bardzo mocnej latarki, a kiedy oświetlaliśmy czubek ramienia ośmiornicy, zawsze się odsuwała. To było bardzo zaskakujące - opowiada Tal Shomrat. Rzadka ośmiornica niemal skończyła na talerzu. Ostatecznie trafi do muzeum Zatoka Shizugawa, gdzie znaleziono ośmiornicę, znajduje się około 200 kilometrów na północ od obecnie zlikwidowanej elektrowni jądrowej Fukushima Daiichi, w której doszło do katastrofy j.. Przypadkowe i przełomowe odkrycie Studenci postanowili dowiedzieć się więcej na temat unikania światła przez ośmiornicę, ale okazało się, że nikt dotychczas nie opisał tego konkretnego zjawiska. Postanowili więc zmienić założenia eksperymentu i zbadać nowo zaobserwowane zachowanie. Nowy eksperyment dwójki młodych uczonych polegał na umieszczeniu ośmiornicy w zbiorniku pokrytym matową czarną plandeką. Przebywająca w ciemności ośmiornica została nauczona, aby sięgać macką przez mały otwór w górnej części zbiornika w celu znalezienia kawałków ryby. Podczas gdy ośmiornica „na ślepo” szukała jedzenia wystawiając mackę przez otwór, naukowcy w przypadkowym momencie oświetlali latarką jej ramię. W około 84 proc. przypadków ośmiornica szybko odsuwała mackę. Zdaniem autorów badania sugeruje to, że była w stanie „wyczuwać i reagować na światło swoimi ramionami, nawet jeśli nie widziała go oczami”. – Często odczuwamy ciepło pochodzące od intensywnego światła, ale w przypadku ośmiornicy tak nie było. W naszym eksperymencie sprawdziliśmy zmiany temperatury i nie odnotowaliśmy żadnych. Efekt pochodził z samego światła - wyjaśnia Neshir. Kobieta "pożyczyła" do selfie ośmiornicę. To była bolesna lekcja Każdy chce mieć zdjęcie w sieci, które zdobędzie setki tysięcy odsłon i polubień. Jaką za to zapłacisz cenę? Tutaj była to bolesna rana twarzy, w którą wdało się zakażenie. Skończ... To nie jest zwykły odruch Po ustaleniu, że ramiona ośmiornicy są w stanie wyczuwać światło i na nie reagować, następnym krokiem było zbadanie, co odpowiada za kontrolowanie tej reakcji. Czy jest to prosty odruch kontrolowany całkowicie przez neurony ramienia ośmiornicy, czy też jest kontrolowany przez mózg zwierzęcia? Aby odpowiedzieć na to pytanie, badacze przeprowadzili kilka dodatkowych eksperymentów. Najpierw oświetlali różne części ramienia ośmiornicy, aby określić region najbardziej wrażliwy na światło. Okazał się nim czubek ramienia. Następnie częściowo znieczulili zwierzęta, a później poddali je próbie ze światłem. Gdyby unikanie światła było oparte na lokalnym odruchu, mogłoby wystąpić także u nieprzytomnego zwierzęcia. Jednak podczas gdy chromatofory u śpiącej ośmiornicy odruchowo reagowały na światło, ramiona nie odsuwały się. To sugeruje, że ramię wyczuwa światło, ale poprzez nerwy w mięśniach wysyła wiadomość o nim do mózgu i to mózg ośmiornicy „decyduje”, aby odsunęła ramię z oświetlonego pola. Nurek zaprzyjaźnił się z ośmiornicą. „Pozwoliła mi wejść do swojego sekretnego świata” Craig Foster spędził setki godzin nurkując w wodach Oceanu Atlantyckiego u zachodniego wybrzeża Republiki Południowej Afryki. Za cel postawił sobie zyskać zaufanie i przychylność napotkane... <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/44b4b24fd318df337e8276efc52acb186f2caa82-b6d61d4.jpeg" width="938" height="528" alt="Craig Foster spędzał w towarzystwie ośmiornicy nawet dwie godziny dziennie, żeby zyskać jej zaufanie (fot. kadr z filmu "My Octopus Teacher")" title="Craig Foster spędzał w towarzystwie ośmiornicy nawet dwie godziny dziennie, żeby zyskać jej zaufanie (fot. kadr z filmu "My Octopus Teacher")" /> Prawidłowość ustaleń zdaje się potwierdzać kolejny eksperyment Shomrata i Neshira. Kiedy naukowcy rzucali snop światła na kawałki ryby, po które chciała sięgnąć ośmiornica, zwierzę początkowo unikało jedzenia. Po pewnym czasie wydawało się przezwyciężać swoje instynkty i mimo silnego światła, sięgnąć po smakołyki. – Fakt, że zachowanie to nie jest odruchem, ale jest kontrolowane przez zdolności poznawcze wyższego poziomu w mózgu, jest fascynujące – skomentował wyniki badań Eduardo Sampaio, badacz ośmiornic z Uniwersytetu Lizbońskiego, który nie brał udziału w badaniu. Shomrat i Neshir uważają, że unikanie światła mogło ewoluować jako sposób na ochronę ramion przed drapieżnikami. Niektóre z nich, głównie te, które przy polowaniu kierują się wzrokiem, mogą łatwo pomylić odsłoniętą mackę z robakiem lub małą rybą i ugryźć ośmiornicę.
Są tajemnicze, piękne i śmiertelnie skuteczne. Zobaczcie świat ośmiornic [GALERIA]
Ośmiornice są prawdziwymi mistrzami w kamuflażu. Potrafią w ciągu kilku sekund dopasować swój kolor i kształt do otoczenia tak, by stać się praktycznie niewidzialnymi. Nasze technologia znikających z radarów samolotów to przy nich robota amatora. Przyjrzyjcie się z nami tym przepięknym stworzeniom.
Te zwierzęta inspirowały ludzi od zawsze, choć nie rzadko do tworzenia przerażających opowieści. Miłośnicy horroru z pewnością wiedzą skąd pochodzi Wielki Cthulhu Howarda Phillipsa Lovecrafta, amatorzy przygody pamiętają walkę kapitana Nemo z krakenem w powieści Juliusza Verne'a, zresztą J.R.R. Tolkien też umieścił we "Władcy Pierścieni" istotę przypominającą ośmiornice. Zapraszamy was w podróż do prawdziwego świata ośmiornic, który jest równie ciekawy jak ich fikcyjne wcielenia. Zobaczcie naszą galerię!
Kobieta "pożyczyła" do selfie ośmiornicę. To była bolesna lekcja
Każdy chce mieć zdjęcie w sieci, które zdobędzie setki tysięcy odsłon i polubień. Jaką za to zapłacisz cenę? Tutaj była to bolesna rana twarzy, w którą wdało się zakażenie. Skończyło się w szpitalu.
Mieszkająca na wyspie Fox Island w amerykańskim stanie Waszyngton kobieta chciała zrobić sobie śmieszny autoportret i położyła na twarzy wydobytą z wody ośmiornicę. Zdenerwowane zwierze wczepiło się w nią przyssawkami i ugryzło w podbródek. Skąd w ogóle pomysł na zdjęcie? Jamie Bisceglia, prowadząca firmę South Sound Salmon Sisters, zajmującą się rybołówstwem, brała udział w konkursie fotograficznym. Jako pierwszy, historie kobiety opoiwiedział kanał telewizyjny King 5 News. - Nie raz, a dwa razy. Jakby zębaty hak wbijał się w moją skórę – powiedziała reporterom. Bisceglia brała udział w zawodach wędkarskich, gdzie zwróciła uwagę na jednego z uczestników, który złowił ośmiornicę. „Pożyczyła” ja od niego by zrobić sobie zdjęcie i położyła na twarzy. Rana powstała po ukąszeniu krwawiła nieprzerwanie przez 30 minut i byłą bardzo bolesna. Po dwóch dniach twarz kobiety, gardło oraz ramiona zaczęły puchnąć. Bisceglia trafiła na oddział ratunkowy szpitana Tacoma General Hospital, gdzie podano jej antybiotyki. Według lekarzy opuchlizna może pozostać na kilka miesięcy. Sama Bisceglia stwierdziła, że została pogryziona przez ośmiornicę olbrzymią (Enteroctopus dofleini), choć mógł być to także inny gatunek, nazywany pacyficzną ośmiornicą czerwoną (Octopus rubescens). Do drugiej wersji przychyla się Sandy Trautwein, wiceprezeska kalifornijskiego Aquarium of the Pacific in Long Beach. W liście do redakcji Live Science zwraca uwagę na fakt, że choć są to z pozoru miękkie i delikatne stworzenia to ich dzioby stworzone są z chityny, tego samego materiału, który jest podstawą pancerzy owadów, pajęczaków i skorupiaków. „Dziób ośmiornicy przypomina kształtem dziób papugi i jest otoczony silną tkanką mięśniową nazywaną masą policzkową” - pisze ekspertka - „Gdy zwierzę pochwyci zdobycz muskularnymi mackami używa świdrowatego języka do przewiercania się przez twardy pancerz ofiar. Po otwarciu pancerza drapieżnik wstrzykuje jad zawarty w ślinie by sparaliżować i zabić zdobycz.” Na dietę tych zwierząt składają się przede wszystkim małże, kraby, ryby i kałamarnice. O skuteczności drapieżników decydują zawarte w ślinie neurotoksyny. W przypadku tego konkretnego gatunku to między innymi tyramina, której nadmiar może doprowadzić także u ludzi do nadciśnienia, pobudzenia psychoruchowego i nadmiernego obciążenia serca. Inna to na przykład oksydaza tryptaminy, która powoduje rozpad tkanek. W większości przypadków ukąszenie ośmiornicy nie jest śmiertelne dla ludzi, choć te z rodzaju Hapalochlaena (wyróżniają je charakterystyczne kolorowe „obrączki” na ciele) mogą to zrobić jednym „dziabnięciem”. Na zawartą w ich jadzie tetrodotoksynę nie ma odtrutki. Ośmiornice fascynują miłośników podwodnej przyrody, jednak warto zawsze przypominać, że są to drapieżniki, które gdy sprowokowane – potrafią zajadle bronić. - Chcę przekazać ludziom, że nawet jeśli coś wygląda na delikatne i pięknie, może nas skrzywdzić – mówi Bisceglia w rozmowie z reporterką King 5 News – Trzeba wiedzieć czego się dotyka zanim popełni się taki błąd jak ja.
Kuchnia tylko dla najtwardszych. Skosztujesz?
Małże są dla mięczaków. Odważni powinni spróbować pąkli, ikry jeżowca, a może i żywych ośmiornic.
Słynny targ La Boqueria w Barcelonie. Na straganach imponujące sterty skorupiaków i innych owoców morza. Stoiska kłębią się, pulsują, bo wiele ze stworzeń wciąż żyje, choćby kraby ze spiętymi szczypcami gonią się po lodzie. Podchodzę do diabelskich kopytek. Tak bowiem właśnie wyglądają percebes, czyli jadalne pąkle z Oceanu Atlantyckiego. Są prawdziwym przysmakiem mieszkańców Galicji, a także Portugalii, Francji czy Kraju Basków, a także Katalończyków. Poławianie pąkli bywa niebezpieczne, mimo to galicyjscy percebeiros wciąż ryzykują życiem, żeby odczepić od skał galaretowate twory. Serwowane na surowo, lekko słone, o zapachu oceanu, świetnie zaostrzają apetyt. Drugim miejscem, które mogę polecić wszystkim wielbicielom owoców morza, jest Sardynia, a dokładnie Alghero i odbywające się tam w kwietniu targi Parentesi di Mare. W tym roku przebojem był jeżowiec. Połowy tego kolczastego bezkręgowca dozwolone są tylko do maja. Aby go wypatrzeć przyczepionego do skał, używa się drewnianej skrzynki ze szklaną ścianką, przez która obserwuje się dno morskie. Poławiacz nosi grubą rękawicę, która chroni go przed kolcami. Te oczywiście są niejadalne. Przysmakiem jest za to ikra jeżowca. Po otwarciu skorupy (są do tego specjalne narzędzia, w restauracji można poprosić o pomoc kelnera) wydłubuje się jeżowcowe jajeczka łyżeczką. Ikrę podaje się na surowo, skropioną oliwą i cytryną lub tuż przed podaniem wymieszaną z makaronami z warzywami czy ryba. Można też zaserwować ja z duszonymi małżami na bruschetcie. Upodobanie do owoców morza może przyjąć formy ekstremalne. Koreańskie danie sannakji to ośmiornice, które „na żywca” są krojone i polewane olejem sezamowym. Na talerzu macki nadal się wiją, a po spożyciu przyklejają do podniebienia. Jeśli przyssawki przyczepia się do przełyku, mogą powodować uduszenie! Potrawa podawana jest wiec wyłącznie na odpowiedzialność (spragnionego mocnych wrażeń) klienta.