National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2026-03-13T08:30:06.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: Tak wyglądają filmy zrekonstruowane z mózgu myszy. Naukowa rewelacja
items: Komórki mózgowe człowieka przeszczepione myszom zmniejszają lęk i depresję. Czy będzie z tego lek?
items: Wyjątkowa inicjatywa, by ratować myszy. Z piłeczek tenisowych tworzy się dla nich domy
items: Wakacje ze zwiedzaniem bez celu? Według nowych badań to korzystne dla mózgu
items: Włochata mysz to krok do przywrócenia mamuta. Tak twierdzi firma Colossal, niezależni eksperci mają inne zdanie
items: Mysz bohater. Nagrano, jak próbuje cucić nieprzytomną towarzyszkę. Udrażnia jej nawet drogi oddechowe
items: Pierwsze na świecie myszy z dwóch ojców dożyły dorosłości. To może być przełom w nauce
items: Naukowcy przypadkiem wyhodowali sześcionogą mysz. Dodatkowa para nóg wyrosła jej zamiast genitaliów
items: Ciąża w kosmosie? To może się udać. Na ISS po raz pierwszy wyhodowano mysie embriony
items: Stuart Malutki epoki dinozaurów: naukowcy znaleźli zęby myszy sprzed 70 mln lat. Były wielkości ziaren piasku
items: Hibernację można u zwierząt wywołać sztucznie. Czy to przełom, który pomoże nam podbić kosmos?
items: Na świat przyszła mysz, która ma dwóch ojców. Technologia może w przyszłości pomóc parom jednopłciowym
items: Naukowcy odkryli, że samce myszy histerycznie boją się bananów. Dlaczego? Odpowiedź jest zaskakująca
items: Myszy tak naprawdę uczą się znacznie szybciej, niż myślano
items: Australia walczy z plagą myszy. Deszcze miały pomóc, a sprowadziły węże i pająki
items: Po raz pierwszy wyhodowano działające ludzkie gruczoły łzowe. I naprawdę „zapłakały”
items: Myszy współodczuwają swój strach i ból. Nowe badanie
items: Naukowcy właśnie odkryli "przełącznik", który umożliwia myszom hibernację na życzenie
items: Miliony ludzkich komórek wyhodowano w mysim embrionie. To niespotykana dotąd chimera
items: Ten mały pomnik w Rosji wzruszył nas do łez. Jest bardzo ważny
items: Kolejny krok na drodze do pokonania choroby Alzheimera
items: Myszy testują wirtualną rzeczywistość. Cel: lek na alzheimera
items: Inwazja gryzoni na Mazurach

Tak wyglądają filmy zrekonstruowane z mózgu myszy. Naukowa rewelacja
type: item
date: 2026-03-13T08:29:41.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Nauka
subject: eksperyment
subject: mózg
subject: myszy
subject: sztuczna inteligencja
subject: wideo
description: Filmy zrekonstruowane z mózgu myszy to efekt eksperymentu, w którym naukowcy połączyli obserwację tysięcy neuronów z modelem AI. Badacze odtworzyli 10-sekundowe nagrania wyłącznie na podstawie aktywności kory wzrokowej myszy. Brzmi jak science-fiction? To właśnie wydarzyło się w laboratorium.
encoded: Od dekad neuronauka stara się zrozumieć, jak mózg buduje obraz świata. Do tej pory przypominało to próbę odgadnięcia fabuły filmu na podstawie migających świateł w oknach kina. Badania na ludziach, wykorzystujące rezonans magnetyczny (fMRI), dawały często dyskusyjne rezultaty. Wynikało to z niskiej rozdzielczości tej metody. W nowym badaniu naukowcy skupili się na myszach. Wykorzystali techniki pozwalające na obserwację tysięcy pojedynczych neuronów w czasie rzeczywistym. Wyniki opublikowali na łamach „eLife”. Tłumacz między neuronem a pikselem Celem było stworzenie systemu, który potrafi wygenerować film wyłącznie na podstawie sygnałów elektrycznych z kory wzrokowej. Badacze chcieli sprawdzić, czy da się odtworzyć dynamikę ruchu i szczegóły obrazu. Zespół wykorzystał technikę zwaną dwufotonowym obrazowaniem wapniowym. Pozwala ona „widzieć” aktywność około 8000 neuronów jednocześnie, gdy mysz ogląda film. Sercem eksperymentu stał się model sztucznej inteligencji o nazwie DwiseNeuro. Po wytrenowaniu modelu naukowcy skonstruowali wideo oparte wyłącznie na aktywności neuronowej myszy, mierzonej podczas oglądania przez nią filmu, który nie był wcześniej wykorzystywany w trenowaniu modelu. View oEmbed on the source website – Stosując to podejście, byliśmy w stanie uzyskać wysokiej jakości rekonstrukcje 10-sekundowych klipów wideo. Dokładność rekonstrukcji poprawiła się wraz z uwzględnieniem danych z większej liczby pojedynczych neuronów, co dowodzi znaczenia kompleksowych danych neuronowych – komentuje główny autor dr Joel Bauer z University College London. Zaskakująca ostrość obrazu Wyniki eksperymentu okazały się przełomowe. Korelacja między oryginałem a rekonstrukcją wyniosła aż 0,57. To wynik ponad dwa razy lepszy niż w poprzednich próbach dotyczących obrazów statycznych. Odtworzone filmy wiernie oddawały ruch i kształty obiektów, które widziała mysz. Aby określić wiarygodność rekonstrukcji, zespół wykorzystał korelację pikseli – zestawiając każdy piksel filmu między…

mysza-7497669.jpg
width: 1575
height: 1050

Komórki mózgowe człowieka przeszczepione myszom zmniejszają lęk i depresję. Czy będzie z tego lek?
type: item
date: 2025-08-21T12:50:34.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Nauka
subject: depresja
subject: medycyna
subject: myszy
subject: przeszczep
description: Chińscy neurolodzy dokonali przełomu w walce z depresją i innymi zaburzeniami zdrowia psychicznego. Wyhodowali neurony dopaminergiczne z ludzkich komórek macierzystych, zdolne naprawiać procesy związane z nastrojem. Testy na myszach udowodniły zmniejszenie objawów lęku i depresji. Czy to pierwszy krok do uniwersalnego leku na zaburzenia, które rokrocznie pochłaniają życie ponad 700 tysięcy ludzi?
encoded: Zaburzenia zdrowia psychicznego są rosnącym problemem medycznym na całym świecie. Według WHO tylko w 2021 roku na różnego typu choroby psychiczne cierpiało ponad 970 milionów ludzi na świecie. Samo zaburzenie depresyjne i lękowe dotyka około 600 milionów osób. Widać też wyraźny wzrost liczby chorych. W ciągu ostatnich 30 lat liczba osób cierpiących na depresję wzrosła o ponad 56%. Najbardziej alarmujący jest gwałtowny wzrost zaburzeń lękowych u młodzieży odnotowany w latach 2019–2021, co bezpośrednio pokrywa się z okresem pandemii COVID-19. Mówimy tu o zwiększeniu liczby przypadków o około 12,5% rocznie! WHO przewiduje, że do 2030 r. depresja stanie się główną przyczyną obciążenia zdrowotnego. Neurony z komórek macierzystych Być może dzięki badaczom z szanghajskiego Instytutu Neuronauki, Centrum Doskonałości w Dziedzinie Nauk o Mózgu i Technologii Inteligencji Chińskiej Akademii Nauk uzyskamy uniwersalny lek przeciwko depresji. Neurologom udało się bowiem wyhodować specjalistyczne neurony z pluripotencjalnych, czyli zdolnych do różnicowania się w niemal wszystkie typy komórek organizmu, ludzkich komórek macierzystych. Mowa o neuronach dopaminergicznych, których podstawowym neuroprzekaźnikiem jest dopamina. A ta ma m.in. bezpośredni wpływ na regulację nastroju oraz odgrywa ważną rolę w odczuwaniu satysfakcji i motywacji. Wyhodowane neurony dopaminergiczne przeszczepione znieczulonym myszom utworzyły połączenia z określonymi obszarami mózgu i przywróciły obwody odpowiedzialne za nastrój i motywację. Spowodowało to niemal magiczną poprawę nastroju – myszy wykazywały zmniejszony niepokój, a osobniki z depresją zachowywały się podobnie do tych po przyjęciu leków przeciwdepresyjnych. Naukowcy przekonują, że przeszczepione neurony pomogły naprawić uszkodzone obwody mózgowe odpowiedzialne za regulację nastroju u myszy. Komórki zdolne niemal do wszystkiego Chociaż jest to pierwszy przypadek zastosowania tej konkretnej metody w leczeniu depresji, pomysł nie jest całkowicie no…

shutterstock2311062499-be7a54d.jpg
width: 4000
height: 3000

Wyjątkowa inicjatywa, by ratować myszy. Z piłeczek tenisowych tworzy się dla nich domy
type: item
date: 2025-07-08T07:00:53.000Z
creator: Sabina Zięba
subject: Przyroda
subject: myszy
subject: tenis
subject: zwierzęta
description: Co roku podczas Wimbledonu zużywa się ponad 55 tysięcy piłek tenisowych. Później zamiast trafiać na wysypiska, część z nich od lat zyskuje drugie życie – jako schronienia dla zagrożonych myszy. Dzięki tej inicjatywie, niepozorne odpady przekształcane są w bezpieczne kryjówki dla małych ssaków.
encoded: Spis treści: Kryzys siedlisk naturalnych najmniejszego ssaka Wielkiej Brytanii Piłeczki z Wimbledonu zamienione w bezpieczne schronienia Brytyjska organizacja ekologiczna Wildlife Trusts, we współpracy z klubem tenisowym All England Lawn Tennis Club – organizatorem legendarnego turnieju Wimbledon – pokazuje, że recykling może mieć nie tylko praktyczne zastosowanie, lecz również realny wpływ na ochronę dzikiej przyrody. W ramach wspólnej inicjatywy zużyte piłeczki tenisowe, które nie nadają się już do gry, są przekształcane w schronienia dla myszy eurazjatyckich. Zamiast trafiać na wysypiska, zyskują drugie życie jako element ekosystemu, chroniąc najmniejsze ssaki Wielkiej Brytanii przed suszą, chłodem i drapieżnikami. Kryzys siedlisk naturalnych najmniejszego ssaka Wielkiej Brytanii Mierzące od 5 do 7 centymetrów myszy eurazjatyckie zasiedlają zróżnicowane środowiska – od pól uprawnych, przez łąki, aż po podmokłe tereny na północy Anglii. To właśnie tam, w gęstej roślinności, budują charakterystyczne kuliste gniazda, misternie splatane ze źdźbeł trawy i trzciny. Zawieszone nisko nad ziemią, między łodygami zbóż, stanowią skuteczną ochronę przed wilgocią, zimnem i wzrokiem drapieżników. Ale krajobraz, który przez wieki sprzyjał ich przetrwaniu, stopniowo zanika. Coraz dłuższe okresy suszy, a także intensywna eksploatacja gruntów rolnych sprawiają, że myszy mają coraz większy problem ze znalezieniem materiałów do budowy gniazd. Bez ukrycia w roślinności stają się łatwym celem dla ptaków, łasic czy lisów. Przez to zagrożone są nie tylko pojedyncze osobniki – z niektórych regionów zaczęły znikać całe populacje. Tymczasem te ważące zaledwie 4 gramy ssaki odgrywają istotną rolę w przyrodzie. Pomagają kontrolować liczebność owadów, przyczyniają się do rozsiewania nasion oraz wspierają równowagę ekosystemów. Choć bywały postrzegane jako szkodniki, dziś coraz częściej mówi się o nich jako o gatunku wymagającym ochrony. Zmniejszająca się liczebność skłoniła ekspertów do dział…

myszy-52f123b.jpg
width: 5120
height: 3413

Wakacje ze zwiedzaniem bez celu? Według nowych badań to korzystne dla mózgu
type: item
date: 2025-06-27T11:09:26.000Z
creator: Magdalena Rudzka
subject: Nauka
subject: mózg
subject: myszy
subject: nauka
subject: wakacje
description: Wakacje bez planu to nie strata czasu. Neurobiolodzy odkryli, że bezcelowa eksploracja otoczenia poprawia zdolność uczenia się i wspiera neuroplastyczność mózgu.
encoded: Spis treści Dlaczego warto chodzić bez celu? Eksperyment na myszach i zaskakujące odkrycia Jak mózg uczy się bez wysiłku? Wszechobecny pośpiech, planowanie i wyznaczanie sobie celów dotyczą także wakacji. Większość z nas bardzo rzadko pozwala sobie na chodzenie bez celu, uważając to za stratę czasu. Tymczasem okazuje się, że taka aktywność jest zbawienna dla mózgu, który wtedy pracuje „w tle”. Według badań neurobiologicznych efektem takiego wałęsania się jest polepszenie zdolności mózgu do uczenia się. Dlaczego warto chodzić bez celu? Nowe badania przeprowadzone w Howard Hughes Medical Institute w Virginii (USA) sugerują, że bezcelowe eksplorowanie otoczenia, np. spacerowanie po mieście czy centrum handlowym, może odgrywać istotną rolę w procesie uczenia się. Zespół naukowców, rejestrując u myszy aktywność dziesiątek tysięcy neuronów jednocześnie, odkrył że mózg uczy się nawet bez konkretnych zadań czy celów, niejako „w tle”. Wyniki badania opublikowano właśnie w „Nature”. Eksperyment na myszach i zaskakujące odkrycia Eksperyment pod kierunkiem neurobiologa Lin Zonga, polegał na tym, że myszy poruszały się w wirtualnej rzeczywistości złożonej z różnych pomieszczeń, wypełnionych wizualnymi znakami – np. teksturami. Niektóre z nich powiązano z nagrodami dla myszy, innych nie. Po przyswojeniu przez zwierzaki zasad eksperymentu wprowadzano subtelne zmiany – modyfikując tekstury lub obecność nagród. Eksperyment trwał kilka tygodni. Z czasem badacze zaobserwowali zmiany w aktywności mysich neuronów w korze wzrokowej, świadczące o większej neuroplastyczności i przyswojeniu informacji. Jednak trudno było je wyjaśnić tylko jako „zadaniowe” uczenie się. Doprowadziło to do ważnego pytania: czy samo zadanie jest w ogóle potrzebne do uczenia się? Okazało się, że wiele pozytywnych zmian w mózgu może wynikać z samej eksploracji otoczenia, bez potrzeby uczenia się z zewnętrznym przewodnikiem czy nagrodą. Innymi słowy – zwiedzanie bez przewodnika i wyznaczonego celu jest tak samo wz…

GettyImages-1301168381-156c1f4.jpg
width: 5120
height: 3124

Włochata mysz to krok do przywrócenia mamuta. Tak twierdzi firma Colossal, niezależni eksperci mają inne zdanie
type: item
date: 2025-03-05T13:48:47.000Z
creator: Magdalena Salik
subject: Nauka
subject: Przyroda
subject: badania naukowe
subject: genetyka
subject: mamuty
subject: myszy
subject: słonie
description: We wtorek firma Colossal Biosciences ogłosiła przełom w pracach nad przywróceniem mamuta włochatego. Jest nim wyhodowanie myszy o grubym, jasnym futrze – podobnym do tego, jakie miały mamuty. Zdaniem naukowców Colossala włochate gryzonie stanową praktyczny dowód na to, że obrana przez nią metodą odtwarzania wymarłych gatunków może zakończyć się sukcesem.
encoded: W tym artykule: Co futrzana mysz ma wspólnego z mamutami? Przez mysz do mamutów Zachwyt czy potwory z laboratorium? O firmie Colossal Biosciences głośno zrobiło się w 2021 roku. Wówczas spółka z siedzibą w Dallas w Teksasie ogłosiła, że zamierza starać się o przywrócenie wymarłych gatunków z użyciem całego zestawu genetycznych technologii. Chodzi o zwierzęta takie jak dodo, wilk workowaty, a przede wszystkim mamut włochaty, kuzyn żyjących współcześnie słoni. Mamuty żyły na Ziemi jeszcze ok. 4 tys. lat temu. We wtorek Colossal wydała oświadczenie, w którym pochwaliła się sukcesem na drodze do reintrodukcji mamutów. Jest nim… mysz. Taka jak widać na zdjęciu po lewej: z jasnym, długim i gęstym futrem. – Mysz Włochata Colossala oznacza przełomowy moment w naszej misji odtworzenia gatunków wymarłych – oświadczył Ben Lamm, współzałożyciel i szef firmy. Lamm chwali się, że prace nad myszami poszły błyskawicznie. – Zaczęliśmy się nimi zajmować we wrześniu [zeszłego roku – przyp.red.] – powiedział „Live Science” CEO Colossala. – Nie sądziliśmy, że będą takie słodkie. Co futrzana mysz ma wspólnego z mamutami? Od razu trzeba podkreślić jedno. Modyfikowane genetycznie myszy, które pokazano, nie mają żadnych genów mamutów. Koncepcja Colossala zakłada, że należy zmieniać geny istniejących gatunków tak, by zaczęły przypominać te wymarłe. W przypadku mamutów główne prace są prowadzone na słoniach. Celem firmy jest wyhodowanie odpornych na zimno słoni o grubym futrze i innych fizycznych cechach mamutów. Pokazane właśnie myszy mają stanowić dowód, że to możliwe. Naukowcy Colossala zmodyfikowali siedem ich genów. Sześć z nich związanych jest z długością, gęstością i wyglądem futerka. To np. gen FGF-5, który zazwyczaj jest aktywny. U włochatych myszy został zablokowany, dzięki czemu ich futro zrobiło się trzy razy dłuższe niż u „zwykłych” myszy laboratoryjnych. Przez mysz do mamutów Inna genetyczna zmiana dotyczyła genu związanego z metabolizmem tłuszczów. Co ciekawe, okazało się, że n…

20250304nidwoolymouse-78f7014.jpg
width: 1216
height: 804

Mysz bohater. Nagrano, jak próbuje cucić nieprzytomną towarzyszkę. Udrażnia jej nawet drogi oddechowe
type: item
date: 2025-02-26T11:09:43.000Z
creator: Magdalena Salik
subject: Nauka
subject: Przyroda
subject: badania naukowe
subject: gryzonie
subject: myszy
subject: odkrycia
subject: pierwsza pomoc
subject: zwierzęta
description: Myszy nie przechodzą obojętnie. W niezwykłych badaniach wykazano, że gryzonie aktywnie reagują, gdy natrafią na inną mysz pozbawioną przytomności. Próbują jej wówczas pomóc. Naukowcy wykazali, że to zachowanie nie jest wyuczone: najwyraźniej ssaki te mają je „zapisane” w genach.
encoded: W tym artykule: Ssak ssakowi poda rękę Co robi mysz w roli ratownika medycznego To geny robią z myszy altruistów? Gdyby coś nam się niespodziewanie stało, dobrze mieć w pobliżu kogoś z głową na karku. Na przykład takiego jak myszy, które wzięły udział w eksperymentach neuronaukowców z Uniwersytetu Południowej Kalifornii. Gryzonie te śpiewająco zdały test na dobrego Samarytanina. Gdy znalazły się w pobliżu innej nieprzytomnej myszy – która po prostu leżała się i się nie ruszała – na różne sposoby próbowały jej pomóc. W większości przypadków posunęły się nawet do tego, że wyciągały jej język i udrażniały drogi oddechowe. Udzielanie pomocy kończyły wówczas, gdy pozbawiona świadomości mysz zaczynała zdradzać oznaki życia. Te zdumiewające eksperymenty i płynące z nich wnioski zostały opisane w prestiżowym czasopiśmie naukowym „Science”. Potwierdzono je również w dwóch innych niezależnych badaniach. Ssak ssakowi poda rękę Generalnie dobra wola ssaków jest znana naukowcom od dawna. Szczególnie tych żyjących w grupach o rozbudowanej strukturze społecznej. Obserwowano, jak szympansy leczą rany chorych pobratymców. Albo jak delfiny próbują pomóc rannemu towarzyszowi wypłynąć na powierzchnię, by mógł zaczerpnąć powietrza. Także słonie nie stronią od opieki nad chorymi członkami stada. Nowym pomysłem było zbadanie chęci do udzielenie pomocy u gryzoni i to w warunkach laboratoryjnych. Naukowcy zaaranżowali sytuację, gdy jedna mysz znajdowała w klatce drugą – uśpioną i nieprzytomną. Jak się okazało, wywoływało to u zdrowej myszy bardzo żywiołową i bardzo logiczną reakcję. Co robi mysz w roli ratownika medycznego Wpierw gryzoń-ratownik podchodził do drugiego i zaczynał go wąchać. Następnie lizał jego oczy, gdy zaś nie wywoływało to żadnej reakcji – delikatnie gryzł „nieresponsywną” mysz w okolice ust. Jeśli to również nie dało rezultatu, przychodził czas na bardziej zaawansowane techniki ratownicze: pociąganie za język i wywlekanie go z jamy ustnej. Czy udzielająca pomocy mysz fak…

myszjezyk-66078c5.jpg
width: 1200
height: 800

Pierwsze na świecie myszy z dwóch ojców dożyły dorosłości. To może być przełom w nauce
type: item
date: 2025-01-30T10:57:53.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: Nauka
subject: biologia
subject: genetyka
subject: myszy
description: Badacze po raz pierwszy w historii z powodzeniem stworzyli myszy, które mają dwóch ojców. To efekt precyzyjnej modyfikacji genów omijającej bariery imprintingu genomowego. Na czym polega ten mechanizm?
encoded: Spis treści: Rozmnażanie jednopłciowe u myszy Jak oszukać geny? Co to oznacza dla nauki? Płciowość i rozmnażanie zwierząt od dawna są przedmiotem badań naukowych. Między innymi dlatego, że w królestwie naszych braci mniejszych dochodzi do zjawisk, jakich u ludzi do tej pory nie zaobserwowano. Przykładem takiej rozrodczej sensacji są na przykład samozapłodnienia wśród samic. W ostatnich latach zaobserwowano je między innymi w akwarium z rekinami, gdzie nie było żadnego samca. Rozmnażanie jednopłciowe u myszy Tzw. dziewicze porody udokumentowano także u innych gatunków. Prawdziwą sensacją i przełomem są jednak myszy laboratoryjne, które mają dwóch ojców. W tym przypadku jednopłciowe rozmnażanie nie było działaniem natury, a efektem ingerencji naukowców. Wcześniejsze próby stworzenia myszy z dwóch samców poprzez poprzez wyprowadzenie komórki jajowej z męskich pluripotentnych komórek macierzystych i zapłodnienie jej plemnikami innego samca na pewnym etapie kończyły się porażką. Zarodki rozwijały się, ale ostatecznie przestawały rosnąć. Ich dalszy rozwój był utrudniony przez proces znany jako imprinting genomowy. Jest to mechanizm epigenetyczny, który sprawia, że niektóre geny są aktywne tylko wtedy, gdy pochodzą od jednego z rodziców – matki lub ojca. Oznacza to, że choć dziecko dziedziczy dwie kopie danego genu (jedną od matki, drugą od ojca), tylko jedna z nich działa, a druga jest wyciszona. Jak oszukać geny? Aby ominąć te ograniczenia i ukierunkować 20 genów odpowiedzialnych za imprinting zespół naukowców wykorzystał technologię edycji genów opartą na CRISPR/Cas9. Dzięki temu udało im się stworzyć pierwsze na świecie myszy z dwoma ojcami, które przeżyły do dorosłości. Badanie zostało opisane na łamach czasopisma naukowego „Cell Stem Cell”. – Nie osiągnęliśmy tego poprzez modyfikację letalnych regionów imprintingu, co zazwyczaj skutkowałoby śmiercią zarodka. Zamiast tego stopniowo modyfikowaliśmy geny, z których wiele jest zaangażowanych w cechy nadmiernego wzrostu. …

Pierwsze-na-swiecie-myszy-z-dwoch-ojcow-f18d4f0.jpg
width: 1200
height: 630

Naukowcy przypadkiem wyhodowali sześcionogą mysz. Dodatkowa para nóg wyrosła jej zamiast genitaliów
type: item
date: 2024-04-08T10:27:47.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: biologia
subject: Edukacja
subject: genetyka
subject: geny
subject: myszy
subject: rozwój
subject: zwierzęta
description: Zamiast narządów rozrodczych u myszy pojawiły się zalążki nóg. Biolodzy z portugalskiego Instytutu Naukowego Gulbenkiana prowadzili badania nad rozwojem rdzenia kręgowego. Okazało się, że wystarczy wyłączyć zaledwie jeden gen, by instrukcję „stwórz zewnętrzne organy płciowe” zmienić na „stwórz kończyny dolne”.
encoded: W tym artykule: Mysz z dodatkową parą nóg Wspólny związek dla nóg i genitaliów Przepis na nogi Lepsze zrozumienie rozwoju ciała Wyłączenie na wczesnym etapie rozwoju myszy genu Tgfbr1 przypadkowo doprowadziło naukowców do stworzenia embrionu sześcionożnego ssaka. Ten nieoczekiwany wynik to efekt badań nad rdzeniem kręgowym, prowadzonych przez biologów z Instytutu Naukowego Gulbenkiana. Gryzoń z dwiema dodatkowymi kończynami zamiast genitaliów pokazuje kluczową rolę szlaku genowego w określaniu rozwoju pierwotnej struktury zawiązka. – Nie wybrałem tego projektu, to on wybrał mnie – powiedział w rozmowie z „Nature News” dr Moisés Mallo z Instytutu Naukowego Gulbenkiana. Dr Mallo jest współautorem przełomowego artykułu „Tgfbr1 kontroluje plastyczność rozwojową między kończyną tylną a zewnętrznymi narządami płciowymi poprzez przebudowę ich krajobrazu regulacyjnego”, opublikowanego na łamach czasopisma naukowego „Nature Communications”. Mysz z dodatkową parą nóg Zespół badaczy z portugalskiego instytutu porównał 10–17-dniowe embriony myszy z funkcjonującymi wersjami omawianego genu Tgfbr1, który koduje białko receptora, z embrionami myszy pozbawionymi genu Tgfbr1. Tgfbr1 przyczynia się do powstania sygnału, który nadaje formującemu się ciału orientację od tułowia do ogona. Można powiedzieć, że aktywuje instrukcje mówiące „stwórz kończynę tylną” lub „stwórz zewnętrzne narządy płciowe” dla rozwijających się komórek. Na świat przyszła mysz, która ma dwóch ojców. Technologia może w przyszłości pomóc parom jednopłciowym Naukowcy wyhodowali mysz, który ma dwóch biologicznych ojców. Badania mogą pomóc opracować nowe terapie dla osób zmagających się z niepłodnością. A także dla związków jednopłciowych... <img src="https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/na-swiat-przyszla-mysz-ktora-ma-dwoch-ojcow-technologia-moze-w-przyszlosci-pomoc-parom-jednoplciowym-fot-whitney-hayward-portland-portland-press-herald-via-getty-images-2e57ebe.jpg" width="938" height=…

naukowcy-przypadkiem-wyhodowali-szescionoga-mysz-dodatkowa-para-nog-wyrosla-jej-zamiast-genitaliow-fot-lozovska-et-al-nat-comms-2024-12b5c4c.jpg
width: 1248
height: 825

Ciąża w kosmosie? To może się udać. Na ISS po raz pierwszy wyhodowano mysie embriony
type: item
date: 2023-10-30T11:37:48.000Z
creator: Magdalena Salik
subject: Kosmos
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: badania naukowe
subject: biologia
subject: ciąża
subject: Edukacja
subject: kosmos
subject: loty w kosmos
subject: myszy
subject: przyroda
subject: rozmnażanie
description: Ani mikrograwitacja, ani promieniowanie kosmiczne nie zakłócają wczesnego etapu rozwoju mysich embrionów. Na to wskazują wyniki eksperymentu przeprowadzonego przez japońskich naukowców na Międzynarodowej Stacji Kosmicznej (ISS).
encoded: W tym artykule: Dziewięć dni zarodków w kosmosie Kosmos bezpieczny dla embrionów? Wcześniejsze obiecujące badania Trudny poród na orbicie Czy ssaki mogą rozmnażać się w kosmosie? Stawianie takich pytań to nie tylko czysto teoretyczne spekulacje. – W czasie lotu na Marsa możliwa jest ciąża, ponieważ podróż będzie trwała dłużej niż sześć miesięcy – zauważa Teruhiko Wakayama z japońskiego Uniwersytetu Yamanashi na łamach „New Scientist”. Zespół Wakayamy uczynił właśnie kolejny krok, by ustalić, czy warunki panujące w przestrzeni kosmicznej nie zakłócą rozwoju embrionalnego ziemskiego ssaka. Do badań zostały wybrane zarodki myszy. Znajdowały się na samym początku rozwoju. Gdy składały się zaledwie z dwóch komórek, naukowcy je zamrozili. A następnie wysłali w kosmos. Co się działo dalej? O tym opowiada artykułu japońskich badaczy opublikowany właśnie w czasopiśmie „iScience”. Dziewięć dni zarodków w kosmosie Zamrożone embriony poleciały na Międzynarodową Stację Kosmiczną w sierpniu 2021 roku na pokładzie rakiety SpaceX. Znajdowały się wewnątrz specjalnego urządzenia zaprojektowanego tak, by na stacji można było je łatwo rozmrozić. To właśnie zrobili astronauci. Po rozmrożeniu embriony rozwijały się przez cztery dni. Dlaczego tak krótko? Ponieważ dłużej nie przetrwałyby poza macicą matki. Pierwsze żywe roboty potrafią się rozmnażać Z najnowszych badań wynika, że żywe roboty potrafią rozmnażać się w sposób zupełnie inny niż jakakolwiek roślina lub zwierzę znane nauce. Po tym okresie embriony zostały zakonserwowane chemicznie i wysłane z powrotem na Ziemię. Tam naukowcy sprawdzili, jak wpłynął na nie pobyt w warunkach obniżonej grawitacji i promieniowania kosmicznego. Kosmos bezpieczny dla embrionów? Wyniki okazały się zachęcające. Po pierwsze, nie wykryto uszkodzeń DNA wywołanych krótką ekspozycją na promieniowanie kosmiczne. Po drugie, embriony w czasie pobytu na ISS rozwijały się normalnie. W czasie czterech dni komórki, z których się składały, zróżnicowały się na dwie g…

ciaza-w-kosmosie-to-moze-sie-udac-na-iss-po-raz-pierwszy-wyhodowano-mysie-embriony-fot-teruhiko-wakayama-university-of-yamanashi-43e92bb.jpg
width: 1024
height: 415

Stuart Malutki epoki dinozaurów: naukowcy znaleźli zęby myszy sprzed 70 mln lat. Były wielkości ziaren piasku
type: item
date: 2023-09-20T12:05:21.000Z
creator: Magdalena Salik
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: Edukacja
subject: ewolucja
subject: gryzonie
subject: myszy
subject: Onet
subject: paleontologia
subject: przyroda
subject: ssaki
subject: zwierzęta
description: Na Alasce odnaleziono skamieniałości lilipuciego ssaka łożyskowego. Ten gryzoń ważył niewiele więcej niż dziesięć gramów, a jego zęby miały półtora milimetra długości. Jak przeżył w czasach, gdy po Ziemi chodziły dinozaury?
encoded: W tym artykule: Prehistoryczny Stuart Malutki Co można wyczytać z zębów myszy Nowy gatunek ssaka Zagadka ewolucyjna Północne rejony globu nie kojarzą nam się z miejscami, gdzie mogły żyć dinozaury. A jednak wielkie gady z jury i kredy zapuszczały się nawet w okolice koła podbiegunowego. Dzisiaj ich skamieniałości można znaleźć np. na Alasce. Jednym z miejsc, gdzie odkryto wiele kości dinozaurów, jest Formacja Prince Creek na północy Alaski. Składa się z warstw skalnych mających 80–70 mln lat. Paleontolodzy znaleźli w nich prehistoryczne drzewa, rośliny okrytonasienne, pyłki kwiatów, a także skamieniałości kilkunastu gatunków wielkich gadów. W temperaturze średnio wynoszącej tylko kilka stopni powyżej zera żyły tyranozaury, krewni triceratopsów czy mniej znane pachyrinozaury. Jednak nie tylko im niestraszne były cztery miesiące całkowitych ciemności. W takich warunkach doskonale radziły sobie również niewielkie ssaki. Naukowcy z Uniwersytetu Kolorado w Boulder natrafili na Alasce na zęby malutkiego wymarłego gryzonia. Żył on ok. 70 mln lat temu, w czasach dinozaurów. Prehistoryczny Stuart Malutki Gryzoń, który okazał się przedstawicielem nowego, nieznanego dotychczas gatunku, otrzymał łacińską nazwę Sikuomys mikros. Można ją przetłumaczyć jako „lodowa mysz”. Naukowcy oszacowali, że ważył prawdopodobnie zaledwie 11 g – czyli niewiele więcej niż dwie złotówki. Zwierzę zostało opisane w artykule opublikowanym w czasopiśmie naukowym „Journal of Systematic Palaeontology”. Wszystko w jego życiu kręci się wokół seksu, ale nie ma mu czego zazdrościć W bajce braci Grimm to muzyka szczurołapa z Hamelin wiedzie gryzonie do zguby. A co w objęcia śmierci pcha myszopodobne stworzenie z powyższego obrazka? Jego własna chuć. – Te zwierzęta były mniejsze niż przeciętna współczesna mysz – powiedziała Jaelyn Eberle, profesorka geologii i główna autorka pracy. – To całkiem ciekawe wyobrazić sobie wspaniałe wielkie dinozaury maszerujące obok maciupeńkich gryzoni, przypominających dzisiej…

stuart-malutki-epoki-dinozaurow-naukowcy-znalezli-zeby-myszy-sprzed-70-mln-lat-byly-wielkosci-ziaren-piasku-ryc-james-havens-bb48a81.jpg
width: 1000
height: 750

Hibernację można u zwierząt wywołać sztucznie. Czy to przełom, który pomoże nam podbić kosmos?
type: item
date: 2023-05-26T12:01:02.000Z
creator: Magdalena Salik
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: badania naukowe
subject: biologia
subject: hibernacja
subject: myszy
subject: nauka
subject: Społeczeństwo
description: Naukowcom udało się wprowadzić myszy i szczury w stan hibernacji za pomocą ultradźwięków. Czy to zadziała również u ludzi? Jeśli tak, może to być rewolucja, która pozwoli nam myśleć o długich załogowych lotach kosmicznych.
encoded: W tym artykule: Aktywacja mózgu głębokiego System podtrzymujący stan hibernacji Hełmy na statkach kosmicznych – i w karetkach Jeże, susły czy borsuki w zimie hibernują, czyli zapadają w stan odrętwienia. Ich metabolizm zwalnia. Temperatura ciała się obniża, a serce bije rzadziej. Wszystko po to, by przetrwać okres chłodu i braku żywności, zużywając jak najmniej kalorii. Z kolei szczury w stan hibernacji nie zapadają. Czyli w czasie, gdy warunki zewnętrzne są niesprzyjające, nie spowalniają procesów życiowych. A jednak właśnie okazało się, że nawet te zawsze aktywne gryzonie można zahibernować. Jak? Zespół naukowców kierowany przez Honga Chena z Uniwersytetu Waszyngtońskiego w Saint Louis dokonał tego, używając ultradźwięków. To odkrycie, potencjalnie przełomowe dla medycyny i kosmonautyki, zostało opisane w artykule opublikowanym w czasopiśmie „Nature Metabolism”. Wiesz, które zwierzęta zapadają w sen zimowy? Oto lista gatunków i ciekawostki o śnie zimowym Zwierzęta zapadające w sen zimowy mogą pozostawać w tym stanie przez wiele miesięcy! Ten niezwykły mechanizm pozwala im przetrwać okres niskich temperatur i związany z tym niedobór pożywi... – Jeśli da się je powtórzyć u ludzi, możemy sobie wyobrazić, że przyszli astronauci będą nosić na głowach urządzenia przypominające hełmy – powiedział Hong Chen dla „Guardiana”. – Hełmy te będą indukować hipotermię i obniżać metabolizm – dodał naukowiec. Aktywacja mózgu głębokiego Pierwszą rzeczą, jaką zrobili badacze, było zidentyfikowanie grupy neuronów potencjalnie związanych z hibernacją. Naukowcy wytypowali ukryty głęboko w mózgu obszar zwany polem przedwzrokowym podwzgórza (ang. hypothalamus preoptic area). Tworzące go neurony powiązano z obniżeniem temperatury i spowolnieniem metabolizmu charakterystycznymi dla hibernacji i zbliżonego do niej torporu. Jak się okazało, u myszy neurony te można pobudzić za pomocą ultradźwięków. Stymulacja powodowała, że temperatura ciała gryzoni obniżyła się o 3 st. C i została na tym poz…

hibernacje-mozna-u-zwierzat-wywolac-sztucznie-czy-to-przelom-ktory-pomoze-nam-podbic-kosmos-fot-getty-images-e257e11.jpg
width: 2121
height: 1414

Na świat przyszła mysz, która ma dwóch ojców. Technologia może w przyszłości pomóc parom jednopłciowym
type: item
date: 2023-03-09T13:12:44.000Z
creator: Magdalena Salik
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: biologia
subject: Edukacja
subject: eksperyment
subject: genetyka
subject: myszy
subject: płodność
subject: rozmnażanie
subject: zwierzęta
description: Naukowcy wyhodowali mysz, który ma dwóch biologicznych ojców. Badania mogą pomóc opracować nowe terapie dla osób zmagających się z niepłodnością. A także dla związków jednopłciowych, które chciałyby mieć własne potomstwo.
encoded: W tym artykule: Samce myszy miały własne, zdrowe potomstwo Najtrudniejsza część eksperymentu Czy taką procedurę można zastosować u ludzi? Przyszłe badania nad niepłodnością Czy pary jednopłciowe będą mogły mieć kiedyś biologiczne dzieci? Nie jest to wykluczone. Taką szansę dają im badania prowadzone przez naukowców z japońskiego Uniwersytetu Kiusiu. Tamtejszym genetykom i embriologom pracującym pod kierunkiem prof. Katsuhiko Hayashi udało się wyhodować z komórek mysich samców komórki jajowe. Następnie zostały one zapłodnione. Po udanej ciąży na świat przyszły myszy, mające, z genetycznego punktu widzenia, dwóch ojców. O rezultatach badań poinformowano wczoraj na Trzecim Międzynarodowym Szczycie Edycji Ludzkiego Genomu (Third International Summit on Human Genome Editing) odbywającym się w Instytucie Francisa Cricka w Londynie. Samce myszy miały własne, zdrowe potomstwo Nie jest to pierwszy przypadek, gdy na świat przyszły myszy mające dwóch biologicznych ojców. W październiku 2018 r. naukowcy z Chińskiej Akademii Nauk ogłosili w czasopiśmie „Cell Stem Cell” artykuł, w którym opisali wieloetapowy proces, w rezultacie którego udało im się wyhodować myszy posiadające DNA dwóch samców. Jednak tamte zwierzęta żyły zaledwie kilka dni. Urodziło się dziecko trojga rodziców. "Ryzyka tej metody nie zostały jeszcze w całości poznane" Osiągnięciem pochwalił się zespół z Grecji pracujący w Hiszpanii. Chłopiec w chwili urodzenia ważył 2,9 kg, a matka po porodzie jest w dobrym stanie. Tym razem japońscy naukowcy osiągnęli znacznie lepszy rezultat. Na świat przyszło siedem mysich niemowląt. Były zdrowe, ich długość życia była typowa dla gatunku, a gdy dorosły, miały własne potomstwo. – Wyglądały normalnie, rozwijały się normalnie, zostały ojcami – mówi Hayashi dla „The Guardian”. Najtrudniejsza część eksperymentu W jaki sposób wyhodowano myszy? Pierwszym krokiem było pobranie komórek skóry od mysich samców. Każda miała dwa chromosomy płciowe: X i Y. Wyzwaniem było takie ich przekszt…

na-swiat-przyszla-mysz-ktora-ma-dwoch-ojcow-technologia-moze-w-przyszlosci-pomoc-parom-jednoplciowym-fot-whitney-hayward-portland-portland-press-herald-via-getty-images-b196c62.jpg
width: 1024
height: 686

Naukowcy odkryli, że samce myszy histerycznie boją się bananów. Dlaczego? Odpowiedź jest zaskakująca
type: item
date: 2022-05-30T11:41:07.000Z
creator: Magdalena Salik
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: Przyroda
subject: myszy
subject: przyroda
subject: Społeczeństwo
subject: ssaki
subject: zachowania
subject: zwierzęta
description: Mimo że myszy od dawna są zwierzętami powszechnie hodowanymi w laboratoriach, nadal potrafią zaskoczyć badaczy. Tym razem naukowcy przez przypadek odkryli, że samce tych gryzoni nadzwyczaj stresuje zapach dojrzałych bananów.
encoded: W tym artykule: Co wywołuje stres u myszy? Jak myszy przygotowują się do walki? Dlaczego myszy boją się bananów? Odkrycia dokonano w laboratoriach znajdujących się na Uniwersytecie McGill w Montrealu. Badacze obserwowali, jak samce myszy zachowują się w obecności ciężarnych lub karmiących samic. Spostrzegli, że w takich warunkach poziom stresu samców znacząco rośnie. W pracy, jaką właśnie opublikowali na łamach czasopisma naukowego „Science Advances” naukowcy wyjaśniają, że stres samców wywołuje związek chemiczny zwany octanem amylu. To składnik moczu mysich samic, które mają młode albo są w ciąży. Myszy tak naprawdę uczą się znacznie szybciej, niż myślano Do tej pory to szczury uchodziły za najinteligentniejsze gryzonie na świecie. Naukowcy dowodzą jednak, że myszy również mają swoje ukryte talenty. Octan amylu jest bardzo podobny pod względem struktury chemicznej do oktanu izoamylu. Oba związki występują w wielu owocach. Przede wszystkich w bananach, w przypadku których stanowią główny składnik zapachowy. To nim banany zawdzięczają swój charakterystyczny słodki aromat. Co wywołuje stres u myszy? – Cała sprawa wyszła przez przypadek – mówi Jeffrey Mogil, starszy autor pracy. – Zajmowaliśmy się czymś zupełnie innym. Ciężarne samice znajdujące się w laboratorium miały zostać wykorzystane do innego eksperymentu. Wtedy jeden ze studentów zauważył, że samce zaczynają się przy nich dziwnie zachowywać – opowiadał naukowiec na łamach „Live Science”. Jak napisano w pracy, „samce mogą przejawiać agresję o charakterze dzieciobójczym” w stosunku do młodych myszy. Czyli mogą być skłonne zaatakować je, by usunąć potomstwo konkurencji i w ten sposób zapewnić przewagę własnym genom. Ten mały pomnik w Rosji wzruszył nas do łez. Jest bardzo ważny Ta zabawna rzeźba znajduje się przed Instytutem Cytologii i Genetyki, Syberyjskiego Oddziału Rosyjskiej Akademii Nauk w Nowosybirsku. Jest to pomnik laboratoryjnej myszy. By obronić siebie i swoje młode, samice wykorzystują sygnały chemiczn…

naukowcy-odkryli-ze-samce-myszy-histerycznie-boja-sie-bananow-dlaczego-odpowiedz-jest-zaskakujaca-fot-getty-images-54d63d7.jpeg
width: 724
height: 483

Myszy tak naprawdę uczą się znacznie szybciej, niż myślano
type: item
date: 2021-09-03T11:11:14.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: labirynt
subject: myszy
subject: nauka
subject: Travel
subject: Wolny czas
subject: zwierzęta
description: Do tej pory to szczury uchodziły za najinteligentniejsze gryzonie na świecie. Naukowcy dowodzą jednak, że myszy również mają swoje ukryte talenty.
encoded: W tym artykule: W mysim labiryncie Nie różnimy się aż tak bardzo od myszy Na co dzień nie zdajemy sobie sprawy z tego, jak ciężką pracę wykonuje nasz mózg. Nawet podczas wydawałoby się nieskomplikowanych i powtarzalnych czynności, przykładowo jazdy samochodem do pracy. Nawigacja, pamięć trasy, podejmowanie decyzji… – za wszystkie te procesy odpowiada właśnie mózg. W ich zrozumieniu naukowcom pomagają badania na zwierzętach. Australijska mysz uznana za wymarłą wcale nie wyginęła Ze wszystkich miejsc na świecie to Australia ma najwyższy odnotowany wskaźnik wymierania ssaków. Gwałtowne znikanie kolejnych gryzoni może mieć fatalny wpływ na prawie wszystkie ekosystemy ... W mysim labiryncie Badacze z California Institute of Technology przeprowadzili eksperyment na myszach, które poruszały się po nieznanym wcześniej, skomplikowanym labiryncie. Zwierzaki opanowały nowe trasy około 1000 razy szybciej, niż gdyby miały nauczyć się prostych, ale nienaturalnych dla nich czynności. Wyjaśnijmy to na przykładzie. Gdybyśmy w ramach badań mieli kręcić kierownicą w lewo, gdy lampa zaświeci się po lewej stronie i w prawo, kiedy zaświeci po prawej, od razu zrozumielibyśmy ten prosty mechanizm. Myszy laboratoryjne mogłyby potrzebować nawet około 10 tys. prób, żeby wykonać ćwiczenie poprawnie. Wszystko dlatego, że choć zadanie jest łatwe dla ludzi, dla myszy jest czymś nienaturalnym. Zespół naukowców kierowany przez doktorantów Matthew Rosenberga i Tony'ego Zhanga zbudował labirynt dla myszy z 63 skrzyżowaniami i 64 punktami końcowymi. W środku umieszczono dozownik z wodą. Każda z 19 badanych myszy miała kilka godzin, żeby samodzielnie eksplorować korytarze. – Nie wywieraliśmy żadnego wpływu na zwierzęta i nie kazaliśmy im uczyć się abstrakcyjnych czynności. Po prostu wracaliśmy po 7 godzinach i analizowaliśmy ich zachowania na nagraniach z kamery – tłumaczy Markus Meister, współautor badań. Część badanych myszy była spragniona. Gryzonie nie wiedziały jednak, że w labiryncie ukryto dozow…

mysz-laboratoryjna-549caed.jpeg
width: 4000
height: 2332

Australia walczy z plagą myszy. Deszcze miały pomóc, a sprowadziły węże i pająki
type: item
date: 2021-03-22T14:49:53.000Z
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: australia
subject: Edukacja
subject: myszy
subject: plaga
subject: Travel
description: Coraz więcej wsi i miasteczek w Australii boryka się z plagą myszy. Gryzonie przedostają się do domostw oraz miejsc pracy, w których wyrządzają poważne szkody. Odchody i pogryzione kable to tylko niektóre ze zmartwień Australijczyków.
encoded: W tym artykule: Mysia plaga w Australii Trwa polowanie na myszy Pająki i węże w poszukiwaniu schronienia Plaga myszy szczególnie dała się we znaki mieszkańcom Nowej Południowej Walii oraz Queensland. Wzmożona aktywność gryzoni jest najprawdopodobniej wynikiem ostatnich zbiorów zboża. Po kilku latach suszy zeszłoroczne plony są wyjątkowo bogate, co teoretycznie powinno cieszyć rolników. Nikt nie spodziewał się jednak, że doprowadzi to do przybycia tysięcy myszy. Zwierzęta biegają po ulicach, przedostają się do domów, samochodów, a nawet firm. Miejscowi są już zmęczeni sprzątaniem szkód oraz rozstawianiem kolejnych pułapek, w które nie zawsze udaje się złapać szkodniki. View oEmbed on the source website Mysia plaga w Australii Mieszkanka miasta Toowoomba w stanie Queensland znalazło gniazdo myszy we własnym fotelu. Kobieta rozpruła materiał, kiedy poczuła nieprzyjemny zapach. Jedna z rodzin dotkniętych plagą donosi z kolei, że jednej nocy udało im się złapać 183 gryzonie. Choć liczba robi wrażenie, nie jest to rekord. Pracownicy jednego z supermarketów wyłapali 500 szkodników. Żeby sklep mógł funkcjonować, sprzątanie szkód rozpoczęto na kilka godzin przed zjawieniem się pierwszych klientów. Myszy zjadły część produktów, pogryzły kable i zostawiły po sobie odchody. Plaga myszy jest problemem nie tylko ze względu na niszczenie gospodarstw i miejsc pracy. Gryzonie mogą bezpośrednio przenosić choroby, takie jak leptospiroza, salmonelloza, tularemia czy dżuma. Znajdujące się na nich kleszcze mogą dodatkowo sprzyjać zakażeniom boreliozą. Jak na razie do szpitala trafiły trzy osoby ugryzione przez myszy. View oEmbed on the source website Trwa polowanie na myszy Inwazja szkodników zaczęła się kilka miesięcy temu, jednak w ostatnich tygodniach jest jeszcze bardziej odczuwalna. Mieszkańcy i służby porządkowe regularnie podejmują próby wytępienia gryzoni, ale trutki i pułapki nie dają rady tysiącom nieproszonych gości. Skalę problemu pokazują nagrania udostępniane przez Australi…

plaga-mysz-i-pajakow-7d14f89.jpeg
width: 1038
height: 605

Po raz pierwszy wyhodowano działające ludzkie gruczoły łzowe. I naprawdę „zapłakały”
type: item
date: 2021-03-17T13:26:47.000Z
creator: Katarzyna Grzelak
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: biologia
subject: Edukacja
subject: genetyka
subject: myszy
subject: oczy
subject: przeszczep
subject: transplantacja
subject: wzrok
subject: Zdrowie
description: To bardzo istotne osiągnięcie, które może okazać się zbawienne w leczeniu chorób gruczołu łzowego, w skrajnych przypadkach prowadzących nawet do utraty wzroku.
encoded: Zespół z Instytutu Hubrechta w Niderlandach jako pierwszy na świecie wyhodował w laboratoryjnym naczyniu gruczoły łzowe z ludzkich komórek macierzystych. Co więcej – naukowcom udało się sprawić, aby gruczoły zaczęły wytwarzać łzy. To bardzo istotne osiągnięcie, które może okazać się zbawienne w leczeniu chorób gruczołu łzowego i terapii regeneracyjnych oczu. Zaburzenia w pracy gruczołów łzowych na skutek schorzeń, obrażeń lub wypadków mogą powodować bolesną suchość oka. W skrajnych i rzadkich przypadkach, jak zespół Sjogrena (choroba autoimmunologiczna powodująca suchość oczu i jamy ustnej) prowadzącą nawet do utraty wzroku. – Mamy nadzieję, że naukowcy wykorzystają nasz model do zidentyfikowania nowych opcji leczenia pacjentów z zaburzeniami gruczołu łzowego, testując nowe leki na organoidach pacjenta lub ekspandując zdrowe komórki i pewnego dnia wykorzystując je do przeszczepów – mówi genetyk molekularny Hans Clevers, główny autor badania. Gruczoły łzowe umiejscowione są w oczodole tuż nad gałką oczną. Są narządami odpowiedzialnymi za nawilżanie oczu, a zaburzenia ich pracy prowadzą do problemów takich jak nadmierne łzawienie lub bolesna suchość oczu. Obecne metody leczenia tzw. zespołu suchego oka obejmują głównie stosowanie kropli do oczu, ale też zabiegi chirurgiczne. Jedną z najbardziej fascynujących terapii jest stosowanie kropli wykonanych na bazie krwi pacjenta. Jednak nawet tak ekscytujące terapie są zwykle ograniczone. Dlatego też naukowcy postanowili znaleźć skuteczny i długotrwały środek zaradczy. W swoich badaniach postanowili połączyć ze sobą ludzkie gruczoły łzowego z gruczołami myszy. Z pluripotencjalnych komórek macierzystych (takich, które mogą różnicować się w każdy typ komórek dorosłego organizmu) najpierw wyhodowano organoidy łzowe. To małe, trójwymiarowe struktury, które naśladują funkcję całego narządu. W laboratoryjnym naczyniu organoidy rozwinęły się i ukazały strukturę i funkcję całego organu. Co widzą zwierzęta? Wyjaśniamy ewolucję oka or…

gruczoly-lzowe-nie-tylko-pozwalaja-nam-plakac-ale-przede-wszystkim-odpowiadaja-za-nawilzenie-oczu-fot-getty-images-520ed26.jpeg
width: 2000
height: 1125

Myszy współodczuwają swój strach i ból. Nowe badanie
type: item
date: 2021-01-19T15:57:55.000Z
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: Edukacja
subject: empatia
subject: myszy
description: Nowe badanie zademonstrowało istnienie połączeń w mózgu potrzebnych do tego, by mysz, której nic się nie dzieje, współodczuwała strach oraz ból innej, z którą dzieli klatkę. Także tych „obwodów”, dzięki którym zaczyna się lepiej czuć wyłącznie dzięki kontaktowi z towarzyszką, której łagodzi się cierpienia farmakologicznie.
encoded: Serię doświadczeń i obserwacji na myszach laboratoryjnych, którym podawano środek wywołujący stan zapalny (ból) lub morfinę (ulgę) przeprowadzili naukowcy uczelni Stanforda, m.in. neurobiolodzy Monique Smith i Robert Malenka. Oboje opowiadali w serwisach naukowych o swoich doświadczeniach opisanych w styczniowym numerze czasopisma „Science” Jak Smith wyjaśniła na portalu Science News, wraz z kolegami badała elementy składowe mechanizmu empatii u zwierząt. Poznając je na modelu zwierzęcym być może łatwiej będziemy mogli rozumieć procesy zachodzące w ciele człowieka, szczególnie tych objętych chorobami pozbawiającymi zdolności do odczuwania emocji drugiej istoty (narcyzm, psychopatia) - Ból jest nie tylko doświadczeniem fizycznym, ale i emocjonalnym – przekonuje neurobiolożka. Gdy w tylnią łapę jednej z dwóch myszy przebywających w klatce podano środek wywołujący ból stawów jak u chorych na artretyzm, po godzinie razem „ta stojąca z boku” czuła się niewiele lepiej niż mysz, której podano zastrzyk. Zachowywała się, jakby bolała ją jej własna noga. Testy wykazały i niej obniżony próg odczuwania bólu. W kolejnym eksperymencie obie myszy dostały „reumatyczny” zastrzyk wywołujący ból w nodze, ale jedna chwilę później także dawkę uśmierzającej ból morfiny. Po czterech godzinach spędzonych w jednej klatce ta, której nie dawano środka przeciwbólowego zachowywała się w sposób, jak gdyby jej też go wstrzyknięto. – Testy wykazały u niej podwyższony próg bólu wyłącznie w konsekwencji przebywania z myszą, której zmniejszono cierpienia – zauważa Robert Malenka w rozmowie z „The Scientist” W trzecim eksperymencie na oczach jednej myszy drugą porażono lekko prądem wywołując reakcję obronną (gryzoń zastygł). Gdy wcześniejszego obserwatora umieszczono w tym samym miejscu, gdzie jej koleżanka zastygła przerażona, ona sama też znieruchomiała, choć niczego z nią nie robiono. Potwierdzałoby to hipotezę autorów badania, że myszy zdolne są do reakcji empatycznych na widok krzywdy dziejącej s…

myszy-76aeed0.jpeg
width: 1030
height: 580

Naukowcy właśnie odkryli "przełącznik", który umożliwia myszom hibernację na życzenie
type: item
date: 2020-06-12T10:50:31.000Z
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: Edukacja
subject: geny
subject: hibernacja
subject: myszy
description: Dwa niezależne zespoły naukowców zidentyfikowały w mózgach myszy przełącznik stanu kontrolowanego obniżenia temperatury ciała. Nie chodzi o wydłużony proces hibernacji, jak np. zimowy sen niedźwiedzi, a kilkunastogodzinny czy kilkudniowy stan spowolnienia metabolizmu, czyli torpor.
encoded: U myszy pojawia się, gdy to małe zwierzę pozbawione jest jedzenia przez 24 godziny. Po prostu włącza się naturalny tryb oszczędzania energii. Ich mózg przełącza się na bieg jałowy a ciało spowalnia procesy metaboliczne. View oEmbed on the source website Poza science fiction Zaczyna się wychładzanie, bo utrzymywanie stałej temperatury to wydatek energetyczny a śpiąc mysz nie je, tylko spala zapasy. To samo dzieje się w czasie zimowej hibernacji, tylko tam mamy dłuższy odcinek czasu. Odkrycie ”włącznika” tego trybu może pomóc zrozumieć, jak w taki stan wprowadzić człowieka. Naturalnie tzw. stan zawieszonej animacji to dziś podstawowe narzędzie scenarzystów i autorów powieści science fiction. Dzięki niemu astronauci mogą przesypiać długą podróż do gwiazd. Sęk w tym, że poza sytuacjami wysyłania ludzi w kosmos taki stan letargu ”na zawołanie” przydałby się w medycynie. Badania na myszach pozwoliły określić nie tylko które regiony mózgu odpowiadają za termoregulacje, ale które neurony stoją za tym procesem. Gdyby udało się znaleźć taki przełącznik głowie człowieka, lekarze otrzymaliby narzędzie dużo skuteczniejsze niż wykorzystywana obecnie przy trudnych przypadkach śpiączka farmakologiczna. Dwa badania W pierwszym badaniu naukowcy skupili się na tzw. neuronach Q (neurony wywołujące bezruch, ang. quiescence) z obszaru mózgu zwanego podwzgórzem uwalniających neuroprzekaźnik QRFP (peptyd amidowy RF) zaangażowany m.in. w regulację poboru pokarmu, odczuwania bólu, podejmowania aktywności ruchowej czy regulacji ciśnienia tętniczego. Stymulowane przez naukowców, neurony Q wywołały u myszy nieco przedłużony (aż 48-godzinny) torpor, zmniejszając odpowiednio ich ciepłotę ciała i spowalniając metabolizm. Wszystkie myszy po wybudzeniu nie zdradzały niekorzystnych skutków ubocznych eksperymentu. W drugim badaniu inny zespół naukowców zdołał wyśledzić i oznaczyć neurony aktywowane w podwzgórzu mózgu myszy naturalnie zapadających w ”głodowy” letarg a potem włączyć je u już nakarmionyc…

spiace-myszy-fot-nd3000-easyfotostock-eastnews-ab487b1.jpeg
width: 1000
height: 667

Miliony ludzkich komórek wyhodowano w mysim embrionie. To niespotykana dotąd chimera
type: item
date: 2020-05-22T11:44:00.000Z
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: Edukacja
subject: embrion
subject: myszy
subject: Zdrowie
description: Naukowcy posługujący się nowatorską metodą odmładzania ludzkich komórek macierzystych stworzyli 14 mysich embrionów, z których część aż w 4 proc. była ”ludźmi”. Piszemy aż, bo dotychczasowe eksperymenty z myszo-ludzkimi chimerami nie przekraczały nawet granicy 0,2 proc.
encoded: Wszystkie embriony uśmiercono 17. dnia eksperymentu. Nie stwierdzono, by ludzkie DNA znalazło się w tkankach, z których powstają komórki rozrodcze. Nie było więc ryzyka przeniesienia chimeryzacji na kolejne pokolenia. Co jednak stwierdzono, to rekordowo szybkie i liczne namnożenie się ludzkich komórek siatkówki oka, wątroby i czerwonych krwinek. Na zdjęciu powyżej widać duże zagęszczenie komórek z DNA człowieka (w kolorze zielonym) w 17-dniowym embrionie myszy (na niebiesko). Większość z pokazanych tu komórek to czerwone krwinki skumulowane w wątrobie. Na tym etapie wyniki doświadczeń prowadzonych przez genetyków z Buffalo University oraz Roswell Park Comprehensive Cancer Center dają nadzieję na rozwój nowych technik diagnostycznych dla różnych chorób, jak malaria czy nawet COVID-19, czytamy w informacji dla mediów. Gdyby udało się podobne eksperymenty z odmładzaniem komórek macierzystych przeprowadzić u większych zwierząt, jak np. świnie, możliwe byłoby – w teorii – tworzenie całych organów i pchnąć program transplantacyjny w nowym kierunku. Opublikowane w czasopiśmie ”Science Advances” opracowanie skupia się na nowatorskiej metodzie pozwalającej produkować miliony ludzkich komórek w zaledwie kilkanaście dni. Dotąd naukowcy byli w stanie wytworzyć w mysich zarodkach jedynie garstkę dojrzałych i wyspecjalizowanych komórek. Żeby powstały komórki krwi czy siatkówki oka potrzeba było ponad 8 tygodni. Genetycy już zdołali zorientować się, że do uzyskania oczekiwanych rezultatów potrzebny jest im żywy ”nosiciel”. Owszem, ludzkie komórki macierzyste da się rozwijać poza organizmem, czyli in vitro. Ale to co powstaje w tym procesie nie zyskuje ostatecznego kształtu, jaki chcieliby widzieć naukowcy. I tu wchodzi konieczność odmładzania ludzkich zarodkowych pluripotentnych komórek macierzystych. Na zdjęciu na zielono zaznaczono komórki siatkówki oka człowieka w 17-dniowym embrionie myszy (na niebiesko) fot. Zhixing Hu W końcu udało się przekonwertować je z tzw. stanu pierwot…

miliony-ludzkich-komorek-w-mysim-embrionie-fot-zhixing-hu-930b85e.jpeg
width: 960
height: 776

Ten mały pomnik w Rosji wzruszył nas do łez. Jest bardzo ważny
type: item
date: 2018-06-29T08:10:24.000Z
creator: redakcja
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: Edukacja
subject: Kultura
subject: myszy
subject: Technologia
subject: testy
description: Ta zabawna rzeźba znajduje się przed Instytutem Cytologii i Genetyki, Syberyjskiego Oddziału Rosyjskiej Akademii Nauk w Nowosybirsku. Jest to pomnik laboratoryjnej myszy.
encoded: Wykonana z brązu myszka w okularach robi na drutach łańcuch DNA. Jest w niej coś wzruszającego i bardzo pięknego, szczególnie jeśli oglądający wie dlaczego została postawiona. Naukowcy z Instytutu, którzy byli inicjatorami postawienia pomnika, mówią że to symboliczny wyraz wdzięczności wobec wszystkich zwierząt laboratoryjnych, dzięki których ofierze nauka robi tak ogromne postępy. Rzeczywiście warto pamiętać, że środki chemiczne i farmakologiczne, zanim trafią do sklepów, przechodzą mnóstwo testów, także z udziałem zwierząt. od lat 80-tych XX wieku wiele laboratoriów stosuje metody badań, które pozwalają nie wykorzystywać zwierząt. W Polsce zasady hodowli i wykorzystywania zwierząt laboratoryjnych reguluje ustawa o ochronie zwierząt laboratoryjnych z ubiegłego roku. Jest ona zgodna z dyrektywą UE, która choć pozwala państwom na pewną elastyczność, to zaznacza jasno: "konieczna jest poprawa dobrostanu zwierząt wykorzystywanych w procedurach naukowych poprzez podwyższenie mini­malnych norm dla ochrony tych zwierząt w sposób zgodny z najnowszymi osiągnięciami naukowymi". Szczegółowy tekst ustawy możecie przeczytać tutaj. W 2013 roku w Unii Europejskiej wprowadzono całkowity zakaz testów kosmetyków na zwierzętach. Dla wielkich producentów jednak nie oznacza to zmiany metod badań. Z reguły decydują się oni jedynie przeniesienie testów tam, gdzie zakazu nie ma.

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/7c0f7e6d50872988467cbe1e287560cdd2db58f8-f6e2f28.png
width: 680
height: 509

Kolejny krok na drodze do pokonania choroby Alzheimera
type: item
date: 2015-12-09T18:21:23.000Z
creator: redakcja
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: alzheimer
subject: leki
subject: myszy
description: Na razie to udany eksperyment na zwierzętach w laboratorium. Jednak wróży postęp w walce z tą chorobą.
encoded: Podanie związku o nazwie EPPS pozwoliło oczyścić ze złogów mózgi myszy z chorobą odpowiadającą ludzkiej chorobie Alzheimera - informuje „Nature Communications”. Jak wykazali w niewielkim badaniu koreańscy naukowcy, pod wpływem EPPS (kwas 4-(2-hydroksyetylo)-1-piperazynopropanosulfonowy) podawanego z wodą do picia przez dwa tygodnie zmniejszyła się liczba typowych dla alzheimera złogów nieprawidłowych białek, a zdolność uczenia się oraz pamięć uległy poprawie i były lepsze niż w grupie kontrolnej, pijącej czystą wodę. Na razie nie wiadomo, jaki mechanizm pozwala się pozbyć złogów z mózgu dzięki EPPS. Tym bardziej nie ma dowodów, że metoda sprawdziłaby się u ludzi – najpierw potrzebne są wieloletnie badania na zwierzętach. Wciąż nie ma naprawdę skutecznego lekarstwa na chorobę Alzheimera - choć niektóre dostępne preparaty pozwalają spowolnić jej postęp i złagodzić objawy. Źródło: PAP

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/7509a59001187baceccdcb3e13536a7eb5fd8c1c-e157781.jpeg
width: 1000
height: 667

Myszy testują wirtualną rzeczywistość. Cel: lek na alzheimera
type: item
date: 2015-10-26T13:32:00.000Z
creator: papauthor
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: myszy
description: Dotykowy system wirtualnej rzeczywistości pozwala badać na przykładzie myszy zaburzenia neurologiczne.
encoded: System opracowali naukowcy z Howard Hughes Medical Institute Janelia Research Campus w stanie Wirginia – informuje serwis BBC News. Do pobudzania wąsów czuciowych znajdującej się na ruchomej bieżni myszy układ wykorzystuje dwie ruchome ścianki – po jednej z każdej strony pyszczka. Odpowiednio poruszając ściankami, można wywołać u myszy wrażenie, że znajduje się w wirtualnym tunelu w labiryncie. W tym samym czasie można obserwować działanie komórek jej mózgu oraz tworzenie się wspomnień. Eksperymentatorzy mają nadzieję, że dzięki badaniom na myszach można będzie lepiej poznać działanie mózgu ssaków, co pomoże w leczeniu chorób takich jak alzheimer. W porównaniu z dotychczasowymi metodami badawczymi wirtualna rzeczywistość pozwoli uzyskać dane wyższej jakości oraz zmniejszyć liczbę zwierząt biorących udział w eksperymentach. Źródło: PAP

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/ffd6499e3d6bf08a5e524e1ea83ebf9b4e4522fa-48a1e07.jpeg
width: 5184
height: 3456

Inwazja gryzoni na Mazurach
type: item
date: 2014-09-03T12:58:00.000Z
creator: redakcjang
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: gryzonie
subject: inwazja
subject: jeziora
subject: jezioro śniardwy
subject: mazury
subject: myszy
subject: plaga
subject: wyspy
description: Sceny jak z legendy o królu Popielu. Mazurskie wyspy toną w myszach
encoded: Szeroki Ostrów, Czarcia i Pajęcza - wyspy na jeziorze Śniardwy - opanowane zostały przez myszy i nornice. Nadmiernie rozrośnięta populacja gryzoni wyruszyła teraz na poszukiwania pokarmu, utrudniając w ten sposób cumowanie przy wyspach. Żeglarze skarżą się, że zwierzęta nie boją się ludzi i bez trudu potrafią wejść na pokład po cumach. Czy można uchronić się przed niechcianą wizytą? W grę wchodzą jedynie metody nieinwazyjne. Zgodnie z rozporządzeniem wojewody z 30 lipca 2009 r. wyspy należą do tzw. użytków ekologicznych. Oznacza to szczególną ochronę ich ekosystemów. W życie gryzoni na wyspach nie można więc ingerować. Pomóc może pozostawianie żaglówek nie przy brzegu, ale nieco dalej w wodzie na kotwicy. Innym rozwiązaniem jest stosowanie na cumach, jeśli się ich używa, nakładek uniemożliwiających gryzoniom wejście po linie. Dlaczego zwierząt jest tak dużo? Najprawdopodobniej mogli do tego doprowadzić sami żeglarze, turyści. Pozostawianie resztek jedzenia i śmieci na brzegach wysp, dokarmianie dzikich zwierząt mogło zakłócić ich naturalne warunki. Mazurskie służby ratownicze uspokajają, że przyroda sama reguluje liczebność danego gatunku. Osobniki pochodzące ze zbyt licznych populacji są zazwyczaj słabsze, mniej odporne, bardziej narażone na drapieżniki.

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/46f8d7abb01e49544cd6a0cfb08f2d4bddf4dea1-12d7977.jpeg
width: 1000
height: 664