National Geographic
type: channel
link: https://www.national-geographic.pl
date: 2025-11-29T14:19:08.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: Szwedzka miłość do kawy niszczy środowisko bardziej niż wołowina. Co się dzieje w Skandynawii?
items: Raflezja, największy kwiat świata, cuchnie, by wabić muchy. Ludzi zaś przyciąga wyglądem i rozmiarami
items: 115 okruchów raju. Seszele to esencja tropikalnych wakacji
items: Pająk z głową psa. To stworzenie budzi niepokój i przeraża, ale jest zupełnie niegroźne
items: Nie tylko Amazonia ginie. Tracimy coraz więcej lasów na całym świecie, także przez górnictwo
items: Wykryto nową, olbrzymią dziurę ozonową. Jest aż 7 razy większa od tej nad Antarktydą
items: Lasy tropikalne odrastają w zaskakująco szybkim tempie. Efekty widać już po 10 latach
items: Meksykański las namorzynowy jest niepodobny do żadnego innego na świecie
items: Dobre wieści dotyczące lasów z Brazylii!
items: Co 6 sekund znika las tropikalny wielkości boiska. Nowe ponure statystyki
items: Do 2050 roku lasy z pochłaniaczy CO2 zmienią się w trucicieli. Ziemia straci „zielone płuca”
items: Foja: deszczowy las jak z bajki. Reportaż z Nowej Gwinei
items: Jak zostać wolontariuszem

Szwedzka miłość do kawy niszczy środowisko bardziej niż wołowina. Co się dzieje w Skandynawii?
type: item
date: 2025-11-29T14:18:20.000Z
creator: Jonasz Przybył
subject: Nauka
subject: amazonia
subject: certyfikat
subject: ekologia
subject: kawa
subject: lasy deszczowe
subject: lasy tropikalne
subject: puszcza amazońska
subject: szwecja
description: Szwedzi przoduja w konsumpcji kawy na świecie. Średnio każdy z nich zużywa nawet 9 kg ziaren rocznie, co daje 3 kawy dziennie… to ponad trzykrotność tego, co pije przeciętny Polak. Wynika to ze skandynawskiej kultury fika, czyli rytualnej przerwy na kawę i przekąskę. Jednak raport WWF donosi, że ma ona większy wpływ na środowisko niż jedzenie wołowiny.
encoded: Kawa w Szwecji leje się litrami. W Sztokholmie na każdym kroku znajdziemy przytulną knajpkę zapraszającą ciepłym światłem, z której unosi się charakterystyczny zapach cynamonu i palonych ziaren. Okazuje się, że miłość Skandynawów do kawy wywiera ogromny, negatywny wpływ na lasy Amazonii, który do tej pory był pomijany. Szwedzi piją ogromne ilości kawy Mieszkańcy Sztokholmu słyną ze swojej kultury fika – przerw na kawę z ciastkiem, która jest ważnym elementem codziennego życia. Za tą sympatyczną tradycją kryje się jednak wyzwanie środowiskowe, bo większość kawy pochodzi z plantacji w Ameryce Południowej, gdzie ekspansja upraw stanowi jedno z największych zagrożeń dla ekosystemów leśnych. A Szwedzi wypijają dużo kawy. Tradycja ich przerwy kawowej wywodzi się ze szwedzkiej kultury pracy rolniczej – tamtejsi rolnicy mieli wyznaczone godziny, w których mogli odpoczywać od obowiązków, a wspólne celebrowanie tych przerw doprowadziło fikę do jej dzisiejszej formy. W spożyciu kawy Szwedów wyprzedzają jednak… inne skandynawskie nacje, np. Finlandia, gdzie spożycie wynosi 12 kg na osobę (przypomnijmy, że w Szwecji jest to około 8–9 kg). To jednak dane ze Szwecji pozwalają nam poznać dokładny wpływ spożycia kawy na środowisko. To także bardziej ludny kraj, więc ich sumaryczny wpływ jest większy. Kawa największym zagrożeniem dla Amazonii według raportu WWF Nowy raport WWF opracowany we współpracy z Chalmers University of Technology oraz Stockholm Environment Insitute ujawnił niepokojące dane: szwedzka konsupcja kawy wyprzedziła import wołowiny jako główny czynnik wpływający na wylesianie Amazonii. Dokument „Amazon Footprint Report 2025” został opublikowany w związku ze szczytem klimatycznym COP30 i prezentuje najdokładniejszą do tej pory analizę przyczyń niszczenia lasów tropikalnych. W raporcie podkreślono, że chociaż głównym czynnikiem wylesiania w regionie Amazonii jest lokalna hodowla bydła i uprawa soi, w przypadku Szwecji prym wiedzie importowana kawa. Jej konsumpcja przyc…

szwecja-fika-kawa-889bf65.jpg
width: 2121
height: 1414

Raflezja, największy kwiat świata, cuchnie, by wabić muchy. Ludzi zaś przyciąga wyglądem i rozmiarami
type: item
date: 2024-08-15T09:17:49.000Z
creator: Sławomir Borkowski
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: kwiaty
subject: lasy tropikalne
subject: rośliny
subject: Travel
subject: Wolny czas
subject: wyspy indonezji
description: Największy kwiat świata jest rośliną z krainy osobliwości, ekstremalną i paradoksalną. W tropikalnym lesie deszczowym czasem nie sposób jej zauważyć, a czasem trudno przeoczyć. Wszystko zależy od tego, w jakiej fazie cyklu rozwojowego się znajduje.
encoded: W tym artykule: Cykl rozwojowy raflezji Jak wygląda największy kwiat świata Kto jest odkrywcą Zagrożenia dla przetrwania Uprawa prawie niemożliwa Światełko w tunelu Genetyczna ciekawostka Zacznijmy od tego, że raflezja Arnolda, mimo iż jest ogromnych rozmiarów – osiąga metr średnicy i wagę do 10 kg – nie ma korzeni, łodygi ani liści. Z punktu widzenia obserwatora cała roślina jest jedynie pojedynczym kwiatem. To zresztą największy kwiat świata. Jak zatem się odżywia i funkcjonuje? Pasożytuje na pnączu z rodzaju Tetrastigma, należącym do rodziny winoroślowatych, spokrewnionym z winoroślą. Cykl rozwojowy raflezji A zatem największy kwiat świata sam nie prowadzi fotosyntezy. Początki procesu wzrostu rośliny nie są jeszcze w pełni poznane, ale rośnie kosztem żywiciela. W pierwszej fazie rozwoju jest niewidoczna – ma jedynie formę włókien przerastających tkanki gospodarza. Jak długo rozwija się przed etapem pąka, tak naprawdę nie wiemy. W końcu jednak na łodydze pnącza wykształca się obcy pąk, co może trwać dobrych kilkanaście miesięcy. Pąk ów przypomina główkę kapusty i osiąga ok. 30 cm średnicy. Gdy wreszcie dochodzi do jego pęknięcia, w ciągu jednego–dwóch dni rozwija się zeń gigantyczny pomarańczowy, pięciopłatkowy kwiat. Jak wygląda największy kwiat świata Struktura ta nie dość, że potrafi mieć metr średnicy, to jeszcze cuchnie padliną. Płatki są cętkowane plamkami w jasnym kolorze i pokryte guzkami czy wzgórkami. Otaczają płaski dysk, z którego prostopadle wyrastają masywne „kolce”. W środku owego dysku roślina utrzymuje płynny pyłek, stanowiący wabik przyciągający zapylające raflezję muchówki. Mięsistość płatków i ich kolor też mają wprowadzać w błąd owady, sugerując im górę mięsa. Raflezja kwitnie przez 5–7 dni, po czym zamienia się w coś w rodzaju kałuży czarnej mazi, która z czasem zasycha. Pojedynczy kwiat jest jednopłciowy, męski lub żeński. Może ważyć nawet ponad 10 kg i z tego powodu oczywiście leży na ziemi. Ale skoro jest kwiat, to jest i owoc – stosunkow…

kwitnaca-raflezja-arnolda-fot-ferdi-awed-shutterstock-50e8db1.jpg
width: 3840
height: 2560

115 okruchów raju. Seszele to esencja tropikalnych wakacji
type: item
date: 2024-07-03T08:24:49.000Z
creator: Magdalena Rudzka
subject: Kierunki
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: lasy deszczowe
subject: lasy tropikalne
subject: Lifestyle
subject: plaże
subject: pomysł na wakacje
subject: seszele
subject: Travel
subject: tropiki
subject: wakacje
subject: Wolny czas
subject: wyspy
description: Choć wydaje się kierunkiem wyłącznie luksusowym, archipelag Seszeli można odkrywać na różne sposoby - także z mniej zasobnym portfelem. Oto kilka możliwości.
encoded: W tym artykule: Seszele – podstawowe informacje Seszele - co zobaczyć? Seszele w wersji luksusowej Seszele - Informacje praktyczne Niezależnie od tego czy wybierzemy się na Seszele na własną rękę, czy z pośrednictwem biura podróży, to kierunek wbrew pozorom całkiem dostępny. Na archipelagu nie brakuje luksusowych ośrodków, zajmujących często całe wyspy. Ale i podróż bardziej "budżetowa" i zorganizowana od A do Z samodzielnie, jest całkiem realna. Seszele – podstawowe informacje Szeszele to archipelag 115 wysp leżący na Oceanie Indyjskim, około 1600 km od wschodniego wybrzeża Afryki. Najbliższy stały ląd to wybrzeża Somalii i Kenii. Najbliższe wyspy - Madagaskar i archipelag Komorów. Archipelag jest także państwem, które formalnie nazywa się Republika Seszeli. Największe atrakcje Seszeli to tropikalny klimat (24-30 st. C. przez cały rok), wspaniałe plaże, rafy koralowe i niemal nieskażona natura. Większość wysp, nawet najgęściej zaludnioną i największą Mahe, wciąż porastają połacie wilgotnego lasu równikowego. Tylko 33 spośród 115 wysp są zamieszkane. Ale większość życia skupia się na zaledwie 4 wyspach: Mahe, oraz Praslin, La Digue i Silhouette. Seszele, poza Mahe o powierzchni 144 kilometrów kwadratowych, są bardzo niewielkie. Na La Digue, która ma tylko 10 kilometrów kwadratowych nawet nie wolno poruszać się samochodem. Na Mahe mieszka ponad 80% całej ludności Seszeli, tam też znajduje się stolica – Victoria. Niedaleko niej znajduje się główne lotnisko. To właśnie ono jest punktem, gdzie dolatują wszystkie międzynarodowe loty rejsowe. Oto 5 powodów, dlaczego warto porwać się na Seszele Tanio nie jest, a skoro mamy wydać sporą sumę, potrzebujemy żelaznych argumentów. Seszele - co zobaczyć? Największą atrakcją archipelagu są bajecznie piękne plaże, niektóre przyozdobione granitowymi skałami i głazami o fantazyjnych kształtach. Warto zobaczyć ich kilka, odwiedzając kilka wysp. Najbardziej znana i najczęściej fotografowana plaża na Seszelach to Anse Source d’Argent na…

plaza-anse-source-d-argent-na-seszelach-a20da05.jpg
width: 2500
height: 1070

Pająk z głową psa. To stworzenie budzi niepokój i przeraża, ale jest zupełnie niegroźne
type: item
date: 2023-02-15T14:51:11.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: ameryka południowa
subject: dzikie zwierzęta
subject: Edukacja
subject: ekwador
subject: gatunki
subject: lasy tropikalne
subject: pająki
subject: przyroda
subject: zwierzęta
description: Pająk z głową psa wywołał niemałą sensację na całym świecie. Ludzie, którzy zobaczyli zdjęcie tajemniczej istoty, od razu zaczęli zastanawiać się, co to za nietypowe zwierzę. Okazuje się jednak, że jest całkowicie niegroźne, a co więcej – nie jest to nawet pająk, tylko kosarz.
encoded: W tym artykule: Nasza planeta wciąż jest pełna tajemnic Pająk z głową psa. Co to za nietypowe stworzenie? Metagryne bicolumnata jest pozbawiony gruczołów jadowych Kosarze występują również w Polsce Świat przyrody prawdopodobnie nigdy nie przestanie zaskakiwać naukowców. Szacuje się, że w ekosystemach na całym świecie żyje jeszcze ponad 5 milionów gatunków, które wciąż czekają na odkrycie. Chociaż większość z nich znajduje się w głębinach oceanów, to na powierzchni naszej planety występują zwierzęta, które skutecznie ukrywają się od tysięcy lat. Poszukiwanie zaginionych gatunków utrudnia również fakt, że wiele z nich jest naprawdę niewielkich rozmiarów. Nasza planeta wciąż jest pełna tajemnic W ubiegłym roku naukowcom udało się odkryć zupełnie nowy gatunek niesporczaka. Badacze zaobserwowali, że potrafi przetrwać podróż przez jelita ślimaka – i jeszcze to wykorzystać. Z kolei w Ekwadorze niedawno biolodzy zidentyfikowali nowy gatunek węża boa. Okazało się, że w przeciwieństwie do swoich krewnych, Tropidophis cacuangoae jest stosunkowo niegroźny. To dlatego, że ma zaledwie 30 cm długości. Oto najdziwniejsze zwierzęta świata. Sprawdź, jak wyglądają i gdzie występują To zaskakujące, ale świat przyrody jest tak złożony i różnorodny, że wciąż jeszcze nie możemy uznać, że poznaliśmy go w stu procentach. Na Ziemi żyją stworzenia, o istnieniu których... Różnorodność natury jest niezwykle fascynująca. Na Ziemi można spotkać nie tylko przepiękne i zjawiskowe zwierzęta, ale również groźne i niebezpieczne. Z drugiej strony są również takie, które wyglądają przerażająco, a w rzeczywistości okazuje się, że są zupełnie niegroźne. Przykładem takiej istoty jest pająk z głową psa. Pająk z głową psa. Co to za nietypowe stworzenie? Kilka lat temu media na całym świecie rozpisywały się o tym tajemniczym stworzeniu. Dziennikarz naukowy Ferris Jabr wrzucił na Twittera zdjęcie autorstwa Andreasa Kaya, na którym widać było pająka z głową psa. Grozy dodawał fakt, że „psia twarz” wpatrywała si…

pajak-z-glowa-psa-2d2ca1d.webp
width: 1024
height: 639

Nie tylko Amazonia ginie. Tracimy coraz więcej lasów na całym świecie, także przez górnictwo
type: item
date: 2022-09-15T10:39:45.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: amazonia
subject: brazylia
subject: Edukacja
subject: indonezja
subject: lasy
subject: lasy tropikalne
subject: puszcza amazońska
subject: Społeczeństwo
description: Nowe badania wykazały, że górnictwo ma bardzo duży wpływ na wycinkę lasów. Naukowcy ostrzegają, że ta dziedzina przemysłu w pośredni sposób zagraża bioróżnorodności i ekosystemom w niektórych regionach świata.
encoded: W tym artykule: W ciągu ostatnich lat wydobycie surowców przyczyniło się do znacznej wycinki lasów Dlaczego wydobycie ma negatywny wpływ na ekosystemy? Potrzebna jest zmiana kursu polityki przemysłowej Ostatnie badania w większości skupiały się na problemie Amazonii. I słusznie, ponieważ od lat trwa tam największa w historii wycinka drzew. Zaledwie kilka dni temu naukowcy informowali o tym, że „płuca Ziemi” znalazły się w punkcie krytycznym, a znaczna ich część już nigdy się nie zregeneruje. Eksperci jasno podkreślają: „na wielu obszarach lasy amazońskie zamieniają się w sawannę”. Okazuje się jednak, że problem wylesiania jest znacznie szerszy i dotyczy lasów również w innych częściach świata. W ciągu ostatnich lat wydobycie surowców przyczyniło się do znacznej wycinki lasów Zespół naukowców z Austrii, Australii i Wielkiej Brytanii przeprowadził ostatnio badania, które miały na celu zbadanie stanu lasów tropikalnych. Badacze zwrócili szczególną uwagę na obszary, na których odbywa się wydobycie surowców, m.in. węgla. Uczeni odkryli, że w latach 2000–2019 ok. 3262 km2 lasów tropikalnych zniknęło z powierzchni Ziemi. To obszar ponad dwa razy większy niż Puszcza Białowieska. Naukowcy w swojej pracy skupili się na 26 krajach. Na podstawie analizy zdjęć satelitarnych stwierdzili, że aż ok. 80% wycinki miało miejsce tylko w czterech państwach: Indonezji, Brazylii, Ghanie, Surinamie. Najgorsza sytuacja jest jednak w Indonezji. Kraj ten odpowiada za 58,2% wycinki drzew spowodowanej działalnością wydobywczą, a w szczególności górnictwem. Autorzy badania zwracają uwagę, że w ciągu ostatnich 20 lat globalna działalność wydobywcza rozwijała się w zatrważającym tempie. Obecnie kopalnie na całym świecie wydobywają dwa razy więcej surowców niż w roku 2000. Dlaczego wydobycie ma negatywny wpływ na ekosystemy? Ekspansja przemysłowa, popyt na surowce i bijące rekordy wydobycie ma bardzo duży wpływ na środowisko. Naukowcy podkreślają, że w regionach wydobywczych dochodzi do degradacji …

wycinka-drzew-b615615.jpg
width: 2121
height: 1414

Wykryto nową, olbrzymią dziurę ozonową. Jest aż 7 razy większa od tej nad Antarktydą
type: item
date: 2022-07-08T12:19:02.000Z
creator: Jakub Rybski
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: dziura ozonowa
subject: Edukacja
subject: globalne ocieplenie
subject: katastrofy ekologiczne
subject: lasy tropikalne
subject: Społeczeństwo
subject: tropiki
subject: Zdrowie
subject: zmiany klimatyczne
description: Nowa dziura ozonowa została wykryta na większości obszarów tropikalnych. Naukowcy twierdzą, że zagraża połowie populacji naszej planety.
encoded: W tym artykule: Czym jest dziura ozonowa? Nowa dziura ozonowa powstała nad tropikami Jak to się stało, że od 30 lat nikt nie wiedział o istnieniu zupełnie nowej dziury ozonowej? Dziura ozonowa jest zjawiskiem, na obszarze którego dochodzi do redukcji stężenia ozonu w stratosferze ziemskiej atmosfery. Ozon to trójatomowa forma tlenu o wzorze O3. Jego zanikanie w stratosferze jest niezwykle niebezpieczne dla planety, ponieważ ozonosfera jest naszą naturalną ochroną przed szkodliwym promieniowaniem ultrafioletowym. Może ono zwiększać ryzyko m.in. nowotworów skóry i zaćmy. A gdyby warstwy ozonowej kompletnie zabrakło, bardziej złożone życie na Ziemi prawdopodobnie by nie istniało. Czym jest dziura ozonowa? Problem powstawania dziury ozonowej pojawił się, gdy powszechnie zaczęto używać tzw. freonów. To związki chemiczne, które na szeroką skale wykorzystywane były m.in. w klimatyzatorach, lakierach, przemyśle kosmetycznym, sprężarkach, a nawet w medycynie. Cząsteczki freonów nie wchodzą w reakcję z innymi substancjami i nie rozpadają się w troposferze. To znaczy, że mogą pozostać w atmosferze w niezmienionym stanie przez ponad 100 lat. Badania z lat 70. wykazały, że związki te w znacznym stopniu przyczyniały się do niszczenia warty ozonowej. Pojawiła się ona nad biegunem południowym Ziemi. Dziura ozonowa się zmniejsza! Zasługa człowieka czy natury? Dziura ozonowa nad Antarktydą wciąż maleje – potwierdziło NASA. Jednak dopiero teraz udało się ustalić czy za tą poprawą stoją naturalne zjawiska pogodowe czy część zasług można pr... W 1985 i 1987 roku podpisano dwa dokumenty, w których kraje na całym świecie zadeklarowały, że ograniczą emisję gazów, które powodują powstawanie dziury ozonowej. Rozwiązanie okazało się skuteczne. Jednak chociaż światowa produkcja substancji, które niszczą ozonosferę, spadła o ponad 90%, ONZ szacuje, że pełna regeneracja warstwy ozonowej może potrwać nawet do 2060 roku. Nowa dziura ozonowa powstała nad tropikami Co gorsza, gdy wszyscy myśleliśmy,…

ziemia-d2262ba.jpeg
width: 4834
height: 3223

Lasy tropikalne odrastają w zaskakująco szybkim tempie. Efekty widać już po 10 latach
type: item
date: 2021-12-10T14:22:26.000Z
creator: Mateusz Łysiak
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: drzewa
subject: ekosystem
subject: lasy tropikalne
subject: Travel
subject: Wolny czas
description: Badacze odkryli, że lasy tropikalne szybko się regenerują. Co to oznacza dla świata?
encoded: W tym artykule: Zmiany światowych ekosystemów W jakim czasie regenerują się lasy tropikalne? Lasy tropikalne są wycinane na całym świecie w niepokojącym tempie. Tylko w ciągu ostatnich dwunastu miesięcy poziom wycinki Amazonii w Brazylii osiągnął 22 procent. Tak źle nie było od 2006 roku. Jest jednak i dobra wiadomość. Naukowcy odkryli, że kompleksy leśne potrafią bardzo szybko odrodzić się na opuszczonych terenach. Z badań wynika, że już po 20 latach lasy odzyskują prawie 80 procent żyzności gleby, a także struktury i zróżnicowania drzew. Taka naturalna regeneracja służy łagodzeniu zmiany klimatu, ochronie bioróżnorodności oraz odbudowie ekosystemów. Krzywy Las obumiera, dlatego obok powstaje drugi taki sam Krzywy Las ma już prawie 90 lat, ale nadal nie wiadomo, dlaczego sosny są powyginane. Zmiany światowych ekosystemów Badania zostały przeprowadzone przez międzynarodowy zespół ekologów tropikalnych. Naukowcy przeanalizowali 77 kompleksów i ponad 2200 działek leśnych w Ameryce i Afryce Zachodniej. W ten sposób ustalili, jak lasy tropikalne się regenerują oraz to, czy zachodzące procesy są ze sobą jakkolwiek powiązane. Główny autor badań profesor Lourens Poorter z Uniwersytetu Wageningen w Holandii przekonuje, że na świecie pozostało niewiele starych lasów, dlatego należy je chronić przed dalszym wylesianiem. Zwraca też uwagę na potencjał lasów tropikalnych do naturalnego odrastania na już wylesionych obszarach. – Te odrastające lasy obejmują rozległe obszary i mogą przyczynić się do realizacji lokalnych i globalnych celów w zakresie odbudowy ekosystemów. Zapewniają ogromne korzyści w zakresie łagodzenia i adaptacji do zmian klimatu oraz ochrony różnorodności biologiczne – dodaje. Meksykański las namorzynowy jest niepodobny do żadnego innego na świecie Drzewa słodkowodne przechowują informacje z czasów, gdy po raz ostatni zniknęły lodowce. W jakim czasie regenerują się lasy tropikalne? Według Poortera to, że lasy wtórne odrastają tak szybko, wskazuje na krótkotermi…

lasy-tropikalne-odrastaja-w-zaskakujaco-szybkim-tempie-efekty-widac-juz-po-10-latach-e0177cb.jpeg
width: 3469
height: 2101

Meksykański las namorzynowy jest niepodobny do żadnego innego na świecie
type: item
date: 2021-10-28T00:39:27.000Z
creator: Rafał Dadura
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: Edukacja
subject: jukatan
subject: lasy tropikalne
subject: meksyk
description: Drzewa słodkowodne przechowują informacje z czasów, gdy po raz ostatni zniknęły lodowce.
encoded: W tym artykule: Izolacja sięgająca 125 000 lat wstecz Wycinka drzew jest poważnym zagrożeniem W przeciwieństwie do namorzynów w innych miejscach na świecie, drzewa z Jukatanu rosną w wodzie słodkiej. Oznacza to, że wraz z nimi, dokoła może rosnąć wiele innych gatunków: orchidee, bromeliady i inne rośliny powietrzne i lądowe, które nie tolerują zasolonych wód, w jakich zwykle występują czerwone lasy namorzynowe. To prawdziwa naukowa zagadka: Jak to się stało, że te namorzyny rosną około 200 kilometrów w głąb lądu, od 25 do 37 metrów nad poziomem morza, w całkowicie słodkowodnym ekosystemie? Izolacja sięgająca 125 000 lat wstecz Naukowcy stwierdzili, że lasy namorzynowe rosnące w pobliżu rzeki San Pedro zostały oddzielone od przybrzeżnych lasów namorzynowych na okres około 120 000 lat. Zbiega się to z ostatnim interglacjałem, czyli ciepłym okresem występującym między epokami lodowcowymi, który wydarzył się około 125 000 lat temu, kiedy lodowce i polarne czapy lodowe prawie całkowicie się roztopiły. W tym czasie Ziemia była jeszcze cieplejsza niż obecnie, a poziom mórz był od 6 do 9 metrów wyższy. Przodkami tych namorzynów były drzewa przybrzeżne, które pozostały w izolacji, gdy planeta ochłodziła się podczas tzw. „zlodowacenia Wisconsin” będącego ostatnią epoką, gdy lodowce zajęły Amerykę Północną. Gdy lodowce się rozprzestrzeniały, poziom mórz się obniżył, odsłaniając więcej lądu. Odkrycie tego wyjątkowego lasu namorzynowego rodzi pytanie, które zadają sobie badacze: Jakie inne gatunki były izolowane w tym unikalnym ekosystemie obecnym na półwyspie Jukatan przez ostatnie 125 000 lat? Czy należą do nich np. owady albo grzyby? Niestety obecnie, ten wyjątkowy las, niezwykła pozostałość z przeszłości, jest zagrożony wylesieniem i zabudową, która może uniemożliwić naukowcom zbadanie go w celu uzyskania większej wiedzy na temat historii klimatu Ziemi. Wycinka drzew jest poważnym zagrożeniem Już w latach 70–ych ubiegłego wieku ten region był systematycznie pozbawiany drzew,…

las-500613e.jpeg
width: 2127
height: 1409

Dobre wieści dotyczące lasów z Brazylii!
type: item
date: 2021-10-06T23:43:19.000Z
creator: Rafał Dadura
subject: National Geographic Site
subject: Przyroda
subject: brazylia
subject: Edukacja
subject: lasy
subject: lasy tropikalne
description: Brazylijskie lasy u wybrzeży Oceanu Atlantyckiego regenerują się szybciej niż przypuszczano.
encoded: W tym artykule: Pakt na rzecz Odnowy Lasów Atlantyckich Naturalne odnawianie lasów jest najbardziej opłacalne Atlantyckie wybrzeże Brazylii jest zamieszkane przez blisko 160 mln ludzi, co stanowi niemal trzy czwarte populacji tego kraju. Las Atlantycki (por. Mata Atlântica) to rozległe obszary, które są jednym z najbardziej różnorodnych biologicznie terenów na Ziemi. Stanowią jeden z rezerwatów biosfery UNESCO oraz „brazylijskie dziedzictwo naturalne” według zapisów Programu Ochrony Środowiska ONZ. Jak stwierdza badanie opublikowane w 2018 roku, doszło do utraty niemal 80% pierwotnego obszaru Mata Atlântica z powodu wyrębów i ekspansji rolniczej, co sprawiło, że stał się jednym z głównych celów inicjatyw odtworzeniowych. Pakt na rzecz Odnowy Lasów Atlantyckich Najistotniejszym z nich jest Pakt na rzecz Odnowy Lasów Atlantyckich. To projekt skupiający wiele podmiotów na rzecz odnowy lasów w Brazylii. Organizacja ta ma zamiar naturalnie odnowić 1,5 miliona hektarów terenów, które zostały wylesione. To aż o pół miliona więcej niż ta organizacja zobowiązała się w ramach tzw. „Wyzwania z Bonn” do 2020 roku. Jeżeli obecne tempo zostanie utrzymane i odnowione już lasy przetrwają (czyli nie zostaną ponownie wycięte) do 2023 r. pakt będzie na najlepszej drodze do osiągnięcia swojego ostatecznego celu jakim jest naturalna regeneracja 15 mln hektarów Puszczy Atlantyckiej do roku 2050. „Dobre wyniki, które obserwujemy do tej pory, wynikają z połączonych wysiłków wszystkich zaangażowanych podmiotów, w tym organizacji pozarządowych, decydentów i właścicieli gruntów" mówi Renato Crouzeilles, starszy menedżer w Międzynarodowym Instytucie Zrównoważonego Rozwoju (IIS) w Rio de Janeiro. Jak dodaje: „zdecentralizowana struktura paktu pozwoliła tej organizacji kontynuować regenerację pomimo zmiennej koniunktury czy zmieniających się rządów". Według badania z 2020 roku, potencjał tkwiący w procesie naturalnej regeneracji, procesu który daje rodzimym gatunkom możliwość ponownego zasiedlen…

brazylia2-486dd00.jpeg
width: 1024
height: 685

Co 6 sekund znika las tropikalny wielkości boiska. Nowe ponure statystyki
type: item
date: 2021-03-08T17:10:59.000Z
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: lasy tropikalne
subject: pożary
subject: Travel
description: W ubiegłym roku świat stracił 3,8 miliona hektarów lasów tropikalnych, co w przeliczeniu daje znikanie zalesionej powierzchni równej boisku do piłki nożnej co sześć sekund – mówi nowy raport.
encoded: Według raportu Global Forest Watch (GFW) zniknięcie tropikalnych lasów pierwotnych stanowi około jedną trzecią z 11,9 mln hektarów drzew, które w ubiegłym roku uległy nieodwracalnym zniszczeniom. Najbardziej dotknięte zostały obszary w Ameryce Południowej, Afryce i Południowo-Wschodniej Azji. Lasy pierwotne są opisywane jako "jedne z najgęstszych, najdzikszych i najbardziej ekologicznych na świecie" i są szczególnie ważne dla składowania dwutlenku węgla i różnorodności biologicznej. W sprawozdaniu, w którym wykorzystano dane zebrane przez Uniwersytet w Maryland, wykazano, że w 2019 r. straty lasów pierwotnych były o 2,8% wyższe niż w roku poprzedzającym. Eksperci obawiają się, że pandemia koronawirusa może zwiększyć tempo wylesiania. GFW śledzi zmiany w użytkowaniu gruntów, klimacie i różnorodności biologicznej na całym świecie za pomocą narzędzi monitorowania i mapowania danych pochodzących z otwartych źródeł. Analizy koncentrują się na lasach pierwotnych, które "mogą potrzebować dziesięcioleci, a nawet tysiącleci, aby odrosnąć", jak wynika z informacji na stronie internetowej GFW. Tempo utraty lasów pierwotnych było "uparcie wysokie przez ostatnie dwie dekady, pomimo wysiłków na rzecz powstrzymania wylesiania" – czytamy w raporcie. Według jego autorów skala strat wiąże się z taką samą roczną emisją dwutlenku węgla, jak w przypadku 400 milionów samochodów. W latach 2018-2019 nastąpił sześciokrotny wzrost utraty pokrywy drzewnej, a rzeczywisty rozmiar szkód nie jest jeszcze znany, ponieważ według sprawozdania niektóre pożary utrzymywały się jeszcze w 2020 roku. Największą utratę lasów pierwotnych odnotowano w Brazylii, która w 2019 r. straciła ponad 1,3 mln hektarów. W efekcie prezydent kraju Jair Bolsonaro spotkał się z globalną krytyką i potępieniem, został również oskarżony o zachęcanie do działalności nielegalnych hodowców, górników i wyrębników. Dane z brazylijskiego Krajowego Instytutu Badań Kosmicznych (INPE) wskazują, że w pierwszym trymestrze 2020 r. odnoto…

park-narodowy-ogowe-ivindo-w-gabonie-fot-getty-images-1d64f3f.jpeg
width: 1024
height: 683

Do 2050 roku lasy z pochłaniaczy CO2 zmienią się w trucicieli. Ziemia straci „zielone płuca”
type: item
date: 2021-02-22T13:11:42.000Z
creator: Katarzyna Grzelak
subject: National Geographic Site
subject: Nauka
subject: Przyroda
subject: dwutlenek węgla
subject: Edukacja
subject: ekologia
subject: ekosystem
subject: globalne ocieplenie
subject: lasy deszczowe
subject: lasy tropikalne
subject: Travel
description: Jeśli nie zatrzymamy postępu globalnego ocieplenia i tempa wylesiania do 2050 roku lasy zmienią się z „pochłaniaczy” dwutlenku węgla w jego „źródła”. Już teraz ekosystemy lądowe są w stanie wchłonąć zaledwie 30 proc. globalnej emisji CO2.
encoded: Najnowsze badanie, opublikowane w Science Advances, pokazuje, że wraz ze wzrostem temperatury powietrza zdolność roślin do pochłaniania CO2 spada. Ten krytyczny próg temperatury nie jest jednakowy na całym świecie. Różni się w zależności od regionu występowania i gatunku roślin. Przy obecnych trendach, kiedy emisja gazów cieplarnianych stale wzrasta, rośliny z połowy lądowych ekosystemu na całym świecie mogą zacząć uwalniać dwutlenek węgla do atmosfery zamiast go pochłaniać do końca tego stulecia. A ekosystemy, które magazynują najwięcej CO2, zwłaszcza lasy tropikalne i borealne, mogą stracić ponad 45 procent swojej pojemności do 2050 roku – szacuje zespół pod kierunkiem Katharyn Duffy z Uniwersytetu Północnej Arizony. „Przewidywane wyższe temperatury związane z podwyższonym poziomem CO2 mogą obniżyć pochłanianie węgla” - stwierdzono w badaniu. Szacunki oparte są nie na modelowaniu, ale na danych zebranych w okresie ostatnich 25 lat. Autorzy alarmują, że nieuwzględnienie tych danych prowadzi do „rażącego przeszacowania” roli, jaką roślinność może odgrywać w ograniczaniu globalnego ocieplenia . „Punkt krytyczny temperatury biosfery lądowej nie przypada na koniec wieku lub okres późniejszy, ale nastąpi w ciągu następnych 20-30 lat” - czytamy. Fotosynteza kontra oddychanie Jak to możliwe, że rośliny stopniowo tracą swoją zdolność pochłaniania i „filtrowania” CO2? Kluczem jest zrozumienie różnicy między fotosyntezą a oddychaniem, dwoma procesami chemicznymi niezbędnymi dla życia roślin, które inaczej reagują na rosnące temperatury – wyjaśnia Science Alert. Rośliny pobierają energię ze światła słonecznego, absorbują dwutlenek węgla z powietrza przez liście, oraz pobierając wodę z gleby. Produkują zaś cukier (który pobudza ich wzrost) i tlen, który jest uwalniany z powrotem do atmosfery. To właśnie proces fotosyntezy, który zachodzi w ciągu dnia, gdyż niezbędne jest do niego światło. Natomiast oddychanie, czyli przekazywanie energii do wszystkich komórek, to proces trwają…

nieuwzglednienie-tych-analiz-w-miedzynarodowej-polityce-klimatycznej-to-kolosalne-nieodszacowanie-twierdza-autorzy-fot-getty-images-9f68a48.jpeg
width: 2122
height: 1194

Foja: deszczowy las jak z bajki. Reportaż z Nowej Gwinei
type: item
date: 2018-11-19T08:30:00.000Z
creator: Mel White
subject: Historia
subject: National Geographic Site
subject: Edukacja
subject: Kultura
subject: lasy deszczowe
subject: lasy tropikalne
subject: plaże
subject: praca
subject: ptaki
subject: Travel
subject: zwierzęta
description: W dzikich ostępach Nowej Gwinei wyprawa biologów bada świat dziwacznych, ale pięknych stworzeń, takich jak kolconosa żaba drzewna z rodzaju Litoria, ogrodnik złotoczuby czy maleńka ćma z rodziny miernikowców. Wyglądają wprost niewiarygodnie – jak komputerowo generowane stwory.
encoded: W dzikich ostępach Nowej Gwinei wyprawa biologów bada świat dziwacznych, ale pięknych stworzeń, takich jak kolconosa żaba drzewna z rodzaju Litoria, ogrodnik złotoczuby czy maleńka ćma z rodziny miernikowców. Wyglądają wprost niewiarygodnie – jak komputerowo generowane stwory. Brat Henk do utraty dobytku podchodzi spokojnie. Przed paroma godzinami wysiadł z helikoptera na wysokogórskiej polanie w nowogwinejskich górach Foja. Ledwie ucichł warkot maszyny, Henk zauważył brak swego marynarskiego worka. Okazało się, że to, co ma na sobie – płócienny kapelusz, różowa koszula, dżinsy i gumowe buty – to cała jego garderoba na najbliższe trzy tygodnie. Mimo to Henk van Mastrigt jest szczęśliwy. Z siatką w dłoni biega po bagnie, próbując złapać któregoś ze śmigających wokół, lśniących jak klejnoty motyli. Czasami mu się udaje. – Chodź tutaj, chodź do mnie, nie bój się – woła. Przystaje, żeby wysikać się w błoto, bo minerały z powstałej tak kałuży przywabią motyle. W końcu złapał okaz średniej wielkości. Pęsetą o stępionych końcach rozpościera jego skrzydełka w kolorze głębokiej czerni, z połyskującymi bielą plamami w kształcie litery „J”. – Och, wspaniale, wspaniale – zachwyca się. – To z pewnością nowy, nieopisany gatunek. Chociaż brat Henk jest franciszkańskim konwersem, a nie wykształconym biologiem, na badaniu motyli z zachodniej części Nowej Gwinei spędził kilkadziesiąt lat. Jeśli on nigdy dotąd nie widział tego owada, to nie widział go nikt. To jak obecność przy akcie stworzenia, a w pewnym sensie nawet przed tym aktem, bo zgodnie z zasadami nauki gatunek nie istnieje, dopóki nie zostanie przekazany do muzealnej kolekcji, a brat Henk nie opublikuje jego opisu w naukowym czasopiśmie. – Patrz, tam jest ten nowy dziwoliczek – mówi Henk, wskazując skraj bagna. Średniej wielkości ptak z prawie czarnymi piórami i pomarańczowymi fałdami nagiej skóry na głowie skacze przez zarośla, dziobiąc owoce. To gatunek spotykany tylko w górach Foja. Druga co do wielkości wyspa świata od …

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/d96c68752acf6e690d0b9f2db0950e5b0c277781-93d880a.jpeg
width: 714
height: 475

Jak zostać wolontariuszem
type: item
date: 2009-08-24T09:01:28.000Z
creator: Paulina Szczucińska
subject: Porady
subject: Traveler
subject: Traveler Site
subject: archeologia
subject: ekologia
subject: lasy tropikalne
subject: wolontariat
subject: zagrożone gatunki
description: Karmienie dzikich tygrysów, praca na rzecz ocalenia brazylijskiego lasu deszczowego albo nauczanie angielskiego dzieci w Nepalu to tylko kilka z wielu niezwykłych zadań, jakie proponują ekowolontariuszom organizacje pomocowe.
encoded: Takiej przygody nie przeżyje się ze zwykłym biurem podróży. Jednak ku powszechnemu zaskoczeniu za udział w takim programie trzeba płacić, i to czasem niemałe pieniądze. Dlatego warto spędzić trochę czasu na poszukiwaniu jak najkorzystniejszej oferty. Zielone płuca Ziemi potrzebują opieki Na prawdziwych miłośników roślin czeka cały świat. Możesz przystąpić do projektu naukowego w tropikach Ameryki Południowej albo piłą łańcuchową wycinać chore drzewa w rezerwacie w Nevadzie. Na ratunek tropikom - Brazylia Iracambi w języku Tupi, ludu zamieszkującego atlantycki las deszczowy w Brazylii, oznacza krainę mlekiem i miodem płynąca. Niestety jego bogata przyroda jest zagrożona wyginięciem – wycięto już 93 proc. lasu. Dalszemu wyniszczaniu ma zapobiec naukowy projekt Przyjaciele Iracambi. Wiedząc, że skuteczna pomoc faunie i florze mogą zapewnić mapy terenu i jego bioróżnorodności, badacze z pomocą wolontariuszy zbierają informacje o stanie przyrody. Następnie dane te wprowadzają do zmodyfikowanego na ich potrze by systemu komputerowego GIS (Geographical Information System). Dopiero gdy powstaną mapy przyrodnicze, można będzie ocenić, jak groźne dla rezerwatu są plany otwarcia przy jego granicy kopalni niedawno odkrytego wielkiego złoża boksytu. Miejscowi sami nie potrafi ą przeprowadzić mapowania, ponieważ w szkole nikt ich nawet nie uczył, co to jest mapa. Żeby zachęcić ich do współpracy i wyjaśnić, na czym polega koncepcja projektu, organizacja zaproponowała najpierw „mapowanie społeczności” – spotkania w grupach, w których na ziemi rysowano cechy charakterystyczne zamieszkiwanego przez nich obszaru. Zadania: Wolontariusze są potrzebni do wprowadzania danych do systemu. W teren zostali już wysłani fotografowie, na podstawie ich zdjęć przygotowywane są wstępne plany puszczy. Teraz inni wolontariusze konno, na motorach i pieszo sprawdzają i standaryzują dane o sfotografowanych terenach. Wymagania: Trzeba być sprawnym fizycznie. Doświadczenie naukowe mile widziane, ale nieko…

https://images.immediate.co.uk/production/volatile/sites/63/2024/08/a4bfa4f6536703906ceba0e7fb8f197126b883da-ff09df9.jpeg
width: 700
height: 467