Co naprawdę zabiło nosorożce włochate? Rozwiązanie wieloletniej zagadki tkwiło w żołądku zamarzniętego wilka
Nosorożec włochaty, obok mamuta, jest jednym z najbardziej ikonicznych gigantów epoki lodowcowej. Jego nagłe zniknięcie około 14 000 lat temu od dawna fascynuje naukowców. Tę zagadkę właśnie udało się – przynamniej częściowo – rozwikłać.
Kluczowe pytanie, na które długo nie udawało się znaleźć odpowiedzi, brzmi: czy populacja nosorożców znikała powoli, np. wyniszczana przez presję ze strony ludzi, czy też jej koniec był gwałtowny i niespodziewany? Przełomowe badanie genetyczne, oparte na niezwykłym znalezisku z syberyjskiej wiecznej zmarzliny, rzuca teraz nowe światło na ostatnie chwile tego gatunku. Ostatni posiłek syberyjskiego wilka Do rozwiązania tej tajemnicy potrzeba było przede wszystkim wysokiej jakości materiału genetycznego. Takie znaleziska są jednak niezwykle rzadkie. Znalezienie dobrze zachowanych szczątków, które pochodzą z określonego momentu w historii gatunku, graniczy z cudem. A jednak udało się, dzięki syberyjskiej wiecznej zmarzlinie. W 2015 roku naukowcy natrafili tam na doskonale zachowane, zmumifikowane zwłoki dwóch młodych wilków, nazwane szczeniętami z Tumat. Okazały się prawdziwą kopalnią informacji o epoce lodowcowej i od czasu ich odkrycia są badane na różne sposoby. W żołądku jednego ze szczeniąt badacze odkryli fragmenty jego ostatniego posiłku – szczątki nosorożca włochatego. Zostały zakonserwowane w wiecznej zmarzlinie równie dobrze, co sam wilk. Ta unikatowa próbka stała się kluczem do zbadania kondycji populacji nosorożców tuż przed jej ostatecznym zniknięciem. Naukowcom z Centrum Paleogenetyki Uniwersytetu w Sztokholmie po raz pierwszy w historii udało się z niej wyizolować kompletny genom nosorożca włochatego. Opowieść zapisana w genach Analiza genomu pozwala odtworzyć dzieje całej populacji. Jej gwałtowna redukcja pozostawia w DNA wyraźne ślady: spadek zmienności genetycznej i nagromadzenie szkodliwych mutacji, będące wynikiem chowu wsobnego. Badacze szukali w genomie nosorożca włochatego właśnie takich znaków katastrofy. Zsekwencjonowany genom z żołądka szczenięcia z Tumat porównano z dwoma innymi wysokiej jakości genomami pochodzącymi od starszych osobników, datowanych odpowiednio na około 18 000 i 49 000 lat temu. Wyniki analizy okazały się całkowitym zaskoczeniem. Po porównaniu go z dwoma innymi genomami nosorożców włochatych z późnego plejstocenu naukowcy nie znaleźli żadnych dowodów na gwałtowny spadek liczebności populacji. Wręcz przeciwnie, wszystkie wskaźniki genetyczne sugerowały, że populacja tuż przed wymarciem była stabilna i różnorodna. – Nasze analizy wykazały zaskakująco stabilny wzorzec genetyczny, bez zmian w poziomie chowu wsobnego na przestrzeni dziesiątek tysięcy lat poprzedzających wymarcie nosorożców włochatych – mówi Edana Lord, jedna z autorek badania. Nosorożce do końca miały się dobrze? Odkrycie nie zgadza się z tym, co obserwujemy u innych wymarłych gatunków oraz tych obecnie zagrożonych. Zarówno w przypadku np. mamutów z Wyspy Wrangla, jak i współczesnych populacji na krawędzi przetrwania, ślady spadku liczebności są wyraźnie widoczne w ich DNA. Brak takich śladów u nosorożca włochatego świadczy o tym, że historia jego końca była zupełnie inna, niż dotychczas zakładaliśmy. Badanie sugeruje, że o losie gatunku mógł przesądzić nagły, dramatyczny czynnik, a nie długotrwały proces. – Nasze wyniki pokazują, że nosorożce włochate miały silną populację przez 15 tys. lat po pojawieniu się pierwszych ludzi w północno-wschodniej Syberii, co sugeruje, że to ocieplenie klimatu, a nie polowania ludzi, było przyczyną ich wymarcia – podsumowuje Love Dalén z Uniwersytetu w Sztokholmie, jeden z autorów analizy. Źródło: Genome Biology and Evolution Nasza autorka Magdalena Rudzka Dziennikarka „National Geographic Traveler" i „Kaleidoscope". Przez wiele lat również fotoedytorka w agencjach fotograficznych i magazynach. W National-Geographic.pl pisze przede wszystkim o przyrodzie. Lubi podróże po nieoczywistych miejscach, mięso i wino.
Kamery uchwyciły moment, który wzruszył naukowców. Maleństwo z Kenii daje nadzieję dla całego gatunku
W Parku Narodowym Chyulu Hills w Kenii doszło do wydarzenia, które daje nadzieję na ocalenie całego gatunku. Kamery uchwyciły samicę krytycznie zagrożonego nosorożca kenijskiego z nowo narodzonym młodym.
Narodziny krytycznie zagrożonego nosorożca kenijskiego (Diceros bicornis michaeli) wywołały ogromną radość wśród naukowców i miłośników przyrody na całym świecie. Nosorożec kenijski to jeden z podgatunków nosorożca czarnego. Jest ich w sumie 7 i wszystkie żyją w Afryce. Cały gatunek jest na skraju wyginięcia, głównie z powodu kłusownictwa. Rogi nosorożców czarnych są uważane za lekarstwo w tradycyjnej medycynie chińskiej, są też cenioną ozdobą m.in. w Jemenie i na Bliskim Wschodzie. Wzruszające nagranie: mały nosorożec i jego matka Narodziny młodego nosorożca kenijskiego na wolności to niezwykle ważne wydarzenie. Niewielka, izolowana populacja w Kenii przez całe dekady znajdowała się na granicy wymarcia. Pierwsze podejrzenia o pojawieniu się maleństwa pojawiły się wiosną, gdy strażnicy zauważyli charakterystyczne, małe ślady wśród śladów dorosłej samicy. Kilka miesięcy później kamerom-pułapkom organizacji Big Life Foundation i Kenya Wildlife Service udało się uchwycić pierwsze kadry matki z młodym w trudno dostępnym górskim rejonie Kenii. Matką okazała się młoda samica Namunyak, której imię w lokalnym języku Maa znaczy „błogosławiona”. Jej maleństwo ma około pół roku, a jego płeć pozostaje nieznana – póki co nie udało się kamerom uchwycić żadnego ujęcia które by to rozstrzygnęło, a maluch niemal zawsze chowa się za matką. Przyrodnicy jeszcze nie nadali mu/jej imienia. Jakie są szanse na przetrwanie malucha? Cielęta nosorożców są wyjątkowo narażone na ataki drapieżników, choroby i zagrożenia ze strony ludzi, więc młode jest teraz w kluczowym momencie swojego życia. Dotychczasowe obserwacje wskazują jednak, że maluch jest zdrowy, aktywny i przejawia typowe dla jego wieku zachowania, m.in. bawi się. Narodziny te powiększyły lokalną populację do zaledwie 9 osobników. To skrajnie mało, zwłaszcza biorąc pod uwagę, że nosorożce czarne były kiedyś szeroko rozpowszechnione we wschodniej Afryce. Masowe kłusownictwo w latach 70., napędzane ogromnym popytem na rogi, doprowadziło niemal do całkowitego wyginięcia nosorożca kenijskiego. Przez wiele lat sądzono, że populacja w Chyulu wyginęła, ale pod koniec lat 90. strażnicy odkryli grupę, która przetrwała dzięki odosobnieniu w trudnym, górzystym terenie. Nadzieja dla wymierającego gatunku Chyulu Hills to obszar wyjątkowo niedostępny: ostre skały, gęste akacje i strome zbocza mocno utrudniają obserwację zwierząt i ich dokładne policzenie. W ostatnich latach zainstalowano sieć 48 kamer, która nieco ułatwia zadanie strażnikom i przyrodnikom. To już drugie narodziny małego nosorożca kenijskiego w ciągu dwóch lat. Młode urodzone w 2023 r. dojrzewa i wkrótce opuści matkę, a ona sama może znów zajść w ciążę. Eksperci podejrzewają, że w górach może skrywać się więcej nieodnotowanych osobników. Odbudowa tej genetycznie odrębnej populacji ma kluczowe znaczenie dla przyszłości całego gatunku. Każde nowe narodziny dają ogromną dawkę nadziei. Źródła: ABC News, Big Life Foundation Nasza autorka Magdalena Rudzka Dziennikarka „National Geographic Traveler" i „Kaleidoscope". Przez wiele lat również fotoedytorka w agencjach fotograficznych i magazynach. W National-Geographic.pl pisze przede wszystkim o przyrodzie. Lubi podróże po nieoczywistych miejscach, mięso i wino.
27 tysięcy zamiast pół miliona. Dlaczego nie widzimy tragedii nosorożców?
Chociaż proces wymierania nosorożców nieco się uspokoił, to według ekologów nie ma powodów do radości. Nie zgadzają się oni na cieszenie się z 27 000 osobników na całym świecie, podczas gdy sto lat temu niemal pół miliona z nich zasiedlało Afrykę i Azję. Czy znieczuliliśmy się na drastyczne zmniejszanie populacji zwierząt? Winny może być znany i niebezpieczny syndrom psychologiczny.
Opublikowany niedawno raport „State of Rhino” przygotowany przez Międzynarodową Fundację Nosorożców pierwszy raz od dawna nie wykazał drastycznego spadku populacji tych niezwykłych zwierząt. Chociaż może się to wydawać pozytywną informacją, to według ekologów po prostu tak bardzo przyzwyczailiśmy się do tragicznej sytuacji, że zaczęliśmy ją akceptować. Populacja nosorożców na świecie Jak wyglądają liczby? W Afryce populacja nosorożców czarnych wzrosła do 6788 osobników z 6195. W ich przypadku tendencja jest pozytywna, bo w wyniku kłusownictwa w latach 90. XX wieku było ich zaledwie 2300. Nie zawsze jednak tak było – w 1960 roku tropikalne stepy przemierzało 100 000 nosorożców. Niestety, spadła populacja najliczniejszego gatunku tych niezwykłych zwierząt, czyli nosorożców białych. Liczba przedstawicieli zmalała do 15 752 z 17 464 osobników. Walka z kłusownikami trwa, ale populacja wciąż utrzymuje się na stałym poziomie. Nie inaczej sprawa ma się w Azji – kontynent przemierza 4075 nosorożców większych (czyli o 61 osobników więcej niż przed rokiem. Krytyczną sytuację przeżywają nosorożce sumatrzańskie i jawajskie, których populacje zmniejszyły się odpowiednio do 34 z 47 osobników oraz do 50 z 76 osobników. Odpowiedzialni są oczywiście kłusownicy. Nosorożce na skraju wymarcia Naukowcy biją na alarm. Oczywiście, powinniśmy być zadowoleni, że populacja nosorożców nie pikuje pionowo w dół, jak miało to miejsce w poprzednich latach. Naszą reakcję określają jednak mianem syndromu „przesuwającego się punktu odniesienia” (ang. shifting baseline syndrome). Jest to zjawisko, w którym stopniowa, powolna zmiana otoczenia lub jakości środowiska jest niezauważalna, ponieważ obserwatorzy przyzwyczajają się do nowych, gorszych warunków. Nasze oczekiwania stają się coraz niższe wraz z postępującym kryzysem. Ich zdaniem zaakceptowanie liczby 27 000 nosorożców jako wyniku godnego celebracji jest nieakceptowalne i zwiastuje katastrofę tej rodziny zwierząt. Jak chronić ginące gatunki? Na całym świecie miłośnicy natury chwytają się rozmaitych środków, by chronić ginące gatunki – również nosorożców. W Afryce nie tylko transportuje się je helikopterami w bezpieczniejsze miejsca poza wzrokiem chciwych kłusowników, ale także obejmuje strażą wojska. Niedawną głośną informacją był niezwykły sposób ochrony z RPA, w którym w rogi nosorożców wszczepia się radioaktywne substancje, zupełnie niegroźne dla zwierząt. Te sprawiają jednak, że kościec staje się zupełnie nieprzydatny dla kłusowników i łatwo wykrywalny przez służby, np. na lotniskach. Jaki los czeka nosorożce? Miejmy nadzieję, że znajdziemy kolejne metody, by przywrócić ich populację chociaż do ułamka tego, jaka była ona w przeszłości. Wymaga to jednak zdecydowanych działań i nieosiadania na laurach. Udało nam się chociaż trochę powstrzymać ich rychłe wyginięcie. Pora na krok dalej. Przede wszystkim musimy zdawać sobie sprawę ze skali problemu, który w naszych głowach potrafi się sprytnie zakamuflować pod płaszczykiem pozornego sukcesu. Źródło: International Rhino Foundation Nasz autor Jonasz Przybył Redaktor i dziennikarz związany wcześniej m.in. z przyrodniczą gałęzią Wydawnictwa Naukowego PWN, autor wielu tekstów publicystycznych i specjalistycznych. W National Geographic skupia się głównie na tematach dotyczących środowiska naturalnego, historycznych i kulturowych. Prywatnie muzyk: gra na perkusji i na handpanie. Interesuje go historia średniowiecza oraz socjologia, szczególnie zagadnienia dotyczące funkcjonowania społeczeństw i wyzwań, jakie stawia przed nimi XXI wiek.
Radioaktywne rogi nosorożców? To sposób naukowców z RPA na przemytników
Radioaktywne rogi nosorożców to nie fikcja, a realny sposób na walkę z kłusownictwem. Naukowcy z RPA wykorzystują zaskakującą metodę, która ma ochronić zagrożone gatunki przed wyginięciem. Działa na lotniskach i granicach.
Spis treści Nowe podejście do ochrony nosorożców Czy izotopy nie zagrażają zdrowiu zwierząt? Promieniowanie jako narzędzie wykrywania przemytu W Republice Południowej Afryki rozpoczęła się niezwykła kampania antykłusownicza – naukowcy z Uniwersytetu Witwatersrand rozpoczęli wstrzykiwanie w rogi nosorożców radioaktywnych izotopów, które mają uprzykrzać życie przemytników. Zabieg ten pozwala na łatwe wykrycie przemycanych rogów nosorożców na lotniskach czy przejściach granicznych. Nowe podejście do ochrony nosorożców Przygotowania do startu programu nazwanego Rhisotope trwały już od kilku lat. To wspólny projekt fizyków i ekologów z Uniwersytetu Witwatersrand w RPA, w który zaangażowali się także przedstawiciele sektora energetyki. Chcieli oni rozwiązać problem malejącej populacji nosorożców i wzrastającego problemu kłusownictwa. Wiele osób może kojarzyć charakterystyczną fotografię, na której grupa uzbrojonych żołnierzy pilnuje ostatniego nosorożca północnego. Dzięki staraniom naukowców obecnie może być nieco łatwiej. Testy przeprowadzone w zeszłym roku okazały się skuteczne: wszczepienie w rogi zwierząt materiałów radioaktywnych pozwoliło wykrywać je na lotniskach i granicach, a dzięki temu skutecznie ścigać przestępców. Czy izotopy nie zagrażają zdrowiu zwierząt? Sprawą bezpieczeństwa nosorożców zajęli się fizycy z Instytutu Promieniowania i Zdrowia Uniwersytetu Witwatersrand. – Wykazaliśmy ponad wszelką wątpliwość, że proces ten jest zupełnie bezpieczny dla zwierząt, a przy tym pozwala na wykrywanie rogów nosorożców przez międzynarodowe systemy bezpieczeństwa nuklearnego – mówi James Larkin, dyrektor naukowy Rhisotope. Promieniowanie jako narzędzie wykrywania przemytu Pomysł naukowców okazał się bardzo skuteczny: izotopy sprawiają, że rogi wykrywalne są nawet wewnątrz masywnych kontenerów transportowych. Larkin dowodzi ponadto, że nawet pojedynczy róg o znacznie zmniejszonym stężeniu promieniowania, niż to wykorzystywane w programie, pozwala na uruchomienie alarmu w detektorach promieniowania. Populacja nosorożców w XX wieku drastycznie spadła – na jego początku szacowało się ją na około 500 000 osobników, a obecnie wynosi ona jedynie… 27 000, z czego ponad połowa żyje w Republice Południowej Afryki. Wystepują tam dwa gatunki: nosorożec czarny i biały. Jednym z głównych problemów gatunku jest popyt na rogi nosorożców na czarnym rynku – te wśród zwolenników lokalnej medycyny alternatywnej mają służyć jako środek na potencję. Co roku z tego powodu zabija się nawet około 500 przedstawicieli tych wielkich ssaków. W walce z tym procederem niezwykle ważne są więc programy takie jak Rhisotope, pozwalające uchronić ten wyjątkowy na skalę światową gatunek – a w przyszłości także inne – przed wyginięciem. Źródło: Nauka w Polsce, Phys.org Nasz autor Jonasz Przybył Redaktor i dziennikarz związany wcześniej m.in. z przyrodniczą gałęzią Wydawnictwa Naukowego PWN, autor wielu tekstów publicystycznych i specjalistycznych. W National Geographic skupia się głównie na tematach dotyczących środowiska naturalnego, historycznych i kulturowych. Prywatnie muzyk: gra na perkusji i na handpanie. Interesuje go historia średniowiecza oraz socjologia, szczególnie zagadnienia dotyczące funkcjonowania społeczeństw i wyzwań, jakie stawia przed nimi XXI wiek.
Ostatnia deska ratunku dla nosorożca północnego. Niezwykły wysiłek przyrodników
Ten gatunek nosorożca jest na skraju całkowitego wyginięcia – przy życiu pozostały tylko dwie samice. A jednak naukowcy nie ustają w próbach jego ocalenia, a National Geographic – w dokumentacji tego niezwykłego przedsięwzięcia.
Spis treści Ratowanie nosorożca północnego: in vitro, surogatki i „hormonalny zwiadowca” Czy komórki macierzyste pomogą w ratowaniu nosorożca? Udział National Geographic Niedawno naukowcy osiągnęli przełom w ratowaniu nosorożca północnego. Udało się doprowadzić do pierwszej na świecie udanej ciąży przy użyciu zapłodnienia in vitro. Chociaż surogatka imieniem Curra zmarła po kilku miesiącach ciąży z powodu infekcji bakteryjnej, samo zagnieżdżenie się zarodka potwierdziło skuteczność metody. Ratowanie nosorożca północnego: in vitro, surogatki i „hormonalny zwiadowca” W ramach projektu „BioRescue”, międzynarodowy zespół naukowców planuje w najbliższych miesiącach kolejną próbę implantacji zarodka nosorożca północnego. Surogatką zostanie samica nosorożca południowego. To drugi podgatunek nosorożca białego, nie zagrożony tak bardzo jak nosorożec północny. Dotychczas udało się stworzyć około 30 zarodków z zachowanego nasienia samców oraz komórek jajowych jednej z dwóch ostatnich samic imieniem Fatu. Druga – Najin – ma już 35 lat. Obie żyją w rezerwacie Ol Pejeta w Kenii pod stałą ochroną. Ten ambitny projekt ma na celu przywrócenie populacji tego gatunku w ich naturalnym środowisku. Z pewnością jednak zajmie to dekady. Wyzwań jest wiele – od ograniczonej liczby zarodków, przez konieczność zsynchronizowania cyklu płciowego samic, po edukację potomstwa przez istniejące jeszcze nosorożce, by mogły uczyć się właściwych dla swojego gatunku zachowań społecznych. Aby nie przegapić odpowiedniego momentu na implantację zarodka, naukowcy korzystają z pomocy wysterylizowanego samca, który ma pełnić funkcję „zwiadowcy hormonalnego”. Kopulacja wywołuje bowiem u samicy fizjologiczne zmiany, które zwiększają szanse powodzenia implantacji. Czy komórki macierzyste pomogą w ratowaniu nosorożca? BioRescue nie poprzestaje na technice in vitro – planuje także wykorzystać zaawansowane metody inżynierii komórkowej. Zespół pracuje nad przekształceniem komórek skóry z zakonserwowanych tkanek w komórki jajowe i plemniki, co pozwoliłoby stworzyć nowe zarodki z większą różnorodnością genetyczną. Podobne techniki dały już efekt u myszy, ale ich zastosowanie u nosorożców wymaga dalszych badań. Historia najbliższego krewniaka – nosorożca południowego – daje naukowcom nadzieję. Pod koniec XIX wieku jego liczba spadła prawdopodobnie do około 20 osobników, lecz intensywna ochrona i działania konserwatorskie doprowadziły do odbudowy populacji do niemal 17 tys. osobników. Naukowcy wierzą, że przy odpowiednich działaniach podobny sukces osiągną też z nosorożcem północnym. Alternatywą (choć mniej pożądaną) jest krzyżowanie nosorożców północnych z południowymi, jednak to zatarłoby charakterystyczne cechy nosorożców północnych, takie jak owłosione uszy czy przystosowanie do podmokłego środowiska. Różnice genetyczne mogłyby też wpłynąć na odporność na choroby. Projekt BioRescue wspierają liczni partnerzy: Ministerstwo Edukacji i Badań, Instytut Leibniza w Niemczech, Safari Park w Czechach, Służba Ochrony Przyrody w Kenii, Ol Pejeta Conservancy, a także japoński naukowiec Katsuhiko Hayashi, który specjalizuje się w biologii komórek macierzystych. Dzięki jego metodom z użyciem komórek skóry zidentyfikowano potencjalną możliwość odbudowania populacji do 12 osobników z unikatowym zestawem genów. Udział National Geographic National Geographic dokumentuje wysiłki przyrodników. Na wrzesień tego roku zaplanowano premierę filmu dokumentalnego „The last rhinos. A new hope”. Fotografka Ami Vitale zaangażowała się w długoterminowy projekt fotograficzny, który znalazł się na łamach National Geographic. Jej zdjęcia publikujemy w tym artykule. Jedno z nich (poniżej) zostało uznane za najlepszą fotografię National Geographic 2024 roku i jedno z najciekawszych zdjęć XXI wieku. <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2025/07/Screenshot-2025-07-24-at-14-11-36-National-Geographic-Pictures-of-the-Year-8ed3943.png" width="961" height="628" alt="70-dniowy martwy płód nosorożca północnego. Surogatką była samica nosorożca południowego, która zmarła w wyniku infekcji. Fot. Ami Vitale/National Geographic" title="70-dniowy martwy płód nosorożca północnego. Surogatką była samica nosorożca południowego, która zmarła w wyniku infekcji. Fot. Ami Vitale/National Geographic" /> Źródło: National Geographic
Nosorożec indyjski zmarł w warszawskim zoo. Kuba należał do wyjątkowego gatunku
Trzy dni temu Warszawskie zoo podzieliło się smutną wiadomością. Z powodu choroby trzeba było uśpić nosorożca Jacoba, zwanego Kubą. Kuba należał do wyjątkowego gatunku nosorożców mających na nosie tylko jeden róg.
Spis treści: Co było przyczyną śmierci Jacoba? Gdzie występują nosorożce indyjskie? Czym się odżywia nosorożec indyjski? Nosorożec indyjski: ciekawostki Rogi nosorożców mają sporo wspólnego z naszymi paznokciami. Tak jak one zbudowane są z keratyny i rosną przez cały czas. Nosorożce indyjskie nie rodzą się z tymi ozdobami – rogi zaczynają być widoczne dopiero po kilku latach. Zazwyczaj dorastają do 25 cm, choć widziano też zwierzęta z 50-cm rogami. To właśnie z ich powodu na nosorożce polują kłusownicy. W tradycyjnej medycynie chińskiej rogom przypisywane są właściwości lecznicze. I to właśnie problem z rogiem okazał się śmiertelnie groźny dla warszawskiego Kuby. Co było przyczyną śmierci Jacoba? „Od kilku lat prowadziliśmy nierówną walkę z procesem zapalnym, który pojawił się po urazie rogu Jacoba. Rogi nosorożców indyjskich są bardzo delikatne (...) i często dochodzi do ich pęknięć, a nawet złamań” – można przeczytać we wpisie warszawskiego ZOO. Ich skutkiem może być pojawienie się trudnych do zagojenia ran. „W ostatnich tygodniach doszło do pogorszenia trwającego stanu zapalnego rogu. Rana zaczęła się rozszerzać i niestety zajęte zostały okoliczne tkanki, w tym kości. Jacob pomimo intensywnego leczenia zaczął wykazywać objawy bólu i dyskomfortu. (...) Szansa, że wróci do zdrowia, zmalała do zera” – napisali opiekunowie zwierzęcia. Zwierzę zostało uśpione 28 stycznia. „Żegnaj, Jacobie! Będzie nam Ciebie bardzo brakowało” – kończy się wpis ogłaszający smutną wiadomość. Gdzie występują nosorożce indyjskie? Jacob urodził się w lutym 2004 roku w Tierpark Berlin. Nosorożec przeżył więc dwadzieścia jeden lat. Nie był to sędziwy wiek. Na wolności te wspaniałe zwierzęta mogą żyć nawet dwa razy dłużej. Nosorożec indyjski to jeden z pięciu żyjących obecnie gatunków nosorożców. Ten ssak występuje przede wszystkim w północnych Indiach i Nepalu. Jego gruba skóra układa się w fałdy przypominające zbroję. Stąd inna nazwa gatunku: nosorożec pancerny. Podobnie jak pozostałe nosorożce, zwierzęta te mają wyostrzony słuch i silny węch. Mogą się nawzajem odnajdywać, podążając za zapachem. Mają niewielu naturalnych wrogów (należą do nich tygrysy), którzy mogą zagrozić ich młodym. Zaniepokojony nosorożec indyjski potrafi jednak zamienić się w szarżującą, dwutonową bestię. W pełnym biegu zwierzęta te osiągają prędkość nawet 48 kilometrów na godzinę. Czym się odżywia nosorożec indyjski? Pomimo swoich rozmiarów, nosorożce indyjskie są zwinne i potrafią skakać lub szybko zmieniać kierunek. Lubią też regularnie się kąpać. Żerują w chłodniejszych temperaturach poranka i popołudnia. W wyczerpującym południowym upale odpoczywają, tarzają się lub zanurzają w wodzie. Nosorożec indyjski jest roślinożercą. Uwielbia wysokie trawy, które udeptuje nogami, po czym łapie chwytną wargą. Oprócz nich ssaki te jedzą owoce, liście, gałązki, a czasami uprawy rolne. Dziennie pochłaniają 25-40 kilogramów roślinności. Nosorożec indyjski: ciekawostki Ten gatunek był skrajnie zagrożony wyginięciem, jednak udało się go odratować. Pod koniec XX w. szacowano, że na wolności pozostało tylko ok. 200 osobników. W 2018 roku ich liczba wzrosła do około 3600. Sukces udało się osiągnąć dzięki programom ochrony wprowadzonym w Indiach i Nepalu. Po raz pierwszy nosorożec indyjski został przywieziony do Europy na początku XVI w. Jednego osobnika otrzymał król Portugalii Manuel I Szczęśliwy. Prezent wzbudził sensację – rysunek tego nosorożca zrobił w 1515 r. sam Albrecht Dürer. Rok później król podarował nosorożca papieżowi Leonowi X. Niestety statek przewożący nosorożca rozbił się u wybrzeży Italii i zwierzę nigdy nie dotarło do Rzymu. Samice rodzą raz na kilka lat, najczęściej jedno cielę. Ciąża trwa 15-16 miesięcy. Matka wpierw karmi młode mlekiem, potem uczy je jeść trawy. Samce są samotnikami żyjącymi na własnym terytorium. Oznaczają je odchodami oraz moczem. Jeśli na ich terenie pojawi się intruz, mogą starać się go odstraszyć. Samice łączą się w nieduże stada z młodymi. Nosorożcom często towarzyszą ptaki, które żywią wypłaszanymi z traw owadami. Zwierzęta porozumiewają się dźwiękami. Zanotowano aż dziesięć różnych wokalizacji nosorożców: mogą sapać, trąbić, parskać, prychać czy beczeć. Nosorożce mogą spać na stojąco i leżąco. Kiedy zapadają w głęboki sen, leżą z lekko podkurczonymi nogami. W płytkich wodach zaobserwowano nosorożce śpiące z nozdrzami wystającymi tuż nad powierzchnię wody. Przesypiają do ośmiu godzin dziennie. Cztery lata temu w styczniu nosorożec indyjski urodził się w zoo we Wrocławiu. Były to pierwsze narodziny nosorożca w całej historii tego ogrodu zoologicznego. Źródła: National Geograpic, NatureinFocus Nasza autorka Magdalena Salik Dziennikarka i pisarka, przez wiele lat sekretarz redakcji i zastępczyni redaktora naczelnego magazynu „Focus". Wcześniej redaktorka działu naukowego „Dziennika. Polska, Europa, Świat”. Autorka powieści z gatunku fantastyki naukowej, ostatnio wydała „Płomień” i „Wściek”. Więcej: magdalenasalik.wordpress.com
Nosorożec czarny – bliski wyginięcia, majestatyczny i groźny samotnik. Jest jednym z największych ssaków lądowych
Nosorożec czarny to ogromny roślinożerca należący do afrykańskiej „wielkiej piątki”. Potrafi ważyć prawie półtorej tony i zaciekle walczyć. Zjada 220 gatunków roślin, a jego rogi należą do największych.
W tym artykule: Nosorożec czarny to jeden z pięciu gatunków nosorożców Nosorożec czarny i biały – tylko te gatunki posiadają dwa rogi Nosorożce to jedne z największych ssaków lądowych Dieta nosorożca czarnego to aż 220 gatunków roślin Rogi i skóra nosorożców służą m.in. do obrony Nosorożec czarny to gatunek krytycznie zagrożony wyginięciem Ochrona nosorożca czarnego przybiera różne formy Nosorożec czarny to jeden z wielkich ssaków należących do „wielkiej piątki" Afryki. Kolejne cztery to: lew, bawół, słoń sawannowy i lampart. Nosorożce czarne są gatunkiem zagrożonym i pod ścisłą ochroną. Zamieszkują południe i wschód Afryki. Nosorożec czarny to jeden z pięciu gatunków nosorożców Nosorożec czarny to jeden z pięciu obecnie żyjących gatunków nosorożców. Pozostałe to: nosorożec biały, sumatrzański, indyjski i jawajski. Wszystkie są gatunkami zagrożonymi wyginięciem. Nosorożec czarny, wraz z nosorożcem białym – to gatunki zamieszkujące Afrykę. Zasięg nosorożca czarnego dziś to południe i wschód Afryki. Występuje m.in. w: RPA, Namibii, Angoli, Zimbabwe, Mozambiku, Kenii i Tanzanii. Większość osobników żyje w różnego rodzaju rezerwatach i parkach narodowych, np. Etosza w Namibii. Wielka Piątka Afryki – jakie zwierzęta należą do Big Five i gdzie można je spotkać? Wielka Piątka Afryki, w skład której wchodzą: lew, lampart, słoń, bawół i nosorożec, to niekwestionowany symbol Czarnego Lądu. Aby afrykańskie safari uznać za w pełni udane, powinno si... Nosorożec czarny i biały – tylko te gatunki posiadają dwa rogi Jako jeden z 2 pośród 5 gatunków nosorożców posiada na pysku dwa rogi. Stąd jego naukowa łacińska nazwa: diceros bicornis. Można ją przetłumaczyć jako „nosorożec dwurogi”. Nazwa łacińska pochodzi jeszcze z XVIII wieku, z monumentalnego dzieła Karola Linneusza Systema Naturae. Współczesna nazwa – nosorożec czarny jest nieco myląca. Prawdopodobnie wprowadzono ją dla odróżnienia od drugiego afrykańskiego gatunku – nosorożca białego. Oba nie są jednak ani białe, ani czarne – raczej brązowo-szare. Tylko te dwa afrykańskie nosorożce mają na pysku po dwa rogi. Reszta gatunków ma tylko jeden. Nosorożce to jedne z największych ssaków lądowych Nosorożce to jedne z największych ssaków lądowych. Większe i cięższe od nich są tylko słonie. Największe są nosorożce białe oraz indyjskie – ich waga może dochodzić do 2500 kg. Nosorożec czarny jest nieco mniejszy. Długość jego ciała (głowy i tułowia) to 300-380 cm, a waga – 800-1300 kg. Dwa rogi nosorożca czarnego wyraźnie różnią się wielkością. Przedni, większy (nosowy), może dochodzić do 130cm. Tylny, mniejszy (czołowy), ma zwykle nie więcej niż 55 cm. Wymarli przodkowie nosorożców byli jeszcze więksi. Paraceratherium, choć nie posiadał rogów, jest zaliczany do nosorożców. Był największym lądowym ssakiem jaki kiedykolwiek żył. Jego masa mogła dochodzić do 20 ton, a długość ciała do 7,5 metra. Paraceratherium żył w okresie oligocenu, mniej więcej 34-23 miliony lat temu. Szczątki tego giganta znaleziono m.in. w Chinach, Pakistanie i Kazachstanie. Wymarłych wielkich nosorożców było znacznie więcej, choćby 4,5 metrowy, włochaty Elasmotherium, żyjący jeszcze 8 tys. lat temu na Syberii. Dieta nosorożca czarnego to aż 220 gatunków roślin Nosorożec czarny, podobnie jak biały, żyje na sawannach i trawiastych terenach Afryki. W przeciwieństwie do nosorożca białego, potrafi poradzić sobie też na suchych, pustynnych terenach. Jest roślinożercą. Jego dieta to liście, łodygi, gałązki, pędy, strączki, owoce i trawa. Może żywić się nawet 220 gatunkami roślin, chociaż ma swoje ulubione. Na przykład toksyczne dla innych zwierząt wilczomlecze lub liście drzew akacjowatych. W porze suchej zjada głównie gromadzące wodę sukulenty. Uwielbia gęste zarośla i krzaki, ale żyje też w nadrzecznych lasach, na bagnach i łąkach. Nie unika terenów górskich. W Kenii jego obecność stwierdzono na wysokości 2900 m.n.p.m. Rogi i skóra nosorożców służą m.in. do obrony Rogi nosorożców, wbrew intuicji, nie są zbudowane z kości. Podobnie jak włosy i pazury innych zwierząt (w tym paznokcie u ludzi), są zbudowane z keratyny. Ponadto ze związków wapnia i odpowiadającej za pigmentację melaniny. Rogi nosorożców nie mają nawet kostnego rdzenia. Są tworami powstałymi z komórek naskórka, a nie (jak np. rogi bydła) ze skóry właściwej. Funkcją rogów jest dla nosorożców przede wszystkim obrona przed drapieżnikami. Używają ich też do straszenia i walk między sobą – a potrafią być bardzo agresywne. Samce bywają też agresywne w stosunku do samic, podczas zalotów. Nosorożec czarny prowadzi przeważnie samotniczy tryb życia. Samce przejawiają zachowania terytorialne i źle tolerują pojawienie się nowych samców w okolicy. Interakcje z innymi osobnikami najczęściej zdarzają się podczas rui samic i walk o ich względy. Z doświadczeń zebranych przez pracowników parków narodowych wynika, że nawet połowa samców i jedna trzecia samic ginie w walkach z innymi nosorożcami czarnymi. Drugą po rogach najbardziej charakterystyczną, przysłowiową cechą nosorożców jest ich gruba skóra. Przypomina pancerz i właściwie niemal nim jest. Dzięki niej są bardzo odporne na urazy. Chroni je podczas częstych walk, pomaga też w utrzymaniu stałej temperatury ciała. Dzięki niej nosorożce mogą tez wchodzić w wyjątkowo kłujące zarośla. Naukowcy chcą przywrócić gatunek nosorożca białego północnego. Mają dwa kolejne zarodki Nosorożec biały północny jest najbardziej zagrożonym wyginięciem ssakiem na świecie. Ostatni samiec tego podgatunku umarł w 2018 roku, a na świecie pozostały jedynie dwie samice. I choć ... Nosorożec czarny to gatunek krytycznie zagrożony wyginięciem Niestety, nosorożec czarny jest obecnie jednym z najbardziej zagrożonych gatunków na Ziemi. Posiada status krytycznie zagrożonego wyginięciem. Jego populacja liczy mniej więcej 6500 osobników. Na szczęście rośnie, w wyniku rozmaitych środków ochrony. W latach 1970-1993 został niemal całkowicie wytępiony. Jego liczebność spadła wtedy z 65 tysięcy do zaledwie 2300 zwierząt. Główną przyczyną tego stanu rzeczy jest kłusownictwo. Rogi nosorożców czarnych są nielegalnie pozyskiwane, a podczas tych procedur większość zwierząt ginie. Sproszkowane rogi w medycynie chińskiej i wietnamskiej są uznawane za lekarstwo na różne dolegliwości, pomimo braku dowodów naukowych na ich skuteczność. Popyt na nie na czarnym rynku stanowi główne zagrożenie dla przetrwania gatunku, tym bardziej że nosorożec czarny ma aż dwa rogi i to wyjątkowo duże. Ochrona nosorożca czarnego przybiera różne formy Podejmowano już różne próby ukrócenia kłusownictwa, łącznie z prewencyjnym obcinaniem rogów zwierzętom. Problem w tym, że z czasem rogi odrastają, poza tym pozbawione ich zwierzę ma mniejsze możliwości obrony np. przed lwami. Obcinanie rogów było też niezwykle kosztowne. Z czasem wycofano się z tego pomysłu. Innym sposobem, który stosują np. rezerwaty w Republice Południowej Afryki, jest zatruwanie rogów. Uśpionemu wcześniej nosorożcowi wierci się otwory w rogach, a następnie wstrzykuje np. toksyczny środek na pasożyty, a nawet różowy barwnik. Taki róg jest dla kłusowników bezużyteczny. Problem kłusownictwa jest jednak niestety wciąż aktualny. Według szacunków każdego roku w Afryce ginie z tego powodu około 900 nosorożców obu gatunków (czarnych i białych). Na szczęście, w wyniku międzynarodowej, ścisłej ochrony, populacja nosorożca czarnego powoli rośnie. Nasz ekspert Magdalena Rudzka Dziennikarka „National Geographic Traveler" i „Kaleidoscope". Przez wiele lat również fotoedytorka w agencjach fotograficznych i magazynach. Lubi podróże po nieoczywistych miejscach, mięso i wino.
Populacja tych zwierząt jest krytycznie zagrożona. Ratunkiem dla dwóch samic ma być in vitro
Nosorożce białe północne są krytycznie zagrożone. Ostatni samiec tego podgatunku zmarł w 2018 r. Zdziesiątkowanie tej populacji to zasługa człowieka, dlatego ludzie robią teraz, co mogą, by je uratować.
W tym artykule: Czy in vitro uratuje nosorożce? Surogatki w świecie zwierząt Człowiek ratuje to, co zniszczył Naukowcy regularnie odkrywają nowe gatunki zwierząt i roślin. Nierzadko od razu okazuje się, że są one zagrożone wyginięciem. To potwierdza postępujące ubożenie bioróżnorodności naszej planety. Według badaczy z University of Hawai'i w Mānoa już teraz doświadczamy szóstego masowego wymierania na Ziemi. Jak temu zaradzić? Pomocna może okazać się metoda zapłodnienia in vitro. Badaczom po raz pierwszy udało się zapłodnić w ten sposób samicę nosorożca. To ważne osiągnięcie z wielu powodów. Biolodzy liczą, że uda im się uratować krytycznie zagrożone nosorożce białe północne. Ich populacja to zaledwie dwa osobniki. Czy in vitro uratuje nosorożce? Historyczne zapłodnienie to zasługa naukowców zaangażowanych w projekt BioRescue. Przeprowadzili procedurę z nosorożcem białym południowym. Zarodek z laboratorium trafił do matki zastępczej w Kenii. Co prawda samica zmarła dwa miesiące po porodzie, jednak było to związane nie z eksperymentalną ciążą, lecz z niezależną infekcją bakteryjną. Sama ciąża była powodzeniem, przez co stworzyła szansę na odtworzenie populacji nosorożca białego północnego. Przed laty zwierzęta te odgrywały kluczową rolę w złożonym ekosystemie Afryki Środkowej. Zostały jednak zdziesiątkowane w wyniku kłusownictwa. Rogi nosorożców są warte krocie na tzw. czarnym rynku. Wieloletni proceder doprowadził do tego, że w Kenii pod ścisłym nadzorem żyją już tylko dwie starsze samice tego podgatunku. Naukowcy wierzą, że odtworzenie ich populacji pomoże uzdrowić lokalny ekosystem. Jest on i tak narażony na wiele zagrożeń. Poza bezpośrednią działalnością człowieka istotnym wyzwaniem są też postępujące zmiany klimatu. Surogatki w świecie zwierząt Mimo że pierwsze udane zapłodnienie in vitro napawa optymizmem, przed badaczami niełatwe zadanie. Zwłaszcza że ostatni samiec podgatunku zmarł w 2018 r., a żadna z pozostałych samic nie jest w stanie zajść w ciążę. Naukowcy z BioRescue chcą pobrać wyhodowany w laboratorium zarodek nosorożca białego północnego i wszczepić go nosorożcowi białemu południowemu. Przekładając to na ludzkie relacje, samica innego podgatunku byłaby więc surogatką. Nie ma jednak pewności, że takie zapłodnienie powiedzie się już za pierwszym razem. W przypadku jedynej udanej jak dotąd ciąży trzeba było podjąć 13 prób. Inna sprawa, że umieszczenie zarodka w drogach rodnych tak dużego zwierzęcia to również nie lada wyzwanie. Co więcej, próby biologów będą ograniczone. Dysponują tylko 30 embrionami pobranymi z jajeczek jednej z pozostałych samic i zakonserwowanego nasienia nieżyjącego już samca. Jako że małe nosorożce uczą się zachowań od innych osobników swojego gatunku, badaczom zależy, aby nowe pokolenie urodziło się jeszcze zanim umrą dwie ostatnie żyjące samice. W rozmowie z National Geographic ekolog David Balfour z grupy specjalistów ds. nosorożców afrykańskich Międzynarodowej Unii Ochrony Przyrody przyznał, że jego zespół „balansuje na krawędzi tego, co jest możliwe, ale warto spróbować”. Surogatkami mają zostać dwa nosorożce białe południowe, Arimet i Daly. Te zwierzęta, zamiast spać wolą spółkować, a i tak mają energię. Istny fenomen przyrody Nie wszystkie zwierzęta stawiają sen i wypoczynek na pierwszym miejscu. Pewna grupa przekłada ponad spanie potrzebę spółkowania. Niestraszny jest im spadek energii spowodowany rezygnacją z d... Człowiek ratuje to, co zniszczył Naukowcy z BioRescue planują praktykować zapłodnienie in vitro u zwierząt do czasu, aż krytycznie zagrożony podgatunek będzie mógł rozmnażać się samodzielnie. Optymistyczny scenariusz zakłada, że będzie to możliwe w ciągu najbliższych 15 lat. Warto jednak wspomnieć, że do tej pory nie podejmowano prób zapłodnienia in vitro wśród podgatunków. Mimo to sytuacja nosorożca białego północnego jest dość uprzywilejowana. A to dlatego, że badacze mają od dyspozycji blisko spokrewnione osobniki. W planach jest też stworzenie większej liczby plemników i komórek jajowych nosorożca z komórek macierzystych. Skąd taka determinacja u biologów? W wywiadzie dla BBC News Jan Stejskal, koordynator projektu BioRescue, podkreślił, że za wyginięciem nosorożca białego północnego stoi człowiek. – W pewnym sensie jesteśmy za to odpowiedzialni. Jeśli rzeczywiście dysponujemy techniką, która może nam pomóc w ich ocaleniu, to myślę, że mamy obowiązek jej użyć i spróbować – podsumował. Nasz ekspert Mateusz Łysiak Dziennikarz zakręcony na punkcie podróżowania. Pierwsze kroki w mediach stawiał w redakcjach internetowej i papierowej magazynu „Podróże”. Redagował i wydawał m.in. w gazeta.pl i dziendobrytvn.pl. O odległych miejscach (czasem i tych bliższych) lubi pisać nie tylko w kontekście turystycznym, ale też przyrodniczym i społecznym. Marzy o tym, żeby zobaczyć zorzę polarną oraz Machu Picchu. Co poza szlakiem? Kuchnia włoska, reportaże i pływanie.
Takiego niemowlaka jeszcze nie widzieliście. W Indonezji urodził się krytycznie zagrożony nosorożec
W ten weekend na świat przyszedł nosorożec sumatrzański. Ten najmniejszy z nosorożców jest gatunkiem krytycznie zagrożonym. Inne dobre wieści napłynęły z Wielkiej Brytanii. Tam z kolei z połowie listopada przyszedł na świat nosorożec czarny.
W tym artykule: Najmniejszy nosorożec Dobre wieści z Wielkiej Brytanii Imię dla nosorożca Ten maluch nie ma jeszcze imienia. Określenie „maluch” też jest nieco na wyrost. W chwili przyjścia na świat samiec nosorożca sumatrzańskiego ważył już 25 kg. Urodziła go samica o imieniu Delilah w Parku Narodowym Way Kambas na Sumatrze. Poród nastąpił w ten weekend. W niedzielę pracownicy parku znaleźli siedmioletnią Delilah leżącą koło noworodka. Ojcem dziecka jest samiec Harapan. To już drugie narodziny nosorożca sumatrzańskiego (Dicerorhinus sumatrensis) w Way Kambas w tym roku. Wcześniej park dochował się nowego mieszkańca we wrześniu. Najmniejszy nosorożec I jedne, i drugie narodziny to wielki sukces dla opiekunów zwierząt. Stado nosorożców sumatrzańskich zamieszkujące park narodowy powiększyło się aż do 10 sztuk. To znaczący odsetek wszystkich przedstawicieli tego gatunku żyjących na Ziemi. WWF i Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody szacują, że nosorożców sumatrzańskich pozostało mniej niż 80 sztuk. Wszystkie zamieszkują Sumatrę i Borneo. Ten gatunek to najmniejszy z nosorożców. Jednak najmniejszy nie oznacza, że mały. Dorosły osobnik może ważyć nawet tonę. Jest owłosiony, a na pysku ma dwa rogi. Kiedyś występował także w Azji południowo-wschodniej i w Chinach. Jednak kłusownictwo i zmiany klimatyczne sprawiły, że populacja nosorożca sumatrzańskiego drastycznie się zmniejszyła. Stąd każde narodziny to wielkie święto. Tym bardziej, że w indonezyjskim rezerwacie po raz pierwszy doszło do nich dopiero w 2012 roku. Dobre wieści z Wielkiej Brytanii Miłośników nosorożców ucieszy też podobna nowina, która napłynęła właśnie z Wielkiej Brytanii. W tamtejszym zoo przyszedł na świat przedstawiciel innego gatunku nosorożców – nosorożec czarny. Maluch urodził się 12 listopada w Chester Zoo w Cheshire. Do porodu doszło w ciągu dnia na wybiegu. Całe zdarzenie zostało nagrane. – Czekaliśmy na te narodziny długie 15 miesięcy – powiedziała Emma Evision, zoolożka opiekująca się nosorożcami w Chester Zoo. – To nietypowe, że nosorożec urodził się w dzień. I to jeszcze dosłownie na naszych oczach, gdy byliśmy zajęci codziennymi rzeczami – dodaje Evision cytowana przez „Science Alert”. Imię dla nosorożca Podobnie jak w przypadku dalekiego kuzyna urodzonego na Sumatrze, samiec z brytyjskiego zoo nie ma jeszcze imienia. Jego matka to Zuri. Jak poinformowano w oświadczeniu, mały jest zdrowy, dobrze odżywiony, a także „ciekawski i pełen energii”. Czarne nosorożce są większe i cięższe od swoich sumatrzańskich krewnych. Kiedyś były powszechne w południowej i wschodniej Afryce. Na początku poprzedniego wieku żyło tam nawet 100 tys. nosorożców. Później populacja zaczęła szybko się zmniejszać, aż w latach 90. spadła poniżej trzech tysięcy. Teraz sytuacja wygląda nieco lepiej. Nosorożców czarnych jest na wolności ponad 6 tysięcy. Jednak nie dotyczy to wszystkich podgatunków tego zwierzęcia. Nosorożec czarny Diceros bicornis michaeli pozostaje krytycznie zagrożony. A to właśnie do tego podgatunku należy Zuri i jej młode. Na wolności żyje w tej chwili kilkaset sztuk tych nosorożców, głównie dzięki wdrożonym programom ochrony broniącym zwierząt przed kłusownikami. Niestety, populacja powiększa się bardzo powoli. Samica rodzi tylko jedno młode raz na kilka lat i to po trwającej ponad rok ciąży. Stąd właśnie każdy nowy nosorożec, który przychodzi na świat – nawet w niewoli – jest tak ważny dla wszystkich troszczących się o ochronę przyrody. Źródła: Phys.org, ScienceAlert. Nasz ekspert Magdalena Salik Dziennikarka naukowa i pisarka, przez wiele lat sekretarz redakcji i zastępczyni redaktora naczelnego magazynu „Focus". Wcześniej redaktorka działu naukowego „Dziennika. Polska, Europa, Świat”. Pasjami czyta i pisze, miłośniczka literatury popularnonaukowej i komputerowych gier RPG. Więcej: magdalenasalik.wordpress.com
Zrekonstruowano genom wyjątkowego zwierzęcia z plejstocenu. DNA pozyskano z odchodów hieny jaskiniowej
Naukowcy po raz pierwszy zrekonstruowali mitochondrialne DNA nosorożca włochatego, który żył na terytorium Europy. Materiał genetyczny zachował się w skamieniałych odchodach wymarłego drapieżnika.
W tym artykule: Nosorożec z odchodów hieny Co nam mówią koprolity Odkrywczyni koprolitów Nosorożce włochate (Coelodonta antiquitatis) to jedne z najwspanialszych zwierząt zaliczanych do plejstoceńskiej megafauny. Czyli do stworzeń, które wyróżniały bardzo duże rozmiary i które wymarły w ciągu ostatnich kilkudziesięciu tysięcy lat. Najbardziej znanymi przedstawicielami prehistorycznych olbrzymów są mamuty. W niektórych miejscach Ziemi żyły jeszcze 4-5 tysięcy lat temu. Natomiast C. antiquitatis zniknęły z powierzchni naszej planety prawdopodobnie ok. 5 tys. lat wcześniej. Nosorożec z odchodów hieny Nosorożce włochate były naprawdę potężne. Miały wysokość dwóch metrów i pięć metrów długości. Ważyły nawet ponad trzy tony. Można było je spotkać w całej Eurazji, od Syberii po południowe krańce kontynentu. Naukowcy dysponują ich szczątkami pochodzącymi z różnych stanowisk archeologicznych. Jednak DNA nosorożców włochatych dotychczas udało się pozyskać wyłącznie z okazów odnalezionych na Syberii. Teraz to się zmieniło. Grupa badaczy donosi w artykule opublikowanym w czasopiśmie „Biology Letters” o rekonstrukcji mitochondrialnego DNA nosorożca włochatego, który kiedyś wędrował po Europie. Jego materiał genetyczny zachował się w nietypowym miejscu. W skamieniałych odchodach wymarłej hieny jaskiniowej (Crocuta crocuta spelea). Co nam mówią koprolity Skamieniałe odchody, czyli fachowo – koprolity – dla archeologów i paleontologów stanowią bardzo cenne znalezisko. Dzięki nim można odtworzyć, czym odżywiali się dawni ludzie albo prehistoryczne zwierzęta. A także np. jakie pasożyty je atakowały. To jednak nie wszystko. Jak się okazuje, ze skamieniałych kup można też pozyskiwać DNA. I to niekoniecznie tego gatunku, który pozostawił po sobie odchody. Prehistoryczne zwierzęta – jakie gatunki chodziły po Ziemi i czy któreś z nich żyją do dziś? Prehistoryczne zwierzęta kojarzą się przede wszystkim z dinozaurami. Trzeba jednak pamiętać, że zanim nastała era wielkich gadów, świat fauny był już zróżnicowany, podobnie jak po prze... Na DNA nosorożców w koprolitach hien natrafił zespół biologa molekularnego Petera Andreasa Seebera z Uniwersytetu w Konstancji. Naukowcy badali dwie kupy hien pochodzące ze środkowego plejstocenu (czyli z okresu miedzy 300 tys. a 30 tys. lat temu) znalezione na terenie dzisiejszych Niemczech. Koprolity te pochodziły ze zbiorów muzealnych. Co prawda materiał genetyczny zarówno hien, jak i nosorożca, którego zjadły hieny, był uszkodzony, jednak dzięki porównaniom z innymi genomami udało się go częściowo zrekonstruować. Tym samym badacze uzyskali pierwszy genom mitochondrialny (czyli DNA znajdujące się w mitochondriach) nosorożca włochatego z terytorium Europy. Dzięki temu będą mogli porównać go z DNA nosorożców syberyjskich i sprawdzić, czy zwierzęta te różniły się od siebie i w jakim stopniu. Odkrywczyni koprolitów To jednak nie wszystko. Badacze zwracają uwagę, że koprolity mogą być dla nauki jeszcze cenniejsze, niż dotychczas sądzono. – Wiele obiektów archeologicznych odnalezionych podczas wcześniejszych wykopalisk i znajdujących się w kolekcjach stanowi pomijane dotąd w dużej mierze źródło prehistorycznego DNA – napisali w swojej pracy. Przez obiekty mają tutaj na myśli oczywiście skamieniałe kupy. Kto pierwszy wpadł na to, że odchody zwierząt żyjących przed milionami lat mogą przetrwać aż do naszych czasów? Odkrycie koprolitów zawdzięczamy Mary Anning, brytyjskiej poszukiwaczce skamieniałości żyjącej na początku XIX wieku. Mary Anning znalazła pierwszy kompletny szkielet ichtiozaura. I chociaż nie miała formalnego wykształcenia, przyczyniła się znacząco do rozwoju paleontologii. W 1824 roku zbieraczka skamieniałości zauważyła, że w okolicach brzusznej części szkieletów ichtiozaurów często znajduje nietypowe głazy. Uznała, że to bezoary – czyli niestrawione substancje, które pozostają w układzie pokarmowym jako kamienie. Gdy zaczęła je rozłupywać, spostrzegła, że w środku mają kości rybie, łuski, a nawet szkielet małych ichtiozaurów. Na podstawie tych obserwacji paleontolog Wiliam Buckland wywnioskował, że Mary Anning natrafiła na odchody prehistorycznych zwierząt. I to on nazwał je koprolitami. Źrodło: Biology Letters Nasz ekspert Magdalena Salik Dziennikarka naukowa i pisarka, przez wiele lat sekretarz redakcji i zastępczyni redaktora naczelnego magazynu „Focus". Wcześniej redaktorka działu naukowego „Dziennika. Polska, Europa, Świat”. Pasjami czyta i pisze, miłośniczka literatury popularnonaukowej i komputerowych gier RPG. Więcej: magdalenasalik.wordpress.com
Nosorożec włochaty ze Staruni nie jest sam. Lodowce odsłaniają kolejne wymarłe gatunki
Nosorożec włochaty ze Staruni to jedno z najważniejszych odkryć paleontologicznych na terenie dzisiejszej Ukrainy. Jedyny na świecie kompletny egzemplarz tego wymarłego gatunku został odnaleziony prawie 100 lat temu.
W tym artykule: Nosorożec włochaty ze Staruni – co to za znalezisko? Nosorożec włochaty znaleziony na Syberii Jak wyglądał nosorożec włochaty i czym się żywił? Co jeszcze skrywa wieczna zmarzlina? Nosorożec włochaty ze Staruni (wieś w Ukrainie) został wydobyty z kopalni 17 grudnia 1929, a 22 grudnia przewieziono go do Krakowa, gdzie znajduje się do dziś i jest wystawiony w tamtejszym Muzeum Przyrodniczym. Poprzednie odkrycia wskazywały, że kopalnia w Staruni może być miejscem bogatym w dobrze zachowane szczątki zwierząt z plejstocenu. Nosorożec włochaty ze Staruni – co to za znalezisko? 23 października 1929 r. w sztolni staruńskiej kopalni odnaleziono dobrze zachowany okaz nosorożca włochatego. Szczątki zwierzęcia w pozycji odwróconej (na grzebiecie) znajdowały się na głębokości 12,5 m. Późniejsze badania wykazały, że była to młoda samica. Zmarła w wieku około trzech lat. Na jej ciele zauważono pewne uszkodzenia, w tym otwór w brzuchu, przez który wypłynęły wnętrzności. Częściowo trzewia zachowały się w osadzie otaczającym ciało. W wydobycie nosorożca na zewnątrz zaangażowano Wojsko Polskie. W tym samym miejscu znaleziono również szczątki dwóch innych nosorożców włochatych. Szkielety były jednak pozbawione części miękkich. Nosorożec włochaty znaleziony na Syberii Nosorożec włochaty ze Staruni to niejedyne tego typu odkrycie. Inny okaz, pochodzący z czasów późnego plejstocenu, odkryli mieszkańcy wschodniej Syberii. Doskonale zachowane zwłoki prehistorycznego zwierzęcia zostały odsłonięte przez topniejącą wieczną zmarzlinę. Nosorożca włochatego znaleziono w ułusie abyjskim – położonym poza kołem polarnym części autonomicznej rosyjskiej republiki Jakucji. Pierwsze oględziny znaleziska pozwoliły naukowcom oszacować, że nosorożec żył w późnej epoce plejstocenu, czyli między 20 000 a 50 000 lat temu. Odkryty okaz jest doskonale zachowany, a większością narządów wewnętrznych pozostała w stanie nienaruszonym. Tym samym nosorożec należy do najlepiej zachowanych prehistorycznych zwierząt, jakie kiedykolwiek znaleziono w tym regionie – podaje BBC. Paleontolog z Rosyjskiej Akademii Nauk Valery Plotnikov, który jako jeden z pierwszych badał szczątki, powiedział lokalnym rosyjskim mediom, że nosorożec włochaty w chwili śmierci miał od trzech do czterech lat. Prawdopodobną przyczyną śmierci zwierzęcia było utonięcie. Co ciekawe, większość tkanek miękkich nosorożca jest nadal widocznych i dobrze zachowanych, w tym część jelit i genitaliów. – Zachował się również mały róg nosowy. To rzadkość, ponieważ dość szybko się rozkłada – powiedział Plotnikov dziennikarzom Yakutia 24 TV. Jak poinformował naukowiec, na rogu zwierzęcia widniały ślady zużycia, co sugeruje, że nosorożec „aktywnie się nim posługiwał”. Jak wyglądał nosorożec włochaty i czym się żywił? Nosorożec włochaty był gatunkiem nosorożca, który żył w epoce plejstocenu i wymarł około 14 000 lat temu. Było to jedno z najpowszechniejszych dużych zwierząt swoich czasów, występujące w całej Eurazji, od Wielkiej Brytanii po wschodnie części Syberii. Nosorożce włochate miały dwa rogi na pyskach, po jednym wyrastającym z obu stron głowy. Dłuższy przedni zakrzywiał się w górę i mógł osiągać do metra długości. Przetrwanie w zimnym klimacie ułatwiały im grube warstwy futra i warstwę tłuszczu pod spodem. Dieta nosorożca włochatego składała się głównie z trawy, turzyc i innej roślinności trawiastej. Były to zwierzęta zaskakująco zwinne i potrafiły szybko poruszać się po rozległych połaciach stepu. Co jeszcze skrywa wieczna zmarzlina? Po raz pierwszy nosorożec został odkryty w sierpniu przez miejscowego mieszkańca, na brzegu rzeki Tirekhtyakh. To blisko miejsca, w którym w 2014 roku odnaleziono innego młodego nosorożca włochatego. Szacuje się, że wcześniej znaleziony osobnik żył 34 000 lat temu. W ostatnich latach w niektórych częściach Syberii udało się odkryć szczątki mamutów, nosorożców włochatych, źrebiąt, kilku szczeniąt i lwiątek jaskiniowych. Odkrycia tego rodzaju stają się coraz częstsze, ponieważ globalne ocieplenie powoduje topnienie tzw. wiecznej zmarzliny na rozległych obszarach północnych i wschodnich regionów Rosji. Nasz ekspert Mateusz Łysiak Dziennikarz zakręcony na punkcie podróżowania. Pierwsze kroki w mediach stawiał w redakcjach internetowej i papierowej magazynu „Podróże”. Redagował i wydawał m.in. w gazeta.pl i dziendobrytvn.pl. O odległych miejscach (czasem i tych bliższych) lubi pisać nie tylko w kontekście turystycznym, ale też przyrodniczym i społecznym. Marzy o tym, żeby zobaczyć zorzę polarną oraz Machu Picchu. Co poza szlakiem? Kuchnia włoska, reportaże i pływanie.
Chińscy paleontolodzy odkryli nowy gatunek nosorożca olbrzymiego. Czy był to największy ssak na świecie?
Naukowcy nie mają watpliwości, że nowo odkryty gatunek prehistorycznego nosorożca olbrzymiego to największy ssak na świecie, który chodził po lądzie. Mierzył 7 m i ważył ponad 20 ton, czym przewyższał pod tym względem żyrafę czy słonia afrykańskiego.
W tym artykule: Ile ważył pradawny nosorożec? Jak migrowały nosorożce olbrzymie? Nosorożec – ciekawostka Jaki jest największy ssak na świecie? Znaleziona w północno-zachodnich Chinach skamielina czekała na swoje odkrycie aż 26,5 mln lat. Szczątki zidentyfikowano jako kolejny wymarły gatunek nosorożca olbrzymiego – jednego z największych ssaków, jakie kiedykolwiek wędrowały po ziemi. Ile ważył pradawny nosorożec? Na podstawie samej czaszki bardzo trudno jest wywnioskować dokładny rozmiar zwierzęcia, lecz inne odnalezione skamieniałości Paraceratherium sugerują, że stworzenia sięgały nawet 7 m wysokości. Współczesne nosorożce rosną do maksymalnie 2 m, więc różnica jest kolosalna – dosłownie i w przenośni. Na podstawie odkrytych szczątków naukowcy spróbowali ustalić również wagę pradawnych nosorożców, szacując, że mogła wahać się między 11 a 20 tonami, czyli mniej więcej była równa wadze 5 afrykańskich słoni. View oEmbed on the source website Sądząc po pokaźnej czaszce tego giganta, prawdopodobnie był on największym nosorożcem olbrzymim w swoim rodzaju, choć w porównaniu z innymi skamieniałościami nosorożców, nowo odkryty gatunek ma stosunkowo krótki tułów i długą szyję oraz głębszą jamą nosową. Naukowcy twierdzą, że cechy te są bliskie innemu rodzajowi nosorożca – P. lepidum, którego pozostałości znaleziono w Kazachstanie i północno-zachodnich Chinach. Z kolei inny gatunek którego obecność przypisuje się południowym regionom Państwa Środka, zwany P. bugtiense, miał nieco mniejsze ciało i płytszą jamę nosową. Jak migrowały nosorożce olbrzymie? Ślad odnalezionych dotychczas skamieniałości pozwala naukowcom przypuszczać, że niegdyś nosorożce olbrzymie migrowały z Płaskowyżu Mongolskiego do północno-zachodnich Chin i Kazachstanu oraz w dół – do Pakistanu, prawdopodobnie przez Tybet. We wszystkich tych miejscach wyodrębniły się gatunki, które ewolucyjnie przystosowały się do nowego środowiska. Poprowadziło to do ostatecznego rozgałęzienia gatunków w Oligocenie, między 34 i 23 mln lat temu. Analiza filogenetyczna badaczy umieszcza P. linxiaense gdzieś na środku tej trasy, tuż przed tym, jak olbrzymie nosorożce przedostały się przez Tybet. Możliwe, że w tym czasie na tybetańskim płaskowyżu występowała bogata oferta kulinarna lasów i otwartych krajobrazów, a więc nieskończona ilość roślinnej żywności, dzięki której pradawne nosorożce utrzymywały swoje masywne sylwetki. Badacze twierdzą, że dzięki nowym znaleziskom są prawie pewni, że gigantyczny nosorożec musiał przejść przez region Tybetu, a stamtąd, w Oligocenie, mógł dotrzeć na indyjsko-pakistański subkontynent, gdzie również znaleziono ślady innych okazów. Paraceratheriums zakwalifikowano jako część nadrodziny Rhinocerotoidea, do której należą również współczesne nosorożce. Żyły na Ziemi przez 11 milionów lat, lecz jeszcze nie wiadomo, co przyniosło ostateczny kres ich populacji. Wielka Piątka Afryki – jakie zwierzęta należą do Big Five i gdzie można je spotkać? Wielka Piątka Afryki, w skład której wchodzą: lew, lampart, słoń, bawół i nosorożec, to niekwestionowany symbol Czarnego Lądu. Aby afrykańskie safari uznać za w pełni udane, powinno si... Nosorożec – ciekawostka Dziś nosorożce znane są głównie ze swoich rogów, ale tak naprawdę wykształcenie tych prehistorycznie wyglądających przydatków zajęło im trochę czasu. Chociaż ich pierwsi krewni postawili na Ziemi swoje kopyta już 50 mln lat temu, nosorożce zaczęły przypominać te znane nam dzisiaj dopiero 10-7 mln lat temu. W istocie większość ich przodków takowych nie posiadała, a przez najdłuższy czas w swojej linii historycznej starożytne nosorożce bardziej przypominały tapiry. Jaki jest największy ssak na świecie? Bezapelacyjnie największym ssakiem w historii, jaki kiedykolwiek żył na kuli ziemskiej, jest płetwal błękitny, który osiąga długość ponad 30 m i wagę przekraczającą 130 ton. Płetwale, zaliczane do rodziny płetwalowatych, podrzędu fiszbinowców, rzędu waleni, należą do grupy zwierząt migrujących. Zamieszkują wszystkie oceany świata, a najliczniejsze populacje odnotowuje się na półkuli południowej. Badania opublikowano w Communications Biology Ile wiesz o zwierzętach morskich? Oto największe i najdziwniejsze gatunki Zwierzęta morskie są zaliczane do najbardziej fascynujących gatunków, a jednocześnie - do najbardziej tajemniczych. Niektóre z nich są tak wielkie, że mogłyby zawstydzić większość preh...
Wielka Piątka Afryki – jakie zwierzęta należą do Big Five i gdzie można je spotkać?
Wielka Piątka Afryki, w skład której wchodzą: lew, lampart, słoń, bawół i nosorożec, to niekwestionowany symbol Czarnego Lądu. Aby afrykańskie safari uznać za w pełni udane, powinno się zobaczyć Big Five.
W tym artykule: Afrykańska piątka, czyli zwierzęta tworzące Big Five W poszukiwaniu Wielkiej Piątki Spotkanie z Wielką Piątką Afrykańska piątka, czyli zwierzęta tworzące Big Five Wielka Piątka Afryki znana jest ze swojej waleczności, szczególnie, kiedy w grę wchodzi ochrona potomstwa lub gdy zwierzęta same znajdują się w centrum zagrożenia. Dlatego decydującym czynnikiem w ukształtowaniu Big Five nie były osiągane przez zwierzęta kształty czy rozmiary, a trudność w ich upolowaniu. W skład afrykańskiej piątki wchodzi pięć gatunków ssaków, uznanych przez tamtejszych myśliwych za najbardziej niebezpieczne na kontynencie. Są to: Zwierzęta na safari – które gatunki można na nim zaobserwować? Zwierzęta safari należą do najbardziej fascynujących gatunków. Udział w wyprawie to w zasadzie obowiązkowy punkt programu w trakcie urlopu spędzanego w Afryce i jednocześnie - jedna z najw... słoń afrykański – największe współcześnie żyjące zwierzę lądowe; nosorożec czarny – niestety, za sprawą kłusownictwa jego populacja ciągle maleje; bawół afrykański – gatunek, który nigdy nie został nigdy udomowiony; lampart – czwarty pod względem wielkości kot świata; lew – jedyny kot żyjący w stadzie. Pytanie, dlaczego do tego grona nie należy na przykład żyrafa? Odpowiedź brzmi: bo jest za łagodna! Wielka Piątka Afryki została stworzona jeszcze w czasach kolonialnych, kiedy Afrykę masowo odwiedzali biali myśliwi. To oni zrobili ranking zwierząt najbardziej cenionych jako trofea. Jak już wspomnieliśmy, nie chodziło nawet o wielkość. Premiowano zwierzaki najbardziej niebezpieczne dla myśliwego (zwłaszcza ranne), a zarazem trudne do wytropienia i ustrzelenia (chociaż to, jak się zdobycz prezentowała na ścianie rezydencji, też pewnie miało znaczenie). Oczywiście można by się spierać, dlaczego uwzględniono lamparta, a nie geparda, który jest najszybszym ssakiem świata, i dlaczego poszedł w odstawkę hipopotam, który ma na koncie więcej istnień ludzkich niż chociażby lew. W każdym razie tak, jak kiedyś ustalono, tak zostało do dziś. W poszukiwaniu Wielkiej Piątki Jedynie nosorożce robią trochę zamieszania, bowiem w Afryce występują dwa gatunki: białe i czarne (wbrew nazwom nie różnią się kolorem, ale m.in. zachowaniem). Większości turystom jest wszystko jedno, którego zobaczą, ale zdarzają się też „ortodoksi”, którzy do Wielkiej Piątki zaliczają wyłącznie rzadkiego nosorożca czarnego. Wybór krajów, w których można zobaczyć całą Big Five na wolności, nie jest wcale taki duży: Tanzania, Kenia, RPA, Malawi, Namibia, Zambia, Zimbabwe, Demokratyczna Republika Konga, Botswana i Uganda – ale w trzech ostatnich dyskusyjna staje się obecność nosorożca. Poza tym nawet w najbogatszym w życie zwierzęce parku czy rezerwacie niekoniecznie Wielka Piątka musi występować w komplecie. Na przykład w słynnym Etosha National Park w Namibii brakuje bawołu, zaś z bardzo ciekawego parku Chobe w Botswanie niedawno zniknęły nosorożce (ze względu na kłusowników wywieziono je w bezpieczniejsze dla nich miejsce). Kenia to nie tylko safari. Co warto zobaczyć i czym się zachwycić? Kenia to piękny, afrykański kraj, który turystom kojarzy się głównie z safari i podziwianiem dzikiej przyrody. Podróże do Kenii są coraz częstsze. Jak zaplanować podróż do Kenii, by by... Nawet jeśli cała Big Five zamieszkuje na danym terenie, i tak jej wytropienie nie jest łatwe. – To nie zoo! – denerwują się lokalni przewodnicy, kiedy turyści wręcz żądają pokazania im wszystkich tych zwierzaków, bo przecież „biuro im obiecało w programie wycieczki”. Jeżdżąc z grupami na safari jako pilot, miałam sytuacje, kiedy trafialiśmy na całą piątkę w ciągu kilku godzin, kręcąc się w promieniu zaledwie kilku kilometrów. Bywało też i tak, że po dwóch tygodniach jeżdżenia po różnych parkach czegoś wciąż nam brakowało, zwykle lamparta albo nosorożca. Spotkanie z Wielką Piątką Najsłynniejsze parki i rezerwaty, w których występują zwierzęta Big Five: Park Narodowy Krugera w RPA, Serengeti i Ngorongoro w Tanzanii, Masai Mara, Amboseli i Lake Nakuru w Kenii, Zambezi National Park w Zimbabwe. Koszt safari organizowanego przez lokalne agencje to wydatek od ok. 40 dol./os. za 3-godzinne do ok. 100 dol. i więcej za całodniowe. Warto się upewnić, czy w cenę jest wliczona opłata parkowa. Zwierzęta Afryki. Jaki gatunki można spotkać na tym kontynencie? Afryka to miejsce niezwykłe pod wieloma względami. Na Czarnym Lądzie nie brakuje dzikich, pierwotnych obszarów, które pozostają we władaniu natury, nie człowieka. Tamtejsza przyroda, jakże...
Strażnicy parku Krugera w RPA odkryli w ostatni weekend stratowanego przez słonie człowieka. Najpewniej był to jeden z trzech kłusowników uciekających przed strażnikami.
Mężczyźni 17 kwietnia próbowali opuścić teren Kruger National Park na piechotę klucząc w dziczy, ścigani przez policyjny śmigłowiec i oddział z psami. Po drodze porzucili broń i zapasy. W którymś momencie natknęli się niechcący na stado słoni w trakcie godów, czytamy w informacji prasowej. Jeden z kłusowników został pochwycony, drugi choć raniony w oko zdołał zbiec. Trwa za nim pościg. Trzeciego uciekiniera dopadły słonie. Został stratowany, zmarł na miejscu. Na miejscu odzyskano strzelbę i topory. Mężczyźni próbowali upolować nosorożca. Kierujący parkiem Gareth Coleman wezwał osoby mieszkające przy granicach parku by pomogły schwytać zbiega. – Jesteśmy dumni z pracy naszych strażników, lotników i oddziału psów tropiących. Niestety, człowiek niepotrzebnie stracił życie – stwierdził dyrektor. Dzień później, w niedzielę 18 kwietnia zatrzymano trzech kolejnych kłusowników. Mieli przy sobie broń myśliwską dużego kalibru z tłumikami i amunicję. - Z punktu widzenia walki o zachowanie nosorożców przy życiu to był udany weekend walki. Cieszymy się, że nasi strażnicy ujęli sprawców zanim zdołali zabić jakiekolwiek zwierzę. Tego typu akcje zawsze podnoszą morale – czytamy w komunikacie parku Krugera. Niemal dokładnie dwa lata temu kłusownik w parku Krugera został stratowany przez stado słoni a potem zjedzony przez stado lwów. Strażnicy wezwani na miejsce znaleźli jedynie czaszkę i parę spodni.
We Wrocławiu urodził się nosorożec indyjski. Po raz pierwszy w 155-letniej historii zoo
Dokładnie 6 stycznia o godzinie 17.17 pracownicy wrocławskiego ogrodu zoologicznego powitali na świecie nowo narodzonego nosorożca indyjskiego. To nie tylko pierwsze narodziny osobnika tego gatunku w historii zoo we Wrocławiu, ale też nadzieja dla zagrożonego gatunku.
Nowo narodzona samiczka nosorożca jest córką Maruški i Manasa – pary połączonej przez wrocławski ogród zoologiczny w 2019 roku. Na narodziny samiczki pracownicy zoo przygotowywali się od dawna, bowiem ciąża u tego gatunku trwa aż 16 miesięcy. – Tak się złożyło, że dostałam chyba najlepszy prezent jaki mogłam sobie wymarzyć, bo tego dnia obchodziłam urodziny. Poród przebiegł szybko, a Maruška od razu wiedziała co robić, choć to jej pierwsze młode – opowiada Justyna Nowicka, opiekunka zwierząt we wrocławskim zoo, która jako pierwsza zauważyła, że rozpoczyna się poród. Opiekunka wezwała lekarzy weterynarii, którzy asystowali matce oraz małej samiczce w najtrudniejszych chwilach. Mała jest cała i zdrowa, ale zwiedzający na razie nie będą mogli oglądać jej na żywo. Za to zoo postanowiło zorganizować zwiedzanie online, dzięki czemu już w środę 13 stycznia każdy chętny będzie mógł wirtualnie „odwiedzić” rodzinę nosorożców i podejrzeć jak radzi sobie nowy członek stada. – (Samiczka) zostanie z nami co najmniej dwa lata, więc będzie jeszcze okazja. Na razie musimy poczekać aż trochę podrośnie i zrobi się cieplej na dworze – dodaje Justyna Nowicka. – Maruška, mimo, że została pierwszy raz matką, zachowuje się wspaniale. Pilnuje córki, karmi i jest bardzo delikatna, co może śmiesznie brzmieć przy zwierzęciu o masie ciała przekraczającej często 2 tony. Na przykład, jak się kładzie, to bardzo uważa, aby małej nie przygnieść, a nawet ją odsuwa rogiem na bok – opowiada o pierwszych wspólnych chwilach prezes zoo, Radosław Ratajszczak. Na stronie ZOO Wrocław można też znaleźć nagranie z porodu i pierwszych chwil matki i dziecka. View oEmbed on the source website Pawilon Terai, który zamieszkuje rodzina nosorożców, powstał we wrocławskim zoo w 2014 roku. Pierwszymi sprowadzonymi do Wrocławia osobnikami były dwa samce – Tarun i Manas. W 2019 roku Tarun wyjechał do Hiszpanii, a do Polski przyjechała 6-letnia samica Maruška, urodzona w czeskim ogrodzie zoologicznym w Pilźnie. Parę połączono po raz pierwszy we wrześniu 2019. Manas, urodzony we francuskim Parc Zoologique Cerza, miał wówczas 10 lat. „Wynikiem” tego jednego spotkania jest samica urodzona kilka dni temu. – Długo czekaliśmy, bo ciąża trwa u tego gatunku około 16 miesięcy. Jesteśmy szczęśliwi, bo to pierwsze narodziny nosorożca w bardzo długiej, 155-letniej, historii naszego zoo. Pewnie nie będą ostatnie, bo nasza para jest młoda i ma przed sobą jeszcze wiele lat życia – podkreśla Ratajszczak. – Ma to duże znaczenie dla przetrwania tych niezwykłych zwierząt, ponieważ w naturze mają właściwie tylko jedną ostoję i jest to Park Narodowy Kaziranga. Niestety park ten, jak i inne w tamtym rejonie, otoczony jest osadami, drogami, plami uprawnymi, które wpływają negatywnie na jego funkcjonowanie. Dodatkowo boryka się ostatnio, na skutek pandemii COVID-19, z problemami finansowymi i wzrostem kłusownictwa. Dlatego proszę, aby pamiętać o dzikich zwierzętach, które są cichymi ofiarami tej pandemii – apeluje prezes ZOO Wrocław. Niebezpieczne parowanie Nosorożce indyjskie można spotkać tylko w 66 ogrodach zoologicznych na świecie, w których mieszka 86 samic i tyle samo samców. W ostatnim roku na świat przyszło zaledwie 7 maluchów. Na małą liczbę urodzeń w hodowlach wpływa fakt, że samice osiągają dojrzałość płciową dopiero około 6-8 roku życia, ciąża trwa aż 16 miesięcy, a młode pozostaje pod opieką matki nawet 3 lata. Kolejny problem to łączenia par. Samce żyją w naturze samotnie, samice zaś w stadach z młodymi. Łączą się tylko w okresie rui i może to być niebezpieczne. Trzeba być bardzo czujnym podczas łączenia w hodowli, by w przypadku problemów od razu zareagować – czytamy na stronie ZOO Wrocław. Ogromnym wyzwaniem w hodowli nosorożców są też koszty. Wybiegi wewnętrzne, zewnętrzne, baseny oraz błotne „taplowiska” wymagają sporych nakładów. Nosorożce – co oczywiste ze względu na ich ogromne gabaryty – potrzebują też ok. 25 kilogramów pożywienia dziennie. Wrocławskie zoo od lat angażuje się w ochronę nosorożców indyjskich w środowisku naturalnym. Wspierało m.in. Park Narodowy Kaziranga w Indiach, gdzie występuje największa wolno żyjąca populacja tego gatunku. Zaś Fundacja Dodo wspiera Park Narodowy Manas położony nieopodal. To właśnie od nazwy tego parku pochodzi imię ojca nowo narodzonej samiczki nosorożca. Chcąc wesprzeć ochronę nosorożców można odwiedzić wrocławskie zoo wybierając bilety NA RATUNEK lub przekazując darowiznę na rzecz Fundacji Dodo.
Młode niezwykle rzadkich nosorożców zaobserwowane w Indonezji. Nadzieja na przyszłość gatunku
Helen i Luther, niemowlęta krytycznie zagrożonego wyginięciem gatunku, wywołały uśmiech na twarzach badaczy. Zaobserwowane w indonezyjskim parku narodowym młode pozwalają optymistycznie spojrzeć na przyszłość gatunku.
Przedstawiciele nosorożców jawajskich - gatunku krytycznie zagrożonego wyginięciem - doczekali się potomstwa. Nowonarodzona samica o imieniu Helen i samiec Luther były widziane wraz z matkami na materiałach filmowych zarejestrowanych przez prawie sto fotopułapek zainstalowanych w parku narodowym Ujung Kulon w Indonezji. Obserwacje prowadzono w okresie od marca do sierpnia 2020 roku - podały władze parku w niedzielnym oświadczeniu. Po latach stałych spadków w populacji tych rzadkich ssaków, pojawienie się młodych daje nadzieje na przyszłość gatunku. Ich łączna liczba sięga w tym momencie 74 osobników. Prowincja Banten Ujung Kulon, najbardziej na zachód wysunięty kraniec Jawy, to ostatnie naturalne siedlisko nosorożców jawajskich. Znajduje się tu sanktuarium o powierzchni ok. 5100 hektarów porośnięte bujnymi lasami deszczowymi, poprzecinane przez słodkowodne strumienie. Rząd indonezyjski rozważa jednak przeniesienie nosorożców na inne tereny Jawy i Sumatry ze względu na niebezpieczne sąsiedztwo aktywnego wulkanu Krakatau. - Te narodziny niosą ze sobą wielką nadzieję na przyszłość krytycznie zagrożonego wyginięciem wyjątkowego nosorożca jawajskiego - powiedział Wiratno z indonezyjskiego ministerstwa środowiska. To szczególna informacja, tym bardziej że 22 września obchodzimy Światowy Dzień Nosorożca. Obchody mają podkreślić trudną sytuację zwierząt i zwrócić uwagę na działania mające na celu ochronę tego gatunku. Kłusownictwo, postępująca urbanizacja i związane z nią zanieczyszczenia sprawiły, że zwierzęta znalazły się na skraju wyginięcia. Jak podaje WWF, na świecie żyje obecnie pięć gatunków nosorożców, z czego trzy są krytycznie zagrożone. Źródło: sciencealert.com
Pandemia to raj dla kłusowników. Botswana ewakuuje nosorożce
Walcząc z trwającymi aktualnie powodziami, pracownicy rządowi w północno-zachodniej Botswanie robią wszystko, co w ich mocy, by ewakuować kilka ostatnich czarnych nosorożców z rozległej delty Okavango. Akcja mająca na celu odnalezienie i przemieszczenie zwierząt jest skutkiem co najmniej 6 zabójstw nosorożców z rąk kłusowników w marcu tego roku.
“Urzędnicy z Botswany uważają, że ewakuacja zwierząt jest niezbędna, ponieważ coraz bardziej obawiają się, że kłusownicy są ośmieleni brakiem turystów w Okavango, który wynika z pandemii koronawirusa” – powiedział Dereck Joubert, który wraz z żoną Beverly prowadzi w Botswanie nonprofitową organizację "Rhinos Without Borders", zajmującą się przenoszeniem zagrożonych kłusownictwem nosorożców z RPA na uznane za bezpieczniejsze dla zwierząt obszary Botswany. Zredukowana obecność ludzi ułatwia nielegalne polowania w niewidocznych miejscach, a według danych Botswańskiego Ministerstwa Środowiska, Ochrony Zasobów Naturalnych i Turystyki w samym kwietniu aż sześciu kłusowników zostało tam zastrzelonych przez organy ścigania. "Ministerstwo jest bardzo świadome, że kłusownicy mogą próbować wykorzystać brak ruchu turystycznego na odległych obszarach do prowadzenia nielegalnej działalności" – napisał rząd Botswany w swoim oświadczeniu prasowym z końca kwietnia, dodając, że w ostatnim miesiącu podwoił wysiłki na rzecz zwalczania kłusownictwa, w wyniku których przez cały miesiąc u nie stwierdzono żadnych prób podjęcia takiej aktywności. To nie pierwszy raz, kiedy Botswana mierzy się z widmem wyginięcia czarnych nosorożców. W 1992 roku z rąk kłusownika zginęło ostatnie miejscowe zwierzę i dopiero na początku nowego tysiąclecia postanowiono odbudować populację tych nosorożców w delcie Okavango, sprowadzając niewielką liczbę osobników z krajów Afryki Południowej. Trwająca akcja ewakuacji nosorożców jest niezwykle pilna, ponieważ pracownicy próbują wykonać zadanie przed pełnią księżyca. Jak wyjaśnił wspomniany wcześniej Dereck Joubert, kiedy na początku maja księżyc będzie w pełni, jego jasne światło ułatwi kłusownikom odnalezienie i zabicie nosorożców bez światła latarki. A właśnie to światło najbardziej ułatwia nocnym strażnikom namierzenie nielegalnie polujących osób. Do akcji ewakuacyjnej włączyła się również organizacja Joubertów, która pomaga w transporcie zwierząt i wypożycza botswańskim organom niezbędne do tego przedsięwzięcia sprzęty. Z powodu ulewnych deszczy i powodzi znalezienie nosorożców jest szczególnie trudne, więc urzędnicy namierzają je z powietrza, a następnie wysyłają ciężarówki wszędzie tam, gdzie drogi są przejezdne. Cel podróży nosorożców z Botswany pozostaje poufny. "Mogę tylko powiedzieć, że podejmujemy niezbędne środki w celu ochrony naszych nosorożców" – powiedział Cyril Taolo, dyrektor zarządzający Departamentu Przyrody i Parków Narodowych w Botswanie, który odmówił podania konkretnych informacji na temat ewakuacji – "Nie mogę mówić o szczegółach trwającej operacji". Szacuje się, że w całej Afryce jest około 20 000 białych nosorożców, lecz tylko około 4500 czarnych, nad którymi wisi widmo wyginięcia. Oba te gatunki żyją w Okavango, ale obecnie tylko krytycznie zagrożone nosorożce czarne są ewakuowane w bezpieczne miejsce. W zeszłym roku kłusownicy zabili tu ponad 20 ze wszystkich nosorożców, a rok 2000 osiągnął ten wynik już w ciągu pierwszych czterech miesięcy. Mimo to Botswanę uważa się za jedno z najbezpieczniejszych miejsc dla tych zwierząt w Afryce.
Powódź w indyjskim parku narodowym. Zginęły dziesiątki zwierząt
Ponad 100 dzikich zwierząt, w tym co najmniej osiem rzadkich nosorożców pancernych, zginęło w powodzi, do jakiej doszło w parku narodowym w północno-wschodnich Indiach.
Park Kaziranga w stanie Assam jest domem dla największej na świecie populacji nosorożców pancernych, inaczej zwanych nosorożcami indyjskimi. Gatunek ten na przełomie XIX i XX wieku był zagrożony wyginięciem. 1961 roku w Azji żyło tylko 600 okazów tego gatunku (440 na terenie Indii i 160 w Nepalu). W związku z wprowadzoną ochroną, w 2006 roku populacja wynosiła już 2575 osobników i wciąż wzrastała. Korzystny trend dla nosorożców indyjskich został odwrócony przez tegoroczne deszcze monsunowe. Silne opady spowodowały, że prawie 85 proc. powierzchni Parku Narodowego Kaziranga znalazło się pod wodą. View oEmbed on the source website Park, który znajduje się na Liście Światowego Dziedzictwa UNESCO, jest domem dla co najmniej 2400 nosorożców. Przedstawiciele parku poinformowali, że w czasie powodzi utonęło osiem nosorożców pancernych, a jeden inny osobnik zmarł w ubiegłym miesiącu z przyczyn naturalnych. Dziesiątki innych zwierząt – w tym jelenie, bawoły i jeżozwierze – również poniosło śmierć z powodu nagłych ulew i powodzi. Większość z nich zmarło w wyniku utonięcia. Wiele zwierząt zginęło także pod kołami samochodów, gdy w panice próbowały uciekać z zalanego terenu. Władze parku nie wykluczają, że ostateczny bilans tragedii będą mogły podać, gdy sytuacja zostanie w pełni opanowana, a teren parku uprzątnięty i skontrolowany. View oEmbed on the source website Setki tysięcy przesiedlonych Powódź jaka nawiedziła indyjski region Assam, a także Nepal i Bangladesz, zagroziła nie tylko zwierzętom żyjącym na tym terenie, lecz także okolicznym mieszkańcom. Jak podają władze, na skutek kataklizmu 200 osób zginęło, a kilkaset tysięcy zostało przesiedlonych w bezpieczne rejony. Co najmniej 79 osób zmarło w ostatnich tygodniach w samym Assam, podczas gdy w Nepalu odnotowano 117 zgonów. W całym Assam ulewne deszcze zalały tysiące wiosek, a w celu zapewnienia schronienia wysiedlonym utworzono setki obozów humanitarnych. View oEmbed on the source website Powodzie i osuwiska są częstym zjawiskiem podczas monsunów w północno-wschodnich Indiach i krajach sąsiednich. Jednak tegoroczne powodzie nawiedziły Indie, gdy kraj walczy o powstrzymanie rozprzestrzeniania się koronawirusa. Dotychczas odnotowano tam ponad milion przypadków zakażeń, tym samym Indie stały się trzecim krajem na świecie pod względem liczby chorych. Władze Indii podały, że powodzią zostało – w różnym stopniu i w różny sposób – dotkniętych ponad 2,6 miliona osób.
Zaginione giganty. Co się z nimi stało? [REPORTAŻ]
Kangury wysokie na dwa metry, wombaty rozmiarów nosorożca, ogromne nielotne ptaki i drapieżniki, które na to wszystko polowały: oto zwierzęta panujące niegdyś na kontynencie australijskim. Gdy przybyli tu ludzie, większość z nich zniknęła. Czy dopadły je w końcu skutki epoki lodowej? A może to ludzie wytępili olbrzymie kręgowce?
JASKINIE NARACOORTE ZNAJDUJĄ SIĘ W IDYLLICZNEJ KRAINIE WINNIC W AUSTRALII POŁUDNIOWEJ, cztery godziny jazdy z Adelaide pustymi drogami na południe. Winorośl krzewi się tam bujnie na czerwonej glebie, leżącej na porowatym podłożu wapiennym jak polewa na torcie. Krajobraz jest piękny, ale zdradliwy. Tutejszy grunt jest usiany mniejszymi i większymi dziurami. Przepastne wilcze doły pochłonęły już niejednego wałęsającego się nocą kangura. Pewnego dnia w 1969 r. łowca skamieniałości Rod Wells przybył tu, żeby rozejrzeć się w grocie zwanej Jaskinią Wiktorii. Wyposażona w schodki, poręcze i oświetlenie elektryczne, od dawna była turystyczną atrakcją. Wells z kilkorgiem kolegów zapuścił się jednak poza obszar udostępniony do zwiedzania, w ciemne, wąskie korytarze. Gdy grotołazi poczuli powiew od strony zwaliska rumoszu, wiedzieli, że za nim musi być następna komora. Wells i jeden z jego towarzyszy przecisnęli się do niej. Na rozległym płaskim dnie z czerwonej gleby poniewierały się dziwne przedmioty. Wells nie od razu zdał sobie sprawę, że ma przed oczami kości. Bez liku. Zgromadziły się tu szczątki co najmniej 45 tys. osobników zwierząt, które wpadły do naturalnego wilczego dołu. Niektóre pochodziły od stworzeń większych i groźniejszych niż wszystko to, na co możemy się w Australii natknąć dzisiaj. To przedstawiciele tzw. megafauny – wielkie kręgowce, które panowały na kontynencie w plejstocenie. Na tego typu stanowiskach w różnych miejscach Australii paleontolodzy natrafili już na skamieniałe szczątki ogromnego węża, wielkiego nielotnego ptaka, torbacza rozmiarów nosorożca oraz wysokiego na dwa metry kangura o krótkim pysku. Znaleziono też pozostałości czworonoga podobnego do tapira, ziemno-wodnego stwora w typie hipopotama, sześciometrowej jaszczurki, która polowała z zasadzki i połykała swoje ofiary w całości. Wielkie kręgowce odgrywały zasadniczą rolę w ekosystemach. A potem nagle zniknęły. Pod ziemię zapadły się niemal wszystkie zwierzęta o masie ponad 45 kg. Co je wykończyło? Biorąc pod uwagę, jak wiele atramentu pochłonął temat wyginięcia dinozaurów, dziwić może, że równie wiele szumu nie robi się wokół wielkich kręgowców plejstocenu – stworzeń, które nie tylko miały ogromne rozmiary, lecz także współegzystowały z ludźmi. Prehistoryczni wojownicy nigdy nie dźgali oszczepami tyranozaura, chyba że w komiksach. Tymczasem na mastodonty polowali naprawdę. Zagłada dużych kręgowców w Ameryce – mamutów, gigantycznych wielbłądów, wielkich niedźwiedzi krótkopyskich, ogromnych pancerników, prałosi, gliptodonów, tygrysów szablastozębych, wilków strasznych, wielkich megateriów (leniwców naziemnych) – wydarzyła się wkrótce po przedostaniu się na ten kontynent pierwszych ludzi, czyli około 13 tys. lat temu. W latach 60. XX w. paleontolog Paul Martin sformułował tzw. hipotezę blitzkriegu. Jego zdaniem prehistoryczny Homo sapiens, rozprzestrzeniając się w obu Amerykach ze swoimi dzidami o kamiennych ostrzach, siał spustoszenie wśród zwierząt, które nigdy nie zetknęły się z „utechnicznionym” drapieżnikiem. Niemniej jednak zagłada, choć szybka, nie była gruntowna. Pewne gatunki ocalały: w Ameryce Północnej jelenie, widłorogi, baribale i bizony, a niedźwiedź brunatny i niedawno przybyły na kontynent łoś oraz jeleń wapiti nawet powiększyły zasięgi. W Ameryce Południowej utrzymały się jaguary i lamy. Natomiast w Australii największym zwierzęciem, które przetrwało, jest kangur rudy. Co się stało z dużymi kręgowcami Australii, pozostaje jedną z największych zagadek paleontologii. Przez lata naukowcy obwiniali o ich zagładę zmiany klimatu. I rzeczywiście, Australia wysychała przez milion lat z górą, więc duże zwierzęta stanęły w obliczu ubożenia szaty roślinnej na wielkich obszarach. Natomiast paleontolog Tim Flannery przypuszcza, że ludzie, którzy pojawili się w Australii około 50 tys. lat temu, polowali z użyciem ognia, co doprowadziło do szybkiego wylesienia kontynentu i zakłóceń cyklu hydrologicznego. Zdaniem Flannery’ego musiało się wydarzyć coś dramatycznego, coś, co spowodowało, że dominujące w ekosystemach duże zwierzęta nagle (na ile nagle – to wciąż przedmiot sporów), mniej więcej 46 tys. lat temu, czyli tuż po najeździe inteligentnego drapieżnika wyposażonego w narzędzia, po prostu zniknęły. W 1994 r. Flannery wydał książkę pt. The Future Eaters (Zjadacze przyszłości), w której przedstawił australijską wersję hipotezy blitzkriegu. Postawił nawet ogólniejszą tezę: ludzkość to pierwszy gatunek istoty żywej, który zajmuje się rujnowaniem ekosystemów, podkopywaniem własnej przyszłości. Książka Flannery’ego wywołała wiele sprzeciwów. Niektórzy uważali, że jej wymowa uderza w Aborygenów, których przecież stawia się za przykład życia w harmonii z przyrodą. Ale podstawowy kłopot z tezą Flannery’ego polega na tym, że nie ma ani jednego bezpośredniego dowodu na to, że ludzie zabijali którekolwiek z tych dużych zwierząt. Mógłby to być szkielet przedstawiciela rodzaju Diprotodon z krzemiennym grotem utkwionym między żebrami albo stos kości lwa workowatego w sąsiedztwie węgla drzewnego z ogniska. Z obu Ameryk takie znaleziska są znane. Z Australii zaś nie. Jak podkreśla jeden z krytyków koncepcji Flannery’ego, Stephen Wroe z Uniwersytetu Nowej Południowej Walii: – Gdyby to miała być sprawa o morderstwo, materiał nie nadaje się na akt oskarżenia. Sąd by to wyśmiał. Zaproponowany przez Flannery’ego model zagłady australijskiej fauny dużych zwierząt ma jeszcze jeden mankament: jak ludzie uzbrojeni tylko w dzidy i ogień byli w stanie wytępić tak wiele gatunków, i to gruntownie? Było ich przecież stosunkowo niewielu, parę tysięcy, a musieliby wybić do nogi populacje zwierząt zamieszkujących najróżniejsze siedliska i zakątki kontynentu. Zagłada to zagłada: nie ma tych, co przeżyją. Dyskusje o wielkiej plejstoceńskiej faunie obracają się w dużej części wokół metod datowania szczątków kopalnych i osadów, w których owe szczątki tkwią. Zasadnicza sprawa to określenie czasu. Gdyby naukowcy zdołali wykazać, że wielkie kręgowce wymarły szybko, w ciągu kilkuset czy jednego–dwóch tysięcy lat po przybyciu na kontynent ludzi, byłaby to mocna poszlaka, że istnieje między tymi dwoma wydarzeniami związek przyczynowo-skutkowy. Flannery twierdzi, że dodatkowych wskazówek dostarczają wyspy. Niektóre gatunki dużych kręgowców przeżyły na Tasmanii dłużej, aż do chwili, gdy obniżenie się poziomu oceanów umożliwiło ludziom dotarcie na wyspę, ok. 40 tys. lat temu. Analogicznie było z mamutami na Syberii i wielkimi leniwcami naziemnymi w Nowym Świecie, które też znalazły sobie ostoje na wyspach. Argumentacja opiera się tu na braku dowodów archeologiczno-paleontologicznych na długotrwałą koegzystencję ludzi i dużych kręgowców. Gdyby jednak udało nam się dowieść, że ludzie i duże kręgowce żyli obok siebie przez tysiące czy dziesiątki tysięcy lat, wtedy postulat, iż to człowiek był przyczyną wymierania, stałby się co najmniej wątpliwy. A już na pewno nie do utrzymania byłyby poglądy w stylu Martina i Flannery’ego, o zmasowanym, błyskawicznym wybiciu wielkich kręgowców. Niewykluczone jednak, że pewne stanowisko wykopalisk w australijskim interiorze dostarczy nowych dowodów. Tyle że nie wiemy jeszcze, na poparcie jakiej hipotezy. CUDDIE SPRINGS to jezioro okresowe leżące w Nowej Południowej Walii. W roku 1878 pewien rolnik drążąc studnię, natknął się tam na kości wielkiego zwierzęcia. Dzisiaj najwięcej do powiedzenia o miejscowych znaleziskach ma dr Judith Field. W 1991 r. prowadząc tu wykopaliska po raz pierwszy, znalazła kości wielkich kręgowców obok kamiennych narzędzi człowieka. Było to odkrycie na czołówki gazet. Badaczka twierdzi, że na takie współwystępowanie natrafiła w dwóch warstwach osadów – jednej sprzed 30 tys., drugiej sprzed 35 tys. lat. Jeśli datowania są ścisłe, oznacza to, że ludzie i wielkie zwierzęta w Australii żyły obok siebie przez 20 tys. lat. – Znaleziska z Cuddie Springs wykazują, że mamy do czynienia z długotrwałą koegzystencją ludzi i dużych kręgowców – twierdzi Field. Tymczasem jej naukowi oponenci utrzymują, że to nieprawda. Ich zdaniem skamieniałe szczątki przemieściły się – pod wpływem różnych czynników – z warstw, gdzie pierwotnie się znajdowały do osadów młodszych. Bert Roberts, który w 2001 r. ogłosił wspólnie z Flannerym artykuł sugerujący, że to ludzie byli przyczyną wymarcia wielkich kręgowców, badał ziarna piasku z Cuddie i twierdzi, że znalazł bardzo młode ziarna wymieszane z prawdopodobnie znacznie starszymi skamieniałościami. Wyciąga z tego wniosek, że datowanie stratygraficzne nie jest tu dokładne. Inny australijski naukowiec Rainer Griin, który zajmował się datowaniem skamieniałości z tego stanowiska, popiera Robertsa: – Na tym stanowisku widać wyraźne oznaki zaburzenia warstw. Jest możliwe, że ludzie i wielkie kręgowce występowały razem. Nie przeczę. Ale dowieść tego nie sposób – podkreśla. Field zażarcie broni swojej interpretacji i twierdzi, że jej krytycy nadmiernie się przywiązali do hipotezy, że przyczyną wyginięcia wielkich kręgowców są ludzie. Niestety, w czasie gdy przebywałem w Australii, Cuddie Springs stało pod wodą i miejsce wykopalisk było niedostępne. Dlatego też zdecydowałem się pojechać z dr Field na inne słynne stanowisko na tym samym mniej więcej obszarze – do jaskiń Wellington Caves. Z Sydney jechaliśmy samochodem pięć godzin przez Góry Błękitne, krainę przypominającą łagodne wzgórza środkowej Kalifornii. Zatrzymaliśmy się na parkingu przed jaskiniami, u stóp gigantycznego stwora z włókna szklanego, podobizny wombatopodobnego torbacza z rodzaju Diprotodon. Był to największy torbacz, jakiego ziemia nosiła. Niezgrabny, ociężały olbrzym o grubych łapach. Udaliśmy się na spotkanie z Mike’em Augee, miejscowym naukowcem, który zaprowadził nas na miejsce, gdzie znaleziono pierwsze szczątki giganta. Była to szeroka dziura w ziemi, pionowy szyb w wapiennym zboczu, dziś przykryty metalową kratą. – To święte miejsce australijskich paleontologów – powiedział Augee. Oto dlaczego: W 1830 r. miejscowy urzędnik George Rankin opuścił się do jaskini na linie uwiązanej do występu w ścianie szybu. Występ w ścianie okazał się skamieniałą kością. Po kilku miesiącach przybył tu mierniczy Thomas Mitchel, zbadał jaskinie i przesłał znalezione skamieniałości Richardowi Owenowi, angielskiemu paleontologowi, który później zdobył rozgłos odkryciem dinozaurów. Owen rozpoznał, że kości z Wellington należały do wymarłych ssaków workowatych. Zapytałem Augee o jego opinię o przyczynach wyginięcia wielkich kręgowców plejstoceńskich. – Wierzę w model Flannery’ego – rzekł. Field zrobiła powątpiewającą minę. – Ale to jaskinia – dodał. – Tu osadów nie da się datować na podstawie węgla drzewnego. To prawda. W jaskiniach woda wymywa materiał, przenosi go z miejsca na miejsce, zaburza osady. Materiał młodszy, ale ciężki wnika w starsze warstwy. Sprawy się komplikują. DANYCH JEST ZA MAŁO, żeby na ich podstawie snuć opowieści o dawnych dziejach – Judith Field podkreśla ten aspekt zgromadzonych przez nią naukowych materiałów. – W Australii znajduje się około 200 stanowisk z późnego plejstocenu. A tylko dla 20 z nich datowania są ogólnie przyjęte. Mamy do czynienia z niezwykle skromną ilością informacji, a na tej kruchej bazie konstruuje się rozbudowane, skomplikowane modele – mówi. Na szczęście w całej Australii działają łowcy skamieniałości, paleontologowie amatorzy. Ich rola w odnajdywaniu szczątków wielkich kręgowców jest nie do przecenienia. Należy do nich Lindsay Hatcher. Spotykam się z nim w pobliżu miejscowości Margaret River, cztery godziny jazdy samochodem z Perth na południe. Hatcher dokonał tam jednego z najważniejszych odkryć szczątków kopalnych ostatnich lat. W 1992 r. postanowił zbadać jaskinię Tight Entrance Cave („Grota o ciasnym wejściu”). Obrał tę samą drogę co większość grotołazów, którzy ją zwiedzali, i stwierdził, że przeciska się przez skamieniałości. – Wszyscy chodzili po ogromnym wymarłym kangurze – opowiadał. Otwór w dnie jaskini okazał się jego oczodołem. Od tamtej pory z Tight Entrance Cave wydobyto ponad 10 tys. kości wielkich zwierząt. Niekiedy łowcy skamieniałości odbywają loty ultralekkimi awionetkami nad Nullarbor Plain – bezdrzewną równiną na południowym wybrzeżu Australii – i za pomocą GPS lokalizują wejścia do jaskiń zauważone z lotu ptaka. Na obszarze Nullarbor odkryto ostatnimi czasy setki jaskiń, a w czterech z nich znaleziono ogromne złoża skamieniałych kości wielkich zwierząt. Hatcher zna też jaskinie, w których można znaleźć prymitywne bumerangi. Jego zdaniem służyły do polowania na nietoperze. Ale i tutaj szczątki dużych zwierząt i pozostałości po ludziach nie występują w tych samych miejscach. Z nielicznymi (tym bardziej ciekawymi) wyjątkami. Mammoth Cave (Jaskinia Mamucia) to atrakcja turystyczna w pobliżu Margaret River. W latach 1909–1915 osady zawierające skamieniałości wydobyto z jaskini i poddano badaniom metodami, które dzisiejszych badaczy napawają zgrozą (– Przede wszystkim szukali szlachetnych kamieni – mówi Hatcher). Mimo wszystko jedno znalezisko wzbudza do dziś duże zainteresowanie: kość udowa, na której jest wyraźne nacięcie. Kopię tej kości wyeksponowano w Jaskini Mamuciej. Hatcher uważa, że nacięcie powstało od ostrego narzędzia. Jego zdaniem Mammoth Cave to idealne schronienie dla ludzi epoki lodowcowej. – Piękne miejsce do życia. Zaciszne. Całoroczny dostęp do wody. Naokoło pełno zwierzyny – opowiada Hatcher, gdy zwiedzamy oświetlone komory jaskini. A może nacięcie na kości powstało od ostrych zębów lwa workowatego? Kwestia interpretacji. Jedno jest pewne: Hatcher będzie szukał nadal, próbując rozwikłać największą zagadkę kontynentu. Dzieje Ziemi odbijają się w osadach geologicznych w sposób przypadkowy, chaotyczny. Kości rozkładają się, wytwory człowieka niszczeją, gleba ulega erozji, klimat się zmienia, lasy wyrastają i znów nikną, rzeki zmieniają koryto. Wszystko ulega zatarciu – jeśli nie całkowitemu, to co najmniej częściowemu. Dlatego też odtwarzamy je na podstawie niepełnych danych. Najdawniejsi mieszkańcy Australii wyrażali siebie w malowidłach naskalnych znajdowanych na całym kontynencie. Dołączam do Petera Murraya, paleontologa z Alice Springs. Jedziemy na stanowisko na południe od miasta, gdzie na czerwonym piaskowcu widnieją koliste i zygzakowate symbole. – Bardzo ładne. I tajemnicze – mówi Murray. – Ale nie ma wizerunków dużych zwierząt. Murray badał jednak malowidła z Ziemi Arnhema na północnym krańcu Australii, które przedstawiają zwierzę podobne do wielkiego wymarłego torbacza znanego pod nazwą Palorchestes. Palorchestes bywa porównywany do tapira – miał krótką, ruchliwą trąbę i długi język, podobny do języka żyrafy. W Australii Zachodniej znaleziono inne tajemnicze malowidło, na którym można się domyślać myśliwego z lwem workowatym lub wilkiem tasmańskim – a to duża różnica, bo lew workowaty wyginął dawno, a dużo mniejszy wilk tasmański dotrwał do czasów historycznych. Wieczorem przy kolacji w Alice Springs Murray przyznaje, że w jego zawodzie ciągle ma się do czynienia z interpretacjami: – Znaleziska nie mówią same za siebie. Hipoteza blitzkriegu maluje przerażający obraz ludzi masowo wybijających ogromne liczby zwierząt. Ale możliwe, że odbywało się to jeszcze bardziej złowrogo: zagłada nie przyszła natychmiast, wskutek masowego zabijania, lecz szła drobnymi kroczkami, po trochu, pod wpływem różnych czynników, w tym zmian klimatu, a ludzie nie zdawali sobie sprawy z tego, co się naprawdę dzieje z ich środowiskiem. Jak my dzisiaj. – Tak dawniej, jak i teraz żyjemy w taki sposób, że podcinamy gałąź, na której siedzimy – twierdzi Flannery. Dopiero zaczynamy sobie zdawać sprawę, jak głęboko zmieniamy świat wokół nas i do jakiego stopnia nasza działalność szkodzi niezliczonym gatunkom, a często prowadzi do ich zagłady. KRĘCIŁEM SIĘ PO AUSTRALII parę tygodni. Wędrowałem po buszu, zaglądałem do jaskiń w różnych zakątkach, a w końcu wróciłem do Sydney na podsumowującą rozmowę z Judith Field. Wtajemniczała mnie w kontrowersyjne zagadnienia stratygrafii Cuddie Springs, opowiadała o warstwach, w których tkwią obok siebie szczątki dużych zwierząt i narzędzia wykonane przez człowieka, zagłębiała się w historię naukowych sporów. Słuchałem jej, gdy nagle zapytała: – Ma pan już dość? – Siedziałem z brodą opartą na dłoni i pewnie wyglądałem tak, jakby głowa miała mi zaraz opaść na stół. – Przepraszam, że nie byłam w stanie przedstawić panu tej historii z krystaliczną jasnością – usprawiedliwiała się kilka tygodni później przez telefon. – Ależ nie, sprawa jest krystalicznie jasna – odparłem. – To mętlik idealny.
W Michigan na świat przyszedł nosorożec czarny. Jego gatunek jest zagrożony wyginięciem
Dokładnie 24 grudnia o godzinie 5:40 w Potter Park Zoo w Lansing (Michigan) urodził się samiec nosorożca czarnego. To pierwszy taki przypadek w 100-letniej historii zoo. Nic dziwnego, że został okrzyknięty „bożonarodzeniowym cudem”. Tym bardziej, że nosorożce czarne to gatunek zagrożony wyginięciem.
„Chłopiec” stał na własnych nogach już godzinę po porodzie, a później został nakarmiony przez mamę. Zdjęcia i nagrania z porodu oraz pierwszych chwil jego życia można zobaczyć na facebookowym profilu zoo. Przyjście młodego nosorożca na świat to nie lada wydarzenie. Starania o powołanie do życia kolejnego przedstawiciela tego gatunku władze ogrodu zoologicznego Potter Park podejmowały od lat. W zoo w Lansing mieszka 12-letnia Doppsee, mama małego nosorożca. W 2017 roku, w ramach programu Stowarzyszenia Ogrodów Zoologicznych i Akwariów Gatunkowych (AZA – Association of Zoos and Aquariums Species Survival Plan) sprowadzono dla niej partnera z Teksasu – Phineusa, aby wspólnie mogli spłodzić potomstwo. Starania nareszcie przyniosły skutek i na świecie pojawiło się zdrowe cielę. Młody nosorożec nie ma jeszcze imienia, ale już stał się gwiazdą internetu. Według informacji Potter Park Zoo w niewoli rodzi się nawet mniej niż dwa cielęta nosorożca czarnego rocznie, dlatego każdy noworodek jest „niezbędny dla tej zagrożonej populacji”. – To bardzo ważny moment dla Potter Park Zoo, który kosztował naszych ludzi lata planowania i ciężkiej pracy. Naszym celem jest ochrona nosorożców i nie moglibyśmy być bardziej podekscytowani tym udanym porodem nosorożca czarnego – powiedziała Cynthia Wagner, dyrektor Potter Park. Zabijają dla rogów Nosorożec czarny to gatunek krytycznie zagrożony. Najlepiej pokazują to liczby. W 1900 roku populację tych ssaków w Afryce szacowano na 100 tys. osobników. Do 1981 roku zmniejszyła dziesięciokrotnie i wynosiła zaledwie 10-15 tys. osobników, a w 1995 roku liczbę tę oceniono na 2400 zwierząt. Dzięki staraniom międzynarodowych organizacji prozwierzęcych oraz walce z kłusownictwem na terenie Afryki żyje obecnie ok. 5 tys. nosorożców czarnych – podaje WWF. W ogrodach zoologicznych zrzeszonych w AZA mieszka ponad 50 kolejnych zwierząt, a ludzie starają się wspierać ich rozmnażanie, aby gatunek przetrwał. Głównym zagrożeniem dla nosorożców czarnych są kłusownicy. Zabijają nosorożce dla ich rogów, które – jak wierzą wyznawcy „medycyny Wschodu” – mają ogromne znaczenie dla zdrowia. Sproszkowany róg nosorożca jest uznawany za doskonałe lekarstwo na wiele dolegliwości, mimo że badania wykazały, że w rzeczywistości nie ma żadnych wartości. Składa się wyłącznie z keratyny, czyli budulca paznokcia. Katarzyna Grzelak
Padł ostatni nosorożec sumatrzański w Malezji. Do 2040 roku z Afryki znikną słonie
Śmierć Iman, ostatniej samicy nosorożca sumatrzańskiego w Malezji pokazuje kruchość losu całego gatunku. Na świecie została mniej niż setka tych zwierząt.
Informacje o śmierci zwierzęcia podała minister stanu Sabah ds. turystyki, kultury i środowiska Christine Liew. Iman od momentu schwytania jej w marcu 2014 roku chorowała na nowotwór macicy. Choć zwierzę coraz bardziej cierpiało z powodu powiększających się guzów, jej odejście było dla weterynarzy pewnym zaskoczeniem. Miała ok. 25 lat. Pół roku wcześniej w Sabah padł ostatni samiec tego samego gatunku. Trwające do samego końca próby rozmnożenia nosorożca sumatrzańskiego w Malezji okazały się nieskuteczne. Przed śmiercią pobrano od obu zwierząt i zamrożono materiał genetyczny z nadzieją, na odtworzenie ich w przyszłości. Trzy miesiące temu weterynarze z Malezji zdołali pobrać od niej komórki rozrodcze z nadzieją na współpracę z kolegami z Indonezji przy ratowaniu gatunku przez sztuczną inseminację. Iman w ostatnich latach na skutek różnych urazów i chorób kilka razy oszukiwała śmierć, ale zawsze udawało się ją odratować. Nie tym razem. View oEmbed on the source website Nosorożec sumatrzański to najmniejszy z 5 istniejących na Ziemi gatunków tego zwierzęcia. Niegdyś można go było spotkać nawet w Indiach, ale jego populacja drastycznie zmalała przez masową wycinkę lasów i kłusownictwo. Według Światowego Funduszu na rzecz Przyrody (WWF) na świecie pozostało ok. 80 dziko żyjących osobników, głównie na Sumatrze i Borneo w Indonezji. Według Międzynarodowej Unii Ochrony Przyrody (IUCN) nosorożec sumatrzański, czarny oraz jawajski są krytycznie zagrożonymi gatunkami. Na świecie pozostaje przy życiu 24,5 tys. dziko żyjących zwierząt wszystkich 5 gatunków oraz 1250 w niewoli. Podobny los, ostrzega belgijski WWF, może czekać słonie w Afryce. W nowej kampanii informacyjnej Fundusz wróży ponury los dla tych olbrzymich zwierząt. Mogą one podzielić los mamutów. O ile coś nie zmieni się w naszym ich traktowaniu, mogą zniknąć z kontynentu do 2040 roku. Według szacunków organizacji liczba słoni afrykańskich w ostatnich 4 dekadach zmalała o 70 proc. To przede wszystkim skutek kłusownictwa napędzanego przez nielegalny handel kością słoniową. Choć daleko odeszliśmy od najtragiczniejszego pod względem zabitych zwierząt roku 2011, popyt na kły nie maleje. Co roku zabijanych jest ok 20 tys. osobników. - Ludzie polują na nie zatrutymi strzałami, ale i używają kałasznikowów. W ten sposób zwykle poważnie ranią słonia, ale go nie zabijają. Powalonego unieruchamiają przecinając ścięgna. Potem obcinają najbardziej ”cenne” kawałki ciała i zostawiają konające zwierzę w bólu na pewną śmierć – tłumaczy Pauwel de Wachter, koordynator działań WWF w Afryce Zachodniej. Śmierć słoni uderza w wiele innych gatunków. Cierpi cały ekosystem korzystający z tych olbrzymów, czy to jako rozsiewaczy cennego nawozu czy nawet ubijacza gruntu. Ślady jakie zostawiają na ziemi kształtują środowisko różnych małych zwierząt, od kijanek po ważki. Jan Sochaczewski
Zmarł ostatni samiec sumatrzańskiego nosorożca w Malezji
W tym kraju pozostała już tylko jedna samica. Do tego żyje około 80 osobników w Indonezji.
Obecny status gatunku to CR, ostatni w klasyfikacji przed wymarciem. Tam, zmarły osobnik z Malezji, został znaleziony w 2008 w okolicy plantacji oleju palmowego. Natychmiast został przetransportowany do rezerwatu Tabin. Lokalni opiekunowie starali się zachęcić go do rozmnożenia się z dwiema samicami: złapaną w 2011 roku Puntung oraz mieszkającą tam od 2014 Iman. Niestety, żadna z prób nie przyniosła sukcesu. W 2017 roku niestety konieczne było uśpienie Puntung ze względu na wystąpienie nowotworu. Po śmierci Tam ostatnim przedstawicielem gatunku w Malezji jest samica Iman. Na wolności najprawdopodobniej żyje do 80 osobników nosorożca sumatrzańskiego. Jego naturalne środowisko ulega zniszczeniu, jest trzebiony przez kłusowników. Według zoologów jednym z innych, równie poważnych zagrożeń dla tych zwierząt jest samotność. U samic tego gatunku w przypadku, gdy zbyt długo nie mają dostępu do partnerów, pojawiają się niebezpieczne cysty i zwłóknienia w drogach rodnych. Z czasem może to doprowadzić do niepłodności. Tak stało się w przypadku Iman. W przypadku Puntung brak możliwości zajścia w ciążę tłumaczono ranami zadanymi wcześniej przez kłusowników oraz straconą ciążą na wolności. W sprawie tego gatunku najważniejsze organizacje zajmujące się ochroną nosorożców powołały Symatrzańskie Pogotowie Nosorożcowe. Jego celem jest zgromadzenie jak największej liczby osobników i rozmnożenie ich w bezpiecznej niewoli.
21 rogów nosorożców przechwyconych przez służby. Przemyt wart 5 mln $ udaremniony
Władze Tajlandii poinformowały we wtorek o przechwyceniu na lotnisku w Bangkoku 21 wyjątkowo dużych rogów nosorożców o łącznej wadze ok. 50 kg i wartości 5 mln dolarów. Cenne przesyłki usiłowano przemycić z Etiopii.
Torby ze ściśle zapakowanymi rogami znaleziono w ubiegły piątek w sali, gdzie umieszcza się bagaż losowo wybrany do kontroli. Właścicielkom toreb, dwóm Tajlandkom, które przybyły oddzielnymi samolotami z Addis Abeby, udało się uciec, gdy celnicy przeszukiwali ich bagaże; wysłano za nimi listy gończe. "Skonfiskowaliśmy rogi, najpiękniejsze, jakie dotąd wykryto na tym lotnisku" - napisano w komunikacie. Już drugi raz w ciągu dwóch lat na lotnisku w Bangkoku znaleziono rogi nosorożców. Poprzednie miały wartość ok. 600 tys. dolarów. Na rogach nosorożców zarobić można tyle, ile na narkotykach. Cenę windują Chińczycy, którzy wierzą w to, że sproszkowany róg nosorożca jest lekiem na wiele dolegliwości, a przede wszystkim korzystnie wpływa na potencję. Dlatego większość rogów nosorożca trafia do Chin i Wietnamu. Źródło: PAP
Róg pożądnia. Krwawa wojna z kłusownikami
Strzał z karabinu rozległ się w ciemniejącym lesie akurat w chwili, gdy Damien Mander dotarł do swego ogniska po długim dniu szkolenia nowych strażników leśnych w rezerwacie Nakavango w zachodnim Zimbabwe. W jego głowie natychmiast pojawiła się Basta, ciężarna samica nosorożca czarnego, oraz jej dwuletnie cielę.
Tego popołudnia jeden z jego strażników odkrył ludzkie ślady podążające za tropem tej pary. Basta usiłowała schronić się w głębi buszu, aby wydać na świat najnowszego przedstawiciela swego zagrożonego gatunku. Damien, były snajper Australijskich Sił Specjalnych prezentujący na swym muskularnym ciele imponującą kolekcję tatuaży, łącznie z napisem „Znajdź i Zniszcz” wykonanym gotykiem w poprzek jego piersi, obrócił głowę, próbując określić kierunek, z którego dobiegł strzał. – Tam, przy wschodniej granicy – wskazał palcem mrok. – To brzmiało jak 223 – stwierdził, rozpoznając kierunek i kaliber. Ten nawyk pozostał mu po służbie w Iraku. Potem on i jego strażnicy złapali śrutówki, radiotelefony oraz apteczki i wskoczyli do dwóch land cruiserów. Z rykiem silników ruszyli w noc, licząc, że zdołają odciąć drogę strzelcowi. Strażnicy wychylili się przez okna, nasłuchując drugiego strzału, który oznaczałby, że cielę Basty też zostało zabite. Polowanie na kłusowników Sceneria była dla kłusowników idealna: na niebie półksiężyc, prawie żadnego wiatru. Ślady człowieka wróżyły szczególnie źle. Ekipy kłusowników często płacą tropicielom za odnalezienie nosorożców, podążanie za nimi do zmroku, a następnie podanie przez radio ich pozycji strzelcowi z karabinem o dużej mocy. Kiedy zwierzę jest już powalone, w ciągu kilku minut odrąbuje się dwa rogi z jego pyska, a ogromne cielsko rozrywane jest przez hieny i sępy. Rogi prawie zawsze zostają upłynnione jakiemuś azjatyckiemu kupcowi. Przedsiębiorcza ekipa może wyciąć także płód Basty oraz oczy matki i cielęcia, aby sprzedać je osobom uprawiającym czarną magię, czyli muti. Jeżeli gang jest dobrze zorganizowany, trasę ucieczki będzie osłaniać grupa uzbrojonych mężczyzn gotowych schwytać strażników w zasadzkę. Podczas gdy land cruiser podskakiwał w koleinach, Damien dokonał szybkich obliczeń – jego dwa pojazdy były uzbrojone w dwie przestarzałe śrutówki, do których miał jakiś tuzin pocisków. Sądząc po huku wystrzału, kłusownicy dysponowali większą siłą ognia. Gdyby strażnicy znaleźli ślad i ruszyli za nim piechotą, musieliby się zmagać z polującymi w ciemnościach lwami, lampartami i hienami. Na tylnym siedzeniu jednego z samochodów Benzene, strażnik z Zimbabwe, który od prawie roku pilnował Basty i jej cielęcia, załadował trzy pociski do swojej śrutówki, zwolnił bezpiecznik i wprowadził nabój do komory. – Dla kłusowników jest lepiej, jeśli spotkają lwa, niż jeśli spotkają nas – powiedział, podskakując wraz ze mną na wyboistej drodze. Nosorożcowa wojna Tak oto płynie noc na liniach frontu bezwzględnej i mrocznej wojny nosorożcowej. Wojny, w której od 2007 r. do połowy 2015 r. w RPA zabito ponad 4,5 tys. nosorożców i zastrzelono kilkudziesięciu kłusowników. Krwawym jądrem tego konfliktu jest róg nosorożca, wysoko ceniony składnik tradycyjnych leków azjatyckich. Choć ceny czarnorynkowe bywają bardzo różne, ubiegłej jesieni wietnamscy dilerzy podawali, że wynosiły one ok. 60 dol. za gram. Górna granica tego przedziału jest dwa razy większa od ceny złota i może przewyższać cenę kokainy. Choć obszar występowania dwóch afrykańskich gatunków – nosorożca białego i jego mniejszego kuzyna, nosorożca czarnego – został ograniczony głównie do południowej części Afryki oraz Kenii, liczebność ich populacji obiecująco wzrosła. W roku 2007 liczba nosorożców białych wynosiła 17 470, a populacja czarnych liczyła 4230 osobników, prawie dwa razy więcej niż w połowie lat 90. XX w.... Tekst: Peter Gwin Pełen tekst tego reportażu znajdziecie w lutowym wydaniu National Geographic - 2 (197). Szukajcie go w kioskach!
W RPA znów można handlować rogami nosorożców
Sąd Najwyższy RPA zniósł zakaz handlu rogami nosorożców nałożony przez rząd w 2009 r. Oznacza to uruchomienie handlu wewnętrznego rogami nosorożców.
Werdykt zapadł po skierowaniu do sądu wniosku przez dwóch największych południowoafrykańskich hodowców nosorożców, którzy chcieli obalić rządowe moratorium na krajowy handel rogami tych zwierząt - podały IOL News. Zaalarmowani tym obrońcy zwierząt podkreślają, że zniesienie zakazu na rynku wewnętrznym spowoduje jeszcze większą rzeź nosorożców przez kłusowników. Sędzia Francis Legodi powiedział, że władze RPA przed nałożeniem w 2009 roku moratorium nie przeprowadziły we właściwy sposób odpowiednich konsultacji społecznych. Zauważył też, że liczba nosorożców zabijanych przez kłusowników wzrosła do rekordowych wielkości po tym zakazie. Sędzia przytoczył dane statystyczne: liczba nosorożców zabitych przez kłusowników w 2008 roku, przed zakazem, wyniosła poniżej 100, natomiast w zeszłym roku wybito ponad 1200 tych zwierząt, głównie w słynnym parku Krugera. Allison Thomson, założycielka organizacji zwalczającej w RPA kłusownictwo, wyraziła gorzkie rozczarowanie werdyktem. "W Afryce Południowej nie istnieje krajowy rynek rogów nosorożców, a uruchomienie lokalnego handlu nimi jedynie spowoduje, że rogi będą przemycane przez przestępcze syndykaty na czarny rynek w Wietnamie i Chinach" – napisała Thomson w e-mailu do agencji AP. Międzynarodowy zakaz handlu rogami nosorożców obowiązuje od 1977 roku. RPA proponuje, by na kongresie CITES (Konwencja o międzynarodowym handlu dzikimi zwierzętami i roślinami gatunków zagrożonych wyginięciem), zaplanowanym w Johannesburgu na wrzesień przyszłego roku, poddać pod dyskusję zniesienie tego zakazu. Źródło: PAP