National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2025-11-20T14:50:09.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: W pasie Kuipera odkryto tajemniczą strukturę. Co kryje ogromne skupisko gruzu po powstaniu Układu Słonecznego?
items: Po raz pierwszy zauważono zorze polarne na gazowym olbrzymie. Przełomowe zdjęcia Neptuna zrobił Teleskop Webba
items: Tajne satelity lodowych olbrzymów. Astronomowie znaleźli nowe księżyce dwóch planet w Układzie Słonecznym
items: Planetarne bliźniaki? Uran i Neptun są do siebie znacznie bardziej podobne, niż dotychczas sądzono
items: Na Neptunie zaobserwowano tajemnicze plamy. Po raz pierwszy dokonano tego za pomocą teleskopu naziemnego
items: Chmury nad Neptunem zniknęły po raz pierwszy od prawie trzydziestu lat obserwacji. Dlaczego?
items: Dzięki Teleskopowi Webba po raz pierwszy od 33 lat widzimy dokładnie pierścienie Neptuna. Są niesamowite!
items: Co łączy deszcze diamentów z plastikowymi butelkami? Zaskakujące wyniki badań z użyciem laserów
items: Neptun ciekawostki. Na tej planecie diamenty spadają z nieba! Co wiemy o ósmej planecie Układu Słonecznego?
items: Neptun – tu rok trwa 165 naszych lat, a nasze huragany przy tamtejszych są jak zefirek! Tajemnice Neptuna
items: Planety z pierścieniami. Jak powstały spektakularne systemy pierścieni wokół Saturna i innych planet?
items: Planety gazowe – jak zimne i gorące jowisze pomagają zrozumieć ewolucję systemów planetarnych
items: Na Uranie i Neptunie diamenty spadają z nieba. Naukowcy wiedzą, dlaczego

W pasie Kuipera odkryto tajemniczą strukturę. Co kryje ogromne skupisko gruzu po powstaniu Układu Słonecznego?
type: item
date: 2025-11-20T14:49:30.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Kosmos
subject: astronomia
subject: neptun
subject: planetoidy
subject: pluton
subject: układ słoneczny
description: Pas Kuipera, rozciągające się daleko poza orbitą Neptuna zbiorowisko planetoid i dom dla przynajmniej kilku planet karłowatych, jest wciąż słabo zbadanym obszarem. Dzięki precyzyjnej analizie danych orbitalnych naukowcy z Uniwersytetu Princeton odkryli, że ten ogromny, rozciągający się na 20 jednostek astronomicznych obszar nie tylko ma jądro, ale także strukturę podobną do jądra wewnętrznego.
encoded: Spis treści: Gdy Pluton był dziewiątą planetą Sztuczna inteligencja bada Pas Kuipera Ślad po narodzinach Układu Słonecznego Znajdujący się za orbitą ostatniej planety Układu Słonecznego pas Kuipera przypomina główny pas planetoid. Czyli ten rozciągający się między orbitami Marsa i Jowisza. Oba stanowią skupiska skał, metali i lodu pozostałych po formowaniu się planet Układu Słonecznego. Jednak obiekty pasa Kuipera, ze względu na ogromną odległość od Słońca – pas rozciąga się w odległości 30 do nawet 50 jednostek astronomicznych (AU), a 20 AU to około 3 miliardy kilometrów – zawierają znacznie więcej lodów, w tym zestalonego amoniaku i metanu. W ocenie ekspertów masa obiektów pasa Kuipera może przewyższać masę głównego pasa planetoid nawet 200-krotnie. Gdy Pluton był dziewiątą planetą Obszar ten budzi ogromne zainteresowanie badaczy, ponieważ te pierwotne obiekty mogą zawierać informację o środowisku, w jakim doszło do wyłonienia się Słońca i dalej naszego układu planetarnego. Nie bez znaczenia jest też ogromne zainteresowanie społeczeństwa planetami karłowatymi. W tym przede wszystkim Plutonem, który był celem misji New Horizons. Gdy w 2006 toku sonda startowała w swą długą drogę do Plutona, był on uznawany za dziewiątą planetę Układu Słonecznego. Gdy do niego dotarła w 2015 roku, został już zdegradowany i włączony do grupy planet karłowatych. W tzw. międzyczasie, konkretnie w 2011 roku, naukowcy dostrzegli w pasie Kuipera specyficzne skupisko obiektów o podobnych orbitach, które nazwali „jądrem” pasa Kuipera. Odkrycia dokonał zespół prowadzony przez Jeana-Marca Petita, pracujący w ramach Canada-France Ecliptic Plane Survey. Naukowcy zauważyli, że w zimnej części klasycznego pasa Kuipera występuje „overdensity”, czyli nadgęstość obiektów w wąskim zakresie pół-osi głównych. Właśnie to zagęszczenie nazwano „kernel” – jądrem pasa Kuipera. Obecnie ocenia się, że w jądrze i jego bezpośrednim sąsiedztwie znajduje się około 200 obiektów. Sztuczna inteligencja bada Pas Kuip…

pas-kuipera-e2b0945.jpg
width: 2724
height: 1500

Po raz pierwszy zauważono zorze polarne na gazowym olbrzymie. Przełomowe zdjęcia Neptuna zrobił Teleskop Webba
type: item
date: 2025-03-28T12:38:43.000Z
creator: Magdalena Salik
subject: Kosmos
subject: astronomia
subject: neptun
subject: obserwacje
subject: układ słoneczny
subject: zorza polarna
description: Spekulacje na ten temat trwały prawie cztery dekady. Teraz nareszcie kwestia została wyjaśniona. Na ostatniej, ósmej planecie Układu Słonecznego pojawiają się zorze polarne. Widać je w nieoczekiwanym – z punktu widzenia ziemskiego – regionie Neptuna.
encoded: W tym artykule: Zorze polarne na gazowych olbrzymach Zorze Neptuna sfotografowane dzięki Webbowi Dziwna magnetosfera Neptuna i nowa zagadka Neptun ma kolor, który trudno pomylić z jakimkolwiek innym. Intensywny, jaskrawy, jednolity niebieski to barwa niemal całej planety. Wystarczy spojrzeć na powyższe zdjęcie po lewej. Ta fotografia powstała dzięki pracy Teleskopu Hubble’a. I to właśnie ona uformowała nasze wyobrażenia o ostatniej planecie Układu Słonecznego. Niebieski glob z białymi plamami chmur – tak wygląda Neptun. Tylko czy na pewno? Zdjęcie po prawej to efekt najnowszych obserwacji prowadzonych za pomocą Teleskopu Webba. Na nim Neptun nie jest już równomiernie niebieski. Na skraju planety wyraźnie odcina się cyjanowy pas. Poniżej równika również znajduje się duża cyjanowa plama. Są to zorze polarne, poszukiwane na Neptunie od 36 lat. Zorze polarne na gazowych olbrzymach Zorze polarne pojawiają się, gdy pochodzące ze Słońca wysokoenergetyczne cząstki zostają uwięzione w polu magnetycznym planety. Zderzają się z górnymi warstwami atmosfery. Energia uwalniana podczas tych zderzeń tworzy charakterystyczną poświatę. W 1989 roku w pobliżu Neptuna przelatywała sonda Voyager 2. Sfotografowała ten odległy glob i wówczas po raz pierwszy astronomowie postawili hipotezę, że na Neptunie istnieją zorze. Jednak potwierdzenie tego okazało się niezwykle trudne. Mijały lata, wykazano, że zorze ma Jowisz, Saturn, a także Uran. Co to Neptuna – brakowało dowodu. Zorze Neptuna sfotografowane dzięki Webbowi Udało się go zdobyć dopiero dzięki Teleskopowi Webba i jego spektrografowi bliskiej podczerwieni. Obserwacje prowadzone w 2023 roku pozwoliły zobrazować Neptuna, a także jego jonosferę. W tej ostatniej wykryto kation trójwodoru – H3+, cząsteczkę mogącą powstawać w zorzach polarnych. Wątpliwości się rozwiały. – Jak się okazało, faktyczne zobrazowanie zorzy polarnej na Neptunie było możliwe tylko dzięki wyjątkowej czułości Teleskopu Webba – powiedział Henrik Melin z Uniwersytetu N…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2025/03/webb-STScI-01J3G1YA6FYB10NEKTAJ0XG4KZ-annotated-80dd768.png
width: 840
height: 420

Tajne satelity lodowych olbrzymów. Astronomowie znaleźli nowe księżyce dwóch planet w Układzie Słonecznym
type: item
date: 2024-02-26T11:09:00.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Kosmos
subject: National Geographic Site
subject: astronomia
subject: Gwiazdy
subject: kosmos
subject: księżyce
subject: neptun
subject: układ słoneczny
subject: uran
description: Oficjalna liczba księżyców Urana wzrosła właśnie do 28, a Neptuna do 16. Astronomowie z Carnegie Institution for Science, wykorzystując teleskopy naziemne, odkryli trzy nieznane wcześniej księżyce krążące wokół zewnętrznych planet Układu Słonecznego.
encoded: W tym artykule: Wciąż odkrywane są nowe księżyce Uran i Neptun są słabo zbadane Księżyce lodowych gigantów Nowy księżyc Urana Nowe księżyce Neptuna Potrzebne dalsze badania – Trzy nowoodkryte księżyce są najsłabszymi, jakie kiedykolwiek zaobserwowano za pomocą teleskopów naziemnych na orbitach dwóch lodowych olbrzymów – powiedział o odkryciu jeden z jego autorów, astronom Scott Sheppard z Carnegie Institution for Science. – Aby je dostrzec, musieliśmy posłużyć się specjalnym przetwarzaniem obrazu – dodał naukowiec. Wciąż odkrywane są nowe księżyce Nasza wiedza o Układzie Słonecznym wciąż rośnie. Jest to bezpośrednio związane z rosnącymi możliwościami technicznymi. Podobnie zwiększa się liczba dostrzeżonych księżyców ogromnych planet zewnętrznych. Czyli dwóch gazowych olbrzymów, Jowisza i Saturna, i pozostałych dwóch zamarzniętych światów – Urana i Neptuna. W ostatnich latach Jowisz i Saturn zdominowały wyścig o największą liczbę satelitów. W 2023 roku, po krótkiej dominacji Saturna, na prowadzenie w konkurencji księżycowej ponownie wyszedł Jowisz. Liczba zaobserwowanych księżyców tego gazowego olbrzyma to aż 96. Ale zaledwie dwa miesiące później badacze z Tajwanu odkryli ogromną liczbę księżyców Saturna i w tej chwili to właśnie „zaobrączkowana” planeta jest bezdyskusyjnym królem. Wokół Saturna orbituje aż 146 księżyców! Uran i Neptun są słabo zbadane Im bardziej astronomowie skupiali się na Jowiszu i Saturnie, tym mniej czasu poświęcali Uranowi i Neptunowi. W dodatku dwie zewnętrzne lodowe planety znajdują się daleko od Ziemi. To sprawia, że nieczęsto wysyła się w ich kierunku misje robotyczne. Planetarne bliźniaki? Uran i Neptun są do siebie znacznie bardziej podobne, niż dotychczas sądzono Nowe fotografie pokazują, jak naprawdę wyglądają dwie najbardziej oddalone od Słońca planety. Jak się okazuje, Uran i Neptun mają bardzo podobny kolor. <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/planetarne-blizniaki-uran-i-neptun-sa-do-siebie-…

tajne-satelity-lodowych-olbrzymow-astronomowie-znalezli-nowe-ksiezyce-dwoch-planet-w-ukladzie-slonecznym-fot-scott-sheppard-063cfac.jpg
width: 733
height: 457

Planetarne bliźniaki? Uran i Neptun są do siebie znacznie bardziej podobne, niż dotychczas sądzono
type: item
date: 2024-01-05T08:57:30.000Z
creator: Magdalena Salik
subject: Kosmos
subject: National Geographic Site
subject: astronomia
subject: Gwiazdy
subject: kosmos
subject: neptun
subject: planety
subject: układ słoneczny
subject: uran
description: Nowe fotografie pokazują, jak naprawdę wyglądają dwie najbardziej oddalone od Słońca planety. Jak się okazuje, Uran i Neptun mają bardzo podobny kolor.
encoded: W tym artykule: Prawdziwe kolory lodowych olbrzymów Poprawione barwy Urana i Neptuna Tajemnica Urana Dwie najdalsze planety Układu Słonecznego to Uran i Neptun. Podobnie jak większe od nich Jowisz i Saturn, są to planety gazowe. Jednak często bywają nazywane „lodowymi olbrzymami”. Nazwa ta to efekt ultraniskich temperatur panujących w ich atmosferach, sięgających nawet minus 200 st. C. Oba te globy sporo łączy. Mają podobną budowę i skład chemiczny. Ich atmosfery składają się głównie z wodoru i helu, z dodatkiem m.in. wody i metanu. Naukowcy podejrzewają, że Uran i Neptun mają jeszcze jedną wspólną, bardzo dziwną cechę. Na skaliste jądra tych planet mogą padać diamentowe deszcze, powstające w ich atmosferach. Tu jednak podobieństwa się kończą, a zaczynają różnice. Pierwsza, na jaką najczęściej się wskazuje, to kolory. Na zdjęciach zrobionych przez sondę Voyager 2 – jedyną, która przeleciała obok obu planet – widać, że Uran ma blady cyjanowy odcień. Neptun jest zupełnie inny: soczyście lazurowy. Prawdziwe kolory lodowych olbrzymów Tylko czy to faktycznie prawda? W najnowszym numerze czasopisma naukowego „Monthly Notices of the Royal Astronomical Society” ukazała się praca zespołu prof. Patricka Irwina z Oksfordu. Obala ona mity o różnych barwach lodowych olbrzymów. Wbrew temu, co sądziliśmy od kilku dekad, oba te globy są do siebie bardzo zbliżone kolorami, piszą badacze. I Neptun, i Uran są bladoniebieskie z niewielkim dodatkiem zieleni. Co łączy deszcze diamentów z plastikowymi butelkami? Zaskakujące wyniki badań z użyciem laserów Naukowcy przeprowadzili eksperymenty, z których wynika, że na lodowych olbrzymach – takich jak Uran i Neptun – deszcze diamentów mogą pojawiać się znacznie częściej niż wcześniej sąd... <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/co-laczy-deszcze-diamentow-z-plastikowymi-butelkami-zaskakujace-wyniki-badan-z-uzyciem-laserow-fot-greg-stewart-slac-national-accelerator-laboratory-f15ff36.jpg" width="938" heig…

planetarne-blizniaki-uran-i-neptun-sa-do-siebie-znacznie-bardziej-podobne-niz-dotychczas-sadzono-fot-patrick-irwin-d854c1a.jpg
width: 2334
height: 1640

Na Neptunie zaobserwowano tajemnicze plamy. Po raz pierwszy dokonano tego za pomocą teleskopu naziemnego
type: item
date: 2023-08-25T15:00:00.000Z
creator: Magdalena Salik
subject: Historia
subject: Kosmos
subject: National Geographic Site
subject: astronomia
subject: Edukacja
subject: kosmos
subject: neptun
subject: obserwacje
subject: Onet
subject: układ słoneczny
description: Na ósmej planecie Układu Słonecznego znajdują się zagadkowe plamy. Astronomowie po raz pierwszy zbadali nie dzięki przelatującej obok sondzie albo używając teleskopu pracującego na orbicie – tylko wprost z powierzchni Ziemi.
encoded: W tym artykule: Historia plam na planetach Łowca plam Zagadkowe plamy na Neptunie Astronomowie przeprowadzili obserwacje dwóch plam na Neptunie – ostatniej planecie Układu Słonecznego. Jedna plama jest duża i ciemna. Obok niej znajduje się druga, jaśniejsza i mniejsza. Obie plamy stanowią zagadkę dla naukowców, którzy dzięki nowym obserwacjom próbują wyjaśnić, jak powstały i z czego się składają. Najprostsze wyjaśnienie zakładało, że w miejscu ciemnej plamy rozproszyły się chmury składające się na górne warstwy atmosfery Neptuna. Dzięki temu mogłaby się pokazać lodowa powierzchnia globu. Jednak zespół prof. Patricka Irwina z Oksfordu, głównego autora pracy opublikowanej w „Nature Astronomy”, odrzucił taką teorię. Skąd zatem wzięły się plamy na Neptunie? Historia plam na planetach O tym, że na planetach zewnętrznych mogą pojawić się ciemniejsze obszary, wiadomo od dawna. Od 1831 roku astronomowie regularnie przyglądają się Wielkiej Czerwonej Plamie na Jowiszu. To gigantyczny antycyklon na południowej półkuli, 22 stopnie poniżej równika. Ta burza ma gigantyczne rozmiary: w tej chwili jest mniej więcej wielkości Ziemi. Przypuszcza się, że może mieć nawet kilkaset lat. Plamy pojawiają się również na dalszych planetach Układu Słonecznego. W 1989 roku koło Neptuna przelatywała sonda Voyager-2. Dzięki niej dowiedzieliśmy się, że na tamtym globie znajduje się ciemny obszar – Wielka Ciemna Plama – który jednak po kilku latach zniknął. Nowe plamy na Neptunie pojawiły się na zdjęciach zrobionych kilka lat temu przez Teleskop Hubble’a. Znajdowały się zarówno na północnej i południowej półkuli. W Portugalii znaleziono setki zmumifikowanych pszczół z czasów faraonów. Owady nadal ukryte są w kokonach Paleontolodzy pracujący na nowych wykopaliskach na południowo-zachodnim wybrzeżu Portugalii natrafili na starożytne pszczoły. Kokony z owadami mają prawie 3 tys. lat. To ekstremalnie rzadkie ... Łowca plam To zainteresowało prof. Patricka Irwina z Oksfordu. – Od odkrycia ciemnej plamy…

plamy-na-neptunie-16e27ae.jpg
width: 1280
height: 720

Chmury nad Neptunem zniknęły po raz pierwszy od prawie trzydziestu lat obserwacji. Dlaczego?
type: item
date: 2023-08-18T12:09:14.000Z
creator: Magdalena Salik
subject: Kosmos
subject: National Geographic Site
subject: chmury
subject: fizyka
subject: Gwiazdy
subject: kosmos
subject: neptun
subject: planety
subject: słońce
subject: układ słoneczny
description: Cztery lata temu Neptun nagle przestał być zachmurzony. Naukowcy są zdania, że to efekt wpływu, jaki na ostatnią planetę Układu Słonecznego wywiera nasza gwiazda.
encoded: W tym artykule: Znikające chmury na Neptunie Cztery lata bez dużego zachmurzenia Wszystko przez Słońce Zagadki atmosfery Neptuna Neptun, ósma planeta Układu Słonecznego, to tajemniczy glob. Ma mocno lazurowe zabarwienie, które prawdopodobnie zawdzięcza obecnemu w jego atmosferze metanowi. Przypuszcza się, że wewnątrz Neptuna powstają diamenty. Na nim zaś wieją najsilniejsze wiatry w Układzie Słonecznym, których prędkość przekracza 2000 km/godz. Ta gazowa planeta jest oddalona od Słońca trzydzieści razy bardziej niż Ziemia. Jest też od Ziemi znacznie większa. Gdyby Neptun był pustą kulą, w jego wnętrzu mogłoby zmieścić się prawie sześćdziesiąt globów takich jak nasz. Na Neptunie często występowały ogromne burze. Np. przelatująca obok niego sonda Voyager 2 odkryła w 1989 roku gigantyczny antycyklon, nazwany Wielką Ciemną Plamą. Odkryto najjaśniejszą planetę, jaką znamy. Odbija światło jak lustro, bo ma chmury z metalu Naukowcy znaleźli glob, który odbija aż 80 proc. padającego na niego światła. To rekord dla znanych planet poza Układem Słonecznym. „Ta planeta nie powinna istnieć” – powiedziała o ... <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/odkryto-najjasniejsza-planete-jaka-znamy-odbija-swiatlo-jak-lustro-bo-ma-chmury-z-metalu-fot-ricardo-ramirez-reyes-universidad-de-chile-7846446.jpg" width="938" height="528" alt="Odkryto najjaśniejszą planetę, jaką znamy. Odbija światło jak lustro, bo ma chmury z metalu (fot. Ricardo Ramírez Reyes (Universidad de Chile))" title="Odkryto najjaśniejszą planetę, jaką znamy. Odbija światło jak lustro, bo ma chmury z metalu (fot. Ricardo Ramírez Reyes (Universidad de Chile))" /> Jak łatwo się domyślić z powyższego, Neptun jest planetą dość zachmurzoną. A raczej był, ponieważ kilka lat temu spowijające go chmury zniknęły. To spora zagadka. W czasie trwających prawie trzydzieści lat obserwacji Neptun pozostawał mniej lub bardziej zachmurzony. Co się zatem stało? Znikające chmury na Neptunie W latach 199…

chmury-nad-neptunem-zniknely-po-raz-pierwszy-od-prawie-trzydziestu-lat-obserwacji-dlaczego-fot-imke-de-pater-erandi-chavez-erin-redwing-uc-berkeley-w-m-keck-observatory-f10c88b.jpg
width: 1280
height: 865

Dzięki Teleskopowi Webba po raz pierwszy od 33 lat widzimy dokładnie pierścienie Neptuna. Są niesamowite!
type: item
date: 2022-09-23T11:12:50.000Z
creator: Magdalena Salik
subject: Kosmos
subject: National Geographic Site
subject: Gwiazdy
subject: kosmos
subject: neptun
subject: obserwacje
subject: pierścień pyłu
subject: planety
subject: teleskop
subject: układ słoneczny
description: Kosmiczny Teleskop Webba po raz pierwszy sfotografował Neptuna. Zdjęcia pokazują atmosferę lodowego giganta, jego księżyce, a także – niewidziane od trzech dekad – pierścienie Neptuna.
encoded: W tym artykule: Jak wyglądają pierścienie Neptuna? Co w Układzie Słonecznym sfotografował Teleskop Webba? Dziwna planeta Neptun W porównaniu z Ziemią Neptun jest dużym globem. Gdyby był wielką, pustą kulą, można by w nim zmieścić prawie sześćdziesiąt ciał niebieskich wielkości Ziemi. Ma charakterystyczne, lazurowe zabarwienie. Można je podziwiać na zdjęciach robionych w świetle widzialnym. Ta barwa to najprawdopodobniej skutek tego, że w składzie jego atmosfery znajduje się metan. Pierwiastek ten pochłania światło widzialne w czerwonej i podczerwonej części widma. Neptun znajduje się daleko od Słońca. Okrążenie naszej gwiazdy zajmuje mu aż 165 lat. Planeta leży trzydzieści razy dalej od środka Układu Słonecznego niż Ziemia. Pierwszą ziemską sondą, która obserwowała ten glob, był Voyager 2. Pojazd zbliżył się do ostatniej planety Układu Słonecznego latem 1989 r., dwanaście lat po starcie z Ziemi. Sonda przelatywała w odległości ok. 5 tys. km od północnego bieguna planety. Zrobiła wówczas zdjęcia pokazujące pierścienie Neptuna – ujęcie ich na fotografiach wymagało 10-minutowej ekspozycji. Jak wyglądają pierścienie Neptuna? Na tamtych zdjęciach Neptuna otaczają słabo widoczne pierścienie, składające się z cząsteczek pyłów. W rzeczywistości jest ich pięć lub sześć. Jednak na fotografiach zrobionych przez Voyagera laik nie będzie miał problemów z dostrzeżeniem dwóch. Neptun ciekawostki. Na tej planecie diamenty spadają z nieba! Co wiemy o ósmej planecie Układu Słonecznego? Neptun to ostatnia planeta Układu Słonecznego. Wieją na nim najsilniejsze wiatry w całym Układzie Słonecznym, a z nieba spadają diamenty. <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/neptun-ciekawostki-na-tej-planecie-diamenty-spadaja-z-nieba-co-wiemy-o-osmej-planecie-ukladu-slonecznego-fot-tobias-roetsch-future-publishing-via-getty-images-ebbd35d.jpeg" width="938" height="691" alt="Neptun ciekawostki. Na tej planecie diamenty spadają z nieba! Co wiemy o ósmej planecie …

dzieki-teleskopowi-webba-po-raz-pierwszy-od-33-lat-widzimy-dokladnie-pierscienie-neptuna-sa-niesamowite-fot-nasa-esa-csa-stsci-8ac3839.jpg
width: 1680
height: 1120

Co łączy deszcze diamentów z plastikowymi butelkami? Zaskakujące wyniki badań z użyciem laserów
type: item
date: 2022-09-06T12:06:29.000Z
creator: Magdalena Salik
subject: Kosmos
subject: National Geographic Site
subject: diamenty
subject: fizyka
subject: Gwiazdy
subject: kosmos
subject: neptun
subject: plastik
subject: układ słoneczny
subject: uran
description: Naukowcy przeprowadzili eksperymenty, z których wynika, że na lodowych olbrzymach – takich jak Uran i Neptun – deszcze diamentów mogą pojawiać się znacznie częściej niż wcześniej sądzono. Wykazali to z użyciem taniego plastiku PET.
encoded: W tym artykule: Deszcze diamentów na lodowych olbrzymach Jak zrobić diamenty z plastiku? Gruba warstwa diamentów na lodowych gigantach Czy diamenty mogą padać z nieba? Na Ziemi zdarza się to jedynie w bajkach. Jednak na innych planetach taka ekscytująca możliwość jest jak najbardziej realna. Jeśli w atmosferze planety znajduje się metan, wówczas mogą zaistnieć warunki, w których w wyniku rozpadu tej cząsteczki powstaną diamenty. Wykazano to już na początku lat 80. XX wieku. Naukowcy z Lawrence Livermore National Laboratory policzyli wówczas, że w bardzo wysokiej temperaturze i pod gigantycznym ciśnieniem metan rozpadnie się na wodór i węgiel. Atomy tego drugiego ułożą się koło siebie tak ciasno, że powstaną diamenty. W 1999 r. na Uniwersytecie Kalifornijskim w Berkeley udowodniono, że warunki konieczne do zajścia takiej przemiany istnieją wewnątrz Neptuna i Urana. To sugerowało, że na skaliste jądra obu tych lodowych gigantów mogą spadać deszcze diamentów. Deszcze diamentów na lodowych olbrzymach Osiemnaście lat później, w 2017 roku, po raz pierwszy stworzono „deszcz diamentów” w laboratorium. Naukowcy ze SLAC National Accelerator Laboratory wykorzystali wówczas instrument naukowy Matter in Extreme Conditions (MEC). Z jego pomocą wytworzyli falę uderzeniową, która przeszła przez plastik. W rezultacie doszło do przemieszczenia się tworzących plastik atomów węgla, które utworzyły diamenty wielkości kilku nanometrów. Co ma plastik do Neptuna i Urana? Pierwiastki, z których składają się te planety, to przede wszystkim węgiel i wodór. I właśnie z tych samych pierwiastków zbudowane są cząsteczki różnego rodzaju plastiku. Jednak diabeł tkwi w szczegółach. Oba lodowe olbrzymy zwierają też mieszaninę innych pierwiastków, które wpływają na to, jakie przemiany chemiczne zachodzą nad i pod ich powierzchniami. W najnowszym numerze czasopisma naukowego „Science Advances” ukazała się praca, która stanowi ciąg dalszy badań z 2017 r. Tym razem naukowcy – poza węglem i wodorem – wzię…

co-laczy-deszcze-diamentow-z-plastikowymi-butelkami-zaskakujace-wyniki-badan-z-uzyciem-laserow-fot-greg-stewart-slac-national-accelerator-laboratory-51728ea.jpg
width: 7680
height: 4077

Neptun ciekawostki. Na tej planecie diamenty spadają z nieba! Co wiemy o ósmej planecie Układu Słonecznego?
type: item
date: 2022-05-14T10:23:45.000Z
creator: Magdalena Salik
subject: Kosmos
subject: National Geographic Site
subject: astronomia
subject: Gwiazdy
subject: kosmos
subject: neptun
subject: planety
subject: układ słoneczny
description: Neptun to ostatnia planeta Układu Słonecznego. Wieją na nim najsilniejsze wiatry w całym Układzie Słonecznym, a z nieba spadają diamenty.
encoded: W tym artykule: Neptun ciekawostki – kiedy go zbadamy? Neptun ciekawostki – kto odkrył tę planetę? Neptun ciekawostki – którą planetą Układu Słonecznego jest? Neptun ciekawostki – dlaczego jest niebieski? Neptun ciekawostki – czy padają na nim diamenty? Neptun ciekawostki – inne zagadki Zagadki Trytona 165 lat – tyle zajmuje Neptunowi okrążenie Słońca. Oznacza to, że jedna pora roku trwa na nim ponad 40 lat. Ósma planeta Układu Słonecznego znajduje się trzydzieści razy dalej od macierzystej gwiazdy niż Ziemia. Jest też znacznie większa od naszej planety. Gdyby Neptun był wielką pustą kulą, można by w niej zmieścić prawie sześćdziesiąt ciał niebieskich wielkości Ziemi. Neptun powstał z resztek dysku protoplanetarnego, pozostałego po mgławicy pyłów i gazów, z której uformowało się Słońce. Dysk protoplanetarny dał początek czterem planetom skalistym Układu Słonczego oraz czterem gazowym. Do planet skalistych należą Merkury, Wenus, Ziemia i Mars. Planety gazowe to Saturn, Jowisz, Uran i Neptun. Neptun ciekawostki – kiedy go zbadamy? Z powstaniem Urana i Neptuna wiąże się pewna zagadka. Istniejące teorie przewidują, że wszystkie planety gazowe powstające z dysku protoplanetarnego powinny być podobnej wielkości. Jednak Neptun i Uran są znacznie mniejsze od Jowisza i Saturna. Dlaczego? Nie wiadomo. Jednak mogłaby to wyjaśnić przyszła misja naukowa na Neptuna. Niesamowite zdjęcia pierścieni Urana. Lodowy świat „zapozował” naukowcom z Berkeley Udało się zmierzyć temperaturę pierścieni i dowiedzieć czegoś wyjątkowego o jednym z nich. Pierścień nazywany epsilon jest wyjątkowy na skalę całego Układu Słonecznego. Dyskusja, kiedy miałaby się odbyć i jakie dokładnie byłyby jej cele badawcze, jest w NASA i ESA w toku. Na razie jednak nie ma żadnych konkretnych ustaleń. Natomiast wiadomo, że gdyby naukowcy chcieli wykorzystać asystę grawitacyjną Jowisza, okienko do startu dla misji otwiera się w 2031 r. Neptun ciekawostki – kto odkrył tę planetę? Na to pytanie przez długi czas trudn…

neptun-ciekawostki-na-tej-planecie-diamenty-spadaja-z-nieba-co-wiemy-o-osmej-planecie-ukladu-slonecznego-fot-tobias-roetsch-future-publishing-via-getty-images-a63fe20.jpeg
width: 1024
height: 754

Neptun – tu rok trwa 165 naszych lat, a nasze huragany przy tamtejszych są jak zefirek! Tajemnice Neptuna
type: item
date: 2022-05-05T13:42:26.000Z
creator: Jan Stradowski
subject: Kosmos
subject: National Geographic Site
subject: astronomia
subject: Gwiazdy
subject: kosmos
subject: neptun
subject: planety
subject: układ słoneczny
description: Ta piękna planeta to wciąż więcej pytań niż odpowiedzi. Dlaczego Neptun jest niebieski? Dlaczego jeden z jego księżyców staje się coraz cieplejszy? Pytań jest znacznie więcej, szczególnie teraz, gdy naukowcy zaczęli szukać jej sąsiadki: tajemniczej dziewiątej planety.
encoded: W tym artykule: Neptun – historia odkrycia Jak powstał Neptun? Neptun – właściwości Neptun – tajemnicze burze Neptun – pierścienie i księżyce Czy za Neptunem kryje się dziewiąta planeta? Neptun to ósma planeta Układu Słonecznego licząc od Słońca. Zlokalizowany prawie 4,5 miliarda kilometrów od naszej gwiazdy, Neptun okrąża ją raz na 165 lat. Ze względu na jego wyjątkowo dużą odległość od Ziemi nie jest widoczny na niebie gołym okiem. Neptun – historia odkrycia Neptun był pierwszą planetą odkrytą w wyniku opartych na matematyce przewidywań, a nie poprzez regularne obserwacje nieba. Co prawda w 1612 i 1613 roku Galileusz zauważył go i opisał podczas obserwacji dokonywanych małym teleskopem. Uznał jednak Neptuna za gwiazdę. Dopiero kiedy okazało się, że Uran nie porusza się dokładnie tak, jak spodziewali się tego astronomowie, francuski matematyk Urbain Joseph Le Verrier zaproponował rozwiązanie. Wyliczył położenie i masę innej, wcześniej nieznanej planety, która mogłaby spowodować obserwowane zmiany orbity Urana. Jego sugestia została zignorowana przez francuskich astronomów. Niesamowite zdjęcia pierścieni Urana. Lodowy świat „zapozował” naukowcom z Berkeley Udało się zmierzyć temperaturę pierścieni i dowiedzieć czegoś wyjątkowego o jednym z nich. Pierścień nazywany epsilon jest wyjątkowy na skalę całego Układu Słonecznego. Dlatego Le Verrier wysłał swoje obliczenia do Johanna Gottfrieda Galle z Obserwatorium w Berlinie. Ten znalazł już podczas pierwszej nocy poszukiwań w 1846 roku. Siedemnaście dni później został odkryty największy księżyc Neptuna, Tryton. Jak powstał Neptun? 4,6 mld lat temu, gdy powstawał Układ Słoneczny, w mgławicy gazów i pyłów uformowała się protogwiazda – nasze przyszłe Słońce. Z reszty materii powstał dysk protoplanetarny, w którym w wyniku zderzeń i kondensacji tworzyły się zaczątki przyszłych planet. Cztery z nich są skaliste – Merkury, Wenus, Ziemia i Mars – cztery zaś gazowe: Jowisz, Saturn, Uran i Neptun. Z istniejących dziś teorii i mode…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/aed3eb5d1daad591fb63b3497523cc2bb7af7e89-54b4a4a.png
width: 1163
height: 696

Planety z pierścieniami. Jak powstały spektakularne systemy pierścieni wokół Saturna i innych planet?
type: item
date: 2022-03-30T08:39:07.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Kosmos
subject: National Geographic Site
subject: astronomia
subject: egzoplanety
subject: Gwiazdy
subject: jowisz
subject: kosmos
subject: neptun
subject: pierścień pyłu
subject: planety
subject: saturn
subject: uran
subject: ziemia
description: Planety z pierścieniami to wszystkie cztery gazowe planety Układu Słonecznego. Składają się z pyłu, lodu i kawałków kosmicznego gruzu. Te najbardziej spektakularne należą do gazowego olbrzyma Saturna.
encoded: W tym artykule: Planety z pierścieniami w Układzie Słonecznym Czy Ziemia też ma pierścienie? Skąd się wzięły planety z pierścieniami? Jak są zbudowane pierścienie? Czym są księżyce pasterskie i jak wpływają na powstanie pierścieni? Planety z pierścieniami z innych układów gwiezdnych W 1655 roku młody, zaledwie 26-letni holenderski astronom Christiaan Huygens w piśmie dotyczącym badań Saturna zamieścił taki anagram: „aaaaaaacccccdeeeeeghiiiiiiillllmmnnnnnnnnnooooppqrrstttttuuuuu”. Rozszyfrował go dopiero cztery lata później w traktacie „Systema Saturnium” (System Saturna), w którym przedstawił swój model w pełnym kształcie. Anagram oznaczał: „Annulo cingitur, tenui, plano, nusquam cohaerente, ad eclipticam inclinato”. Można to przetłumaczyć: jest on [Saturn] otoczony przez cienki, płaski dysk, który nigdzie go nie dotyka i jest nachylony do ekliptyki. Chociaż pierścienie Saturna po raz pierwszy miał zaobserwować w 1610 roku sam Galileusz, to nie był on w stanie zidentyfikować poprawnie tego, co zobaczył. Sądził, że planeta ma „uszy” czy chwytak. Po pewnym czasie zrezygnował z tego wyjaśnienia i uznał, że zwyczajnie popełnił błąd, a żadnych „uszu” nie ma. Natomiast Jan Heweliusz widział w Saturnie planetę potrójną. Trzeba było genialnego Huygensa, by stwierdzić, że to, co Galileusz nazwał uszami, jest w rzeczywistości pierścieniami z gazu, lodu i kosmicznego gruzu. Planety z pierścieniami w Układzie Słonecznym Teraz wiemy, że pierścienie planetarne, kiedyś uważane za charakterystyczne jedynie dla Saturna, istnieją wokół wszystkich olbrzymich planet gazowych naszego Układu Słonecznego. Pierścienie nie są obiektami stałymi, ale składają się z niezliczonych cząstek o rozmiarach od drobinek pyłu po małe księżyce. Skład i wielkość pierścieni poszczególnych planet różni się od siebie. Odkryto 20 nowych księżyców Saturna. Możesz nazwać jednego z nich Jowisz stracił na rzecz Saturna tytuł księżycowego rekordzisty. Jak wyglądają najbliższe planety z pierścieniami? Pierścienie …

planety-z-pierscieniami-jak-powstaly-spektakularne-systemy-pierscieni-wokol-saturna-i-innych-planet-fot-nasa-public-domain-460884f.jpeg
width: 2150
height: 1000

Planety gazowe – jak zimne i gorące jowisze pomagają zrozumieć ewolucję systemów planetarnych
type: item
date: 2022-03-29T10:06:01.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Kosmos
subject: National Geographic Site
subject: astronomia
subject: egzoplanety
subject: Gwiazdy
subject: jowisz
subject: kosmos
subject: neptun
subject: planety
subject: saturn
subject: uran
description: Jowisz, piąta planeta Układu Słonecznego. Planeta gazowa z rozbudowanym systemem księżyców. Układ planetarny wewnątrz układu planetarnego. Od jego imienia nazwano całą klasę planet gazowych – gorących lub zimnych jowiszów, na które polują teleskopy szukające egzoplanet.
encoded: W tym artykule: Planety gazowe – Jowisz Planety gazowe – Saturn Planety gazowe – Uran i Neptun Planety gazowe – misje kosmiczne Planety gazowe – egzoplanety Planety gazowe – badania egzoplanet Cztery zewnętrzne planety Układu Słonecznego – Jowisz, Saturn, Uran i Neptun – to planety ze skalistym, metalicznym lub lodowo-skalnym jądrem. Reszta ich masy jest uformowana z gazów. Głównie z wodoru i helu. Określamy je jako planety gazowe, gazowe olbrzymy lub – od największej tego typu planety naszego układu – jowisze. Są ogromne i masywne. Masa największego gazowego olbrzyma w Układzie Słonecznym, Jowisza, to zaledwie jedna tysięczna masy Słońca. Ale z drugiej strony to ponad dwa razy tyle, ile wynosi łączna masa wszystkich pozostałych planet Układu Słonecznego. Jeszcze lepiej widać to na przykładzie Ziemi – trzeba 320 naszych planet, by dorównać masie Jowisza. Planety gazowe – Jowisz Co ciekawe, skład chemiczny Jowisza jest niemal identyczny z tym, jaki miał pierwotny obłok gazowo-pyłowy, z którego powstał Układ Słoneczny. Wylicza się, że atmosfera Jowisza składa się w 86 proc. z wodoru, w 13 proc. z helu, a resztę stanowi niewielka ilość metanu, tlenu oraz amoniaku. Układ słoneczny: Na początku był chaos Historia Układu Słonecznego to dość zagadkowa układanka. Jedno jest pewne: na początku był chaos. Przeczytaj, jak powstał Układ Słoneczny. Jak na planety gazowe przystało Jowisz oraz kolejna, Saturn, nie mają powierzchni, na której można byłoby wylądować. Nie oznacza to jednak, że są całkowicie jednorodne. Tworzący je wodór zwiększa gęstość wraz z głębokością, a przechodząc do tak zwanego stanu nadkrytycznego (w punkcie krytycznym zanika różnica gęstości między fazą ciekłą a gazową), zmienia się w ciecz. Jeszcze głębiej, pod wpływem ogromnego ciśnienia zmienia się w tzw. wodór zjonizowany lub metaliczny. To właśnie on otacza jądra planet. Dzięki obserwacjom Jowisza wiemy, że w górnych warstwach atmosfery tej planety gazowej prędkość wiatru dochodzi w porywach do 550 km/g…

zimne-i-gorace-jowisze-planety-gazowe-ktore-pomagaja-zrozumiec-ewolucje-systemow-planetarnych-fot-space-frontiers-hulton-archive-getty-images-cc95c1f.jpeg
width: 1024
height: 797

Na Uranie i Neptunie diamenty spadają z nieba. Naukowcy wiedzą, dlaczego
type: item
date: 2021-04-05T13:21:42.000Z
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: diamenty
subject: neptun
subject: Technologia
subject: uran
description: Nie na powierzchni tych zmrożonych planet, ale tysiące kilometrów pod nią ciśnienie i temperatura są tak duże, że fragmenty węgla z rozłupanych węglowodorów zbijają się w diamenty i opadają głębiej w pobliże jądra – stąd analogia deszczu.
encoded: To wszystko oczywiście teoria, aktualnie wspomagana nową hipotezą bazującą na eksperymencie z laserem na swobodnych elektronach generującym twarde promieniowanie X (Linac Coherent Light Source, LCLS). Opisano go w czasopiśmie ”Nature Communications”. Badaniem mechanizmów stojących za ‘’deszczem diamentów” zajęli się eksperci od fizyki cząstek elementarnych z Centrum Liniowego Akceleratora uczelni Stanforda (SLAC), gdzie znajduje się LCLS. Tam właśnie stwierdzono, że węgiel wewnątrz obu planet przechodzi wprost do krystalicznej formy, diamentu. View oEmbed on the source website – Te badania rzucają nieco światła na ten fenomen, zjawisko trudne do wyrażenia z pomocą komputacyjnego modelu: mieszalności dwóch elementów, lub jak połączą się jeżeli je zmieszać – wyjaśnił ekspert od fizyki plazmy Mike Dunne, dyrektor laboratorium obsługującym LCLS i dodał, że udało się pokazać, jak dwa elementy rozdzielają się, ”co przypomina rozdzielenie majonezu z powrotem do oleju i octu”. Jak zauważa Science Alert, Neptun i Uran to dwie najsłabiej chyba poznane planety Układu Słonecznego. Są daleko, oglądała je tylko jedna ziemska sonda i to przy pomocy antycznych, z dzisiejszej perspektywy, instrumentów. Według NASA, zrozumienie tego, co dzieje się wewnątrz i w środku lodowych gigantów byłoby cenne choćby z faktu, że przypominające Neptuna ciała egzoplanety są 10-krotnie bardziej powszechne we Wszechświecie niż ciała niebieskie w rodzaju Jowisza. Nie da się zrozumieć zjawisk zachodzących wewnątrz tych planet bez zajrzenia pod niebieski wodorowo-helowy płaszcz atmosfery. Poniżej znajduje się super gorący, super gęsty i płynny zmrożony koktajl wody, metanu i amoniaku. Warstwy tego miksu przenikają się aż do jądra planety. O tym, że deszcze diamentów mogą faktycznie być czymś realnym naukowcy przekonują od ponad 40 lat. Znajdźcie odpowiednio duże ciśnienie, wysoką temperaturę i z metanu da się zrobić diament. Dlaczego by więc nie na Uranie i Neptunie… Podczas eksperymentu w ośrodku SLAC,…

na-uranie-i-neptunie-leje-diamentami-jak-z-cebra-nowa-teoria-tlumaczy-dlaczego-fot-hzdr-sahneweiss-e2efab4.jpeg
width: 4000
height: 2256