National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2024-08-26T12:07:48.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: Utrata wzroku nie odebrała mu marzeń. Jerzy Płonka zdobywa kolejne szczyty
items: Jak patrzeć przez dotyk? Dziś Światowy Dzień Braille'a
items: Zobaczyć świat. Jak medycyna i nowe technologie dają nadzieję niewidomym
items: Pojedź z nim w trasę. Karol jest niewidomy, ale kocha rower i szuka towarzystwa
items: Chce zdobyć 46 szczytów. Jest niewidomy i ruszył na Mont Blanc
items: Człowiek nietoperz: widzi świat za pomocą dźwięków

Utrata wzroku nie odebrała mu marzeń. Jerzy Płonka zdobywa kolejne szczyty
type: item
date: 2024-08-09T12:24:20.000Z
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: Lifestyle
subject: mont blanc
subject: niewidomi
subject: wzrok
description: Im bardziej tracił wzrok, tym mocniej udowadniał, że może więcej. Choć widzi tylko pięć procent tego co my, Jerzy Płonka zdobywa kolejne szczyty i kompletuje Koronę Europy.
encoded: W tym artykule: Przestałem widzieć, nie oddychać Być jak Chuck Norris W drodze po marzenia Człowiek pająk Życie przed sobą Przypominamy archiwalny wywiad z 2016 roku. Z Jerzym Płonką rozmawiała Katarzyna Kachel. Czasami można pomyśleć, że Jurek tylko udaje, że nie widzi. Wtedy na przykład, kiedy wspina się na Mont Blanc, prowadzi zajęcia na ściance wspinaczkowej, jedzie na rowerze do Sandomierza albo biegnie w nowojorskim maratonie. I jeszcze wtedy, kiedy nagle wsiada w pociąg do Sopotu, by wieczorem pomoczyć nogi w Bałtyku. Choć przecież jest luty i minus dwa na termometrze. Czasami pojawia się obawa, że zabraknie odpowiednich czasowników, które oddadzą intensywność i pasję tego wszystkiego, co na co dzień robi 26-letni facet z Krakowa. – Ten „krejzi men”? – Albin Marciniak z Krakowskiego Klubu Podróżników aż szerzej otwiera oczy na dźwięk nazwiska Jurka. – On nawet chodzi do kina, rozumiesz człowieka? Piotr Pogon, znany szeroko z ADHD i różnych ekstremalnych projektów, rozumie. – Nawet znam niewidomego, który tak sobie żonę znalazł – mówi. – Położył jej rękę na kolanie i poprosił: „Opowiedz mi, co widzisz”. Nie wiadomo dokładnie, czy po to Jurek chodzi do kina, ale pewne jest, że bardzo dużo widzi jak na człowieka, który widzieć w sumie nie powinien. Przestałem widzieć, nie oddychać Czy można napatrzeć się na zapas? Jakby wiedząc, że z czasem wszystko będzie tracić intensywność? Jurek urodził się i widział, jego wzrok słabł stopniowo. – Jeszcze w podstawówce czytałem książki, jeszcze grałem w nogę, w kosza, jeździłem na rolkach – opowiada. – Potem zacząłem używać lupy i coraz gorzej dostrzegałem kolegów, z którymi kopałem piłkę. W końcu przestałem rozróżniać cokolwiek. Diagnoza? Degeneracja siatkówki. Zostawił grę w piłkę, ale nie przestał przecież oddychać. – Z czasem zaczęło do mnie docierać, że wcale nie jest fajnie, a właściwie to jest nawet do dupy. I mogłem z tą świadomością zrobić to, co chciałem. Tyle że chciał żyć normalnie, po swojemu, intensywnie. A moż…

jerzy-plonka-niewidomy-alpinista-w-drodze-na-mont-blanc-0608fb3.png
width: 1200
height: 630

Jak patrzeć przez dotyk? Dziś Światowy Dzień Braille'a
type: item
date: 2024-01-04T07:57:14.000Z
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: Edukacja
subject: niewidomi
description: Miał sen, że poleciał w kosmos. Nie było w nim ani obrazów, ani kolorów. Być może to był sen proroczy, bo życie niewidomych bywa kosmiczne. Dzięki wynalezieniu alfabetu Braille'a osoby z dysfunkcją wzroku mają nie tylko dostęp do literatury i sztuki, ale mogą też zdobywać świat.
encoded: W tym artykule: Zobaczyć niewidzialne – 4 poruszające historie Mity o niewidomych Czy niewidomi mają siódmy zmysł? Zapach kobiety i głos kobiety Życie bez zmysłu wzroku Sport niewidomych Jak niewidomi czytali dawniej? Kto wymyślił alfabet Braille'a? Światowy Dzień Braille'a Chociaż do pełnego postrzegania świata człowiek potrzebuje wszystkich zmysłów, najbardziej bolesna jest utrata wzroku. Dostarcza on bowiem mózgowi aż 80% informacji z otoczenia. Czasem jednak pozbawiony bodźców wzrokowych umysł funkcjonować może sprawniej. Niewidomi często są bardziej uzdolnieni matematycznie i potrafią rozwiązywać problemy, z którymi widzący radzą sobie słabiej. Zobaczyć niewidzialne – 4 poruszające historie Wadliwy egzemplarz. Tak o sobie niekiedy mówi Łukasz Żelechowski. Wtedy, gdy ma dobry humor, czyli bardzo często. Stracił oczy, bo, jak żartuje, w inkubatorze nie dawali okularów przeciwsłonecznych. Retinopatia wcześniaków – tak medycyna nazwała chorobę, która zabrała mu wzrok. Dziś Łukasz nie chce widzieć. Bo to byłoby tak, jakby ktoś kazał mu narodzić się na nowo. Właśnie bawi się z córeczką Olgą. Potrafi odczytać z jej twarzy radość, zanim dziewczynka się uśmiechnie. Jolanta Kramarz lubi swoje życie, ale gdyby miała taką możliwość, poprosiłaby o nowe oczy. Być może dlatego, że pod powiekami wciąż ma świat, który zapamiętała z dzieciństwa i który jej się podobał. A może dlatego, żeby wreszcie zobaczyć, jaki właściwie jest ten kolor miętowy. Wzrok zepsuli jej lekarze. Robili to stopniowo, aż otoczyła ją całkowita ciemność. Mogła się załamać. Tyle że jest twardą kobietą i postanowiła wziąć się z rzeczywistością za bary. Marcin Ryszka ma na swoim koncie sukcesy sportowe, przed sobą kolejne wyzwania. Jest niesamowicie wrażliwy na głos, ale jego prawdziwym fetyszem są delikatne dłonie. Kiedy był ostatnio nad morzem, po kilku dniach bezbłędnie rozpoznawał, który z sąsiadów wchodzi po schodach. Każdy przecież stąpa inaczej, z inną siłą, energią, w innym rytmie. Dziewczyny często …

swiatowy-dzien-braille-a-b1d09c8.jpg
width: 1024
height: 684

Zobaczyć świat. Jak medycyna i nowe technologie dają nadzieję niewidomym
type: item
date: 2020-10-09T10:04:56.000Z
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: leczenie
subject: niewidomi
subject: Społeczeństwo
subject: Technologia
subject: Zabiegi
subject: Zdrowie
description: W ostatnich latach ślepotę – przynajmniej częściowo – udało się zwalczyć u niewidomych dzięki postępom w dwóch innych dziedzinach: badaniach nad komórkami macierzystymi i nad bionicznymi implantami. Coraz częściej zastępujemy komórki obumarłe lub uzdrowione zostają uszkodzone komórki siatkówki, co leży u podłoża wielu rodzajów ślepoty. Taki postęp sprawia, że zaczyna się mówić o czymś, co jeszcze 20 lat temu było zupełnie nie do pomyślenia – że już wkrótce raz na zawsze uda się pokonać ślepotę. Czy to marzenie ma choćby nikłe szanse na spełnienie?
encoded: Ślepota – jedna z groźniejszych chorób? Do czego przysłużą się badania? Ślepota dotyka mniej więcej co 200. mieszkańca naszego globu – to 39 mln ludzi. Kolejne 246 mln ma wzrok słaby na tyle, że w dużym stopniu utrudnia im to życie. Ślepota to problem nie tylko ich, ale i kolejnych milionów: krewnych i tych, którzy muszą pomagać niewidomym i niedowidzącym. Już samo to uzasadnia poszukiwania nowych terapii. Oczy przyciągają uwagę także z innego powodu – to bezpieczne miejsce, do którego mamy stosunkowo łatwy dostęp i można w nim testować metody, które później potencjalnie da się wykorzystać w innych miejscach organizmu. Badacze mogą łatwo zajrzeć do oka, by ocenić, co jest uszkodzone i czy leczenie działa. Z drugiej strony właściciel oka może (lub nie) patrzeć nim na świat, co jest najszybszym i najlepszym sprawdzianem właściwego funkcjonowania. Reakcje oka można też mierzyć np. zmianami wielkości źrenicy albo aktywnością elektryczną nerwu wzrokowego. Ponadto przy testach eksperymentalnych terapii w jednym oku drugie zwykle może służyć badaczom za kontrolę i za swoistą „rezerwę” na wypadek, gdyby coś poszło nie tak. Oko może też wiele wytrzymać. Wewnątrz kulistego azylu układ odpornościowy „zawiesza działanie”, a to sprawia, że gałki oczne są przestrzenią „immunologicznie uprzywilejowaną”, tolerancyjną dla agresorów, którzy w innych narządach mogliby być przyczyną niekorzystnych stanów zapalnych. To znaczy, że można tu wypróbowywać rozmaite terapie, np. genowe, bezpieczniej niż gdzie indziej. Neurolodzy uwielbiają oko, bo – jak powiedział mi jeden z nich – to „jedyne miejsce, w którym można zobaczyć mózg bez konieczności wiercenia dziury w czaszce”. Siatkówka, którą można oglądać przez źrenicę, to przecież miseczka neuronów związanych z mózgiem przez nerw wzrokowy. Zresztą całe oko jest w zasadzie wypustką mózgu, która na etapie rozwoju płodowego zawędrowała odeń dość daleko. A że mózg, podobnie jak oczy, też jest narządem „immunologicznie uprzywilejowanym”, terapie,…

niewidome-muzulmanki-czytajace-koran-napisany-alfabetem-braille-a-medan-indonezja-photo-by-lana-priatna-sopa-images-lightrocket-via-getty-images-3f1804c.jpeg
width: 1400
height: 788

Pojedź z nim w trasę. Karol jest niewidomy, ale kocha rower i szuka towarzystwa
type: item
date: 2017-07-26T08:08:23.000Z
creator: redakcja
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: niewidomi
subject: rowery
description: Karol Kowalski w wieku 17 lat zupełnie stracił wzrok, co nie przeszkadza mu w realizowaniu ukochanych pasji. W czasie wakacji szuka towarzystwa do podróży tandemem po pięknych okolicach Giżycka. Skusisz się?
encoded: Karol Kowalski ma wiele pasji, majsterkuje, jest YouTuberem, a nawet... strzela z broni palnej. Jednym z jego ulubionych hobby są wycieczki rowerowe, w które wyrusza tandemem. Jak sam przekonuje, potrafi go naprawić, złożyć i rozłożyć. Jednak do wycieczek potrzebuje towarzystwa. Od kilku dni z pomocą portalu Facebook poszukuje chętnych, którzy mogliby jeździć z nim po okolicach miasteczka Ryn gdzie mieszka. To malownicza miejscowość niedaleko Giżycka, zatem trasy rowerowe w okolicy są naprawdę urzekające! Jeżeli kochacie podróże na dwóch kółkach i chcielibyście dotrzymać towarzystwa Karolowi - skontaktujcie się z nim przez Facebook, pisząc do niego wiadomość. Karol prowadzi kanał na YouTube o nazwie "Ciemność! Widzę ciemność! Ciemność widzę!", gdzie opowiada o swoich pasjach i zaraża entuzjazmem. View oEmbed on the source website

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/76a5df0676cf297c965c386e9247c930f4238682-f38d16e.jpeg
width: 1048
height: 623

Chce zdobyć 46 szczytów. Jest niewidomy i ruszył na Mont Blanc
type: item
date: 2016-08-22T09:48:21.000Z
creator: redakcja
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: niewidomi
description: Istnieją na ziemi byty niezmienne. Jurek Płonka do nich nie należy. Zmiennością świata tego 26-latka z Krakowa rządzą bardzo proste, może nawet pierwotne zasady, by żyć jak się chce. A nawet żyć bardziej. Tak jakby chcieć udowodnić i sobie, i innym, że przeszkody nie istnieją. I to nie tylko dlatego, że się ich nie widzi.
encoded: – Kiedy wydaję ci się, że twoje życie jest do kitu, zamknij oczy i pomyśl, że ja wspinam się na najwyższe szczyty Europy, mając taką ciemność przed oczami. Tyle, że ty możesz swoje oczy teraz otworzyć – mówi. No właśnie. Bo Jurek kompletuje Koronę Europy. 46 najwyższych szczytów Europy. Oczywiście, mógłby siedzieć w domu i narzekać, że jest niepełnosprawny, ale ten facet z Krakowa jest uzależniony od adrenaliny i nowych wyzwań. Mont Blanc zdobył siedem lat temu, po śmierci przyjaciela, ale w sierpniu tego roku wyruszył na górę jeszcze raz, by do swoich sukcesów dołożyć Monte Bianco di Courmayeur (4748 m n.p.m.), najwyższy szczyt włoskich Alp. A ten właśnie najprościej, jakkolwiek to zabrzmi, zdobywać z francuskiego Blanca. Wyprawa, zaplanowana szczegółowo przez Michała Myszę wiodła przez wierzchołek Grauspitz, który góruje nad Lichtensteinem. Udało się go zdobyć za trzecim razem. Drogą wspinaczkową, by uniknąć grani, bo to dla Jurka najgorsza forma terenu. Jurek stanął na nim razem z Michałem Myszą i Krzysztofem Pyrciem. Zobacz miejsca, które Jurek odwiedził! Dzień później ekipa w pełnym składzie, czyli poszerzona o trzy Kaśki: Pyrć, Pigoń i piszącą teraz notatkę z podróży Kaśką Kachel, była już w Chamonix. Cel był prosty: pierwszego dnia dotrzeć do schroniska Tete Rousse (3167m n.p.m.), później do schroniska Gouter (3815 m n.p.m.), stamtąd na szczyt. Byliśmy nieco nonszalanccy, nie mieliśmy zarezerwowanych noclegów, mieliśmy za to wielką chęć zmierzenia się z górą. Potężną i jak się później okazało kapryśną. Pierwszego dnia szczęście nam dopisało. Spaliśmy na pryczach w Tete Rousse. Drugiego dnia po przejściu osławionego kuluaru, w którym na głowy przechodzących spadają kamienie, wspięliśmy się do Gouter. Jurek czuł się coraz gorzej, kaszlał. Szans na łóżko nie było. Nie to jednak było najgorsze. Ku zaskoczeniu wszystkich, w tym także przewodników, kilka godzin przed wyjściem Blanc pokazał nam język. Prognozy pogody, które od dwóch tygodni były dla nas idealne, w j…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/75504a4873c56d51fff59e37512a147470bdd37d-692a8b0.jpeg
width: 4000
height: 3000

Człowiek nietoperz: widzi świat za pomocą dźwięków
type: item
date: 2013-09-22T09:00:00.000Z
creator: Michał Cessanis
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: echolokacja
subject: Lifestyle
subject: niepełnosprawność
subject: nietoperze
subject: niewidomi
subject: Technologia
subject: Wolny czas
subject: Zdrowie
description: Obserwując z zadziwieniem Daniela Kisha, trudno się nie zadumać, jak wiele niewykorzystanego potencjału skrywa ludzkie ciało
encoded: Kish urodził się z rakiem siatkówki. Aby ratować chłopca, w 13. miesiącu życia usunięto mu oczy. Wkrótce potem zaczął kląskać językiem, co pomagało mu w poruszaniu się. Jako dorosły nawiguje głównie za pomocą echolokacji – jak nietoperz. Jest w tym tak dobry, że może jeździć rowerem po ulicy. Jego organizacja World Access for the Blind uczy innych niewidomych kląskania. Michael Finkel: W jaki sposób działa echolokacja u ludzi? Daniel Kish: Fale dźwiękowe są produkowane przez każde kląsknięcie językiem. Odbijają się od otaczających powierzchni i wracają do moich uszu w postaci cichego echa. Mózg przetwarza te echa w dynamiczne obrazy. To niczym rozmowa z otoczeniem. M.F.: Co widzisz oczyma mózgu, kiedy kląskasz? D.K.: Każde kląsknięcie jest jak niewyraźny błysk. Tworzę trójwymiarowy obraz tego, co mnie otacza z każdej strony w odległości kilkudziesięciu metrów. Z bliska potrafię wykryć słupek o grubości 2 cm. Z odległości pięciu metrów rozpoznaję samochody i krzaki. Natomiast na domy wystarczy mi 50 m. M.F.: Jednak ciągle używasz białej laski. D.K.: Mam problemy z wykrywaniem przedmiotów na niskiej wysokości i nierówności podłoża. M.F.: Jak to jest jeździć na rowerze, wykorzystując echolokację? D.K.: To bardzo ekscytujące, ale wymaga pełnego skupienia i ciągłej koncentracji na akustyce otoczenia. Kląskam wtedy dwa razy na sekundę, czyli znacznie częściej niż normalnie. M.F.: Czy odkrywanie świata w ten sposób jest niebezpieczne? D.K.: Wielu ludzi żyje w strachu przed niebezpieczeństwami zagrażającymi ich życiu i zdrowiu, które w dużej mierze są wymyślone. Pomimo mojej namiętności do wspinania się na wszystko jako dziecko, nigdy nie złamałem żadnej kości. M.F.: Jak trudne jest nauczanie echolokacji innych niewidomych? D.K.: World Access nauczył blisko tysiąc osób z ponad 30 krajów. Wielu było zaskoczonych tym, jak szybko robili postępy. Osobiście wierzę, że zdolność echolokacji jest ukryta gdzieś w nas – być może człowiek pierwotny wykorzystywał ją, gdy nie istniało j…

daniel-kish-33aeed5.jpeg
width: 3600
height: 2400