National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2025-12-23T07:49:40.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: Jak dawni malarze manipulują naszym wzrokiem? Naukowcy odkryli triki mistrzów
items: Rekordowy sukces Fridy Kahlo. Jej obraz został sprzedany za 54,7 mln dolarów
items: Pełna obrazów Van Gogha wieś Cudem Polski National Geographic! „Zaczęliśmy nawet sadzić słoneczniki”
items: Panorama Racławicka to jedna z najbardziej wyjątkowych ekspozycji. Monumentalne dzieło zapiera dech
items: Ten malarz był genialnym samoukiem. Dopiero pod koniec życia zyskał należne mu uznanie
items: Te kwiaty są najsłynniejszym dziełem w dorobku van Gogha. To mistrzowska gra światłem
items: Czy „Gwiaździsta noc” Vincenta van Gogha to nocne niebo ujęte w ruchu? Tak sądzi polski astronom analizujący dzieło
items: Dlaczego Jana Matejkę oskarżono o antysemityzm? Wielki malarz uległ propagandzie
items: Tajemnica obrazu „Dziewczyna z perłą”. Jaki jest jego związek ze starożytną Troją?
items: Stańczyk pojawił się na płycie Lady Gagi i w paryskim Luwrze. Kim naprawdę był?
items: Czy Vincent van Gogh na słynnym obrazie „Gwiaździsta noc” pokazał turbulencje atmosferyczne?
items: Odkryto sekret słynnego obrazu „Dziewczyna z perłą”. To arcydzieło stanowi neurologiczny fenomen
items: „Stańczyk” Jana Matejki na okładce płyty Lady Gagi. Muzeum Narodowe komentuje
items: „Ogród rozkoszy ziemskich”. Co ukrywa „poziomkowy obraz” Boscha?
items: Jackson Pollock to ulubieniec Ameryki. Zyskał światową sławę dopiero po tragicznej śmierci
items: Jakim artystą był Vincent van Gogh? Ciekawostki o ekscentrycznym malarzu
items: Jan Matejko namalował jedne z najważniejszych obrazów w historii Polski. Co przedstawiają?
items: Z dumą wspominała o swych polskich korzeniach. Tamara Łempicka i jej droga na szczyt
items: Michał Anioł był fałszerzem. Artysta niejeden raz oszukał bogatych „znawców” sztuki
items: Malarstwo rzymskie. 4 niezwykłe style pompejańskie
items: XV-wieczny obraz religijny skrywał tajemnicę. Archeolodzy dostrzegli na nim przedmiot sprzed pół miliona lat
items: Dzieła, które stworzyli znani malarze są dziś warte miliony. Do tego grona należą też Polacy
items: Jadwiga Andegaweńska – rekonstrukcja twarzy. Jak wyglądała młodziutka królowa Polski i skąd to wiemy?
items: Tajemniczy obraz jest w rzeczywistości arcydziełem Rafaela. Odkryła to sztuczna inteligencja
items: Słynny obraz Rembrandta skrywał pewną tajemnicę. Nowoczesna technologia pomogła ją ujawnić

Jak dawni malarze manipulują naszym wzrokiem? Naukowcy odkryli triki mistrzów
type: item
date: 2025-12-23T10:48:10.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: malarstwo
subject: nauka
subject: sztuka
description: Malarze tacy jak Rembrandt czy Rombouts byli genialnymi manipulatorami. Od stuleci używali gestów, by prowadzić naszą uwagę po zawiłych ścieżkach ich obrazów. Najnowsze badania naukowe dowodzą, że robili to znacznie sprytniej, niż sądzili historycy sztuki.
encoded: Do tych analiz zastosowano okulografię, czyli eye-tracking. Ta metoda badawcza umożliwia śledzenie ruchów oczu i wnioskowanie na tej podstawie o pracy uwagi wzrokowej. Naukowcy z Uniwersytetu Wiedeńskiego postanowili sprawdzić, jak patrzymy na dzieła takich mistrzów jak Caravaggio, Rembrandt czy Rafael. Przez stulecia historycy sztuki uważali, że palec wskazujący działa niczym drogowskaz przy autostradzie. Miał nas prowadzić prosto do celu, czyli do najważniejszego elementu opowieści. Ale czy na pewno? Wpatrzeni w dzieła dawnych mistrzów Historyczka sztuki dr Temenuzhka Dimova w swoim eksperymencie wykorzystała technologię eye-trackingu, która śledzi ruch gałek ocznych. Wybrała 16 obrazów z XVI i XVII wieku, na których postacie wyciągają dłonie. Następnie przygotowała ich cyfrowe kopie, z których usunęła wszystkie palce wskazujące. Dwie grupy ludzi oglądały te różne wersje, a komputer precyzyjnie zapisywał, gdzie wędrował ich wzrok. Po raz pierwszy w historii w taki sposób zbadano siłę tego prostego gestu. Nie patrz na palec, patrz na mnie Wyniki pokazały, że palec wskazujący to potężne narzędzie, ale działa inaczej, niż sądziliśmy. Co najciekawsze, badani prawie w ogóle nie patrzyli na sam palec. Jest on małym elementem, ale działa jak iskra, która ma rozpalać naszą ciekawość. Zamiast śledzić linię dłoni jak po sznurku, nasz wzrok natychmiast ucieka do twarzy osoby, która wykonuje gest – tak w każdy razie wynika z najnowszych analiz. Dlaczego tak się dzieje? Według badaczki, chcemy wiedzieć, kim jest „właściciel” palca i co nim kieruje. Dlatego szukamy w jej oczach emocji, które wyjaśnią nam, dlaczego w ogóle coś pokazuje. Gest sprawił, że badani uważniej spoglądali na obszar, w który postać celuje. Jednak nie zawsze trafiamy w dziesiątkę. Wzrok ewidentnie czegoś poszukuje i jest nieco „zagubiony”. W skrócie: gest sprawia więc, że stajemy się czujni i szukamy odpowiedzi, ale nie gwarantuje, że od razu zrozumiemy zagadkę malarza. Jak gesty budują nową historię? Obec…

oczy-abc2f4f.jpg
width: 1575
height: 1050

Rekordowy sukces Fridy Kahlo. Jej obraz został sprzedany za 54,7 mln dolarów
type: item
date: 2025-11-21T14:49:53.000Z
creator: Olaf Kardaszewski
subject: Lifestyle
subject: malarstwo
subject: meksyk
subject: obrazy
subject: rekordy
description: Padł rekord dotyczący najdroższego sprzedanego obrazu namalowanego przez kobietę. Dzieło meksykańskiej autorki nosi nazwę „El sueño (La cama)” i choć opowiada o tematyce sennej, to jego cena zdecydowanie stawia na nogi.
encoded: Meksykanka Frida Kahlo to jedna z najbardziej rozpoznawalnych artystek XX-wiecznego malarstwa. Jej autoportret pt. „Diego i ja” (Diego y yo) był dotychczas najdrożej sprzedanym obrazem jakiegokolwiek latynoamerykańskiego twórcy, osiągając cenę 143 mln złotych. Artystka z Meksyku musiała jednak ustąpić pierwszego miejsca… samej sobie, bijąc tym samym rekord najdroższej pracy namalowanej przez kobietę. „Sen (łóżko)” – historia rekordowego obrazu Obraz, który został sprzedany za rekordowe 54,7 mln dolarów amerykańskich (ok. 202 mln zł), przedstawia senną scenę z udziałem Fridy Kahlo. Portretowana artystka leży w łóżku na tle pochmurnego nieba, a nad nią, na górnej pryczy, spoczywa obwiązany pnączami ludzki szkielet. Motyw snu był charakterystyczny w twórczości meksykańskiej artystki. Prawdopodobną przyczyną takich inspiracji był wypadek, jakiego doznała w wieku osiemnastu lat. W wyniku kolizji autobusu z tramwajem Frida odniosła poważne obrażenia, przez które została unieruchomiona w łóżku na trzy miesiące. W czasie długiej i żmudnej rekonwalescencji Kahlo odkryła swoją pasję do malowania autoportretów. Rodzina zamontowała jej specjalne lustro na baldachimie, aby mogła malować, leżąc w łóżku. Sama artystka po wypadku pisała: „Nie jestem martwa i mam powód, by żyć. Tym powodem jest malarstwo”. Połączenie sennego nastroju, autoportretu i motywu śmierci – tak ważnego w kulturze meksykańskiej – stało się jedną z cech charakterystycznych prac Kahlo. Za takie właśnie dzieła kolekcjonerzy są dziś gotowi płacić dziesiątki milionów dolarów. Gdzie i komu sprzedano obraz? Podobnie jak poprzedni rekordowy autoportret, obraz „Sen (łóżko)” został wylicytowany w kultowym domu aukcyjnym Sotheby’s w Nowym Jorku. Co ciekawe, pochodził z prywatnej kolekcji. Anna Di Stasi, szefowa działu sztuki latynoamerykańskiej w Sotheby’s, przyznaje, że to jedno z ostatnich dzieł tej klasy, które wciąż znajduje się w rękach indywidualnych właścicieli. „El sueño (La cama)” przez 30 lat nie było prezent…

GettyImages-2235711255-ded0e34.jpg
width: 4712
height: 3023

Pełna obrazów Van Gogha wieś Cudem Polski National Geographic! „Zaczęliśmy nawet sadzić słoneczniki”
type: item
date: 2025-10-17T15:00:41.000Z
creator: Jonasz Przybył
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: cuda polski
subject: kierunki
subject: Kujawsko-Pomorskie
subject: malarstwo
subject: obrazy
description: We wsi Brzózki sztuka dosłownie nas otacza. Wszystko za sprawą przeniesionych na fasady budynków obrazów Van Gogha, które nadają jej magicznego klimatu. Mieszkańcy nie kryją zadowolenia, że została wybrana „Cudem Polski 2025” w województwie kujawsko-pomorskim.
encoded: Leżące w Dolinie Noteci Brzózki pokonały swoich rywali i zostały docenione przez głosujących w plebiscycie Cuda Polski. Czytelnicy „National Geographic Traveler” wybrali tę niewielką wieś jako najbardziej interesujące miejsce w regionie, a turyści tłumnie przyjeżdżają obejrzeć inspirowane Van Goghiem murale. Sołtys Piotr Kowalski opowiada nam, dlaczego warto odwiedzić tę miejscowość. Mieszkańcy dumni ze zwycięstwa W liczącej sobie około 130 mieszkańców malowniczej wsi znajdziemy 10 ogromnych murali przedstawiających obrazy Van Gogha z różnych okresów jego twórczości. Ich powstanie zawdzięczamy zaangażowanej, lokalnej społeczności związanej wokół Towarzystwa „Twórcze Brzózki”. – Duma nas rozpiera. To wielkie wyróżnienie dla takiej małej wsi. Mieliśmy godnych przeciwników, ale się udało. Cieszymy się, że nasza wieś urzekła ludzi w całej Polsce – opowiada National Geographic sołtys Brzózek Piotr Kowalski. Dodaje, że spływa do niego wiele gratulacji z całego kraju. Skąd Vincent van Gogh w Brzózkach? Sołtys opowiada, że Van Gogh w Brzózkach wziął się przede wszystkim z pasji. Dla mieszkańców to sposób na to, by przemycić sztukę do życia codziennego. W swoim otoczeniu odnaleźli coś bliskiego temu, co ten dostrzegał w rodzinnych Niderlandach. – Jesteśmy zbliżeni krajobrazowo do krajobrazów holenderskich. Mamy wokoło piękną rzekę, zachwycający las. Zaczęliśmy nawet sadzić słoneczniki – śmieje się włodarz. Piotr Kowalski dodaje, że dzięki sztuce mieszkańcy zaczęli inaczej patrzeć na otaczającą ich rzeczywistość. Wspólnie dbają o porządek we wsi, sadzą kwiaty. Są dumni, że odwiedzają ich turyści i chcą być gotowi na ich przyjęcie. Van Gogh Festival w Brzózkach W sierpniu 2025 roku we wsi po raz pierwszy zorganizowano Van Gogh Festival, czyli trzydniowe spotkanie stwarzające wyjątkowe warunki do obcowania ze sztuką, słowem i muzyką w otwartej, plenerowej przestrzeni. To okazja, by lepiej zrozumieć życie i dorobek nie tylko Vincenta van Gogha, ale też innych twórców. W dniach 1…

projekt-48201dd.jpg
width: 3240
height: 2160

Panorama Racławicka to jedna z najbardziej wyjątkowych ekspozycji. Monumentalne dzieło zapiera dech
type: item
date: 2025-08-15T09:28:05.000Z
creator: Artur Białek
subject: Historia
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: dzieła sztuki
subject: malarstwo
subject: obrazy
subject: sztuka
subject: wrocław
description: Panorama Racławicka to jedna z największych atrakcji Wrocławia. Żadna wycieczka po stolicy Dolnego Śląska nie może odbyć się bez wizyty w miejscu, gdzie eksponowane jest jedno z najsłynniejszych polskich dzieł sztuki. Malarski fenomen urzeka nie tylko ogromnymi rozmiarami, ale także niesamowitą dbałością o detale, które przenoszą oglądającego w sam środek historycznej bitwy. Poniżej przybliżamy historię Panoramy Racławickiej.
encoded: Spis treści: Dzieło wielu autorów Obraz, który krzewił ducha niepodległości Niezwykła ekspozycja Odzyskane dzieło trafiło do Wrocławia Panorama Racławicka, czyli nowy dom dla wybitnego dzieła Każda epoka początkuje inną modę w sztuce. Pod koniec XIX wieku uznaniem i podziwem cieszyły się przede wszystkim malarskie panoramy, uwieczniające ważne i podniosłe wydarzenia historyczne. Można wymienić wiele wspaniałych dzieł z tego okresu, ale żadne nie zapisało się w powszechnej świadomości tak mocno, jak słynna „Bitwa pod Racławicami”. Dzieło wielu autorów Inicjatorami powstania wybitnego dzieła byli lwowscy radni, którzy w 1893 roku, z okazji 100-lecia insurekcji kościuszkowskiej, zamówili je u Jana Styki, artysty doświadczonego w tworzeniu monumentalnych form malarskich. Obraz miał być główną atrakcją inauguracji Powszechnej Wystawy Krajowej we Lwowie, która miała odbyć się rok później. Styka, któremu powierzono kierownictwo nad projektem, miał pełną swobodę w doborze współpracowników. Jego prawą ręką został Wojciech Kossak, znakomity batalista. Do współpracy zaprosił także Ludwika Bollera, Tadeusza Popiela, Zygmunta Rozwadowskiego, Teodora Aksentowicza, Włodzimierza Tetmajera, Wincentego Wodzikowskiego i Michała Sozańskiego. Prace nad olbrzymim dziełem panoramicznym rozpoczęły się w sierpniu 1893 roku. Artyści podjęli skrupulatne przygotowania. Na miejscu bitwy dokładnie przeanalizowali topografię terenu, rozmieszczenie wojsk i przebieg walk. Mieli zapewnione wsparcie uznanych historyków, m.in. Tadeusza Korzona i Konstantego Górskiego. Podział ról kluczem do sukcesu Każdy artysta, który uczestniczył w racławickim projekcie, odpowiadał za inny aspekt panoramy. Jan Styka był autorem ogólnego zamysłu i nadzorował wykonanie malowidła, ale nie tylko. Spod jego pędzla wyszły kluczowe postaci obrazu, m.in. Tadeusz Kościuszko i chłopski przywódca Bartosz Głowacki. Kossak, jako ekspert od wizerunków koni, namalował m.in. wierzchowca Kościuszki. Był także autorem sztabu podążają…

panorama-raclawicka-2-7e90813.jpg
width: 1000
height: 667

Ten malarz był genialnym samoukiem. Dopiero pod koniec życia zyskał należne mu uznanie
type: item
date: 2025-07-13T08:01:19.000Z
creator: Artur Białek
subject: Ludzie
subject: malarstwo
subject: sztuka
description: Nikifor Krynicki żył zepchnięty na społeczny margines. Samotny, ubogi mężczyzna, który przez całe życie mierzył się z niemałymi ograniczeniami, postawił sobie jeden cel – zostać malarzem. Jako samouk wzbudził podziw w środowisku artystycznym, ale jego prace nie spotykały się z uznaniem odbiorców sztuki. Dopiero pod koniec życia zyskał należny mu szacunek, a dziś jest uznawany za jednego z najwybitniejszych przedstawicieli polskiego prymitywizmu.
encoded: Spis treści: Trudne życie Nikifora Krynickiego Krynicki prymitywista miał naturalny talent Nazwisko wybrał mu sąd Odszedł, ale nie został zapomniany Za życia Nikifor Krynicki sprzedawał swoje prace „za grosze”. Geniusz natchnionego samouka został doceniony dopiero pod koniec jego dni. Na kilka lat przed śmiercią Krynickiego dzieła, które wyszły spod jego pędzla, zaczęły pojawiać się w najbardziej prestiżowych galeriach sztuki w Polsce i na świecie. Dziś jego pracami interesują się najbardziej znani kolekcjonerzy i marszandzi. Kim był malarz, który swoim imieniem sygnował ponad 40 tys. dzieł? Trudne życie Nikifora Krynickiego Nikifor – a właściwie Epifaniusz Drowniak – urodził się 21 maja 1895 roku w Krynicy-Zdroju. Z pochodzenia by Łemkiem. Matka wychowywała go samotnie, w wielkiej biedzie. Jedynym źródłem utrzymania były dorywcze prace gospodarskie, do których Eudokia Dworak się najmowała. Często oznaczało to konieczność noszenia wody do krynickich pensjonatów i schronisk. Po matce Nikifor odziedziczył wadę słuchu i wymowy. Niedosłyszący, wysławiający się bełkotliwymi zdaniami chłopak znalazł się w wyjątkowo trudnej sytuacji po wybuchu I wojny światowej. Stał się wówczas sierotą, a lokalna społeczność odrzuciła go, jakby był gorszy. W niewysokim, chudym i niepełnosprawnym chłopcu, który nie potrafił porozumieć się z otoczeniem, widzieli odmieńca. Tym samym skazali go na samotność i życie na społecznym marginesie. Pewnie by tam pozostał, gdyby pewnego dnia artyści nie wyciągnęli do niego pomocnej dłoni. Nikifor, czyli zwycięzca Już jako młody chłopiec przedstawiał się jako Nikifor. Dlaczego wybrał właśnie takie? Nie wiadomo. Być może bardzo w siebie wierzył, bo imię to wywodzi się od greckiego Nikiforos, oznaczającego „niosący zwycięstwo”. Można by doszukiwać się w tym pewnej ironii. W końcu mowa o człowieku, który startował w dorosłość z najgorszej możliwej pozycji – osierocony, odrzucony, niepełnosprawny i bez środków do życia. Można by, gdyby nie fakt, że Nikifor…

NikiforKrynicki-a32e24f.png
width: 900
height: 600

Te kwiaty są najsłynniejszym dziełem w dorobku van Gogha. To mistrzowska gra światłem
type: item
date: 2025-06-15T06:31:22.000Z
creator: Artur Białek
subject: Historia
subject: Przyroda
subject: dzieła sztuki
subject: kwiaty
subject: malarstwo
subject: obrazy
subject: sztuka
description: Słoneczniki van Gogha należą do najbardziej rozpoznawalnych dzieł holenderskiego postimpresjonisty i światowego malarstwa. Wiele osób kojarzy artystyczny dorobek mistrza pędzla właśnie z ułożonymi w glinianym wazonie kwiatami. Nie każdy jednak wie, że pod tym tytułem kryje się nie jeden, a cała seria obrazów. Jak Vincent van Gogh uczynił słoneczniki najsłynniejszymi kwiatami świata? Na to i inne pytania odpowiadamy poniżej.
encoded: Spis treści: Słoneczniki zapewniły van Goghowi nieśmiertelność Słoneczniki van Gogha powstały w dwóch miastach Słoneczniki van Gogha, czyli dzieła wybitne Chętnych do podziwiania arcydzieła nie brakuje Krytycy sztuki nie mają wątpliwości, że cykl „Słoneczniki” stanowi jednoznaczny dowód kunsztu van Gogha, przejawiającego się mistrzostwem w operowaniu światłem i ograniczoną paletą ciepłych barw. Malując serię obrazów przedstawiających nieożywioną naturę, holenderski mistrz pędzla osiągnął spektakularne efekty. Kwiaty w jego interpretacji wydają się żywe, niemal można poczuć ich zapach. Nic dziwnego, że Jan Hulsker, badacz twórczości van Gogha, określił tę serię jako tą, która „być może bardziej niż jakiekolwiek inne jego obrazy, uczyniła go sławnym na całym świecie”. Słoneczniki zapewniły van Goghowi nieśmiertelność Są obrazy, które zna każdy, nawet osoby, które na co dzień nie obcują ze sztuką. „Mona Lisa” Leonarda da Vinci, „Guernica” Pabla Picassa czy „Krzyk” Edwarda Mucha – prawdopodobnie większość kojarzy każde z tych dzieł, tak samo jak większość myśli o van Goghu, gdy mowa o „Słonecznikach”. Dziś każdy może kupić reprodukcję słynnej martwej natury. Motyw słoneczników pojawia się na kubkach i koszulkach i chyba nikt nie ma wątpliwości że żółte kwiaty w glinianym wazonie, ustawionym na tle neutralnej ściany, wyszły spod pędzla holenderskiego mistrza. Ale gdyby przeciętnego obserwatora zapytać o inne obrazy van Gogha? Niektórzy wskażą na autoportret, namalowany po drastycznym zabiegu odcięcia ucha, który sam na sobie wykonał. Najprawdopodobniej niektórzy wymienią też „Gwiaździstą noc”. A przecież artystyczny dorobek sławnego postimpresjonisty obejmuje około 2000 (słownie: dwa tysiące) dzieł, obrazów, szkiców i rysunków! A jednak Vincent van Gogh jest kojarzony przede wszystkim z cyklem „Słoneczniki”. Arcydzieła z tej serii, podobnie jak inne płótna spod pędzla van Gogha, zdobyły uznanie dopiero po śmierci artysty. Co Vincent van Gogh widział w słonecznikach? Dlac…

VincentvanGoghsloneczniki-0-304b37e.png
width: 900
height: 600

Czy „Gwiaździsta noc” Vincenta van Gogha to nocne niebo ujęte w ruchu? Tak sądzi polski astronom analizujący dzieło
type: item
date: 2025-03-29T07:26:18.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Historia
subject: Kosmos
subject: astronomia
subject: dzieła sztuki
subject: malarstwo
subject: obrazy
subject: sztuka
description: Namalowana w trakcie pobytu w azylu dla psychicznie chorych „Gwiaździsta noc” Vincenta van Gogha jest jednym z najbardziej znanych i najczęściej analizowanych dzieł sztuki w historii. Zdaniem profesora Łukasza Wyrzykowskiego z Obserwatorium Astronomicznego Uniwersytetu Warszawskiego i Narodowego Centrum Badań Jądrowych, na obrazie można bez problemu rozpoznać ciała niebieskie. Jednak ich widok ujęty jest w czasie.
encoded: Spis treści: Krajobraz zza okna Baczny obserwator nieba Nowoczesne narzędzie w służbie XIX-wiecznej sztuki Kosmiczna improwizacja Sierpowaty Księżyc Saint-Rémy-de-Provence jest uroczym miasteczkiem w południowej Francji, w regionie Prowansja-Alpy-Lazurowe Wybrzeże. To właśnie tam, w dawnym klasztorze zmienionym na zakład psychiatryczny, leczył się w latach 1889–1890 Vincent van Gogh. Tam też powstało wiele jego obrazów z monumentalną w odbiorze, choć niewielką w formacie „Gwiaździstą nocą” na czele. – W tym obrazie jest coś magicznego, coś, co powoduje, że trudno oderwać od niego wzrok. A że mój zawód wiąże się z wpatrywaniem się w nocne niebo, dlatego zaczęło mnie zastanawiać, jakie niebo widział Vincent van Gogh, by móc namalować taki obraz. Postanowiłem przeanalizować obraz pod kątem astronomicznym. Nie byłem w tym pierwszy, takie badania prowadzono już wielokrotnie, ale dostępność nowoczesnych narzędzi astronomicznych pozwoliła spojrzeć na obraz w nowy sposób – mówi prof. Łukasz Wyrzykowski. W tym celu badacz przyjrzał się niebu z okresu od początku czerwca, kiedy malarz prawdopodobnie zaczął tworzyć pierwsze studia do obrazu, do 18 czerwca, gdy, według listu do brata, dzieło zostało już ukończone. Sprawdził również, co i pod jakim kątem widział van Gogh z okratowanego okna swojego pokoju. Krajobraz zza okna W trakcie pobytu w zakładzie Vincent van Gogh malował bardzo dużo, ale – ze względu na toksyczność farb, a tym samym możliwość otrucia się nimi – nie mógł malować sam w swoim pokoju. W pokoju mógł za to wykonywać szkice zaostrzonym patykiem do kaligrafii lub węglem. Szkice te służyły później za wzór do obrazów malowanych w pracowni, na którą pracownicy azylu przeznaczyli jeden z pokoi na parterze budynku. Dlatego cykl obrazów oddających widoki z okna pokoju był malowany częściowo ze szkiców, a częściowo z pamięci. Na wszystkich obrazach z tamtego okresu przewijają się dwa motywy. Pierwszy to charakterystyczny i niewysoki wapienny masyw Alpilles z czymś, co p…

VanGoghgwiazdzista-noc-3867207.png
width: 900
height: 600

Dlaczego Jana Matejkę oskarżono o antysemityzm? Wielki malarz uległ propagandzie
type: item
date: 2025-01-26T11:57:41.000Z
creator: Adam Węgłowski
subject: Historia
subject: historia polski
subject: malarstwo
subject: żydzi
description: Podczas przemówienia do swoich studentów wzburzony artysta zarzucił żydowskim uczniom interesowność. Potem Jan Matejko kazał im „wynosić się z kraju”.
encoded: Spis treści: Oszustwo studenta i antysemicka przemowa Burza na łamach prasy Kto kogo obraził? Obrazy z podtekstami Jan Matejko (1838–1893) pochodził z rodziny wieloetnicznej. Jego ojciec był Czechem-katolikiem spod Hradca Králové, zaś matka urodziła się w protestanckiej rodzinie polsko-niemieckiej z Krakowa. Kiedy stał się sławny jako artysta, Jan Matejko wśród swoich uczniów szczególną troską otoczył Żyda Maurycego Gottlieba (1856–1879). Nazywał go „malarzem wielkich nadziei”. Wstawiał się za nim i chciał zatrzymać na krakowskiej uczelni, gdy pojawiały się tam antyżydowskie incydenty. Ponadto Matejko zdobył sławę dziełami odwołującymi się do historii Polski. Rzeczpospolita szczyt swej potęgi przeżywała jako państwo wielonarodowe i wieloreligijne, tolerancyjne w porównaniu z innymi krajami. Ba, największe dzieło Matejki – „Bitwę pod Grunwaldem”, ukończoną w 1878 roku – kupił i wystawiał żydowski przedsiębiorca rodem z Warszawy Dawid Rozenblum. Skąd więc zarzut antysemityzmu? Oszustwo studenta i antysemicka przemowa Afera wybuchła po przemówieniu Jana Matejki wygłoszonym w październiku 1882 roku na inaugurację roku w krakowskiej Szkole Sztuk Pięknych, której słynny artysta był dyrektorem. Najpierw pouczył studentów, że polski artysta ma dwie ojczyzny – kraj i sztukę. Matejko stwierdził: „Sztuka jest obecnie dla nas pewnego rodzaju orężem w ręku. Oddzielać sztukę od miłości ojczyzny nie wolno! Kto tak nie czyni, ten tylko może połowicznie służy krajowi, bo sztuka nie tylko jest służbą dla kraju, ale jest obowiązkiem, ofiarą, w ostatnich zwłaszcza czasach”. Następnie artysta skierował specjalne słowa do studentów żydowskiego pochodzenia: „A wy, uczniowie hebrajczycy, którzy do naszej Szkoły Sztuk Pięknych przybywacie, pamiętajcie, że sztuka nie jest handlową spekulacyjną jakąś robotą, lecz pracą w wyższych celach ducha ludzkiego, w miłości Boga z miłością kraju złączoną. Jeśli wy chcecie tylko w artystycznym naukowym zakładzie nauczyć się sztuk pięknych dla spekulacji,…

Jan-Matejko0-6581ccf.jpg
width: 1631
height: 818

Tajemnica obrazu „Dziewczyna z perłą”. Jaki jest jego związek ze starożytną Troją?
type: item
date: 2024-12-14T10:28:47.000Z
creator: Adam Węgłowski
subject: Historia
subject: dzieła sztuki
subject: malarstwo
subject: obrazy
subject: starożytność
description: Co łączy słynny portret holenderskiego mistrza Vermeera ze starożytnym freskiem z Pompejów? Poznaj kod „Dziewczyny z perłą”.
encoded: Spis treści: Tajemnica popularności „Dziewczyny z perłą” Branka z „Iliady” w Pompejach Czy Vermeer mógł widzieć Bryzeidę? A jeśli to nie była Bryzeida? Ponadczasowe uchwycenie ludzkiego ducha To arcydzieło, wystawiane obecnie w muzeum Mauritshuis w Hadze, jest jednym z najsłynniejszych obrazów świata. Namalowana około roku 1665 „Dziewczyna z perłą” Jana Vermeera stanowi dziś wręcz ikonę malarstwa. Szeroka publiczność pokochała ją zwłaszcza po powieści i filmie kostiumowym pod tym samym tytułem, które były hitami księgarni i kin. Tajemnica popularności „Dziewczyny z perłą” Badacze wielokrotnie zastanawiali się nad popularnością tego obrazu. Ostatnio naukowcy stwierdzili, że „Dziewczyna z perłą” tak przykuwa uwagę, ponieważ występuje w niej fenomen neurologiczny nazwany trwałą pętlą uwagi (sustained attention loop). Na czym polega? Otóż nasza uwaga zapętla się na występujących w trójkącie dominujących elementach: oczach dziewczyny, jej ustach i perle. To powoduje, że trudno oderwać wzrok od malowidła. Zwraca uwagę także pozycja, w jakiej ukazana jest bohaterka. To portret en trois quarts, czyli w trzech czwartych. Kobieta jest nieco odwrócona od widza, lecz wciąż utrzymuje z nim kontakt wzrokowy. Zdaniem miłośników sztuki, stwarza to poczucie głębi i nadaje całej sytuacji atmosferę intymności. Nie wiemy jednak, kim była portretowana dziewczyna. Służącą, krewną, kochanką? A może klucz stanowi ucharakteryzowanie jej ubioru na wschodni? Czyżby miała to być jakaś postać biblijna? Pojawiały się sugestie, że portret przedstawia starożytną prorokinię Sybillę. Nic jednak nie udowodniono. Tajemnica tylko jednak służy ponadczasowości dzieła. To wszystko sprawia, że „Dziewczyna z perłą” przyciąga widza, zachwyca i nie daje o sobie zapomnieć. Obraz świadczy też o kunszcie i geniuszu Jana Vermeera. Dlatego dużym zaskoczeniem jest, że jego dzieło bardzo przypomina... pewien starożytny fresk z Pompejów. Branka z „Iliady” w Pompejach Przedstawia on sławetną Bryzeidę z „Iliady” Homera…

kod-dziewczyny-z-perla-38e1e60.png
width: 1200
height: 630

Stańczyk pojawił się na płycie Lady Gagi i w paryskim Luwrze. Kim naprawdę był?
type: item
date: 2024-11-01T09:02:27.000Z
creator: Marek Teler
subject: Historia
subject: historia polski
subject: królowie
subject: malarstwo
description: Rok 2024 śmiało można określić mianem roku Stańczyka. Jego wizerunek pędzla Jana Matejki najpierw znalazł się na odwrocie płyty Lady Gagi „Harlequin”, a następnie trafił na nową wystawę czasową Luwru. Jak wyglądało życie najsłynniejszego polskiego błazna?
encoded: Spis treści: Kim był Stańczyk? Złote myśli Stańczyka Ulubiony błazen Zygmunta Starego Ostatnie lata życia Dziedzictwo Stańczyka Na przestrzeni lat Stańczyk był bohaterem wielu utworów literackich i dzieł sztuki. To sprawiło, że bardzo trudno jest oddzielić w jego życiu prawdę od fikcji. Już w 1541 lub 1542 r., a więc jeszcze za życia, stał się bohaterem satyry „Dialog przeciw różnorodności i zmienności polskich strojów” pióra Klemensa Janickiego, w której rozmawiał ze wskrzeszonym królem Władysławem II Jagiełłą. Pisali o nim renesansowi poeci Mikołaj Rej i Jan Kochanowski, a następnie tacy literaci jak Julian Ursyn Niemcewicz, Józef Ignacy Kraszewski czy Stanisław Wyspiański. Jan Matejko umieścił go nie tylko na obrazie „Stańczyk w czasie balu na dworze królowej Bony wobec straconego Smoleńska”, ale też na kilku innych swoich dziełach. Były to m.in. „Stańczyk udający ból zębów”, „Zawieszenie dzwonu Zygmunta” i „Hołd pruski”. Nie sposób wymienić wszystkich przedstawień Stańczyka w kulturze, lecz warto pamiętać, że kryła się za nimi prawdziwa biografia niezwykłego człowieka. Kim był Stańczyk? Nawet podstawowe wiadomości biograficzne na temat Stańczyka budzą spory wśród naukowców. Dawniejsi badacze (m.in. Aleksander Brückner) uważali, że Stańczyk to po prostu zdrobnienie – być może pejoratywne – od imienia Stanisław. Autorka biogramu błazna w „Polskim Słowniku Biograficznym” Małgorzata Wilska zauważyła jednak, że od połowy XV wieku określenie Stańczyk występowało także jako nazwisko, i uznała, że nazywał się on Stanisław Stańczyk. Tożsamość Stańczyka Odrzuciła zarazem hipotezę Michała Bobrzyńskiego, jakoby był on tożsamy ze Stanisławem Wyssotą z Sułkowa, rotmistrzem królewskim wzmiankowanym w latach 1491–1533. A także teorię Juliana Krzyżanowskiego, identyfikującego go ze Stasiem Gąską, błaznem Zygmunta II Augusta, upamiętnionym przez Jana Kochanowskiego w utworze „Nagrobek Gąsce”. Staś Gąska znany był zresztą z tego, iż przez całe swoje 80-letnie życie nie powiedział …

JanMatejkoStanczyk-ed23d38.jpg
width: 5766
height: 4289

Czy Vincent van Gogh na słynnym obrazie „Gwiaździsta noc” pokazał turbulencje atmosferyczne?
type: item
date: 2024-10-07T08:29:58.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Nauka
subject: fizyka
subject: malarstwo
subject: sztuka
description: Namalowana w 1889 roku „Gwiaździsta noc” jest arcydziełem i jednym z najbardziej znanych obrazów Vincenta van Gogha. Charakterystyczne wiry wokół świecących gwiazd miały według krytyków przedstawiać życie wewnętrzne artysty. Nieco inny pomysł na interpretacyjny mają fizycy. Ich zdaniem wiry van Gogha są zaskakująco zgodne z tzw. prawem Kołmogorowa.
encoded: Spis treści: Fizyczna intuicja malarza Matematyczny opis turbulencji Co może powiedzieć jeden piksel? Gwieździste prawo Kołmogorowa Obraz żarzącego się nocnego nieba, namalowany przez Vincenta van Gogha tuż po jego załamaniu nerwowym w grudniu 1888 roku, jest jednym z najczęściej powielanych dzieł sztuki na świecie. Od 1941 roku oryginał znajduje się w Muzeum Sztuki Nowoczesnej (Museum of Modern Art – MoMA) w Nowym Jorku. Przyciąga rocznie nawet trzy miliony zwiedzających. Większość zachwyca się dynamiką dzieła, ekspresyjnymi pociągnięciami pędzla, żywą kolorystyką i magicznym klimatem obrazu. Jednak kilkoro fizyków dostrzegło w „Gwiaździstej nocy” coś jeszcze. To mistrzowskie przedstawienie turbulencji atmosferycznych. Zgodnie z artykułem opublikowanym w czasopiśmie naukowym „Physics of Fluids”, stworzona przez artystę iluzja ruchu na niebie wynika również ze skali pociągnięć farby. Czyli drugiego rodzaju „ukrytych turbulencji” w mikroskali, które rozprzestrzeniają się po całym płótnie. Fizyczna intuicja malarza „Ujawnia to głębokie i intuicyjne zrozumienie zjawisk naturalnych. Precyzyjne przedstawienie turbulencji przez Van Gogha może wynikać ze studiowania ruchu chmur i atmosfery lub wrodzonego poczucia, jak uchwycić dynamizm nieba” – napisał współautor artykułu w „Physics of Fluids” Yongxiang Huang z Uniwersytetu Xiamen w Chinach. Zacznijmy od samego pojęcia turbulencji. W fizyce turbulencjami określa się chaotyczne i nieregularne ruchy substancji, takich jak woda, powietrze czy inne gazy. W przeciwieństwie do spokojnych, laminarnych przepływów, gdzie cząstki poruszają się równolegle, w przepływie turbulentnym cząstki poruszają się w różnych kierunkach, tworząc wiry i zawirowania na różnych skalach. Kluczowymi cechami turbulencji są: chaotyczność – ruchy są bardzo złożone i nieprzewidywalne, choć zachodzą w sposób deterministyczny; niestabilność – gdy małe zakłócenia w przepływie mogą szybko się nasilać, prowadząc do nieuporządkowanych ruchów; wiry – turbulencje…

van-gogh-ab561a5.jpg
width: 2700
height: 2156

Odkryto sekret słynnego obrazu „Dziewczyna z perłą”. To arcydzieło stanowi neurologiczny fenomen
type: item
date: 2024-10-03T14:00:17.000Z
creator: Magdalena Salik
subject: Nauka
subject: badania naukowe
subject: holandia
subject: malarstwo
subject: mózg
description: Dlaczego „Dziewczynę z perłą”, malarskie opus magnum Johannesa Vermeera, przyciąga setki tysiące widzów rocznie? Zdaniem naukowców to zasługa tzw. trwałej pętli uwagi, w którą złapał nas malarz. Badania wykazały również, że oryginały działają na nas zdecydowanie silniej niż reprodukcje.
encoded: Dlaczego „Dziewczyna z perłą” jest aż tak popularna? Jak „Dziewczyna z perłą” działa na nasz mózg? Oryginał lepszy od kopii „Dziewczyna z perłą” to jeden z najbardziej znanych obrazów na świecie. Dzieło to bywa nawet nazywane Mona Lisą Północy. Przedstawia młodą dziewczynę, odwróconą w stronę widza i spoglądającą na niego tak, jakby została przed chwilą zawołana. Dziewczyna ma na głowie oryginalnie zawinięty turban, z niebieskim pasem wokół czoła. W jej uchu błyszczy wielka perła. Kim jest ta dziewczyna? Nie wiadomo. Nie jest nawet pewne, czy autor obrazu, holenderski malarz Johannes Vermeer, sportretował nieznaną modelkę, czy po prostu wyobraził sobie bohaterkę swojego obrazu. „Dziewczyna z perłą” powstała ok. 1665 roku. Od początku XX wieku można oglądać ją w muzeum Mauritshuis w Hadze. Obraz – od wieków znany i podziwiany – zrobił się szczególnie popularny na początku tego wieku. W 2003 r. powstał o nim film na kanwie powieści historycznej Tracy Chevalier. W rolę malarza wcielił się Colin Firth, zaś jego modelki Scarlett Johansson. Duet Firth-Johansson sprawił, że liczba widzów, którzy co roku odwiedzają Hagę dla arcydzieła Vermeera, poszybowała. Dzisiaj „Dziewczyna z perłą” uznawana jest za czwarty najczęściej oglądany obraz na świecie. Rokrocznie podziwia ją 1,5 mln ludzi. Dlaczego „Dziewczyna z perłą” jest aż tak popularna? Ale czy to dzieło sztuki zrobiło się tak popularne wyłącznie z powodu filmu? A może ma w sobie coś, co sprawia, że tak mocno przyciąga naszą uwagę? By znaleźć odpowiedzi na te pytania, muzeum Mauritshuis skontaktowało się z neuronaukowcami. I zamówiło u nich badania, które miały wyjaśnić, co się dzieje w mózgu osób przyglądających się „Dziewczynie z perłą”. Naukowcy odkryli, że z „Dziewczyną z perłą” związany jest neurologiczny fenomen, unikatowy właśnie dla tego malarskiego arcydzieła. Został on nazwany trwałą pętlą uwagi (ang. Sustained Attention Loop). Jak „Dziewczyna z perłą” działa na nasz mózg? Vermeer lubił malować postaci czymś zaję…

girl-with-the-pearl-eamale-1df2753.jpg
width: 1770
height: 956

„Stańczyk” Jana Matejki na okładce płyty Lady Gagi. Muzeum Narodowe komentuje
type: item
date: 2024-09-26T13:30:22.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: Historia
subject: Ludzie
subject: malarstwo
subject: obrazy
subject: polska
subject: wystawa
description: Już wkrótce „Stańczyk” Jana Matejki opuści Muzeum Narodowe w Warszawie, aby zająć centralne miejsce na międzynarodowej wystawie. To niejedyny sukces obrazu tej jesieni. Słynnym płótnem zachwyciła się sama Lady Gaga.
encoded: Spis treści: „Stańczyk” Jana Matejki w Luwrze Lady Gaga doceniła polskiego „Stańczyka” Obraz Jana Matejki „Stańczyk” Polacy nie gęsi i też mają swoich malarzy znanych na całym świecie. Największe uznanie na arenie międzynarodowej zyskali m.in. Jan Matejko, Józef Chełmoński, Stanisław Wyspiański, Jacek Malczewski czy Tamara Łempicka. Ich dzieła do dziś fascynują nie tylko miłośników sztuki, ale też współczesnych przedstawicieli szeroko pojętej popkultury. Jednym z najbardziej znanych obrazów Jana Matejki jest „Stańczyk”. Namalowane w 1862 r. płótno przedstawia zamyślonego błazna na tle królewskiego balu. Jego melancholia kontrastuje z wesołością otoczenia, co symbolizuje świadomość nadchodzących trudnych czasów dla Polski. „Stańczyk” Jana Matejki w Luwrze Słynny obraz już niebawem na kilka miesięcy opuści Muzeum Narodowe w Warszawie. „Stańczyk” będzie bowiem wystawiany w paryskim Luwrze na międzynarodowej wystawie zatytułowanej „Figures of the Fool”. Ekspozycja poświęcona postaci błazna w sztuce i kulturze potrwa od 16 października 2024 roku do 3 lutego 2025 roku. Polski obraz będzie jednym z centralnych eksponatów. W lutym przyszłego roku „Stańczyk” wróci z Paryża do Warszawy. To wyjątkowe wydarzenie dla polskiej sztuki. „Stańczyk” nie tylko zostanie zaprezentowany na jednej z najbardziej prestiżowych wystaw na świecie, ale także znajdzie się w gronie innych ikon sztuki, co podkreśla jego znaczenie dla polskiej i europejskiej kultury. Lady Gaga doceniła polskiego „Stańczyka” Nie jest to jedyny tegoroczny sukces „Stańczyka”. O XIX-wiecznym obrazie zrobiło się ostatnio głośno dzięki… Lady Gadze. Amerykańska wokalistka umieściła bowiem płótno Jana Matejki na tylnej okładce swojej najnowszej płyty zatytułowanej „Harlequin”. Album, który trafi do sklepów i na serwisy streamingowe 27 września 2024 roku, nawiązuje do filmu „Joker: Folie à deux”, w którym Gaga wciela się w rolę Harley Quinn. To nietypowe połączenie polskiego dzieła sztuki z amerykańską popkulturą wzbudziło …

FotoJet2-ef84a84.jpg
width: 1200
height: 630

„Ogród rozkoszy ziemskich”. Co ukrywa „poziomkowy obraz” Boscha?
type: item
date: 2024-09-14T11:04:42.000Z
creator: Adam Węgłowski
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: dzieła sztuki
subject: Kultura
subject: malarstwo
subject: sztuka
description: To jeden z najbardziej tajemniczych obrazów w historii malarstwa. Znany dziś pod tytułem „Ogród rozkoszy ziemskich” jest ozdobą madryckiego muzeum Prado. Dzieło namalował ok. 1500 roku znany niderlandzki artysta Hieronim Bosch (1450–1516). W dziełach malarza często natrafić można na biblijną symbolikę, apokaliptyczną atmosferę, piekielne maszkarony, moralizatorski ton, oniryczną i surrealistyczną aurę. W „Ogrodzie” jest ich nad wyraz dużo.
encoded: W tym artykule: Co przedstawia „Ogród rozkoszy ziemskich” Tajemnicze interpretacje obrazu Boscha Co tak naprawdę mówi „Ogród rozkoszy ziemskich” Herezje i seksualne aluzje. Jakie tajemnice skrywa „poziomkowy obraz” Hieronima Boscha? Czy słynny „Ogród rozkoszy ziemskich” krytykuje zmysłowe przyjemności czy wręcz do nich namawia? A może sensem dzieła są poszukiwania alchemików? Co przedstawia „Ogród rozkoszy ziemskich” Dzieło Boscha jest tryptykiem, którego skrajne części pokazują rajski ogród oraz makabryczne piekło. Z drugiej strony skrzydeł obrazu – jako że jest składany – widać też stworzenie świata. Największe kontrowersje budzi środkowy panel tryptyku. To on nazywany jest „Ogrodem rozkoszy ziemskich” i od niego zaczerpnęło nazwę całe dzieło. Warto jednak zauważyć, że były i inne nazwy. Niektóre szczególnie podkreślały obecność na obrazie… poziomek. Zarówno dużych i małych, rosnących, jak i zerwanych. Dzieło nazywano choćby „Malowidłem z drzewkami poziomkowymi” czy „O próżnej sławie i ulotnym smaku poziomki”. Te owoce wielu znawców historii sztuki interpretowało jako symbole nietrwałości doczesnych przyjemności i ówczesną aluzję do doznań seksualnych. Wszak w „Ogrodzie rozkoszy ziemskich” widzimy mnóstwo nagich postaci oddających się relaksowi, pieszczotom, zabawie czy rozkosznemu lenistwu. Przy takim podejściu cały obraz wydawał się przestrogą. Ponieważ – według ówczesnych moralizatorów – ludzkość od rajskiego ogrodu właśnie przez próżne przyjemności życia doczesnego trafiała prosto do piekła. Zdaniem zwolenników tej interpretacji obrazu, Bosch nie wychwala w swoim dziele cielesnych przyjemności, lecz obnaża ich ubóstwo. Tajemnicze interpretacje obrazu Boscha Są też inne punkty widzenia. Obraz powstał na zamówienie niderlandzkiego arystokraty Henryka III z Nassau-Bredy. Następnie przejęli go habsburscy monarchowie Hiszpanii. Całe Niderlandy znajdowały się wówczas w hiszpańskiej strefie wpływów. Warto zauważyć, że Hieronim Bosch namalował swoje dzieło krótko po o…

ogrod-rozkoszy-ziemskich-22d2905.jpg
width: 1024
height: 683

Jackson Pollock to ulubieniec Ameryki. Zyskał światową sławę dopiero po tragicznej śmierci
type: item
date: 2024-06-30T11:04:11.000Z
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: Kultura
subject: malarstwo
subject: stany zjednoczone
subject: sztuka
description: O Jacksonie Pollocku wiele napisano i jeszcze więcej powiedziano. Jego sztuka wciąż budzi emocje. Jak to się stało, że wyobcowany wagarowicz z nieodrobionymi pracami domowymi stał się jednym z najbardziej rozpoznawalnych malarzy na świecie? Przykład Pollocka pokazuje, że dobra reklama w połączeniu z talentem mogą zdziałać cuda i to nawet 68 lat po śmierci.
encoded: W tym artykule: Jak Jackson Pollock stał się gwiazdą? Największy malarz świata Wielki sukces artystyczny Tragiczny koniec Jacksona Pollocka Wystawa, która zmieniła sztukę Przez większość życia był biednym, walczącym z alkoholizmem twórcą, którego sztuki nikt nie rozumiał. Szczęścia nie znalazł też w innych „wolnych” zawodach. Nie potrafił utrzymać nawet kiepsko płatnej posady woźnego czy drwala. Nieprzyjęty do wojska i nie nadający na tych samych falach co kolekcjonerzy Pollock błyskawicznie zyskał pośmiertny sukces, a „winę” za to ponosiła jego żona Lee Krasner. Nazywany ulubionym artystą Amerykanów Jackson Pollock bywał drażliwy i przeszedł kilka załamań nerwowych. Był partnerem, dla którego niewiele poza pracą się liczyło. Ale to właśnie on stworzył action painting i nowy wymiar współczesnej sztuki. Za namalowany w 1948 roku „Obraz nr 5” zapłacono aż 140 mln dolarów. Do 2011 roku nie sprzedano droższego dzieła niż praca Pollocka. Jak Jackson Pollock stał się gwiazdą? Cody w stanie Wyoming słynie z parków krajobrazowych, rzek i pięknych widoków. Turyści przyjeżdżają tu odpocząć, ale dla przeciętnego Amerykanina życie w osadzie oznacza ciężką pracę przez cały rok. W czasach Pollocka próżno było szukać tu rozrywek, nie mówiąc o pracy innej niż na polu. Ci, którzy mieli szczęście (zaliczali się do nich rodzice artysty) wyjeżdżali. Pollock nie pamiętał, gdzie się urodził. Miał niecały rok, gdy zaczął zwiedzać świat: San Diego, Arizonę i Kalifornię. Jeszcze będąc w Los Angeles trafił do Manual Arts High School, ale trudności adaptacyjne i brak twórczej swobody sprawiły, że wyrzucono go ze szkoły. Szczęścia nie znalazł też w innym liceum, gdyż bardziej od zajęć wolał włóczyć się po mieście, malować brzegi zeszytów i marzyć o wielkim świecie. Matka Pollocka była przerażona, ojciec mniej. W każdą niedzielę zabierał Jacksona i najstarszego syna Charlesa na wycieczki śladami rdzennych Amerykanów. Dla Pollocka te niedziele były święte, nauczyły go, że sztukę można tworzyć ws…

jackson-pollock-c1dd50f.jpg
width: 1024
height: 682

Jakim artystą był Vincent van Gogh? Ciekawostki o ekscentrycznym malarzu
type: item
date: 2024-03-10T10:27:20.000Z
creator: Artur Białek
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: dzieła sztuki
subject: Gwiazdy
subject: historia
subject: malarstwo
subject: sztuka
description: Vincent van Gogh to bez wątpienia jedna z najbardziej nieprzeciętnych, a przy tym także najtragiczniejszych postaci w historii sztuki. Przez współczesnych uważany za jednego z największych geniuszy postimpresjonizmu, za życia nigdy nie zdobył należnego mu uznania. Był jednym z najbardziej płodnych malarzy. Mimo że zmarł przedwcześnie, pozostawił po sobie około 900 obrazów, a także liczne akwarele, rysunki i szkice. Jak żył i jak zmarł Vincent van Gogh? Ciekawostki o wielkim postimpresjoniście wymieniamy poniżej.
encoded: W tym artykule: Rodzina i rodzeństwo van Gogha Charakter van Gogha Choroby i zaburzenia Vincenta Van Gogha Dlaczego Vincent van Gogh obciął sobie ucho? Jak zmarł Vincent van Gogh? Co malował van Gogh? Nie miał szczęścia w miłości, nie wiodło się mu w pracy, zmagał się z poważnymi zaburzeniami. Koledzy nie widzieli w nim dojrzałego, w pełni ukształtowanego artysty. Za życia sprzedał zaledwie jeden obraz, mimo że miał do pomocy niezwykle utalentowanego handlarza dziełami sztuki w osobie swojego młodszego brata. Brzmi jak opis człowieka przepełnionego smutkiem i bez krzty talentu, czyż nie? Pierwsze – prawda, drugie – fałsz. Bo o ile Vincent van Gogh rzeczywiście zmagał się z poważnymi problemami, to niezwykłych umiejętności artystycznych nikt nie mógł mu odmówić. A że za życia nie zdobył należnego mu szacunku... cóż, tak właśnie bywa z wizjonerami, którzy wyprzedzają swoją epokę. Rodzina i rodzeństwo van Gogha Vincent Willem van Gogh urodził się 30 marca 1853 roku, we wsi Groot-Zundert na południu Holandii. Wychował się w religijnej rodzinie, hołdującej tradycyjnym zasadom. Matka przyszłego artysty, Anna Cornelia (z domu Carbentus), była kobietą szorstką i zasadniczą. Równie surowy był ojciec Vincenta, Theodorus van Gogh, pastor Holenderskiego Kościoła Reformowanego. Znane portrety, a wśród nich polski skarb narodowy. Wart jest fortunę Jakie są znane portrety w malarstwie? Oto cztery obrazy, które na trwałe zapisały się na kartach historii światowej sztuki. Najsłynniejszy z nich wart jest ponad 850 mln dolarów. Vincent, najstarszy z sześciorga dzieci van Goghów, odziedziczył imię po swoim bracie, który dokładnie rok wcześniej urodził się martwy. W dzieciństwie wraz z rodzicami często odwiedzał grób brata. Za każdym razem widział tablicę nagrobną ze swoim imieniem i nazwiskiem, co bez wątpienia było wyjątkowo obciążające dla wciąż kształtującego się umysłu. Być może to właśnie wizyty na cmentarzu stanowiły preludium do jego późniejszych problemów emocjonalnych. Anna i …

vincent-van-gogh-ciekawostki-o-ekscentrycznym-malarzu-fot-stoniko-shutterstock-com-e63597a.jpg
width: 3000
height: 2072

Jan Matejko namalował jedne z najważniejszych obrazów w historii Polski. Co przedstawiają?
type: item
date: 2024-01-28T07:28:01.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: malarstwo
subject: polacy
subject: Wolny czas
description: Jan Matejko zapisał się na kartach historii jako jeden z najcenniejszych malarzy. Stworzył dzieła, które dziś znają niemal wszyscy Polacy. Jak wyglądała codzienność artysty? Był kiepskim uczniem, za to kochał kawę i papierosy.
encoded: W tym artykule: Kiedy urodził się Jan Matejko? Jan Matejko: najważniejsze dzieła Ciekawostki o Janie Matejko Jan Matejko żył i tworzył w XIX w. W podobnym czasie malowali też między innymi Józef Chełmoński czy Walenty Wańkowicz. Jednak to Jan Matejko do dziś cieszy się największą sławą i uznaniem. Jest też uważany za jednego z najwybitniejszych polskich malarzy. To zasługa nie tylko rozmachu, z jakim tworzył (jego „Bitwa pod Grunwaldem” ma rozmiar 426 × 987 cm), ale też tematyki obrazów. Zasłynął bowiem jako twórca obrazów historycznych i batalistycznych. Jego dzieła często są traktowane jako luźne ilustracje dziejów Polski. Niektóre, tak jak, chociażby „Konstytucja 3 Maja”, regularnie pojawiają się w podręcznikach – nie tylko do historii. Kiedy urodził się Jan Matejko? Malarz do dziś intryguje nie tylko swoją spuścizną w postaci obrazów, ale też ciekawym życiorysem. Urodził się w 24 czerwca 1838 w Krakowie i tam też zmarł 1 listopada 1893. W rodzinnym mieście kształcił swój talent pod okiem Władysława Łuszczkiewicza i Wojciecha Stattlera w Szkole Sztuk Pięknych. W późniejszych latach został jej doktorem. Uczył się nie tylko w Krakowie, ale też w Monachium i Wiedniu. Matejko od najmłodszych lat przejawiał nadzwyczajny talent artystyczny, choć jego edukacja nie zawsze przebiegała gładko. W szkole podstawowej miał problemy z innymi przedmiotami. Wówczas doświadczał nieprzyjemności ze strony nauczycieli i innych uczniów. Rówieśnicy nie byli wyrozumiali wobec jego zmagań z nauką. W kolejnych latach, nawet skupiając się już na malarstwie, miał pewne trudności w edukacji spowodowane niedostatkami finansowymi i znaczną wadą wzroku. Młodziutki Jan Matejko wyróżniał się jednak nie tylko jako mało wybitny uczeń. Mimo że dziś uchodzi za jednego z najważniejszych polskich malarzy, jego rodzice nie byli rodowitymi Polakami. Ojciec artysty był Czechem, a matka – spolonizowana Niemką. W sumie Franciszek i Joanna doczekali aż jedenaściorga dzieci. Jan Matejko miał ośmiu braci i dwi…

jan-matejko-5cf4458.jpg
width: 960
height: 540

Z dumą wspominała o swych polskich korzeniach. Tamara Łempicka i jej droga na szczyt
type: item
date: 2024-01-07T11:58:53.000Z
subject: Ludzie
subject: National Geographic Site
subject: artyści
subject: Edukacja
subject: malarstwo
subject: obrazy
description: Tamara Łempicka, jedna z najsłynniejszych portrecistek XX w., z równą pasją jak malarstwu oddawała się autokreacji. Nic dziwnego, że jej biografia jest tak fascynująca.
encoded: W tym artykule: Jak rozpoczęła się kariera Tamary Łempickiej? Tamara Łempicka była królową art déco Ulubiona portrecistka Hollywood Ile kosztuje najdroższy obraz Tamary Łempickiej? Wiele faktów z życia Tamary pozostaje tajemnicą. Na przykład data i miejsce jej urodzenia. Ukrywanie wieku to przejaw kobiecej kokieterii, ale zamiana Moskwy na Warszawę jako miejsca przyjścia na świat dowodzi, że artystka chętniej przyznawała się do swych polsko-francuskich korzeni niż żydowsko-rosyjskich. Jedna z głównych przedstawicielek art déco urodziła się zatem w Moskwie ok. 1896 r., jako córka bogatego rosyjskiego Żyda Borysa Gurwika-Górskiego i pochodzącej z dobrej warszawskiej rodziny Malwiny Dekler. Małżeństwo nie było zbyt dobrane, a ojciec szybko „opuścił” rodzinę, choć zdaje się, że nie tyle odszedł, ile popełnił samobójstwo, co stanowiło zamiatany pod dywan rodzinny sekret. W 1911 r. Tamara pojechała do ciotki do Petersburga. Jak przystało na zamożną przedstawicielkę elit, czas płynął jej na wizytach w teatrach, muzeach i na balach. Gdy na balu maskowym pojawiła się przebrana za pasterkę ze stadkiem żywych gęsi, zwróciła na siebie uwagę wszystkich gości, jej zaś wpadł w oko przystojny prawnik Tadeusz Łempicki. Zauroczona urodą bon vivanta z Warszawy Tamara postanowiła zdobyć go za wszelką cenę. Ich ślub zapamiętano, bo tren sukni panny młodej ciągnął się przez kaplicę Kawalerów Maltańskich. Wkrótce Tamara urodziła swe jedyne dziecko, Marię Krystynę zwaną pieszczotliwie Kizette. Jak rozpoczęła się kariera Tamary Łempickiej? W Rosji Łempicką zastała rewolucja październikowa, która pozbawiła ją środków do życia i zmusiła do ratowania męża z więzienia. Dopiero w Paryżu z ekscentrycznej i beztroskiej trzpiotki zmieniła się w artystkę. Ponoć za pędzel chwyciła za namową siostry Adrianny, jednak głównym powodem była bieda, bo złamany więzieniem, ale i próżny Tadeusz nie chciał imać się żadnej niegodnej go pracy – sfrustrowany całymi dniami leżał na kanapie, czasami podnosząc rękę …

tamara-lempicka-biografia-491d3f7.png
width: 1200
height: 630

Michał Anioł był fałszerzem. Artysta niejeden raz oszukał bogatych „znawców” sztuki
type: item
date: 2023-12-24T11:52:59.000Z
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: artyści
subject: Edukacja
subject: historia
subject: malarstwo
subject: renesans
subject: rzeźba
subject: sztuka
description: Genialny artysta nie raz wykiwał bogatych „znawców” sztuki. Miał też wystarczające umiejętności i motyw, by sfałszować słynną Grupę Laokoona.
encoded: W tym artykule: Michał Anioł tworzył doskonałe kopie dzieł sztuki Sfałszowany Kupidyn dla kardynała Sfałszowana grupa Laokoona? Dowody fałszerstwa Krytyka hipotezy Nawet najwybitniejsi artyści od czasu do czasu kopiowali cudze dzieła i wcale im to na złe nie wyszło. Wręcz przeciwnie. Nabyli nowych umiejętności, które udoskonaliły ich styl. Najlepszym przykładem jest Michał Anioł. Już w młodości skopiował tyle cudzych dzieł, że gdyby w jego czasach obowiązywały przepisy prawa autorskiego – z pewnością poszedłby siedzieć. Zaczęło się to już podczas nauki rzemiosła w pracowni Davida i Domenica Ghirlandaio. Biograf Michała Anioła Giorgio Vasari opisywał, jak pewnego razu Domenico namalował na ścianie kobietę, po czym nakazał uczniom skopiować rysunek. Michał Anioł wypadł najlepiej. Nie dość, że wiernie odtworzył postać, to na dodatek poprawił rysunek nauczyciela. Michał Anioł tworzył doskonałe kopie dzieł sztuki Z biegiem czasu Michał Anioł doszedł do takiej wprawy, że podrobiony przez niego obraz było trudno odróżnić od oryginału. Czasami dla żartu kopiował przyniesione do pracowni dzieło uznanego artysty, po czym wręczał właścicielowi kopię. Gdy ten przyjął ją bez zastrzeżeń, przyznawał się do żartu i przynosił oryginał. Właściciel obrazu zazwyczaj nie potrafił rozpoznać kopii. Była perfekcyjna – nawet plamy na płótnie czy papierze okazywały się identyczne. Talentem Michała Anioła bardzo szybko zainteresował się znany mecenas sztuki, władca Florencji Lorenzo de’ Medici (Wawrzyniec Wspaniały). Zapewnił mu mieszkanie, wykształcenie, no i oczywiście stałą pensję. Kopia antycznej maski Fauna była jedną z pierwszych prac, jakie Michał Anioł wykonał na zlecenie swojego opiekuna, jednak tym razem nie odtworzył oryginału dokładnie. Ponieważ niekompletne uzębienie Fauna kłóciło się z jego poczuciem piękna, kopia posiadała wszystkie zęby. Medyceusz nie był zadowolony z efektu. Długo przekonywał Buonarrotiego, aby jednak poprawił kopię. Michał Anioł w końcu ustąpił. Usunął dwa z…

michal-aniol-byl-falszerzem-artysta-nie-raz-wykiwal-bogatych-znawcow-sztuki-7a82480.jpg
width: 2572
height: 1165

Malarstwo rzymskie. 4 niezwykłe style pompejańskie
type: item
date: 2023-12-02T10:32:24.000Z
creator: Stanisław Szklarek
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: Edukacja
subject: malarstwo
subject: pompeje
subject: rzymianie
subject: starożytność
subject: starożytny rzym
subject: sztuka
description: Rzymianie uwielbiali malarstwo, ale, niestety, niewiele rzymskich dzieł przetrwało do dzisiaj. Dzięki odkryciu Pompejów poznaliśmy po raz pierwszy rzymskie dekoracje malarskie, które wraz z czasem przeszły interesujące przemiany.
encoded: W tym artykule: Czym są style pompejańskie? Pierwszy styl pompejański Drugi styl pompejański Trzeci styl pompejański Czwarty styl pompejański Spośród dziedzin sztuki Rzymianie – podobnie jak i Grecy – wyjątkowo wysoko cenili malarstwo. Najpewniej to w czasach rzymskich zanikło malarstwo tablicowe, które raczej można było określić wolną ekspresją artysty. Rozwijało się natomiast malarstwo rzymskie ścienne. Dzięki wyjątkowo dobrze zakonserwowanemu miastu, jakim są antyczne Pompeje, po raz pierwszy odkryto niemałą grupę obrazów ściennych. Dzięki sztuce z Pompei możemy dowiedzieć się, jak starożytni dekorowali wnętrza i jak zmieniało się malarstwo na przestrzeni lat. Jakiś czas temu pisaliśmy już m.in. o starożytnym fresku przedstawiającym danie, które przypomina pizzę. Czym są style pompejańskie? W latach 80. XIX wieku niemiecki archeolog August Mau dokonał podziału rzymskiego malarstwa ściennego na „4 style pompejańskie”. Style te występowały w okresie II w. p.n.e. – I w. n.e. Mau opisał dość wyraźnie charakterystykę pierwszych trzech stylów. Oczywiście termin „stylu” jest umowny. Badacze coraz częściej i wyraźniej wskazują, że również okresy przejściowe między podstawowymi stylami mogą się różnić. Niemniej podział nadal funkcjonuje w archeologii i historii sztuki. Malowidła pompejańskie wykonywano techniką buon fresco, czyli na mokrym tynku. Natomiast dodatkowe elementy dekoracyjne były malowane przy użyciu farb temperowych już na suchym tynku. Pierwszy styl pompejański Prawdopodobnie na najstarszy styl malarski, który był modny wśród antycznych Rzymian, wpływ mieli Grecy zamieszkujący Italię. W samych Pompejach pierwszy styl pojawia się już w II w. p.n.e. – jeszcze przed przyłączeniem miasta do Rzymu. Główną cechą pierwszego stylu jest imitacja marmurowych płyt w strukturze ścian. Ściany były zdobione reliefami wymodelowanymi w stiuku, jak choćby gzymsem czy pilastrami. Całość podzielona na trzy poziome strefy. Najniższą – imitującą cokół z szerokich płyt naśladując…

malarstwo-rzymskie-af7d38e.jpg
width: 1000
height: 667

XV-wieczny obraz religijny skrywał tajemnicę. Archeolodzy dostrzegli na nim przedmiot sprzed pół miliona lat
type: item
date: 2023-10-23T10:00:48.000Z
creator: Szymon Zdziebłowski
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: archeologia
subject: francja
subject: malarstwo
subject: prehistoria
subject: średniowiecze
subject: sztuka
subject: Wolny czas
description: Jedno z najstarszych na świecie narzędzi kamiennych dostrzegli naukowcy na XV-wiecznym obrazie religijnym. Pięściak, bo tak archeolodzy nazywają przedmiot, symbolizuje na malowidle ukamienowanie. Jak się tam znalazł?
encoded: W tym artykule: Dyptyk z Melun Zagadkowy kamień Pięściak czy coś innego. Specjalistyczne analizy Technika wykonania pięściaka Pięściaki to obustronnie obrobione narzędzia kamienne o migdałowatym kształcie. Najstarsze mają nawet ponad 2 miliony lat. Narzędzia o podobnej formie wykonywane były przez większą część pradziejów, przez różnych przodków człowieka. Jak to możliwe, że taki przedmiot znalazł się na obrazie religijnym sprzed kilkuset lat? Dyptyk z Melun Dyptyk z Melun jest określany również jako Madonna z Dzieciątkiem wśród Aniołów lub Dyptyk Etienne'a Chevaliera. Wykonał go malarz francuski, Jean Fouquet w połowie XV wieku. Dzieło powstało na zlecenie skarbnika i sekretarza króla Karola VII, Stefana Chevaliera. Najpierw znajdowało się w kościele Dziewic w Melun we Francji nad grobem Agnès Sorel, metresy Karola VII. Obecnie lewy panel dzieła znajduje się w berlińskiej Galerii Malarstwa (niem. Gemäldegalerie) w Niemczech, a prawy w belgijskiej Antwerpii. Na lewym panelu widoczne są dwie postaci. Po lewej stronie klęczy donator – Chevalier, w czerwonej tunice. Tuż obok niego jest jego patron, św. Stefan. Święty w prawej ręce ma Biblię. Na niej znajduje się kamień symbolizujący jego ukamienowanie. Z tyłu głowy świętemu spływa krew z zadanej mu śmiertelnej rany. Zagadkowy kamień Kamień nie wygląda jednak jak typowy nieobrobiony otoczak. Dlatego zaintrygował naukowców. Zwrócił na niego uwagę prof. Steven Kangas, starszy wykładowca na Wydziale Historii Sztuki w Dartmouth w USA. Miał przeczucie, że to nie był zwykły kamień. – Znałem malarstwo Fouqueta od lat i zawsze myślałem, że kamienny obiekt wygląda jak prehistoryczne narzędzie. Miałem z tyłu głowy poczucie, by zająć się tą sprawą w przyszłości – powiedział Kangas. W 2021 roku Kangas wziął udział w seminarium w Dartmouth na temat stanowiska Isimila w Tanzanii, które słynie z pięściaków. Wykład wygłosił stypendysta Montgomery Charles Musiba, profesor antropologii na Uniwersytecie Colorado-Denver i ekspert ds. pocho…

dyptyk-z-melun-b4bcb41.png
width: 1200
height: 630

Dzieła, które stworzyli znani malarze są dziś warte miliony. Do tego grona należą też Polacy
type: item
date: 2023-06-17T12:52:05.000Z
creator: Artur Białek
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: Dom
subject: dzieła sztuki
subject: historia
subject: malarstwo
subject: obrazy
subject: sztuka
description: Najbardziej znani malarze świata stworzyli podwaliny tej niezwykłej sztuki, rozwijali ją i dostosowywali do swoich czasów. Dziś każdy z nich jest symbolem epoki, w której tworzył, a ich największe dzieła jednym tchem wymieniają nie tylko znawcy malarstwa. Niektórzy byli podziwiani już w swoich czasach, inni zdobyli należne im uznanie dopiero po śmierci. O których artystach mowa? Poniżej wymieniamy nazwiska najznakomitszych malarzy.
encoded: W tym artykule: Leonardo da Vinci (1452–1519) Rafael Santi (1483–1520) Wincent van Gogh (1853–1890) Rembrandt (1606–1669) Pablo Picasso (1881–1973) Jan Matejko (1838–1893) Artur Grottger (1837–1867) Andrzej Wróblewski (1927–1957) Olga Boznańska (1865–1940) Nie każdy jest koneserem sztuki. Nie wszyscy potrafią ocenić obraz okiem krytyka, ale gdy wzrok zatrzymuje się na wybitnym dziele, nikt, nawet osoba będąca kompletnym laikiem w tym temacie, nie ma wątpliwości, że patrzy na pracę, która wykracza daleko poza ramy przeciętności i banału. W kanonie najwybitniejszych arcydzieł zapisały się płótna malarzy włoskich, francuskich, flamandzkich, ale także polskich. Leonardo da Vinci (1452–1519) Listę otwiera nazwisko prawdziwego człowieka renesansu. Malarz, rzeźbiarz, architekt, inżynier, wynalazca – specjalności Leonarda można wymieniać i wymieniać, ale dziś najbardziej interesuje nas pierwsza ze wskazanych. Swoją artystyczną drogę rozpoczął jako praktykant we florenckim atelier Verrocchio – najbardziej utalentowanego ze wszystkich florenckich malarzy tamtych czasów. Z czasem sam został nauczycielem, kształcąc nowych praktykantów w dziedzinie rysunku. Artystyczne życie włoskiego mistrza dzieli się na dwa okresy florenckie i mediolańskie oraz okres rzymski. Pozostawił po sobie dzieła, które do dziś wzbudzają ogromne emocje. „Mona Lisa”, „Ostatnia wieczerza” – tych tytułów nie trzeba nikomu przedstawiać. Jedno ze słynnych płócien znajduje się w zbiorach Muzeum Narodowego w Krakowie. Mowa o zachwycającej „Damie z gronostajem”. Rafael Santi (1483–1520) Rafael jest wymieniany jako jeden z najwybitniejszych przedstawicieli epoki renesansu i jeden z najwybitniejszych w historii. Pierwszym nauczycielem młodego Santiego był jego ojciec. Później opuścił rodzinne miasteczko Urbino, by pobierać dalsze nauki u Pietra Perugino w Perugii. Gdy wyjechał do Florencji, jego kariera zaczęła nabierać rozpędu. Sławę i prestiż w świecie sztuki zapewniło mu jednak dopiero zlecenie od papieża Juli…

zbawiciel-swiata-leonarda-da-vinci-e1f4fe2.jpg
width: 1024
height: 702

Jadwiga Andegaweńska – rekonstrukcja twarzy. Jak wyglądała młodziutka królowa Polski i skąd to wiemy?
type: item
date: 2023-03-20T10:23:58.000Z
creator: Ewelina Zambrzycka-Kościelnicka
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: historia
subject: historia polski
subject: królowa
subject: królowie
subject: malarstwo
subject: rekonstrukcja
subject: Wolny czas
description: Chociaż nie zachował się żaden jej portret namalowany za życia, to wiemy, że była wysoka, miała blond włosy, wysokie czoło i smukły nos. Jadwiga Andegaweńska, jedna z dwóch kobiet koronowanych na króla Polski, miała być według Jana Długosza niewiastą zachwycającej urody, nie mającą sobie równych wśród europejskich koronowanych głów. Jednak z badań antropologicznych wyłania się nieco inny obraz królowej.
encoded: W tym artykule: Kim była Jadwiga Andegaweńska? Jak wyglądała królowa Jadwiga na obrazach Odkrycie sarkofagu królowej Jadwigi Jadwiga Andegaweńska – rekonstrukcja twarzy Czy Matka Boska Częstochowska to królowa Jadwiga? Królowa Jadwiga wsparła Uniwersytet Jagielloński Miała zaledwie cztery lata, gdy w 1378 r. zaręczono ją z Wilhelmem Habsburgiem, synem księcia Leopolda III Austriackiego. Na całe szczęście narzeczony również miał cztery lata, a małżeństwa nie skonsumowano. A chociaż nie był jej przeznaczony tron żadnego z królestw jej potężnego ojca, Ludwika Wielkiego Andegawena, otrzymała solidne wykształcenie. Wpojono jej ten typ posłuszeństwa, jakim cechowały się jedynie królewskie córki, żyjące tylko po to, by łączyć rody i rodzić potomków. Kim była Jadwiga Andegaweńska? Miała tylko 10 lat, gdy w 1384 r. przywieziono ją do Polski i koronowano na króla rosnącego w siłę królestwa. Młoda Jadwiga Andegaweńska nie tylko musiała porzucić ukochanego Wilhelma, który swoją drogą wyprawił się za nią do samego Krakowa, ale także, w dalszej kolejności, przyjąć oświadczyny starszego od niej o 20 lat poganina – Jagiełły. Ponoć zgodziła się na ten ślub tylko ze względu na swoją pobożność. Jagiełło miał przyrzec jej, że jeśli zechce go za męża, on i cała Litwa przyjmą chrześcijaństwo. Młoda monarchini była jednak przerażona sytuacją. Wysłała do Jagiełły zaufanego posłańca, któremu przykazano przyjrzeć się dokładnie narzeczonemu. Jagiełło, zrozumiawszy sytuację, zaprosił nawet posłańca do łaźni, by tam pokazać mu, że nie jest szpetny i na niczym mu nie zbywa. Jak wyglądała królowa Jadwiga na obrazach Jak wyglądała młoda władczyni Polski? Tego nie wiedzieliśmy przez długie lata. Nie pozostał żaden portret monarchini wykonany za jej życia, nie ma też opisów. Janko z Czarnkowa, który dokumentował lata po śmierci Kazimierza Wielkiego w swojej kronice, poświęca wiele miejsca negocjacjom związanym z koronowaniem Jadwigi oraz z wydaniem jej za Jagiełłę. Jednak o fizjonomii samej królowej…

jadwiga-andegawenska-rekonstrukcja-twarzy-jak-wygladala-mlodziutka-krolowa-polski-i-skad-to-wiemy-fot-maria-poprzecka-polskie-malarstwo-salonowe-1991-6f44387.jpg
width: 1112
height: 558

Tajemniczy obraz jest w rzeczywistości arcydziełem Rafaela. Odkryła to sztuczna inteligencja
type: item
date: 2023-01-31T09:57:09.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: Edukacja
subject: Kultura
subject: malarstwo
subject: obrazy
subject: rzym
subject: sztuka
description: Przez lata uważano, że tajemniczy obraz „de Brécy Tondo” był jedynie kopią arcydzieła Rafaela pt. „Madonna Sykstyńska”. Wizerunek Maryi i Jezusa na dwóch obrazach był niemalże identyczny. Po kilkudziesięciu latach badań sztuczna inteligencja pomogła ustalić, że obydwa dzieła wykonał renesansowy artysta.
encoded: W tym artykule: Tajemniczy obraz nieznanego autorstwa może być w rzeczywistości dziełem Rafaela Sztuczna inteligencja stwierdziła, że przedstawienia świętej rodziny są identyczne „de Brécy Tondo” prawdopodobnie powstało wcześniej niż „Madonna Sykstyńska” „De Brécy Tondo” to okrągły obraz w pozłacanej, kwadratowej ramie, który przedstawia Maryję i małego Jezusa. Jednak to przedstawienie jest niemalże identyczne, jak to widoczne na znacznie większym obrazie Rafaela „Madonna Sykstyńska”. Przez lata krytycy sztuki uważali, że dzieło jest jedynie kopią pracy renesansowego artysty. Ale nikt nie wiedział, kto mógł być jej autorem. Tajemniczy obraz nieznanego autorstwa może być w rzeczywistości dziełem Rafaela Pierwsze próby identyfikacji „de Brécy Tondo” podjęto ponad 40 lat temu. Już wtedy mówiło się o tym, że być może sam Rafael przeniósł świętą rodzinę z „Madonny Sykstyńskiej” i poświęcił jej osobny, znacznie mniejszy obraz. Oryginał datowany jest na lata 1513–1514. Widoczna na nim Matka Boża z Dzieciątkiem znajduje się w towarzystwie papieża Juliusza II (ukazany tutaj jako jako św. Sykstus) wraz ze świętą Barbarą. Dotychczas jednak nikt nie potrafił udowodnić, czy rzeczywiście to Rafael Santi namalował, a właściwie skopiował swoje dzieło? Sztuczna inteligencja stwierdziła, że przedstawienia świętej rodziny są identyczne Naukowcy z Uniwersytetu w Bradford postanowili skorzystać z nowoczesnych i zaawansowanych technologii, aby ten spór rozstrzygnąć raz na zawsze. W tym celu sięgnęli po oprogramowanie służące do rozpoznawania twarzy, które wspomagane było przez sztuczną inteligencję. Analiza, której dokonał komputer, wykazała, że twarze przedstawione na „de Brécy Tondo” i „Madonnie Sykstyńskiej” są takie same. – Przeprowadzone przez nas kryminalistyczne badanie porównawcze twarzy potwierdziło, że twarze Madonny i Dzieciątka z „de Brécy Tondo” oraz te widoczne na arcydziele Rafaela „Madonna Sykstyńska” są identyczne – mówi Hassan Ugail, dyrektor Centre of Visual Computing …

de-brecy-tondo-066d987.jpg
width: 555
height: 555

Słynny obraz Rembrandta skrywał pewną tajemnicę. Nowoczesna technologia pomogła ją ujawnić
type: item
date: 2023-01-23T14:18:43.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: amsterdam
subject: Edukacja
subject: holandia
subject: Kultura
subject: malarstwo
subject: obrazy
subject: Społeczeństwo
subject: sztuka
description: „Straż nocna” to obraz Rembrandta i jedno z największych dzieł holenderskiego artysty. Naukowcy odkryli, że obraz może zdradzać pewną wskazówkę dotyczącą życia malarza.
encoded: W tym artykule: Najnowsze badania obrazu Rembrandta ujawniają nieznany wcześniej szczegół Odkrycie było możliwe dzięki nowoczesnej technologii Czy Rembrandt chciał przyspieszyć proces wysychania farby? Czy sztuka może być źródłem wiedzy historycznej? Obrazy, tak jak i inne środki artystycznego przekazu, mogą pokazywać rzeczywistość lub wydarzenia z przeszłości, jednak jest to często przedstawienie metaforyczne lub symboliczne. Nawet jeśli mamy do czynienia z realizmem, trzeba wziąć na poprawkę fakt, że artysta opowiada swoją historię w sposób subiektywny. Jednak naukę trudno oszukać, a odpowiedzi na wiele pytań często kryją się w szczegółach. Niekiedy w tych niewidocznych gołym okiem. Najnowsze badania obrazu Rembrandta ujawniają nieznany wcześniej szczegół Pokazały to m.in. badania z 2021 roku, kiedy naukowcy odkryli, że na podstawie składu chemicznego białej farby można dowiedzieć się wiele o życiu holenderskich twórcach „złotej ery”. Badacze dokonali analizy kilkudziesięciu dzieł i dowiedzieli się, że artyści prawdopodobnie podróżowali po całej Europie w poszukiwaniu idealnych farb. Wpływ na to miały wydarzenia z XVII wieku, m.in. dwie siedemnastowieczne wojny, które zakłóciły łańcuch dostaw rud ołowiu. Pierwiastek ten był niezbędny do produkcji pigmentu białej barwy. O co chodzi z tym fotografowaniem jedzenia? Dawni malarze też mieli podobną obsesję Media społecznościowe to nieskończone źródło obrazów jedzenia – rysunki na piance cappuccino, artystycznie piętrowe hamburgery. Szaleństwo #foodporn ma wyrafinowane pochodzenie – dawni... Najnowsze badania rzucają z kolei nowe światło na najsłynniejsze dzieło Rembrandta. Chodzi o obraz „Straż nocna”, zwany również „Kompanią Fransa Banninga Cocqa i Willema van Ruytenburcha”. Artysta namalował go w 1642 roku. Widać na nim straż obywatelską z Amsterdamu z połowy XVII wieku. Ma wymiary 363 × 437 cm, co czyni go największym obrazem, namalowanym przez holenderskiego mistrza. Odkrycie było możliwe dzięki nowoczesnej technol…

straz-nocna-69e60f7.jpg
width: 4000
height: 2432