National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2026-08-09T11:04:07.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: Największy miniaturowy świat na Ziemi. Samoloty startują, bolidy pędzą, a pociągi grają melodie
items: Z więzienia trafił na front. Stworzył jedną z najokrutniejszych jednostek SS
items: To jedno z najbardziej niedocenianych miast Niemiec. Jego starówka przetrwała wieki
items: Królewna, która wywołała skandal i zmieniła Dolny Śląsk. Jej dzieła przetrwały pokolenia
items: Niepokojące ostrzeżenia wyłoniły się z dna wysychającej rzeki. To wiadomości sprzed wieków
items: Niemiecka „Nicea Bałtyku” leży tuż za polską granicą. Zachwyca elegancją
items: Tropikalna „wyspa” niedaleko Polski. Przez cały rok panuje tu 26 stopni
items: Mistrzowie epoki lodowcowej. W Niemczech odnaleziono unikatowe figurki ptaków
items: Ogień na cześć „Żelaznego Kanclerza”. Tajemnicza historia dawnych niemieckich wież w obecnej Polsce
items: Skarb rzymskich denarów w Niemczech. Na ich powierzchni wyryto tajemnicze znaki
items: 15 domów w cenie mieszkania? W Niemczech wystawiono na sprzedaż całą wieś
items: 5 najpiękniejszych plaż blisko Polski. Turkusowa woda jest bliżej, niż myślisz
items: Zdumiewające odkrycie w skażonej kopalni. Te bakterie dosłownie jedzą radioaktywny uran
items: Pasażerowie utknęli w samolocie podczas fali upałów. Temperatura sięgała 56 stopni
items: Klimatyczne Bonn przyciąga miłośników historii i muzyki klasycznej
items: Peenemünde skrywa mroczną przeszłość. Nad Bałtykiem wciąż widać jej ślady
items: Historia ukryta w dziurawych czaszkach gęsi. Odkrycie z niemieckiej latryny zaskoczyło badaczy
items: Sekrety jaskini w Bawarii. Naukowcy odkryli, jak rosły neandertalskie niemowlęta
items: Oceanarium, które pozwala zajrzeć w głąb Bałtyku i Atlantyku
items: Akwizgran – cesarskie miasto Karola Wielkiego i historyczna stolica koronacji
items: Augsburg pamięta czasy cesarzy. Dziś łączy renesans i nowoczesność
items: Jak wyglądał kościół, w którym występował Bach? AI przywraca historię
items: Tajemnica sprzed 4000 lat. Dlaczego mężczyzna spoczął w komorze pieca?
items: Nie taki Nosferatu straszny, jak go malują. Dlaczego pająk Zoropsis spinimana w ogóle nie powinien nas martwić?
items: Rydwanem w zaświaty. Archeolodzy przebadali wyjątkowy grób celtyckiego wojownika

Największy miniaturowy świat na Ziemi. Samoloty startują, bolidy pędzą, a pociągi grają melodie
type: item
date: 2026-08-09T11:03:51.000Z
creator: Artur Białek
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: atrakcje turystyczne
subject: kolej
subject: miasta
subject: niemcy
description: Miniatur Wunderland jest czymś więcej niż tylko atrakcją dla najmłodszych. Miejsce oddające hołd kunsztownemu modelarstwu przyciąga wszystkich, którzy szukają realizmu w skali mikro. Jakie atrakcje oferuje ten „świat cudów”? Na to i inne pytania odpowiadamy poniżej.
encoded: Spis treści: Miniaturowy świat w historycznym kompleksie Jak to się zaczęło? Światy tematyczne Potwierdzona hegemonia Neorenesansowy ratusz z końca XIX wieku, kościół św. Michała, Elbphilharmonie, Speicherstadt czy Reeperbahn – te atrakcje z całą pewnością zna większość turystów, którzy mieli okazję odwiedzić Hamburg. Należy jednak podkreślić, że ta lista nie byłaby kompletna bez jeszcze jednego miejsca. Mowa o miniaturowej krainie cudów, czyli o słynnym Miniatur Wunderland – największej na świecie makiecie kolejowej. Miniaturowy świat w historycznym kompleksie Słynny Miniatur Wunderland znajduje się w sercu Speicherstadt – historycznego kompleksu spichlerzy, który w 2015 roku doczekał się wpisu na listę światowego dziedzictwa kulturowego UNESCO. Zabudowa z charakterystycznej czerwonej cegły, wzniesiona pod koniec XIX wieku, tworzy największy na świecie zwarty obszar magazynowy, poprzecinany siecią kanałów portowych. Miniatur Wunderland zajmuje około 10 tys. metrów kwadratowych powierzchni na kilku kondygnacjach, z czego sama makieta obejmuje 1694 metry kwadratowe. W miarę ekspansji zarządca zaczął wynajmować sąsiednie budynki magazynowe, co wymusiło budowę mostu przerzuconego nad kanałem. Jak to się zaczęło? W ostatnim roku XX stulecia bracia Frederik i Gerrit Braunowie, wraz ze swoim partnerem biznesowym Stephanem Hertzem, sformułowali śmiałą koncepcję budowy największej na świecie makiety kolejowej, która miała zadziwiać nie tylko dzieci, ale także dorosłych. Ambicją założycieli było oderwanie modelarstwa od stereotypu hermetycznego hobby i przekształcenie go w uniwersalne medium opowiadania historii. Prace konstrukcyjne rozpoczęły się w grudniu 2000 roku. Już po zaledwie ośmiu miesiącach intensywnego wysiłku zespołowego, 16 sierpnia 2001 roku, ówczesny burmistrz Hamburga – Ortwin Runde – oficjalnie otworzył obiekt dla publiczności. Pierwotna ekspozycja składała się z zaledwie trzech ukończonych światów tematycznych: Niemiec Środkowych, Austrii i fikcyjnego miast…

miniatur-wunderland-GettyImages-85784340-2d78eec.jpg
width: 3000
height: 2087

Z więzienia trafił na front. Stworzył jedną z najokrutniejszych jednostek SS
type: item
date: 2026-08-09T07:58:48.000Z
creator: Artur Białek
subject: Ludzie
subject: II wojna światowa
subject: Naziści
subject: niemcy
subject: zbrodnia
description: Oskar Dirlewanger był człowiekiem wykształconym, wywodzącym się ze statecznej rodziny. Miał wszelkie atrybuty, by wieść normalne, uporządkowane życie. Zamiast tego stał się jednym z największych zbrodniarzy wojennych i dowódcą jednostki, będącej synonimem najgłębszego upadku moralnego w historii wojskowości.
encoded: Spis treści: Wczesne lata życia Wojenna kuźnia brutalności Chaos Republiki Weimarskiej Skandal i obóz koncentracyjny Formowanie zbrodniczej jednostki Zbrodnicze działania Ostatnie walki i upadek Wykształcony doktor i okrutny zbrodniarz w jednej osobie – takie połączenie w dobitny sposób uświadamia głęboką patologię systemowej ideologii III Rzeszy. Zdegenerowany dowódca i jego żołnierze odpowiadali za śmierć ponad 60 tys. osób. Wczesne lata życia Oskar Anton Paul Dirlewanger urodził się 26 września 1895 roku, w usytuowanym w ówczesnym Królestwie Bawarii Würzburgu. Przyglądając się jego korzeniom, trudno doszukać się w nich zwiastunów przyszłej zbrodniczej ścieżki. Rodzina Dirlewangerów, wywodząca się z tradycji szwabskich, była modelowym przykładem ustatkowanej szwabskiej klasy średniej, która w tamtym czasie stanowiła główny filar społeczny i gospodarczy kraju. Jego ojciec August – kupiec i pełnomocnik handlowy – zapewniał rodzinie odpowiedni status materialny, podczas gdy matka, Pauline z domu Herrlinger, zajmowała się „ogniskiem domowym”. Warto podkreślić, że rodzina ta miała silne tradycje związane ze służbą społeczną. Dziadek ze strony ojca praktykował jako chirurg w Stuttgarcie, z kolei dziadek ze strony matki był szanowanym nauczycielem w szkole podstawowej. Ze względu na rozwijającą się karierę zawodową Augusta, w październiku 1901 roku Dirlewangerowie przenieśli się do Stuttgartu. Młody Oskar, od 1901 roku, uczęszczał tam do szkoły podstawowej, a następnie do klasy przygotowawczej. W 1906 roku kolejna przeprowadzka, tym razem do Esslingen am Neckar, sprawiła, że podjął naukę w miejscowym gimnazjum, znanym dziś jako Georgii-Gymnasium. Wojenna kuźnia brutalności Edukację na poziomie średnim zakończył w 1913 roku. Młody absolwent chciał podjąć studia prawnicze i zostać urzędnikiem administracji państwowej. Bieg historii miał jednak zniweczyć te plany. Zgodnie z ówczesnym obowiązkiem obywatelskim, 1 października 1913 roku (zaledwie kilka miesięcy po maturze) Osk…

Oskar-Dirlewanger--a43060d.jpg
width: 2813
height: 1875

To jedno z najbardziej niedocenianych miast Niemiec. Jego starówka przetrwała wieki
type: item
date: 2026-08-08T09:33:41.000Z
creator: Marzena Wardyn-Kobus
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: bawaria
subject: city break
subject: dunaj
subject: miasta
subject: niemcy
description: Ratyzbona to jedno z najlepiej zachowanych średniowiecznych miast w Europie Środkowej. Położona nad Dunajem, zachwyca romańskimi i gotyckimi zabytkami, a jednocześnie pozostaje nowoczesnym ośrodkiem akademickim i technologicznym. Dla wielu podróżnych to miasto bywa przyjemnym zaskoczeniem, bo choć leży w cieniu bardziej znanych bawarskich destynacji, oferuje historię sięgającą czasów rzymskich, wyjątkową architekturę i atmosferę, którą trudno pomylić z jakimkolwiek innym miejscem.
encoded: Spis treści: Krótka historia miasta Z czego słynie Ratyzbona? Atrakcje w Ratyzbonie – co warto zobaczyć? Atmosfera miasta jest jego dużą zaletą Ratyzbona (niem. Regensburg) leży we wschodniej części Bawarii, około 100 kilometrów na północ od Monachium. Miasto znajduje się w strategicznym punkcie, gdzie do Dunaju wpadają rzeki Naab i Regen. To położenie od wieków sprzyjało rozwojowi handlu, transportu i osadnictwa. Ratyzbona leży na styku kilku regionów geograficznych – doliny Dunaju, Lasu Bawarskiego i Jury Frankońskiej. Dzięki temu okolica jest zróżnicowana krajobrazowo i atrakcyjna zarówno dla miłośników miejskiego zwiedzania, jak i przyrody. Miasto jest też świetną bazą wypadową do odkrywania wschodniej Bawarii. Krótka historia miasta Teren dzisiejszej Ratyzbony był zamieszkany już w epoce neolitu, jednak historia miasta w źródłach pisanych zaczyna się dopiero w czasach rzymskich. Za panowania cesarza Marka Aureliusza powstał tu warowny obóz Castra Regina. Była to ważna placówka wojskowa strzegąca północnej granicy Cesarstwa Rzymskiego. Po upadku Rzymu osada nie utraciła znaczenia. We wczesnym średniowieczu Ratyzbona stała się jednym z najważniejszych ośrodków politycznych Bawarii, a przez pewien czas była nawet jej stolicą. W VIII wieku utworzono tu biskupstwo, co dodatkowo umocniło znaczenie miasta. Największy rozkwit przypadł na XII i XIII wiek. Dzięki położeniu nad Dunajem Ratyzbona stała się jednym z kluczowych centrów handlu między Europą Zachodnią a Wschodnią. Przez miasto przebiegały ważne szlaki kupieckie, a bogactwo mieszczaństwa przełożyło się na rozwój monumentalnej architektury. W kolejnych stuleciach Ratyzbona odgrywała istotną rolę polityczną w Świętym Cesarstwie Rzymskim. Od XVII wieku obradował tu Nieustający Sejm Świętego Cesarstwa Rzymskiego, czyli stałe zgromadzenie przedstawicieli państw cesarstwa. W XIX wieku miasto weszło w skład Królestwa Bawarii. XX wiek przyniósł industrializację, a po II wojnie światowej także szybki rozwój gospodarczy.…

ratyzbona-GettyImages-2158337970-b33caf2.jpg
width: 6000
height: 4004

Królewna, która wywołała skandal i zmieniła Dolny Śląsk. Jej dzieła przetrwały pokolenia
type: item
date: 2026-08-08T08:02:20.000Z
creator: Artur Białek
subject: Ludzie
subject: dolny śląsk
subject: historia polski
subject: holandia
subject: niemcy
description: Wilhelmina Frederika Louise Charlotte Marianne von Nassau-Oranien, na kartach historii znana jako Marianna Orańska, została odrzucona przez konserwatywny pruski dwór z powodu potężnego skandalu obyczajowego. Swoją osobistą tragedię i społeczny ostracyzm zdołała jednak przekuć w niezwykły sukces gospodarczy. Zamiast usunąć się w cień, jak oczekiwała tego ówczesna socjeta, postanowiła wziąć los we własne ręce, stając się jedną z najważniejszych i najbardziej wpływowych postaci w historii rozwoju Dolnego Śląska, a w szczególności ziemi kłodzkiej i ząbkowickiej.
encoded: Spis treści: Dzieciństwo w cieniu wojen napoleońskich Złota klatka pruskiego dworu Skandal, rozwód i banicja Pałac w Kamieńcu Ząbkowickim Śmierć Marianny Orańskiej Romantyczna buntowniczka, sprawna administratorka, pionierka industrializacji i wielka filantropka – każde z tych określeń niezwykle trafnie opisuje Mariannę Orańską. Nic dziwnego, że wśród poddanych zyskała przydomek „Dobra Pani”, a pamięć o niej wciąż jest żywa na Dolnym Śląsku. Dzieciństwo w cieniu wojen napoleońskich Marianna Orańska urodziła się 9 maja 1810 roku w Berlinie. Była niderlandzką królewną z dynastii Oranje-Nassau, najmłodszą córką namiestnika (a od 1815 roku pierwszego króla Niderlandów) Wilhelma I Orańskiego i jego pierwszej żony, Fryderyki Luizy Pruskiej, córki króla pruskiego Fryderyka Wilhelma II. W momencie narodzin Marianny, jej rodzice przebywali w Królestwie Prus, de facto jako uchodźcy polityczni. Zostali wygnani ze swoich włości przez wojska Napoleona Bonapartego. Dziadek Marianny, Wilhelm V, utraciwszy władzę namiestnika Niderlandów, zmarł na wygnaniu w Brunszwiku, a ojciec tułał się po pruskiej ojczyźnie swojej żony, zanim ostatecznie osiadł w Berlinie. To właśnie z powodu tej wojennej tułaczki i utraty zachodnich majątków rodzina królewska zaczęła poszukiwać nowych form zabezpieczenia kapitału na spokojniejszym wschodzie, kupując rozległe dobra w Wielkopolsce i na Śląsku. W 1810 roku, na fali sekularyzacji zakonów w Prusach, Fryderyka Luiza Pruska nabyła majątki w Henrykowie, Lubiążu i Kamieńcu Ząbkowickim. Złota klatka pruskiego dworu Zanim Marianna przeistoczyła się w niezależną administratorkę i inwestorkę, padła „ofiarą” dynastycznych targów. W 1828 roku zaręczyła się z Gustawem Wazą, szwedzkim księciem na wygnaniu. Jak wskazują przekazy historyczne, młoda kobieta darzyła go głębokim uczuciem. Jednak w XIX-wiecznej rzeczywistości osobiste pragnienia arystokracji nie miały szans w starciu z dyplomatyczną kalkulacją. Szwedzki król Karol XIV Jan kategorycznie sprzeciwił się …

Marianna-Oranska-958ac4e.jpg
width: 1173
height: 781

Niepokojące ostrzeżenia wyłoniły się z dna wysychającej rzeki. To wiadomości sprzed wieków
type: item
date: 2026-08-06T13:15:58.000Z
creator: Olaf Kardaszewski
subject: Przyroda
subject: niemcy
subject: rzeki
subject: susza
subject: upał
description: Rekordowe upały, utrzymujące się od kilku tygodni w Niemczech, przyczyniają się do bardzo niskiego stanu Renu - najdłuższej rzeki naszych zachodnich sąsiadów. Z wysychającego akwenu zaczęły wyłaniać się zapomniane obiekty, które przez lata znajdowały się na dnie. Niektóre z nich to ostrzeżenia od minionych pokoleń.
encoded: Ekstremalne upały, które od tygodni utrzymują się nad Europą, wywołały niszczycielską suszę na Starym Kontynencie. Węgry musiały wstrzymać pracę swojej elektrowni jądrowej. Trudna sytuacja panuje również u naszych zachodnich sąsiadów – wysychający Ren zachwiał tamtejszą gospodarką i turystyką. Teraz najdłuższa rzeka Niemiec zaczęła ukazywać obiekty, które lata temu, ku przestrodze, zostały tam pozostawione przez minione pokolenia. Ostrzegawcze znalezisko w Renie Gdzie szukać potwierdzenia, że sytuacja związaną z suszą jest naprawdę poważna? Obiekty, które kilka dni temu wynurzyły się z Renu są przestrogą przed konsekwencjami niszczycielskich upałów. W niemieckiej miejscowości Neuss (miasto graniczące z Dusseldorfem) spod wody wyłonił się stary kuter rybacki. Łódź osiadła na dnie Renu w latach 90. XX wieku i od tamtej pory pozostawała zatopiona. Opieszałość w wyciąganiu statku nie bierze się jednak z lenistwa lokalnych władz, a z celowego działania. Łódź służy za punkt ostrzegawczy, którego pojawienie się oznacza niebezpiecznie niski poziom wody w rzece. Z tego odkrycia nikt więc nie powinien się cieszyć. Ostatni raz zatopiony kuter ukazał się mieszkańcom Neuss w 2022 roku. Panująca wówczas susza doprowadziła m.in do pierwszego w historii wysuszenia źródła Tamizy – drugiej co do długości rzeki w Wielkiej Brytanii. Sygnał sprzed wieków zwiastujący głód Dużo bardziej niepokojące obiekty ukazały się w ostatnich dniach mieszkańcom innych nadreńskich miast. Wysychająca rzeka odsłoniła tzw. „kamienie głodowe” – skały z wyrytymi na nich inskrypcjami. Takie kamienie były umieszczane w korytach Renu i innych niemieckich rzek od ok. XV do XIX wieku, by ostrzec przyszłe pokolenia przed głodem spowodowanym ekstremalnymi upałami. Na jednej z inskrypcji możemy przeczytać: „Jeśli mnie widzisz, płacz”, natomiast na innej napis sugerujący, że gdy kamień zniknie pod wodą, życie znów stanie się bardziej kolorowe. Tak jak w przypadku zatopionej łodzi, to nie pierwszy raz, gdy złowieszcz…

FABRIC-KOLAZ-32-45-c7360f4.jpg
width: 2813
height: 1875

Niemiecka „Nicea Bałtyku” leży tuż za polską granicą. Zachwyca elegancją
type: item
date: 2026-08-02T06:27:43.000Z
creator: Maciej Wesołowski
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: morze bałtyckie
subject: niemcy
subject: plaże
subject: wypoczynek
subject: zabytki
description: Cesarskie Kurorty w Meklemburgii to Ahlbeck, Heringsdorf i Bansin. Razem tworzą spójny pas wypoczynkowy połączony najdłuższym na kontynencie nadmorskim deptakiem.
encoded: Spis treści: Cicho i zielono Symbol luksusu Promenada i park zdrojowy Zamek na jeziorze Niklot i Lew Meklemburgia – informacje praktyczne Cesarza Fryderyka Wilhelma III w 1820 r. poproszono o wymyślenie nazwy dla miejscowości, która z osady rybackiej miała się stać ekskluzywnym kurortem. – Wioska Śledzi – palnął bez zastanowienia władca, jako że chwilę wcześniej próbował tu doskonałej sałatki z tą rybą. – Znakomita nazwa – przyklasnęli miejscowi notable, bo jakżeby mieli nie przyklasnąć cesarzowi. I tak już zostało. Tak przynajmniej mówi legenda. Faktem jest, że cesarz oficjalnie zaaprobował tablicę z napisem Heringsdorf przed budynkiem miejscowej przetwórni śledzi. Tego samego roku nazwa ta została ogłoszona w pruskim dzienniku urzędowym. A Wioska Śledzi (Heringsdorf) na wyspie Uznam to dziś wspaniały przykład nadbałtyckiego uzdrowiska. W sezonie ciągną do niego tłumy, a poza sezonem dużo mniej liczni miłośnicy surowego piękna oraz kuracjusze pożądający leczniczego jodu. Cicho i zielono Szeroką, białą plażę w Bansinie mam na wyciągnięcie ręki. Od świtu siedzę więc na piasku i obserwuję mewy. Jest ich mnóstwo i robią spore zamieszanie. Lewitują w powietrzu, korzystając z mocnych bałtyckich powiewów, a potem nawołują się ekspresyjnie. Niedługo potem zadbaną promenadą Europy ruszam na zachód. Po prawej stronie mam potężniejące z minuty na minutę fale, po lewej: przepiękne domy wczasowe w stylu Bäderarchitektur, charakterystycznej architektury kurortowej. To jedno z najelegantszych miejsc nad Bałtykiem. Wdrapuję się na zalesioną górę Lange – widok stąd w słoneczny dzień jest wart każdych pieniędzy. Obserwuję spienione morskie bałwany, a po chwili zerkam na wschód, w stronę położonego na końcu Uznamu Świnoujścia. Przede mną kilka kilometrów wspaniałego wybrzeża. Niemiecka część wyspy obejmuje przede wszystkim tzw. Cesarskie Kurorty: Ahlbeck, Heringsdorf i Bansin. Razem tworzą spójny pas wypoczynkowy połączony najdłuższym na kontynencie nadmorskim deptakiem. Każde z mias…

meklemburgia-warnemunde-7c95753.jpg
width: 7574
height: 3314

Tropikalna „wyspa” niedaleko Polski. Przez cały rok panuje tu 26 stopni
type: item
date: 2026-08-01T10:59:03.000Z
creator: Artur Białek
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: aquaparki
subject: baseny
subject: lasy tropikalne
subject: niemcy
description: We wschodniej części Niemiec znajduje się niezwykła tropikalna wyspa. Berlin jest oddalony od tego miejsca o zaledwie kilkadziesiąt kilometrów. Mowa o Tropical Islands – unikatowym parku wodnym, oferującym rozrywkę dla całej rodziny. Jakie atrakcje skrywa to niezwykłe miejsce? Na to i inne pytania odpowiadamy poniżej.
encoded: Spis treści: Tropiki w pobliżu niemieckiej stolicy Od wojskowego lotniska do egzotycznego parku rozrywki Architektura tropików Bioróżnorodność pod kopułą Strefa wodna Strefa wellness Wysoki, stabilny komfort termiczny, ciepły piasek pod stopami, zwierzęta, których w tej części Europy nie sposób spotkać w naturalnym środowisku i setki gatunków roślin, tworzących stabilny ekosystem, a to wszystko ukryte w ogromnej hali. Co prawda podberlińskie Tropical Islands oferuje zaledwie iluzję wakacyjnego wyjazdu, jednak panujący tam klimat (dosłownie i w przenośni) może skutecznie ugasić tęsknotę za odległymi egzotycznymi destynacjami. Tropiki w pobliżu niemieckiej stolicy Ten niezwykły tropikalny park rozrywki znajduje się we wsi Krausnick, położonej w kraju związkowym Brandenburgia, w powiecie Dahme-Spreewald. Od centrum Berlina jest oddalone o zaledwie 70 km, a od przejścia granicznego w Gubinie – o około 90 km. Miejscowość rozciąga się na pograniczu nizinnego, podmokłego regionu Spreewaldu i zalesionego płaskowyżu Dahmeland. W tamtejszym krajobrazie dominują Wzgórza Krausnickie – zwarty kompleks silnie zalesionych wzniesień morenowych. Krausnick graniczy bezpośrednio z unikatowym systemem wodnym Unterspreewald. Przepływa tamtędy rzeka Szprewa, która tworzy sieć naturalnych odnóg, meandrów oraz sztucznych kanałów. Należy jednak podkreślić, że tropikalne wyspy „nie wyrosły” wśród pięknej przyrody, a w hali ogromnego hangaru. Od wojskowego lotniska do egzotycznego parku rozrywki W 1938 roku tamtejszy teren został zaadaptowany przez niemiecką Luftwaffe na lotnisko wojskowe i szkołę pilotów Brand-Guben. Po II wojnie światowej, w maju 1945 roku, obiekt przejęła Armia Czerwona. Przez dziesięciolecia zimnej wojny Sowieci inwestowali tam potężne środki, betonując i wydłużając pasy startowe, budując kilkadziesiąt schronów lotniczych, a nawet bunkier nuklearny. Lotnisko Flugplatz Brand stało się kluczowym portem dla wizyt państwowych z ZSRR. W 1998 roku teren nabyła firma CargoLifter…

tropical-islands-berlin-d916cdd.jpg
width: 2813
height: 1875

Mistrzowie epoki lodowcowej. W Niemczech odnaleziono unikatowe figurki ptaków
type: item
date: 2026-07-31T12:55:28.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: jaskinie
subject: niemcy
subject: odkrycia archeologiczne
subject: pradzieje
subject: sztuka
subject: wierzenia
description: Czy pradziejowi ludzie potrafili tworzyć miniaturowe arcydzieła? Odkrycie w jaskini Hohle Fels w Niemczech udowadnia, że tak. Znalezione figurki ptaków, ważące zaledwie gram, to najmniejsze tego typu obiekty na świecie. Zabytki rzucają nowe światło na duchowość i zdolności manualne naszych przodków.
encoded: Jaskinia Hohle Fels, położona w Jurze Szwabskiej w południowo-zachodnich Niemczech, od lat dostarcza naukowcom dowodów na niezwykłą kreatywność naszych przodków. To tutaj odnaleziono jedne z najstarszych znanych przykładów sztuki figuralnej, pochodzące z okresu kultury oryniackiej, czyli czasu przybycia pierwszych ludzi współczesnych do regionu górnego Dunaju. Region ten, wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO, jest unikatowym archiwum życia sprzed 40 000 lat. Archeolodzy z Uniwersytetu w Tybindze, prowadzący tam regularne wykopaliska, ogłosili właśnie odkrycie dwóch miniaturowych figurek ptaków, które ze względu na swoją rangę zostały uznane przez nich za „znalezisko roku”. Artefakty pochodzą z bogatych warstw. Wcześniej odkryto w nich m.in. jedną z najsłynniejszych paleolitycznych Wenus, określaną mianem Wenus z Hohle Fels, czyli sugestywną figurkę ukazującą kobietę. Miniaturowe cuda z kości mamuta To, co wyróżnia nowo odkryte figurki, to ich zdumiewająco mały rozmiar. Rzeźby mają wymiary około 2 x 1 x 0,5 cm, co czyni je wielkością zbliżonymi do paznokcia kciuka! W porównaniu do innych figurek z tego okresu, które zazwyczaj mierzą od 3 do 9 cm, te są najmniejszymi znanymi nam egzemplarzami. Wykonano je z ciosów mamuta (kości słoniowej), a ich waga jest piórkowa – wynosi odpowiednio 1,3 oraz 0,7 grama. Mimo tak mikroskopijnej skali, artyści epoki lodowcowej zdołali zawrzeć w nich mnóstwo szczegółów. Ptaki uchwycone w ruchu Analiza figurek pozwala na unikatowy wgląd w to, jak pierwsi ludzie obserwowali naturę. W przeciwieństwie do wielu innych rzeźb z Jury Szwabskiej, które przedstawiają zwierzęta w pozach statycznych, ptaki z Hohle Fels zdają się być uchwycone podczas konkretnych czynności. – Rzeźbienia nie są silnie stylizowane, lecz zawierają wiele szczegółowych i unikatowych cech. W tym przypadku artysta uwiecznił szczegółowe obserwacje, które pozwalają nam zastanowić się, jaki gatunek ptaka został przedstawiony i co ten ptak mógł robić – mówi szef wyko…

ptaki-b7f448b.jpg
width: 1575
height: 1050

Ogień na cześć „Żelaznego Kanclerza”. Tajemnicza historia dawnych niemieckich wież w obecnej Polsce
type: item
date: 2026-07-29T06:00:14.000Z
creator: Aleksandra i Grzegorz Koper
subject: Historia
subject: architektura
subject: niemcy
subject: ogień
subject: pomniki
subject: wieża
subject: zabytki
subject: zabytki polski
description: Już w XIX wieku Niemcy lubowali się w stawianiu monumentalnych pomników. Szczyt owej pomnikozy przypada na okres po zjednoczeniu kraju w 1871 roku. Wtedy w całym państwie zaczęto stawiać wieże, a na ich szczytach palić ognie. Dziś część z nich można zobaczyć w Polsce. Jaka była ich funkcja?
encoded: Koncepcja była prosta – kilka razy w roku przez ziemie cesarstwa miały przebiegać łańcuchy świateł (oczywiście w specjalnie wyznaczone dni). Wedle zamierzeń pomysłodawców łuna rozświetlałaby na przykład noc przesilenia letniego lub urodziny… Bismarcka. Wieże budowano bowiem po to, aby upamiętnić Żelaznego Kanclerza. Wszystko zaczęło się wraz z jego śmiercią w 1898 roku. Chociaż cesarz Wilhelm II odsunął wcześniej zasłużonego dla Niemiec polityka na boczny tor, Otto von Bismarck wciąż cieszył się dużym szacunkiem, szczególnie w środowiskach studenckich. Jak uczcić Żelaznego Kanclerza? To właśnie żacy postanowili uczcić wielkiego kanclerza godnie i z pompą. Przedstawiciele różnych szkół wspólnie radzili, radzili i uradzili, że najlepszym na to sposobem będzie wybudowanie wież, które pozwolą na rozpalanie ognia. Ogłoszono konkurs architektoniczny, który wygrał Wilhelm Kreis z projektem o iście wagnerowskiej nazwie Zmierzch bogów (Götterdämmerung). Architekt zaprojektował wieżę przypominającą wielki znicz. Platforma, na szczycie której znajdowała się misa paleniskowa, wznosiła się na kamiennej konstrukcji, podtrzymywanej przez cztery kolumny. Ślęża z „ognistą” wieżą Okazało się, że zdecydowana większość wież powstała według innych projektów. W Polsce jedyna zachowana Wieża Bismarcka typu Zmierzch bogów znajduje się na Wieżycy (Masyw Ślęży). Żeby się do niej dostać, trzeba przejść malowniczą ścieżką, by na jej końcu znaleźć 15-metrową wieżę z granitu. Dziś jest już trochę zapomniana i przykurzona, ukryta w lesie. Pamiętajmy jednak, że pierwotnie w tamtym miejscu rosło mniej drzew, ogień palony w misie na szczycie był zatem widoczny z daleka (pierwszy raz zapalony w czasie ceremonii otwarcia obiektu w 1907 roku). Wieża Bismarcka bywa okresowo otwarta, warto więc zawczasu dowiedzieć się, czy się Wam poszczęści i zwiedzicie jej wnętrze. Na szczycie na turystów czeka ponoć piękny widok na okolicę, czego niestety nie potwierdzimy, bo byliśmy tam podczas porannej mgły. Ile zac…

Wieza-Bismarcka-na-Wiezycy-a9ab2d6.jpg
width: 5712
height: 4284

Skarb rzymskich denarów w Niemczech. Na ich powierzchni wyryto tajemnicze znaki
type: item
date: 2026-07-27T13:30:04.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: monety
subject: niemcy
subject: odkrycia archeologiczne
subject: skarby
subject: starożytny rzym
description: Tajemnicze ząbkowane brzegi i ręcznie wydrapane znaki – tak wygląda wyjątkowy skarb monet odkryty na terenach barbarzyńskich blisko dwa tysiące lat temu. Denary pochodzą z republikańskiego Rzymu. Co oznaczają zagadkowe modyfikacje na srebrnym bilonie?
encoded: W starożytności tereny położone na północ od Dunaju i na wschód od Renu stanowiły dla Rzymian zagadkowe Barbaricum, gdzie mieszkali między innymi Germanie czy Słowianie. Wiadomo było, że Imperium utrzymywało kontakty z tamtejszymi ludami, ale każde kolejne znaleziska rzymskich pieniędzy na tych obszarach wciąż budzą dreszcz emocji u badaczy. Tak też było i w tym przypadku. Srebrne monety z czasów Republiki Rzymskiej są w środkowych Niemczech wielką rzadkością i zazwyczaj występują jedynie jako pojedyncze, rozproszone egzemplarze. Teraz udało się odkryć skarb w postaci pięciu srebrnych monet, które właściciel zapewne zakopał w sakiewce. Być może dzięki temu znalezisku uda się odpowiedzieć na pytanie, dlaczego rzymskie srebro docierało tak głęboko na północ w czasach, gdy Rzym dopiero budował swoją potęgę. Sensacyjne odkrycie w Halle-Nietleben W 2025 roku Dirk Braungardt, społeczny opiekun zabytków, dokonał odkrycia, które zelektryzowało archeologów. Na niewielkim obszarze w Halle-Nietleben w Niemczech odnalazł on pięć srebrnych denarów, które ewidentnie stanowiły jeden zamknięty depozyt. To pierwszy taki przypadek, gdzie możemy z całą pewnością mówić o celowo ukrytym lub zgubionym skarbie denarów republikańskich w tej części Niemiec. Skład skarbu. Pieniądze, które widziały kawał historii Teraz na stronie Państwowego Urzędu Ochrony Zabytków i Archeologii Saksonii-Anhalt opublikowano analizę numizmatyczną. Wykazała, że monety te mają za sobą długą drogę. Najstarszy denar pochodzi z 148 roku p.n.e., a pozostałe cztery wybito w krótkim odstępie czasu między 82 a 79 rokiem p.n.e. Oznacza to, że monety pochodzą z czasów późnej republiki i noszą wyraźne ślady wieloletniego użytkowania. Zanim trafiły w ręce germańskiego właściciela, musiały krążyć w rzymskim obiegu pieniężnym przez wiele dziesięcioleci. Fakt, że tak stare monety tworzyły jeden zestaw, jest typowy dla ówczesnego rzymskiego rynku, gdzie republikańskie srebro pozostawało ważne nawet do końca I wieku n.e. Zagadk…

monety-919d663.jpg
width: 1575
height: 1050

15 domów w cenie mieszkania? W Niemczech wystawiono na sprzedaż całą wieś
type: item
date: 2026-07-23T05:56:49.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: domy
subject: niemcy
subject: wieś
description: Takie oferty pojawiają się niezwykle rzadko, zwłaszcza w Europie. W niemieckiej Turyngii wystawiono właśnie na sprzedaż niewielką wieś z 15 domami za kwotę porównywalną z ceną mieszkania w dużym mieście. Jest jednak pewien haczyk.
encoded: 390 tys. euro to w wielu niemieckich miastach kwota, za którą można kupić co najwyżej mieszkanie lub niewielki dom. Tymczasem w Kamsdorf, w powiecie Saalfeld-Rudolstadt w Turyngii, za tę samą cenę nowy właściciel może przejąć całą osadę z 15 budynkami mieszkalnymi, budynkiem głównym oraz działką o powierzchni 24 tys. metrów kwadratowych. Choć oferta brzmi jak okazja, wiąże się z nią szereg wyzwań, które mogą skutecznie ostudzić zapał potencjalnych kupców. Historia niezwykłej wioski w Turyngii. Od internatu po ośrodek wypoczynkowy Choć dziś kompleks w Kamsdorf przyciąga uwagę przede wszystkim nietypowym ogłoszeniem sprzedaży, jego historia sięga czasów Niemieckiej Republiki Demokratycznej. W latach 1954–1990 działał tu najpierw internat dla uczniów związanych z hutą Maxhütte, a później ośrodek wypoczynkowo-rekreacyjny dla dzieci i młodzieży. Takie obiekty były charakterystycznym elementem krajobrazu NRD – państwowe zakłady pracy często budowały własne domy wczasowe i kolonie dla pracowników oraz ich rodzin. Po zjednoczeniu Niemiec dawny ośrodek opustoszał i przez blisko dekadę nie był użytkowany. Dopiero około 2000 roku część budynków ponownie zaczęła pełnić funkcję mieszkalną. Jak podkreśla obecny właściciel Franz Eberitsch, niektórzy mieszkańcy byli oficjalnie zameldowani pod tym adresem, a nawet otrzymywali świadczenia mieszkaniowe, co utwierdziło go w przekonaniu, że dalsze wykorzystanie terenu nie będzie budziło zastrzeżeń prawnych. Kilkanaście lat później postanowił tchnąć w to miejsce nowe życie. Jednak szybko okazało się, że największą przeszkodą nie będzie stan budynków, lecz obowiązujące przepisy planistyczne. Dlaczego cała wieś kosztuje tak niewiele? Problemem są przepisy budowlane Niska cena nie wynika z położenia ani braku infrastruktury, lecz z nieuregulowanej sytuacji prawnej. Franz Eberitsch kupił dawną osadę w 2014 roku po powrocie z Nowej Zelandii. Jak wyjaśnił w rozmowie z Euronews, jego celem było „stworzenie miejsca, w którym ludzie mogliby żyć b…

zdj-2026-07-22T121418.373-f4b93f7.jpg
width: 5120
height: 3410

5 najpiękniejszych plaż blisko Polski. Turkusowa woda jest bliżej, niż myślisz
type: item
date: 2026-07-18T14:00:19.000Z
creator: Gabriela Celińska
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: chorwacja
subject: litwa
subject: łotwa
subject: morze adriatyckie
subject: morze bałtyckie
subject: niemcy
subject: plaże
subject: podróże
subject: słowenia
description: Majestatyczne, urokliwe i co ważne – w zasięgu podróży samochodem. Oto zestawienie pięciu zagranicznych plaż położonych stosunkowo blisko Polski, które potrafią zachwycić. To idealne kierunki dla tych, którzy szukają pięknych widoków krok dalej.
encoded: Chociaż polskie wybrzeże za każdym razem zachwyca tak samo, warto czasem pójść krok dalej i zajrzeć do naszych najbliższych sąsiadów, a także do nieco dalszych krajów, aby zobaczyć jedne z najpiękniejszych europejskich krajobrazów. Każde z tych miejsc jest inne i każde na swój sposób wyjątkowe. Oto pięć najpiękniejszych plaż poza granicami Polski, do których można dotrzeć samochodem. Centralna plaża w Juodkrantė (Litwa) Po drugiej stronie naszej granicy znajduje się niepozorny skarb. Centralna plaża w Juodkrantė leży niedaleko Neryngi, w okręgu kłajpedzkim, na Mierzei Kurońskiej. Jej położenie jest nietuzinkowe, ponieważ znajduje się między dwoma rozległymi akwenami – Morzem Bałtyckim i Zalewem Kurońskim. Już sam ten widok sprawia, że naprawdę warto odwiedzić to miejsce. Dlaczego jednak właśnie tę plażę, skoro po drodze można znaleźć wiele innych? Centralna plaża w Juodkrantė otrzymała certyfikat Blue Flag, czyli prestiżowe międzynarodowe wyróżnienie przyznawane kąpieliskom i marinom spełniającym wysokie standardy jakości wody, bezpieczeństwa oraz edukacji ekologicznej. To wyróżnienie, świadczy o wysokiej jakości tego miejsca, a przy tym jest naprawdę piękne. Liepājas pludmale (Łotwa) To druga propozycja plaży nad Bałtykiem, tym razem na wybrzeżu Łotwy. Jej atrakcyjność doceniali już w XIX wieku europejscy arystokraci, a niektóre źródła wspominają, że w tych okolicach odpoczywała również rodzina rosyjskiego cara. Nic dziwnego. Plaża w Lipawie jest rozległa – przy dobrej pogodzie ma od 50 do nawet 80 metrów szerokości i około 8 kilometrów długości. Pokrywa ją wyjątkowo drobny, jasny piasek. Potwierdzeniem jej jakości jest również certyfikat Blue Flag, którym wyróżniono oficjalne dwa kąpieliska w tym rejonie. Ponadto ta szeroka, piaszczysta plaża jest idealnym miejscem zarówno do uprawiania sportów wodnych, jak i do poszukiwania po burzliwej pogodzie bursztynów. St. Peter-Ording Strand (Niemcy) To plaża znajdująca się na wybrzeżu naszego zachodniego sąsiada, tym razem…

podrace-GettyImages-2248333823-07e235a.jpg
width: 4200
height: 2447

Zdumiewające odkrycie w skażonej kopalni. Te bakterie dosłownie jedzą radioaktywny uran
type: item
date: 2026-07-15T07:39:14.000Z
creator: Magdalena Rudzka
subject: Nauka
subject: badania naukowe
subject: bakterie
subject: kopalnie
subject: niemcy
subject: odpady
subject: uran
description: W dawnej niemieckiej kopalni naukowcy odkryli niezwykłe, „uranożerne” bakterie. Karmiąc się glicerolem, potrafią w 130 dni usunąć z wody aż 95% promieniotwórczego uranu, wiążąc go w bezpiecznej formie. To może być nowa nadzieja dla wielu zanieczyszczonych miejsc na całym świecie.
encoded: Wismut GmbH Schlema-Alberoda niegdyś była jedną z największych kopalni uranu. Po upadku komunizmu i zjednoczeniu Niemiec została zamknięta w 1990 roku, pozostawiając po sobie skażone środowisko. Korytarze zalała woda, która z czasem stała się niebezpiecznie zanieczyszczona uranem, przez co kopalnia wymagała stałego nadzoru i wysiłków, by opanować skażenie. Nowe badania dowodzą jednak, że w tej trującej wodzie żyją bakterie, którym radioaktywny uran nie tylko nie przeszkadza, ale wręcz jest dla nich pożywką. Pożyteczne mikroby niemal całkowicie oczyściły skażoną wodę. To historia trochę podobna do odkrycia żywiących się promieniowaniem grzybów z Czarnobyla. Uranożerna kompania z niemieckiej kopalni Mikrobiolodzy i ekolodzy z laboratorium badawczego Helmholtz-Zentrum Dresden-Rossendorf oraz Uniwersytetu w Granadzie opisali metabolizm uranożernych bakterii w artykule naukowym opublikowanym w „Nature Communications”. – Nasze badania potwierdzają, że bakterie mają zdolność do metabolizowania uranu, jeśli tylko mają dostęp do glicerolu jako źródła węgla – tłumaczy Evelyn Krawczyk-Bärsch z HZDR, jedna z autorek pracy. Nie był to jeden gatunek bakterii, ale cały podziemny ekosystem. W przekształcaniu uranu brały udział m.in. bakterie redukujące siarczany, głównie rodzaje Desulfobulbus (14% społeczności) oraz Desulfovibrio (1,05%). Z kolei bakterie fermentacyjne odgrywały kluczową rolę w przetwarzaniu glicerolu na octany i mleczany, które służyły jako pożywienie dla bakterii wiążących uran. Jak badano zdolności niezwykłych mikroorganizmów? Krawczyk-Bärsch z zespołem eksperymentowali na próbkach wody pobranych z kopalni, zawierających naturalnie występujące tam bakterie. Są one zdolne do przetrwania na głębokości około 2000 metrów przy minimalnym dostępie do tlenu. Kiedy do wody dodali glicerolu, bakterie przekształciły obecny w niej toksyczny uran do stabilnej formy pięciowartościowej, o wysokim stopniu utlenienia. Taka zmiana wpływa na sposób wiązania się uranu z innymi pie…

Formation-of-different-nanoparticles-in-the-cell-membranes-of-bacteria-from-mine-water-aa38d2e.png
width: 2126
height: 2126

Pasażerowie utknęli w samolocie podczas fali upałów. Temperatura sięgała 56 stopni
type: item
date: 2026-06-30T13:11:39.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Traveler
subject: bezpieczeństwo
subject: lotniska
subject: loty samolotem
subject: niemcy
subject: samoloty
subject: upał
description: Rekordowe upały, które w ostatnich dniach objęły znaczną część Europy, utrudniły życie milionom mieszkańców i podróżnych. Wysokie temperatury doprowadziły do opóźnień pociągów, problemów z infrastrukturą i licznych ostrzeżeń dla turystów. W wyjątkowo trudnej sytuacji znaleźli się również pasażerowie jednego z samolotów, który przez ponad dwie godziny pozostawał na płycie lotniska w Frankfurcie bez działającej klimatyzacji.
encoded: Potężny układ wysokiego ciśnienia sprowadził nad Europę gorące powietrze znad Afryki, a słupki rtęci w wielu krajach przekroczyły 40 stopni Celsjusza. Fala upałów objęła m.in. Niemcy, Francję, Hiszpanię, Włochy i Polskę, powodując liczne utrudnienia w funkcjonowaniu transportu i infrastruktury. Jednym z najbardziej niepokojących incydentów ostatnich dni była sytuacja na lotnisku we Frankfurcie, gdzie pasażerowie jednego z samolotów przez ponad dwie godziny przebywali w nagrzanej kabinie pozbawionej klimatyzacji. Według relacji podróżnych temperatura wewnątrz maszyny miała sięgać nawet 56 stopni Celsjusza. 56 stopni w kabinie samolotu. Pasażerowie zaczęli wzywać pomoc To miał być rutynowy wakacyjny lot z Frankfurtu do tureckiej Antalyi, jednego z najpopularniejszych kierunków wybieranych przez europejskich turystów podczas sezonu letniego. Zamiast startu pasażerowie Boeinga 737 linii SunExpress spędzili jednak ponad dwie godziny na rozgrzanej płycie lotniska, czekając na rozwiązanie problemów technicznych. W tym czasie temperatura w kabinie zaczęła gwałtownie rosnąć. Według relacji podróżnych oraz niemieckich mediów wewnątrz maszyny mogło być nawet 56 stopni Celsjusza, choć oficjalnie wartości tej nie potwierdzono. Na publikowanych w sieci nagraniach widać pasażerów próbujących ochłodzić się wachlowaniem i rozpiętymi ubraniami, a część osób miała doświadczać objawów przegrzania oraz ataków paniki. Szczególnie trudna sytuacja dotyczyła rodzin podróżujących z dziećmi i niemowlętami. Jedna z pasażerek cytowana przez niemieckie media opisywała, że „upał był nie do zniesienia”, a część osób zaczęła płakać i krzyczeć z bezsilności. Według jej relacji jeden z podróżnych posiadał termometr wskazujący temperaturę przekraczającą 50 stopni Celsjusza. Inni pasażerowie twierdzili, że przez długi czas nie otrzymywali informacji, kiedy sytuacja zostanie rozwiązana i czy możliwe będzie opuszczenie pokładu. Ostatecznie część podróżnych zdecydowała się samodzielnie zadzwonić pod numer…

shutterstock2007694655-1e664f7.jpg
width: 3000
height: 2000

Klimatyczne Bonn przyciąga miłośników historii i muzyki klasycznej
type: item
date: 2026-06-28T12:24:11.000Z
creator: Artur Białek
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: europa
subject: miasta
subject: niemcy
description: Bonn to miejsce, które z powodzeniem łączy powagę historycznego miasta federalnego z urokiem nadreńskiego ośrodka akademickiego. Mimo utraty statusu stolicy ośrodek ten zdołał nie tylko utrzymać swoje znaczenie polityczne, ale także przekształcić się w dynamiczne centrum turystyczne, naukowe i międzynarodowe. Jakie atrakcje skrywa Bonn? Na to i inne pytania odpowiadamy poniżej.
encoded: Spis treści: Bonn na mapie Niemiec Od granic imperium do centrum demokracji Atrakcje turystyczne Bonn Znaczenie Bonn ukształtowała jego wyjątkowa lokalizacja. Pierwotnie wybrana przez Rzymian na potężną fortecę, z czasem stała się siedzibą elektorów Kolonii, aż w końcu – stolicą RFN. Bonn na mapie Niemiec Miasto rozpościera się w południowej części regionu Ren-Ruhr, będącego największym obszarem metropolitalnym w Niemczech, skupiającym ponad 11 milionów mieszkańców. Jego granice obejmują obszar na obu brzegach Renu, przy czym historyczne centrum i reprezentacyjne dzielnice są usytuowane po lewej stronie, natomiast dzielnica Beuel zajmuje brzeg prawy. Geograficznie Bonn znajduje się w odległości około 24 km na południe od Kolonii, co czyni je integralną częścią Nadrenii Północnej-Westfalii. Najbardziej wyjątkowym aspektem statusu prawnego Bonn jest tytuł miasta federalnego, przyznany w 1994 roku na mocy ustawy Berlin-Bonn. Status ten nie ma jedynie znaczenia honorowego. Oznacza, że Bonn pozostaje drugim ośrodkiem władzy w Niemczech, pozostającym siedzibą części struktur sześciu ministerstw federalnych i licznych agencji rządowych. Bonn usytuowane jest w miejscu, gdzie dolina Renu rozszerza się w Nizinę Kolońską, co wpływa na wyjątkowo łagodny klimat, zaliczany do najcieplejszych w Niemczech. Od południa miasto otaczają wzgórza Siebengebirge, co tworzy naturalną barierę chroniącą przed silnymi wiatrami i sprzyja uprawie winorośli w pobliskiej dolinie Ahr. Od granic imperium do centrum demokracji Początki zorganizowanego osadnictwa na terenie dzisiejszego Bonn sięgają I wieku p.n.e. W tym czasie rzymscy legioniści pod dowództwem Juliusza Cezara zidentyfikowali dogodne przejście przez Ren w miejscu zamieszkanym przez germańskie plemię Ubii. Około 10 roku n.e. Rzymianie wznieśli tam Castra Bonnensia – potężną fortecę wojskową, która stała się jednym z kluczowych punktów obronnych prowincji Germania Inferior. Twierdza, wielokrotnie przebudowywana (pierwotnie drewniana, od…

bonn-b3ea5cb.jpg
width: 1800
height: 1200

Peenemünde skrywa mroczną przeszłość. Nad Bałtykiem wciąż widać jej ślady
type: item
date: 2026-06-27T12:32:22.000Z
creator: Artur Białek
subject: Historia
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: broń
subject: II wojna światowa
subject: muzeum
subject: Naziści
subject: niemcy
description: Peenemünde, niewielka gmina na północno-zachodnim cyplu wyspy Uznam, stanowi jeden z najbardziej paradoksalnych punktów na mapie Europy. Z jednej strony kojarzy się z sielskim krajobrazem bałtyckich plaż i sosnowych lasów, zaś z drugiej – jest miejscem, w którym narodziła się jedna z najbardziej niszczycielskich technologii XX wieku. To właśnie tam, w warunkach ścisłej tajemnicy, niemieccy inżynierowie nie tylko położyli fundamenty pod współczesną astronautykę, ale także stworzyli narzędzia terroru, które pochłonęły tysiące istnień.
encoded: Spis treści: Niewielka miejscowość na wyspie Uznam Od rybackiej osady do centrum technologii Niegdyś poligon, dziś atrakcja turystyczna Peenemünde to miejsce obarczone ogromnym ciężarem historycznym. Miejscowość ta dziś zachwyca nadmorską przyrodą. Kilkadziesiąt lat temu naukowcy wykonali tam obliczenia, które stały się fundamentem dla misji Apollo i pokojowej eksploracji kosmosu. Nie można jednak zapomnieć, że te same dane i technologie umożliwiły rakietom V-2 niszczenie europejskich miast. Można zatem powiedzieć, że miejsce to oferuje bezcenną lekcję o dwoistości postępu technologicznego. Niewielka miejscowość na wyspie Uznam Peenemünde zajmuje strategiczne położenie u ujścia rzeki Peene (Piana) do Bałtyku, w północnej części wyspy Uznam, należącej do kraju związkowego Meklemburgia-Pomorze Przednie. Gmina graniczy bezpośrednio z popularnym kurortem Karlshagen. Pod względem administracyjnym, jest częścią urzędu Usedom-Nord, którego siedziba znajduje się w Zinnowitz, i przynależy do powiatu Vorpommern-Greifswald. Powierzchnia gminy obejmuje obszar 25,54 kilometra kwadratowego, a gęstość zaludnienia jest wyjątkowo niska (ok. 18 osób na kilometr kwadratowy). Wynika to z militarnej przeszłości terenu, który przez dekady pozostawał zamknięty dla osadnictwa cywilnego. Tamtejszy krajobraz jest zdominowany przez lasy iglaste, piaszczyste wydmy i pozostałości ogromnej infrastruktury przemysłowej, która po wojnie została częściowo odzyskana przez naturę. Uznam, znany jako najbardziej nasłoneczniona wyspa Niemiec, oferuje Peenemünde specyficzny mikroklimat, sprzyjający zarówno turystyce pieszej, jak i rowerowej. Od rybackiej osady do centrum technologii Pierwsze wzmianki o miejscowości pochodzą z 1282 roku, kiedy to książę pomorski Bogusław IV przekazał wieś miastu Wolgast. Przez stulecia Peenemünde funkcjonowało jako skromna osada rybacka, której mieszkańcy zmagali się z siłami natury, w tym z niszczycielskimi powodziami sztormowymi w latach 1872, 1904 i 1913. Epoka nowożytn…

Peenemunde-0f00e77.jpg
width: 1805
height: 1200

Historia ukryta w dziurawych czaszkach gęsi. Odkrycie z niemieckiej latryny zaskoczyło badaczy
type: item
date: 2026-06-27T07:16:27.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: handel zwierzętami
subject: niemcy
subject: ptaki
subject: udomowienie
description: Archeolodzy odkryli szczątki rzadkich gęsi, które przed wiekami mogły zdobić dwory i majątki lokalnych elit. Wyniki badań pokazują, jak wcześnie człowiek zaczął kształtować wygląd zwierząt według własnych upodobań.
encoded: Pozostałości zwierząt znajdowane podczas wykopalisk archeologicznych często pozwalają odtworzyć dietę, gospodarkę i codzienne życie dawnych społeczności. Czasem jednak dostarczają informacji znacznie dziwniejszych. Tak stało się w przypadku szczątków czterech gęsi odkrytych w XVII-wiecznej latrynie na terenie Brandenburgii. Analiza kości wykazała, że należały one do rzadkiej odmiany ptaków hodowanych ze względu na nietypowy wygląd. Odkryto kości czubatych gęsi Badacze opisali swoje odkrycie na łamach czasopisma naukowego „International Journal of Paleopathology”. Kości ptaków odnaleziono podczas prac archeologicznych prowadzonych w latach 2021–2023 w miejscowości Flecken Zechlin w Brandenburgii. Badania towarzyszyły renowacji historycznego budynku stojącego nad jeziorem Schwarzer See. Miejsce to przez setki lat było związane z lokalnymi elitami. Należało do cystersów, chrześcijańskich biskupów i przedstawicieli arystokracji. W XVII wieku funkcjonowała tu rezydencja wykorzystywana między innymi jako dwór myśliwski. Wśród setek odnalezionych szczątków zwierzęcych naukowcy natrafili na cztery wyjątkowo dobrze zachowane czaszki gęsi domowych. Wszystkie pochodziły z osadów wypełniających XVII-wieczny szyb latrynowy. Choć początkowo nie wydawały się szczególnie interesujące, dokładniejsze oględziny ujawniły osobliwe zmiany w budowie czaszki. W okolicy kości ciemieniowych znajdowały się otwory o różnej wielkości, które nie były wynikiem uszkodzeń pośmiertnych. U jednego z osobników otwór miał około 15 mm średnicy i obejmował znaczną część sklepienia czaszki. Gęsi czubek to sprawa człowieka Autorzy badania podkreślają, że kości nie nosiły śladów działania ognia, obróbki rzeźniczej ani uszkodzeń spowodowanych przez zwierzęta. Krawędzie otworów były gładkie, a ich wygląd wskazywał, że zmiany powstały jeszcze za życia ptaków. To naprowadziło badaczy na trop rzadkiej cechy spotykanej u niektórych ras drobiu. Chodzi o tzw. czubatość, czyli mutację powodującą powstawanie charakte…

FABRIC-KOLAZ-32-9feea33.jpg
width: 1350
height: 900

Sekrety jaskini w Bawarii. Naukowcy odkryli, jak rosły neandertalskie niemowlęta
type: item
date: 2026-06-23T08:39:27.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: bawaria
subject: dzieci
subject: kości
subject: neandertalczycy
subject: niemcy
subject: odkrycia archeologiczne
description: Jak wyglądało życie i zdrowie najmłodszych neandertalczyków? Najnowsze badania ujawniają, że ich rozwój w łonie matki był zaskakująco podobny do naszego. Odkryto również ślady dawnych chorób.
encoded: Neandertalczycy (Homo neanderthalensis) od lat budzą emocje jako gatunek, który dzielił Europę z ludźmi współczesnymi przez tysiące lat. Na temat naszych kuzynów wiemy coraz więcej. Jednak rozwój najmłodszych osobników pozostawał w dużej mierze białą plamą ze względu na rzadkość występowania szczątków dziecięcych w zapisie kopalnym. Dlatego międzynarodowy zespół naukowców, m.in. Uniwersytetu Friedricha-Alexandra w Erlangen i Norymberdze (FAU) pod przewodnictwem prof. Thorstena Uthmeiera postanowił zbadać to zagadnienie. Projekt był finansowany m.in. przez National Geographic Society, a wyniki opublikowano na łamach czasopisma „Royal Society Open Science”. Szczątki z bawarskiej jaskini Jaskinia Sesselfelsgrotte w Bawarii jest jednym z najważniejszych stanowisk związanych z pobytem neandertalczyków w Europie. To tam archeolodzy znaleźli szczątki trzech młodych osobników. Znaleziska te datowano na okres między 90 a 50 tysięcy lat temu. Są to fragmenty kości neandertalczyka w wieku okołoporodowym oraz dwa zęby mleczne należące do starszych przedstawicieli gatunku. Uwagę badaczy przykuły szczątki należące zapewne do płodu – oszacowano, że miał 8–9 miesięcy. Takie znaleziska są arcyrzadkie i dają wgląd we wczesną fazę życia neandertalczyków. Wirtualna mikroanatomia. Nowa metoda Międzynarodowy zespół badawczy wykorzystał nieinwazyjną metodę mikrotomografii komputerowej (micro-CT), aby stworzyć trójwymiarowe obrazy wewnętrznej struktury kości i zębów. Ta „wirtualna mikroanatomia” pozwala analizować tkankę kostną na poziomie komórkowym, zachowując dowody aktywności żywych komórek sprzed tysiącleci. Badacze mogli ocenić unaczynienie i mineralizację tkanek bez konieczności niszczenia kruchych skamieniałości. Dzięki temu możliwe stało się porównanie mikrostruktury neandertalskiego noworodka z danymi dotyczącymi współczesnych niemowląt naszego gatunku oraz innych znalezisk neandertalskich. Co się okazało? Jak rosło neandertalskie niemowlę? Wyniki badań kości osobnika w wieku oko…

shutterstock2202338527-ec88709.jpg
width: 3333
height: 2222

Oceanarium, które pozwala zajrzeć w głąb Bałtyku i Atlantyku
type: item
date: 2026-06-21T11:03:32.000Z
creator: Marzena Wardyn-Kobus
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: atrakcje turystyczne
subject: biologia
subject: morze bałtyckie
subject: morze północne
subject: niemcy
subject: ocean atlantycki
subject: oceany
description: Oceanarium w Stralsundzie pozwala zajrzeć pod powierzchnię Bałtyku i północnego Atlantyku, pokazując świat, którego na co dzień nie widać z plaży czy molo. Choć Morze Bałtyckie wydaje się dobrze znane mieszkańcom Europy Środkowej, większość procesów zachodzących pod wodą pozostaje dla nas niewidoczna. Ozeaneum pokazuje, jak różnorodne i złożone są ekosystemy północnych mórz oraz organizmy żyjące pod powierzchnią wody.
encoded: Spis treści: Ozeaneum w Stralsundzie – nowoczesna wizytówka miasta Nauka o morzu dla każdego Czy warto odwiedzić Ozeaneum? Nowoczesne oceanarium w Stralsundzie należy do największych obiektów tego typu w Europie. Jest jedną z czterech placówek Niemieckiego Muzeum Morza w Stralsundzie i łączy funkcję akwarium, centrum edukacyjnego oraz muzeum nauki, prezentując świat północnych mórz. Dla turystów odwiedzających północne Niemcy jest to jedna z najciekawszych atrakcji regionu Meklemburgia-Pomorze Przednie. Ozeaneum w Stralsundzie – nowoczesna wizytówka miasta Ozeaneum w Stralsundzie znajduje się na terenie dawnego portu, tuż przy historycznym centrum hanzeatyckiego miasta. Lokalizacja nie jest przypadkowa. Stralsund od wieków związany był z morzem, handlem i żeglugą, dlatego nowoczesne oceanarium doskonale wpisuje się w tożsamość miasta. Budynek został otwarty dla zwiedzających w lipcu 2008 roku. Projekt przygotowała pracownia architektoniczna Behnisch, Behnisch & Partner. Architekci stanęli przed trudnym zadaniem. Obiekt musiał być nowoczesny, a jednocześnie nie mógł zakłócać panoramy starego miasta wpisanego na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Efektem jest charakterystyczna bryła przypominająca białe, morskie formacje wyrastające z nabrzeża. Dzięki swojej architekturze oceanarium stało się jednym z najbardziej rozpoznawalnych współczesnych budynków nad niemieckim Bałtykiem. Jedno z największych oceanariów w Europie Skala obiektu robi wrażenie już na etapie liczb. Ozeaneum dysponuje dziesiątkami dużych akwariów o łącznej pojemności około sześciu milionów litrów wody. W zbiornikach prezentowane są tysiące organizmów reprezentujących ekosystemy Morza Bałtyckiego, Morza Północnego i północnego Atlantyku. W przeciwieństwie do wielu oceanariów skupiających się na egzotycznych rafach koralowych, placówka w Stralsundzie koncentruje się przede wszystkim na morzach północnej Europy. Dzięki temu zwiedzający mogą poznać środowiska, które geograficznie są znacznie bliższe mie…

Straslund-70a4be8.jpg
width: 2133
height: 1200

Akwizgran – cesarskie miasto Karola Wielkiego i historyczna stolica koronacji
type: item
date: 2026-06-21T09:26:16.000Z
creator: Marzena Wardyn-Kobus
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: miasta
subject: niemcy
subject: zabytki
description: Akwizgran od stuleci odgrywa istotną rolę w historii zachodnich Niemiec. Leży w kraju związkowym Nadrenia Północna-Westfalia, tuż przy granicy z Belgią i Holandią. Początki miasta sięgają czasów rzymskich. Osada funkcjonowała wówczas pod nazwą Aquae Granni i rozwijała się jako uzdrowisko wykorzystujące gorące źródła siarkowe. Wody termalne szybko stały się jednym z największych atutów tego miejsca.
encoded: Spis treści: Czy Aachen i Akwizgran to to samo? Stolica Karola Wielkiego i miejsce koronacji królów Najciekawsze zabytki i muzea Akwizgranu Termy i uzdrowiskowy charakter miasta CHIO Aachen – jeden z najważniejszych festiwali jeździeckich świata Akwizgran jako liczący się ośrodek akademicki Pierwsze wzmianki o Akwizgranie pochodzą z drugiej połowy VIII wieku i wiążą się z Pepinem Małym. Władca szczególnie cenił lokalne źródła termalne, jednak prawdziwy rozkwit miasta nastąpił za panowania jego syna, Karola Wielkiego. Czy Aachen i Akwizgran to to samo? Tak, Aachen i Akwizgran to nazwy tego samego miasta. „Aachen” jest nazwą niemiecką, natomiast „Akwizgran” to polski odpowiednik używany od wielu stuleci. W innych językach również funkcjonują własne wersje tej nazwy, między innymi francuskie Aix-la-Chapelle czy niderlandzkie Aken. Źródłem wszystkich tych nazw są rzymskie określenia Aquae Grani lub Aquisgranum odnoszące się do gorących źródeł termalnych oraz celtyckiego bóstwa uzdrowień Granusa. Z biegiem czasu nazwy ewoluowały w różnych językach Europy. Współcześnie w Niemczech oficjalnie używa się nazwy Aachen, jednak w języku polskim nadal powszechnie stosowany jest Akwizgran. Dotyczy to zwłaszcza tekstów historycznych, turystycznych i edukacyjnych związanych z Karolem Wielkim oraz dawnym Świętym Cesarstwem Rzymskim. Stolica Karola Wielkiego i miejsce koronacji królów Karol Wielki uczynił Akwizgran swoją główną siedzibą. Wzniesiony za jego panowania kompleks pałacowy stał się jednym z głównych centrów politycznych średniowiecznej Europy. To właśnie wtedy powstała kaplica pałacowa, która do dziś stanowi najstarszą część miejscowej katedry. <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/karol-wielki-to-analfabeta-ale-wlasnie-jemu-europa-zawdziecza-pierwszy-renesans-kim-byl-cesarz-frankow-fot-sascha-schuermann-getty-images-a706383.jpg" width="1024" height="682" alt="Karol Wielki to analfabeta, ale właśnie jemu Europa zawdzięcza pierwszy re…

akwizgran-b6c1926.jpg
width: 1800
height: 1200

Augsburg pamięta czasy cesarzy. Dziś łączy renesans i nowoczesność
type: item
date: 2026-06-21T08:01:29.000Z
creator: Artur Białek
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: atrakcje turystyczne
subject: miasta
subject: niemcy
subject: zabytki
description: Augsburg, miasto o ponad dwutysiącletniej historii, to bez wątpienia jeden z najciekawszych punktów na mapie współczesnej Bawarii. Dzięki strategicznej lokalizacji, miasto to już na początku naszej ery stanowiło ważny ośrodek, zarówno w kontekście politycznym, jak i gospodarczym. Obecnie z powodzeniem łączy status nowoczesnego centrum przemysłowo-naukowego z bogatą ofertą turystyczną, docenioną przez UNESCO.
encoded: Spis treści: Strategiczna lokalizacja na przedgórzu alpejskim Od Augusta Vindelicorum do miasta pokoju religijnego Miejski system gospodarki wodnej Perły augsburskiej architektury Antyczne świadectwo rzymskiej potęgi, renesansowe centrum świata finansów i pionier zrównoważonej gospodarki wodnej – Augsburg to miasto o niezwykle bogatej historii. To właśnie tam narodził się wczesny kapitalizm, a idee religijnego pokoju i społecznej odpowiedzialności są pielęgnowane do dziś. Tamtejszy system wodny stanowi namacalny dowód na to, że mieszkańcy Augsburga już pięćset lat temu potrafili zarządzać zasobami naturalnymi w sposób, który do dziś budzi podziw. Strategiczna lokalizacja na przedgórzu alpejskim Augsburg, stolica rejencji Szwabia, znajduje się w południowo-zachodniej Bawarii. To trzeci pod względem liczby ludności ośrodek w regionie, ustępujący jedynie Monachium i Norymberdze. Miasto usytuowane u podnóża Alp (na przedgórzu alpejskim na wysokości 494 m n.p.m.), rozpościera się w widłach rzek Lech i Wertach. W praktyce są one czymś więcej niż tylko elementami krajobrazu. Mówimy tu o fundamentach, na których zbudowano dobrobyt całego ośrodka. Od Augusta Vindelicorum do miasta pokoju religijnego Miasto, jako rzymski obóz wojskowy, zostało założone w 15 roku p.n.e., przez Druzusa i Tyberiusza, pasierbów cesarza Oktawiana Augusta, z polecenia samego władcy. Nazwa Augusta Vindelicorum oddawała cześć imperatorowi i odnosiła się do lokalnego plemienia Windelików. Strategiczne położenie przy ujściu rzek alpejskich sprawiło, że już w II wieku n.e. osada stała się stolicą rzymskiej prowincji Recja. Dziedzictwo antyczne jest w mieście wciąż żywe, a fontanna z figurą cesarza Augusta na centralnym placu przypomina o imperialnych początkach. Po upadku cesarstwa zachodniorzymskiego Augsburg nie stracił na znaczeniu. W VI stuleciu stał się siedzibą biskupstwa, co uczyniło go kluczowym ośrodkiem religijnym w państwie Franków. Rok 955 zapisał się w historii bitwą nad rzeką Lech, gdzie k…

Augsburg-2c52752.jpg
width: 1800
height: 1200

Jak wyglądał kościół, w którym występował Bach? AI przywraca historię
type: item
date: 2026-06-18T12:40:27.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: kościoły
subject: muzyka
subject: niemcy
subject: sztuczna inteligencja
subject: zabytki
description: Zapomnijcie o klasycystycznym wystroju tej świątyni. Nikolaikirche, czyli kościół św. Mikołaja w Lipsku, w czasach Jana Sebastiana Bacha był architektonicznym patchworkiem. Nowa symulacja komputerowa pozwala nam wejść w rolę XVIII-wiecznego wiernego i poczuć atmosferę nabożeństw, podczas których mistrz baroku wykonywał swoje utwory.
encoded: Kościół św. Mikołaja (Nikolaikirche) w Lipsku jest nie tylko perłą architektury, ale przede wszystkim miejsce o fundamentalnym znaczeniu dla historii muzyki. To właśnie tutaj, w latach 1723–1750, swoją misję kantora i organisty wypełniał Jan Sebastian Bach. Świątynia ta była świadkiem prawykonań jego najważniejszych dzieł, takich jak „Pasja według św. Jana”, „Oratorium na Boże Narodzenie” czy liczne kantaty lipskie. Kościół, którego już nie ma Współczesny wygląd wnętrza Nikolaikirche, z jego charakterystycznymi kolumnami, to efekt klasycystycznej przebudowy przeprowadzonej przez Johanna Carla Friedricha Dauthe w latach 1784–1797. Na szczęście do naszych czasów zachowały się plany, ryciny i opisy sprzed przebudowy. Za czasów Bacha świątynia wyglądała inaczej. Była świadkiem licznych przebudów, dlatego obrosła różnymi elementami z wielu epok. Takie „patchworkowe” wnętrza Bach oglądał niemal codziennie. Innowacja w służbie historii Historyczne informacje o wnętrzu świątyni posłużyły do powstania projektu mającego na celu stworzenie wirtualnej rekonstrukcji. Jest to efekt interdyscyplinarnej współpracy prof. Alexandra Grychtolika (muzykologa i badacza Bacha), prof. Paula Zalewskiego (eksperta w dziedzinie konserwacji zabytków z Uniwersytetu Viadrina) oraz firmy Arte4D. Głównym celem było stworzenie precyzyjnego modelu 3D, który oddaje stan wnętrza z początków działalności Bacha w Lipsku, czyli z lat 20. XVIII wieku. Sztuczna inteligencja w roli architekta Kluczowym elementem projektu było wykorzystanie nowoczesnych technologii. Prof. Paul Zalewski podkreślił, że przy generowaniu złożonych modeli 3D i licznych detali wizualnych zastosowanie sztucznej inteligencji pozwoliło zaoszczędzić czas. Mimo dużego wsparcia technologicznego naukowcy zaznaczają, że to człowiek nadal odgrywał decydującą rolę w interpretacji źródeł historycznych i nadzorowaniu procesu tworzenia „cyfrowego bliźniaka” kościoła. Akustyka i realia pracy kantora Model pozwala ocenić nie tylko przestrzeń dos…

newsimage423497-cc1870b.jpg
width: 1500
height: 1500

Tajemnica sprzed 4000 lat. Dlaczego mężczyzna spoczął w komorze pieca?
type: item
date: 2026-06-17T07:41:27.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: grobowce
subject: niemcy
subject: odkrycia archeologiczne
subject: pradzieje
description: Podczas budowy linii energetycznej archeolodzy natrafili na niezwykłe znalezisko. W pradziejowym piecu, zamiast w grobie, spoczął młody mężczyzna. Ślady na jego czaszce sugerują brutalny koniec. Czy to zapomniana zbrodnia sprzed tysiącleci, a może element krwawego rytuału?
encoded: Do tego znaleziska doszło w czasie szeroko zakrojonych prac poprzedzających budowę linii energetycznej SuedOstLink w kraju związkowym Saksonia-Anhalt. Jest to region położony we wschodniej części Niemiec. Wzgórze o długiej historii Miejsce, w którym dokonano odkrycia, od tysiącleci przyciągało uwagę prehistorycznych społeczności. Już około 6000 lat temu wzniesiono tam monumentalny kurhan o wysokości 15 metrów, skrywający drewnianą komorę grobową Kilka stuleci później ludzie otoczyli to wzgórze potrójnym systemem wałów i rowów, tworząc przestrzeń dla skomplikowanych ceremonii. Znalezione w głębokich jamach szczątki spalonych domów oraz kości ludzi i zwierząt sugerują, że przez wieki było to miejsce o charakterze sakralnym i rytualnym. Najnowsze znalezisko pochodzi sprzed „zaledwie” 4–5 tysięcy lat. Nietypowe miejsce ostatecznego spoczynku Odkrycie datowane jest na okres istnienia społeczności kultury ceramiki sznurowej, czyli lata między 2900 a 2050 p.n.e. Archeolodzy odkryli szczątki mężczyzny, który w chwili śmierci miał około 25 lat. Najbardziej uderzający jest fakt, że jego ciało nie spoczęło w typowym grobie, lecz w pradziejowym piecu składającym się z dwóch połączonych podziemnych komór. Jest to sytuacja niemal niespotykana, gdyż tego typu obiekty gospodarcze zazwyczaj znajdowane są całkowicie puste. Co wiadomo o grobie? Lokalizacja pochówku jest co prawda nietypowa, to sam sposób ułożenia zmarłego ściśle odpowiada rygorystycznym zasadom kultury ceramiki sznurowej. Mężczyzna spoczął w pozycji embrionalnej na prawym boku, z twarzą skierowaną na południe, co było standardem dla pochówków męskich w tej epoce. Badacze zwrócili jednak uwagę na nienaturalne przesunięcie górnej części ciała. Może to wskazywać, że zmarłego złożono na warstwie materiału organicznego – np. skórach czy tkaninach – która po rozkładzie spowodowała osunięcie się kości. Ślady przemocy na kościach Badacze dostrzegli na czaszce mężczyzny urazy. Czy mamy do czynienia z ofiarą pradziejowego morde…

shutterstock2570372919-d21ac45.jpg
width: 8192
height: 5461

Nie taki Nosferatu straszny, jak go malują. Dlaczego pająk Zoropsis spinimana w ogóle nie powinien nas martwić?
type: item
date: 2026-06-10T11:45:33.000Z
creator: Magdalena Rudzka
subject: Przyroda
subject: gatunki
subject: inwazja
subject: niemcy
subject: pająki
subject: polska
description: Media alarmują o ekspansji pająka Nosferatu w Niemczech, w 2023 roku stwierdzono go także w Polsce. Choć jego wampiryczna nazwa i rozmiary budzą niepokój, ten przybysz z południa jest zupełnie niegroźny. W naszym kraju dużo częściej występują znacznie groźniejsze pająki.
encoded: W przestrzeni publicznej pojawiły się alarmujące informacje o rozprzestrzenianiu się groźnego pająka Nosferatu w Niemczech. Jego zasięg występowania faktycznie rozszerza się w Europie, ale nie ma w tym nic niezwykłego. Zmiany klimatyczne powodują wiele zawirowań w dotychczasowych zasięgach wielu gatunków. Co więcej – pająk Nosferatu był już stwierdzony także w Polsce. Alarmujące informacje o tym, że jest groźny i jadowity nie mają wiele wspólnego z prawdą. Owszem, jest jadowity – jak prawie wszystkie pająki – ale jego ewentualne ugryzienie jest zupełnie niegroźne, chyba że ktoś jest silnie uczulony. W Polsce znacznie częściej występują inne, bardziej jadowite i niebezpieczne gatunki pająków. Pająk Nosferatu rozprzestrzenia się w Niemczech O triumfalnym pochodzie pająka Nosferatu przez Niemcy poinformowała niedawno niemiecka organizacja ochrony przyrody NABU. Ogólnokrajowa akcja zgłoszeniowa, w której wzięły udział dziesiątki tysięcy osób, potwierdziła już obecność tego pająka we wszystkich krajach związkowych. Wiele zgłoszeń napłynęło znad Bałtyku, z wysp Rugia i Uznam. Tej wiosny do NABU napłynęło ponad 2,5 tysiąca zgłoszeń obserwacji pająka Nosferatu – to prawdziwy wysyp. Świadczy o licznej, zadomowionej populacji, rozprzestrzeniającej się w środowisku. Taka ilość zgłoszeń wyklucza przypadkowe pojawy, np. związane z transportem roślin z innych krajów. Pająk Nosferatu: opis gatunku Tak zwany pająk Nosferatu (Zoropsis spinimana) nie ma polskiej nazwy. Wampiryczny przydomek zupełnie nie ma związku z jego zwyczajami ani jakimkolwiek zagrożeniem – czarny wzór na jego odwłoku skojarzył się komuś z sylwetką najsłynniejszego filmowego wampira. Zoropsis spinimana został po raz pierwszy opisany w 1820 roku. Jego zasięg obejmuje prawie całą Europę, z wyjątkiem jej północnej części. Jest gatunkiem synantropijnym, czyli nierozerwalnie związanym z obecnością człowieka. To pająk drapieżny, aktywnie polujący na owady i inne pająki, nie tworzący pajęczyn. Jak na polskie warunki je…

pajak-nosferatu-b7c55e2.jpg
width: 4645
height: 3484

Rydwanem w zaświaty. Archeolodzy przebadali wyjątkowy grób celtyckiego wojownika
type: item
date: 2026-06-10T09:45:10.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: archeologia
subject: celtowie
subject: grobowce
subject: niemcy
subject: odkrycia archeologiczne
description: Złota biżuteria i etruska ceramika towarzyszyły w ostatniej drodze celtyckiemu wojownikowi. W niemieckiej Hesji archeolodzy odkryli jego spektakularny grób. Pochowano go wraz z jego powozem – takie znaleziska to prawdziwa rzadkość.
encoded: Kultura celtycka do dzisiaj fascynuje. Lud ten zajmował duże obszary Europy Zachodniej i Środkowej w I tysiącleciu p.n.e. Celtowie zamieszkiwali również tereny obecnej Polski od ok. 400 do ok. 120 r. p.n.e. Najwięcej dowodów na to pochodzi z południa naszego kraju. Wśród nich jest najstarsza znana z Polski kostka do gry. Tymczasem niemieccy archeolodzy ogłosili ważne znalezisko związane z tą społecznością, dokonane w regionie Hesji. Pochodzi z wczesnego okresu lateński przypadającego w przybliżeniu na lata 450–250 p.n.e. Energia słoneczna „odkrywa” pradzieje Do tego znaleziska doszło w Bad Camberg podczas badań poprzedzających budowę farmy fotowoltaicznej. Zespół firmy SPAU GmbH przeprowadził prace w ciągu zaledwie dwóch tygodni, co pozwoliło na sprawne zabezpieczenie znaleziska bez wstrzymywania inwestycji. Wykopaliska były poprzedzone badaniami geofizycznymi, dzięki temu archeolodzy wiedzieli, że coś ważnego skrywa się pod ziemią. Nie spodziewali się jednak natrafić na tak bogato wyposażony grób. Złoto, broń i etruskie wpływy Wnętrze grobu skrywało przedmioty świadczące o niezwykłym bogactwie zmarłego. Odnaleziono masywną złotą biżuterię o prostej formie oraz pozostałości oręża. Wyjątkowym znaleziskiem jest etruskie naczynie z brązu o charakterystycznym wylewie, będące luksusowym importem z Półwyspu Apenińskiego, czyli dzisiejszych Włoch. Obecność takich przedmiotów dowodzi, że celtyckie elity z regionu Taunus brały czynny udział w dalekosiężnej wymianie handlowej z basenem Morza Śródziemnego. Naukowcy wykonali zdjęcia rentgenowskie oraz tomografię komputerową (CT) wydobytych bloków ziemi. Skany te ujawniły obecność kolejnych darów grobowych, które nie zostały jeszcze wydobyte. Oznacza, to że lista uzbrojenia może zostać rozszerzona w toku dalszych badań. Pochówek z własną „bryką” Kluczowym elementem odkrycia jest obecność dwukołowego pojazdu – wozu pełniącego funkcję rydwanu. W grobie zidentyfikowano żelazne obręcze kół, okucia piast oraz nakładki na osie wykonan…

celtowie-08aa6e4.jpg
width: 1575
height: 1050